Barŋanii nba ki
Jɔɔnn
din sɔb nae na
Ki jiin Jɔɔnn gbouŋ na po
Yennu maan nba ki Jɔɔnn din sɔb na want a Yiisa tee Yennu mɔbonn nba yɔɔ be-e, ki “kpant nirɔ ki be nant.” Nan gbouŋ na mɔŋ nba yet na, Jɔɔnn din sɔb barŋanii na, a li karinteeb n teen yada nan Yiisa-e tee tinntɔɔ, Yennu Bija na, ki bi-i teenɔ yada bi sii mɔk manfoor. (20.31)
1Ki jiin wunba tee Yennu mɔb na po
1Pinpiik ni dinn ki sɔɔ ki siar daa din kaa na, ŋaan wunba ki bi yiu Yennu Mɔb na ŋarin poŋ din be-e, ki Yennu Mɔb maŋ taa nan Yennu. Ŋɔɔe bia tee Yennu. 2Yennu Mɔb maŋe din be nan Yennu sinsinn, 3ki u nie ki Yennu nan bont kur, ki siar din kaa ki Yennu nan ki li ki nyii u ni, 4ki u nie biak ki manfoor be, ki u jikit teen niib, ki manfoor maŋe teen niib yentu, 5ki yentir bunbɔnn, ki bunbɔnn na ki fit kpeent yentu maŋi.
6Jasɔɔ nna din be ki u sann yi Jɔɔnn, wunba wuur niib Yennu nyunwuru na, ki Yennu tumɔ 7a wun baar ki tan mɔɔnt yentu na po, ki bin gbat ki teen yada. 8Ŋaan Jɔɔnn maŋ kaa din tee yentu na. Ŋɔɔ kpan din baar a wun bet niib yentu maŋ poe. 9Yiisa-e tee barmɔnii yentu nba din baar tingbouŋ na ni, ki yentir niib kur ni. 10Waa din baar tingbouŋ na ni na, ŋaan tingbouŋ na ŋaateeb lek din ki bannɔ, ŋaan u nie setik ki Yennu din nan tingbouŋ na. 11Waa din baar tingbouŋ na ni, u din be u tiɔŋ niib Juu teeb nie, ŋaan bi lek din ki gaarɔ. 12Ŋaan binba kur gaarɔ ki teenɔ yada, ŋamme ki u chabib yaak ki bi ji teen Yennu waas. 13Yennu nba din turib u manfopaann na paak ki bi teen Yennu waas. Li ki tee nisaarii kaa din turib li manfoor, baa marib yoo nba na, ŋaan li din tee Yennu-e.
14Yoo nba ki Yennu Mɔb maŋ din baar ki tee nisaarik na, u din be nant tingbouŋ na ni, ki gbee nan ninbatinu, nan barmɔnii wannu, ki timm nba din be nanɔ na laat u yentsaakar, ki li yentsaakar nyii u Baa Yennu boor, kimaan u tee u Biyemmir.
15Yoo nba ki Jɔɔnn nba din wuur niib Yennu nyunwuru na tan lau, ki u nyinn u siara ki yikin sanpaapowa a, “Daanɔ nba ki n daan beeri ki yaa u tan saa baar ki cheen, ki poŋ din beewa ki bi tan marin na, ŋɔɔe na jik.”
16Tɔn, waa gbee nan ŋant biaŋinba na, ki ti kur la u ŋant maŋ, ki bia laat sommir yoo kur. 17Moses din turit Yennu sennue, ŋaan Yiisa Masia ŋarin baar nan ninbatinue ki turit, ki bia wannit barmɔnii wannu. 18Sɔɔ ki mi la Yennu; u mɔŋ biyemmir nba mantik kpiau ki bia jan nanɔ na, ŋɔɔe fiitɔ ki turit.
Jɔɔnn nba din wuur niib Yennu nyunwuru na labaar
(Matiu 3.1-12; Mak 1.1-8; Luk 3.1-18)
19Tɔn, Juu teeb yudamm nba din be Jerusalem na tun mannteeb yudamm nan Liifai teeb Jɔɔnn boor, a bin boiɔ a, “A tee ŋmee?” 20Ki Jɔɔnn mun ki yêt jiinu, ŋaan pak yentib paanu ni a, “Min kaa tee Yennu Niganntɔɔ Masia.” 21Ŋanne ki bi boiɔ a, “Ki a tee ŋmee? A tee Elaija-ee?” Ki u jiin a, “N ki tee ŋɔɔ kaa.” Ki bi bia boiɔ a, “Ki a tee sɔkinii nba nae-e?” Ki u jiin a, “N ki tee ŋɔɔ kaa biaki.” 22Ŋanne ki bi boiɔ a, “Ki a tee ŋmee? Wantit faa tee wunba ki tin ŋmat saa bet binba tunt na. A yaa mɔŋ po, a tee ŋmee?” 23Ki Jɔɔnn yaa:
“Mine tee kunkɔr nba be muuk ni, ki hoot na a:
Teent Yennu baaru siir.”
Jɔɔnn din jii Yennu sɔkinii Aisaya gbouŋ ni maame, ki pak na ki wann waa tee wunba.
24Tɔn, niib maŋ din nyii Farisiinba1.24 Farisiinba nunii din mɔn Moses sennu weiu paak. boor nie. 25Bi bia din boi Jɔɔnn a, “Li-i tee ki a ki tee Masia, ki bia ki tee Elaija, ki bia mun ki tee Yennu sɔkinii nba na, ki li teen nlee ki a wuur niib Yennu nyunwuru?” 26Ki Jɔɔnn yaa, “Min ŋarin wuur niib nyume, ŋaan sɔɔ be i sinsuuk ni na ki i ki miu. 27Ŋɔɔe tee wunba yaa wun wei n poor, ŋaan n ki jaŋ nan ki n lot u taasaŋmii gbaa.”
28Tɔn, bi din boiɔ buboit na doo nba sann yi Betani, ki be Jɔɔdann mɔk-pootir na nie. Leŋe ki Jɔɔnn din wuur niib Yennu nyunwuru.
Biaŋinba ki Jɔɔnn yaa Yiisa tee Yennu maruŋ pegann
29Laa yent sanyiɔk, ki Jɔɔnn maŋ la Yiisa ki u baat, ki u bet niib na a, “Gotir man! Yennu maruŋ Peganne na. Ŋɔɔe saa nyinn tingbouŋ na ŋaateeb biit. 30Ŋɔɔe tee daanɔ nba ki n won beeri a u tan saa wei n poor kii tuun Yennu toona, ŋaan bia chee-n na. U poŋ din beewa ki bi tan marin. 31N tuu ki mi a ŋɔɔe na, ŋaan n baar maa n wur niib Yennu nyunwurue, ki lin wann Israel teeb1.31 Juu teeb sanleere tee Israel teeb. waa tee wunba.”
32-33Ki Jɔɔnn bia yet niib na a, “Maa daan daa ki bann waa tee wunba maŋ, ki Yennu nba tumin a n tan wur niib u nyunwuru na betin a ‘Daanɔ nba ki a tan la ki n Seyeeŋ siik ki tan tɔɔn u paak ki biar be nanɔ, fan bann nan ŋɔɔe tee wunba saa jii n Seyeeŋ ki wuur niib para.’ Ki n set la Yennu Seyeeŋ, ki u nyii Yendɔuŋ ni ki siik, ki naan ŋmann, ki tan tɔɔn Yiisa paak ki biar be nanɔ. 34N set la nna, ki beeri nan ŋɔɔe tee Yennu Bija.”
Ki jiin Yiisa sinsinn poorpoweiteeb po
35Laa bia yent, ki Jɔɔnn see nan u poorpoweiteeb na banlee, 36ki tan la Yiisa gaar, ki u yet a, “Gotir man, Yennu maruŋ Pegann nae na.” 37Jɔɔnn poorpoweiteeb banlee na nba gbat ki Jɔɔnn yet nna maŋ, ki bi nyikɔ, ŋaan waa Yiisa. 38Ki Yiisa saa jiant ki la ki bi waau, ki u boib a, “I loon bee?” Ki bi jiin a, “Wanntɔɔ, ti loon ki ti bann faa be siame.” 39Ki Yiisa yetib a, “Ii waa man ki saa la maa be siaminba.” Li din tee kut munna yooe jayenn, ki bi weiɔ ki saa la waa be siaminba, ki ji biar be nanɔ daar maŋ ni.
40Bi banlee maŋ nba din dɔŋ gbat Jɔɔnn nba yet linba, ki waa Yiisa na, bi yenɔe din tee Andru, wunba tee Simonn Piita waarɔ na. 41Waa din nyii Yiisa boor na poorpoe, ki u saan yiama ki saa lon u yɔɔrɔ Simonn maŋ boor, ki betɔ a, “Ti la Masia nawa,” (ki Masia paak tee Yennu Niganntɔɔ,) 42ŋaan baar nanɔ Yiisa boor. Ki Yiisa gotɔ sirrr, ki tan betɔ a, “Fine tee Simonn, wunba tee Jɔɔnn bija, ŋaan a sann bia sii yi Siifas-e.” (Siifas nan Piita tee yomme, ki li paak tee tann.)
43Li sanyafannuko ki Yiisa loon wun saan Galilii, ki la Filip ki betɔ a, “Ii waa-n.” 44Filip din nyii Bef-saida-e. Leŋe tee doo nba ki Andru nan Piita mun din nyii na. 45Ki Filip mun saan ki saa lon Natanael boor ki betɔ a, “Ti la wunba ki Moses din sɔb u po Yennu sennu gbouŋ ni, ki sɔkiniinba bia din sɔb u po, ki pak a u saa baar na. Ŋɔɔe tee Yiisa, wunba tee Joosef bija, ki nyii Nasaref na.” 46Ki Natanael yetɔ a, “Nasaref-ii? Bonŋann saa fit nyi Nasaref-aa?” Ki Filip betɔ a, “A mɔŋ mɔŋ n mun baar ki tan got.”
47Yiisa nba la Natanael baat u peŋ na, ki u pak u po a, “Israel nimɔnɔe na, kimaan u tee burchimɔe.” 48Ki Natanael boiɔ a, “A teen nlee ki mimi?”
Ki Yiisa jiin a, “Filip nba daa bo ki baar ki yiina na, ŋaan sɔɔ ki n poŋ la-awa, ki a kar kinkaŋ nyakir.” 49Ki Natanael yetɔ a, “Wanntɔɔ, a tee Yennu Bijae, ki bia tee Israel teeb kpanbar.” 50Ki Yiisa boiɔ a, “Maa yet a n la-a ki a kar kinkaŋ nyakir nae, ki a teenin yada-a? ŋaan a sii laat toonjaana ki lin gar linba na paak. 51Barmɔniie ki n beeri na, i saa la sanpaapo loot, ki Yennu malakanba siik Nisaarik Bik na paak, ki ŋmat do sanpaapo.”
2Poochiann nba din be Keena na po
1Li daa ŋantaa daar, ki poochiann be doo nba sann tee Keena, ki be Galilii yent ni na. Ki Yiisa naa saan leŋ. 2Bi din poi Yiisa nan u poorpoweiteeb, a bin baar. 3Tɔn, ki tilɔɔna daan nba ki bi din nyu na tan gbenn. Ki Yiisa naa baar ki bet Yiisa a, “Poochiann daan na gbenna.” 4Ki Yiisa betɔ a, “N naa, li la-a lee? N yoo daa ki baari.” 5Ŋanne ki u naa maŋ bet toontunna na a, “Linba ki u beti a i tun, yin tun nna.”
6Tɔn, ki bui ŋanloob see leŋ, linba ki Juu teeb tuu tee nyun ki fini nit, nan bi jiantu nba tee biaŋinba na. Li bui din fit kɔɔ nyun galint nan piinlee-lee koo piintaa-taa nawa. 7Ki Yiisa bet toontunna na a, “Gbeent bui na nyun.” Ki bi gbeen nan mɔgbanawa. 8Ki u ji betib a, “Durin nyun maŋ, ki saan tur jaamm na saakɔɔ.” Ki bi jii saan turɔ. 9Ki u gaar nyun nba poŋ kpant daama na ki lemm, ŋaan u din ki mi daan na nba nyii siami, ŋaan toontunna nba dur nyun bui ni na ŋarin din mi. Ŋanne ki saakɔɔ na yiin poo na sɔrɔ 10ki yetɔ a, “Sɔɔ kur tuu tor damamm sinsinnewa. Li-i tee ki bi nyuu saama, wun ji tor linba ki man fanu na, ŋaan ki yimm ŋarin ŋmina, ki ji tan joont toor daan nba man ki gar siar kur na.”
11Tɔn, Yiisa nba din tun toonjaann maŋ Keena nba be Galilii yent ni na, ŋanne din tee u sinsinn toonjaann, ki li wann niib waa mɔk Yennu yiikoo biaŋinba; ki u poorpoweiteeb na teenɔ yada. 12Li poorpo ki Yiisa nan u naa nan u waarii nan u poorpoweiteeb na saan Kapenaum, ki saa be leŋ daa ŋanlee nna.
Yiisa nba ŋamm Yenjiantu ŋasaakak biaŋinba
(Matiu 21.12-13; Mak 11.15-17; Luk 19.45-46)
13Ŋanne ki Juu teeb yukitgar2.13 Yennu malakae din kpii Ijipt teeb bijakpera ŋaan nyik Israel yab. (Nyinu 12.29) tiaru jaamm tan per, ki Yiisa saan Jerusalem, a wun saa di jaamm maŋ. 14Waa baar Jerusalem yoo nba, ki u kɔɔ Yenjiantu ŋasaakak na ni, ki la jab ki bi kɔi nei nan pei nan ŋmana, ki bia la lik-kpenta ki bi kar kpentir likirii. 15Ki u jii ŋmiit ki pian kpaasir, ki ber bonkobit na kur, ki nyinnib Yenjiantu ŋasaakak maŋ ni, ŋaan tut tut lik-kpenta teebula na ki lu, ki likirii na baa yat; 16ŋaan bia bet binba kɔi ŋmana na a bin nyinn ŋmana maŋ, ki bia yetib a, “I daa tee n Baa ŋaak kpinkpouŋ boori.” 17Li yoo na ki u poorpoweiteeb na ji tiar Yennu gbouŋ nba yet biaŋinba na a, “N numm mɔn n Baa jiantu ŋasaakak na paak bonchiann.”
18Ŋanne ki Juu teeb yudamm na boi Yiisa a, “A saa tun nyinlannpoe ki wannit nan a mɔk yiikooe ki tun linba na?” 19Ki Yiisa jiin a, “Tɔn, yii yeer Yenjiantu diiuk na, ŋaan n saa jii daa ŋantaae ki maar.” 20Ki bi yet a, “Waa! Bi jii bina piinna nan ŋanloobo ki maa Yenjiantu ŋasaakak na, ŋaan ki fin tan yaa a saa jii daa ŋantaa kuukɔɔe ki maa.” 21Yennu diiuk nba ki Yiisa din pak na tee u mɔŋ gbanante. 22Yennu nba din fiinɔ kuun ni na poorpoe, ki u poorpoweiteeb tiar linba ki u daan yet na, ki ji teen Yennu gbouŋ nba want Yiisa kuunfiiru po na yada, ki bia teen Yiisa maan na yada.
Yiisa nba mi sɔɔ kur dudukit biaŋinba
23Yukitgar tiaru jaamm na yooe ki Yiisa din be Jerusalem, ki tuun bakitnauŋ toona, ki niib bonchiann la ki teenɔ yada, 24ŋaan Yiisa din ki jii u mɔŋ ki chabibi, kimaan u mi sɔɔ kur nba tee wunba. 25U din mi niib dudukit bonŋann. Li paak, li din ki kpaa talas ki sɔɔ n wannɔ nisaarik binbeŋi.
3Ki jiin Yiisa nan Nikodemus po
1Jɔɔ nna din be ki u sann tee Nikodemus. U din tee Juu teeb yudaanɔe, ki bia tee Farisii nirɔ; 2ki nyɔsiɔk ki u tan baar Yiisa boor, ki yetɔ a, “Chanbaa, ti mi nan a tee wanntɔɔ nba nyii Yennu boore, kimaan sɔɔ kan fit tun toonjaana nba ki a tuun na booru, ki li ki tee Yennu be nanɔ.”
3Ki Yiisa betɔ a, “Barmɔniie ki n beera na, sɔɔ kan fit kɔɔ Yennu naan ni, bi-i kii ŋamm marɔ-i kaa.” 4Ki Nikodemus boiɔ a, “Nlee ki bi saa ŋamm mar nirɔ nba ki tee biki? Kimaan u ji kan fit ŋmat kɔɔ u naa poor ni, ki wun marɔ.” 5Ki Yiisa yetɔ a, “Barmɔniie ki n beera na, sɔɔ kan fit kɔɔ Yennu naan ni, see ki u la maaru munlee, ki li tee Yennu Seyeeŋ nan Yennu nyunwuru yar. 6Nisaarik ŋarin maar nisaarike, ŋaan ki Seyeeŋ na mun maar Seyeeŋ yɔɔe. 7Li paak, a daa te ki li teea bakitnauŋ nan maa yaa ‘See ki bi ŋamm mari na.’ 8Wouŋ da ki saa laa loon siaminbae, ki a ki mi laa nyi sian ki da. A bia ki mi laa saa siami, ŋaan a gbia ki li dae. Li mun bia tee nnae ki tur sɔɔ kur nba ki Yennu Seyeeŋ3.8 Bi maan ni, “wouŋ” nan “seek” mɔbona tee yomme. marɔ.”
9Ki Nikodemus boiɔ a, “Nlee ki li saa teen nna?” 10Ki Yiisa jiinɔ a, “A tee daanɔ nba want Israel teeb3.10 Juu teeb sanleere tee Israel teeb. Yennu maame, ŋaan tan ki mi linba na paaki-i? 11Barmɔniie ki n beera na, ti beeri linba ki ti mi, nan taa bia la linbae, ŋaan ki i ki gaan ti maami. 12Li-i tee ki i ki teenin yada, nan maa beeri tingbouŋ na bona po na, li-i tee ki n beti Yendɔuŋ ni bona po, nlee ki i ji saa teenin yada? 13Sɔɔ kaa ki mi doo Yendɔuŋ ni see min Nisaarik Bik nba nyii Yendɔuŋ ni na.”
14Moses nba din jii kut waauk ki fin daauk paak ki donnɔ muuk ni biaŋinba na, li mun bia tee nnae ki bi tan saa jii Nisaarik Bik ki donnɔ sanpaapo, 15ki wunba teenɔ yada, u saa la manfoor nba kaa gbennu. 16Kimaan Yennu mantik loon tingbouŋ na bonchiann; li paak, ki u turit u Biyemmir, ki wunba teen u Bija maŋ yada, u tan kan kɔɔ muu ni, ŋaan u sii mɔk manfoor nba kaa gbennue, 17kimaan Yennu nba din tun u Bija tingbouŋ na ni, u din ki tumɔ a wun tan bu tingbouŋ na niib buut ki biirib kaa, ŋaan u din yaa wun tinnibe. 18Ki daanɔ nba teen Yennu Bija maŋ yada, Yennu kan bu u buut ki biirɔ, ŋaan wunba ki teenɔ yada, Yennu poŋ bu u yaa buut ki biirɔwa, kimaan waa ki teen ŋɔɔ Yennu Biyemmir maŋ yada na.
19Linba paak te ki Yennu bu bi buut ki biirib maŋ tee nnae: Yennu Bija na din baar tingbouŋ na ni a wun yent tingbouŋ na niib numpoe, ŋaan ki nisaarii loon bunbɔnn ki gar yentu, kimaan bi toona nba bi biaŋinba na paak. 20Daanɔ nba kur tuun toonbiit, u ki loon yentue, ki ki loon wuu nakiir, kimaan u ki loon u toonbiit na n nyi paanu. 21Ŋaan wunba waa Yennu barmɔnii wannu na ki bia tuun li biaŋ, ŋɔɔe baat yentu boor, a sɔɔ kur n bann nan Yennu be u toona kur ni.
Jɔɔnn nba want Yiisa po biaŋinba
22Li poorpoe ki Yiisa nan u poorpoweiteeb din nyii leŋ ki saan Judea yent ni, ki saa be leŋ nan daa ŋanŋaa na, ki wuur niib Yennu nyunwuru.
23-24Li yoo na ki sɔɔ Jɔɔnn nba wuur niib Yennu nyunwuru na daa ki kɔɔ dansariki, ki be Enonn, siaminba ki nyun din yab na, ki niib din tuu baat u boor, ki u wuurib Yennu nyunwuru. Enonn din ki fɔk nan Salim-i.
25Ŋanne ki mɔniɔk tan fiir Jɔɔnn maŋ poorpoweiteeb nan Juu nirɔ nna sinsuuk ni, ki jiin Yenjiantu nyunwuuru po. 26Ki Jɔɔnn poorpoweiteeb na saan u boor, ki saa betɔ a, “Chanbaa, nirɔ nba ki a daan be nanɔ Jɔɔdann mɔk-pootir, ki yaa u tee Yennu Niganntɔɔ na, ti gbat ki u wuur niib Yennu nyunwuru, ki sɔɔ kur saa u boor ki u wuurib.” 27Ki Jɔɔnn betib a, “Nirɔ kan fit tun siar ki li ki tee Yennu nyinnɔ. 28I mɔŋ poŋ mi gbat ki n yet maa min kaa tee Yennu Niganntɔɔ Masia, ŋaan min ŋarin, Yennu dɔŋ tumime, a n tan teen u baaru siir. 29Poosɔrɔe tee wunba yen pooyookir. Wunba tee poosɔrɔ na yɔɔk, ki be u boor ki gbiin na, ŋɔɔe mɔk parpeenn, yoo nba ki u gbat poosɔrɔ na kunkɔr. Nnae ki n mun set mɔk parpeenn bonchiann Masia paak.
