OROM

OROM

¹ A maa Pol na ɩ a Jeeju-Kirisi tʋ̃tʋnↄ ɩ̃ tɩɩrɛ a sɛbɛ na, a maa a Naaŋmɩn na vɛl ir ɩ̃ ɩ a nɩ-tʋnaa a ʋ ƴɛr-son hierfʋ ɩnɛ. ² A Naaŋmɩn dãa na de nĩe pʋlɩ̃ nɩ sɩ a ƴɛr-son naa a ʋ ƴɛr-hierbe ƴɛrɩ̃sɩ pʋↄ, a mɩnɛ ba na dãa sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ. ³ A ɩ na a ʋ Bie ƴɛrɩ̃, na ɩ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi ba na dↄw a Davɩtɩ bal pʋↄ, ʋ ɩ a nɩrɛ; ⁴ ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn miilʼɩ̃ na a ʋ fãw á ʋ ɩ na a ʋ Bie, tu nɩ a ʋ Sɩ-cɛcɛ tʋmↄ a mɩnɛ ʋ na maal ʋ ʋ ir a kũusɩ pʋↄ. ⁵ A ʋlↄ ɩnɛ, ɩ̃ pↄw na a Naaŋmɩn sũofʋ wa lɩɛb ɩ a nɩ-tʋnaa, ɩ̃ na bʋↄl a tẽ-bʋrↄ bʋrↄ a jaa nɩbɛ nɩ a ʋ yuor, a ba ƴↄ̃w ʋ a nyãa, mɩ wono nɩ ʋ a toor. ⁶ A nyɩmɩ mɩ, nyɩ be na tↄ a bana nɩbɛ pʋↄ a Naaŋmɩn na bʋↄl a nyɩ na ɩ a Jeeju-Kirisi nɩbɛ. ⁷ Ɩ̃ tɩɩrɛ na a sɛbɛ na kʋrↄ a nyɩmɩ nyɩ jaa na be a Orom-tẽw, a nyɩmɩ a Naaŋmɩn na nʋnↄ, ɩ̃ mɩ ow nyɩ a kpee. A sũofʋ nɩ a pɩɛnfʋ na yi a sɩ Sãa Naaŋmɩn nɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi sɛ̃ á be a nyɩ jie. ⁸ Ɩ̃ puoro na a ɩ̃ Naaŋmɩn nɩ a Jeeju-Kirisi yuor a nyɩjaa ɩnɛ, a-na-ɩ a tẽw ʋ jaa pʋↄ ba ƴɛrɛ na a nyɩ ƴↄ̃w-nyãa ƴɛrɩ̃. ⁹ A Naaŋmɩn ʋlↄ tʋn ɩ̃ na tʋnↄ nɩ a ɩ̃ suur ʋ jaa, hiere nɩ a ƴɛr-son ʋlↄ na yi a ʋ Bie jie, bↄ̃w ma na. Ʋ bↄ̃w na ka ɩ̃ ma tɩɛrɛ nɩ nyɩ na a daar a jaa ¹⁰ a lɛ ɩ̃ na ma puoro, sʋↄrↄ nɩ ʋ ma gala wa. A ala ɩ ʋ sↄw na, ɩ̃ na pãa na sɩrɩ̃ nyɛ a sↄr wɩ a be a nyɩ jie. ¹¹ A-na-ɩ ɩ̃ tɩɩ na bʋↄrↄ ɩ̃ nyɛ nyɩ kʋ nyɩ a Naaŋmɩn Sɩɛ tʋↄfʋ kãw a nyɩ na nyɩrɩ̃ tɛrɛ a kpɛ̃w. ¹² Ɩ̃ bʋↄrↄ na ɩ̃ yel a lɛ, a maa wa be a nyɩ sↄ̃w, sɩ na kʋ na taa a Ꞌlafʋ, a sɩ ƴↄ̃w-nyãa sɩ na tɛrɛ ɩnɛ, a nyɩmɩ nɩ a maa. ¹³ Yɛɛr, maa bʋↄrↄ nyɩ baala wa; ɩ̃ ma tɩɛrʼɩ̃ na gbɛɛ yayaw a nyɩ jie wɩfʋ a mɩnɛ ɩ̃ na tʋↄ pↄw a ɩ̃ tʋmↄ wↄmↄ a nyɩ jie, wↄ̃ taa nɩ a mɩnɛ ɩ̃ na pↄw a wↄmↄ a tẽ-bʋrↄ bʋrↄ ŋmɛɛ pʋʋr; ɩ̃-cɛ maa nyɛ a sↄr wa ta nɩ a dɩnaa wa. ¹⁴ A-na-ɩ maa ɩ̃ sɛw na cen a yel-bↄↄnbↄ, nɩ a bala na ma bↄ̃w bom wa jie, nɩ a nɩ-kpaarsɩ nɩ a gẽgemsɩ jie. ¹⁵ Ala-ɩ̃-sↄ ɩ̃ tɩɩ bʋↄrↄ ɩ̃ wɩ nɩ a ƴɛr-son hier kʋ a nyɩmɩ mɩ na be a Orom-tẽw. ¹⁶ Maa jↄrↄ a vĩ a Naaŋmɩn ƴɛr-son ƴɛrfʋ ɩnɛ wa, a-na-ɩ ʋ ɩ na a fãw ʋlↄ a Naaŋmɩn na faara nɩ a nɩrɛ lɛ na sↄw ʋ: a Jufisɩ jie sɛr, nɩ a nɩ-bʋrↄ bʋrↄ ba jaa jie mɩ. ¹⁷ A-na-ɩ a ʋna ƴɛr-son jie, a Naaŋmɩn miilʼã a mɩnɛ a nɩrɛ na tʋↄrↄ toro a ʋ nii-sↄw, a mɩnɛ ʋ na nyↄw nɩ a ƴↄ̃w-nyãa wa cenʼɩ̃ ta nɩ a baarfʋ daar, tu nɩ a ƴɛr-bir ʋlↄ na be a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ na yel: “A ʋlↄ na tor a Naaŋmɩn jie a ʋ ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ, na pↄw na a baafʋ.” ¹⁸ Sɩ nyɛ na a Naaŋmɩn su-tuo ʋ yi a saa juu, ɩ̃ suu pↄw a maal-bi-kpansɩ nɩ a faar ala a jaa a nɩbɛ na maal, a maal-faar ala ba na piw nɩ a yel-mɩ̃ɛ bar. ¹⁹ A-na-ɩ a ala ba na tʋↄrↄ bↄ̃wnↄ a Naaŋmɩn ɩnɛ a be na cãa pʋↄ a ba nii-sↄw; a Naaŋmɩn mɩ̃ɛ miilʼɩ̃ ba na a ala. ²⁰ Wa nyↄw nɩ a tẽw maalfʋ daar, a Naaŋmɩn miilʼã a mɩnɛ ʋ na wↄ̃. A ala sɩ na ma dãa tʋↄrↄ nyɛrɛ wa, yi na a cãa pʋↄ a ala ʋ na maal ɩnɛ. A lɛ bʋↄrↄ na a yel, a ʋ fãgã daadaa, nɩ a ʋ Naaŋmɩn ɩfʋ wãa. A nↄhↄ̃, nɩrɛ ma lɛ tɛrɛ ful-yifʋ jie wa. ²¹ Ba bↄ̃w na a Naaŋmɩn, ɩ̃-cɛ baa kʋrↄ ʋ a ju-kpɛ̃ɛ wa; baa mɩ puoro ʋ a mɩnɛ ʋ na ɩ a Naaŋmɩn wa. A ba juu tɩɛrɩ̃sɩ lɩɛbʼã ɩ bõ-jaalsɩ, ɩ̃ a ba sube liw a baa tʋↄrↄ bↄ̃wnↄ bom wa. ²² Ba ma yelʼã a yɛ̃-bↄↄnbↄ ba ɩ, ɩ̃ lɩɛb ɩ dãbolo. ²³ Ba de na a Naaŋmɩn ʋlↄ na ma tɛrɛ kũu wa yo-yifʋ, na ba lɩɛb kʋrↄ a bʋtɩbɛ ala na wↄ̃ taa nɩ a nɩrɛ na wa kpiire, mɩɩ a lili, a dʋn, nɩ a wɩɩr ba na pɛrɩ̃. ²⁴ Ala-ɩ̃-sↄ a Naaŋmɩn de ba bar a ba sube yel-kpansɩ bↄfʋ pʋↄ, a ba sãwna a ba ɩ̃gana maala nɩ a vĩ yele a ba sↄ̃w. ²⁵ Ba de na a Naaŋmɩn yel-mɩ̃ɛ tɛw nɩ a jiri, ɩ̃ puoro tʋnↄ nɩ a tʋmↄ kʋrↄ a ala a Naaŋmɩn na maal, ɩ̃ cɛ a Naaŋmɩn na ɩ a yel-maala bar, na ɩ a ʋlↄ na sɛw nɩ a pɛwfʋ a daar a jaa. Amɛn. ²⁶ Ala-ɩ̃-sↄ a Naaŋmɩn de ba bar a vĩ yele bↄfʋ pʋↄ. A ba pↄↄbↄ mɩ lɩɛbʼã maala a ala na ma ɩ wa, a-na-ɩ ba ma barʼã a dabsɩ ɩ̃ lɩɛb bʋↄrↄ taa a ba nɩ̃ɛ. ²⁷ A lɛ ʋ mɩ a dabsɩ jie. Ba ma barʼã a pↄↄbↄ, ɩ̃ lɩɛb pebe a ba dab-tↄ. A daba nɩ a ʋ dab-tↄ maala na a vĩ yele, pↄwrↄ nɩ a kpãafʋ ala na sɛw nɩ ba a ba burbur ɩnɛ. ²⁸ A mɩnɛ ba na ma nyɛ a Naaŋmɩn bↄ̃wfʋ ʋ ɩ ba son wa, a Naaŋmɩn de ba na bar a ba tɩɛrɩ̃-saansɩ pʋʋr, a ba maala a ala na ma vɩɛlɛ wa. ²⁹ Ba bↄ̃w na a gõgolĩfʋ tʋmↄ a jaa: a maal-fãa, a nɩbɛ yele jɩɛlfʋ, nɩ a bier maalfʋ. Ba mɩ sɛw nɩ na a nyuur, ɩ nɩ a nɩ-kúrbↄ, faara nɩ taa, bɛlɛ nɩ taa, tɛrɛ nɩ a tɩɛrɩ̃-bebe, mɩ cile nɩ taa. ³⁰ Ba ma mɩ koro na taa, Ꞌlaarʼɩ̃ a Naaŋmɩn, mɩ kpɛrɛ nɩ a nɩbɛ, bʋↄrↄ nɩ a ju-kpɛ̃ɛ nɩ a yuor. Ba bↄ̃w na a mɩnɛ ba na fʋ̃fʋlↄ ɩ̃ maala a bier, ɩ̃ mɩ wõw a toor a ba dↄↄrbↄ jiir. ³¹ Baa tɛrɛ bↄ̃wfʋ wa, ɩ nɩ a nɩ-gõgolĩsɩ, mɩ kpɛ nɩ a bɩcɩɩr, ma mɩ tɛrɛ nã-bↄ̃wfʋ wa. ³² Ba bↄ̃w na a Naaŋmɩn ƴɛrɩ̃ ʋlↄ na yel áa bala na maala a lɛ sɛw nɩ na a kũu. Ɩ̃-cɛ ba cãa na maala a ala, ɩ̃ mɩ kpɩ́ire a bala na mɩ maala a lɛ.

¹ Ala-ɩ̃-sↄ a nɩ-bõ lɛ fʋ na ɩ ɩ̃ guoro a nɩrɛ kãw ƴɛrɩ̃, faa tɛrɛ ful-yifʋ jie wa, a-na-ɩ a bom ʋlↄ na saa a fʋ guoro a nɩrɛ ƴɛrɩ̃, fʋ mɩ lɩɛbʼã ƴↄnↄ a fʋ mɩ̃ɛ a ƴɛrɩ̃; a-na-ɩ a fʋ̃ʋ na guoro mɩ maala na a lɛ. ² Sɩ bↄ̃w na ka a Nãaŋmɩn guoro na a bala na maala a yele ala ƴɛrɩ̃, tuure nɩ a yel-mɩ̃ɛ. ³ Ala-ɩ̃-sↄ, a fʋna daba na guoro a bala na maala a yele ala ƴɛrɩ̃, ɩ̃ mɩ maala a lɛ, fʋ tɩɛr beeka fʋ na nyɛ na cɩ̃ɛfʋ jie a Naaŋmɩn ƴɛrɩ̃ guorfʋ bibir mɩ? ⁴ Mɩɩ, fʋ mɛbɛ na a Naaŋmɩn yɛ̃ bↄ̃wfʋ na nyɩrɩ̃ ɩ a kpɛ̃ɛ, nɩ a ʋ su-nyↄwraa nɩ a ʋ su-ɓaar mɩɩ? Faa bↄ̃w ka a Naaŋmɩn yɛ̃-bↄ̃wfʋ tↄwrↄ fʋ na a fʋ na lɩɛb a fʋ yɛ̃ wa? ⁵ Ɩ̃-cɛ a mɩnɛ a fʋ suur na kpɛmɛ, nɩ a mɩnɛ fʋ na ma bʋↄrↄ fʋ lɩɛb a fʋ yɛ̃ wa, fʋ dↄↄlↄ na a Naaŋmɩn su-tuo bine a fʋ mɩ̃ɛ ɩnɛ, gure nɩ a ʋ su-tuo bibir ʋlↄ a nɩbɛ na nyɛrɛ a mɩnɛ ʋ na guoro a ba ƴɛrɩ̃sɩ nɩ a ʋ torfʋ. ⁶ A-na-ɩ a Naaŋmɩn na ya na a nɩbɛ ba jaa tu nɩ a ba tʋmↄ. ⁷ A bala na ɩraa a cĩcĩ a tʋ̃-sono pʋↄ, bʋↄrↄ nɩ a yo-yifʋ, a ju-kpɛ̃ɛ nɩ a baafʋ na ma tɛrɛ a sãwfʋ wa, na pↄw na a baa-kↄ̃-tɛw. ⁸ Ɩ̃-cɛ a bala na bʋↄrↄ a ba mɩ̃ɛ bↄb, na ba wõw nɩ a toor a yel-mɩ̃ɛ ɩnɛ, ɩ̃ wono a toor a maal-fãa ƴɛrɩ̃ pʋↄ, na pↄw na a Naaŋmɩn su-tuo nɩ a ʋ kpãafʋ. ⁹ A won nɩ a tuo dɩfʋ na pↄw na a nɩrɛ lɛ na maala a bier; a Jufisɩ sɛr, nɩ a nɩ-bʋrↄ bʋrↄ ba jaa. ¹⁰ Ɩ̃-cɛ a bala na maala a son na pↄw na a yo-yifʋ, a ju-kpɛ̃ɛ nɩ a pɩɛnfʋ, wa nyↄw nɩ a Jufisɩ, nɩ a nɩ-bʋrↄ bʋrↄ ba jaa jie go. ¹¹ A-na-ɩ a Naaŋmɩn ma Ꞌwuoro a nɩbɛ kpee kpee wa. ¹² A bala ba jaa na ma bↄ̃w a Mowisi ƴɛr-kpɛn wa, ɩ̃ maala a fãa, ba na wɛ na, ɩ̃ aa ɩ a ana ƴɛr-kpɛn na saa wa. Ɩ̃-cɛ a bala na bↄ̃w a ƴɛr-kpɛn, ɩ̃ maal a fãa, a ƴɛr-kpɛn ala ba na de guorʼɩ̃ a ba ƴɛrɩ̃. ¹³ A-na-ɩ aa ɩ a bala na bↄ̃w a ƴɛr-kpɛn ɩ̃ tor a Naaŋmɩn nii-sↄw wa, ɩ̃-cɛ a bala na jↄrↄ a ƴɛr-kpɛn, bala a Naaŋmɩn nↄↄ nyɛ a ba tor. ¹⁴ A-na-ɩ a lɛdaar a nɩ-bʋrↄ bʋrↄ na ma saarɩ̃ bↄ̃w a Mowisi ƴɛr-kpɛn wa, ɩ̃ a ba maalfʋ wãa tuure a ana ƴɛr-kpɛn, ba miile na á ba tɛrɛ na a ƴɛr-kpɛn a ba pʋↄ. ¹⁵ A-na-ɩ ba miilʼã a lɛ, áa ala a ƴɛr-kpɛn na bʋↄrↄ sɛbʼã a ba sube pʋʋr, ɩ̃ a ba mɩ̃ɛ bↄ̃wfʋ mɩ miile ba na a ʋna maalfʋ. A daar kãw a ba mɩ̃ɛ tɩɛrɩ̃sɩ ma ƴↄ̃w ba na a ƴɛrɩ̃, mɩɩ a yifʋ jie. ¹⁶ A lɛ a na ta a ʋna bibirʼãa pʋↄ a Naaŋmɩn nↄↄ ƴↄnↄ a Jeeju-Kirisi ʋ guoro a ƴɛrɩ̃sɩ ala na sↄↄlɩ̃ a nɩbɛ sube pʋʋr, tuure nɩ a ƴɛr-son ʋlↄ ɩ̃ na mana. ¹⁷ Ɩ̃-eɛ a fʋ̃ʋ, ba bʋↄlↄ fʋ na a Jufi nɩrɛ. Fʋ barʼɩ̃ na a ƴɛr-kpɛn nyãa, mɩ barʼɩ̃ a tɩɛrʋ̃ a Naaŋmɩn ɩnɛ. ¹⁸ Fʋ bↄ̃w na a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃, a ʋ ƴɛr-kpɛn mɩ jaan fʋ na a fʋ de a ala na vɩɛlɛ. ¹⁹ Fʋ tɩɛrʼã beeka fʋ̃ʋ ɩ jↄn-taara, mɩ ɩ nɩ a cãa a libe sↄↄlɩ̃sↄw. ²⁰ Fʋ lɛ tɩɛrʼã beeka fʋ̃ʋ ɩ a bala na ma bↄ̃w a bom wa mimiile, ɩ nɩ a bibiir jãjaana, a-na-ɩ a ƴɛr-kpɛn pʋↄ fʋ tɩɛrʼã beeka fʋ sɩrɩ̃ na tɛrɛ a bↄ̃wfʋ nɩ a yel-mɩ̃ɛ. ²¹ Ala-ɩ̃-sↄ, a fʋ̃ʋ na jaana a nɩŋmɛɛ, mɩnɛ a ɩ a faa lɩɛb jaan a fʋ mɩ̃ɛ wa? A fʋ̃ʋ na ma hiere kʋrↄ a nɩbɛ a ba taa jure wa, ɩ̃ bõ ɩ a fʋ jure? ²² A fʋ̃ʋ na ma yele a nɩrɛ ʋ taa wa gana nɩ pↄw kpee wa, ɩ̃ bõ ɩnɛ fʋ ma lɛ maal? A fʋ̃ʋ na ma kpɛrɛ a tɩbɛ, ɩ̃ bõ ɩ a fʋ ma lɛ kpɛ a tɩɩb diem jure. ²³ A fʋ̃ʋ na bar a tɩɛrʋ̃ a ƴɛr-kpɛn ɩnɛ, ɩ̃ bõ ɩnɛ fʋ sãw a ƴɛr-kpɛn, sãw nɩ a Naaŋmɩn yuor a lɛ? ²⁴ A mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel: “A nyɩmɩ saa a nɩ-bʋrↄ bʋrↄ kpɛrɛ a Naaŋmɩn.” ²⁵ A fʋ̃ʋ jↄrↄ a ƴɛr-kpɛn, a fʋ yʋↄr ŋmaafʋ ɩ na bom. Ɩ̃-cɛ a fʋ̃ʋ ma jↄrↄ a ƴɛr-kpɛn wa, ɩ̃ saarɩ̃ ŋmaa a yʋↄr, a wↄ̃ na taa nɩ faa mɩ ŋmaa wa. ²⁶ Ɩ̃ a bala na ma ŋmaa a yʋↄr wa, ɩ̃ jↄrↄ a ƴɛr-kpɛn, a Naaŋmɩn kↄ̃ de ba a ba wↄ̃ taa nɩ a bala na ŋmaa wa? ²⁷ A ʋlↄ na ma ŋmaa a yʋↄr a ɩ̃gan buur pʋↄ wa, ɩ̃ jↄrↄ a ƴɛr-kpɛn, ʋ guorʼã a fʋ̃ʋ na ma jↄrↄ a ƴɛr-kpɛn wa ƴɛrɩ̃, a ala saarɩ̃ ɩ fʋ ŋmaa na a yʋↄr ɩ̃ mɩ tɛrɛ a ƴɛr-kpɛn sɛbɛ. ²⁸ A ʋlↄ na sɩrɩ̃ ɩ a Jufi nɩrɛ ma ɩ a ʋlↄ ba na nyɛ nɩ a mimie tɛw wa, ɩ̃ a ʋ yʋↄr ŋmaafʋ na ma mɩ ɩ a ʋ ɩ̃gan buur tɛw wa. ²⁹ A ʋlↄ na sɩrɩ̃ ɩ a Jufi nɩrɛ ɩ na a ʋlↄ a Naaŋmɩn na nyɛ ʋ mɩ ŋmaa a yʋↄr a ʋ suur pʋↄ. A ʋ yʋↄr ŋmaafʋ yi na a Naaŋmɩn Sɩɛ jie, ɩ̃ a kↄ̃ ɩ a ʋlↄ na yi a ƴɛr-kpɛn sɛbɛ pʋↄ wa. Aa ɩ a nɩbɛ jie a nɩ-lɛ ma pↄw a ʋ pɛwfʋ wa, ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn jie ʋ.

