ƐFƐƐSƖ

¹ A maa Pol a Naaŋmɩn na vɛl ir ɩ̃ ɩ a Jeeju-Kirisi nɩ-tʋnaa ɩ̃ tɩɩrɛ a sɛbɛ na kʋrↄ a nyɩmɩ na ɩ a Naaŋmɩn nɩbɛ na be a Ɛfɛɛsɩ-tẽw na mɩ ɩ a nɩ-dẽdẽsɩ a Jeeju-Kirisi jie. ² A sũofʋ nɩ a pɩɛnfʋ na yi a sɩ Sãa Naaŋmɩn nɩ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi sɛ̃, á be a nyɩ jie. ³ A Naaŋmɩn ʋlↄ na ɩ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi Sãa ɩ̃ sↄ pɛwfʋl A-na-ɩ a mɩnɛ sɩ na be a Kirisi jie sɩ pↄw na a maal-vɩlaa bʋrↄ bʋrↄ a jaa na ɩ a sɩɛ ben a Naaŋmɩn sɛ̃ a saa juu. ⁴ A Ɩɛdaar ʋ na ma dãa maal a tẽw sɛr wa, ʋ vɛl sɩ na ir ƴↄ̃w a Kirisi pʋↄ a mɩnɛ a sɩ na tʋↄ ɩ a eɛeɛ, kↄ̃ tɛrɛ sãwfʋ jie a ʋ nii-sↄw wa. A mɩnɛ ʋ na nʋ sɩ, ⁵ ʋ dãa na de nɩ̃e ow sɩ kpee a sɩ na lɩɛb ɩ a ʋ bibiir a Jeeju-Kirisi ɩnɛ, a-na-ɩ lɛ ʋ nyɛ a nʋmↄ ʋ ɩ̃ mɩ ɩ a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃. ⁶ Ala-ɩ̃-sↄ, nyɩ́ ɩ a sɩ pɛwrɛ a Naaŋmɩn na yi a yuor a ʋ maal-vɩlaa pʋↄ a mɩnɛ ʋ na nyɩrɩ̃ sũo sɩ nɩ a ʋ Bi-nʋnaa. ⁷ A ʋ jie sɩ pↄw a faafʋ a ʋ jɩ̃ɩ na cir ɩnɛ, ɩ̃ ʋ mɩ de na a sɩ bɩɛfʋ bar kʋ sɩ. Nyɩ́ nyɛ a mɩnɛ ʋ na nyɩrɩ̃ sũo sɩ ⁸ ɩ̃aʋ maal-vɩlaa mɩ dↄↄlↄ taa a sɩ jie! Ʋ kʋ sɩ na a kpaarfʋ nɩ a yɛ̃ a jaa ⁹ a sɩ na bↄ̃w nɩ a yel-sↄↄlsɩ ala na be a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃ pʋↄ, a-na-ɩ lɛ ʋ mɩ dãa bʋↄrↄ ʋ maal a ʋ tʋmↄ a Kirisi pʋↄ. ¹⁰ A ʋ tʋmↄ ala ʋ na maala a lɛdaar a baarfʋ daar na tara ɩ na, ú kpaarɩ̃ a yele a jaa na be a saꞋlon, nɩ a ala a jaa na be ka a tene a be a Nɩ-kpɛ̃ɛ bõ-ƴen pulẽe na ɩ a Kirisi. ¹¹ A Kirisi jie sɩ na mɩ be, a Naaŋmɩn ow sɩ na biin kpee, a mɩnɛ ʋ na de nĩe vɛl sɩ ir tu nɩ a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃ tʋmↄ. A Naaŋmɩn ɩ̃ ɩ a ʋlↄ na maala a yele a jaa tuure nɩ a mɩnɛ ʋ na ƴↄ̃w nyãa. ¹² Ʋ mɩ vɛlʼã a sɩmɩ ir