30“Li kpaa talas ŋɔɔ Masia sann-ii yabitir, ŋaan ki n sann-ii waabit.”
Wunba nyii Yendɔuŋ ni labaar
31Wunba nyii sanpaapo, ŋɔɔe chee sɔɔ kur; ŋaan binba nyii tingbouŋ na ni, ŋamm tee tingbouŋ na teebe, ki bia piak nisaarii maan. Wunba nyii Yendɔuŋ ni, ŋɔɔe chee sɔɔ kur, 32ki bia jenna ki beer niib linba ki u la ki bia gbat, ŋaan sɔɔ ki gaan u maami. 33Ki wunba gaar u maan maŋ, li want nan ŋɔɔe sak nan Yennu maan tee barmɔnii. 34Yennu Bija nba ki u tumɔ na piak Yennu maame, kimaan Yennu tur u Bija maŋ Seyeeŋ nba yab ki kaa bikinu. 35Yennu loon u Bija, ki kubin bona kur u nuu ni.
36Daanɔ nba teen Yennu Bija yada, u sii mɔk manfoor nba kaa gbennu, ki daanɔ nba mun ki saak Yennu Bija na mɔb kan la manfoor maŋi, ŋaan Yennu wutoor saa do u paak ki kan maaki.
4Samaria poosɔɔ labaar
1Tɔn, ki Farisiinba din gbat a Yiisa daak niib ki wuurib Yennu nyunwuru ki bi tee u poorpoweiteeb, ki yab gar Jɔɔnn yab. 2Barmɔnii ŋarime, Yiisa din ki wur sɔɔ u mɔŋi, ŋaan u poorpoweiteebe din wuurib. 3Yiisa nba bann nan Farisiinba na gbat nna maŋ, ki u nyii Judea yent ni ki ŋmat saa Galilii yent ni. 4Ki u sɔnu maŋ ni, ki li tee talas turɔ nan wun gar Samaria yent ni. 5-6Ki yonsuuk ni, waa din tan per Samaria teeb digbansiar ki bi yir Saika, ki u baar Jakɔb bunbunn boor. Leŋ din ki fɔk nan kpaab nba ki Jakɔb tur u bik Joosef na.
Waa din baar bunbunn na boor, ki bakint ji soorɔ, kimaan sommir na paak, ki u biar kar bunbunn na nyakir. 7Ŋanne ki Samaria poosɔɔ tan baar bunbunn maŋ boor, a wun luun nyun. Ki Yiisa yetɔ a, “Turimin nyun ki n nyu.” 8Li yoo na ki sɔɔ ki u poorpoweiteeb poŋ saan doo niwa, a bin saa daa jeet, ŋaan ki u biar u kuukɔɔ. 9Juu teeb na din tuu siŋ Samaria teebe, ki ki loon bii taant nammi. Li paak, ki poo na boiɔ a, “A tee Juu nirɔe, ki n mun tee Samaria poo, ki li teen nleewa ki a tan mein nyumi?” 10Ki Yiisa jiinɔ a, “Li-i tee ki a bo mi bakitnauŋ piinii nba ki Yennu loon wun pia na, ki bia mi maa tee wunba ki meia nyun na, a bo saa boin a n tura manfoor nyun, ki n set bo saa turawa.”
11Ki poo na yetɔ a, “Chanbaa, bunbunn na sumii hei, ki a mun bia ki mɔk gooka. Lee ki a saa luun manfoor nyun maŋi? 12Ti yeeja Jakɔb-e din lukir bunbunn na, ki ŋɔɔ nan u waas nan u bonkobit kur nyu leŋ. A dukii nan a gar Jakɔb-a koo?”
13Ki Yiisa yetɔ a, “Wunba nyuu bunbunn na nyun, nyunnyukuru tan saa ŋamm soorɔwa, 14ŋaan mi-i tur wunba n nyun na ki u nyuu, nyunnyukuru kan mi soorɔ, kimaan mi-i tur wunba n nyun na, li sii bunii manfoor nyume u ni, ki bia turɔ manfoor nba kaa gbennu.” 15Ki poo na yetɔ a, “Chanbaa, turimin li nyun, ki nyunnyukuru ji daa mi somi, ki n bia ji daa mi ki baat nna ki tan lu nyumi.”
16Ki Yiisa betɔ a, “Ii saa ki yiin a sɔrɔ ki jen nanɔ na.” 17Ki u betɔ a, “N ki mɔk sɔrɔ.”
Ki Yiisa jiinɔ a, “Faa yaa a ki mɔk sɔrɔ na, ŋann a mɔk mɔnii, 18kimaan a poŋ kun jab banŋmuwa, ki jɔɔ nba ki a daa be nanɔ mɔtana na ki tee a sɔrɔ kaa. A set pak mɔniie.”
19Ki poo na yetɔ a, “Chanbaa, n ji bann nan a tee Yennu sɔkiniie. 20Timm Samaria teeb yeejamm din jiantir Yennu, kunkonn na paake, ŋaan ki yimm Juu teeb ŋarin yaa Jerusalem-e tee siaminba ŋan nan Yenjiantu.”
21Ki Yiisa betɔ a, “N niipoo, teent n maan yada, yoo baat ki niib tan kii jiantir ti Baa Yennu kunkonn na paaki, ki bia tan kii jiantirɔ Jerusalem-i. 22Yimm Samaria teeb ki mi yaa jiantir wunba, ŋaan timm Juu teeb ŋarin mi taa jiantir wunba, kimaan tinnu labaar nyii Juu teeb nie. 23Ŋaan yoo baat, ki poŋ set baara, ki binba jiantir ti Baa Yennu nan barmɔnii na sii jiantirɔ u Seyeeŋ paŋ nie ki mi waa tee wunba, kimaan li niboorue ki Yennu loon bii jiantirɔ nna. 24Yennu tee Seeke, ki binba jiantirɔ na, li kpaa talase bii jiantirɔ nan barmɔnii, u Seyeeŋ paŋ ni.”
25Ki poo na yetɔ a, “N mi nan Masia nba ki bi yiu Yennu niganntɔɔ na tan saa baara. U-u taŋi baar yoo nba, u saa betit barii kura.” 26Ki Yiisa jiinɔ a, “Mine na, min nba piak nana na.”
27Li yoo maŋe ki Yiisa poorpoweiteeb jen, ki li teemm bakitnauŋ nan Yiisa nba piak nan poo na, ŋaan bi sɔɔ ki boi poo na a u loon bee, ki bia ki boi Yiisa a bee ki u piak nanɔ.
28Ŋanne ki poo na nyik u nyunsɔɔr na, ŋaan ŋmat saan doo na ni, ki saa yet niib a 29“Baat man, ki tan got jɔɔ nba betin bonsiar kur nba ki n poŋ mi tun. I dukii nan ŋɔɔe tee Yennu Niganntɔɔ Masia na-a?” 30Baa gbat nna yoo nba, ki bi nyii doo na ni ki saan Yiisa peŋ.
31Li yoo maŋ, ki Yiisa poorpoweiteeb barimɔ, ki yeen a, “Wanntɔɔ, dimin jeet.” 32Ki Yiisa jiimm a, “Min mɔk jeet nba ki n saa di, ŋaan ki i ki mi li po.” 33Ki u poorpoweiteeb na ji boi bi leeb a, “A mi sɔɔ tan sii turɔ jeeti-i?” 34Ki Yiisa jiimm a, “Min yaa jeet tee man sak Yennu nba tumin na mɔbe, ki tun u yanbɔɔtoona ki gbenn.
Dijaamu barjouk
35“I tuu yaa li tenn ŋmaarii ŋannae nan bin jaan dii. Ŋaan n beerie, gotir kpaant man, jeet na poŋ teen siir nan jaamuwa. 36Ki dijaara tan saa gaar bi paauk, ki dii nba ki bi jaan na mun, ŋamme tee niib nba tan saa la manfoor nba kaa gbennu, ki damm nba buur nan binba jaan, bi kur tan sii mɔk parpeenn dii maŋ paak. 37Ti mɔk barjouk a, ‘Yenɔe buur, ki lɔɔ jaan,’ ki li set tee mɔnii. 38N te ki i jaan siaminba ki i ki kooe. Siabe poŋ koowa, ki bi konu maŋ sommi ki i la dii.”
39Ŋanne ki Samaria doo ni niib bonchiann gbat poo na nba beerib a, “Yiisa betin bonsiar kur nba ki n poŋ mi tun,” ki bi teen Yiisa yada, 40ki saan bunbunn na boor Yiisa peŋ, ki barimɔ a wun biar kii be namm. Ki u sak ki biar be namm daa ŋanlee, 41ki piak u maan ki teemm. Baa din gbat nna, ki bi bonchiann teenɔ yada. 42Li yoo na ki bi ji bet poo na a, “Taa teenɔ yada mɔtana na, li ki tee faa betit u po na kuukɔɔ kaa, ŋaan taa gbat u mɔŋ mɔb ni na paak ki ti teenɔ yada, ki bann nan ŋɔɔe set tee tingbouŋ na Tinntɔɔ.”
Yiisa nba din te ki yudaansɔɔ bija la laafia biaŋinba
43Li daa ŋanlee poorpoe ki Yiisa nyii leŋ ki saan Galilii yent ni, 44kimaan u mɔŋ poŋ yet a, “Yennu sɔkinii kan la baakir u mɔŋ doo ni.” 45Ŋaan waa baar Galilii yoo nba, ki niib na gaarɔ, kimaan baa daan saan yukitgar tiaru jaamm Jerusalem na, bi daan la linba kur ki u tun Jerusalem, jaamm yoo nawa.
46Waa din lin Galilii yent ni na, ki u saan Keena, siaminba ki u din te ki nyun kpant tilɔɔna daan na.
Ki yudaansɔɔ din be Kapenaum, ki u bija yiar. 47Ki u gbat a Yiisa nyii Judea ki baar Galilii yent ni. Ki u baar u peŋ, ki barimɔ a wun baar Kapenaum, ki te ki u bija n la laafia, kimaan u yaa wun kpoe. 48Ki Yiisa betɔ a, “Li-i tee ki i ki la nyina nan bakitnauŋ toonjaana, i kan teenin yada.” 49Ki yudaanɔ na jiin a, “Chanbaa, ŋaant tin saan, ki n bik maŋ daa ki kpo na.” 50Ki Yiisa betɔ a, “Ii kun. A bija na la laafiawa.”
Ŋanne ki yudaanɔ na teen yada nan Yiisa nba pakɔ linba maŋ, ki ji ŋmat kun. 51U be sɔnu nie ki u toontunna chetɔ nan labaar a, “A bik na la laafiawa.” 52Ki u boib a, “Nlee yooe ki bik maŋ la laafia?”
Ki bi yetɔ a, “Wonn, kut youŋ yenlekire ki u gbanu won maak.” 53Ki jɔɔ na tiar nan li yooe ki Yiisa won betɔ a, “A bija na la laafiawa na.” Li paak ki ŋɔɔ nan u ŋaateeb kura teen Yiisa yada.
54Yiisa nba din tun toonjaann maŋ na, li din tee toonjaann nba ki u tun pukin ŋanlee-e, yoo nba ki u nyii Judea yent ni ki baar Galilii yent ni na.
5Yiisa nba te ki baatɔɔ la laafia biaŋinba
1Li poorpoe ki Juu teeb jaansiar tan baar, ki Yiisa saan Jerusalem. 2Leŋe ki kukintuk dɔɔ nan nyun, ki lanbont ŋanŋmu chaan linta, ki Juu teeb maan ni, ki bi yir Bef-sata, ki li kpia pei tammɔb na. 3Baatib bonchiann din tuu dɔɔ leŋ, ki siab tee jɔɔnii, ki siab tee dianii, ki siab mun tee gbanankpeena damm. ((Bi tuu dɔɔ ki guu nyun na dammue. 4Yosau Yennu malakasɔɔ tuu sike ki damm nyun maŋ. Yoo nba ki u damm nyun na, ki baatɔɔ nba sint sik li ni, u yiaru tuu gbenne.))
5Tɔn, jasɔɔ din be leŋ, ki yiar bina piintaa nan ŋanniin. 6Ki Yiisa tan baar la ki u dɔɔ leŋ, ki u bann nan jɔɔ maŋ yiaru yukira, ki u boiɔ a, “A loon ki a la laafia-a?” 7Ki baatɔɔ na jiin a, “Chanbaa, nyun na-i damm yoo nba, n ki mɔk wunba saa jiin ki sikinin li ni. Ki mi-i yaa n sik, sɔɔ tuu dɔŋ sike, ŋaan nyikin.” 8Ki Yiisa betɔ a, “Fiit, ki jii a dɔɔnu kii somm.” 9Li taakpaak ni ki jɔɔ na la laafia, ki fiir ki jii u dɔɔnu ki ji somm.
Daar nba ki jɔɔ na la laafia na din tee foon daare. 10Li paake teen ki Juu teeb yudamm din betɔ a, “Dinna tee foon daare. Ti sennu ki chab nan fan jii a dɔɔnu kii somm nanni.” 11Ki u jiin a, “Jɔɔ nba te ki n la laafia na, ŋɔɔe yetin a n jii n dɔɔnu kii saa nann.” 12Ki bi boiɔ a, “Jalanɔpoe yeta a a jii a dɔɔnu kii saa nanni?” 13Ŋaan jɔɔ na din ki mi wunba te ki u la laafia, kimaan Yiisa ji din nyii leŋa, niib bonchiann nba din tikir na paak.
14Li poorpoe ki Yiisa tan lau Yenjiantu ŋasaakak ni, ki betɔ a, “Gotir, a la laafiawa, ŋaan a ji daa mi tuun toonbiiti, ki bonbisiar tan saa baara ki gar na.”
15Yiisa nba pak nan jɔɔ na ki gbenn yoo nba, ki jɔɔ na nyii ki saan Juu teeb yudamm na boor ki saa betib a, “Yiisa-e te ki n la laafia.” 16Ki yudamm maŋ ji piin Yiisa mukisuk, kimaan waa te ki jɔɔ na la laafia foon daar na.
17Ki Yiisa betib a, “N Baa Yennu yɔɔ tuume, ki n mun tuun nnae.” 18Yiisa nba yet nna yoo nba, ki Juu teeb maŋ ŋamm loon bin kpiu ki gar sinsinn na, kimaan li ki tee waa biir foon daar sennu na kuukɔɔ paak kaa, ŋaan waa bia yaa Yennu tee u Baa, ki yek u mɔŋ nan Yennu na paak.
Yiisa nba mɔk yiikoo biaŋinba
19Ŋanne ki Yiisa betib a, “Barmɔniie ki n beeri na, min Yennu Bija laat n Baa Yennu nba tuun linbae ki mun tuun. N kan fit tun siar nan n mɔŋ yiikoo. N Baa maŋ nba tuun linba, n mun tuun ŋanne, 20kimaan n Baa maŋ loonin, maa tee u Bija na, ki u wantin linba kur ki u mɔŋ mɔŋ tuun. Ki bia jenna, u saa wannin toonjaana mii tuun, ki lin gar linba na, ki li saa teeni bakitnauŋ. 21N Baa nba fiint kpeemm ki teemm manfoa biaŋinba na, nnae mun, ki min nba tee u Bija na mun saa tur binba ki n gann na manfoa.
22“N Baa ki bu sɔɔ buuti, ŋaan u chab min, u Bijae, a mii bu niib buut, 23a ki sɔɔ kur-ii teenin baakir nan baa teen n Baa Yennu baakir biaŋinba na. Wunba ki teenin baakir, li want nan u ki teen n Baa Yennu nba tumin na baakiri.
24“Barmɔniie ki n beeri na, daanɔ nba gbat n maan na, ki bia teen wunba tumin na yada, ŋɔɔe mɔk manfoor nba kaa gbennu; ki Yennu kan bu u buut ki biirɔ. U bia poŋ nyii kuun nuu niwa, ki be manfoor maŋ nie.
25“Barmɔniie ki n beeri na, yoo baat, ki poŋ baara, ki kpeemm tan saa gbat min Yennu Bija kunkɔr, ki binba gbat n kunkɔr maŋ saa la manfoor nba kaa gbennu. 26N Baa nba yen manfoor ki teen niib na, nnae mun ki u te ki min u Bija mun yen manfoor ki teen niib, 27ki u bia turin yiikoo a mii bu niib buut, kimaan n tee Nisaarik Bike. 28I daa te ki li teei yaarlituku. Yoo baat ki niib nba kur poŋ kpowa na tan saa gbat n kunkɔr, 29ki fiir kuun ni; ki binba tun bonŋann tan saa fiir ki be bi manfoa nba ki mɔk gbennu na ni, ki binba mun tun toonbiit na tan saa fiir, ki n bu bi buut ki biirib.
30“N kan fit tun siar nan n mɔŋ yiikoo. Mi-i bu nirɔ buut biaŋinba, Yennu-e tuu betin a n bu nna. Li paak teen ki n buut took, kimaan n ki loon ki n tun n mɔŋ yanbɔɔtoona kaa, ŋaan n tuun Yennu nba tumin na yanbɔɔtoonae.
Ki jiin binba tee Yiisa siara na po
31“N pinpauk na-i want maa tee wunbaie, ŋann niib kan gaar n tiɔŋ maan maŋi. 32Ŋaan sɔɔe bewa ki piak linba want niib maa tee wunba. Ŋɔɔe tee Yennu; ki n mi nan waa piak linba n po maŋ na tee barmɔniie.
33“Tɔn, i tun i niib Jɔɔnn nba daan wuur niib Yennu nyunwuru na boor, a yin gbiint u maan, ki waa daan piak linba ki teen niib n po na, li tee barmɔniie. 34Li ki kpaa talas kaa nan nirɔ n pak n po, ŋaan n beeri linba na a yin la tinnue. 35Jɔɔnn maŋ daan tee nan fitir nba ki bi tuu joo, ki li yentu nyɔkit nae, ki i daan jii yoo waaminna ki nian u yentu maŋ.
36“Bakitnauŋ toonjaana nba ki n tuun na, ŋanne want n siara ki chee Jɔɔnn siara na. Ki bia jenna, toonjaana nba ki n tuun na, n Baae yaa mii tuun, ki toona maŋ tee siara nan n Baa Yennu-e tumin.
37“Ki bia jenna, n Baa Yennu nba tumin nae mun tee n siara. I ki mi gbat u kunkɔri, ki bia ki mi lau nan i ninbina. 38Ki u tumin i boor, ŋaan ki i ki teenin yada; ŋanne want nan u maan kaa i para ni.
39“Tɔn, i tuu karin Yennu gbouŋ, kimaan i mi nan i saa la manfoor nba kaa gbennu leŋe, ki Yennu gbouŋ maŋ want n poe, 40ŋaan ki i lek yêt yin baar n peŋ ki n turi manfoor maŋ.
41“N ki loon dontir nisaarii boor. 42N poŋ mi nan i ki loon Yennu i yan ni faba. 43N baar n Baa Yennu sann nie, ki i ki gaarimi. Ŋaan li-i tee ki sɔɔ baar u mɔŋ sann ni, i tuu gaarɔe. 44I loon ki yii laat dontir i leeb boor, ŋaan ki fiin nan ki i la dontir ŋɔɔ Yennu nba tee Yen-yemmir na boori. Li paak mune te ki i set kan fit teenin yada. 45I daa dukii nan n saa pak maan ki biiri n Baa Yennu boori. Daanɔ nba saa pak biiri, ŋɔɔe tee Moses nba ki i teenɔ yada na. 46I-i setiki bonni teen Moses sɔbu na yada, i bo saa teenin yadawa mun, kimaan u din sɔb ki jiin n poe. 47Ŋaan yaa ki teen waa sɔb linba maŋ yada na, nlee ki i ji saa teen n mɔmaan na yada?”
6Yiisa nba dinn jab tusaa ŋanŋmu biaŋinba
(Matiu 14.13-21; Mak 6.30-44; Luk 9.10-17)
1Li poorpo ki Yiisa poot Galilii mɔkgbeŋir nba ki bi bia yi Taiberias na. 2Ki nibur waa u poor po, kimaan bi din la u bakitnauŋ toonjaana nba ki u tuun ki te ki baatib laat laafia na. 3Ki ŋɔɔ nan u poorpoweiteeb doo kunkonn paak ki saa kar. 4Li yoo ki sɔɔ Juu teeb yukitgar tiaru jaamm pera. 5Yiisa nba din kar maŋ na, ki u tan la ki nibur baat u peŋ. Ki u boi Filip a, “Ti saa la jeet lee ki daa, ki dinn niib na kuri?” 6U din boi nna maŋ ki loon wun bikin Filip-e, ŋaan ŋɔɔ ŋarin poŋ din mi waa saa tun linba. 7Ki Filip jiin a, “Ti-i yaa ti daa boroboro ki tur niib na, li saa gar salimpeena6.7 Salimpeenn din tee daar paauko. kobii ŋanleewa, ki sɔɔ kur n fit la waan.” 8Ki u poorpoweiteeb na yenɔ nba ki bi yiu Andru, ki u tee Simonn Piita waarɔ na, yet Yiisa a 9“Bisiake be nna ki mɔk boroboro kunbis ŋanŋmu nan janbis ŋanlee. Ŋaan li mun kan jaŋ niib na kuri.”