¹ A ala ɩ lɛ ʋ, bõ a Jufi nɩrɛ tɛrɛ gãw a nɩŋmɛɛ? Bõ a yʋↄr ŋmaafʋ ma maal a nɩrɛ? ² A ba son be na a jiir a jaa. A dãdãw ɩ na, ba ɩ na a bala a Naaŋmɩn na de a ʋ bʋʋr kʋ. ³ Ɩ̃ a ala ɩ a Jufisɩ ŋmɛɛ jaarʼã a Naaŋmɩn ƴɛrɩ̃, sɩ́ lɛ yel a bõ? A ba jaarfʋ na tʋↄ na sãw a Naaŋmɩn dẽdẽ ɩfʋ mɩɩ? ⁴ A kↄ̃ tʋↄ ɩ a lɛ wa. A sɛw na a Naaŋmɩn na ɩ a Yel-mɩ̃ɛ Sʋbↄ, a ala saarɩ̃ ɩ a nɩbɛ ba jaa ŋmara na a jiri, wↄ̃ taa nɩ a mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel: “A nɩbɛ sɛw na ba nyɛ fʋ a fʋ tor a fʋ ƴɛrɩ̃sɩ pʋↄ; a fʋ mɩ pↄw a tʋↄfʋ a ala ɩ ba bʋↄrↄ na ba guor a fʋ ƴɛrɩ̃.” ⁵ A ala ɩ a sɩ gõgolĩfʋ tʋmↄ miile na a Naaŋmɩn torfʋ, mɩnɛ sɩ na yel? Sɩ na yelʼã áa Naaŋmɩn ɩ na Naaŋmɩn gõgolaa a mɩnɛ ʋ na nyɛ a ʋ su-tuo ƴↄ̃w sɩ mɩɩ? (A nɩbɛ tɩɛrɩ̃sɩ ɩ̃ de ƴɛrʼɩ̃.) ⁶ A kↄ̃ tʋↄ ɩ a lɛ wa. A ala ɩ a lɛ a dãa wↄ̃, mɩnɛ a Naaŋmɩn na tʋↄ guor a tẽw ƴɛrɩ̃? ⁷ A nɩrɛ kãw na yelʼã: “A ala ɩ a ɩ̃ jiri ŋmafʋ maala na a Naaŋmɩn yel-mɩ̃ɛ ʋ nyɩrɩ̃ yire, ʋ pↄwrↄ a yo-yifʋ, ɩ̃ bõ ɩnɛ a Naaŋmɩn na lɛ ƴↄ̃w ma a ƴɛrɩ̃ yelʼɩ̃ á maal-fãa sʋbↄ ɩ̃ ɩ?” ⁸ Ɩ̃ bõ ɩ a sɩ kↄ̃ maala a bier, a son wa dↄↄl wa? A lɛ a nɩŋmɛɛ ma kpɛrɛ sɩ, áa lɛ sɩ ma yel. A bana nɩbɛ naa, a ƴɛrɩ̃ ʋlↄ a Naaŋmɩn na ƴↄnↄ ba, torʼã. ⁹ Ɩ̃ mɩnɛ? A sɩmɩ Jufisɩ, sɩ sa na a nɩŋmɛɛ mɩɩ? Saa sa ba wa! A-na-ɩ sɩ gↄrʼã nuile nyɩ a mɩnɛ a Jufisɩ nɩ a nɩ-kpeesɩ ba jaa na ɓã taa be a maal-fãa pʋↄ. ¹⁰ A nɩɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel: “Nɩrɛ kãw ma be be na tor wa; bõ-ƴen ma mɩ be wa. ¹¹ Nɩrɛ kãw ma tɛrɛ a bↄ̃wfʋ wa. Nɩrɛ kãw ma mɩ bʋↄrↄ a Naaŋmɩn wa. ¹² A ba jaa barʼã a sↄr ɩ̃ vɩɛ ɓã taa lo. Nɩrɛ kãw ma maala a vɩlaa wa; bõ-ƴen tɛw ma mɩ be wa. ¹³ A ba nʋↄr wↄ̃ na taa nɩ a yaa ba na yuo bar. Ba ma de na a ba dɛlɩ̃bir bɛlɛ nɩ a nɩbɛ; a waab lↄw ɩ̃ ma yire a ba nↄgbalĩbie pʋↄ. ¹⁴ A pↄfʋ nɩ a ƴɛr-tor ɩ̃ ma yire a ba nʋↄr pʋↄ. ¹⁵ Ba maa yaarɩ̃ kú nɩrɛ wa. ¹⁶ Ba ma sãwna na a yele, maala nɩ a nabier a jie lɛ ba na tↄlↄ. ¹⁷ Baa bↄ̃w a sↄr ʋlↄ na ɩ a pɩɛnfʋ sↄr wa. ¹⁸ Baa jↄrↄ a Naaŋmɩn a ba tɩɛrɩ̃sɩ pʋↄ wa.” ¹⁹ Sɩ bↄ̃w na ka a ala a jaa a ƴɛr-kpɛn na miile, ʋ ƴɛrɛ na kʋrↄ a bala na be a ƴɛr-kpɛn pʋↄ, a mɩnɛ a nɩbɛ ba jaa nↄɛ na pↄw, ɩ̃ a tẽw nɩbɛ ba jaa na be a Naaŋmɩn nii-sↄw a ʋ ƴɛrɩ̃ guorfʋ dayen. ²⁰ A-na-ɩ a Naaŋmɩn nii-sↄw, nɩrɛ kãw torfʋ ma yire a ƴɛr-kpɛn jↄfʋ ɩnɛ wa, a-na-ɩ a ƴɛr-kpɛn ɩ̃ saa a sɩ bↄ̃w a maal-fãa. ²¹ Ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, a torfʋ ʋlↄ na yi a Naaŋmɩn jie miilʼã cãa pʋↄ, ɩ̃ aa ɩ a ƴɛr-kpɛn jↄfʋ ɩ̃ saa wa. A Mowisi ƴɛr-kpɛn nɩ a Naaŋmɩn ƴɛr-hierbe mɩ dãa na ƴɛr a ala ɩnɛ. ²² A ɩ na a torfʋ ʋlↄ a Naaŋmɩn na kʋ a nɩrɛ ʋlↄ na sↄw de a Jeeju-Kirisi, a bala ba jaa na tɛrɛ nɩ ʋ a ƴↄ̃w-nyãa, a-na-ɩ a Naaŋmɩn ma Ꞌwuoro a nɩbɛ kpee kpee wa. ²³ A nɩbɛ ba jaa maalʼã a fãa, faa nɩ a Naaŋmɩn na-yele. ²⁴ Ɩ̃-cɛ a ʋ wɩɛfʋ ɩnɛ ʋ lɩɛbɛ ba a ba toro a ʋ nii-sↄw, a mɩnɛ ʋ na da ba fáa ba a Jeeju-Kirisi tʋmↄ pʋↄ a pↄrↄ. ²⁵ A ʋna Kirisi, a Naaŋmɩn ƴↄ̃w ʋ na ʋ ɩ a baar-lo-bom, a mɩnɛ ʋ na deer a ʋ jɩ̃ɩ de nɩ a bala na sↄw de ʋ maal-faar bar kʋ ba. A nↄhↄ̃ a Naaŋmɩn bʋↄrↄ na ʋ miil a ʋ torfʋ. A korĩ-cɛ ʋ nyↄw na a suur, ɩ̃ ma kpãa a bala na maal a fãa wa. ²⁶ Ɩ̃-eɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, ʋ miile na a mɩnɛ ʋ na lɩɛbɛ a nɩbɛ a ba toro a ʋ nii-sↄw; a-na-ɩ ʋ bʋↄrↄ na a ʋlↄ mɩ̃ɛ ʋ tor, ɩ̃ mɩ bʋↄrↄ ʋ lɩɛb a bala na sↄw de Jeeju a ba na mɩ tor. ²⁷ Ala-ɩ̃-sↄ, nyɩnɛ a yo-bↄb lɛ be? ꞋWaa lɛ be be go wa. Bõ ɩnɛ? A-na-ɩ ba jↄrↄ na a ƴɛr-kpɛn mɩɩ? Kpee. Ɩ̃-cɛ, a ba ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ. ²⁸ A-na-ɩ sɩ nyɛ na bↄ̃w ka a nɩrɛ ma tor a Naaŋmɩn nii-sↄw a ƴɛr-kpɛn ʋ na jↄrↄ ɩnɛ wa, ɩ̃-cɛ a ʋ ƴↄ̃w-nyãa ʋ na tɛrɛ ɩnɛ ʋ. ²⁹ A Naaŋmɩn, a Jufisɩ Naaŋmɩn tɛw ʋ ɩ mɩɩ? ꞋWaa mɩ ɩ a nɩ-bʋrↄ bʋrↄ Naaŋmɩn wa? Ↄↄ, má ʋ mɩ ɩ na a ba Naaŋmɩn. ³⁰ A-na-ɩ a Naaŋmɩn bõ-ƴen tɛw ɩ̃ be be, a ʋlↄ na lɩɛbɛ a Jufisɩ nɩbɛ a ba toro a ba ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ, ɩ̃ mɩ lɩɛbɛ a nɩ-bʋlsɩ a ba mɩ toro a ba ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ mɩ. ³¹ A lɛ yelʼã a sɩ sãwna na a ƴɛr-kpɛn nɩ a ƴↄ̃w-nyãa bara mɩɩ? Aa ɩ lɛ ʋ wa. Ɩ̃-cɛ, sɩ ɛ̃ɛ na maala a ƴɛr-kpɛn a ba bↄ̃w tɛrɛ a ba par.

¹ Bõ sɩ na lɛ yel a sɩ sãa-kʋmↄ Abʋraham ɩnɛ? Bõ ʋ pↄw nɩ a ʋ mɩ̃ɛ fãgã? ² A ala ɩ a Abʋraham dãa na tor a Naaŋmɩn nii-sↄw a ʋ tʋmↄ ɩnɛ, sↄr be na be ʋ na tʋↄ bʋↄrↄ a yuor, ɩ̃-cɛ aa ɩ a Naaŋmɩn nii-sↄw wa. ³ A-na-ɩ bõ a yel a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ? A yelʼã: “A Abʋraham ƴↄ̃w na a Naaŋmɩn a nyãa, ala-ɩ̃-sↄ a Naaŋmɩn de ʋ ʋ ɩ a nɩ-toraa.” ⁴ A nɩrɛ na tʋnↄ a tʋn, baa de a ʋ yar ʋ ɩ bõ-pↄrↄ wa, ɩ̃-cɛ san ʋ, a ba na ya ʋ. ⁵ Ɩ̃-cɛ, a ʋlↄ na ma maal a bom wa, ɩ̃ sↄw de a Naaŋmɩn ʋlↄ na lɩɛbɛ a maal-kpana sʋbↄ ʋ toro a ʋ nii-sↄw, a Naaŋmɩn na de ʋ na ʋ tor a ʋ ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ. ⁶ A lɛ ʋ a Davɩtɩ mɩ ƴɛr a mɩnɛ a na nʋmɛɛ a nɩrɛ ʋlↄ a Naaŋmɩn na nyɛ ʋ tor ɩ̃-cɛ Ꞌwaa maal bom wa. ⁷ “Nʋ̃ↄ ma be na a bala jie a Naaŋmɩn na de a ba burbur bar kʋ ba, nɩ a bala ʋ na piw a ba maal-fãa tɛɛlɛ. ⁸ Nʋ̃ↄ ma be na a nɩrɛ ʋlↄ jie a Nɩ-kpɛ̃ɛ na mↄↄ sooro ʋ a ʋ maal-fãa wa.” ⁹ A ʋna nʋ̃ↄ naa, a bala na ŋmaa a yʋↄr jie tɛw ʋ be mɩɩ? Mɩɩ ʋ mɩ be na a bala na ma mɩ ŋmaa wa jie? A-na-ɩ sɩ yelʼã: “A Abʋraham ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ a Naaŋmɩn de ʋ ʋ ɩ a nɩ-toraa.” ¹⁰ Mɩnɛ a Abʋraham dãa wↄ̃ ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn de ʋ? Ʋ dãa na ŋmaa a yʋↄr mɩɩ Ꞌwaa dãa ŋmaa sɛr wa? ꞋWaa dãa ŋmaa sɛr wa. ¹¹ A Naaŋmɩn bɩɛrʼã man ʋ a yʋↄr ŋmaafʋ ʋ ɩ a jɩbaa na miile á Naaŋmɩn de ʋ na ʋ ɩ a nɩ-toraa a ʋ ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ, ɩ̃-cɛ a Ꞌwaa ŋmaa a yʋↄr sɛr wa. A nↄhↄ̃, a bala ba jaa na ma ŋmaa a yʋↄr wa ɩ̃ sↄw de a Naaŋmɩn ʋ na de ba na a ba ɩ a nɩ-torisɩ, a Abʋraham ɩ a ba sãa-kʋmↄ. ¹² Ʋ mɩ ɩ na a bala na ŋmaa a yʋↄr sãa-kʋmↄ; a lɛ yelʼã, a bala na ŋmaa a yʋↄr ɩ̃ mɩ tuure a sɩ sãa Abʋraham, tɛrɛ nɩ a ƴↄ̃w-nyãa ʋlↄ ʋ na dãa tɛrɛ ɩ̃-cɛ a Ꞌwaa dãa ŋmaa a yʋↄr sɛr wa. ¹³ A Naaŋmɩn pʋlɩ̃fʋ ʋ na pʋlɩ̃ nɩ a Abʋraham nɩ a ʋ bal parvʋↄr áa tẽw nↄↄ ɩ na a ba gãw bom, aa yi a ba ƴɛr-kpɛn jↄfʋ ɩnɛ wa, ɩ̃-cɛ a ɩ na a mɩnɛ ba na tor a ba ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ. ¹⁴ A ala ɩ a bala na jↄrↄ a ƴɛr-kpɛn, bala tɛw ɩ̃ wa pↄwrↄ a gã-yele, a ƴↄ̃w-nyãa na ɩ na pↄrↄ, ɩ̃ a Naaŋmɩn pʋlɩ̃fʋ ma lɛ tɛrɛ par wa. ¹⁵ A-na-ɩ a ƴɛr-kpɛn ɩ̃ ma waara nɩ a Naaŋmɩn su-tuo; ɩ̃-cɛ a jie a ƴɛr-kpɛn na ma be wa, a ƴɛr-kpɛn sãwfʋ kↄ̃ mɩ be wa. ¹⁶ Ála-ɩ̃-sↄ, a pʋlɩ̃fʋ ma yi a ƴɛr-kpɛn jie wa, ɩ̃-cɛ ʋ yi na a ƴↄ̃w-nyãa jie, ʋ na ɩ a Naaŋmɩn wɩɛfʋ bom, na tʋↄrↄ ɩrɛɛ a cĩcĩ a Abʋraham bal parvʋↄr nɩbɛ ba jaa jie. Aa ɩ a bala tɛw na jↄrↄ a ƴɛr-kpɛn ʋ wa, ɩ̃-cɛ a mɩ ɩ na a bala na mɩ tɛrɛ a ƴↄ̃w-nyãa a Abʋraham kaarɩ̃, a ʋlↄ na ɩ a sɩ jaa sãa-kʋmↄ. ¹⁷ A mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “Ɩ̃ biin fʋ na a fʋ ɩ a tẽ-bʋrↄ bʋrↄ sãa-kʋmↄ.” Ʋ ɩ na a ba sãa a Naaŋmɩn ʋlↄ nii-sↄw ʋ na dãa ƴↄ̃w a nyãa. a Naaŋmɩn ʋlↄ na maala a kũusɩ a ba ire a kũu pʋↄ, ɩ̃ mɩ de a ʋ ƴɛrɩ̃ maalʼɩ̃ a yele ala na ma dãa be wa, a lɛ be. ¹⁸ A ala saarɩ̃ ɩ a dãa na kpɛmɛ a Abʋraham ʋ na tɛrɛ a tɩɛrʋ̃ son, ɩ̃-cɛ ʋ ƴↄ̃w na a Naaŋmɩn a nyãa, tɛrɛ nɩ ʋ a tɩɛrʋ̃ cɛcɛ. A nↄhↄ̃ ʋ lɩɛbʼã ɩ a tẽ-bʋrↄ bʋrↄ sãa-kʋmↄ, tu nɩ a ƴɛrɩ̃ ʋlↄ a Naaŋmɩn na dãa yel ʋ: “A nↄhↄ̃ a fʋ bibiir nↄↄ ɩ.” ¹⁹ A ala saarɩ̃ ɩ a ʋ yomo na tara a kʋbaa, ɩ̃ ʋ nyɛ bↄ̃w ka ʋ ta na a kũu, a ʋ pↄw Sara ma mɩ lɛ be na lɛ dↄw bie wa, ɩ̃-cɛ ʋ cãa na ɩraa cĩcĩ a ʋ ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ. ²⁰ Ɩ̃ a mɩnɛ a Naaŋmɩn na pʋlɩ̃ nɩ ʋ, Ꞌwaa tɛrɛ baalɩ̃fʋ a ʋ tɩɛrɩ̃sɩ pʋↄ wa, ɩ̃-cɛ ʋ ɛ̃ɛ na pↄw kpɛ̃w a ʋ ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ kʋrↄ nɩ a Naaŋmɩn a ju-kpɛ̃ɛ. ²¹ Ʋ bↄ̃w na bↄ̃w ka a Naaŋmɩn tɛrɛ na kpɛ̃w na maal a ala ʋ na pʋlɩ̃. ²² Ala-ɩ̃-sↄ a yel, áa Naaŋmɩn de ʋ na ʋ ɩ a nɩ-toraa a ʋ jie a ʋ ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ. ²³ A ʋna ƴɛr-birʼãa na yel, áa Naaŋmɩn de ʋ na, ma sɛb a Abʋraham ɩnɛ tɛw ʋ wa. ²⁴ Á mɩ sɛbʼã a sɩ ɩnɛ mɩ. A Naaŋmɩn na mɩ de sɩ na a sɩ Ɩor, a sɩmɩ na ƴↄ̃w a ʋlↄ na maal a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju ʋ ir a kũu pʋↄ a nyãa. ²⁵ Ʋ ɩ na a Jeeju ʋlↄ ba na dãa ƴↄ̃w a ba kú a sɩ bɩɛfʋ ɩnɛ a Naaŋmɩn jie, ɩ̃ a Naaŋmɩn lɛ maal ʋ ʋ ir a kũu pʋↄ a sɩ na tor a ʋ nii-sↄw.