na dãa de nĩe tɛrɛ nɩ a Kirisi a tɩɛrɩ̃-son a sɩ na tʋↄ pɛwrɛ ʋ, a ʋ yuor na yire. ¹³ A nyɩmɩ mɩ, a mɩnɛ nyɩ na wõ a Naaŋmɩn yel-mɩ̃ɛ ƴɛr-son ʋlↄ na miil nyɩ a cɩ̃ɛfʋ sↄr, nyɩ sↄw na de a Kirisi, ɩ̃ mɩ pↄw a Naaŋmɩn Sɩɛ ʋ na dãa pʋlɩ̃ nɩ, na miile á ʋlↄ ɩ̃ sↄ nyɩ. ¹⁴ A Sɩɛ ʋlↄ mɩ miile sɩ na a yele ala a Naaŋmɩn na gbɛɛrɩ̃ bin a ʋ nɩbɛ ɩnɛ, a yele ala sɩ na pↄwrↄ a lɛdaar a Naaŋmɩn na faara a ʋ mɩ̃ɛ nɩbɛ ba jaa baara, a ba pɛwrɛ ʋ, a ʋ yuor na yire. ¹⁵ Ala-ɩ̃-sↄ a maa mɩ, a mɩnɛ ɩ̃ na wõ a ba ƴɛrɛ a nyɩ ƴↄ̃w-nyãa nyɩ na tɛrɛ nɩ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi, nɩ a nʋfʋ nyɩ na tɛrɛ nɩ a Naaŋmɩn deme ba jaa jie, ¹⁶ ɩ̃ maa galɩ̃ a Naaŋmɩn pɛwfʋ a nyɩ ɩnɛ wa, ɩ̃-cɛ ɩ̃ ma sʋↄrↄ ʋ na ƴↄnↄ nyɩ a ɩ̃ Naaŋmɩn sʋↄrfʋ pʋↄ. ¹⁷ Ɩ̃ ma sʋↄrʼã a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi Naaŋmɩn na ɩ a Saa ʋlↄ na yi a yuor, á ʋ kʋ nyɩ a ʋ kpaarfʋ Sɩɛ na mɩ miile a ala na sↄↄlɩ̃, a nyɩ na tʋↄ bↄ̃w ʋ cɛcɛ. ¹⁸ Ɩ̃ mɩ sʋↄrↄ ʋ na á ʋ yuo a nyɩ tɩɛrʋ̃ a nyɩ na tʋↄ bↄ̃w a yele ala ɩnɛ a Naaŋmɩn na bʋↄl nyɩ, nyɩ nↄↄ mɩ pↄwrↄ a ʋ jie a nɩdaar kãw, nɩ a na-yel-ɓↄmↄ ala ʋ na gbɛɛrɩ̃ bin a ʋ nɩbɛ ɩnɛ, ¹⁹ nɩ a mɩnɛ a ʋ kpɛ̃w na nyɩrɩ̃ bɛrmɛ gãw a sɩmɩ na sↄw de ʋ jie, a kpɛ̃w ʋlↄ ʋ dãa de tʋ̃ nɩ a ʋ fãgã tʋmↄ ²⁰ a lɛdaar ʋ na ir a Kirisi a kũu pʋↄ, ɩ̃ maal ʋ ʋ jɛ a ʋ dʋrɩ̃ loor be a saa juu. ²¹ Ɩ̃ a mɩnɛ ʋ na jɛ a be, ʋlↄ ɩ̃ gãw a tʋↄfʋ a jaa, nɩ a fãgãsɩ a jaa, nɩ a kpɛn a jaa, nɩ a nɩ-bɛrɛ ba jaa, nɩ a nɩrɛ lɛ na yi a yuor na wa beree a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ daar nɩ a daar ʋlↄ na waara pʋↄ. ²² A Naaŋmɩn de na a yele a jaa ƴↄ̃w a ʋ pulẽe, ɩ̃ mɩ ƴↄ̃w ʋ ʋ ɩ a kpɛ̃ɛ a yele a jaa ɩnɛ a duo-puorbo pʋↄ ²³ na ɩ a ʋ ɩ̃gan. Ʋlↄ ɩ̃ sɛw ba ba jaa, a mɩnɛ a Naaŋmɩn na mɩ sɛw ʋ ʋ jaa.