10Ki Yiisa betib a, “Ŋaant man ki niib maŋ n kar.” Mɔpaauŋ bonchiann din be leŋ, ki bi kar, ki jab tee tusaa ŋanŋmu. 11Ki Yiisa jii boroboro na, ki tur Yennu niipoouk, ŋaan te ki bi tor niib nba kar maŋ; ki u bia jii janii na ki teen nna, ki bi kura dii ki saa jaŋ baa loon biaŋinba. 12Baa gboo yoo nba, ki u yet u poorpoweiteeb na a bin tikir jeet nba tenn na, ki li daa biiri. 13Ki bi tikir baa dii boroboro kunbis ŋanŋmu na ŋaan tenn linba na, ki li gbee kpanchibit piik nan ŋanlee.
14Niib maŋ nba la bakitnauŋ toonjaann nba ki Yiisa tun na, ki bi yet a, “Barmɔniie setik, nirɔ nae tee Yennu sɔkinii nba yaa wun baar tingbouŋ na ni na.” 15Ki Yiisa ji bann nan bi yaa bin soorɔ ki dinnɔ naame. Li paake te ki u din nyikib ŋaan ŋmat kunkona boor, ki saa be u kuukɔɔ.
Yiisa nba din somm nyun paak biaŋinba
16Daajoouk nba tan baar, ki Yiisa poorpoweiteeb sik mɔkgbeŋir na ni, 17ki saan kɔɔ burgbetir ki kan saa a bin poot mɔkgbeŋir na, ki took Kapenaum. Ki li din tan bɔnn, ki sɔɔ Yiisa daa ki baar bi boori. 18Ki wonpaaruk tan fikit ki da nyun na paak. 19Yoo nba ki u poorpoweiteeb kan saan nan maar ŋantaa koo ŋanna na, ki bi la Yiisa somm nyun na paak ki tookit burgbetir maŋ, ki jaŋmaanii ji soorib. 20Ki Yiisa betib a, “I daa tiin jaŋmaanii mani. Li tee mine.” 21Baa bann nan Yiisa-e na, ki bi ji mɔk parpeenn nan wun kɔɔ burgbetir na ni. Li taakpaak ni ki burgbetir na baar siaminba ki bi saa na.
Niib bonchiann nba din lon Yiisa biaŋinba
22Niib nba din biar mɔk-pootir po na, ki li ji din tan yent sanyiɔk ni, ki bi la burgbetyennkɔɔ biar see leŋ, ki bi bann nan Yiisa won ki kɔɔ burgbetir na ki wei u poorpoweiteebi, kimaan baa won saa na, Yiisa won kaa bi ni.
23Ki burgbetlia bia nyii Taiberias ki baat ki per siaminba niib won dii jeet nba ki Yiisa won tur Yennu niipoouk li paak na. 24Nibur na nba la nan Yiisa kaa leŋ, ki u poorpoweiteeb bia kaa na, ki bi saan kɔɔ burgbeta na ni, ki saan Kapenaum, a bin lomɔ.
Yiisa nba tee manfoor jeet biaŋinba
25Niib na nba din poot mɔkgbeŋir maŋ na, ki bi la Yiisa, ki boiɔ a, “Wanntɔɔ, a baar nna nlee yooe?” 26Ki Yiisa yetib a, “Barmɔniie ki n beeri na, maa won turi jeet ki i dii gboo nae te ki i loonin na, ŋaan li ki tee yaa la n bakitnauŋ toonjaana na kaa. 27I daa tuun toonn jeet nba biir paaki, ŋaan ii tuun toonn jeet nba mɔk manfoor nba kaa gbennu na paak. Min Nisaarik Bike saa turi li jebooru, kimaan n Baa Yennu-e turin yiikoo na a mii teeni, kimaan u numm gbooma.”
28Ŋanne ki bi boiɔ a, “Ti sii tuun bee ki li tee Yennu toona?” 29Ki Yiisa jiimm a, “Toonn nae ki Yennu loon yii tuun: Ii teen wunba ki u tumɔ na yada.” 30Ki bi bia boiɔ a, “Toonjaanlannpoe ki a saa tun ki tin la ki teena yada? A saa tun bee? 31Ti yeejamm nba din be muuk ni yoo nba na, bi din tuu di jeet nba ki bi yi mana na, nan laa sɔb Yennu gbouŋ ni biaŋinba na, a ‘Moses din teemm jeet nba nyi Yendɔuŋ ni a bii di.’ ” 32Ki Yiisa yetib a, “Barmɔniie ki n beeri na, li ki tee Moses kaa din teeni jeet maŋi, ŋaan li din tee n Baa Yennu-e. Ki mɔtana ki u ji loon wun turi jeet nan mɔnii nba nyi u boor. 33Jeet nba ki Yennu teeni maŋ, ŋanne tee wunba nyii Yendɔuŋ ni ki teen tingbouŋ na ŋaateeb manfoor.” 34Ki bi yetɔ a, “Chanbaa, ii teent jeet maŋ daar kur.” 35Ki u betib a, “Mine tee manfoor jeet maŋ. Daanɔ nba baar n boor, kon kan mi soorɔ, ki wunba teenin yada, nyunnyukuru kan mi soorɔ.
36“N poŋ beti nan i lama, ŋaan ki teenin yada. 37Ŋaan wunba kur ki n Baa Yennu jiiu ki turin, u saa baar n boor ki teenin yadawa. N kan mi yêt wunba baar n boori, 38kimaan n nyii Yendɔuŋ ni ki sik maa n tun Yennu nba tumin na yanbɔɔte, ŋaan li ki tee n mɔŋ yanbɔɔt kaa. 39Ŋɔɔ Yennu nba tumin na, u loomm tee a binba ki u turin nae nan yenɔkɔɔwa daa boori, ŋaan man tan fiimm kuun ni durinya gbennu daar. 40Nnae ki n Baa Yennu loon, a sɔɔ kur nba bann min, u Bija, ki teenin yada, u saa la manfoor nba kaa gbennu; ki n tan saa fiimm kuun ni durinya gbennu daar.”
41Ŋanne ki Juu teeb maŋ ji burin nan leeb, waa yaa ŋɔɔe tee jeet nba nyii Yendɔuŋ ni na paak. 42Ki bi boi leeb a, “Yiisa nba tee Joosef bija na kaa na-a? Ti mi u baa nan u naa. Nlee ki u yaa u nyii Yendɔuŋ ni?”
43Ki Yiisa betib a, “I daa burin nan leeb maa pak linba na paaki. 44Sɔɔ kan fit baar n boor ki teen n yɔɔ, ki li ki tee ki n Baa Yennu nba tumin na kaa te ki u baari, ki n tan saa fiin li daanɔ kuun ni, durinya gbennu daar. 45Yennu sɔkiniinba din sɔb Yennu gbouŋ ni a ‘Yennu saa wann sɔɔ kur.’ Sɔɔ kur nba gbiintir n Baa Yennu ki bia gaan u maan, ŋɔɔe saa baar n boor ki kpant n yɔɔ. 46Ŋaan sɔɔ daa ki mi la n Baa Yennu maŋi, see min nba nyii u boor na kɔɔe laatɔ.
47“Barmɔniie ki n beeri na, daanɔ nba teenin yada, ŋɔɔe mɔk manfoor nba kaa gbennu. 48Mine tee manfoor jeet na. 49Yoo nba ki i yeejamm din be muuk ni na, bi din tuu di mana maŋe, ŋaan bi kpowa. 50Ŋaan jeet nba nyi Yendɔuŋ ni na, wunba diir, u kan kpo. 51Mine tee manfoor jeet nba nyii Yendɔuŋ ni na. Wunba dii jeet maŋ sii be nan yoo nba kaa gbennu, ki jeet nba ki n saa turɔ na tee n gbanante, ki n tan saa jii n gbanant maŋ ki chab, ki tingbouŋ na ŋaateeb n fit la manfoor maŋ.”
52Ŋanne ki mɔniɔk fiir Juu teeb maŋ sinsuuk ni ki jiin Yiisa nba pak linba na po, ki bi boi bi leeb a, “Nlee ki jɔɔ na saa turit u gbanant ki tin di?” 53Ki Yiisa betib a, “Barmɔniie ki n beeri na, see ki i ŋman min Nisaarik Bik gbanant, ki bia nyuu n sɔn. Nna-i kaa, i kii mɔk manfoor maŋ i ni. 54Ki daanɔ nba ŋman n gbanant ki bia nyuu n sɔn, u mɔk manfoor nba kaa gbennu, ki n tan saa fiinɔ kuun ni, durinya gbennu daar. 55Kimaan n gbanante tee jeet nan mɔnii, ki n sɔn mun tee bonnyukar nan mɔnii; 56ki daanɔ nba ŋman n gbanant, ki bia nyuu n sɔn, ŋɔɔe be n ni, ki n mun be u ni.
57“N Baa Yennu nba yen manfoor nae tumin, ki u paake ki n mun mɔk manfoor. Li mun bia sii tee nnae, wunba ŋman n gbanant, n paak, u sii mɔk manfoor. 58Mine tee jeet nba nyii Yendɔuŋ ni ki sik. Ki wunba dii jeet na, u sii yɔɔ be nan yoo nba kaa gbennu; ki jeet maŋ ki tee nan jeet nba ki i yeejamm din dii ŋaan tan kpo na kaa.”
59Yiisa-e din pak linba na, waa daa din be Kapenaum, Yenjiantu diiuk ni, ki want niib na.
Manfoor nba kaa gbennu labaar
60Yiisa poorpoweiteeb bonchiann nba din gbat u wannu maŋ, ki bi yeen bi leeb a, “Wannu na paar ki turit. Ŋmee saa sak linba na?” 61Sɔɔ din ki wann Yiisa ŋarimi, ŋaan u din bann nan u poorpoweiteeb na mɔk bunburimii u wannu maŋ paak. Ki u boib a, “Maan nae te ki i birisimi-i? 62Li-i tee ki i la min Nisaarik Bik do Yendɔuŋ ni siaminba ki n din tuu be na, i ji sii dukii nlee? 63Yennu Seyeeŋe teen niib manfoor; ŋaan gbanant na tee yanne. Mɔmaan nba ki n pak turi nae baat nan Yennu Seyeeŋ nba teen niib manfoor maŋ. 64Ŋaan i siab lek ki teenin yada.”
Yiisa din pakib linba na, kimaan sinsinn u poŋ mi binba tan kan teenɔ yada, nan wunba mun tan saa nyi u poor. 65Ki u bia ŋamm yet a, “Li paake te ki n beti a sɔɔ kan fit baar n boor ni ki teen n yɔɔ, see ki n Baa Yennu-e te ki u baar.”
66Li paake te ki u poorpoweiteeb bonchiann din ŋmat poor, ki ji ki tɔkii nanɔ. 67Ŋanne ki u din boi u poorpoweiteeb piik nan banlee na a, “Ki i mun saa nyikima-a?” 68Ki Simonn Piita jiinɔ a, “Ti Yomdaanɔ, ti mun ji saa nyika ŋaan saan ŋmee boori? Fine mɔk manfoor nba kaa gbennu wannu. 69Ki mɔtana ti teena yadawa ki mi nan fine tee Yennu popeendaanɔ.” 70Ki Yiisa yetib a, “Yimm jab piik nan banlee na, mine ganni, ŋaan ki i ni yenɔ tee Sintaanii yɔɔ.” 71U din yet ki jiin Judas nba tee Simonn Iskariot bija na poe; ŋɔɔe din tee u poorpoweiteeb piik nan banlee na yenɔ, ŋaan lek yaa wun nyi u poor.
7Yiisa waarii nba ki teenɔ yada biaŋinba
1Li poorpoe ki Yiisa ji din be Galilii yent ni, ki lin leŋ digbana. U din ki loon wuu be Judea yent ni, kimaan Juu teeb yudamm nba be leŋ na loon bin kpiue. 2Ki Juu teeb jaamm nba ki bi yi lanbont jaamm na tan per. 3Ŋanne ki Yiisa waarii yetɔ a, “Nyikin nna, ŋaan saan Judea yent ni, ki a poorpoweiteeb nba be leŋ na n la toona nba ki a tuun na. 4Li-i tee ki nirɔ loon wun wann u mɔŋ nan u tee sɔɔ, li ki ŋan ki wun bɔr toona nba ki u tuumi. Li-i tee ki a tuun toonjaana, fan wann niib paanu ni nan a set tee li daanɔe.” 5U waarii na lek daa din ki teenɔ yada; li paak ki bi pakɔ nna maŋ. 6Ki Yiisa jiimm a, “N yoo daa ki baari. Yimm ŋarin, yoo kur ŋane ki turi, 7kimaan tingbouŋ na ŋaateeb ki namiini, ŋaan min ŋarin bi namin, kimaan maa beerib a bi sɔnii ki ŋan na paak. 8Tɔn, yimm-ii saa jaamm maŋ, ŋaan min ŋarin daa ki saa, kimaan n yoo daa ki baari.” 9U din betib nnae, ŋaan biar be Galilii.
Yiisa nba din saan jaamm maŋ biaŋinba
10Yiisa waarii na din saan jaamm naewa, ki Yiisa tan wei. U din ki saan paanu ni kaa, ŋaan u din bɔre ki saan.
11Ki Juu teeb yudamm din lin loonɔ jaamm maŋ ni, ki boi niib a, “U be lee?” 12Ki niib bonchiann nba be leŋ na burin bonchiann ki jiin u po; ki siab yaa, “U tee niŋanɔe,” ki leeb yaa, “Aaii, u kpann niibe;” 13ŋaan sɔɔ din ki pak u po paanu ni, kimaan bi tiin Juu teeb yudamm na jaŋmaanii.
14Baa dii jaamm na ki kɔɔ sinsuuk ni yoo nba, ki Yiisa saan kɔɔ Yenjiantu ŋasaakak ni, ki piin want niib Yennu maan. 15Juu teeb nba gbiintirɔ yoo nba, ki li teemm bakitnauŋ; ki bi boi a, “Nlee ki nirɔ na jia mi gbouŋ nna, ŋaan ki kɔɔ ti sakursaakari?” 16Ki Yiisa yetib a, “Maa want wannu nba na, li ki tee n mɔŋ wannu kaa, ŋaan li nyii Yennu nba tumin na boore. 17Wunba loon wun tun Yennu yanbɔɔtoona, ŋɔɔe saa bann nan linba ki n want na nyii Yennu boor, koo n piak n mɔŋ yare. 18Daanɔ nba piak u mɔŋ yar, ŋɔɔ loon baakir ki teen u mɔŋe. Ŋaan wunba loon niib-ii baakit wunba tumɔ na, ŋɔɔe tee popeendaanɔ, ki ki mɔk biiti.
19“Moses kaa din turi sennu na-a? Ŋaan i sɔɔ ki dia sennu maŋi. Ki bee ki i loon yin kpimi?” 20Ki niib na yetɔ a, “Narinbiiuk be a ni. Ŋmee yaa wun kpiani?” 21Ki Yiisa betib a, “N tun toonjaann foon daar, ki toonn maŋ teen i kura bakitnauŋ. 22Ŋaan li-i tee ki i pot bonjabik foon daar, i mun tun toonn foon daare na. Moses-e din senn a yii porii i bonjai, ŋaan i yeejamme din piin punpotu sinsinn. 23Tɔn, li-i tee ki i porii bonjabis foon daar, a i daa kpet Moses sennuie, bee ki i donn wutoor n paak maa te ki baatɔɔ la laafia foon daar na? 24Daa gorii nirɔ nanyer po binbeŋ ki bu u buuti, ŋaan i tuu dukin fanuwa ki la li barmɔnii.”
Niib na nba boi bi leeb ki jiin Yiisa po biaŋinba
25Ŋanne ki Jerusalem nisiab boi bi leeb a, “Nirɔ nba na kaa ki bi yiab a bin kpiu na-a? 26Gotir, u piak paanu nie, ki sɔɔ mun bia ki pak siar a wun tiau. Li pasiar ti yudamm dukii a u tee Yennu Niganntɔɔ Masia nae. 27Ti mi jɔɔ na nba nyii siaminba, ŋaan Yennu Niganntɔɔ Masia na-i taŋi baar, sɔɔ kan bann waa nyii siami.”
28Yiisa nba want niib Yenjiantu ŋasaakak ni na, ki u tan pak sanpaapo a, “I dukii nan i min bonŋann, ki bia dukii a i mi maa nyii sian. N ki baar n mɔŋ baaru kaa. Daanɔ nba tumin na, ŋɔɔe tee barmɔnii; ki i ki miu. 29Ŋaan min miu, kimaan n nyii u boore, ŋɔɔe tumin.”
30Ŋanne ki bi ji yiab a bin soorɔ, ŋaan bi sɔɔ ki soorɔ, kimaan u sooru yoo daa din ki baari. 31Nibur na ni bonchiann din teenɔ yada, ki boi bi leeb a, “Yennu Niganntɔɔ Masia na-i taŋi baar, u saa tun toonjaana ki lin gar jɔɔ na yara-a?”
Yiisa nba yaa u saa yaat biaŋinba
32Ki Farisiinba na gbat niib na burin ki jiin Yiisa po, ki ŋamm nan mannteeb yudamm tun Yenjiantu ŋasaakak guura a bin saan ki soor Yiisa. 33Ŋaan ki Yiisa bet nibur na a, “N sii be nani yoo waaminnae, ki li poorpo ki n ŋmat ki saan wunba tumin na peŋ. 34I tan saa lon n boor, ŋaan kan lami, kimaan siaminba ki n tan sii be na, i kan fit baar leŋi.” 35Ki Juu teeb tɔɔndamm na boi bi leeb a, “U yaa wun tan saan lee, ki ti kan lau? U yaa wun tan saan Griik doi ni, siaminba ki Juu teeb be na, kii sakii want Griik teeb na amii? 36Waa yet a ti tan saa lon u boor ŋaan kan lau, ki bia tan kan fit saan siaminba ki u sii be na, li paak tee bee?”
Manfoor nyun labaar
37Tɔn, jaamm maŋ gbennu daar din tee dajaanne. Li daar maŋe ki Yiisa fiir set ki pak sanpaapowa a, “Wunba ki nyunnyukuru gbatɔ, wun baar n boor ki tan nyu, 38kimaan Yennu gbouŋ yet a ‘Wunba teenin yada, manfoor nyun sii tɔ nyunkpanae ki nyi u par ni.’ ” 39Yiisa nba din piak na, u din want Yennu Seyeeŋ poe; ki binba teen Yiisa yada na yaa bin tan la Seyeeŋ maŋ. Li yoo na Yennu daa din ki tur niib Seyeeŋ maŋi, kimaan u daa din ki donn Yiisa.
40Niib bonchiann nba din be nibur na ni ki gbat ki u yet nna maŋ, ki bi yet a, “Jɔɔ na set tee Yennu sɔkiniie nan barmɔnii,” 41ki siab yaa, “U tee Yennu Niganntɔɔ Masia-e,” ki leeb mun yaa, “Yennu Niganntɔɔ Masia na kan nyi Galilii. 42Yennu gbouŋ wann a Masia na tan sii tee Defid yaaboonne, ki bi bia tan saa marɔ Betlehem doo nba tee ŋɔɔ Defid doo na nie.” 43Ki niib na ji mɔk dudukit jiak jiak ki jiin Yiisa po. 44Ki siab bia loon bin soorɔ, ŋaan bi sɔɔ ki soorɔ.
Juu teeb yudamm nba ki teen yada biaŋinba
45Li poorpoe ki guura na ji ŋmat mannteeb yudamm nan Farisiinba na boor; ki bi boib a, “Bee teen ki i ki jen nanɔ?” 46Ki guura na jiin a, “Sɔɔ daa ki mi pak mabooru nba ki jɔɔ na piak na.” 47Ki Farisiinba na boib a, “Ki u kpann i mune-e? 48I tan mi la ki ti yudamm koo Farisiinba sɔɔ teenɔ yada-a? 49Ŋaan nigbouŋ na nba ki mi Yennu sennu na, mɔpor be bi paak.”
50Ki Farisiinba maŋ ni yenɔe tee Nikodemus. Ŋɔɔe tee daanɔ nba din saan sianyoo, a wun saa la Yiisa na; ki u betib a 51“Ti sennu ki wann nan ti bu nirɔ buut ki biirɔ, ŋaan daa ki gbat u mɔb ni ki bann waa tun linba.” 52Ki bi boiɔ a, “A mun ji tee Galilii nirɔe-e? Gotir Yennu gbouŋ ni. A saa la nan Yennu sɔkinii ki mi nyii Galilii yent ni.”
8Poochonchonsɔɔ labaar
(( 1Li poorpoe ki sɔɔ kur kun, ŋaan ki Yiisa doo Olif Tiinii kunkonn na paak. 2Ki li yent sanyapob ni, ki u ŋmat kɔɔ Yenjiantu ŋasaakak na ni; ki niib bonchiann tikir lintɔ, ki u kar ki wantib.