¹ Ala-ɩ̃-sↄ, a mɩnɛ sɩ na lɛ tor a Naaŋmɩn nii-sↄw a sɩ ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ, sɩ tɛrɛ nɩ ʋ na a pɩɛnfʋ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi ɩnɛ. ² Ɩ̃ a mɩnɛ sɩ na tɛrɛ nɩ a Kirisi a ƴↄ̃w-nyãa, sɩ pↄw na a sↄr be a Naaŋmɩn wɩɛfʋ pʋↄ, a jie sɩ na be ɩraa a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃. Ɩ̃ a ala na lɛ maal sɩ a sɩ cɩlɛ ɩ na a tɩɛrʋ̃ son sɩ na tɛrɛ a Naaŋmɩn na-yele pↄwfʋ ɩnɛ. ³ Ɩ̃ aa ɩ lɛ tɛw ʋ wa, ɩ̃-cɛ sɩ ma mɩ cɩlɛ na a won pʋↄ sɩ na be, a-na-ɩ a won ɩnɛ sɩ ma pↄw a su-nyↄwraa, ⁴ ɩ̃ a su-nyↄwraa tɩɩrɛ na a su-varkpara, ɩ̃ a su-varkpara mɩ tɩɩrɛ a gufʋ tɩɛrʋ̃ son. ⁵ A ʋna gufʋ tɩɛrʋ̃ son kↄ̃ wa ƴↄ̃w sɩ vĩ wa, a-na-ɩ a Naaŋmɩn barʼã a ʋ nʋfʋ ƴↄ̃w a sɩ suur pʋↄ, a ʋ Sɩɛ ʋ na kʋ sɩ ɩnɛ. ⁶ A lɛdaar sɩ na dãa cãa bal, a lɛ a Kirisi kpi a nɩ-bebe ɩnɛ a daar ʋlↄ ba na dãa ƴↄ̃w. ⁷ A kpɛmɛ na a nɩrɛ na sↄw kpi a nɩ-toraa ɩnɛ. A nʋmↄ-wa-sↄw a nɩrɛ nↄↄ Ꞌla na kpi a nɩ-son ɩnɛ, ⁸ ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn miil sɩ na a mɩnɛ ʋ na tɩɩ nʋnↄ sɩ, a-na-ɩ a lɛdaar sɩ na dãa cãa ɩ a maal-fãa deme, a Kirisi kpi na a sɩ ɩnɛ. ⁹ Ɩ̃ a mɩnɛ ʋ na lɩɛb sɩ a sɩ tor taa nɩ a Naaŋmɩn a ʋ jɩ̃ɩ ɩnɛ a lɛ, a lɛ sɩ mɩ sɩrɩ̃ bↄ̃w ka ʋ nↄↄ mɩ faa sɩ na a Naaŋmɩn su-tuo pʋↄ. ¹⁰ Naaŋmɩn sama-deme sɩ dãa ɩ. Ɩ̃ a ʋ bie kũu ɓaalɩ̃ sɩ, wa yele nɩ a mɩnɛ ʋ na ɓaalɩ̃ sɩ baar, a Naaŋmɩn kↄ̃ lɛ tʋↄ faa sɩ a ʋ bie baafʋ pʋↄ wa? ¹¹ Ɩ̃ aa ɩ a ʋna tɩɛrʋ̃ tɛw sɩ tɛrɛ wa, ɩ̃-cɛ sɩ cɩlɛ na a Naaŋmɩn nii-sↄw a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi ɩnɛ, a-na-ɩ a ʋlↄ ɩ̃ ɓaalɩ̃ sɩ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ a sɩ tɛrɛ a lãw-taa. ¹² Dab-bõ-ƴen ɩ̃ saa a maal-fãa kpɛ a tẽw pʋↄ, ɩ̃ a maal-fãa saa a kũu mɩ be. Ala-ɩ̃-sↄ a kũu pↄw na a nɩbɛ ba jaa, a-na-ɩ a ba jaa maalʼã a fãa. ¹³ A lɛ a Mowisi ƴɛr-kpɛn na ma dãa wa sɛr wa, a maal-fãa dãa na de nĩe be ka a tẽw pʋↄ, ɩ̃-cɛ a lɛ a ƴɛr-kpɛn na ma be wa, ba maa de a ʋ ƴɛrɩ̃ ƴↄ̃w nɩrɛ wa. ¹⁴ Ɩ̃-cɛ wa nyↄw nɩ a Adã wa ta nɩ a Mowisi daar, a kũu tʋↄ na a nɩbɛ ba jaa, a ala saarɩ̃ ɩ baa dãa maal fãa wↄ̃ taa nɩ a Adã na dãa sãw a Naaŋmɩn ƴɛr-kpɛn bar wa. A Adã ɩ̃ dãa ɩ a Jeeju-Kirisi ʋlↄ na dãa waara dãadiile. ¹⁵ ɩ̃-cɛ a ʋ bɩɛfʋ ma wↄ̃ taa nɩ a Naaŋmɩn wɩɛfʋ bom ʋ na tɩɩr kʋ sɩ wa. A ala ɩ a nɩ-bõ-ƴen bɩɛfʋ ɩ̃ saa a nɩ-yaw kpi, a Naaŋmɩn wɩɛfʋ waa na gãw a lɛ a nɩ-yaw jie, a mɩnɛ ʋ na kʋ sɩ a ʋ wɩɛfʋ bom a nɩ-bõ-ƴen ʋlↄ na ɩ a Jeeju-Kirisi jie. ¹⁶ Ɩ̃ a ala a Naaŋmɩn na kʋ sɩ ma maal wↄ̃ taa nɩ a nɩ-bõ-ƴen maal-fãa na maal wa. A-na-ɩ a nɩ-bõ-ƴen maal-fãa ɩnɛ a ƴɛrɩ̃ guorfʋ wa nɩ a yel, ɩ̃-cɛ a mɩnɛ sɩ na bɩɛ a Naaŋmɩn jie gbɛɛ yayaw baar, a Naaŋmɩn wɩɛfʋ bom lɩɛb sɩ na a sɩ tor a ʋ nii-sↄw. ¹⁷ A ala ɩ a nɩ-bõ-ƴen bɩɛfʋ ɩ̃ saa a kũu tɛrɛ a tʋↄfʋ a yi a ʋna nɩ-bõ-ƴen jie, a bala na sɩrɩ̃ pↄw a Naaŋmɩn wɩɛfʋ nɩ a ʋ torfʋ ʋ na nyɩrɩ̃ kʋ sɩ, na mɩ tɛrɛ na a tʋↄfʋ a ba baafʋ pʋↄ, a mɩ yi a nɩ-bõ-ƴen ʋlↄ na ɩ a Jeeju-Kirisi jie. ¹⁸ A mɩnɛ a nɩ-bõ-ƴen bɩɛfʋ na ƴↄ̃w a nɩbɛ ba jaa a kũu ƴɛrɩ̃, a lɛ ʋ mɩ a nɩ-bõ-ƴen tʋ̃-cɛcɛ na mɩ sↄ-yaa a nɩbɛ ba jaa pↄw a torfʋ ʋlↄ na kʋrↄ ba a baafʋ. ¹⁹ Ɩ̃ a mɩnɛ a nɩ-bõ-ƴen to-wõwfʋ na ƴↄ̃w a nɩ-yaw a ba ɩ a maal-fãa deme, a lɛ ʋ mɩ a nɩ-bõ-ƴen to-wõfʋ na mɩ lɩɛb a nɩ-yaw a ba tor a Naaŋmɩn nii-sↄw. ²⁰ A ƴɛr-kpɛn wa na a mɩnɛ a nɩbɛ bɩɛfʋ na nyɩrɩ̃ waa dↄↄl, ɩ̃ a jie a fãa na waara dↄↄlↄ, a Naaŋmɩn wɩɛfʋ ma dↄↄlʼã gãw a lɛ. ²¹ A-na-ɩ a mɩnɛ a maal-fãa na tɛrɛ a tʋↄfʋ ƴↄ̃w a nɩbɛ a kũu pʋↄ, a lɛ a Naaŋmɩn wɩɛfʋ mɩ tɛrɛ a tʋↄfʋ, lɩɛbʼɩ̃ a nɩbɛ a ba tor a ʋ nii-sↄw, a ba wa pↄw a baa-kↄ̃-tɛw a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi ɩnɛ.

¹ Ala-ɩ̃-sↄ, mɩnɛ sɩ na pãa yel? Sɩ́ cãa maala a fãa, a mɩnɛ a Naaŋmɩn yɛ̃-bↄ̃wfʋ na dↄↄlↄ taa a sɩ jie mɩɩ? ² Aa ɩ lɛ ʋ wa. A sɩmɩ na kpi a maal-fãa pʋↄ, mɩnɛ sɩ na lɛ ɩ ɩ̃ cãa maala a ala go? ³ A sɩmɩ sɩ jaa ba na mʋr a kʋ̃ↄ a sɩ na ɩ bõ-ƴen nɩ a Jeeju-Kirisi, nyaa bↄ̃w ka ba mʋr sɩ na, a sɩ na lãa kpi nɩ ʋ a ʋ kũu pʋↄ wa? ⁴ Ala-ɩ̃-sↄ, a mɩnɛ ba na mʋr sɩ a sɩ lãa kpi nɩ ʋ, ba mɩ lãa na ũu sɩ a lɛ. Ɩ̃ a mɩnɛ a Sãa yo-yifʋ nɩ a ʋ kpɛ̃w na maal a Kirisi ʋ ir a kũu pʋↄ, a sɩmɩ mɩ, sɩ mɩ tɛrɛ na a baafʋ ʋlↄ na ɩ a baa-paalaa. ⁵ A ala ɩ sɩ lɩɛbʼã ɩ nɩ ʋ a bõ-ƴen a kũu pʋↄ a sɩ kʋ̃ↄ mʋrfʋ ɩnɛ, a lɛ sɩ nↄↄ mɩ ɩ nɩ ʋ a bõ-ƴen, mɩ ir a kũu pʋↄ a ʋ kaarɩ̃. ⁶ Nyɩ́ ɩ a sɩ bↄ̃w nɩ a nanɩ: a Kirisi de na a sɩ nɩ-kʋraa a ba kpa nɩ ʋ a nɩ-kʋ-daa juu, a mɩnɛ a sɩ maal-fãa ɩ̃gan kↄ̃ tʋↄ lɛ ɩ a maal-fãa gbãgbaa wa. ⁷ A-na-ɩ a ʋlↄ na kpi pↄw na a faafʋ a maal-fãa ɩnɛ. ⁸ Ɩ̃ a sɩmɩ kpi nɩ a Kirisi, sɩ bↄ̃w na ka sɩ nↄↄ lãa na tɛrɛ nɩ ʋ a baafʋ. ⁹ A-na-ɩ a mɩnɛ a Kirisi na ir a kũu pʋↄ, Ꞌwaa lↄↄ kpiire wa; a kũu ma lɛ tɛrɛ fãgã a ʋ jie wa. ¹⁰ A mɩnɛ ʋ na kpi, a maal-fãa ŋmaa-yifʋ ɩnɛ ʋ kpi a gbɛ-daa, ɩ̃-cɛ a baafʋ ʋlↄ ʋ na tɛrɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ ɩ na a Naaŋmɩn ben. ¹¹ A lɛ ʋ, a nyɩmɩ mɩ, nyɩ́ bↄ̃w ka nyɩ sɩrɩ̃ na kpi a maal-fãa ɩnɛ, ɩ̃ mɩ tɛrɛ a baafʋ ʋlↄ na ɩ a Naaŋmɩn ben, a mɩnɛ nyɩ na be a Jeeju-Kirisi pʋↄ. ¹² Ala-ɩ̃-sↄ, nyɩ taa ɩ a maal-fãa ʋ lɛ tɛrɛ a tʋↄfʋ a nyɩ ɩ̃gan pʋↄ a nyɩ na sↄw maala a ala a nyɩ ɩ̃gan buur na bʋↄrↄ wa. ¹³ Ɩ̃ nyɩ taa mɩ de a nyɩ ɩ̃gan ɓãbie a lɩɛb ɩ gõgolĩfʋ tʋmↄ yele a nyɩ maala nɩ a fãa wa. Ɩ̃-eɛ, a mɩnɛ nyɩ na ɩ a nɩbɛ bala na kpi ɩ̃ lɛ ir a kũu pʋↄ nyɩ́ de a nyɩ mɩ̃ɛ kʋ a Naaŋmɩn, a nyɩ ɩ̃gan ɓãbie mɩ lɩɛb ɩ a tʋ̃-son yele a Naaŋmɩn tʋmↄ pʋↄ. ¹⁴ A maal-fãa kↄ̃ lɛ ɩ a nyɩ nɩ-kpɛ̃ɛ wa, a-na-ɩ nyaa be a ƴɛr-kpɛn pʋↄ wa, ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn wɩɛfʋ pʋↄ nyɩ be. ¹⁵ Mɩnɛ? Sɩ́ maala a fãa a mɩnɛ sɩ na ma be a ƴɛr-kpɛn pʋↄ go wa ɩ̃ be a Naaŋmɩn wɩɛfʋ pʋↄ mɩɩ? Aa ɩ lɛ ʋ wa! ¹⁶ Nyaa bↄ̃w ka a nyɩmɩ de a nyɩ mɩ̃ɛ ƴↄ̃w a nɩrɛ kãw gbãgba-tʋmↄ pʋↄ, wono nɩ ʋ a toor, nyɩ ɩ na a ʋlↄ nyɩ na wono a toor gbãgbaar wa? A na tʋↄ na ɩ a maal-fãa ʋ, na cere nɩ nyɩ a kũu pʋↄ, mɩɩ a Naaŋmɩn nyɩ na wono a toor, na maala nyɩ a nyɩ toro a ʋ jie. ¹⁷ Ɩ̃ Naaŋmɩn sↄ puorfʋ, a-na-ɩ a nyɩmɩ na dãa ɩ a maal-fãa gbãgbaãr, nyɩ sↄw na de a nyɩ mɩ̃ɛ nɩ a nyɩ suur ʋ jaa ƴↄ̃w a ana maal-bie ba na dãa jaan nyɩ pʋↄ. ¹⁸ A mɩnɛ nyɩ na faa a nyɩ mɩ̃ɛ a fãa pʋↄ, nyɩ lɩɛbʼã ɩ a son gbãgbaar. ¹⁹ A nɩbɛ maal-bie ɩ̃ de miile nɩ nyɩ a ƴɛrɩ̃ na, a-na-ɩ a nyɩ ɩ̃gan buur balʼã. A ala ɩ nyɩ dãa na de a nyɩ ɩ̃gan ɓãbie bar a tʋ̃-kpansɩ pʋↄ, maala nɩ a burbur bʋrↄ bʋrↄ, a lɛ ʋ mɩ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, nyɩ́ de a nyɩ ɩ̃gan ɓãbie ƴↄ̃w a ɩ a torfʋ gbãgba-tʋmↄ yele, a nyɩ na tʋↄ ɩ a cɛcɛ a nyɩ maalfʋ pʋↄ. ²⁰ A lɛdaar nyɩ na dãa ɩ a maal-fãa gbãgbaar, nyaa dãa be a torfʋ ƴɛr-kpɛ̃w pʋↄ wa. ²¹ Ɩ̃ bõ nyɩ pↄw a ana yele nyɩ na dãa maal pʋↄ, na lɛ lɩɛb ɩ nyɩ a vĩ a dɩnaa? A ba baarfʋ daar ɩ na kũu. ²² Ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, a mɩnɛ nyɩ na fáa a nyɩ mɩ̃ɛ a maal-fãa jie, ɩ̃ lɩɛb ɩ a Naaŋmɩn gbãgbaar, ʋ maala nyɩ na a nyɩ lɩɛbɛ ɩrɛɛ a cɛcɛ, ɩ̃ a baarfʋ daar nyɩ na mɩ pↄw na a baa-kↄ̃-tɛw. ²³ A-na-ɩ a maal-fãa yar ɩ na a kũu, ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn wɩɛfʋ bom ɩ na a baa-kↄ̃-tɛw ʋlↄ sɩ na pↄw a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi pʋↄ.