¹ A nyɩmɩ, nyɩ dãa na kpi a sɩɛ pʋↄ a nyɩ bɩɛfʋ nɩ a nyɩ maal-faar ɩnɛ. ² A ala pʋↄ nyɩ dãa be, maala a tẽw na nɩbɛ kaarɩ̃, jↄrↄ nɩ a nɩ-kpɛ̃ɛ ʋlↄ na be a sɛsɛb pʋↄ, a sɩɛ ʋlↄ na tↄwrↄ a nɩbɛ bala na wõw a toor a Naaŋmɩn jie. ³ A lɛ a sɩ jaa mɩ dãa be, mɩ maala a ala a sɩ ɩ̃gan buur na bʋↄrↄ, a ba kaarɩ̃. Sɩ dãa na de a sɩ mɩ̃ɛ ƴↄ̃w a ala a sɩ ɩ̃gan buur nɩ a sɩ pʋ-tɩɛrʋ̃ na bʋↄrↄ. Ɩ̃ a mɩnɛ sɩ na dãa wↄ̃ a lɛ, su-tuo ɩ̃ dãa gu sɩ a mɩnɛ ʋ na gu a nɩbɛ bala na mɩ wↄ̃ a lɛ. ⁴ Ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn nã-bↄ̃wfʋ nyɩrɩ̃ na bɛrmɛ, ɩ̃ ʋ mɩ nyɩrɩ̃ nʋ sɩ, ⁵ ala-ɩ̃-sↄ, a lɛdaar sɩ na dãa kpi a sɩ bɩɛfʋ ɩnɛ ʋ lɛ maal sɩ na a sɩ lãa irʼɩ̃ a Kirisi a kũu pʋↄ. (A Naaŋmɩn wɩɛfʋ ɩ̃ saa a nyɩ pↄw a faafʋ.) ⁶ A mɩnɛ sɩ na be a Jeeju-Kirisi jie, a Naaŋmɩn lãa na ir sɩ a kũu pʋↄ ɩ̃ ƴↄ̃w sɩ a sɩ lãa jɛ nɩ ʋ a saa juu. ⁷ A Naaŋmɩn maalʼã a lɛ bʋↄrↄ ʋ tʋↄ miil a daar ala na tuure pʋↄ a mɩnɛ a ʋ sũofʋ na nyɩrɩ̃ bɛrmɛ a ʋ yɛ̃ ʋlↄ ʋ na bↄ̃w nɩ sɩ a Jeeju-Kirisi jie. ⁸ A-na-ɩ a Naaŋmɩn wɩɛfʋ ɩ̃ saa a nyɩ pↄw a faafʋ a nyɩ ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ. Aa yi a nyɩ jie wa; Naaŋmɩn bom ʋ, ʋ kʋ nyɩ pↄrↄ. ⁹ Aa ɩ tʋmↄ nyɩ tʋ̃ pↄw ʋ wa, a mɩnɛ a nɩrɛ nↄↄ bʋↄrↄ yuor wa. ¹⁰ A-na-ɩ a Naaŋmɩn ɩ̃ maal sɩ, ɩ̃ ir sɩ a sɩ be a Jeeju-Kirisi jie, a sɩ na tʋↄ maala a tʋ̃-vɛlɛ ala ʋ na dãa de nĩe cↄↄrɩ̃ bar sɩ. ¹¹ Ala-ɩ̃-sↄ nyɩ́ cãa bↄ̃w nɩ a mɩnɛ ba na dↄw nyɩ a nyɩ ɩ a nɩ-bʋlsɩ, a nyɩmɩ a Jufisɩ na ma bʋↄlↄ a nɩ-pↄrsɩ. A-na-ɩ a bala, ba ma ɩ na a ba ŋmaa ba a yʋↄr, ɩ̃-cɛ a nyɩmɩ, nyaa tɛrɛ a jɩbaa ʋlↄ a nyɩ ɩ̃gan pʋↄ wa. Nyɩ́ tɩɛrʼɩ̃ a ala nyɩ na dãa ɩ a korĩ-cɛ. ¹² A ʋna daarʼãa