3Ŋanne ki sennu wannteeb nan Farisiinba baar nan poo nba tun bonchonchontoonn na, ki te ki u set bi kur tɔɔnn, 4ŋaan ki bi yet Yiisa a, “Wanntɔɔ, ti la poo na, ki u tuun chonchontoonne, ki ti soorɔ li yoo na. 5Ti sennu ni, Moses din senn a li poobooru ŋan ki bin jaatɔ tanae ki kpiu, ki fin ŋarin yaa bia?” 6Bi din yet nna, ki loon bin kpar Yiisa-e, ki fit la u biit. Ki Yiisa tibin ki jii niibir ki sɔbin tiŋ ni.
7Baa see ki boiɔ buboit na, ki u tibit ki betib a, “Wunba ki mi tun toonbiit, li yɔɔ n sint jaa poo na tann,” 8ŋaan ŋamm tibin ki sɔbin tiŋ ni. 9Baa gbat ki u yet nna maŋ, ki bi yat yenɔ yenɔ, ki nikpera na dɔŋ yaat. Ki Yiisa biar, ki poo na bia daa see u tɔɔnn. 10Ki u tibit boiɔ a, “N niipoo, bi be lia? Sɔɔ ki biar a wun pak biirani-i?” 11Ki u jiin a, “Chanbaa, sɔɔ ki biari.”
Ki Yiisa yetɔ a, “N mun kan pak biirani. Ii kun. A ji daa mi tuun toonbiiti.”))
Yiisa nba tee durinya yentu biaŋinba
12Ŋanne ki Yiisa bia pak nan niib Yenjiantu ŋasaakak ni a, “Mine tee tingbouŋ na niib yentu, ki daanɔ nba waan, ŋɔɔe sii mɔk yentu nba yentir u binbeŋ, ki u kii turin bunbɔnn ni.” 13Ki Farisiinba na bia yetɔ a, “Faa piak ki want a mɔŋ po na, ŋaan li tee yanne.” 14Ki Yiisa betib a, “Mi-i lekii piak ki want n mɔŋ poie, ŋaan maa yeen linba, li tee mɔniie, kimaan min mi maa nyii siaminba, ki bia mi maa saa siaminba. Yimm ŋarin ki mi maa nyii siami, ki bia ki mi maa saa siami. 15Yimm gorii nirɔ nanyer poe ki bu u buut, ŋaan min ŋarin ki bu sɔɔ buuti. 16Mi-i poŋii yaa n bu nirɔ buut gbaa, n saa bu u buut nan barmɔniie, kimaan n ki bu buut n kuukɔɔ kaa, ŋaan n Baa nba tumin nae be nanin. 17Tɔn, li poŋ sɔb i sennu ni a niib banlee siara-i jami, ŋanne tee barmɔnii. 18N piak want n mɔŋ po, ki n Baa nba tumin na mun bia piak want n po nnae.” 19Ki bi boiɔ a, “A baa maŋ be lee?”
Ki Yiisa jiimm a, “I ki mimi, ki tan boi n Baa. I-i bonni mimie, i bia bo sii mi n Baa.”
20Yiisa din pak maan na, yoo nba ki u want niib Yennu maan, Yenjiantu ŋasaakak ni, siaminba ki bi sent Yennu piinii lakir nae; ŋaan sɔɔ ki soorɔ, kimaan u sooru yoo daa ki baari.
Yiisa nba kpaan Juu teeb na biaŋinba
21Ki Yiisa bia ŋamm yetib a, “N saa yaata, ki i tan saa lomin ki kan lami. I tan saa kpo ŋaan poŋ ki la nyikinchabi; i bia tan kan fit saan maa saa siami.”
22Ŋanne ki Juu teeb na yet a, “U yaa ti kan fit saan waa saa siami. U yaa wun kpi u mɔŋe-e?” 23Ki Yiisa jiin a, “Yimm tee tiŋ na ni yabe, ŋaan min tee sanpaapo yɔɔe; yimm nyii tingbouŋ na nie, ŋaan min ki nyii tingbouŋ na ni kaa. 24Li paake te ki n yeti maa i tan saa kpo ŋaan poŋ ki la nyikinchab na; ki li-i tee ki i ki teen yada nan n tee maa tee wunbae, i set saa kpo ŋaan poŋ ki la nyikinchabi.” 25Ki bi boiɔ a, “A tee ŋmee munii?”
Ki u jiimm a, “N tee wunba ki n tuu yɔɔ beeri nae. 26N bo sii fit piak maan bonchiann ki biiri; ŋaan wunba tumin nae tee barmɔnii daanɔ; ki n beer tingbouŋ na niib linba ki n gbia u boor nae.”
27Ŋaan niib na din ki mi nan u piak u Baa Yennu poe. 28Li paak ki Yiisa betib a, “Yoo nba ki i saa jii min Nisaarik Bik ki donn sanpaapo na, li yooe ki i tan saa bann nan n tee maa tee wunbae, ki i bia saa bann nan n ki tuun siar nan n mɔŋ yiikoo, ŋaan n bia yeen linba ki n Baa wannin a n yete. 29Ŋɔɔ nba tumin nae be nanin. U ki nyikitin, kimaan n tuun linba gboot u numme.” 30Niib bonchiann nba din gbat ki Yiisa pak nna maŋ, ki bi teenɔ yada.
Binba set nyii daabisin ni labaar
31Ŋanne ki Yiisa yet Juu teeb nba teenɔ yada na a, “Li-i tee ki i saak n mɔmaan, i set tee n poorpoweiteebe, 32ki i bia saa bann barmɔnii na, ki barmɔnii maŋ saa nyinni daabisin ni.” 33Ki bi yetɔ a, “Ti tee Abraham yaaboonae, ti ki mi teen sɔɔ daaba. Nlee ki a yaa ti tan saa nyi daabisin ni?”
34Ki u yetib a, “Barmɔniie ki n beeri na, sɔɔ kur nba tuun toonbiit, u tee biit daabire. 35Daabir ki tee ŋaak yɔɔ kaa, ŋaan ŋaak bik ŋarin tee ŋaak yɔɔe yoo kur. 36Li-i tee min Yennu Bija nyinti daabisin niie, i set saa nyi nan barmɔniiwa. 37N mi nan i tee Abraham yaaboonae, ŋaan ki i lek yiab a yin kpin, kimaan n maan maŋ ki kɔɔ i tuba ni. 38Maa tuu be n Baa peŋ ki laat linba, ŋanne ki n piak, ŋaan yimm tuun linba ki i baa beti a yii tuun nae.”
39Ki bi jiinɔ a, “Ti baa tee Abraham-e.”
Ki Yiisa betib a, “Li-i tee ki i bo tee Abraham waas nan mɔniie, i bo sii tuun Abraham toonbooru nae, 40ŋaan ki mɔtana ki i yiab a yin kpin, ŋaan ki n tee nirɔ nba beeri barmɔnii nba ki n gbat Yennu boor na. Abraham ŋarin din ki tun nna. 41Ŋaan yimm tuun i baa nba tuun biaŋinbae.”
Ki bi jiin a, “Timm ki tee kpenŋmia kaa. Ti mɔk baa yenɔkɔɔe, ki ŋɔɔe tee Yennu.”
42Ki Yiisa betib a, “Li-i bonni tee ki Yennu mɔŋ tee i baa, i bo sii loonima, kimaan n nyii ŋɔɔ Yennu peŋe ki baar nna. N bia ki baar nan n mɔŋ yaak kaa, ŋaan ŋɔɔe tumin. 43Bee teen ki i ki bann n maan na paaki? kimaan yaa ki fit gbiin n maan maŋ na. 44I tee i baa Sintaanii waase, ki loon yii tuun i baa maŋ yanbɔɔtoona. Pinpiik niwa u poŋ tee nikpiiruko, ki bia fɔk nan barmɔnii, kimaan barmɔnii kaa u ni nan waama. Ki wuu faar faak, li poŋ tee u toonkpere, kimaan waa tee faak daanɔ na. Fai kur nyi u boore. 45Maa beeri barmɔnii nae te ki i ki teenin yada. 46I ŋmee saa fit wann n biiti? Aaii, sɔɔ kaa. Maa beeri barmɔnii biaŋinba na, bee teen ki i ki teenin yada? 47Wunba nyii Yennu boor, ŋɔɔe gbia Yennu maan; ŋaan yaa ki nyii Yennu boor na, li paake ki i ki gbia Yennu maan maŋi.”
Ki jiin Yiisa nan Abraham po
48Ŋanne ki Juu teeb na yet Yiisa a, “Taa yet a, ‘Fin Samaria nirɔ na, narinbiiuk be a ni’ na, li ki tee nna kaa-a?” 49Ki Yiisa jiin a, “Narinbiiuk kaa n ni. Min baakit n Baa Yennu, ŋaan ki yimm ŋarin sianin. 50Min kaa loon baakir ki teen n mɔŋi. Yennu-e loon ki niib n turin baakir, ki ŋɔɔe tee buut daanɔ. 51Barmɔniie ki n beeri na, daanɔ nba saak n maan, u kan mi kpo.”
52Ki Juu teeb na betɔ a, “Mɔtana ti set bann nan narinbiiuk be a ni. Abraham din kpowa, ki Yennu sɔkiniinba bia kpowa, ŋaan ki a yaa daanɔ nba saak a maan kan mi kpo. 53Ti chanbaa Abraham nba din kpo na, a mi a a cheeue-e? Yennu sɔkiniinba bia din kpowa. Ii got! Fin mi a a tee ŋmee?” 54Ki Yiisa jiimm a, “Mi-i bonni dontir n mɔŋie, li bo sii tee yanne, ŋaan wunba dontirin nae tee n Baa. Ŋɔɔe tee daanɔ nba ki i yaa u tee i Yennu na. 55I ki miu, ŋaan min ŋarin miu. Li-i bonni tee ki n yaa n ki miu, n bo saa teen faak daanɔ nan yimm nawa. Ŋaan n miu, ki bia saak u maan. 56I chanbaa Abraham din mɔk parpeenn bonchiann, nan waa yaa wun tan la yoo nba ki n saa sik tingbouŋ na ni; ki u set tan la yoo maŋa, ki li maŋɔ.” 57Ki Juu teeb na boiɔ a, “A daa ki baar binpiinŋmu, ŋaan din la Abraham-ii?” 58Ki Yiisa jiin a, “Barmɔniie ki n beeri na, baa din tan maar Abraham na, ŋaan sɔɔ ki min ŋarin kpan be-e.” 59Ŋanne ki bi ji tɔkii tana a bin jaatɔ ki kpiu; ki u ŋmiat ki nyii Yenjiantu ŋasaakak na ni.
9Yiisa nba din nyɔɔnt jajɔɔŋ biaŋinba
1Li poorpoe ki Yiisa din lin ki saa la jɔɔ nna, ki u tee jɔɔŋ, u maaru niwa. 2Ki u poorpoweiteeb boiɔ a, “Wanntɔɔ, ŋmee toonbiite te ki bi mar jɔɔ na jɔɔŋi? Li daa tee u mɔŋ toonbiit amii u damme?” 3Ki u jiimm a, “U toonbiit paak kaa te ki u jɔɔni. Li mun bia ki tee u damm toonbiit paak kaa, ŋaan u jɔɔn a Yennu n te ki wun nyɔɔnte, ki niib n la Yennu toonjaann. 4Yoo nba ki yentu daa be na, li kpaa talase ki tii tuun wunba tumin na toona, kimaan nyiɔk baat, ki sɔɔ tan kan fit tun toonni. 5Maa daa be tingbouŋ na ni na, n tee tingbouŋ na niib yentue.”
6Waa yet nna maŋ poorpoe ki u siir mɔsant tiŋ ni, ki buun tant, ki pɔr jɔɔŋ na ninbina, 7ŋaan betɔ a, “Ii saa Siiloam9.7 Bi din te ki nyun tɔkii lɔɔnue ki siik biɔŋ na ni. biɔŋ ni ki saa yibir.” (Siiloam paake tee “Te.”) Ki u saan ki saa yibir, ki nyɔɔnt, ki kun.
8Ŋanne ki u leeb nan niib nba tuu laatɔ ki u tee miatɔ na boi bi leeb a, “Jajɔɔŋ nba tuu mei na kaa na-a?” 9Ki siab yaa, “Ŋɔɔe,” ki leeb yaa, “Aaii, ŋɔɔ kaa. U naanɔe.” Ŋanne ki jɔɔ maŋ tiɔŋ yet a, “Mine na.” 10Ki bi boiɔ a, “A teen nlee ki tan nyɔɔnti?” 11Ki u jiimm a, “Jɔɔ nba ki bi yiu Yiisa na, ŋɔɔe buun tant ki pɔr n ninbina, ŋaan betin a mii saa Siiloam biɔŋ ni ki saa yibir; ki n saan ki saa yibir ki nyɔɔnt.”
12Ki bi boiɔ a, “U be lee?”
Ki u jiin a, “N ki mi.”
Farisiinba nba boi jajɔɔŋ na u nyɔɔntu po biaŋinba
13Ŋanne ki bi jii jɔɔ maŋ ki saan nanɔ Farisiinba boor. 14Daar nba ki Yiisa buun tant ki nyɔɔnt jɔɔŋ na din tee foon daare. 15Ki Farisiinba na bia ŋamm boi jɔɔ na a u teen nlee ki nyɔɔnti. Ki u betib a, “Yiisa-e buun tant ki pɔr n ninbina, ki n yibir ki nyɔɔnt.”
16Ki Farisiinba na siab yet a, “Yiisa ki nyii Yennu boor kaa, kimaan u ki dia foon daar sennu na.”
Ki bi siab mun boi a, “Nlee ki biitdaanɔ sii fit tuun toonjaana na booru?” Ki bɔkitu baar Farisiinba na sinsuuk ni.
17Li paak ki bi ŋamm boi jɔɔ na a, “Jɔɔ nba nyɔɔnta na, a dukii nlee u po?”
Ki u bia jiimm a, “U tee Yennu sɔkiniie.”
18Ki li lek paar nan Juu teeb yudamm na n teen yada nan bi marɔ jɔɔŋe ki u tan nyɔɔnt. Ŋanne ki bi yiin u damm, 19ki tan boib a, “U tee i bijae-e? I set yaa i marɔ jɔɔŋe-e? Ki li teen nlee ki u ji laat mɔtana?” 20Ki bi jiin a, “Ti mi nan u tee ti bija ŋarime, ki ti bia mi nan ti marɔ jɔɔŋe. 21Ŋaan ti ki mi laa teen biaŋinba ki u tan nyɔɔnt, ti bia ki mi wunba nyɔɔntɔ. U mɔŋ ji ki tee bik kaa. Boimɔ man. U saa fit pak u mɔŋ paaka.” 22U damm din yet nna maŋ, kimaan bi tiin Juu teeb yudamm na jaŋmaanii, kimaan yudamm maŋ poŋ taan mɔb ki yet a wunba yaa Yiisa-e tee Yennu Niganntɔɔ Masia, see ki bi nyinnɔ bi Yenjiantu ni. 23Li paak te ki u damm din yaa u ki tee bik kaa, a bin boiɔ.
24Li taar munlee nie ki bi bia ŋamm yiin jɔɔ nba tuu tee jɔɔŋ ŋaan tan nyɔɔnt na, ki tan betɔ a, “Ii teen Yennu-e baakir nan niipoouk; kimaan ti mi nan Yiisa ŋarin tee biitdaanɔe.” 25Ki jɔɔ na yetib a, “Waa tee biitdaanɔ koo waa ki tee, n ki mi. Ŋaan bonyennkɔɔe ki n mi: n tuu tee jɔɔŋe, ŋaan mɔtana n ji laat.”
26Ki bi ŋamm boiɔ a, “U teen nlee ki nyɔɔntani?” 27Ki u jiimm a, “N poŋ betiwa, ŋaan ki i ki gbati. Bee ki i loon ki n ŋamm betini? I mun loon ki i teen u poorpoweiteebe-e?” 28Ŋanne ki bi wutoor ji doo, ki bi sukiiɔ, ŋaan betɔ a, “Fine tee nirɔ maŋ poorpoweitɔɔ, ŋaan timm ŋarin tee Moses poorpoweiteebe. 29Ti mi nan Yennu din piak nan Moses, ŋaan nirɔ na ŋarin, ti ki mi waa nyii siami.” 30Ki jɔɔ nba nyɔɔnt maŋ yetib a, “Bia paruko mani, ki i tan yaa i ki mi waa nyii siami, ŋaan u nyɔɔnt n nuniiwa. 31Ti mi nan Yennu ki gbia biitdamm miaru, ŋaan gbia damm nba jiantirɔ ki tuun waa loon biaŋinbae. 32Laa nyii durinya piinu niwa, ti daa ki mi gbat a sɔɔ nyɔɔnt wunba ki bi marɔ jɔɔŋi. 33Li-i bonni tee ki jɔɔ maŋ ki nyii Yennu boori, u bo kan fit tun bakitnauŋ toonn na booru.”
34Ki bi jiin a, “Fin nba ki bi mara nan biit na po, a tee ŋmee ki want timmi?” Ki bi nyinnɔ bi Yenjiantu ni.
Ninyentir labaar
35Yiisa nba gbat a bi nyinnɔ bi Yenjiantu ni na, ki u lomɔ ki tan lau, ki boiɔ a, “A teen Nisaarik Bik na yadawa-a?” 36Ki u boiɔ a, “Chanbaa, ŋmee tee Nisaarik Biki? Betirin waa tee wunba, ki n teenɔ yada.” 37Ki Yiisa betɔ a, “A poŋ lauwa. Ŋɔɔe tee min nba piak nana na.” 38Ki jɔɔ na yetɔ a, “N Yomdaanɔ, n teena yadawa,” ŋaan gbaan u tɔɔnn ki jiantɔ.
39Ŋanne ki Yiisa yet a, “N baar tingbouŋ na ni a n bu niib buut, ki bia yent binba ki mɔk ninyentir na numm poe, ŋaan dɔkin binba mɔk ninyentir na numm po.” 40Ki Farisiinba nba be leŋ na gbat ki u yet nna, ki bi boiɔ a, “A yaa ti mun ki mɔk ninyentire-e?” 41Ki u jiimm a, “Li-i bonni tee ki i ki mɔk ninyentiri, i bo kii mɔk biiti, ŋaan yaa sat yaa i mɔk ninyentir na, i mɔk biit.”
10Barjouk nba jiin pekpaarik po
1Ki Yiisa ŋamm yetib a, “Barmɔniie ki n beeri na, nirɔ nba ki tɔkin pelook tammɔb ki kɔɔ, ŋaan doo joonn ki kɔɔ, li yɔɔe tee nanyukɔ. 2Ŋaan nirɔ nba tɔkin pelook na tammɔb ki kɔɔ, li yɔɔe tee pei maŋ kpaarik. 3Wuu taŋi baat a wun kɔɔ, tammɔguurɔ na saa loote, ki wun kɔɔ; ki u yi u mɔŋ pei na sana, ki bi gbia u mɔb, ki u nyintib. 4Wuu nyinn u mɔŋ pei kur yoo nba, u tuu gar bi tɔɔnne, ki bi waa u poor, kimaan bi mi u kunkɔr. 5Ŋaan bi kan wei saamɔ ŋarimi, see ki bi chiar, kimaan bi ki mi u kunkɔri.” 6Yiisa din yimm barjouk na, ŋaan ki bi ki bann li paaki.
7Li paak, ki u bia ŋamm betib a, “Barmɔniie ki n beeri na, mine tee pelook na tammɔb. 8Binba kur gar n tɔɔnn ki baar na tee nanyukibe nan fat-teeb, ki pei na ki gbia bi mɔbu. 9Mine tee tammɔb na, ki daanɔ nba tɔkin n ni ki kɔɔ, ŋɔɔe saa la tinnu, ki sii yɔɔ gaar kɔɔ, ki ŋmat nyi, ki laat jeŋant. 10Nanyukɔ ŋarin baat a wun tan jan pei nae, ki bia kpib, ki bia biirib. Mine baar a bin la manfoor nba tee manfoor nan barmɔnii.
11“Mine tee pekpaaŋaŋ, ki pekpaaŋaŋe kpenn u pei paak. 12Ŋaan wunba kpaar pei likirii paak, ki ki tee pekpaarik nan mɔnii, ki bia ki yen pei na, li-i tee ki u la kinkatir baat yoo nba, see ki u chiar ŋaan nyik pei na; ki kinkatir na n ji baar ki soorib, ki binba tenn na n yat. 13U tuu chiare, kimaan u kpaar pei na likirii paake, ki u baka kaa pei na po. 14-15Mine tee pekpaaŋaŋ. N Baa Yennu nba mi-n, ki n mun miu na, li mun bia tee nnae ki n mi n pei, ki bi mun mi-n, ki n saa chibin n saaŋmaŋ bi paak. 16Pelei be ki tee n yab, ŋaan ŋamm kaa pelook na ni. See ki n baar nan ŋamm mun biak, ki bi saa sak n mɔb, ki bi kur ji sii tee pebooryeŋ, ki mɔk pekpaaryeŋ kɔɔ.
17“N Baa Yennu loonin, kimaan n yaa n chab n manfoore, ki lin te man ŋamm lar li poor po. 18Sɔɔ kaa ki saa nyinn n manfoor maŋi, ŋaan n mɔŋe yaa n jii chab, kimaan n mɔk yiikoo ki saa fit chabir, ki bia mɔk yiikoo ki tan saa lar. Linba nae ki n Baa betin a n tun.”