¹ Yɛɛr, nyɩ gↄrʼã bↄ̃w a ala ɩ̃ na yele nyɩ, a-na-ɩ ɩ̃ ƴɛrɛ nɩ na a bala na bↄ̃w a ƴɛr-kpɛn. A ƴɛr-kpɛn tɛrɛ na tʋↄfʋ a nɩrɛ jie a lɛdaar ʋ na cãa a mimir. ² A pↄw na kul a sɩrɛ, a ƴɛr-kpɛ̃w lũ ʋ na nɩ a ʋ sɩrɛ wa ta nɩ a ʋ kũu daar. Ɩ̃-cɛ a ʋ sɩrɛ wa kpi, ʋ tɛrɛ na sↄr na yi a ƴɛr-kpɛ̃w ʋlↄ pʋↄ na dãa lũ ʋ nɩ a ʋ sɩrɛ. ³ Ala-ɩ̃-sↄ, a ala ɩ a ʋ sɩrɛ cãa na be be, ɩ̃-cɛ ʋ cen na ir sɩr-paalaa, ba na yelʼã á ʋ sãw na a ʋ kulfʋ. Ɩ̃-cɛ a ʋ sɩrɛ wa kpi, ʋ tɛrɛ na sↄr a ƴɛr-kpɛn pʋↄ na cen kul a dab-kpee. A nↄhↄ̃, Ꞌwaa sãw a ʋ kulfʋ wa. ⁴ Ɩ̃ yɛɛr, a lɛ ʋ mɩ a nyɩ jie. A mɩnɛ nyɩ na ɓã taa ɩ a bõ-ƴen nɩ a Kirisi ɩ̃gan, ba ƴↄ̃w nyɩ na a kũu pʋↄ a ƴɛr-kpɛn ɩnɛ, a mɩnɛ a nyɩ na tʋↄ ɩ a nɩ-kpee ben, tʋnↄ nɩ a tʋ̃-sono kʋrↄ a Naaŋmɩn. ⁵ A-na-ɩ a lɛdaar sɩ na dãa cere tuure a ala a sɩ ɩ̃gan buur na bʋↄrↄ, a ƴɛr-kpɛn ma dãa na jawra a faa vɩláa a sɩ ɩ̃gan pʋↄ, a sɩ maala a ala na cere nɩ sɩ a kũu pʋↄ. ⁶ Ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, sɩ nyɛ na sↄr yi a ƴɛr-kpɛn pʋↄ, a-na-ɩ saa cãa a ala na dãa pↄw sɩ a kasu pʋↄ wa, a mɩnɛ sɩ na tʋↄ tuure a sↄr paalaa maala a ala a Naaŋmɩn Sɩɛ na ƴↄ̃w sɩ, ɩ̃ bar a sↄr kʋraa ʋlↄ pʋↄ sɩ na dãa be, tuure a ƴɛr-kpɛn ala ba na dãa sɛb. ⁷ Ala-ɩ̃-sↄ, sɩ́ yel a bõ? A Mowisi ƴɛr-kpɛn ɩ na maal-fãa mɩɩ? Aa ɩ a lɛ ʋ wa. Ɩ̃-cɛ a ƴɛr-kpɛn maal ma na ɩ̃ bↄ̃w a fãa. A-na-ɩ ɩ̃ kↄ̃ↄ dãa bↄ̃w a bõ na dɩ a jɩɛlfʋ, ɩ̃ a ala ɩ̃ ma dãa ɩ a ƴɛr-kpɛ̃w ɩ̃ yel, a ɩ̃ taa jɩɛlɛ nɩrɛ bom wa. ⁸ A ƴɛr-kpɛn ɩnɛ a maal-fãa nyɛ a sↄr kpɛ ma ɩ̃ Ꞌwuoro a yele a jaa a Ꞌwuor-fãa. A-na-ɩ a jie ʋlↄ a ƴɛr-kpɛn na ma be wa, a maal-fãa wↄ̃ na taa nɩ bõ-kũu. ⁹ A korĩ-cɛ, ɩ̃ dãa na be ka ma bↄ̃w a ƴɛr-kpɛn wa, ɩ̃-cɛ a lɛ a ƴɛr-kpɛn na ta ma a maal-fãa de na a ɩ̃ baafʋ ɩ̃ cɛ ma bar. ¹⁰ A ʋna ƴɛr-kpɛn na dãa sɛw na tↄw ma ƴↄ̃w a baafʋ pʋↄ, lɛ lɩɛbʼã tↄw ma ƴↄ̃w a kũu pʋↄ. ¹¹ A-na-ɩ a ƴɛr-kpɛn ɩnɛ a maal-fãa nyɛ a sↄr bɛlɩ̃ ma, wa ƴↄ̃w ma a kũu pʋↄ a lɛ. ¹² Sɩ nyɛ na a nↄhↄ̃ a mɩnɛ a ƴɛr-kpɛn na ɩ a son, ɩ̃ a Mowisi sɛbɛ ƴɛrɩ̃sɩ na mɩ ɩ a son, mɩ tor ɩ̃ mɩ vɩɛlɛ. ¹³ Ala-ɩ̃-sↄ a bõ-son lɩɛbʼã ɩ ma a kũu bom mɩɩ? Aa ɩ lɛ ʋ wa. Ɩ̃-cɛ a maal-fãa de na a Naaŋmɩn ƴɛr-kpɛn na ɩ a bõ-son, ƴↄ̃w nɩ ma a kũu pʋↄ, a mɩnɛ ɩ̃ na tʋↄ nyɛ bↄ̃w ka a maal-fãa sɩrɩ̃ na ɩ a fãa. Ala-ɩ̃-sↄ a ƴɛr-kpɛn ɩ̃ saa ɩ̃ nyɛ a mɩnɛ a fãa na nyɩrɩ̃ bɛlɩ̃. ¹⁴ Sɩ bↄ̃w na ka a Mowisi ƴɛr-kpɛn ɩ na a Naaŋmɩn Sɩɛ bom, ɩ̃-cɛ a maa, ɩ̃gan buur nɩrɛ ɩ̃ ɩ, a maal-fãa na da ɩ̃ ɩ a ʋ gbãgbaa. ¹⁵ Maa bↄ̃w a ala par ɩ̃ na maala wa. A-na-ɩ ɩ̃ maa maal a ala ɩ̃ na ma bʋↄrↄ ɩ̃ maal wa, ɩ̃ a ala ɩ̃ na maa bʋↄrↄ wa, ala ɩ̃ ma lɛ ɛ̃ɛ maal. ¹⁶ Ɩ̃ a mɩnɛ ɩ̃ na maa bʋↄrↄ a ala ɩ̃ na maala wa, ɩ̃ sↄw na bↄ̃w ka a ƴɛr-kpɛn ɩ na bõ-son. ¹⁷ Ala-ɩ̃-sↄ, aa ɩ maa bↄ̃w nɩ maala a lɛ wa ɩ̃-cɛ a maal-fãa ʋlↄ na be a ɩ̃ pʋ̃ↄ ʋ. ¹⁸ A-na-ɩ ɩ̃ bↄ̃w ka a bõ-son ma be a ɩ̃ pʋↄ wa; ɩ̃ bʋↄrↄ na ɩ̃ yel a lɛ, a ɩ̃ mɩ̃ɛ wãa pʋↄ. A ala saarɩ̃ ɩ ɩ̃ bʋↄrↄ na a son maalfʋ, ɩ̃-cɛ a fãgã ma be be wa. ¹⁹ A-na-ɩ ɩ̃ maa maal a son ʋlↄ ɩ̃ na bʋↄrↄ wa, ɩ̃-cɛ a bier ala ɩ̃ na maa bʋↄrↄ wa, ala ɩ̃ ma maal. ²⁰ A ala ɩ ɩ̃ maala na a ala ɩ̃ na ma bʋↄrↄ wa, aa lɛ cãa ɩ maa bↄ̃w nɩ maala wa, ɩ̃-cɛ a maal-fãa ʋlↄ na be a ɩ̃ pʋ̃ↄ ʋ. ²¹ Ɩ̃ nyɛ na a mɩnɛ a na be: maa wa bʋↄrↄ ɩ̃ maal a son, a bier tɛw ma be a ɩ̃ jie. ²² A ɩ̃ suur pʋↄ, ɩ̃ sↄw na a Naaŋmɩn ƴɛr-kpɛn vɩlaa, ²³ ɩ̃-cɛ ɩ̃ nyɛ na a ƴɛr-kpɛ̃w kãw ʋ be a ɩ̃ ɩ̃gan pʋↄ jɛbɛ nɩ a ƴɛr-kpɛn ala na be a ɩ̃ tɩɛrɩ̃sɩ pʋↄ. Ʋ ɩ na a maal-fãa ƴɛr-kpɛ̃w na tʋnↄ a ʋ tʋmↄ a ɩ̃ ɩ̃gan pʋↄ, pↄw nɩ ma a kasu pʋↄ. ²⁴ Ɩ̃ ɩ na nãw sʋbↄ a wa po! Ala na wɩɛ ma a ɩ̃ ɩ̃gan naa ɩnɛ na cere nɩ ma a kũu pʋↄ ya? ²⁵ Naaŋmɩn sↄ puorfʋ, a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi na ɩ a ɩ̃ Wɩwɩɛrɛ ɩnɛ. Ála-ɩ̃-sↄ a ala ɩ a maa ʋ, a ɩ̃ tɩɛrɩ̃sɩ pʋↄ, ɩ̃ jↄrↄ na a Naaŋmɩn ƴɛr-kpɛn, ɩ̃-cɛ a ɩ̃ tↄr jaa, a maal-fãa ƴɛr-kpɛ̃w ɩ̃ jↄrↄ.

¹ Ala-ɩ̃-sↄ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, yel ma lɛ pↄwrↄ a bala na be a Jeeju-Kirisi pʋↄ wa. ² A-na-ɩ a Jeeju-Kirisi pʋↄ ɩ̃ na be, a Naaŋmɩn Sɩɛ ƴɛr-kpɛ̃w kʋ ma na a baafʋ, faa nɩ ma a maal-fãa nɩ a kũu ƴɛr-kpɛn pʋↄ. ³ A Naaŋmɩn maalʼã a ala a Mowisi ƴɛr-kpɛn na ma dãa tʋↄrↄ wa, a-na-ɩ a nɩrɛ wãa balʼã. Ʋ tʋ̃ na a ʋ mɩ̃ɛ Bie, ʋ tɛrɛ a ɩ̃gan buur a maal-fãa sʋbↄ kaarɩ̃ a maal-fãa ɩnɛ, ɩ̃ ƴↄ̃w ʋ a kũu pʋↄ sãw nɩ a nɩrɛ maal-fãa fãw bar, ⁴ a mɩnɛ sɩ na tʋↄrↄ maala a ala a jaa a Naaŋmɩn ƴɛr-kpɛn na bʋↄrↄ a sɩ jie, a ala ɩ saa cere tuure nɩ a sɩ wãa wa, ɩ̃-cɛ a sɩ na cere tuure nɩ a Naaŋmɩn Sɩɛ. ⁵ A-na-ɩ a bala na cere tuure nɩ a ba wãa ma ƴↄ̃w na a ba tɩɛrɩ̃sɩ a ɩ̃gan buur yele pʋↄ, ɩ̃-cɛ a bala na cere tuure nɩ a Naaŋmɩn Sɩɛ ma ƴↄ̃w na a ba tɩɛrɩ̃sɩ a ala a Naaŋmɩn Sɩɛ na bʋↄrↄ pʋↄ. ⁶ A ɩ̃gan buur yele bↄfʋ cere na a kũu pʋↄ, ɩ̃--cɛ a Naaŋmɩn Sɩɛ yele bↄfʋ tɛrɛ na a baafʋ nɩ a pɩɛnfʋ. ⁷ A ɩ̃gan buur yele bↄfʋ Ꞌlaarʼã a Naaŋmɩn. ꞋWaa jↄrↄ a Naaŋmɩn ƴɛr-kpɛn wa, ɩ̃ Ꞌwaa mɩ tʋↄrↄ jↄrↄ ʋ wa. ⁸ A bala na cere tuure nɩ a ba ɩ̃gan buur tɩɛrɩ̃sɩ ma tʋↄrↄ maala a nʋmↄ a Naaŋmɩn wa. ⁹ Ɩ̃ a nyɩmɩ, nyaa cere tuure nɩ a nyɩ ɩ̃gan buur tɩɛrɩ̃sɩ wa. A Naaŋmɩn Sɩɛ nyɩ tuure, a-na-ɩ a ʋ Sɩɛ be na a nyɩ pʋ̃ↄ. Ɩ̃-cɛ a ʋlↄ na ma tɛrɛ a Kirisi Sɩɛ wa, ma ɩ a ʋ ben wa. ¹⁰ Ɩ̃ a ala ɩ a Kirisi be na a nyɩ pʋ̃ↄ, a ala saarɩ̃ ɩ a nyɩ ɩ̃gan na kpi na a nyɩ maal-fãa ɩnɛ, ɩ̃-cɛ a nyɩ sɩɛ pↄw na a baafʋ a nyɩ torfʋ ɩnɛ a Naaŋmɩn nii-sↄw. ¹¹ Ɩ̃ a ala ɩ a Sɩɛ ʋlↄ na dãa maal a Jeeju ʋ ir a kũu pʋↄ mɩ be na a nyɩ pʋ̃ↄ, a ʋlↄ na maal a Jeeju-Kirisi ʋ ir a kũu pʋↄ nↄↄ mɩ kʋ na a nyɩ ɩ̃gan na ɩ a bõ-kpiiraa a baa-paalaa, a yi a ʋ Sɩɛ na be a nyɩ pʋ̃ↄ jie. ¹² Ala-ɩ̃-sↄ yɛɛr, sɩ dɩ na san a Naaŋmɩn jie. Aa ɩ ɩ̃gan buur san ʋ a sɩ na cere tuure nɩ a ɩ̃gan buur wa. ¹³ A nyɩmɩ eere tuure nɩ a fãa ala a nyɩ ɩ̃gan buur na bʋↄrↄ, nyɩ na kpi na. Ɩ̃-cɛ a ala ɩ a Naaŋmɩn Sɩɛ nyɩ sãw nɩ a nyɩ ɩ̃gan buur maal-bie bar, nyɩ na tɛrɛ na a baafʋ. ¹⁴ A bala ba jaa a Naaŋmɩn Sɩɛ na tↄwrↄ, bala ɩ̃ ɩ a Naaŋmɩn bibiir. ¹⁵ A-na-ɩ a Sɩɛ ʋlↄ sɩ na pↄw ma ƴↄnↄ sɩ a gbãgbaa ɩfʋ pʋↄ a sɩ na lɛ jↄrↄ a dãbɩ̃ɛ wa, ɩ̃-cɛ sɩ pↄw na a Sɩɛ ʋlↄ na lɩɛb sɩ á sɩ́ ɩrɛ a Naaŋmɩn bibiir, a sɩ na tʋↄ bʋↄlↄ ʋ a “Aba,” a lɛ yelʼã “ɩ̃ Sãa.” ¹⁶ A Naaŋmɩn Sɩɛ mɩ̃ɛ nɩ a sɩ sɩɛ pↄw na taa ɩ̃ man sɩ a sɩ ɩ na a Naaŋmɩn bibiir. ¹⁷ A ala ɩ sɩ ɩ na a Naaŋmɩn bibiir, sɩ na pↄw na a yel-sono ala a Naaŋmɩn na pʋlɩ̃ nɩ sɩ. Sɩ na lãa na pↄw a ala nɩ a Kirisi, a-na-ɩ sɩ lãa na be taa a ʋ hʋʋr pʋↄ, a mɩnɛ sɩ nↄↄ mɩ lãa beree nɩ ʋ a ʋ yo-yifʋ pʋↄ. ¹⁸ Ɩ̃ tɩɛrʼã bↄ̃w ka a won na sɩ na nyɛrɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, saa tʋↄrↄ diere ʋ mana nɩ a Naaŋmɩn yo-yifʋ yele ala ʋ nↄↄ miile sɩ wa. ¹⁹ A tẽw ʋ jaa a Naaŋmɩn na maal, ɓĩɓine na cɛlɛ nɩ a daar ʋlↄ a Naaŋmɩn nↄↄ miile a ʋ bi-dabsɩ a ba yire cãa pʋↄ. ²⁰ A-na-ɩ a tẽw mɩ yara na a yaan a pↄrↄ, ɩ̃ aa ɩ ʋlↄ bʋↄrↄ wa, ɩ̃-cɛ a-na-ɩ a Naaŋmɩn ɩ̃ ƴↄ̃w ʋ. Ɩ̃ tɩɛrʋ̃ son cãa na be be, ²¹ a-na-ɩ a tẽw mɩ̃ɛ ʋlↄ a Naaŋmɩn na maal na nyɛ na a faafʋ a daar kãw a fãw ʋlↄ pʋↄ ʋ na be ɩ a gbãgbaa sãwna. Ʋ na yi na na pↄw a faafʋ ʋlↄ na be a Naaŋmɩn bibiir na-yele pʋↄ. ²² Wa ta nɩ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, sɩ bↄ̃w ka a tẽw yele a jaa ʋʋnↄ na nyɛrɛ nɩ a nãw wↄ̃ taa nɩ a pↄw na dↄwrↄ. ²³ Ɩ̃ aa ɩ a tẽw yele tɛw ʋ wa. A sɩmɩ na tɛrɛ a Naaŋmɩn Sɩɛ na ɩ a Naaŋmɩn dãdãw bõ-pↄrↄ ʋ na kʋ sɩ, sɩ mɩ ʋʋnↄ na a sɩ suur pʋↄ, cɛlɛ nɩ a daar ʋlↄ a Naaŋmɩn na lɩɛbɛ sɩ a sɩ ɩrɛ a ʋ bibiir, mɩ faara nɩ sɩ a ɩ̃gan ʋ jaa. ²⁴ A Naaŋmɩn faa sɩ na ɩ̃ mɩ kʋ sɩ a ʋna gufʋ tɩɛrʋ̃ son naa. A ala ɩ a nɩrɛ nyɛ na a bom ʋlↄ ʋ na dãa gure, a ʋ gufʋ tɩɛrʋ̃ son ma lɛ ɩ bom wa. A bom ʋlↄ a nɩrɛ na nyɛ baar, mɩnɛ ʋ na lɛ ɩ ɩ̃ lɛ tɩɛrɛ nɩ ʋ? ²⁵ Ɩ̃-cɛ, a ala ɩ sɩ tɩɛrɛ na a bom ʋlↄ sɩ na ma nyɛ wa, su-nyↄwraa sɩ tɛrɛ cɛlɛ nɩ ʋ. ²⁶ A lɛ ʋ mɩ a Naaŋmɩn Sɩɛ ma mɩ wa sũo a sɩmɩ na bal. A-na-ɩ saa bↄ̃w a mɩnɛ na sɛw a sɩ na ma puor a Naaŋmɩn wa, ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn Sɩɛ mɩ̃ɛ ɩ̃ ma sʋↄrↄ a Naaŋmɩn ƴↄnↄ sɩ, ʋʋnↄ nɩ a ʋʋnfʋ ʋlↄ na ma tʋↄrↄ ƴɛrɛ wa. ²⁷ A ʋlↄ na jʋʋrↄ a nɩrɛ suur bↄ̃w na a Naaŋmɩn Sɩɛ pʋ-tɩɛrʋ̃, a-na-ɩ ʋ ma sʋↄrↄ na ƴↄnↄ a bala na ɩ a ʋ ben, tuure nɩ a mɩnɛ a Naaŋmɩn na bʋↄrↄ. ²⁸ Sɩ bↄ̃w na ka a Naaŋmɩn gbɛɛrɛ na a yele a jaa a mɩnɛ a na ɩ a son a bala na nʋnↄ ʋ jie, nɩ a bala ʋ na bʋↄl tu nɩ a mɩnɛ ʋ na ƴↄ̃w nyãa. ²⁹ A korĩ-cɛ jaa a Naaŋmɩn vɛlʼã ir a nɩbɛ bala ʋ na bↄ̃w, ɩ̃ ƴↄ̃w ba a ba na lɩɛb wↄ̃ a ʋ Bi-daba kaarɩ̃, a mɩnɛ a ʋ Bi-daba na tʋↄ ɩ a kpɛ̃ɛ a yɛɛr yaw sↄ̃w. ³⁰ A bala a Naaŋmɩn na vɛl ir ƴↄ̃w a lɛ, ʋ mɩ bʋↄl ba na. Ɩ̃ a bala ʋ na bʋↄl, ʋ mɩ lɩɛb ba na a ba tor. Ɩ̃ a bala ʋ na lɩɛb a ba tor, ʋ mɩ maal ba na a ba pↄw a ʋ yo-yifʋ yele. ³¹ Bõ sɩ na lɛ yel go? A ala ɩ a Naaŋmɩn ɓã sɩ na, ala na lɛ tʋↄ jɛbʼɩ̃ sɩ? ³² ꞋWaa sↄw mↄ̃w sɩ a ʋ mɩ̃ɛ Bie wa, ɩ̃-cɛ ʋ de ʋ na bar ʋ kpɛ a kũu pʋↄ a sɩ jaa ɩnɛ; ala-ɩ̃-sↄ, mɩnɛ ʋ kↄ̃ lɛ kʋ sɩ a yele a jaa ɓã sɩ wa? ³³ Ala na tʋↄ ƴↄ̃w a bala a Naaŋmɩn na vɛl ir a ƴɛrɩ̃? Nɩrɛ ma tʋↄrↄ wa, a-na-ɩ a Naaŋmɩn nyɛ ba na a ba tor. ³⁴ Ala na tʋↄ ƴↄ̃w ba a yel? Nɩrɛ ma tʋↄrↄ wa, a-na-ɩ a Jeeju-Kirisi ɩ̃ ɩ a ʋlↄ na dãa kpi. Ɩ̃ aa ɩ a lɛ tɛw ʋ wa, ɩ̃-cɛ ʋ mɩ irʼã a kũu pʋↄ ɩ̃ jɛ a Naaŋmɩn dʋrɩ̃ loor, mɩ sʋↄrↄ ʋ ƴↄnↄ sɩ. ³⁵ Ala na tʋↄ ŋmaa sɩ bar a Kirisi nʋfʋ pʋↄ? A won, a hʋʋr, a kpowfʋ, a kↄ, a nãw nyɛfʋ, a jãjĩ mɩɩ a sɩ kúfʋ na tʋↄ na mɩɩ? ³⁶ A mɩnɛ a na yel a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “A fʋ̃ʋ saa a ba ƴↄnↄ sɩ a kũu pʋↄ a bibie a jaa. Ba de sɩ na a sɩ wↄ̃ taa nɩ piir ba na cere nɩ a kúfʋ jie.” ³⁷ Ɩ̃ a ala a jaa fɛw pʋↄ, sɩ nyɩrɩ̃ na lɛ tɛrɛ a tʋↄfʋ, a yi a ʋlↄ na nʋ sɩ jie. ³⁸ A-na-ɩ ɩ̃ bↄ̃w na bↄ̃w ka bom ma be be na tʋↄrↄ ŋmaara sɩ a Naaŋmɩn nʋfʋ pʋↄ wa. A kↄ̃ ɩ a kũu, mɩɩ a baafʋ, a sɩ-tʋnɩsɩ, a kↄ̃tↄnsɩ, mɩɩ a fãwsɩ nɩŋmɛɛ ʋ wa. A kↄ̃ mɩ ɩ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ yele mɩɩ a nɩdaar yele wa. ³⁹ A kↄ̃ mɩ lɛ ɩ a saꞋlon mɩɩ a kpɩɩn tẽw fãwsɩ mɩɩ a bom kãw lɛ a Naaŋmɩn na maal wa. Bom ma be be na tʋↄrↄ ŋmaara sɩ a Naaŋmɩn nʋfʋ ʋlↄ ʋ na kʋ sɩ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi jie wa.