nyaa dãa bↄ̃w Kirisi wa. Sáanba nyɩ dãa ɩ, ma be tↄ a Ɩsɩrayɛl nɩbɛ pʋↄ wa. Nyaa mɩ dãa be tↄ a pʋlɩ̃-tar ala pʋↄ a Naaŋmɩn na pʋlɩ̃ nɩ a ʋ nɩbɛ wa. Nyaa mɩ dãa tɛrɛ tɩɛrɩ̃-son, ɩ̃ ma mɩ dãa tɛrɛ Naaŋmɩn ka a tẽw pʋↄ wa. ¹³ Ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na nyɩ na be a Jeeju-Kirisi pʋↄ, a nyɩmɩ na dãa jãa taa nɩ a Naaŋmɩn lɛ pɩɛlʼɩ̃ ʋ na a Kirisi kũu ɩnɛ. ¹⁴ A-na-ɩ a ʋlↄ mɩ̃ɛ na maal a Jufisɩ nɩ a nɩ-bʋlsɩ a ba lɩɛb ɩ bõƴen ɩ̃ ɩ a sɩ pɩɛnfʋ. A mɩnɛ ʋ na Ɩɩɩr a ʋ mɩ̃ɛ, ʋ wɛlʼã a dacin ʋlↄ bar na dãa var ba a kpee kpee a ba ɩ a sama-deme, ¹⁵ ɩ̃ mɩ sãw a ƴɛr-kpɛn nɩ a ƴɛr-ciirsɩ a jaa bar na be a Mowisi sɛbɛ pʋↄ, a mɩnɛ ʋ na maal a nɩ-kpee kpee bala a ba lɩɛb ɩ bõ-ƴen a ʋ jie, a pɩɛnfʋ na pãa be. ¹⁶ A ʋ kũu ʋ na kpi a nɩ-kʋ-daa juu ɩnɛ ʋ sãw na a ba Ꞌlaarfʋ bar, ɩ̃ ɓaalɩ̃ ba a ba ɩ bõ-ƴen nɩ a Naaŋmɩn. ¹⁷ Ʋ wa nɩ na a pɩɛnfʋ ƴɛr-son hier kʋ a nyɩmɩ nɩ-bʋlsɩ na dãa jãa nɩ a Naaŋmɩn, nɩ a Jufisɩ bala na dãa pɩɛlʼɩ̃ ʋ. ¹⁸ A ala ɩ Jufisɩ mɩɩ nɩ-bʋlsɩ sɩ ɩ, sɩ tɛrɛ na sↄr a Kirisi ɩnɛ na kpɛ a Naaŋmɩn nii-sↄw nɩ a ʋna Sɩ-bõ-ƴen ʋ na kʋ sɩ. ¹⁹ Ala-ɩ̃-sↄ nyaa lɛ cãa ɩ sáanba mɩɩ tẽ-kpee nɩbɛ wa, ɩ̃-eɛ nyɩ be na tↄ a Naaŋmɩn nɩbɛ pʋↄ, ɩ a ʋ yir deme. ²⁰ Ba mɩ mɛ nyɩ na dↄↄl a yir ʋlↄ a Naaŋmɩn na kparʼɩ̃ a nɩ-tʋnɩsɩ nɩ a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃-bʋʋrbↄ. Ɩ̃ a Jeeju-Kirisi mɩ̃ɛ ɩ̃ ɩ a kubir ʋlↄ ba na de ƴↄ̃w a dacin gbɛr pʋↄ. ²¹ Á ʋlↄ ɩ̃ sↄ a yir ʋ jaa fãgã, ʋlↄ ɩ̃ mɩ maala ʋ ʋ dↄↄlↄ taa ɩrɛ a ʋ yir cɛcɛ ʋ na kpɛɛrɛ. ²² A nyɩmɩ mɩ, a mɩnɛ nyɩ na be a Kirisi jie, ʋ mɩ de nyɩ na ƴↄ̃w a ʋna yir pʋↄ, a sɩ na lãa ɩ a jie ʋlↄ a Naaŋmɩn na kpɛɛrɛ nɩ a ʋ Sɩɛ.