19Waa yet nna yoo nba, ki Juu teeb yudamm na bia ŋamm bɔkit; 20ki bi bonchiann yaa, “Narinbiiuk be u ni, ki waatuk bia mɔkɔ; ki bee teen ki i gbiintir u maami?” 21Ki leeb mun yaa, “Nirɔ nba ki narinbiiuk be u ni kii piak nna. Nlee ki nirɔ nba ki narinbiiuk be u ni saa fit nyɔɔnt jɔɔŋi?”
Juu teeb yudamm nba yêt Yiisa biaŋinba
22Li poorpoewa ki bi tan mɔk bi jaamm nba ki bi teen Yennu niipoouk bi jiantu ŋasaakak paak na. Jaamm maŋ din be Jerusalem-e. Li yoo din tee waat yooe; 23ki Yiisa din somm lin barintir nba ki bi yir Solomonn barintir na ni, ki li be Yenjiantu ŋasaakak na ni. 24Ki Juu teeb yudamm din baar ki tikir lintɔ, ŋaan boiɔ a, “A yaa lin yukir nleewa, ki tin tan bann nan a tee Yennu Niganntɔɔ Masia-a? Fi-i tee ŋɔɔie, fan betit barmɔnii.” 25Ki Yiisa jiimm a, “N poŋ daan betiwa, ŋaan ki i ki teenin yada. Toona nba ki n tuun n Baa Yennu yiikoo ni nae want maa tee wunba. 26Ŋaan yaa ki tee n pei na paak ki i ki teenin yada. 27N pei saak n mɔb, ki n mib, ki bi waan, 28ki n teemm manfoa nba kaa gbennu, ki bi kan mi kpo, ki sɔɔ bia kaa ki saa fit fatib n nuu ni. 29N Baa nba jiib ki teen n nuu ni na, ŋɔɔe gar sɔɔ kur. Li paak ki sɔɔ kan fit fatib n Baa maŋ nuu ni. 30Min nan n Baa maŋ tee yomme.”
31Li yoo na ki Juu teeb yudamm na tɔkii tana a bin jaatɔ ki kpiu. 32Ki Yiisa yetib a, “I poŋ la ki n tun toonŋana bonchiann, linba ki n Baa Yennu yaa n tun, ki toonŋana maŋ ni, lann paake te ki i yaa i jaatimi?” 33Ki bi jiin a, “Ti ki loon ki tin jaata tana toonŋansiar paak kaa, ŋaan faa jikit a mɔŋ ki yek nan Yennu na paak. A kpan tee nirɔe, ŋaan yi a mɔŋ Yennu, li tee bonbilankante.” 34Ki Yiisa yetib a, “Li sɔb i mɔŋ sennu nba be Yennu gbouŋ ni na a ŋɔɔ Yennu yet a barbuura na tee u waase, 35ki ti mun mi nan Yennu gbouŋ kan faar faak faba; ki ŋɔɔ Yennu yib u waas, kimaan ŋamme tee niib nba ki u din pak u maan ki turib na. 36Ŋaan min ŋarin, n Baa Yennu-e gannin ki tumin tingbouŋ na ni; ki maa yet a n tee Yennu Bija na, nlee ki i yaa li tee bonbilankanti? 37Li-i tee ki n ki tuun n Baa Yennu toonaie, ŋann i daa teen yada. 38Ŋaan li-i tee ki n tuun ŋɔɔ Yennu toona maŋie, li-i lekii tee ki i ki teenin yada, ŋaan yin teen n toona maŋ yada. Ŋanne ki i saa bann barmɔnii nan n Baa Yennu be n ni, ki n mun bia be u ni.” 39Ŋanne ki Juu teeb na yaa bin soorɔ; ki u buut nyii, 40ki ŋmat poot Jɔɔdann mɔk-pootir, ki saa be siaminba ki Jɔɔnn din tuu wuur niib Yennu nyunwuru na. 41Niib bonchiann din baar Yiisa peŋ, ki piak nan bi leeb a, “Jɔɔnn ŋarin din ki tun toonjaansiari, ŋaan linba kur ki u din piak ki jiin Yiisa po na tee barmɔniie.” 42Niib bonchiann din teen Yiisa yada leŋ.
11Lasarus kuun labaar
1Tɔn, jasɔɔ din be Betani, ki u sann tee Lasarus, ki din tan yiar. Betani din tee Meeri nan u yɔɔrɔ Maata dooe. 2Meeri-e din tee daanɔ nba but tulaarii Yiisa taa paak, ŋaan jii u yut ki fiar na. Ki Meeri maŋ naa bik Lasarus yiar. Waa yiar na, 3ki u niipoob Meeri nan Maata tun toomii, a wun saan ki bet Yiisa a, “Ti Yomdaanɔ, a naasinyɔɔk nba ki a mantik loonɔ na yiare.”
4Yiisa nba gbat nna yoo nba, ki u yet u poorpoweiteeb na a, “Lasarus nba yiar na, yiaru maŋ ki tee u manfoor terik kaa na, ŋaan li tee linba ki niib saa dont Yennu sann li paake, ki bia saa dont min Yennu Bija sann mun.”
5Tɔn, Yiisa lek din loon Maata nan Meeri nan Lasarus, 6ŋaan waa gbat a Lasarus yiar na, ki u biar daa ŋanlee ki daa be leŋ.
7Li poorpoe ki u tan bet u poorpoweiteeb na a, “Ŋaant man ki tin ŋmat saan Judea.” 8Ki bi yetɔ a, “Wanntɔɔ, daa ŋanlelee nae ki Juu teeb yudamm na daan yaa bin jaata tana, ŋaan ki a bia yaa ti ŋmat leŋi-i?” 9Ki Yiisa betib a, “Yentu tuu be sanyiɔk nie ki saa tuu daajoouk. Li-i tee ki nirɔ somm yonnu ni, u kan gbiati, kimaan waa laat tingbouŋ na yentu na paak. 10Ŋaan wuu somm nyiɔk, u gbiatire, kimaan yentu kaa.” 11Yiisa din yet nnae, ŋaan bia yet a, “Ti yɔɔk Lasarus gɔɔnte, ŋaan n saa saan fiinɔwa.” 12Ki u poorpoweiteeb na yetɔ a, “Ti Yomdaanɔ, li-i tee ki u gɔɔntie, u saa la laafiawa.” 13Yiisa din want nan Lasarus kpoe, ŋaan ŋamm din mi a u want a Lasarus gɔɔnte. 14Li paak din te ki u ji betib gbenn a, “Lasarus kpowa, 15ŋaan i paak n mɔk parpeenn nan maa daan kaa u boor na, kimaan ŋanne saa te ki i teenin yada. Ŋaant tin saan u peŋ man.” 16Ki Tomas, wunba ki bi yiu Jaak na yet u leeb maŋ a, “Ŋaant ki ti saan man. Li-i sakii tee kuun, timm nan ŋɔɔ n kpo.”
17Yoo nba ki bi tan per Betani na, ki u gbat a baa pii Lasarus, li daa ŋannae na. 18Betani din ki fɔk nan Jerusalem-i; li fɔkint din tee nan maar ŋanlee nae. 19Li paak teen ki Juu teeb bonchiann din baar Maata nan Meeri peŋ, a bin maan bi para, kimaan bi naa bik na kuun paak.
Wunba fiint kpeemm ki teemm manfoa na labaar
20Maata nba tan gbat a Yiisa baat yoo nba, ki u nyii chetɔ, ŋaan ki Meeri ŋarin biar be ŋaak ni. 21Ki Maata bet Yiisa a, “N Yomdaanɔ, li-i tee ki a daan bo be nna na, n naa bik na daan bo kan kpo. 22Ŋaan n mi nan mɔtana gbaa, li-i tee ki a miar Yennu linba kur po, u saa turawa.”
23Ki u betɔ a, “A naa bik na saa fiir kuun niwa.”
24Ki Maata jiinɔ a, “N mi nan u tan saa fiir kuun ni durinya gbennu daar, daar nba ki kpeemm tan saa fiir na.”
25Ki Yiisa betɔ a, “Mine fiint kpeemm ki teemm manfoa. Daanɔ nba teenin yada, ŋɔɔe sii mɔk manfoor, wuu lekii kpo gbaa; 26ki daanɔ nba mɔk manfoor ŋaan teenin yada, u kan mi kpo. A teen yada nan linba nawa-a?” 27Ki u jiin a, “N Yomdaanɔ, nn, n teen yada nan fine tee Yennu Niganntɔɔ Masia, ki bia tee ŋɔɔ Yennu Bija, wunba ki ti tuu daan u baaru na.”
28Maata yet nna maŋe, ŋaan ŋmat kun, ki saa yiin u waarɔ Meeri soon nna, ki betɔ a, “Wanntɔɔ na be nawa, ŋaan yiia.” 29Meeri nba gbat nna yoo nba, ki u fiir yiama, ki saan u boor. 30Ki sɔɔ Yiisa daa ki baar digbanbik maŋi, ŋaan daa be siaminba ki Maata chetɔ na. 31Ki Juu teeb nba be nan Meeri ŋaak ni ki maant u par na nba la ki u nyii yian na, ki bi mun wei nyii, kimaan bi mi a u saa kaauk boore a wun saa bui kpemɔnii.
32Meeri nba baar Yiisa boor ki lau yoo nba, ki u gbaan u tɔɔnn, ŋaan yetɔ a, “N Yomdaanɔ, li-i tee ki a daan bo be nna na, n naa bik na daan bo kan kpo.” 33Ki Yiisa la ki u mɔ, ki Juu teeb nba weiɔ ki baar na mun mɔ, ki ninbaauk soor ŋɔɔ Yiisa bonchiann, ki li daamiiɔ. 34Ki u tan boib a, “I piiu liapoe?” Ki bi betɔ a, “Ti Yomdaanɔ, wein ki tan got.” 35Ki Yiisa bui. 36Ki Juu teeb na yet a, “Gotir man waa jia loon Lasarus biaŋinba.” 37Ki siab yaa, “Daanɔ nba daan nyɔɔnt jɔɔŋ na, u daan bo kan fit te ki Lasarus daa kpenni-i?”
Yiisa nba fiin Lasarus kuun ni biaŋinba
38Ki Yiisa par biir bonchiann, ki u saan kaauk na boor. Kaauk na din tee tanfiiɔko, ki katanu bii li mɔb. 39Ki Yiisa betib a, “Biitir kaauk maŋ man.”
Ki Maata, wunba tee kpeemmɔ na niipoo na, yetɔ a, “N Yomdaanɔ, li sii pɔi hei, kimaan baa piiu, daa ŋannae na.”
40Ki Yiisa boiɔ a, “N bo ki beta a li-i tee ki a teenin yada, a saa la Yennu nba mɔk panchiɔŋ biaŋinba-a?” 41Ŋanne ki bi biit kaauk na. Ki Yiisa gokit sanpaapo, ŋaan yet a, “N Baa Yennu, n teena niipoouk nan faa sak n miaru na. 42N mi nan yoo kur a saak n miaru, ŋaan n yet nna, kimaan n loon nibur nba be nna na n gbat ki teen yadae nan fine tumin.”
43Waa yet nna maŋ, ki u yiin sanpaapowa a, “Lasarus, nyimin na.” 44Ki kpeemmɔ na nyii; ki katiŋ fin u taa nan u nii, ki chinchenbik boob u numm po. Ki Yiisa betib a, “Fintir katiŋ maŋ ki ŋaau.”
Yudamm nba lor a bin kpi Yiisa biaŋinba
(Matiu 26.1-5; Mak 14.1-2; Luk 22.1-2)
45Juu teeb bonchiann nba din baar a bin maan Meeri par na nba la linba ki Yiisa tun na, ki bi teenɔ yada. 46Ŋaan ki bi siab saan Farisiinba peŋ, ki saa betib linba Yiisa tun.
47Li paak ki Farisiinba maŋ nan mannteeb yudamm yiin tintaankaanu, ki bi tikir ki boi bi leeb a, “Jɔɔ na tuun toonjaana bonchiann. Ti saa teen nlee? 48Ti-i ŋaan ki u ŋammit tuun nna ki pukii, sɔɔ kur saa teenɔ yadawa, ki Rom teeb n tan baar ki yeer Yenjiantu ŋasaakak na, ŋaan bia boont ti niib.” 49Ki bi yenɔ nba ki bi yiu Kayafas, ki u tee mannteeb yudaanɔ li binn ni na, yetib a, “Yimm ŋarin ki mi siari. 50I ki mi nan li ŋan ki niyenɔkɔɔ n gaar niib na kur paak ki kpo, ki gar ti niib kur n tan boonti-i?” 51U din ki pak linba na nan u yan kaa, ŋaan waa din tee mannteeb yudaanɔ binn maŋ ni na paak, ki Yennu te ki u pak masɔkinkar na, a Yiisa tan saa gaar Juu teeb paak ki kpo. 52Ŋaan li ki tee Juu teeb kuukɔɔ kaa ki u tan saa gaar bi paak ki kpo, ŋaan nan binba kur tee Yennu niib ki yat be tingbouŋ na ni nae ki u saa gaar bi paak ki kpo, ki bin taan leeb kii tee yomm.
53Laa nyii li daar ki saa, ki Juu teeb yudamm na lor a bin kpi Yiisa. 54Li paak ki u ji din ki somm paanu ni Juu teeb tiŋ ni, ŋaan tan yaat saan doo nba ki bi yi Efraim, ki li kpia kunkoouk na; ki ŋɔɔ nan u poorpoweiteeb ji be leŋ.
55Tɔn, ki Juu teeb yukitgar tiaru jaamm tan per, ki niib bonchiann nyii digbana ki baar Jerusalem, a bin daa ŋamm bi mɔŋa, ki fit lian teen siir ki di jaamm na. 56Ki niib na nba tikir Yenjiantu ŋasaakak ni yoo nba, ki bi loon Yiisa ki boi bi leeb a, “I dukii nlee? U kan baar jaamm na-a?” 57Ki mannteeb yudamm nan Farisiinba na tur mɔb a, “Wunba mi u boor, wun baar ki tan ŋmaat taar ki tin soorɔ.”
12Meeri nba din but tulaarii Yiisa taa paak biaŋinba
1Tɔn, daa ŋanloob din biar nan yukitgar tiaru jaamm n di, ki Yiisa nan u poorpoweiteeb saan Betani, doo nba ki Lasarus be na. Ŋɔɔe ki Yiisa din fiinɔ kuun ni na. 2Leŋe ki bi din teen jeet, ki Maata jii baar nann ki tan turib; Lasarus din pukin binba kar nan Yiisa ki di na ni. 3Ki Meeri jii tulaarii saama, linba daauk paar bonchiann, ki bi yir naad na, ki but Yiisa taapant paak, ŋaan soor u mɔŋ yut ki fiar fiar; ki ŋaak na ji nubir tulaarii na gbimm. 4Ki Yiisa poorpoweiteyenɔ nba ki bi yiu Judas Iskariot, (ŋɔɔe din tee wunba yaa wun nyi Yiisa poor na,) yet a 5“Bee teen ki bi bo ki kɔi tulaarii maŋ salimpeena12.5 Salimpeenn din tee daar paauko. kobii ŋantaa ki jii li likirii ki tur talasdammi?” 6Waa din yet nna maŋ, li din ki tee a u baka be talasdamm na ni kaa, ŋaan u din tee nanyukɔe. Ŋɔɔe din tee wunba dia likirii pakir ki tuu jaan. 7Ki Yiisa yetɔ a, “Ŋaantɔ! U teen nna ki guun n piinu daare. 8Talasdamm sii yɔɔ be nani yoo kura, ŋaan min ŋarin kii yɔɔ be nani kaa.”
Mannteeb yudamm nba lor a bin kpi Lasarus biaŋinba
9Ŋanne ki Juu teeb bonchiann gbat a Yiisa be Betani, ki bi saan leŋ. Bi din ki saan Yiisa kuukɔɔ paak kaa, ŋaan bi din loon bin saa la Lasarus-e mun, wunba ki Yiisa fiinɔ kuun ni na. 10Li paake ki mannteeb yudamm din lorin a bin kpi Lasarus mun biak. 11Li din tee Lasarus kuun fiiru paake ki Juu teeb bonchiann nyik mannteeb yudamm maŋ, ŋaan teen Yiisa yada, ki waau.
Yiisa nba baat Jerusalem ki bi dontirɔ biaŋinba
(Matiu 21.1-11; Mak 11.1-11; Luk 19.28-40)
12Li yent sanyiɔko ki nibur nba baar Jerusalem a bin di yukitgar tiaru jaamm na gbat a Yiisa baat. 13Ki bi ji ŋat biabfaat ki che a bin tookɔ, ki yikin sanpaapowa a,
“Hosaana,12.13 Hosaana paak tee “tintit.” Piisin-ii be wunba baat Yennu sann ni na paak.
Yennu n teen piisin timm Israel teeb12.13 Juu teeb sanleere tee Israel teeb. kpanbar paak.”
14Yiisa poŋ din te ki bi lon boŋewa, ki u jak ki baat, nan laa sɔb Yennu gbouŋ ni biaŋinba na a:
15“Sayɔnn doo teeb, i daa tiin jaŋmaanii.
Gotir, i kpanbar jak bonpaaŋe ki baat.”
16Ki u poorpoweiteeb daa ki bann linba na paak li yoo maŋi. Ŋaan Yennu nba din tan donn Yiisa sanpaapo na, ŋanne ki bi ji tiar nan linba na sɔb Yennu gbouŋ ni ki jiin u po, ki bia tiar nan niib na mun set din teenɔ nnae.
17Nibur nba din be Yiisa boor Betani doo, yoo nba ki u yiin Lasarus a wun nyi kaauk ni, ki fiinɔ kuun ni na, din la ki mɔɔnt li barii. 18Li paak, niib bonchiann din chetɔ, kimaan baa gbat ki u tun toonjaann maŋ na. 19Ŋanne ki Farisiinba na yeen bi leeb a, “Ti ji kan fit teen siari. Gotir, tingbouŋ na niib kura waaue.”
Biaŋinba ki Griik nisiab loon bin la Yiisa
20Niib nba din saan Jerusalem a bin saa di yukitgar tiaru jaamm na, Griik siab din be bi ni; 21ki bi tan saan Filip peŋ, wunba nyii Bef-saida nba be Galilii yent ni na; ki yetɔ a, “Chanbaa, ti loon ki ti la Yiisa-e.” 22Ki Filip mun saan ki saa bet Andru, ki Andru nan Filip ji saan ki bet Yiisa. 23Ki Yiisa betib a, “Yoo nba ki Yennu saa donn Nisaarik Bik na sanpaapo na baara. 24Barmɔniie ki n beeri na, li-i tee ki bi bur dibinn tiŋ ni, li tuu piae, ŋaan ki kpensook na n kpo. Li poorpo ki dib na n kpaat, ŋanne ji tuu te ki lin nan dii bonchiann. Ŋaan li-i tee ki bi ki bur dibinn maŋ, li kan kpo, ki bia kan nan; li sii yɔɔ tee dibinyenne. 25Tɔn, daanɔ nba loon u manfoor ki gar waa loon min Yiisa biaŋinba, u saa kɔŋ u manfoore; ŋaan daanɔ nba loonin ki gar waa loon u manfoor biaŋinba tingbouŋ na ni, ŋɔɔe kan boon u manfoori; li tan sii tee manfoor nba kaa gbennue. 26Daanɔ nba loon wuu tuun n toonn, see ki u waan, ki maa tan sii be siaminba, ki n toontunnɔ mun tan sii be leŋ. Ki bia jenna, daanɔ nba tuun n toonn, n Baa Yennu tan saa donnɔwa.”
Yiisa nba pak u kuun po biaŋinba
27Ŋanne ki Yiisa yet a, “N mɔk parbiir bonchiann, ki ki mi maa saa teen biaŋinba. N nɔk boi n Baa Yennu ki wun nyinnin biak nba baat n paak na ni-i?” Ŋaan bia yaa, “Aaii, kimaan n baar tingbouŋ na ni maa n tan di biak maŋe,” 28ŋaan miar Yennu a, “N Baa, ŋaant ki a sann n la dontir.” Ŋanne ki kunkɔr pak sanpaapo a, “N sann poŋ la dontira, ki bia saa ŋamm la dontir ki pukin.”
29Niib bonchiann nba din see leŋ na din gbat kunkɔr nba pak sanpaapo na, ki siab yaa, “Li tee satianiie,” ki leeb yaa, “Malakae pak nanɔ.” 30Ŋaan ki Yiisa betib a, “Li ki tee n mɔŋ paak kaa ki kunkɔr na paki, ŋaan li tee i paake. 31Yoo nba ki Yennu yaa wun tan bu tingbouŋ na ŋaateeb buut na, li yoo baat; ki u bia saa biir tingbouŋ na yudaanɔ Sintaanii paŋ. 32Bi-i taŋi jii-n ki donnin sanpaapo yoo nba, n saa dak niib kur ki bin baar n peŋ.” 33U maan na din want waa tan saa kpo biaŋinbae. 34Ki nibur na yetɔ a, “Yennu gbouŋ wantit a u niganntɔɔ Masia na sii mɔk manfoor nba kaa gbennue. Bee ki a yet a bi saa jii Nisaarik Bik na ki donnɔ? Ŋmee tee Nisaarik Bik maŋi?” 35Ki u jiin a, “Min nba tee yentu na sii be i boor waaminnae. Li paak, ii somm man yentu maŋ ni, laa daa be na, ki bunbɔnn daa baati, kimaan wunba somm bunbɔnn ni, u ki mi waa saa siaminba po. 36Tɔn, min nba tee yentu na nba daa be na, teentin yada, ki i sii tee niib nba ki n yentu sii yentiri ni.”