¹ - ² 1Yel-mɩ̃ɛ ɩ̃ yele nyɩ, a mɩnɛ ɩ̃ na ɩa Kirisi nɩrɛ, maa ŋmaa jiri wa. A nã-kpɛ̃ɛ be na a ɩ̃ suur pʋↄ a daar a jaa, a suur nyɩrɩ̃ sãw ma. A ɩ̃ mɩ̃ɛ bↄ̃wfʋ a Naaŋmɩn Sɩɛ na tↄwrↄ, mɩ man ma na a lɛ. ³ - ⁴ Ɩ̃ na tʋↄ na bʋↄrↄ a Naaŋmɩn ʋ pↄ ƴↄ̃w ma, ŋmaa taa nɩ ma a Kirisi, a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ɩnɛ na ɩ a ɩ̃ yɛɛr nɩ a ɩ̃ bal nɩbɛ. A Naaŋmɩn de ba na a ba ɩ a ʋ bibiir, ɩ̃ sↄw miil ba a ʋ mɩ̃ɛ a cãa kpɛ̃ɛ pʋↄ, mɩ cↄↄrɩ̃ nɩ ba a pʋlɩ̃-tar ƴɛrɩ̃sɩ, mɩ kʋ nɩ ba a ʋ ƴɛr-kpɛn, ɩ̃ lɛ miil ba a mɩnɛ ba na puoro ʋ, lɛ pʋlɩ̃ nɩ ba a yele. ⁵ A korĩ-cɛ saanba na dãa tuure a Naaŋmɩn sↄr ɩ na a ba dↄↄrbↄ, ɩ̃ a Kirisi mɩ ɩ a ba nɩrɛ a ɩ̃gan buur pʋↄ. u tɛrɛ a pɛwfʋ a daar a jaa, a ʋlↄ na ɩ a Naaŋmɩn na gãw a yele a jaa. Amɛn. ⁶ Aa ɩ wↄ̃ taa nɩ a Naaŋmɩn pʋlɩ̃fʋ sãw na wa. A-na-ɩ aa ɩ a Ɩsɩrayɛl bal nɩbɛ ba jaa ɩ̃ ɩ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ tↄr jaa wa. ⁷ Ɩ̃ aa mɩ ɩ a Abʋraham bal parvʋↄr ɩ̃ ɩ a ʋ bibiir tↄr ba jaa wa. A-na-ɩ a Naaŋmɩn dãa na pʋlɩ̃ nɩ ʋ: “A Ɩjakɩ bibiir, bala tɛw ba nↄↄ bʋↄlↄ a fʋ bal nɩbɛ.” ⁸ Á lɛ yelʼã, aa ɩ a bala ba na dↄw a ɩ̃gan buur dↄwfʋ ɩ̃ ɩ a Naaŋmɩn bibiir wa. A bala tɛw ba na dↄw tu nɩ a Naaŋmɩn pʋlɩfʋ ba de a ba ɩ a Abʋraham bal nɩbɛ. ⁹ Nyɛ a mɩnɛ a Naaŋmɩn na dãa pʋlɩ̃: “A daar wa ta, ɩ̃ na lɛ wa na, ɩ̃ a Sara na dↄw na a dabile.” ¹⁰ Ɩ̃ aa ɩ a nↄhↄ̃ tɛw a Naaŋmɩn na maal wa. A Erebeka bi-dabsɩ ayi tɛrɛ na a sãa bõ-ƴen na ɩ a sɩ sãa-kʋmↄ Ɩjakɩ. ¹¹ - ¹² Ɩ̃-cɛ, a lɛ ba na ma dãa dↄw ba sɛr wa, a baa mɩ maal a fãa mɩɩ a son wa, a Naaŋmɩn yel ʋ na, áa kpɛ̃ɛ nↄↄ tʋnↄ na kʋrↄ a bile. A Naaŋmɩn bʋↄrↄ na ʋ miil a nↄhↄ̃ á ʋ tɛrɛ na a ʋ maalfʋ, vɛlɛ ire nɩ a nɩbɛ. Ʋ maa vɛl ir a ʋ nɩrɛ tu nɩ a ʋ maal-bie wa, ɩ̃-cɛ ʋ ma vɛl ʋ na ir tu nɩ a ʋlↄ Naaŋmɩn bʋↄlfʋ, a mɩnɛ a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃ na tʋↄ maal wa baar. ¹³ A mɩnɛ a na yel a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “A Jakↄb ɩ̃ nʋ, ɩ̃ Ꞌlaar a Ejayu.” ¹⁴ Ala-ɩ̃-sↄ bõ sɩ na yel? Sɩ na yelʼã áa Naaŋmɩn ɩ na Naaŋmɩn gõgolaa? Aa tʋↄrↄ ɩrɛɛ a lɛ wa. ¹⁵ A-na-ɩ a Naaŋmɩn dãa na yel a Mowisi: “Ɩ̃ na bↄ̃w na a ʋlↄ na sɛw ɩ̃ bↄ̃w a nãw; ɩ̃ na mɩ maalʼã a vɩlaa a ʋlↄ na sɛw ɩ̃ maal a vɩlaa.” ¹⁶ Ala-ɩ̃-sↄ a ala a jaa ma yi a nɩrɛ kãw pʋ-tɩɛrʋ̃ pʋↄ mɩɩ a ʋ fãgã jie wa, ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn tɛw na tɛrɛ a nã-bↄ̃wfʋ jie a yi. ¹⁷ A mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ, a Naaŋmɩn yelʼã a Ejibti-tẽw jamana: “Ɩ̃ biin fʋ na a fʋ ɩ a jamana a mɩnɛ ɩ̃ na tʋↄ de fʋ miilʼɩ̃ a ɩ̃ fãw, nɩ a mɩnɛ a ɩ̃ yuor na tʋↄ yi pↄw a tẽw ʋ jaa.” ¹⁸ Ala-ɩ̃-sↄ, a Naaŋmɩn ma bↄ̃w na a nãw a ʋlↄ ʋ na bʋↄrↄ jie, ɩ̃ mɩ kpɛmɛ a ʋlↄ ʋ na bʋↄrↄ suur. ¹⁹ A nʋmↄ-wa-sↄw fʋ na yel ma na: “A ala ɩ lɛ a be, bõ ɩnɛ a Naaŋmɩn na lɛ cãa soor sɩ a fãa ƴɛrɩ̃? Ala na tʋↄ jaar a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃?” ²⁰ Ɩ̃-cɛ a fʋ̃ʋ na ɩ a nɩrɛ, ala fʋ ɩ, na mɩ cɩɩlɛ nɩ a Naaŋmɩn? A lakpow na tʋↄ na yel a ʋ mɩɛrɛ, á bõ ɩnɛ ʋ mɛ ʋ a nↄhↄ̃ mɩɩ? ²¹ A lakpo-mɩɛrɛ ma tɛrɛ sↄr na maalʼɩ̃ a ʋ yaaraa a ala ʋ na bʋↄrↄ wa? ꞋWaa tʋↄrↄ diere a ʋna yaaraa mɩɛrɛ nɩ a lakpo-vɩlaa, ɩ̃ lɛ cɩɛrɛ mɩɛrɛ nɩ a lakpow lɛ ʋ na bʋↄrↄ wa mɩɩ? ²² Aa ɩ Ɩɛ a Naaŋmɩn mɩ dãa maal a nɩbɛ wa? Ʋ dãa na bʋↄrↄ a nɩbɛ ba bↄ̃w a ʋ su-tuo a ba maal-fãa ɩnɛ, ɩ̃ mɩ nyɛ a ʋ fãgã, ɩ̃-cɛ ʋ dãa na cãa tɛrɛ a su-nyↄwraa a ba jie, a bala a ʋ su-tuo na dãa sɛw na wɛl bar. ²³ Ʋ maalʼã a lɛ bʋↄrↄ ʋ miilʼɩ̃ a mɩnɛ a ʋ yo-yifʋ na nyɩrɩ̃ bɛrmɛ a bala ʋ na bↄ̃w nɩ a nãw jie, a bala ʋ na mɩ dãa de nĩe gbɛɛrɩ̃ a ʋ na-yele pↄwfʋ ɩnɛ. ²⁴ A sɩmɩ mɩ a Naaŋmɩn na vɛl ir, sɩ mɩ be na a ba pʋↄ. Ɩ̃ saa yi a Jufisɩ sↄ̃w tɛw wa, ɩ̃-cɛ sɩ mɩ yi na a nɩ-bʋrↄ bʋrↄ sↄ̃w mɩ. ²⁵ A mɩnɛ a Naaŋmɩn na yel a Oje sɛbɛ pʋↄ: “A nɩbɛ bala na ma dãa ɩ a ɩ̃ ben wa, ɩ̃ nↄↄ bʋↄl ba na a ɩ̃ nɩbɛ, ɩ̃ a bala ɩ̃ na ma dãa nʋnↄ wa, ɩ̃ nↄↄ bʋↄl ba na a ɩ̃ nɩ-nʋnɩsɩ. ²⁶ Ɩ̃ a jie ʋlↄ ba na dãa yel á baa ɩ a ɩ̃ nɩbɛ wa, a be naan ba nↄↄ lɛ bʋↄl ba a Naaŋmɩn-mimir bibiir.” ²⁷ A Ejayi mɩ dãa na hier a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ɩnɛ: “A ala saarɩ̃ ɩ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ waa na jɛ̃ taa nɩ a man biire, ɩ̃-cɛ a fɩ̃ɩ tɛw nↄↄ wa cɩ̃ɛ, ²⁸ a-na-ɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ nↄↄ maalʼã a tẽw pʋↄ a ala ʋ na dãa yel fↄfↄw, wa ta nɩ a bɛwfʋ jie.” ²⁹ A mɩnɛ a Ejayi na mɩ dãa de nĩe yel: “A ala ma dãa ɩ a fãwsɩ a jaa Nɩ-kpɛ̃ɛ ma dãa bar sɩ a bal bʋrↄ ŋmɛɛr wa, a naa dãa na be sɩ a Sↄdↄm deme kaarɩ̃, ɩ̃ a sɩ mɩ lɩɛb wↄ̃ taa nɩ a Gↄmↄↄr nɩbɛ.” ³⁰ Sɩ́ lɛ pãa yel a bõ? Sɩ na yelʼã, áa nɩ-kpeesɩ na ma dãa bʋↄrↄ a torfʋ a Naaŋmɩn nii-sↄw wa, ba pↄw na a ʋna torfʋ a yi a ba ƴↄ̃w-nyãa jie. ³¹ Ɩ̃-cɛ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ na dãa bʋↄrↄ a ƴɛr-kpɛn na tʋↄrↄ maala ba a ba toro a Naaŋmɩn jie ma dãa tʋↄ lɛ pↄw wa. ³² Bõ ɩnɛ? A-na-ɩ a ba bↄfʋ pʋↄ baa dãa bʋↄrↄ nɩ a ƴↄ̃w-nyãa wa, ɩ̃-cɛ a ba bↄfʋ yi na a ba tʋmↄ jie tɛw. ³³ Ba ŋme na a gbɛr a kubir pʋↄ ʋlↄ na ma kpara a nɩbɛ, tu nɩ a mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel: “Nyɩ́ nyɛ! Ɩ̃ biine na a kubir ʋlↄ na ma kpara a nɩbɛ a Sɩ̃ↄ-tẽw pʋↄ, a kʋsɩpan ʋlↄ nↄↄ maala ba a ba loro, ɩ̃-cɛ a ʋlↄ na ƴↄ̃w ʋ a nyãa, vĩ kↄ̃ wa kpɛ ʋ fɩ̃ɩ wa.”

¹ Yɛɛr, a ala a ɩ̃ suur na bʋↄrↄ, ɩ̃ ma mɩ sʋↄrↄ nɩ a Naaŋmɩn ɩ na, a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ba pↄw a faafʋ. ² Ɩ̃ na tʋↄ na de a ba ƴɛrɩ̃ man a mɩnɛ ba na ma ɓĩɓine a Naaŋmɩn pʋ-tɩɛrʋ̃ maalfʋ, ɩ̃-cɛ baa tɛrɛ bↄ̃wfʋ a ba ɓĩɓinfʋ pʋↄ wa. ³ Ba baala na a mɩnɛ a Naaŋmɩn na ɩrɛ ɩ̃ lɩɛbɛ ba a ba toro a ʋ nii-sↄw. Baa jↄrↄ a Naaŋmɩn torfʋ sↄr wa; a ba mɩ̃ɛ torfʋ sↄr ba lɩɛb bↄ. ⁴ A-na-ɩ a Kirisi cenʼɩ̃ na a Mowisi ƴɛr-kpɛn na ta nɩ a baarfʋ jie, a mɩnɛ a nɩrɛ lɛ na sↄw de ʋ, ʋ na tʋↄ na tor a Naaŋmɩn jie. ⁵ A ala ɩ a torfʋ ʋlↄ na yire a ƴɛr-kpɛn jↄfʋ pʋↄ ʋ, a Mowisi sɛbʼã yel: “A nɩrɛ ʋlↄ na maala a ala a jaa a ƴɛr-kpɛn na bʋↄrↄ na pↄw na a baafʋ a ala ɩnɛ.” ⁶ Ɩ̃-cɛ a ala ɩ a torfʋ ʋlↄ na yire a ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ ʋ, nyɛ a mɩnɛ a Mowisi na dãa yel: “Taa wa lɩɛb soor a fʋ mɩ̃ɛ, á ala na do a saa juu?” (a lɛ bʋↄrↄ na a yel á ala na maal a Kirisi ʋ suu.) ⁷ “Taa wa mɩ lɩɛb soor a fʋ mɩ̃ɛ, á ala na suu a kpɩɩn tẽw?” (a lɛ bʋↄrↄ na a yel á ala na yi nɩ a Kirisi a kũusɩ jie.) ⁸ Ɩ̃-cɛ bõ a Mowisi lɛ yel? Ʋ yelʼã: “A ƴɛrɩ̃ ʋlↄ be na a fʋ nʋↄr pʋↄ nɩ a fʋ suur pʋↄ; Ꞌwaa jãa nɩ fʋ wa.” Ʋ ɩ na a ʋna ƴↄ̃w-nyãa ƴɛrɩ̃ sɩ na ma hiere kʋrↄ nyɩ. ⁹ A ala ɩ fʋ cã na yelʼɩ̃ a fʋ nʋↄr áa Jeeju ɩ na a Nɩ-kpɛ̃ɛ, ɩ̃ mɩ sↄw nɩ a fʋ suur, áa Naaŋmɩn maal ʋ na ʋ ir a kũu pʋↄ, fʋ na pↄw na a faafʋ. ¹⁰ A-na-ɩ a suur a nɩrɛ na sↄw nɩ ɩ̃ lɩɛb tor a Naaŋmɩn nii-sↄw, ɩ̃ a ʋ nʋↄr ʋ na mɩ cã nɩ yel, ɩ̃ pↄw a faafʋ a Naaŋmɩn jie. ¹¹ A mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel, áa nɩrɛ lɛ na sↄw de ʋ, vĩ kↄ̃ wa kpɛ ʋ fɩ̃ɩ wa. ¹² A Naaŋmɩn nii-sↄw, a Jufisɩ nɩ a nɩ-bʋlsɩ ma be kpee kpee wa, a-na-ɩ a ba jaa tɛrɛ na a Nɩ-kpɛ̃-bõ-ƴen na tɛrɛ a na-yele a bala ba jaa na bʋↄlↄ a ʋ yuor ɩnɛ. ¹³ A mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “A nɩrɛ lɛ na bʋↄlↄ a Nɩ-kpɛ̃ɛ yuor na pↄw na a faafʋ.” ¹⁴ Ɩ̃ mɩnɛ ba na ɩ ɩ̃ bʋↄl a ʋ yuor a ala ɩ baa sↄw de ʋ wa? Ɩ̃ mɩnɛ ba na mɩ ɩ ɩ̃ sↄw de ʋ a ala ɩ baa wõ a ba ƴɛr a ʋ ƴɛrɩ̃ wa? Ɩ̃ mɩnɛ ba na mɩ lɛ ɩ ɩ̃ wõ a ʋ ƴɛrɩ̃ a ala ɩ a nɩrɛ ma be be hiere wa? ¹⁵ Ɩ̃ mɩnɛ ba na ɩ ɩ̃ hier a ʋ ƴɛrɩ̃ a ala ɩ nɩbɛ ma be be na tʋ̃ ba wa? A mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “Nyɛ a mɩnɛ a bala na hiere a ƴɛr-son wafʋ na vɩɛlɛ!” ¹⁶ Ɩ̃-cɛ aa ɩ nɩbɛ ba jaa ɩ̃ jↄ a Naaŋmɩn ƴɛr-son wa. A mɩnɛ a Ejayi na mɩ dãa yel: “Nɩ-kpɛ̃ɛ, ala ɩ̃ sↄw de a sɩ ƴɛrɩ̃?” ¹⁷ A lɛ, a Naaŋmɩn ƴɛrɩ̃ sↄw-defʋ yi na a cɛlfʋ jie, ɩ̃ a ala sɩ na cɛlɛ ɩ na a Kirisi ƴɛrɩ̃. ¹⁸ Ɩ̃-cɛ ɩ̃ sooro na: Baa wõ a ʋna ƴɛrɩ̃ wa mɩɩ? Ↄↄ, ba wõ ʋ na, a mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel: “A ƴɛr-hierbe kↄkɩr yi na pↄw a jiir a jaa, ɩ̃ a ba ƴɛrɩ̃sɩ cen na ta a tẽw bɛwfʋ jie.” ¹⁹ Ɩ̃ lɛ sooro na go: A Ɩsɩrayɛl nɩbɛ kↄ̃ dãa bↄ̃w a par wa? Ɩ̃ na tʋↄ na de nĩe miil nyɩ a mɩnɛ a Naaŋmɩn na yel a Mowisi. Ʋ yelʼã: “Ɩ̃ na ƴↄ̃w nyɩ na a nyɩ tɛrɛ a nyuur a nɩ-bʋlsɩ jie, ɩ̃ mɩ tɛrɛ a suur a ʋna tẽw naa nɩbɛ na ma tɛrɛ yɛ̃ wa ɩnɛ.” ²⁰ A Ejayi mɩ Ꞌla na ƴɛr a ƴɛr-bir ʋlↄ a Naaŋmɩn na yel: “A nɩbɛ bala na ma dãa bʋↄrↄ ba pↄw ma wa, ba nyɛ ma na. Ɩ̃ mɩ nyɩrʼã a bala na ma dãa soor ma wa.” ²¹ Ɩ̃ a ala ɩ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ʋ, ʋ yel ba na: “A dʋ̃Ꞌwʋlɩ̃ wa ta nɩ a jaanʋↄr, ɩ̃ ma turʼã a nur bʋↄlↄ nɩ a nɩbɛ bala na ɩ a to-woonbo nɩ a cɩcɩɩrbɛ.”