¹ Ala-ɩ̃-sↄ, a maa Pol na ɩ a Jeeju-Knisi kasu sʋbↄ ma sʋↄrↄ na a Naaŋmɩn ƴↄnↄ a nyɩmɩ nɩ-bʋlsɩ. ² Ɩ̃ bↄ̃w na bↄ̃w ka nyɩ wõ na a ba ƴɛr a tʋↄfʋ ʋlↄ a Naaŋmɩn na kʋ ma a ʋ maal-vɩlaa ɩnɛ ɩ̃ tʋnↄ nɩ a nyɩ jie. ³ A Naaŋmɩn dãa na miil ma bom ɩ̃ na bↄ̃w a ʋ tʋ̃-sↄↄlaa, a mɩnɛ ɩ̃ na de nĩe sɛb a ŋmãa yel nyɩ. ⁴ A nyɩmɩ wa Ꞌwuor a be, nyɩ na nyɛ na bↄ̃w ka ɩ̃ bↄ̃w na bõ-sↄↄlaa a Kirisi ɩnɛ. ⁵ A Naaŋmɩn ma dãa miil a ʋna bõ-sↄↄlaa a korĩ-cɛ nɩbɛ wa, ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na, ʋ de na a ʋ Sɩɛ miilʼɩ̃ a ʋna bom a ʋ nɩ-tʋnɩsɩ nɩ a ʋ pʋ-tɩɛrʋ̃-bʋʋrbↄ sono. ⁶ A ɩ na a mɩnɛ a nɩ-bʋlsɩ na pↄw a Jufisɩ a ba be tↄ a yele ala pʋↄ a Naaŋmɩn na gbɛɛrɩ̃ a ʋ nɩbɛ ɩnɛ, ɩ̃ mɩ ɓã taa ɩ a ɩ̃gan bõ-ƴen, mɩ lãa pↄwrↄ a pʋlɩ̃fʋ bom ʋlↄ a Naaŋmɩn na pʋlɩ nɩ ba a Jeeju-Kirisi pʋↄ. ⁷ Ɩ̃ lɩɛbʼã ɩ a Naaŋmɩn tʋ̃tʋnↄ mana a ʋna ƴɛr-son, tu nɩ a tʋↄfʋ ʋlↄ ʋ na kʋ ma a ʋ maal-vɩlaa ɩnɛ, nɩ a ʋ kpɛ̃w na tʋnↄ a ɩ̃ pʋ̃ↄ. ⁸ A Naaŋmɩn nɩbɛ pʋↄ, maa ɩ̃ ɩ a par-pↄwrↄ a ba jaa jie, ɩ̃-cɛ a Naaŋmɩn kʋ ma na a tʋↄfʋ ʋlↄ ɩ̃ mana nɩ a ʋ ƴɛr-son na ɩ a Kirisi yel-vɛlɛ na ma tɛrɛ baarfʋ wa, kʋrↄ a nɩ-bʋlsɩ, ⁹ ɩ̃ na mɩ tↄw a nɩbɛ ba jaa a ba na tʋↄ bↄ̃w a mɩnɛ a Naaŋmɩn pʋ-tɩɛrʋ̃ na sɛw a maal. A ʋna tɩɛrʋ̃ naa sↄↄlɩ̃ na a korĩ-cɛ jaa a Naaŋmɩn ʋlↄ na maal a yele a jaa pʋ̃ↄ, ¹⁰ a mɩnɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na ʋ na tʋↄ maal a tʋↄfʋ nɩ a fãgãsɩ a jaa na be a saa juu a ba nyɛ a ʋ kpaarfʋ bʋrↄ bʋrↄ a duo-puorbo jie. ¹¹ A ala a jaa maalʼã tu nɩ a Naaŋmɩn pʋ-tɩɛrʋ̃ ʋ na dãa tɛrɛ a korĩ-cɛ jaa ɩ̃ pãa de a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi maalʼɩ̃. ¹² A ʋna Kirisi jie sɩ na be, tɛrɛ nɩ ʋ a ƴↄ̃w-nyãa, sɩ tɛrɛ na sↄr na bar nyãa ɩraa nɩ a Naaŋmɩn nii-sↄw. ¹³ Ala-ɩ̃-sↄ ɩ̃ sʋↄr nyɩ na, nyɩ taa ɩ a sube sãw nyɩ a won ala ɩ̃ na