Juu teeb nba ki teen yada biaŋinba
Yiisa nba din yet nna maŋ poorpoe ki u nyii niib na ni, ki saan bɔr. 37U lek din tun toonjaana bonchiann bi numm ni, ŋaan bi ki teenɔ yada. 38Baa din ki teenɔ yada na, ŋanne te ki Yennu sɔkinii maan na ji fit gbee a:
“Ti Yomdaanɔ, ŋmee gaar ti maami?
Ŋmee ki Yennu fiit u paŋ ki wannɔ?”
39Bi din ki fit teenɔ yada kimaan Yennu sɔkinii Aisaya mun bia yet a:
40“Min Yennu-e teemm jɔɔnii, ki bia te ki bi gbar bannu,
a bi numpo daa yentiri, ki bi bia daa bant li paaki,
li paak, bi kan fit baar n boor, ki n te ki bin la laafia.”
41Aisaya din yet nna, kimaan u din la Yiisa yentchiɔŋu, ki pak jiin u po.
42Tɔn, Juu teeb yudamm gbaa bonchiann din teen Yiisa yadawa, ŋaan bi ki nyinn bi mɔŋ paanu, kimaan bi tiin jaŋmaanii a Farisiinba na saa nyinnib bi Yenjiantu ni. 43Linba na wann nan Juu teeb yudamm maŋ din loon niib n pakibe, ki gar Yennu n pakib.
Biaŋinba ki Yiisa mɔbona saa bu niib buut
44Ŋanne ki Yiisa tan pak sanpaapowa a, “Daanɔ nba teenin yada, u ki teen min kɔɔ kaa yada, ŋaan u teen Yennu nba tumin nae yada. 45Ki bia jenna, wunba laatin, u ki laat min kɔɔ kaa, ŋaan u laat Yennu nba tumin nae mun. 46N baar tingbouŋ na ni a mii tee yentue ki tur niib, ki daanɔ nba teenin yada, u kan biar bunbɔnn ni. 47Ki bia jenna, wunba gbat n maan na, ŋaan ki saki, min kaa saa bu u buut, kimaan n ki baar tingbouŋ na ni a man bu niib buut kaa, ŋaan n baar man tinnibe. 48Ki wunba yêenin ki ki saak n maan na, barbuurɔ be ki saa bu u buut; maan nba ki n pak ki u ki sak nae tan saa bu nanɔ durinya gbennu daar. 49Ki bia jenna, maan nba ki n pak na, li ki tee n tiɔŋ maan kaa, ŋaan maa pak linba maŋ, li tee n Baa Yennu nba tumin nae betin a mii want. 50Ki u maan maŋ teen niib manfoor nba kaa gbennu. Maa pak linba na, ŋanne ki n Baa Yennu yaa n pak.”
13Sikin-n-mɔŋ labaar
1Yoo nba ki yukitgar tiaru jaamm daa ki piin na, ŋaan ki Yiisa mi nan u yoo baara, ki u saa nyi tingbouŋ na ni, ki ŋmat u Baa peŋ. U din loon u tiɔŋ poorpoweiteeb nba be tingbouŋ na ni na, ki ji yaa wun wannib biaŋinba ki u mantik loomm.
2Li yoo na ki ŋɔɔ nan u poorpoweiteeb di jeet; ki Sintaanii poŋ dɔŋ te ki Judas Iskariot nba tee Simonn bija na dukin a wun nyi Yiisa poora. 3Ŋaan Yiisa ŋarin din mi nan u Baa Yennu teen bont kur ŋɔɔ Yiisa nuu niwa, ki bia mi nan u nyii u Baa Yennu boore, ki saa ŋmat u peŋa. 4Ŋanne ki u fiir jeet na paak, ki liat u liatir ki bir, ŋaan jii ninfiaŋ, ki gbab siak ni, 5ki jii nyun ki wat teen tatilaauk ni, ki piin wu u poorpoweiteeb taapant, ŋaan tuu soor ninfiaŋ nba ki u gbab na ki fiar, 6ki tan baar Simonn Piita boor. Ki Piita boiɔ a, “N Yomdaanɔ, a yaa a wuur n taapante-e?” 7Ki Yiisa jiinɔ a, “Mɔtana, a daa ki bann maa tuun linba na paaki, ŋaan li poor po, a saa banna.” 8Ki Piita betɔ a, “Min ŋarin, a kan wuur n taapant faba.” Ki Yiisa betɔ a, “Mi-i kii wuur a taapant, a ji kan mi teen n yɔɔ.” 9Ŋanne ki Simonn Piita ji betɔ a, “N Yomdaanɔ, daa wu n taapant kɔɔ kaa, ŋaan wuut n nii nan n yur.” 10Ki Yiisa betɔ a, “Daanɔ nba poŋ wur, li yɔɔ ji ki mɔk jakinti. Li paak, li ki kpaa talas wun ŋamm wuri, see wun wuur u taapante. I kura ji ki mɔk jakinti, ŋaan yenɔkɔɔe mɔk jakint.” 11Yiisa poŋ din mi wunba saa nyi u poor na. Li paake ki u din yet a, “I kura ji ki mɔk jakinti, ŋaan yenɔkɔɔe mɔk jakint.”
12Yiisa nba wuur bi taapant ki gbenn yoo nba, ki u ji jii u liatir na ki lia, ki jen kar jeet na boor, ŋaan boib a, “I mi maa tun linba ki turi na paaki-i? 13I yi-n Wanntɔɔe, nan i Yomdaanɔ. Li set ŋan nan yaa yi-n biaŋinba na, kimaan n set tee nnae. 14Tɔn, ki min nba tee i Yomdaanɔ nan i Wanntɔɔ, ŋaan tan wuur i taapant na, li mun ŋan ki yii wu i leeb taapant; 15kimaan n wanni nyinne na; ii mun-ii tuun nna man nan maa tun biaŋinba ki turi na. 16Barmɔniie ki n beeri na, daabir ki chee u daanɔ, ki toomu mun ki chee wunba tumɔ na. 17Mɔtana i ji mi linba na, ki li-i tee ki i tuun nna, parpeenn tee i yare.
Biaŋinba ki Yiisa yet a sɔɔ saa nyi u poor
(Matiu 26.20-25; Mak 14.17-21; Luk 22.21-23)
18“N ki piak i kura po kaa. N mi yimm nba ki n ganni na para ni. Li sɔb Yennu gbouŋ ni a ‘Daanɔ nba ki min nan ŋɔɔ lakin di na, ŋɔɔe nyii n poor.’ See ki sɔbu na fabir gbee nan mɔnii. 19N beeri labaar maŋe mɔtana na, ki li set tan saa teen, ki li-i taŋi tun gbenn yoo nba, yin teen yada nan n set tee maa tee wunbae.
20“Barmɔniie ki n beeri na, daanɔ nba gaar n toomu, u gaar mine, ki wunba gaarin, u gaar Yennu nba tumin nae mun.”
21Yiisa nba yet nna poorpoe, ki parbiir baarɔ bonchiann; ki u betib a, “Barmɔniie ki n beeri na, i ni yenɔ yaa wun nyi n poore.” 22Ki li ŋmat bi yan nan waa yeen wunbaie; ki bi jiantir gorii leeb. 23Ki bi ni yenɔ nba ki Yiisa mantik loonɔ na kar kpiau. 24Ki Simonn Piita kabintɔ, ki betɔ a, “Boimɔ ki laan u yeen ŋmapoe.” 25Ki u poorpoweitɔɔ maŋ dɔnn nakinɔ, ki boiɔ a, “N Yomdaanɔ, li tee ŋmee?” 26Ki Yiisa jiin a, “Mi-i taŋi ŋmit boroboro ki suk kpint ki tur wunba, yin bann nan li yɔɔe na.” Ŋanne ki u ŋmit boroboro na ki suk kpint ki jii tur Judas nba tee Simonn Iskariot bija na.
27Judas nba gaar boroboro maŋ yoo nba, ki Sintaanii kɔɔ u ni. Ki Yiisa ji betɔ a, “Teent faa yaa a teen linba na yian.” 28Ŋaan bi sɔɔ din ki bann linba ki Yiisa pakɔ na paaki. 29Kimaan Judas nba din tuu dia likirii pakir na, ki bi siab mi a Yiisa tumɔ a wun saan daa jaamm na jeete, koo u betɔ a wun saan tur talasdamme likirii. 30Judas nba din gaar boroboro na, li tonton na ki u fiir nyii. Li din tee nyiɔko.
Ki jiin Yiisa dontir na po
31Judas nba din nyii na poorpo, ki Yiisa bet u poorpoweiteeb a, “Mɔtanae ki min Nisaarik Bik saa la dontir, ki n nie Yennu mun saa la dontir. 32Li-i tee ki Yennu la dontir n ni, li kan yukiri ki u mun saa te ki min Nisaarik Bik n la dontir u ni.
33“N waas, n ji kan yukir nani bonchianni. I tan saa lomin, ŋaan kan lami, nan maa bet Juu teeb yudamm biaŋinba na, n bia beeri ŋanne na, a i kan fit baar siaminba ki n saa na.
Ki jiin Yiisa sennpaann na po
34“Mɔtana, n teeni sennpaanne: a ii loon i leeb. Maa looni biaŋinba na, ii muni loon i leeb nna. 35Li-i tee ki i loon i leeb, sɔɔ kur saa bann nan i tee n poorpoweiteebe.”
Yiisa nba yet a Piita saa nɔi a u ki miu biaŋinba
(Matiu 26.31-35; Mak 14.27-31; Luk 22.31-34)
36Ŋanne ki Simonn Piita boiɔ a, “N Yomdaanɔ, a yaa a tan saan lee?” Ki Yiisa jiin a, “Maa saa siaminba, i kan fit wei mɔtana, ŋaan li poorpo i saa weina.” 37Ki Piita bia boiɔ a, “N Yomdaanɔ, bee teen ki n kan fit weia mɔtana? Min ŋarin poŋ teen siir nan ki n gaar a paak ki kpowa.” 38Ki Yiisa boiɔ a, “A set teen siir nan mɔnii nan ki a gaar n paak ki kpo-o? Barmɔniie ki n beera na, kojouk daa kan bui kaawa, ki a saa nɔi taar muntaa a a ki mimi.”
14Yiisa nba yaa ŋɔɔe tee sɔnu biaŋinba
1Yiisa din betib a, “I daa mɔk parbiiri. Teent Yennu yada, ki mun teenin yada. 2Diit bonchiann be n Baa Yennu ŋaak, ki n kun maa n saa teen i diit siir. Li-i bonni kii tee barmɔnii, n bo kan betini. 3Ki mi-i kun ki saa teen diit na siir ki gbenn, n bia saa jenna ki tan jii-i, ki i tan sii be siaminba ki n be na. 4Ki bia jenna, i poŋ mi maa saa siaminba, ki bia mi sɔnu nba saa leŋ.” 5Ki Tomas boiɔ a, “N Yomdaanɔ, ti ki mi faa saa siami. Nlee ki ti saa bann sɔnu nba ki ti saa saan leŋi?” 6Ki Yiisa betɔ a, “Mine tee sɔnu na, ki bia tee mamɔmm, ki bia tee manfoor. Sɔɔ kaa ki saa baar n Baa Yennu boor, ki li ki tee ki u sint baarimi. 7Li-i bonni tee ki i min, i bia bo sii mi n Baa nawa; ŋaan laa nyii mɔtana ki saa, i ji miu ki bia laatɔ.”
8Ki Filip yetɔ a, “N Yomdaanɔ, wantit a Baa maŋ, taa loon linba kure na.” 9Ki Yiisa jiin a, “Filip, n poŋ be nani ki li yukira, ŋaan ki a daa ki bannimi-i? Wunba lan, u set la n Baa maŋe na. Ki bee ki a yaa n wanni n Baa maŋi? 10N be n Baa nie, ki n Baa mun be n ni; i ki teen linba na yada-a? Maan nba ki n pak ki turi na, li ki nyii n ni kaa, ŋaan li nyii n Baa Yennu boore. Ŋɔɔe be n ni ki tuun u toona maŋ. 11Li paak, teentin yada nan n be n Baa Yennu ni, ki n Baa Yennu mun be n ni. Li-i kii tee nna biaki, yin teen bakitnauŋ toona nba ki n tuu tuun na yada.
12“Barmɔniie ki n beeri na, daanɔ nba teenin yada, u sii tuun toonjaana nan maa tuun biaŋinba nae, ki u toonjaana maŋ gbaa saa gar n yara, kimaan n saa n Baa Yennu boore. 13Ki linba kur ki i sii mei n sann ni, n saa tuma, ki ŋɔɔ Yennu n la dontir n paak. 14Ki li-i tee ki i miar14.14 “Miar:” Siab kpintu tee “miarin.” linba kur po n sann ni, n saa tuma.
Yennu Seyeeŋ baaru labaar
15“Li-i tee ki i loonin, i sii saak n mɔb, 16-17ki n saa miar n Baa Yennu, ki u saa turi Sommtɔlɔɔ. Ŋɔɔe tee u Seyeeŋ nba want barmɔnii wannu, ki sii be nani yoo nba kaa gbennu. Ki tingbouŋ na ŋaateeb kan fit gaarɔ, kimaan bi ki miu, ki bia ki mi nan u be. Ŋaan yimm ŋarin miu, kimaan u be nani, ki bia sii yɔɔ be i ni.
18“Mi-i taŋi yaat saan, ŋaan n kan nyiki yann ki sɔɔ ki goriini, kimaan n saa jen i peŋ na. 19Ki li-i yann waaminna, tingbouŋ na ŋaateeb ji kan lami, ŋaan yimm ŋarin bia saa lama. Tɔn, maa saa jen n manfoor ni na, i mun tan saa jen i manfoa niwa. 20Ki bia jenna, mi-i taŋi jen n manfoor ni yoo nba, i saa bann nan n be n Baa Yennu nie, ki i mun bia be n ni, ki n mun be i ni.
21“Daanɔ nba bant n sennii ki bia saakir, li daanɔe loonin. N Baa Yennu sii loon ŋɔɔe, ki n mun sii loonɔ, ki saa fiit n mɔŋ ki wannɔ.” 22Ki Judas, (wunba ki tee Judas Iskariot na) boiɔ a, “N Yomdaanɔ, bee teen ki a saa fiit a mɔŋ ki wannit, ŋaan kan fiit a mɔŋ ki wann tingbouŋ na ŋaateebi?” 23Ki Yiisa jiin a, “Daanɔ nba loonin, u sii saak n maan, ki n Baa Yennu sii loonɔ, ki min nan n Baa Yennu saa baar u boor ki sii yɔɔ be u ni. 24Ŋaan daanɔ nba ki loonin, u ki saak n maami, ki yaa gbat maan nba na, li ki tee n yar kaa, ŋaan li tee n Baa Yennu nba tumin na yare.
25“Maa daa be nani nae ki n beeri maan nba na. 26Ŋaan n Baa Yennu saa tun Sommtɔɔ i boor, n sann ni. Li Sommtɔɔe tee u Seyeeŋ na; ŋɔɔe saa wanni barii kur, ki bia saa tiari linba kur ki n poŋ beti.
27“Mi-i yaa n saan, n saa pi-i piinii nba tee n parmaasir na. Li ki tee tingbouŋ na parmaasir na booru kaa. I daa mɔk parbiiri. I bia daa tiin jaŋmaanii. 28I poŋ gbat ki n yeti a ‘N nyikitie, ŋaan n bia saa jen i boor niwa.’ I-i set kii loonimie, i sii mɔk parpeenn nan maa saa n Baa Yennu boor na, kimaan u cheen.
29“N daa beeri linba tan saa tume, ki yoo nba ki li tan tumi, yin teen yada. 30N kan pak nani ki yukiri, kimaan tingbouŋ na yudaanɔ Sintaanii baat, ŋaan u ki mɔk n yaaki. 31N loon tingbouŋ na teebe n bann nan n loon n Baa Yennu nan mɔnii; li paake teen ki n tuu tuun linba ki u betin a n tun.
“Ŋaant ki tin fiir yaat man.”
15Tilontik barjouk
1Yiisa din yet a, “Mine tee tilontik nan mɔnii, ki n Baa Yennu tee li ŋammtɔɔ; 2ki u tuu chɔɔ yiinu nba kur gaa n paak ŋaan ki loon lɔɔna nae. Ŋaan yiinu nba kur ŋarin loon lɔɔna, u tuu gbat gbate, ki lin ŋamm lon lɔɔna bonchiann. 3Mɔtana, yimme tee niŋamm, maan nba ki n pak ki turi na paak. 4Ii gaa n paak man, ki n sii be i ni. Yiinu kan fit lon lɔɔna, see ki u gaa tiik paak. Li mun bia tee nnae, i kan fit lon lɔɔna, see ki i gaa n paak.
5“Mine tee tilontik maŋ, ki i tee li yiinii. Wunba gaa n paak, ki n mun be u ni, ŋɔɔe sii loon lɔɔna bonchiann, kimaan mi-i kaa i ni, i kan fit tun siari. 6Ki jenna, wunba ki yɔɔ gaa n paaki, Yennu saa chɔɔue ki lu, nan baa tuu chɔɔ yiinu ki lu ki lin koor na. Li yiinboorue ki bi tuu tikir ki joor muu. 7Ki bia jenna, li-i tee ki i yɔɔ gaa n paak, ki n maan na be i ni, miat Yennu linba kur ki i loon, ki i saa lawa. 8Li-i tee ki i loon lɔɔna bonchiann, ŋanne saa wann nan i set tee n poorpoweiteeb nan barmɔnii, ki n Baa Yennu saa la dontir.
9“N Baa Yennu nba loonin biaŋinba na, n mun looni li biaŋe. Ii be n lomm ni man. 10Li-i tee ki i saak n mɔb, i sii be n lomm nie nan maa saak n Baa Yennu mɔb, ki be u lomm ni na.
Leeb lomm labaar
11“N pak na ki turi a n parpeenn na boorue-ii be i ni, ki yin gbee nan parpeenn. 12Nae tee n sennu ki n senn turi, maa yii loon i leeb nan maa looni biaŋinba na. 13Lonjaansiar kaa ki gar nirɔ n sak gaar u yɔɔsnba paak ki kpo.
14“Li-i tee ki i tuun maa beti linba na, i tee n yɔɔsnbae. 15N ji kan yiini daaba, kimaan daabir ki mi u yomdaanɔ dudukiti. Maa yi-i n yɔɔsnba na, kimaan labaar kur nba ki n gbat n Baa Yennu boor, ŋanne ki n wanni. 16Yimm kaa gannimi, ŋaan mine ganni, ki turi toona maa yii saa kii loon lɔɔna bonchiann, lɔɔna nba sii be mɔkmɔk nan mɔkmɔk, a n Baa Yennu n turi linba kur ki i miarɔ n sann ni. 17Linba nae ki n senni, maa yii loon i leeb.
Tingbouŋ na ŋaateeb naŋ labaar
18“Tɔn, li-i taŋi tee ki tingbouŋ na ŋaateeb nami, yin bann nan bi poŋ nan minewa. 19Li-i bonni tee ki i tee tingbouŋ na ŋaateebie, tingbouŋ na ŋaateeb bo sii looni nan baa loon bi mɔŋ niib biaŋinba nae. Ŋaan n ganni ki nyinni tingbouŋ na niib niwa, ki i ji ki tee tingbouŋ na ŋaateeb yabi; li paake teen ki bi nami. 20Ii tian maan nba ki n paki na man, a ‘Daabir kaa ki chee u yomdaanɔ.’ Tɔn, bi-i mukisin, bi mun saa mukisiwa; ki bi-i saak n maan, bi mun bia saa sak i maama. 21Bi set saa mukisiwa, kimaan yaa tee n yab na, ki jenna, baa ki mi Yennu nba tumin na paak.
22“Mi-i diŋi kii baar ki tan pak turibi, bi bo kii mɔk biiti. Ŋaan maa sat baar pak turib na, sɔnsau ji kaa ki bi saa fit bɔr bi biiti. 23Ŋaan wunba namin, u nan n Baa Yennu-e mun. 24Mi-i bonni kii tuun toonjaana nba ki sɔɔ daa ki mi tun na bi boori, bi bia bo kii mɔk biiti. Bi lek la toonjaana nba ki n tuu tuun nawa, ŋaan nan min nan n Baa Yennu. 25Linba na teen nnae, a baa din sɔb linba n po bi sennu ni na n fit teen mɔnii a: ‘Bi namin, ki li ki mɔk paaki.’
26“Tɔn, n saa tun Sommtɔɔ i peŋ, wunba tee Yennu Seyeeŋ ki want barmɔnii wannu na. U saa nyi n Baa Yennu boore ki baar i peŋ, ki pak n po. 27Ki i mɔŋ mɔŋ sii piak n po ki teen niib, kimaan i poŋ yɔɔ be nanime, laa nyii yoo nba ki n din piin ki tuun n toonn nawa.
161“N poŋ mi paki mukisuk na poewa, a i tan daa nyikit n weiu. 2Bi tan saa yɔɔ nyinni Yenjiantu ni. Ki yoo baat ki wunba tan kpi-i, u sii mi a u tuun nna ki teen Yennu-e. 3Bi tan saa tun linba na ki turiwa, kimaan bi ki mimi, ki bia ki mi n Baa. 4Ŋaan n beeri linba na mɔtana, a li yoo-i taŋi baar, i ji saa tiar maan nba ki n paki na.