¹ Ala-ɩ̃-sↄ, ɩ̃ sooro na: a Naaŋmɩn jaarʼã a ʋ nɩbɛ bar mɩɩ? Aa tʋↄrↄ ɩrɛ a lɛ wa. A maa mɩ̃ɛ, Ɩsɩrayɛl nɩrɛ ɩ̃ ɩ. A ɩ̃ sãa-kʋmↄ nɩ a Abʋraham; ɩ̃ ɩ na a Bɛ̃jamɛ bal nɩrɛ. ² A Naaŋmɩn ma jaar a ʋ nɩbɛ bar wa. Ʋ bↄ̃w ba na korĩ-cɛ jaa a ba ɩ a ʋ ben. Má nyɩ bↄ̃w na a ala a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel a Eli ƴɛrɩ̃ pʋↄ, a mɩnɛ ʋ na dãa waala a ala a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ na maal a Naaŋmɩn nii-sↄw. ³ Ʋ yelʼã: “Nɩ-kpɛ̃ɛ, ba kú na a fʋ ƴɛr-hierbe, wɛlʼɩ̃ a fʋ baar lofʋ jiir bar. Maa ɩ̃ yẽ tɛw ɩ̃ cɛ, a ba mɩ bʋↄrↄ ba kú ma.” ⁴ Ɩ̃ mɩnɛ a Naaŋmɩn dãa kʋ a Eli a sↄwfʋ? Ʋ yel ʋ na: “Ɩ̃ cãa na tɛrɛ nɩbɛ ture anuu-nʼayi na ma gburĩ a dume puor a ba naaŋmɩn na dɩ a Baal wa.” ⁵ A lɛ a mɩ be a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃. Nɩbɛ fɩ̃ɩ cãa na be be a Naaŋmɩn na vɛl ir a ʋ su-pɩlaa ɩnɛ. ⁶ Ʋ vɛl ba na ir a yi a ʋ su-pɩlaa jie, ɩ̃ aa yi a ba tʋmↄ ɩnɛ wa. A ala ma ɩ lɛ ʋ wa, a ʋ su-pɩlaa ma tʋↄrↄ ɩrɛ su-pɩlaa wa. ⁷ Ɩ̃ mɩnɛ mↄↄ? A Ɩsɩrayɛl nɩbɛ faa na a ala ba na bʋↄrↄ, ɩ̃-cɛ a bala tɛw a Naaŋmɩn na vɛl ir ɩ̃ pↄw. Ɩ̃ a bala na cɛ, a ba sube kpɛmɛ na. ⁸ A mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “A Naaŋmɩn maal ba na a ba faa a yɛ̃, tɛrɛ a mimie ɩ̃ ma nyɛrɛ wa, ɩ̃ mɩ tɛrɛ a tobo ɩ̃ ma mɩ wono wa, wa ta nɩ a dɩnaa.” ⁹ Ɩ̃ a Davɩtɩ mɩ yelʼã a ʋ sɛbɛ pʋↄ: “Wↄ̃ taa nɩ a ba fɛtɩsɩ a lɩɛb ɩ cakpo mɩɩ bɛraa, nyↄↄr ba a ba lo pↄw a kpãafʋ. ¹⁰ Wↄ̃ taa nɩ a ba mimie a mɩ lɛ jↄ̃w a baa tʋↄrↄ nyɛrɛ wa. Wↄ̃ taa nɩ ba mɩ tuoro a toe a daar a jaa kↄ̃ pↄw pɩɛnfʋ wa.” ¹¹ Ɩ̃ lɛ soorʼã go: a Jufisɩ na ŋme a gbɛr lo, daadaa ba faa lo mɩɩ? Aa tʋↄrↄ ɩrɛ a lɛ wa. Ɩ̃-cɛ a ba bɩɛfʋ ɩ̃ saa a faafʋ ta a nɩ-bʋlsɩ jie a mɩnɛ a Jufisɩ na tɛrɛ nɩ ba a nyuur. ¹² A ala ɩ a Jufisɩ bɩɛfʋ ɩ̃ saa a nɩbɛ ba jaa pↄw a na-yele, ɩ̃ a ba wurfʋ ɩnɛ a na-yele mɩ ta a nɩ-bʋlsɩ, mɩnɛ a na pãa wↄ̃ a lɛdaar ba na lɩɛbɛ ba jaa pↄwrↄ a faafʋ! ¹³ A ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, a nyɩmɩ nɩ-bʋlsɩ ɩ̃ bʋrↄ nɩ. A mɩnɛ a Naaŋmɩn na ƴↄ̃w ma ɩ̃ ɩ a nɩ-tʋnaa a nɩ-bʋlsɩ jie, ɩ̃ cɩlɛ na a ʋna tʋn naa pʋↄ, ¹⁴ ɩ̃ mɩ maala a bom jaa lɛ bʋↄrↄ nɩ a nyuur a nyↄw a ɩ̃ nɩbɛ, ɩ̃ na tʋↄ faa a nɩŋmɛɛ. ¹⁵ A ala ɩ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ lↄb-barfʋ maalʼã a tẽw nɩbɛ nɩ a Naaŋmɩn a ba ɓaalɩ̃ taa, bõ na ta a lɛdaar a Naaŋmɩn na lↄↄ diere ba? A na ɩ na a bala na kpi kũu-pʋↄ-irfʋ̃! ¹⁶ A ala ɩ ba de na nĩe ŋmaa a bur-bir ŋmãa kʋ a Naaŋmɩn, a buru ʋ jaa ɩ na a ʋ ben. A ala ɩ a tɩɛ kãw nyɩbɛ ɩ na a Naaŋmɩn ben, a ʋ wulbie mɩ ɩ na a ʋ ben. ¹⁷ A Ɩsɩrayɛl nɩbɛ wↄ̃ na taa nɩ a olivi tɩɛ ba na sɛl, ɩ̃ cɛ a ʋ wulbie ŋmɛɛr ŋma bar. Ɩ̃ a fʋ̃ʋ na ma ɩ a Jufi nɩrɛ wa, fʋ wↄ̃ na taa nɩ a mↄↄpʋↄ olivi tɩɛ wulbir ba na ŋmaa wa nɩ cow a wulbie ala na cɛ sↄ̃w, a fʋ na mɩ tʋↄ pↄw a sʋmↄ ala na yi a nyɩbɛ pʋↄ ɩ̃ duoro guolo a tɩɛ. ¹⁸ Ala-ɩ̃-sↄ taa tɩɛr beeka fʋ̃ sa na a wulbie ala ba na ŋma bar wa. A ala ɩ fʋ bʋↄrↄ na fʋ vʋ̃ a fʋ mɩ̃ɛ, a sɛw na fʋ bↄ̃w ka aa ɩ fʋ̃ʋ guolo a nyɩbɛ wa, ɩ̃-cɛ bala ɩ̃ guolo fʋ. ¹⁹ Fʋ na tʋↄ na yel: “Má a ɩ̃ cowfʋ ɩnɛ ba ŋma a ana wulbie bar!” ²⁰ Ↄↄ, a lɛ ʋ. A mɩnɛ ba na ma tɛrɛ a ƴↄ̃w-nyãa wa, a ala ɩnɛ ba ŋma ba bar, ɩ̃-cɛ a-na-ɩ a fʋ̃ʋ, fʋ tɛrɛ na a ƴↄ̃w-nyãa, a ala ɩnɛ fʋ de a ba jie. Ala-ɩ̃-sↄ taa wa bʋↄrↄ a yuor wa, ɩ̃-cɛ bↄ̃w jʋʋrↄ. ²¹ A-na-ɩ a ala ɩ a Naaŋmɩn ma dãa sↄw bar a Jufisɩ na ɩ a tɩɛ mɩ̃ɛ wulbie wa, ʋ kↄ̃ wa mɩ bar fʋ wa. ²² Nyɛ a mɩnɛ a Naaŋmɩn na tɛrɛ a yɛ̃-bↄ̃wfʋ nɩ a bierfʋ. Ʋ bierʼã a bala na lo jie, ɩ̃ bↄ̃w a yɛ̃ a fʋ jie, a ala ɩ fʋ cãa na cere a mɩnɛ a ʋ yɛ̃-bↄ̃wfʋ na bʋↄrↄ. A ala ma ɩ lɛ ʋ wa ba na mɩ ŋmaa fʋ na bar, ²³ ɩ̃ a ala ɩ a Jufisɩ lɩɛbʼã ɩ̃ bar a ba su-kpɛn tɛrɛfʋ, a Naaŋmɩn na lɛ cow ba na ƴↄ̃w a tɩɛ ʋlↄ pʋↄ ba na dãa be. A-na-ɩ a Naaŋmɩn na tʋↄ na lɛ maal a lɛ. ²⁴ A fʋ̃ʋ na ma ɩ a Jufi nɩrɛ wa, fʋ ɩ na a mↄↄpʋↄ olivi tɩɛ wulbir, a ba ŋmaa wa nɩ cow ƴↄ̃w a olivi tɩ-sɛlaa pʋↄ fʋ na ma dãa bↄ̃w wa. Ɩ̃-cɛ a Jufisɩ bala, ba ɩ na a tɩ-sɛlaa ʋlↄ mɩ̃ɛ wulbie. Ala-ɩ̃-sↄ a na nyɩrɩ̃ na yↄw a ba na lɛ lɩɛb cow ba ƴↄ̃w a ba mɩ̃ɛ tɩɛ pʋↄ ba na dãa be. ²⁵ Yɛɛr, maa bʋↄrↄ nyɩ baala a ƴɛr-sↄↄlaa na ɩ̃ na mana nyɩ ɩnɛ wa, a mɩnɛ a nyɩ kↄ̃ↄ de a nyɩ mɩ̃ɛ tɩɛr beeka nɩ-kpaarsɩ nyɩ ɩ wa. A ɩ na a mɩnɛ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ŋmɛɛ na lɩɛb kpɛmɛ a sube, ɩ̃-cɛ a ala na cenʼã, wa ta nɩ a lɛdaar a nɩ-bʋrↄ bʋrↄ ba jaa nↄↄ wa kpɛɛrɛ pↄwrↄ a faafʋ. ²⁶ Ɩ̃ a nↄhↄ̃ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ ba jaa na pãa pↄw a faafʋ, a mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “A Fafaara nↄↄ yi na a Sɩ̃ↄ-tẽw wa, na ʋ ir a bier maalfʋ a Jakↄb bal nɩbɛ sↄ̃w bar. ²⁷ Nyɛ a pʋlɩ̃-taa ƴɛrɩ̃ ɩ̃ nↄↄ cↄↄrɩ̃ nɩ ba, a lɛ ɩ̃ nↄↄ ire a ba maal-faar bara.” ²⁸ A sɩmɩ Ꞌwuor a mɩnɛ a Jufisɩ na jaar a Naaŋmɩn ƴɛr-son bar, ba lɩɛbʼã ɩ a Naaŋmɩn sama-deme a mɩnɛ a nyɩ na pↄw a son. Ɩ̃ a sɩmɩ lɛ Ꞌwuor a mɩnɛ a Naaŋmɩn na vɛl ba ir, ba ɩ na a nɩ-nʋnɩsɩ a ba sãa-kʋnbↄ ɩnɛ. ²⁹ A-na-ɩ a Naaŋmɩn maa kʋ nɩrɛ bom ɩ̃ lɛ fáa wa. Ʋ maa mɩ lɛ bʋↄl nɩrɛ ɩ̃ lɛ bar ʋ wa. ³⁰ A korĩ-cɛ, nyɩ dãa na wõw a toor a Naaŋmɩn jie, ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ a Naaŋmɩn nã-bↄ̃wfʋ ta nyɩ na a Jufisɩ to-wõwfʋ ɩnɛ. ³¹ A lɛ ʋ mɩ a Jufisɩ bala, ba wõw na a toor a Naaŋmɩn jie a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ a mɩnɛ a nyɩmɩ na tʋↄ pↄw a Naaŋmɩn nã-bↄ̃wfʋ, ɩ̃-cɛ a na ɩ a mɩnɛ a bala mɩ̃ɛ na mɩ tʋↄ pãa pↄw a ʋna nã-bↄ̃wfʋ naa a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na. ³² A-na-ɩ a Naaŋmɩn pↄw na a nɩbɛ ba jaa a to-wõwfʋ kasu pʋↄ a mɩnɛ ʋ na tʋↄ miil ba ba jaa a ʋ nã-bↄ̃wfʋ. ³³ Nyɩ́ nyɛ a mɩnɛ a Naaŋmɩn lefʋ na bɛrmɛ! A ʋ kpaarfʋ nɩ a ʋ bↄ̃wfʋ ma tɛrɛ tɛwfʋ wa. Ala na tʋↄ bↄ̃w a ʋ ƴɛrɩ̃ guorfʋ par? Ala na tʋↄ nyɛ a sↄr ʋ na ma de cen? ³⁴ A mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel: “Ala ɩ̃ dãa bↄ̃w a Nɩ-kpɛ̃ɛ tɩɛrʋ̃? Ala mɩ dãa ɩ a ʋ yɛ̃-mana? ³⁵ Ala ɩ̃ dãa de nĩe kʋ a Naaŋmɩn bom ʋ na mɩ lɩɛb ya ʋ?” ³⁶ A-na-ɩ a ʋ jie a yele a jaa yi, ʋlↄ maal ba jaa, ɩ̃ a ʋlↄ mɩ sↄ ba. Ʋlↄ sↄ a yo-yifʋ a daar a jaa. Amɛn.