Ki jiin Yennu Seyeeŋ toona po
“N din ki beti linba na sinsinni, kimaan min nan yimme tuu be. 5Mɔtana n saa Yennu nba tumin na peŋe. Ŋaan i sɔɔ ki boin ki laan n saa lee. 6Ki maa ji beti linba mɔtana na, ki i mɔk parbiir bonchiann. 7N beeri barmɔniie nan li sii ŋan turi nan ki n yaat saan, kimaan mi-i kii saani, Sommtɔɔ na kan baar i peŋi. Ŋaan mi-i taŋi saan, n saa tumɔ i peŋ na.
8“Wuu taŋi baar yoo nba, u saa wann tingbouŋ na ŋaateeb a bi mɔk biit. U bia saa wannib yentinu nba tee biaŋinba, ki bia wannib Yennu barbuut nba tan sii tee biaŋinba. 9U saa wannib a bi mɔk biit, kimaan bi ki teenin yada. 10Ki jenna, u saa wannib yentinu nba tee biaŋinba, kimaan n saa saan n Baa Yennu boor, ki i ji kan lami. 11Ki bia jenna, u saa wannib Yennu barbuut nba tan sii tee biaŋinba, kimaan u poŋ bu tingbouŋ na teeb yudaanɔ Sintaanii buut ki biirɔwa.
12“Maan be bonchiann ki n bo saa paki, ŋaan i kan fit gaar mɔtana. 13Yennu Seyeeŋ nba want barmɔnii na, wuu taŋi baar yoo nba, u saa wanni barmɔnii kura. U tan kii piak u mɔŋ mɔŋ maan kaa, ŋaan u tan sii wanti linba ki u gbia Yennu boore, ki bia sii beeri linba tan saa teene. 14Ki jenna, u bia tan sii dont n sann, kimaan u tan sii jikit n labaare ki fiitir ki wanti. 15Linba kur ki n Baa Yennu mɔk, li tee n yare. Li paake teen ki n yet a Yennu Seyeeŋ sii jikit n labaar ki wanti.
Ki jiin parbiir nan parpeenn po
16“Li-i yann waaminna, i ji kan lami, ŋaan li-i biaki yann waaminna, i saa lama.” 17Ki u poorpoweitesiab boi bi leeb a, “Linba na paak tee bee? U yaa li-i yann waaminna, ti kan lau, a ŋaan li-i biaki yann waaminna, ti saa lauwa, ki bia yaa, kimaan u saa u Baa peŋe. 18‘Li-i yann waaminna’ paak tee bee? Ti ki bann waa piak linba na paaki.”
19Ki Yiisa bann nan bi yaa bin boiɔ buboite. Li paake ki u boib a, “Maa yaa li-i yann waaminna, i kan lami, ki bia yaa li-i bia yann waaminna, i saa lama na, i boi i leeb a yin bann li paake-e? 20Barmɔniie ki n beeri na, i tan sii mɔ fabin, ŋaan tingbouŋ na ŋaateeb ŋarin tan sii mɔk parpeenne. I sii mɔk parbiir, ŋaan li poorpo ki i parbiir maŋ saa tunn ki teen parpeenn.
21“Li tee nan poo nba tuu yaa wun mar, ki mɔk parbiir nae, kimaan u biak yoo baara, ŋaan wuu taŋi mar bik yoo nba, u ji tuu tamm u biak na poe, ki ji mɔk parpeenn nan waa mar bik tingbouŋ ni na paak. 22Li tan sii tee i mun nnae; mɔtana yaa mɔk parbiir na, ŋaan n bia tan saa laiwa, ki i para tan saa penn bonchiann, ki sɔɔ kaa ki tan saa nyinn parpeenn maŋ i ni.
23“Li yoo-i taŋi baar, i tan kan boin buboiti. Barmɔniie ki n beeri na, linba kur ki i miar n Baa Yennu n sann ni, u saa turiwa. 24Ŋaan nan mɔtana, i daa ki mi miarɔ bonsiar n sann ni. Ii miarɔ, ki i saa la, ki gbee nan parpeenn.
Linba tan saa baar labaar
25“N poŋ tuu yiini barjokite. Yoo baat ki n ji kii yiini barjokiti, ŋaan n tan sii piak ki yentir i numm poe ki jiin n Baa Yennu po. 26Li yoo-i taŋi baar, i tuu saa miarɔ n sann ni. Li bia tan kan kpaa talas nan ki n gaar i paak ki miarɔ ki turini, 27kimaan n Baa Yennu mɔŋ mɔŋ looni; waa looni linba paak tee nnae, kimaan yaa loonin ki bia teen yada nan n nyii n Baa maŋ boore na. 28N din nyii n Baa maŋ peŋe ki baar tingbouŋ na ni, ki mɔtana n ji nyikit tingbouŋ maŋe na, ŋaan ŋmat u peŋ.”
29Ŋanne ki u poorpoweiteeb na yetɔ a, “Mɔtana a ji kpan piak yentir ti numm poe. A ki yiint barjokit kaa. 30Mɔtana ti ji bann nan a mi bonsiar kur, ki poŋ bia mi ti buboit ŋaan ki ti daa ki boia. Li paake ki ti teen yada nan a nyii Yennu peŋe.” 31Ki Yiisa boib a, “I ji teenin yada mɔtanawa-a? 32Yoo baat, ki poŋ baar gbenna, ki i kur tan saa yat kun, ŋaan ki n biar n kuukɔɔ. Ŋaan li set ki tee n tan sii be n kuukɔɔ kaa, kimaan min nan n Baa Yennu-e tan sii be. 33N beti biak na baaru po a yin tan fit la parmaasire, kimaan yaa gaa n paak na. I tan saa di biak tingbouŋ na ni. Ŋaan yii mɔk parcheenn man, kimaan n nyann tingbouŋ nawa.”
17Yiisa nba miar Yennu biaŋinba
1Yiisa nba din pak nna maŋ, ŋaan gokit got sanpaapo, ki yet a, “N Baa, yoo maŋ baara. Ŋaant ki min a Bija n la dontir, ki lian te ki a mun la dontir, 2kimaan fine turin yiikoo niib kur paak, a man fit tur niib kur nba ki a turin maŋ manfoor nba kaa gbennu. 3Ki manfoor maŋe tee niib n bann fin nba tee Yennu nan barmɔnii, ki sɔɔ ji kaa; ki bia mun saa bann min Yiisa Masia nba ki a tumin na. 4Toona nba ki a turin a n tun na, n tun gbenna, ki dont a sann tingbouŋ na ni. 5N Baa, turimin dontir a boor mɔtana, dontbooru nba ki n din laat, maa din be a boor ki a daa ki nan durinya na.
6“Niib nba ki a din gann ki turin na, n te ki bi bannawa. Bi din tee a yabe, ki a jiib ki turin, ki bi mun sak a maama. 7Ki mɔtana bi mi nan bonsiar kur nba ki a turin na nyii a boore, 8kimaan n pakib maan nba ki a turin nawa, ki bi mun gaara, ki mɔtana bi ji bann nan n set nyii a peŋe nan mɔnii, ki bi teen yada nan fine tumin.
9“Tɔn, mɔtana n ji meia bi paake. N ki meia tingbouŋ na niib kur paak kaa, ŋaan n meia binba ki a turin na paake, kimaan bi tee a yabe. 10N yab kur tee a yabe; ki a yab kur mun tee n yab; ki bi dont n sann. 11Ki mɔtana n ji baat a boor nie na; n ji kii be tingbouŋ na ni, ŋaan ŋamm ŋarin daa saa biar tingbouŋ na niwa. Tɔn, n Baa, Popeendaanɔ, i diab fanu a sann ni, sann nba ki a din purin na, ki bin taan yomm nan min nan fin nba tee yomm na. 12Maa daa be namm na, n diab fanu nan a sann nba ki a din purin na ni. N baak bi paak, ki bi ni sɔɔ ki teen yanni, see wunba tee Sintaanii yɔɔ na. Waa teen yann na, li teen nan laa sɔb fin Yennu gbouŋ ni biaŋinba nae. 13Ki mɔtana n baat a peŋe; ki maa daa be tingbouŋ na ni na, n piak linba nae ki teemm, a bi para n gbee nan parpeenn nba ki n mɔk na.
14“N pak a maan na turiba. Li paak ki tingbouŋ na ŋaateeb namm, kimaan bi ki tee tingbouŋ na ni yabi, nan maa mun ki tee tingbouŋ na ni yɔɔ na. 15N ki meia maa a nyinnib tingbouŋ na ni kaa, ŋaan n meia maa fii baak bi paake fanu, ki bonbiiuk daanɔ Sintaanii daa baat ki biiribi. 16Maa ki tee tingbouŋ na yɔɔ na, bi mun ki tee tingbouŋ na yabi.
17“Wantib a maan nba set tee barmɔnii na, ki lin teemm popeendamm. 18Faa din tumin tingbouŋ na ni biaŋinba na, nnae ki n mun tumm tingbouŋ na ni. 19Ki bi paake ki n jikit n mɔŋ ki teena na, a bin teen a tiɔŋ yab nan barmɔnii.
20“N ki meia ki teen ŋamm kuukɔɔ kaa; n meia ki teen nan binba tan saa teenin yada bi mɔɔntii paak naewa. 21N bia meia maa bi kura n taan mɔyomme. N Baa, faa be n ni, ki n mun be a ni biaŋinba na, ŋaant ki bi mun n taan nant mɔyomm nna; ŋanne saa te ki tingbouŋ na ŋaateeb n teen yada nan fine tumin. 22Popeenn binbeŋ nba ki a turin na, n mun turiba, ki bi saa taan mɔyomm, nan min nan fin nba taa mɔb biaŋinba na. 23N be bi ni, ki a mun be n ni, a bin fit lian taan mɔb chib. Ŋanne saa te ki tingbouŋ na ŋaateeb n bann nan fine tumin, ki bi saa bann nan a loonib nan faa loonin biaŋinba na.
24“N Baa, a jiib ki tur mine, ki n loon bii taŋi be maa tan sii be siaminba, ki bin la faa dont n sann biaŋinba, kimaan a din loonime, yoo nba ki a daa ki nan durinya na. 25N Baa, Popeendaanɔ, tingbouŋ na ŋaateeb ŋarin ki miani, ŋaan min ŋarin mia, ki n poorpoweiteeb na mi nan fine tumin nna. 26N fiit a binbeŋ ki wanniba, ki bia sii ŋammit fiitir a binbeŋ ki wantib, ki bii mɔk lomm nba ki a loonin na booru, ki n mun sii be bi ni.”
18Baa soor Yiisa biaŋinba
(Matiu 26.47-56; Mak 14.43-50; Luk 22.47-53)
1Yiisa nba din miar Yennu ki gbenn na poorpo, ki ŋɔɔ nan u poorpoweiteeb yaat saa, ki saa poot kpenu nba ki bi yi Kidronn na. Kpaab nna din be leŋ; ki bi saan kɔɔ kpaab maŋ ni.
2Tɔn, Judas, wunba din nyii Yiisa poor na din mi kpaab maŋ boor, kimaan yoo kur Yiisa din tuu saa nan u poorpoweiteeb leŋe. 3Ŋanne ki Judas tan baar kpaab maŋ ni nan kunkɔnkɔnna, nan mannteeb yudamm nan Farisiinba toontunna; ki bi dia jatiat nan fita nan mulanbaabii.
4Yiisa ŋarin din mi bonsiar kur nba yaa lin teenɔ, ŋanne ki u nyii tɔɔnn, ki boib a, “I loon ŋmee?” 5Ki bi jiin a, “Yiisa nba tee Nasaref nirɔ na.” Ki u betib a, “Mine na.” Ki Judas, wunba nyii u poor na, see namm leŋ. 6Yiisa nba ŋarin yet a, “Mine na” yoo nba, ki bi ŋmat potuntuna, ki baa baa tiŋ ni. 7Ki Yiisa ŋamm boib a, “I loon ŋmee?” Ki bi bia yet a, “Yiisa nba tee Nasaref nirɔ na.” 8Ki Yiisa betib a, “N poŋ beti a mine na. Li-i tee ki i loon minie, yin ŋaan ki binba be nanin na-ii saa.” 9U din yet nna maŋ, a waa poŋ yet Yennu linba na n teen mɔniie, a “Faa turin binba kur na, bi sɔɔ ki teen yanni.”
10Li yoo maŋ ki Simonn Piita dia jukbanjiak, ki nɔɔt chɔɔ Yennu mannteeb yudaanɔ daabir niidiitu po tubir ki pot. Daabir maŋ sann din tee Malkus-e. 11Ki Yiisa bet Piita a, “Jiint a jukbanjiak maŋ ki nɔɔn. A mi a biak nba ki n Baa turin na, n kan di-i?”
Baa jii Yiisa ki baar nanɔ Annas peŋ biaŋinba
(Matiu 26.57-58; Mak 14.53-54; Luk 22.54)
12Ŋanne ki kunkɔnkɔnna nan bi yudaanɔ nan Juu teeb yudamm toontunna na ji soor Yiisa, ki lorɔ, 13ki jiiu ki saan nanɔ Annas boor sinsinn. Annas din tee Kayafas diamme, ki Kayafas tee Yennu mannteeb yudaanɔ li binn. 14Kayafas maŋe din bet Juu teeb yudamm a li ŋan ki niyenɔkɔɔ n gaar niib kur paak ki kpo, a ŋanne chee nan sɔɔ kur n kpo.
Piita nba din nɔi a u ki mi Yiisa biaŋinba
(Matiu 26.69-70; Mak 14.66-68; Luk 22.55-57)
15Baa din saa nan Yiisa na ki Simonn Piita nan Yiisa poorpoweitelɔɔ waa; ki poorpoweitɔɔ maŋ tee daanɔ nba ki mannteeb yudaanɔ na miu fanu. Li paak, ki u baar kɔɔ mannteeb yudaanɔ na ŋaadindouŋ ni, siaminba ki Yiisa be na. 16Ŋaan ki Piita ŋarin biar see nanyer po yaŋir tammɔb ni, ki poorpoweitelɔɔ nba ki mannteeb yudaanɔ na miu na ŋmat yaŋir tammɔb na ni, ki pak nan sapaamɔ nba guu tammɔb na, ki u kɔɔn Piita dindouŋ na ni. 17Ki sapaamɔ maŋ boi Piita a, “A ki tee jɔɔ na poorpoweiteyenɔ kaa-a?” Ki Piita jiinɔ a, “Aaii! N ki tee u poorpoweiteyenɔ kaa.” 18Waat din be li yoo, ki toontunna na nan kunkɔnkɔnna na joo sankɔɔna muu, ki see nanii, ki Piita tan saan taamm ki bi nanii.
Biaŋinba ki mannteeb yudaanɔ boi Yiisa buboit
(Matiu 26.59-66; Mak 14.55-64; Luk 22.66-71)
19Ŋanne ki mannteeb yudaanɔ na boi Yiisa u poorpoweiteeb nan u wannu na po. 20Ki Yiisa betɔ a, “N poŋ tuu piak yeenin ni ki teen sɔɔ kur, ki ki bɔri n wannu kur nba ki n tuu wanti. N tuu want niib Yenjiantu diit ni nan Yenjiantu ŋasaakak ni, siaminba ki Juu teeb kur tuu baat lakint na. Min ŋarin ki mi pak siar woonin ni. 21Ki bee teen ki a boimi? Boin binba gbat linba ki n tuu beerib na. Ŋamme mi maa tuu yeen linba.” 22Yiisa nba yet nna maŋ, ki kunkɔnkɔnna na yenɔ pebɔ tanpak, ŋaan boiɔ a, “Bi piak jiint mannteeb yudaanɔ nnae-e?” 23Ki Yiisa betɔ a, “Mi-i pak bonbisiarie, fan bet sɔɔ kur laa tee linba. Ŋaan mi-i pak linba tokinie, bee teen ki a ji pebimi?”
24Li yooe ki Annas te ki bi jii Yiisa ki saan nanɔ Kayafas, wunba tee mannteeb yudaanɔ na peŋ; ki Yiisa bia lek daa lor ŋmiit.
Biaŋinba ki Piita ŋamm nɔi a u ki mi Yiisa
(Matiu 26.71-75; Mak 14.69-72; Luk 22.58-62)
25Piita nba din see ki nanii muu na, leŋ maŋ ki bi boiɔ a, “A ki tee u poorpoweiteyenɔ kaa-a?” Ki Piita yetib a, “N ki tee u poorpoweiteyenɔ kaa.” 26Ki mannteeb yudaanɔ daabiyenɔ, wunba ninja ki Piita chɔɔ u tubir ki pot na boiɔ a, “N bo ki la ki a be nan Yiisa kpaab na ni-i?” 27Ki Piita bia nɔi. Li taakpaak ni ki kojouk bui.
Biaŋinba ki Pailat bu Yiisa buut ki chab a bin kpiu
(Matiu 27.1-2, 11-14; Mak 15.1-5; Luk 23.1-5)
28Kayafas nba din boi Yiisa buboit ki gbenn na poorpoe, ki Juu teeb yudamm jiiu ki saan nanɔ tiŋ na yudaanɔ nba ki bi yiu Pailat18.28 Pailat din tee Rom tiŋ kpanbar Siisa yudamm yenɔe. na ŋaak. Li din tee sanyapob nie. Juu teeb yudamm maŋ din ki loon bin kɔɔ ŋaak18.28 Bi-i kɔɔ wunba ki tee Juu nirɔ ŋaak, li teemm jakinte. maŋ ni, kimaan bi loon bin dia bi mɔŋe bonŋann Yennu boor, ki tan fit di yukitgar tiaru jaamm na. 29Li paak ki Pailat nyii nanyer bi boor, ki boib a, “Jɔɔ na teen bee ki i biirɔ?” 30Ki bi yaa, “Wuu bonni kii tun bonbiir, ti bo kan baar nanɔ a boori.” 31Ki Pailat betib a, “I mɔŋ n jiiu ki bu nanɔ, i sennu nba want biaŋinba.” Ki Juu teeb yudamm maŋ yaa, “Ti ki mɔk yaak ki saa kpi nirɔ.” 32Yiisa nba din yaa kubooru nba ki u tan saa kpo na, li set tan teen nnae, ki fit gbee.
33Ki Pailat ŋmat kɔɔ ŋaak na ni, ŋaan yiin Yiisa, ki boiɔ a, “A tee Juu teeb kpanbare-e?” 34Ki Yiisa jiin boiɔ a, “Fine daa boin buboit na koo siabe beta n po?” 35Ki Pailat boiɔ a, “N tee Juu nirɔ-ee? A mɔŋ niib nan mannteeb yudamme jiia ki tan turin. A jia biir bee?” 36Ki Yiisa yetɔ a, “N naan ki tee tingbouŋ na ni yar kaa. N naam-i bonni tee tingbouŋ na ni yarie, n poorpoweiteeb bo saa kɔn n paaka, ki Juu teeb yudamm bo kan soorimi. Aaii, n naan ki tee tingbouŋ na ni naami.”
37Ki Pailat boiɔ a, “A set tee kpanbare-e?” Ki Yiisa jiin a, “Nn, fine yet a n tee kpanbar. Bi din marin a n wann niib barmɔnii wannue. Li paake ki n baar tingbouŋ na ni; ki sɔɔ kur nba waa barmɔnii wannu maŋ gbia n maan.” 38Ki Pailat boiɔ a, “Bee tee barmɔnii?” ŋaan ŋmat nyii nanyer, Juu teeb yudamm na boor ki betib a, “N ki la jɔɔ na biit ki saa biirɔ. 39I mɔk siar ki tuun binn kur ni, ki n tuu nyinn dansarkɔɔyenɔ yukitgar tiaru jaamm yoo ki turi. I loon ki n nyinn Juu teeb kpanbar na ki turini-i?” 40Ki bi tian ki yeen a, “Ti ki loon jɔɔ na kaa. Ti loon ki a nyinn Barabas-e ki turit.” Barabas din tee fat-tɔɔe.
191Li yoo na ki Pailat te ki bi boo Yiisa kpaasir. 2Ki kunkɔnkɔnna na luu kunkonii fokirik ki yirimɔ, ki lannɔ baanmuŋ nna, 3ki baat u boor, ki yeen a, “Juu teeb kpanbar, ti foonta,” ŋaan pebitɔ tanpakii.
4Ŋanne ki Pailat bia ŋamm nyii nanyer ki bet yudamm na a, “Gotir man, n baat nanɔ i boore, a yin bann nan n ki la u biiti.” 5Ŋanne ki bi baar nan Yiisa, niib na boor, ki u yir kunkonii fokirik ki bia lia baanmuŋ na. Ki Pailat betib a, “Gotir, nirɔ maŋe na.”
6Mannteeb yudamm nan bi toontunna nba lau yoo nba, ki bi tian a, “Kpaamɔ dapunpunn paak! Kpaamɔ dapunpunn paak!”
Ki Pailat betib a, “I mɔŋ n jiiu ki kpaau dapunpunn paak, kimaan min ki la u biiti.”
7Ki Juu teeb yudamm na jiin a, “Ti mɔk sennsau, ki sennu maŋ want nan u kpan lek tee wun kpoe, kimaan u yaa u tee Yennu Bijae.”