¹ Ala-ɩ̃-sↄ yɛɛr, a mɩnɛ a Naaŋmɩn na bↄ̃w sɩ a nãw, ɩ̃ kpãkpana nyɩ na a nyɩ de a nyɩ mɩ̃ɛ kʋ a Naaŋmɩn, a nyɩ ɩ a baar-lo-bõ-mimir na ɩ a cɛcɛ kpɛ a Naaŋmɩn nyãa; a-na-ɩ lɛ ɩ̃ ɩ a puor-son nyɩ na sɛw nyɩ puoro ʋ. ² Nyɩ taa ɩ a nyɩ maalfʋ a wↄ̃ a tẽw na nɩbɛ maalfʋ kaarɩ̃ wa, ɩ̃-cɛ nyɩ́ bar a Naaŋmɩn ʋ lɩɛb a nyɩ mɩ̃ɛ tↄr jaa, tu nɩ a mɩnɛ a nyɩ yɛ̃ na lɩɛb. A nↄhↄ̃ nyɩ na tʋↄ na bↄ̃w a ala na ɩ a Naaŋmɩn pʋ-tɩɛrʋ̃, a ala na ɩ a son, a ala na nʋmↄ, nɩ a ala na ɩ a cɛcɛ. ³ A mɩnɛ a Naaŋmɩn na sũo nɩ ma a ʋ tʋↄfʋ, ɩ̃ yele nyɩ na nyɩ jaa fɛw, a nyɩ taa tɩɛrɛ beeka nyɩ ɩ na nɩrɛ gãw a mɩnɛ a na sɛw wa, ɩ̃-cɛ nyɩ́ ɛ̃ɛ tɛrɛ tɩɛrɩ̃-vɛlɛ, tu nɩ a mɩnɛ a Naaŋmɩn na kʋ nyɩ a ƴↄ̃w-nyãa bõ-ƴene-ƴene. ⁴ A nɩ-bõ-ƴen ɩ̃gan tɛrɛ na jiir yayaw na mɩ tɛrɛ a ba tʋmↄ kpee kpee. ⁵ A lɛ ʋ mɩ, a mɩnɛ sɩ na saarɩ̃ waa, ɩ̃ ɩ̃gan bõ-ƴen sɩ ɩ a Kirisi pʋↄ, a sɩ jaa bõ-ƴene-ƴene mɩ ɓã na taa ɩ a ʋna ɩ̃gan bõ-ƴen ɓãbie. ⁶ Sɩ tɛrɛ na a Naaŋmɩn Sɩɛ tʋmↄ kpee kpee tu nɩ a ʋ sũofʋ a sɩ jie. A ala ɩ a nɩrɛ tʋↄfʋ ɩ na ʋ na bʋʋrↄ a Naaŋmɩn pʋ-tɩɛrʋ̃, ú bʋʋrↄ tuure nɩ a mɩnɛ a ʋ ƴↄ̃w-nyãa na be. ⁷ A ala ɩ a nɩrɛ ben mɩ ɩ na ú tʋnↄ a tʋmↄ kʋrↄ a nɩbɛ, ú tʋnↄ kʋrↄ ba. A ʋlↄ ben na ɩ a nɩbɛ jaanfʋ, ú jaana ba. ⁸ A ʋlↄ ben go na ɩ a nɩŋmɛɛ kpãkpanfʋ, ú kpãkpana ba. A ʋlↄ ben na ɩ ú sũono a nɩbɛ nɩ a ʋ yele, ú tɛrɛ pʋ-pɩlaa sũono nɩ ba. A nɩrɛ kãw ben wa ɩ ú ɩ a ni-diere, ú bↄ̃w cɛlɛ tↄ maala. A ʋlↄ na pↄw a tʋↄfʋ a nãw deme sũofʋ ɩnɛ, ú sũono ba nɩ nʋ̃ↄ. ⁹ Nyɩ taa ɩ a nyɩ nʋfʋ ʋ nyanyaa nɩ a bɛlɩ̃fʋ wa. Nyɩ́ Ꞌlaar a fãa, ɩ̃ mar taa nɩ a son vɩlaa vɩlaa. ¹⁰ Nyɩ́ bↄ̃w nyↄw taa nɩ a nʋfʋ a yɛɛr kaarɩ̃, mɩ cʋrↄ taa, tɛrɛ nɩ a ƴↄ̃wfʋ a nyɩ sↄ̃w. ¹¹ Nyɩ taa ɩ tõtol deme wa, ɩ̃ nyɩ́ ɛ̃ɛ ɩ tʋ̃tʋnbↄ, tʋlↄ nɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ tʋmↄ pʋↄ. ¹² Nyɩ́ cɩlɛ a nyɩ tɩɛrʋ̃ son ɩnɛ, tɛrɛ nɩ a su-nyↄwraa a kpowfʋ pʋↄ, ɩraa nɩ cĩcĩ a Naaŋmɩn sʋↄrfʋ pʋↄ. ¹³ Nyɩ́ sũono a popuorbo bala na be a nãw pʋↄ, ɩ̃ bↄ̃w diere a saanba bala na wɩɛrɛ a nyɩ jie. ¹⁴ Nyɩ́ sʋↄrↄ a Naaŋmɩn ʋ maal a bala na hʋↄlↄ nyɩ a vɩlaa. Nyɩ taa sↄnↄ ba wa, ɩ̃ nyɩ́ ɛ̃ɛ sʋↄrↄ a Naaŋmɩn ƴↄnↄ ba. ¹⁵ Nyɩ́ cɩlɛ nɩ a bala na cɩlɛ, ɩ̃ pↄw a bala na kono, kono nɩ. ¹⁶ Nyɩ́ pↄwrↄ taa, tɛrɛ nɩ nↄ-bõ-ƴen a nyɩ sↄ̃w. Nyɩ taa ɩ yo-bʋↄrbↄ wa, ɩ̃ nyɩ́ ɛ̃ɛ bal a nãw deme jie. Nyɩ taa de a nyɩ mɩ̃ɛ a nyɩ ɩ nɩ-kpaarsɩ wa. ¹⁷ Nyɩ taa de a fãa lɩɛb ya a fãa wa. Nyɩ́ ɩ a nyɩ tʋmↄ a ɩ tʋ̃-son a nɩbɛ ba jaa nii-sↄw. ¹⁸ A ala ɩ a nyɩ jie a yi, nyɩ́ dɩ tuo ɩ̃ tɛrɛ a pɩɛnfʋ nɩ a nɩbɛ ba jaa. ¹⁹ Ɩ̃ badɛɛ, nyɩ taa yawra a san nyɩ mɩ̃ɛ wa, ɩ̃-cɛ nyɩ́ bar kʋ a Naaŋmɩn su-tuo ʋ yaw, a-na-ɩ a sɛbʼã a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “A Nɩ-kpɛ̃ɛ yelʼã, á ʋlↄ sↄ a san yawfʋ, á ʋlↄ na lɩɛb ya ba.” ²⁰ A lɛ sɛbʼã yel go: “A kↄ wa nyↄw a fʋ san-sʋbↄ, á fú kʋ ʋ a dɩb ʋ dɩ. A kʋ̃ↄ-nyuur ɩ̃ nyↄw ʋ mɩɩ, á fú kʋ ʋ a kʋ̃ↄ ʋ nyu. A fʋ̃ʋ maala a lɛ, a vĩ na lɩɛbʼã dɩrɛ ʋ wↄ̃ taa nɩ a vũu-sala fʋ na woor dↄↄl a ʋ juumɩ a dɩrɛ ʋ.” ²¹ Taa ɩ a nɩrɛ maal-bier tʋↄ fʋ wa; ɩ̃ a fʋ̃ʋ, fú ɛ̃ɛ de a fʋ maal-vɩlaa tʋↄ nɩ a maal-bier.

¹ A sɛw na a nɩrɛ lɛ na wur a ʋ mɩ̃ɛ a fãgã deme na Ꞌwuoro a tẽw jie, a-na-ɩ fãgã ma be be ɩ̃ ma yi a Naaŋmɩn jie wa, ɩ̃ a fãgã deme na be a ka, Naaŋmɩn biin ba ba jaa. ² Ala-ɩ̃-sↄ a ʋlↄ na jɛbɛ nɩ a fãgã deme, ʋ jɛbɛ nɩ na a fãgã ʋlↄ a Naaŋmɩn na biin, ɩ̃ a ʋlↄ nↄↄ maala a lɛ na taw na a yel dↄↄl a ʋ juumɩ. ³ A bala na maala a vɩlaa, baa sɛw na jↄrↄ a tẽw nɩ-bɛrɛ dãbɩ̃ɛ wa. ɩ̃-cɛ a bala tɛw na maala a fãa ɩ̃ sɛw na jↄrↄ ba. Faa bʋↄrↄ fʋ jↄrↄ a fãgã deme dãbɩ̃ɛ wa mɩɩ? Maala a vɩlaa ɩ̃ ba na kpiire fʋ na. ⁴ A-na-ɩ a Naaŋmɩn tʋmↄ pʋↄ ba be ƴↄnↄ fʋ̃ a vɩla-maalfʋ pʋↄ, ɩ̃-cɛ a fʋ̃ʋ maala a bier, jↄrↄ ba a dãbɩ̃ɛ, a-na-ɩ aa ɩ pↄrↄ ba tɛrɛ a fãgã kpãana nɩ wa. A Naaŋmɩn su-tuo ba miile, waara nɩ a ʋ kpãafʋ a ʋlↄ na maala a bier jie. ⁵ Ala-ɩ̃-sↄ, a ɩna son a fʋ na wur a fʋ̃ mɩ̃ɛ a ba jie, a kↄ̃ ɩ a Naaŋmɩn suur ɩnɛ tɛw ʋ wa, ɩ̃-cɛ a na mɩ yi a fʋ̃ mɩ̃ɛ bↄ̃wfʋ jie. ⁶ A ala ɩnɛ nyɩ ma yara a lãpo, a-na-ɩ a fãgã deme bala na cɛlɛ tↄ a ana tʋmↄ ɩ na a tʋ̃tʋnbↄ a Naaŋmɩn na biin. ⁷ Nyɩ́ ya a nɩrɛ lɛ a bom lɛ nyɩ na tɛrɛ ʋ. A lãpo ʋ mɩɩ, nyɩ́ ya ʋ; a sɛbɛ kãw libie ʋ mɩɩ, nyɩ́ ya ʋ. Nyɩ́ jↄrↄ a ʋlↄ na sɛw nɩ a jↄfʋ, ɩ̃ ƴↄnↄ a ʋlↄ na sɛw nɩ a ƴↄ̃wfʋ. ⁸ Nyɩ taa tɛrɛ nɩrɛ san ɩ̃ a ala ma ɩ a nʋfʋ nyɩ na nʋnↄ taa a nyɩ sↄ̃w wa, a-na-ɩ a ʋlↄ na nʋnↄ a ʋ tↄ deme, ʋ maalʼã a ƴɛr-kpɛn a jaa baar. ⁹ A-na-ɩ a ƴɛr-kpɛn ala yelʼã: “Taa wa gana nɩ pↄw kpee mɩɩ a dab-kpee wa, taa wa kúrↄ nɩrɛ wa, taa wa jure wa, taa Ꞌwuoro nɩrɛ bom a Ꞌwuor-fãa wa”. Ɩ̃-cɛ a ƴɛr-kpɛn ala a jaa, nɩ a ala na cɛ, tiw na a ƴɛr-kpɛ̃w bõ-ƴen pʋↄ na yel: “Nʋnↄ a fʋ tↄ sʋbↄ a fʋ mɩ̃ɛ kaarɩ̃.” ¹⁰ A fʋ̃ʋ na nʋnↄ a fʋ tↄ sʋbↄ, faa lɛ tʋↄrↄ maala ʋ a fãa wa. Ala-ɩ̃-sↄ, a ʋlↄ na tɛrɛ a nʋfʋ a lɛ maalʼã a ƴɛr-kpɛn a jaa baar. ¹¹ Nyɩ́ bↄ̃w maala a lɛ, a-na-ɩ nyɩ bↄ̃w na a daar ʋlↄ pʋↄ sɩ na be. A gʋ̃ↄ pʋↄ irfʋ daar ta na. A faafʋ pɩɛl sɩ na a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, gãw a sɩ ƴↄ̃w-nyãa nyↄwfʋ daar. ¹² A tɩsↄw tↄlↄ na, a wɩɛr kpaarʼã. Ala-ɩ̃-sↄ, sɩ́ bar a tʋmↄ ala na ma maala a tɩsↄw, ɩ̃ lɩɛb de a jɛb-yele ala sɩ na jɛbɛ nɩ a cãa pʋↄ. ¹³ Sɩ́ ɩ a sɩ maalfʋ ʋ vɩɛlɛ a mɩnɛ a na sɛw a cãa pʋↄ. Sɩ́ bↄ̃w tɛrɛ a sɩ mɩ̃ɛ a kpokpo dɩb dɩfʋ, a dãa kʋfʋ, a gã-ta-burbur, a pebfʋ, a gↄm-bↄfʋ nɩ a nyuur tɛrɛfʋ ɩnɛ. ¹⁴ Nyɩ́ bar a Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi baa-paalaa ʋ pↄw nyɩ. Nyɩ taa bar a nyɩ mɩ̃ɛ ʋ tɛrɛ a ɩ̃gan buur tɩɛrʋ̃, maala nɩ a ala ʋ na bʋↄrↄ wa.

¹ Nyɩ́ sↄw de a ʋlↄ na bal a ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ, kↄ̃ cɩɩrɛ a ʋ tɩɛrɩ̃sɩ wa. ² Nɩrɛ ƴen sʋbↄ na tʋↄ na tɛrɛ a ƴↄ̃w-nyãa dɩrɛ nɩ a yele a jaa, ɩ̃-cɛ a kãw na bal a ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ dɩrɛ na a jɛ-vɛɛ tɛw. ³ A ʋlↄ na dɩrɛ a yele a jaa ma sɛw na kpɛrɛ a ʋlↄ na ma dɩrɛ a jaa wa. Ɩ̃-cɛ a ʋlↄ na ma dɩrɛ a yele a jaa wa, ma mɩ sɛw ʋ ƴↄ̃w a ʋlↄ na dɩrɛ a jaa a ƴɛrɩ̃ wa, a-na-ɩ a Naaŋmɩn sↄw na de ʋ. ⁴ Bõ fʋ ɩ ɩ̃ ƴↄnↄ a nɩrɛ kãw tʋ̃tʋnↄ a ƴɛrɩ̃? A ʋlↄ ɩraa a cĩcĩ mɩɩ ʋ faa na Ɩo, a ʋ nɩ-kpɛ̃ɛ a ba. Ɩ̃ ʋ na ɩra na cĩcĩ, a-na-ɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ tɛrɛ na kpɛ̃w na nyↄw ʋ ʋ ɩraa. ⁵ Yen sʋbↄ na tɩɛrʼã a bibir kãw sa na a bibie ŋmɛɛ, ɩ̃ a kãw tɩɛr áa bibie a jaa ma sa taa wa. A sɛw na a ba jaa na sɩrɩ̃ bↄ̃w ka a ba tɩɛrɩ̃sɩ vɩɛlɛ na. ⁶ A ʋlↄ na de a bibir bõ-ƴen ʋ be kpee, a Nɩ-kpɛ̃ɛ ʋ de ƴↄnↄ nɩ. Ɩ̃ a ʋlↄ na dɩrɛ a jaa, a Nɩ-kpɛ̃ɛ ʋ dɩrɛ ƴↄnↄ nɩ, a-na-ɩ ʋ puorʼã a Naaŋmɩn ƴↄ̃w a ala pʋↄ. Ɩ̃ a ʋlↄ na jaara a ala, a Nɩ-kpɛ̃ɛ ʋ mɩ maala ƴↄnↄ nɩ, a-na-ɩ a ʋlↄ mɩ, mɩ puorʼã a Naaŋmɩn ƴↄ̃w a ala pʋↄ. ⁷ Nɩrɛ kãw ma be ka a sɩ sↄ̃w a tẽw pʋↄ a ʋ mɩ̃ɛ ɩnɛ wa, ɩ̃ nɩrɛ kãw ma mɩ be a sɩ sↄ̃w ɩ̃ kpi a ʋ mɩ̃ɛ ɩnɛ wa. ⁸ A sɩmɩ na be ka a tẽw pʋↄ, a Nɩ-kpɛ̃ɛ ɩnɛ sɩ be ka. A sɩmɩ mɩ kpi, a Nɩ-kpɛ̃ɛ ɩnɛ sɩ mɩ kpi. Ala-ɩ̃-sↄ a sɩmɩ be ka a tẽw pʋↄ mɩɩ sɩ kpi na, a Nɩ-kpɛ̃ɛ ɩ̃ sↄ sɩ. ⁹ A Kirisĩ kpi na ɩ̃ ir a kũu pʋↄ na tʋↄ ɩ a nɩ-mimie nɩ a kũusɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ. ¹⁰ Ɩ̃-cɛ a fʋ̃ʋ, bõ ɩnɛ fʋ ƴↄnↄ a fʋ yɛbɛ a ƴɛrɩ̃? Mɩɩ bõ ɩnɛ fʋ mɩ kpɛrɛ ʋ? A-na-ɩ a sɩ jaa nↄↄ ɩraa na a Naaŋmɩn nii-sↄw a ƴɛrɩ̃ guorfʋ ɩnɛ. ¹¹ A-na-ɩ a sɛbʼã a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “A maa na ɩ a Nɩ-kpɛ̃-mimir ɩ̃ yel, a nɩbɛ ba jaa nↄↄ gburĩ na a dume a ɩ̃ nii-sↄw, ɩ̃ a ba jaa nↄɛ nↄↄ haa na pɛw a Naaŋmɩn.” ¹² A lɛ ʋ, a sɩ jaa fɛw bõ-ƴene-ƴene na manʼã a sɩ mɩ̃ɛ baafʋ ƴɛrɩ̃ kʋ a Naaŋmɩn. ¹³ Nyɩ́ ɩ a ƴɛr-ƴↄ̃w-taa a na baar a sɩ sↄ̃w, ɩ̃ a nyɩ ɛ̃ɛ de a maal-bie asɩmɛ: a nyɩ taa wa maal bom kãw na cɩɛrɛ a nyɩ yɛbɛ, mɩɩ na wa maala ʋ ʋ loro a fãa pʋↄ wa. ¹⁴ A mɩnɛ ɩ̃ na be a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju pʋↄ, ɩ̃ bↄ̃w na bↄ̃w ka bõ-dɩraa kãw ma be be na ɩ bõ-saanaa wa. Ɩ-cɛ a ala ɩ nɩrɛ wa de na a bom ʋ ɩa bõ-saanaa, a ʋ jie ʋ ɩ a saanaa. ¹⁵ A fʋ̃ʋ maal a cɛ a fʋ yɛbɛ a bõ-dɩraa kãw ɩnɛ fʋ na dɩrɛ, nʋfʋ ma lɛ be a fʋ maalfʋ pʋↄ wa. Taa ɩ a fʋ bom dɩfʋ ʋ maal a nɩrɛ ʋlↄ ɩnɛ a Kirisi na kpi, ʋ wa bↄr wa. ¹⁶ Nyɩ́ tɛrɛ nyɩ mɩ̃ɛ a ala nyɩ na nyɛ a ɩ a bõ-son, a kↄ̃ ɩ bõ-hũhunaa a nɩbɛ jie wa. ¹⁷ A-na-ɩ a Naaŋmɩn fãw pʋↄ ƴɛrɩ̃ ma ɩ a bõ-dɩraa nɩ a bõ-nyuuraa ƴɛrɩ̃ wa, ɩ̃-cɛ ʋ ɩ na a torfʋ, a pɩɛnfʋ nɩ a nʋ̃ↄ ʋlↄ na yi a Naaŋmɩn Sɩɛ jie ƴɛrɩ̃. ¹⁸ A ʋlↄ na tʋnↄ a Kirisi tʋmↄ a nↄhↄ̃, ʋ maalfʋ kpɛ na a Naaŋmɩn a nyãa ɩ̃ mɩ vɩɛlɛ a nɩbɛ jie. ¹⁹ Ala-ɩ̃-sↄ, sɩ́ tuure a tʋmↄ ala na tɛrɛ a pɩɛnfʋ, nɩ a ala na maala sɩ a sɩ karɛɛ a Naaŋmɩn sↄr pʋↄ. ²⁰ Taa sãw a Naaŋmɩn tʋmↄ bar a bõ-dɩraa ƴɛrɩ̃ ɩnɛ tɛw wa. Yel-mɩ̃ɛ ʋ, a yele a jaa sɛw na a dɩfʋ, ɩ̃-cɛ a ala ɩ a nɩrɛ bom dɩfʋ maalʼã a ʋ yɛbɛ ʋ lo a fãa pʋↄ, bier ʋ maal. ²¹ A sa na a fʋ na jaara a nɩn Ꞌwↄbfʋ, mɩɩ a dãa nyufʋ, mɩɩ a bõ-lɛ dɩfʋ na wa maala a fʋ yɛbɛ ʋ loro. ²² Nʋ̃ↄ ma be na a nɩrɛ ʋlↄ jie a ʋ tɩɛrɩ̃sɩ na ma ƴↄnↄ ʋ a ƴɛrɩ̃ wa a lɛ ʋ na maal a bom ʋlↄ ʋ na vɛl ir. ²³ Ɩ̃-cɛ a ʋlↄ na baala a dɩb ɩnɛ, ɩ̃ wa dɩ, na pↄw na a ƴɛrɩ̃ a Naaŋmɩn jie, a-na-ɩ Ꞌwaa dɩ nɩ ƴↄ̃w-nyãa wa. Ɩ̃ a ala a jaa na ma yi a ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ wa ɩ na a maal-fãa.

¹ A sɩmɩ na tɛrɛ a kpɛ̃w, a sɛw na a sɩ na sũono a bala na ma kpɛmɛ a ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ wa, ɩ̃ saa sɛw na maala a ala tɛw na nʋmↄ sɩ wa. ² A sɩ jaa fɛw bõ-ƴene-ƴene sɛw na sɩ maala a ala na nʋmↄ a sɩ tↄ sʋbↄ, a na tʋↄ sũo ʋ ʋ karɛɛ a Naaŋmɩn sↄr pʋↄ. ³ A-na-ɩ a Kirisi mɩ̃ɛ ma dãa tɩɛrɛ a ala na nʋmↄ ʋ tɛw wa. Ɩ̃-cɛ a mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “A tʋ-bie ala na yi a bala na tʋrↄ fʋ jie lɩɛbʼã lo a ɩ̃ juumɩ.” ⁴ A ala a jaa ba na dãa sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ a korĩ-cɛ, a sɛbʼã a sɩ jaanfʋ ɩnɛ, a mɩnɛ a sɩ na tʋↄ tɛrɛ a gufʋ tɩɛrʋ̃ son a yi a sɩ su-nyↄwraa nɩ a sɩ ɓaalɩ̃fʋ ala jie sɩ na pↄw a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ. ⁵ A Naaŋmɩn ʋlↄ na ɩ a su-nyↄwraa sʋbↄ nɩ a ɓaalɩ̃fʋ sʋbↄ, ú maal nyɩ a nyɩ tɛrɛ tɩɛrʋ̃ bõ-ƴen a nyɩ sↄ̃w, tuure nɩ a Jeeju-Kirisi pʋ-tɩɛrʋ̃, ⁶ a mɩnɛ a nyɩ na lãa tɛrɛ nↄ-bõ-ƴen pɛwrɛ nɩ a Naaŋmɩn ʋlↄ na ɩ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi Sãa. ⁷ Nyɩ́ bↄ̃w pↄwrↄ taa a nyɩ sↄ̃w wↄ̃ taa nɩ a mɩnɛ a Kirisi na sↄw de nyɩ, a na maal a Naaŋmɩn yuor ʋ yire. ⁸ A-na-ɩ ɩ̃ yele nyɩ na, a Kirisi lɩɛbʼã ɩ a Jufisɩ tʋ̃tʋnↄ a Naaŋmɩn yel-mɩ̃ɛ miilfʋ ɩnɛ, a mɩnɛ ʋ na maal a pʋlɩ̃fʋ ala baar a Naaŋmɩn na dãa pʋlɩ̃ nɩ a ba sãa-kʋnbↄ. ⁹ Ɩ̃ ʋ mɩ wa na a nɩ-bʋlsɩ na tʋↄ pɛwrɛ a Naaŋmɩn a ʋ nã-bↄ̃wfʋ ɩnɛ, a mɩnɛ a na sɛb a Naaŋmɩn Sɛbɛ pʋↄ: “Ala-ɩ̃-sↄ ɩ̃ na pɛwrɛ fʋ na a nɩ-bʋlsɩ sↄ̃w, ɩ̃ mɩ cɩɛrɛ a yele pɛwrɛ nɩ a fʋ yuor.” ¹⁰ A lɛ yelʼã go: “Nɩ-bʋlsɩ, nyɩ́ cɩlɛ nɩ a bala na ɩ a Naaŋmɩn deme.” ¹¹ Ɩ̃ lɛ yel: “A nyɩmɩ nɩ-bʋlsɩ, nyɩ́ pɛwrɛ a Nɩ-kpɛ̃ɛ nyɩ jaa. Áa nɩbɛ ba jaa, ba pɛwrɛ ʋ.” ¹² A Ejayi mɩ yelʼã a ʋ sɛbɛ pʋↄ: “A Jɛsɩ bal nɩrɛ nↄↄ wa na wa ir de a nɩ-bʋlsɩ ten, ɩ̃ a ba jaa nↄↄ tɛrɛ nɩ ʋ na a tɩɛrʋ̃ son.” ¹³ A Naaŋmɩn ʋlↄ na ɩ a tɩɛrʋ̃ son sʋbↄ, ú sɛw a nyɩ sube nɩ a nʋ̃ↄ nɩ a pɩɛnfʋ a nyɩ ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ. A Naaŋmɩn Sɩɛ fãw ú mɩ maal nyɩ á nyɩ́ tɛrɛ a tɩɛrʋ̃ son a ƴala a nyɩ jie. ¹⁴ Ɩ̃ yɛɛr, maa mɩ̃ɛ bↄ̃w na bↄ̃w ka nyɩ sɩrɩ̃ na ɩ a nɩ-sono tɛrɛ a bↄ̃wfʋ a jaa, na mɩ tʋↄ kʋ taa a yɛ̃ a nyɩ sↄ̃w. ¹⁵ Ɩ̃-cɛ ɩ̃ cãa na sɛb nyɩ a sɛbɛ, yel nyɩ a yele ŋmɛɛ cãa pʋↄ a na tʋↄ jaw nyɩ a yele ala ɩnɛ. A-na-ɩ a Naaŋmɩn wɩɛfʋ be na a ɩ̃ jie, ¹⁶ a mɩnɛ ʋ na ƴↄ̃w ma ɩ̃ ɩ a Jeeju-Kirisi tʋ̃tʋnↄ a nɩ-bʋlsɩ jie. A Naaŋmɩn tʋ̃-cɛcɛ ɩ̃ tʋnↄ hiere nɩ a ʋ ƴɛr-son, a mɩnɛ ɩ̃ na tʋↄ diere a nɩ-bʋlsɩ kʋrↄ a Naaŋmɩn a baar-lo-bom kaarɩ̃ na kpɛ ʋ a nyãa, a ʋ Sɩɛ na mɩ ow kpee, a ba ɩ a ʋ ben. ¹⁷ Ala-ɩ̃-sↄ, a mɩnɛ ɩ̃ na be a Jeeju-Kirisi pʋↄ, ɩ̃ barʼã tɩɛrʋ̃ a ɩ̃ tʋmↄ ɩ̃ na tʋnↄ kʋrↄ a Naaŋmɩn. ¹⁸ A ala ɩ ɩ̃ na sↄw na ƴɛr bom kãw, a na ɩ na a ala tɛw a Kirisi na maal a ɩ̃ ɩnɛ, ɩ̃ na wa nɩ a nɩ-bʋlsɩ a ba na wono a Naaŋmɩn a toor a ɩ̃ ƴɛrɩ̃sɩ nɩ a ala ɩ̃ na maal ɩnɛ, ¹⁹ a fãgã ʋlↄ ɩ̃ na maalʼɩ̃ nↄ-kofʋ tʋmↄ miilʼɩ̃ ba a Naaŋmɩn kpɛ̃w, nɩ a Naaŋmɩn Sɩɛ fãgã ba na mɩ nyɛ. A nↄhↄ̃ ɩ̃ manʼã a Kirisi ƴɛr-son ʋ jaa a jiir a jaa, wa nyↄw nɩ a Jerujalɛm wa ta nɩ a Ɩlɩrɩ wɩɛr. ²⁰ A-na-ɩ ɩ̃ tɩɛrʋ̃ dãa na ɩ, ɩ man a ƴɛr-son a jiir ala tɛw ba na ma dãa wõ a Kirisi yuor sɛr wa, a mɩnɛ ɩ̃ kↄ̃ wa mɛ ɩ̃ yir dↄↄl nɩrɛ dacin kparaa juu wa. ²¹ Ɩ̃-cɛ, ɩ̃ maalʼã a mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel: “A bala ba na ma dãa hier a ʋ ƴɛrɩ̃ kʋ wa nↄↄ nyɛ ʋ na, ɩ̃ a bala na ma dãa wõ a ʋ ƴɛrɩ̃ wa nↄↄ wonaa na.” ²² A tʋmↄ ala ɩ̃ dãa var ma a sↄr gbɛɛ yayaw a nyɩ jie wɩfʋ, ²³ ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, ɩ̃ baarʼã a ɩ̃ tʋmↄ a be a ana wɛɛ naa. Ɩ̃ a mɩnɛ a yõ-yaw pʋↄ ɩ̃ na dãa bʋↄrↄ ɩ̃ wɩ nyɛ nyɩ, ²⁴ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, a maa wa cere a Ɛsɩpan-tẽw ɩ̃ bʋↄrↄ na ɩ̃ Ꞌlaw Ꞌwuor nyɩ je kãa. A na nʋmↄ ma na a mɩnɛ sɩ na nyɛrɛ taa mɩ beree taa a bibie ala pʋↄ, ɩ̃ a ala baar ɩ̃ na mɩ pↄw a sũofʋ a nyɩ jie a ʋna tẽw naa cenfʋ ɩnɛ. ²⁵ Ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃. Jerujalɛm ɩ̃ cere a Naaŋmɩn popuorbo tʋmↄ ɩnɛ na be a be. ²⁶ A-na-ɩ a duo-puorbo bala na be a Masɛdↄn nɩ a Akayi ten guorʼã taa a libie cɩɛrfʋ a Naaŋmɩn bibiir bala na ɩ a nãw deme a Jerujalɛm ɩnɛ. ²⁷ A bala mɩ̃ɛ ɩ̃ guor taa ba yẽ a ala maalfʋ, ɩ̃-cɛ a dãa na sɩrɩ̃ sɛw a ba na maal a lɛ. A-na-ɩ a ala ɩ a Jerujalɛm popuorbo ɩ na a ba po a Naaŋmɩn Sɩɛ yele nɩ a nɩ-bʋlsɩ, a nɩ-bʋlsɩ mɩ sɛw na na mɩ po a ba ɩ̃gan buur yele a mɩ sũo a Jerujalɛm popuorbo. ²⁸ A maa wa maal a ʋna tʋn naa baar, na ɩ ɩ̃ de a libie ala ba na cɩɛr a jaa tɩɩr kʋ a Jerujalɛm deme, ɩ̃ na Ꞌlaw na nyɛ nyɩ, ɩ̃ pãa cere a Ɛsɩpan-tẽw. ²⁹ Ɩ̃, ɩ̃ bↄ̃w ka a lɛ ɩ̃ nↄↄ wɩɛrɛ a be a nyɩ jie, ɩ̃ na tɛrɛ na a Kirisi sũofʋ na ƴala, wɩ nɩ. ³⁰ Yɛɛr, nyɩ́ nyɛ a ala ɩ̃ na sʋↄrↄ nɩ nyɩ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi yuor, nɩ a Naaŋmɩn Sɩɛ nʋfʋ ɩnɛ. Nyɩ́ pↄw ma a ɩ̃ jɛb pʋↄ, sʋↄrↄ nɩ a Naaŋmɩn ƴↄnↄ ma, ³¹ a mɩnɛ ɩ̃ na cɩ̃ɛ a Naaŋmɩn to-woonbo jie na be a Jude wɩɛr pʋↄ, ɩ̃ a popuorbo na mɩ sↄw de ma vɩlaa a libie ala ɩ̃ na cere nɩ. ³² A nↄhↄ̃, a Naaŋmɩn wa sↄw, ɩ̃ na ta na a be a nyɩ jie nɩ nʋ̃ↄ, mɩ pↄw nɩ a pɩɛnfʋ a nyɩ sↄ̃w. ³³ A Naaŋmɩn na ɩ a pɩɛnfʋ sʋbↄ, ú be nɩ nyɩ nyɩ jaa. Ámɛn.

¹ Ɩ̃ sʋↄr nyɩ na a sɩ yɛ-pↄw Febe ɩnɛ, a ʋlↄ na tʋnↄ a Naaŋmɩn tʋn a Sãkire-tẽw duo-puorbo sↄ̃w, ² a nyɩ na bↄ̃w de ʋ a Nɩ-kpɛ̃ɛ yuor pʋↄ, a mɩnɛ a na sɛw na maala a popuorbo sↄ̃w, ɩ̃ mɩ sũo ʋ a bom jaa lɛ pʋↄ ʋ na bʋↄrↄ. A ʋlↄ mɩ̃ɛ mɩ dãa na sũo nɩ-yaw, nɩ a ɩ̃ tↄr jaa. ³ Nyɩ́ puor a Pɩrɩsɩl nɩ a Akɩlasɩ kʋ ma. Ba ɩ na a ɩ̃ lãa-tʋnbↄ a Jeeju-Kirisi tʋmↄ pʋↄ, ⁴ ɩ̃ mɩ dãa sↄw a kũu a ɩ̃ baafʋ ɩnɛ. Aa ɩ maa tɛw ɩ̃ bↄ̃w wa, ɩ̃-cɛ a nɩ-bʋlsɩ duo-puorbo ba jaa mɩ bↄ̃w na. ⁵ Nyɩ́ puor a duo-puorbo bala na ma duoro taa a be a ba yir pʋↄ. Nyɩ́ mɩ puor a ɩ̃ baraa Ɛpɛnɛtɩ, na ɩ a Kirisi popuor-dãdãw a Ajɩ-wɩɛr. ⁶ Nyɩ́ lɛ puor a Maarɩɩ na nyɩrɩ̃ tʋ̃ a tʋmↄ kʋ nyɩ. ⁷ Nyɩ́ puor a Ádɩrɛnɩkɩ nɩ a Jʋnyasɩ na ɩ a ɩ̃ bal nɩbɛ na dãa lãa be nɩ ma a kasu pʋↄ ɩ̃ a ba yuor na yi a nɩ-tʋnɩsɩ pʋↄ. Ba de ma na nĩe puoro a Kirisi. ⁸ Nyɩ́ mɩ puor a Ápɩlate na ɩ a ɩ̃ baraa a Nɩ-kpɛ̃ɛ pʋↄ. ⁹ Nyɩ́ lɛ puor a Ʋrbɛ̃ na ɩ a sɩ lãa-tʋnↄ a Kirisi tʋmↄ pʋↄ, nɩ a ɩ̃ baraa Sɩtakɩ. ¹⁰ Nyɩ́ puor a Apɛlɛ ba na Ꞌwuor nyɛ ʋ sɩrɩ̃ ɩraa a Kirisi sↄr pʋↄ. Nyɩ́ mɩ puor a Aritobul yir deme, ¹¹ nɩ a Ɛrↄdɩyↄ̃ na mɩ ɩ a ɩ̃ bal nɩrɛ, ɩ̃ mɩ lɛ puor a Narsɩsɩ yir deme na lɩɛb ɩ a popuorbo. ¹² Nyɩ́ mɩ lɛ puor a Tɩrɩfɛn nɩ a Tɩrɩfↄsɩ, na ɩ a pↄↄbↄ bala na tʋnↄ a Nɩ-kpɛ̃ɛ tʋmↄ, ɩ̃ mɩ puor a ɩ̃ yɛ-pↄw nʋnaa Pɛrsɩdɩ na tʋ̃ a tʋn yaw kʋ ʋ. ¹³ Nyɩ́ puor a Urufusi na tʋlↄ a Nɩ-kpɛ̃ɛ ɩnɛ, nɩ a ʋ mã na mɩ dãa be a ɩ̃ mã kaarɩ̃. ¹⁴ Nyɩ́ mɩ puor a Asɛ̃kɩrɩ, nɩ a Filegↄ̃, a Ɛmɛsɩ, a Paturoba, a Ɛmasɩ nɩ a yɛɛr bala ba na be nɩ taa. ¹⁵ Nyɩ́ mɩ lɛ puor a Filolↄgɩ, nɩ a Juli, a Nere, nɩ a ʋ yɛ-pↄw Olɛ̃pa, lãa nɩ a Naaŋmɩn-puorbo bala na be nɩ ba. ¹⁶ Nyɩ́ puoro taa woro nɩ taa nɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ yuor. A Kirisi popuorbo ji-gbulĩsɩ ba jaa puor nyɩ na. ¹⁷ Yɛɛr, ɩ̃ kpãkpana nyɩ na a nyɩ na bↄ̃w piire a bala na ma ŋmara a nɩbɛ a kpee kpee, mɩɩ maala ba a ba loro a fãa pʋↄ, cɩɩrɛ nɩ a jaanfʋ ʋlↄ nyɩ na dãa pↄw. Nyɩ́ taw a nyɩ mɩ̃ɛ yi nɩ a ba jie, ¹⁸ a-na-ɩ a bana nɩ-bʋrↄ par ma tʋnↄ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Kirisi tʋmↄ wa, ɩ̃-cɛ a ba mɩ̃ɛ ɩ̃gan buur yele ba bʋↄrↄ. A ba ƴɛr-vɛlɛ nɩ a ba nↄ-kãa ƴɛrɩ̃sɩ ba ma de bɛlɩ̃ nɩ a nɩ-ɓaara tɩɛrɩ̃sɩ. ¹⁹ A nyɩ toor wõfʋ ta na a jiir a jaa, ala-ɩ̃-sↄ ɩ̃ cɩlɛ na a nyɩ maalfʋ ɩnɛ. Ɩ̃-cɛ ɩ̃ bʋↄrↄ na nyɩ ɩ nɩ-kpaarsɩ maala nɩ a vɩlaa, ɩ̃ ɩ cɛcɛ, sↄmↄ nɩ a bier. ²⁰ Ɩ̃ ka nɩ fɩ̃ɩ pʋↄ, a Naaŋmɩn ʋlↄ na ɩ a pɩɛnfʋ sʋbↄ na ŋmɩ̃ɛ na a Satã a nyɩ gbɛɛ pʋↄ. A sũofʋ na yi a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju sɛ̃ ú be a nyɩ jie! ²¹ A Timote na ɩ aɩ̃ lãa-tʋnↄ, nɩ a Lusiisi, a Jasↄ̃ nɩ a Sↄsɩpatɛɛr na ɩ a ɩ̃ bal nɩbɛ puor nyɩ na. ²² A maa Tɛrtiw mɩ̃ɛ na sɛb a sɛbɛ na, puor nyɩ na a Nɩ-kpɛ̃ɛ pʋↄ. ²³ A Gayisi na ɩ a ɩ̃ yir daba, lãa nɩ a popuorbo bala ba jaa na kpaara a be, puor nyɩ na. A Ɛrasɩtɩ na ɩ a tẽw libi-gure, nɩ a ɩ̃ yɛbɛ Kartu mɩ puor nyɩ na. [ ²⁴ A sũofʋ na yi a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi sɛ̃ ú be a nyɩ jie nyɩ jaa! Amɛn.] ²⁵ Naaŋmɩn sↄ pɛwfʋ, a ʋlↄ na tʋↄrↄ maala nyɩ a nyɩ na ɩraa cĩcĩ, tu nɩ a ɩ̃ ƴɛr-son na ɩ a Jeeju-Kirisi ƴɛrɩ̃ ɩ̃ na hiere. A ƴɛrɩ̃ ʋlↄ dãa na sↄↄlɩ̃ a sɩ jie a korĩ-cɛ-cɛ jaa, ²⁶ ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, ʋ nyɩrʼã cãa pʋↄ a Naaŋmɩn ƴɛr-hierbe sɛbsɩ pʋʋr, a mɩnɛ a ten bʋrↄ bʋrↄ nɩbɛ ba jaa na tʋↄ wõ a ʋna ƴɛrɩ̃, ɩ̃ sↄw de ʋ, wono nɩ ʋ a toor, tu nɩ a Naaŋmɩn ʋlↄ na ma be a kũu jie wa pʋ-tɩɛrʋ̃. ²⁷ A Naaŋmɩn ʋlↄ tɛw na ɩ a kpaarfʋ sʋbↄ yuor ʋ yire a daar a jaa a Jeeju-Klrisi ɩnɛ! Amɛn.