8Pailat nba gbat nna maŋ, ki jaŋmaanii ji soorɔ bonchiann; 9ki u ŋmat kɔɔ ŋaan yiin Yiisa, ki tan boiɔ a, “A nyii lee?” Ŋaan Yiisa din ki jiinɔ siari. 10Ki Pailat bia boiɔ a, “A kan pak jiinimi-i? A ki mi nan n mɔk yiikoo ki saa te bin ŋaa-a, ki bia mɔk yiikoo ki saa te ki bin kpaa-a dapunpunn paaki-i?” 11Ki Yiisa ji jiinɔ a, “Yennu-i bonni kii chaba yiikoo, a bo kii mɔk n paak yiikoo. Li paak, daanɔ nba soorin ki jiin kubina na, u biit yab ki gar a yara.”
12Pailat nba gbat nna maŋ, ki u lek ji loon ki wun ŋaau nan ninmɔnn, ŋaan ki Juu teeb yudamm na yakii ki yaa, “Li-i tee ki a ŋaau, ŋann a ji ki tee Kpanbar yudaanɔ Siisa yɔɔk kaa, kimaan daanɔ nba pur u mɔŋ kpanbar, u tee kpanbara yudaanɔ na dataake.” 13Pailat nba gbat nna, ki u nyii nan Yiisa nanyer po, ki kar u buut kaanu paak, ki bi yir Tann Binbintir. (Juu teeb maan ni, bi yir Gabata-e.)
14Li din tee yonsuuk nie, ki li saa yent ki yukitgar tiaru jaamm n di. Ki Pailat yet Juu teeb yudamm na a, “I kpanbare na.” 15Ki bi yakii ki yaa, “Kpimɔ! Kpimɔ! Kpaamɔ dapunpunn paak.”
Ki Pailat boib a, “I kpanbar ki i loon ki n kpaau dapunpunn paaki-i?”
Ki mannteeb yudamm na jiin a, “Ti ki mɔk kpanbarsɔɔ see kpanbar yudaanɔ Siisa kuukɔɔ.”
16Ki Pailat ji chab a bin kpaa Yiisa dapunpunn paak.
Baa kpaa Yiisa ki tabinɔ dapunpunn paak biaŋinba
(Matiu 27.32-44; Mak 15.21-32; Luk 23.26-43)
Ŋanne ki Rom teeb kunkɔnkɔnna na ji gaar Yiisa, 17ki nyii nanɔ doo na kpiŋ; ki u jii u kuun dapunpunn. Ki bi saa baar siaminba ki bi yir “Yukpabuk” na. (Juu teeb maan ni, bi yi leŋe “Golgota.”) 18Leŋe ki bi kpaau dapunpunn paak; ki bia kpaa niib banlee dapunpuna paak ki pukin Yiisa po, ki yenɔ be chianu ki lɔɔ mun be chianu, ŋaan ki Yiisa be sinsuuk ni. 19Ki Pailat sɔb sɔbinii ki bi tabin Yiisa dapunpunn na paak, ki li yaa, “Nasaref nirɔ Yiisa nba tee Juu teeb kpanbare na.” 20Juu teeb bonchiann din karin sɔbu maŋa, kimaan siaminba ki bi din kpaa Yiisa dapunpunn paak na din ki fɔk nan Jerusalem-i. Sɔbinii na din sɔb Juu teeb nan Rom teeb nan Griik teeb maan nie.
21Ŋanne ki Juu teeb mannteeb yudamm saan Pailat boor, ki saa betɔ a, “Li bo ki ŋan ki a sɔb a ‘Juu teeb kpanbare na.’ Li bo ŋan ki a sɔb a ‘Jɔɔ na pur u mɔŋ Juu teeb kpanbare.’ ” 22Ki Pailat jiin a, “Maa sat sɔb linba na, n sɔbe.”
23Kunkɔnkɔnna na nba kpaa Yiisa na poorpoe, ki bi jii u tiat ki chentir taar munna, ki kunkɔnkɔnnɔ kur gaar tor. Li poorpoe biak ki bi jii u tiŋ po liatfoouk, linba ki bi luur bonmunn, ki li ki mɔk nyarmu na, 24ki yet bi leeb a, “I daa pati. Ŋaant ki ti tɔ naatɔɔt ki laan wunba saa yentir.” Li din teen nna, a Yennu gbouŋ nba din yet linba na n fit gbee-e a:
“Bi chent n tiat,
ki bia tɔ naatɔɔt n tiŋ po liatfoouk na paak.”
Nnae ki kunkɔnkɔnna na set din tun.
Yiisa nba chabit u naa ki kubintɔ sɔɔ biaŋinba
25Yiisa naa din see kpia u dapunpunn nae: ki Klopas ŋaapoo nba ki bi yiu Meeri na, ki u tee Yiisa naa maŋ niipoo na, see kpiau, ki Meeri Magdaliinn pukin leŋ. 26Ki Yiisa la u naa, ki bia la u poorpoweitɔɔ nba ki u mantik loonɔ na, ki u mun see leŋ, ki Yiisa yet u naa a, “N naa, a bijae na jik,” 27ŋaan bet u poorpoweitɔɔ maŋ a, “A mun, a naae na jik.” Laa din nyii li yoo, ki poorpoweitɔɔ na ji jii Yiisa naa ki kun nanɔ u ŋaak ni.
Yiisa kuun labaar
(Matiu 27.45-56; Mak 15.33-41; Luk 23.44-49)
28Tɔn, Yiisa din mi nan bonsiar kur nba ki u din tuun na ji gbenna, ki u yet a, “Nyunnyukuru mɔkin.” U yet nna a lin gbeen linba sɔb Yennu gbouŋ ni nae. 29Ŋmaŋ din see leŋ nan damiituk, ki bi jii saapo ki tun damiituk maŋ ni, ki jii saapo na ki fin daauk paak, ki teen u mɔb ni, 30ki u fɔɔnt ki nak, ŋaan yet a, “Li gbenna,” ki tibin ki chab Yennu u seek.
Biaŋinba ki bi jii kpann ki ŋmuu Yiisa lokir ni
31Tɔn, laa saa yent ki tee foondaar na, Juu teeb yudamm na din ki loon niib na-ii be dapunpuna paak foondaari, kimaan foondaar nba din saa yent maŋ din tee dajaanne. Li paak, ki bi din saan Pailat boor, a wun chab ki bin kɔnn kɔnn niib na taa, ki bin kpo yian, ki bin fit kpaatib dapunpuna maŋ paak. 32Li paak, ki kunkɔnkɔnna na saan ki saa kɔnn binba lakin kpaa nan Yiisa na taa, 33ŋaan baar Yiisa boor, ki sɔɔ ki u kpowa. Li paak bi din ki kɔnn u taa. 34Ki kunkɔnkɔnna na yenɔ jii kpann ki ŋmuu Yiisa lokir ni. Li taakpaak ni ki sɔn nan nyun nyii.
35Min nba sɔbin gbouŋ nae la baa teen biaŋinba nan n mɔŋ ninbina, ki teen siara, ki mi nan n siara maŋ tee barmɔniie, ki n sɔbin linba tee barmɔnii na a yin fit lian teen yada. 36Li din teen Yiisa nna a lin gbeen linba sɔb Yennu gbouŋ ni nae a, “Bi kan kɔnn u kpabir nan yennkɔɔwa.” 37Ki Yennu gbouŋ bia yet siar boor a, “Niib tan sii gorii baa ŋmuu wunba kpann na.”
Yiisa gbanant piinu labaar
(Matiu 27.57-61; Mak 15.42-47; Luk 23.50-56)
38Li poorpoe ki Joosef, wunba tee Arimatea nirɔ na, saan Pailat boor, ki saa miarɔ Yiisa gbanant. Joosef din tee Yiisa poorpoweitɔɔe, ŋaan u din waau woonin nie, kimaan u tiin Juu teeb yudamme jaŋmaanii. Ki Pailat chabɔ; ki u saan kpaat Yiisa ki jiiu. 39Ki Nikodemus, wunba poŋ mi baar Yiisa boor nyiɔk na mun baar ki dia bonnunubit nba saa teen Yiisa gbanant paak, ki li tee nan bɔrik-gbina piik nan ŋanŋmu na. (Bi din jii bona nba ki bi yir mir nan alos nae ki ŋmat ki teen bonnunubit maŋ.) 40Ki bi jii Yiisa ki pɔbinɔ chinchenŋana ni nan bonnunubit na, nan Juu teeb kupiinu kaar nba tee biaŋinba na. 41Baa din kpaa Yiisa siaminba na, kpaab din be leŋ, ki kapaauŋ poŋ be leŋ, ki bi din daa ki pii sɔɔ kaauk maŋ ni. 42Juu teeb foondaar nba per na, ki kaauk na boor bia ki fɔk na, ki bi pii Yiisa leŋ.
20Yiisa nba fiir kuun ni biaŋinba
(Matiu 28.1-10; Mak 16.1-8; Luk 24.1-12)
1Ki Juu teeb foon daar tan gar, ki lasir daar sanyapob ni ki sɔɔ li daa bɔn, ki Meeri Magdaliinn saan Yiisa kaauk boor, ki la ki bi birint katanu kaauk maŋ mɔb paaka; 2ki u chiar saan Simonn Piita nan Yiisa poorpoweitelɔɔ nba ki Yiisa mantik tuu loonɔ na peŋ, ki betib a, “Bi piit ti Yomdaanɔ kaauk na niwa, ki ti ki mi baa birɔ siaminba.”
3Ŋanne ki Piita nan Yiisa poorpoweitelɔɔ na nyii ki tiin saa, 4ki Yiisa poorpoweitelɔɔ na tin paak Piita, ki saa dɔŋ baar kaauk maŋ boor, 5ŋaan ki kɔɔ. U din tibine ki la katiŋ na. 6Ki Simonn Piita tan yɔɔnt baar ki kɔɔ, ki la ki katiŋ na dɔɔ, 7ki bia la chinchenbik nba ki bi daan fin Yiisa yur na, ki ŋann fin li biaŋ ki dɔɔ li kuukɔɔ. 8Ŋanne ki Yiisa poorpoweitelɔɔ nba din dɔŋ baar na mun kɔɔ ki ji la li biaŋ, ki teen yada nan Yiisa fiir kuun nie. 9Ŋaan bi daa din ki bann linba sɔb Yennu gbouŋ ni na paaki, a Yiisa saa fiir kuun ni na. 10Ki bi ŋmat kun.
Yiisa nba din dɔkit Meeri Magdaliinn paak biaŋinba
11Meeri ŋarin din biar see kaauk maŋ boor nie ki mɔ, ki tan tibin ki got kaauk na ni, 12ki la malakanba banlee lia tapeenii, ki yenɔ kar siaminba ki bi daan bir Yiisa na yur po, ki lɔɔ na mun kar li taa po. 13Ki bi boiɔ a, “Poo na, bee ki a mɔ?” Ki u jiin a, “Bi piit n Yomdaanɔe, ki n ki mi baa teenɔ siami.” 14Waa yet nna, ki u ŋmant la ki Yiisa see, ŋaan ki u ki bann nan Yiisa-e na. 15Ki Yiisa boiɔ a, “N niipoo, bee ki a mɔ? A loon ŋmee?” Meeri ŋarin din mi a u tee kpaab na toontunnɔe. Ki u yetɔ a, “Li-i tee ki a jiiuie, fan betin faa teenɔ sian, ki n saan ki saa jiiu.” 16Ki Yiisa yiinɔ a, “Meeri.” Ki u ŋmant ki tokinɔ, ki yiinɔ Juu teeb maan ni a, “Raboni!” (Li paak tee “Wanntɔɔ.”) 17Ki Yiisa betɔ a, “Daa somi, kimaan n daa ki doo sanpaapo n Baa boori; ŋaan i saa n naa waas boor, ki saa betib a n saa do sanpaapo, wunba tee n Baa nan i Baa na boora; ŋɔɔe bia tee n Yennu nan i Yennu na.” 18Ki Meeri Magdaliinn ŋmat Yiisa poorpoweiteeb peŋ ki saa betib a, “N la ti Yomdaanɔ nawa,” ŋaan yetib waa betɔ linba.
Yiisa nba dɔkit u poorpoweiteeb paak biaŋinba
(Matiu 28.16-20; Mak 16.14-18; Luk 24.36-49)
19Lasir daar maŋ nyiɔko, ki Yiisa poorpoweiteeb na tan lakin leeb ki be diiuk ni, ŋaan kpar gann, kimaan bi tiin Juu teeb yudamm na jaŋmaanii, ki tan sɔɔ Yiisa see bi sinsuuk ni, ki betib a, “Parmaasir-ii be i paak.” 20Waa yet nna poorpoe, ki u wannib u niipant ni fɔna nan u lokir ni fɔnn na. Ki u poorpoweiteeb nba lau maŋ, ki bi ji mɔk parpeenn bonchiann. 21Ki Yiisa bia ŋamm yetib a, “Parmaasir-ii be i paak. N Baa nba tumin biaŋinba na, n mun yaa n tumi li biaŋe.” 22Li poorpoe ki u foont bi paak ŋaan yetib a, “Gaat Yennu Seyeeŋ man. 23Li-i tee ki i nyik chab sɔɔ biit, u set la nyikinchab u biit maŋ paaka; ŋaan li-i tee ki i ki nyik chab sɔɔ biiti, u kan la nyikinchabi.”
Ki jiin Yiisa nan Tomas po
24Ŋaan u poorpoweiteyenɔ nba tee Tomas, ki bi yiu Jaak na din kaa, yoo nba ki Yiisa baar bi boor na. 25Ki Yiisa poorpoweiteleeb na betɔ a, “Ti la ti Yomdaanɔwa.” Ki Tomas yetib a, “Min ŋarin, li-i kii tee ki n tan la u niipant ni fɔna na, ki jii n niibir ki tun siaminba ki bi kpaa kpai na, ki bia jii n nuu ki tun u lokir na ni-i kaa, n kan teen yada.”
26Li daa ŋanniin daare ki Yiisa poorpoweiteeb na bia lakin leeb ki be diiuk ni, ki Tomas ji be bi ni, ki bi yaan kpar gann; ki Yiisa tan baar see bi ni, ki betib a, “Parmaasir-ii be i paak,” 27ŋaan bet Tomas a, “Jiin a niibir ki tun n niipant ni, ŋaan bia tant a nuu ki tun n lokir ni, ki ji daa birisi, ŋaan teenin yada.” 28Ki Tomas yetɔ a, “Fine tee n Yomdaanɔ ki bia tee n Yennu.” 29Ki Yiisa boiɔ a, “Faa ji lan na paake ki a teenin yada-a? Binba ki lan ŋaan teenin yada na, parpeenn tee bi yare.”
Linba paak ki bi sɔb gbouŋ nae na
30Yiisa din tun bakitnauŋ toonjaana bonchiann u poorpoweiteeb peŋ, ŋaan li kur ki sɔb gbouŋ na ni. 31Linba sɔb ki be gbouŋ na ni, bi sɔb a yin teen yada nan Yiisa-e tee Yennu Niganntɔɔ Masia, ki bia tee Yennu Bija. Li-i tee ki i teenɔ yada, u paake ki i saa la manfoor nba kaa gbennu.
21Biaŋinba ki Yiisa dɔkit u poorpoweiteeb banlore paak
1Li poorpoe ki Yiisa ŋamm dɔkit u poorpoweiteeb paak, mɔkgbeŋir nba ki bi yir Taiberias21.1 Galilii mɔkgbeŋir sanleere tee Taiberias-e. na ni. Waa dɔkit biaŋinbae na: 2Simonn Piita nan Tomas (wunba ki bi din yiu Jaak na) nan Natanael (ŋɔɔe din nyii Keena nba be Galilii yent ni na), nan Sebedii waas, nan Yiisa poorpoweiteleeb banlee din lakin be Taiberias mɔkgbeŋir maŋ ni. 3Ki Simonn Piita tan bet u leeb na a, “N sik jansooru jen.”
Ki bi betɔ a, “Timm nan fine saa sik.” Ki bi saan kɔɔ burgbetir ni, ki lubin bi janlaauŋ nyun na ni, ŋaan li nyiɔk bi din ki soor siari. 4Li din tan yent sanyapob ni ki Yiisa see nyunkpiŋ, ŋaan ki u poorpoweiteeb ki mi a ŋɔɔe. 5Ki u boib a, “Ŋaajab, i ki soor siari-i?”
Ki bi jiin a, “Nn.”
6Ki u betib a, “Lumin i janlaauŋ i diitu po, ki i saa soor janii.” Ki bi lu janlaauŋ na, ki ji gbar donnu, kimaan janii nba ki bi soor na kpiatu din paaka.
7Ŋanne ki Yiisa poorpoweitɔɔ nba ki u mantik loonɔ na yet Piita a, “Ti Yomdaanɔe.” Simonn Piita nba gbat a bi Yomdaanɔe na, ki u lia u liatir nba ki u bo liat bir na, ki yukir sik nyun ni ki baar Yiisa boor. 8Leŋ din ki fɔk nan nyunkpiŋi; li fɔkint din tee nan taapauŋ kobii ŋantaa nae; ki Yiisa poorpoweiteleeb ji kan burgbetir na ki li daar janlaauŋ na, ki li gbee nan janii, ki baar nann nyunkpiŋ.
9Baa nyii burgbetir na ni yoo nba, ki bi la boroboro nan sankɔɔna muu, ki jaŋ paa muu na paak ki beet. 10Ki Yiisa betib a, “Jiin janii nba ki i soor na waan, ki baar nann nna.” 11Ki Simonn Piita kɔɔ burgbetir na ni, ki dat janlaauŋ na ki donn kunkonn, ki li gbee nan jangbeŋa; ki bi kan, ki li tee janii kobik nan piinŋmu nan ŋantaa. Li din yab bonchiann, ŋaan janlaauŋ na lek ki pati.
12Ŋanne ki Yiisa betib a, “Saana man ki tan ŋman.” Ŋaan nan bi yenɔkɔɔwa lek ki mɔk parcheenn nan wun boiɔ a u tee ŋmee, kimaan bi mi nan u tee Yomdaanɔ nae. 13Ki Yiisa jii boroboro na ki turib, ki bia jii jaŋ na ki turib.
14Linba nae din tee taar muntaa ni ki Yiisa jii u mɔŋ ki wann u poorpoweiteeb, Yennu nba din fiinɔ kuun ni na poorpo.
Biaŋinba ki Yiisa pak nan Piita
15Baa din dii jeet maŋ poorpoe, ki Yiisa boi Simonn Piita a, “Simonn, fin Jɔɔnn bija, a loonin ki gar linba nawa-a?”
Ki u jiin a, “Nn, n Yomdaanɔ, a mi nan n loona.”
Ki u yetɔ a, “Ii dint n pebis.” 16Ki Yiisa bia boi Simonn Piita taar munlee ni a, “Simonn, Jɔɔnn bija, a loonimi-i?”
Ki u jiin a, “Nn, n Yomdaanɔ, a mi nan n loona.”
Ki u betɔ a, “Ii kpaar n pei.” 17Ki taar muntaa ni ki Yiisa boiɔ a, “Simonn, fin Jɔɔnn bija, a loonimi-i?”
Ki Piita par ji biir, kimaan Yiisa nba boiɔ taar muntaa a, “A loonimi-i?” na. Ki u yetɔ a, “N Yomdaanɔ, a mi bonsiar kur. A mi nan n loona.”
Ki Yiisa betɔ a, “Ii dint n pei. 18Barmɔniie ki n beera na, faa din tee naasimɔ na, a din tuu bob a gbanne, ki saa siaminba ki a loon; ŋaan a-i taŋi kpet yoo nba, a saa tant a nii, ki sɔɔ saa lora, ki mukisa ki saan nana siaminba ki a ki loon.” 19Yiisa nba yet linba na din want biaŋinba ki Piita tan saa kpo ki te Yennu sann n la dontire. Li poorpo ki Yiisa yetɔ a, “Ii waa-n.”
20Ki Piita tan jiant ki la Yiisa poorpoweitelɔɔ nba ki u mantik loonɔ na ki u waa; ŋɔɔ maŋe din kar ki kpia Yiisa, yoo nba ki bi lakin di jeet, ki dɔnn boiɔ a, “Ŋmee yaa wun nyi a poori?” na. 21Piita nba lau yoo nba, ki u boi Yiisa a, “N Yomdaanɔ, ŋaan jɔɔ na ŋarimi-i?” 22Ki Yiisa yetɔ a, “Mi-i loon ki wuu be nan maa tan saa jen, li ki la-ani. Fin-ii waan.”
23Li paake teen ki Yiisa poorpoweiteeb na din yeen a Yiisa poorpoweitɔɔ maŋ kan kpo. Ŋaan Yiisa din ki pak a u kan kpo kaa. U din yet a, “Mi-i loon wuu be nan maa tan saa jen, li ki la-ani.”
Ki jiin wunba sɔb gbouŋ na po
24Tɔn, Yiisa poorpoweitɔɔ maŋe tee wunba yeen niib barii maŋ, ki bia sɔbir gbouŋ na ni; ki ti mi nan waa yeen linba na tee barmɔniie.
25Ŋaan bona bonchiann be ki Yiisa din tun ki pukin linba sɔb gbouŋ na ni paak. Bi-i bonni sɔb linba kur ki u din tun maŋ, n dukin nan gbant nba ki bi bo saa sɔb na bo kan la yiar tingbouŋ na ni kii be.