nyɛrɛ a nyɩ ɩnɛ wa. A ɩ na a nyɩ yo-yifʋ bom. ¹⁴ Ala-ɩ̃-sↄ, ɩ̃ ma gburĩ na a dume ɩ̃ puoro a Sãa Naaŋmɩn ¹⁵ ʋlↄ na Ꞌwuoro a yir bʋrↄ bʋrↄ nɩbɛ ba jaa na be a saa juu nɩ a tẽw pʋↄ, ¹⁶ sʋↄrↄ nɩ ʋ a ʋ de a ʋ Sɩɛ fãgã kʋ nɩ nyɩ a suur pʋↄ kpɛ̃w, a yi a ʋ na-yele na be a yo-yifʋ pʋↄ. ¹⁷ Ɩ̃ mɩ sʋↄrↄ ʋ na a mɩnɛ a Krrisi na Ɩʋↄrↄ beree a nyɩ suur pʋↄ a nyɩ ƴↄ̃w-nyãa ɩnɛ, a nyɩ na ba ɩraa cĩcĩ a ʋ nʋfʋ pʋↄ, ¹⁸ ɩ̃ mɩ tʋↄ lãa bↄ̃w nɩ a Naaŋmɩn nɩbɛ ba jaa a mɩnɛ a Kirisi nʋfʋ na yalɩ̃, ɩ̃ womo ɩ̃ mɩ do, ɩ̃ mɩ kpɛ a pʋ̃ↄ. ¹⁹ Ɩ̃ sʋↄrfʋ ɩ na a nyɩ na Ɩʋↄ bↄ̃w a ʋ nʋfu ʋlↄ na gãw a bↄ̃wfʋ a Jaa, a mɩnɛ nyɩ na tʋↄ sɛw nɩ a Naaŋmɩn ʋlↄ a bom kaw na ma ɓↄr wa. ²⁰ Naaŋmɩn sↄ pɛwfʋ, ʋlↄ na tbↄrↄ maala a yele a jaa a gãwna a ala a jaa sɩ na sʋↄrↄ ʋ mɩɩ sɩ na tɩɛrɛ nɩ, tuure nɩ a mɩnɛ a ʋ kpɛ̃w na tʋnↄ a sɩ pʋ̃ↄ. ²¹ Ʋlↄ ɩ̃ sↄ a yo-yifʋ a duõ-puorbo sↄ̃w nɩ a Jeeju-Kirisi jie, a daarʼãa pʋↄ nɩ a daar a jaa Amɛn.

¹ Ala-ɩ̃-sↄ, a maa na ɩ a kasu sʋbↄ a Nɩ-kpɛ̃ɛ ɩnɛ ɩ̃ kpakpana nyɩ, nyɩ́ ɩ a nyɩ maalfʋ a cere tuure nɩ a ala ɩnɛ a Naaŋmɩn na bʋ̃ↄl nyɩ. ² Nyɩ́ ɩ nɩbɛ bala na wur a ba mɩ̃ɛ, ɩ nɩ nɩ-hɛlɛlɛ, tɛrɛ nɩ a su-nyↄwraa a daar a jaa, mɩ diere nɩ a bɩɛfʋ jiir bara kʋrↄ taa nɩ nʋfʋ. ³ A Naaŋmɩn Sɩɛ maal nyɩ na a nyɩ ɩ bõ-ƴen, ala-ɩ̃-sↄ nyɩ́ bↄ̃w ɩraa a ʋna bõ-ƴen ɩfʋ pʋↄ tɛrɛ nɩ taa a su-ɓaar. ⁴ Sɩ jaa kpaarɩ̃ na ɩ ɩ̃gan bõ-ƴen, ɩ̃ a Naaŋmɩn Sɩɛ mɩ ɩ bõ-ƴen, a mɩnɛ a Naaŋmɩn na mɩ bʋↄl nyɩ a nyɩ na lãa tɛrɛ tɩɛrɩ̃-son bõ-ƴen tɛw. ⁵ Nɩ-kpɛɛ bõ-ƴen tɛw ɩ̃ be be. Ã sɩ ƴↄ̃w-nyãa nɩ a kʋ̃ↄ mʋrfʋ mɩ ɩ bõ-ƴen tɛw. ⁶ Naaŋmɩn bõ-ƴen tɛw ɩ̃ be be, ʋlↄ na ɩ a nɩbɛ ba jaa Sãa. A ba jaa pʋↄ, ʋlↄ ɩ̃ ɩ a kpɛ̃ɛ, rnɩ tʋnↄ a tʋmↄ a ba jie, ɩ̃ mɩ be a ba pʋ̃ↄ. ⁷ Ɩ̃-cɛ a sɩ jaa bõ-ƴene-ƴene pↄw na a tʋↄfʋ kpee kpee tu nɩ a ala sɩ na pↄw a Kirisi maal-vɩlaa jie. ⁸ A mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel. “A lɛdaar ʋ na dãa do, ʋ nyↄↄrʼã a ʋ sama-deme do nɩ, ɩ̃ mɩ de a yele po a ʋ nɩbɛ.” ⁹ Bõ ɩ̃ ɩ a ƴɛr-birʼã par, na yel á ʋ do na? A miile na á ʋ dãa na de nɩ̃e suu ka a tẽw pulẽe. ¹⁰ A ʋlↄ na suu a lɛ, a ʋlↄ naa ɩ̃ do a saꞋlon iin, a mɩnɛ ʋ na tʋↄ paal a jiir a jaa. ¹¹ A ʋlↄ ɩ̃ mɩ po a nɩbɛ a ba tʋmↄ kpee kpee. Ʋ ƴↄ̃w na a ŋmɛɛ a ba ɩ nɩ-tʋnɩsɩ, a ŋmɛɛ ɩ a Naaŋmɩn pʋ-tɩɛrʋ̃-bʋʋrbↄ, a ŋmɛɛ go lɛ ɩ a ƴɛr-son-hierbe, ɩ̃ a ŋmɛɛ mɩ lɛ ɩ a tↄtↄↄrbↄ, jaana nɩ a nɩbɛ. ¹² Ʋ po ba na a tʋmↄ a lɛ a mɩnɛ a ba na gbɛɛrɩ̃ nɩ a Naaŋmɩn nɩbɛ a ba na tʋↄ tʋnↄ a ʋ tʋmↄ, maala nɩ a Kirisi ɩ̃gan ʋ karɛɛ a ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ, ¹³ wa tara nɩ a lɛdaar a sɩ jaa na lãwna taa ɩrɛ bõ-ƴen a sɩ ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ, bↄ̃wnↄ nɩ a Naaŋmɩn Bie ɩ̃ mɩ lɩɛbɛ ɩrɛ a nɩ-bɛrɛ na bɩ, wↄ̃ taa nɩ a Kirisi na ɩ a cɛcɛ. ¹⁴ A nↄhↄ̃, saa lɛ ɩrɛ bibiir a jaan-kpeesɩ na ma de vavire yʋↄrↄ nɩ a kʋ̃ↄ sɛsɛb kaarɩ̃ wa. A jaanfʋ ala ma yi na a bɛbɛlbɛ bala na kpɩl jie, bɛlɛ nɩ a nɩbɛ a ba bↄrↄ. ¹⁵ Ɩ̃-cɛ a sɩmɩ, a mɩnɛ sɩ na ƴɛrɛ a yel-mɩ̃ɛ ƴɛrɩ̃ nɩ a nʋfʋ, sɩ na karɩ̃ na a yele a jaa pʋↄ a Kirisi jie na ɩ a juu. ¹⁶ A ʋlↄ ɩnɛ a ɩ̃gan ɓãbie cow taa, ɩ̃ a ɩ̃gan ʋ jaa fɛw lũ na taa nɩ a ʋ cowfʋ jiir ala a jaa ʋ na tɛrɛ. A nↄhↄ̃, a lɛdaar a ɩ̃gan ɓãbie a jaa na tʋnↄ a ba tʋmↄ a mɩnɛ a na sɛw, a ɩ̃gan ʋ jaa ma karɩ̃ na dↄↄlↄ a nʋfʋ pʋↄ. ¹⁷ Ala-ɩ̃-sↄ, nyɩ́ nyɛ a ala ɩ̃ na yele nyɩ nɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ yuor. Nyɩ taa cãa maala a mɩnɛ a nɩ-bʋlsɩ na maala, tuure nɩ a ba tɩɛrɩ̃-pↄrsɩ wa. ¹⁸ A ba tɩɛrɩ̃sɩ be na a libe pʋↄ. Baa pↄw a Naaŋmɩn baafʋ fɩ̃ɩ wa. A ba sube nyɩrɩ̃ na kpɛmɛ a baa bↄ̃w bom wa. ¹⁹ Bom maa cãa ba ba wa, a ba de a ba mɩ̃ɛ ƴↄ̃w a pebfʋ pʋↄ, tʋnↄ nɩ a tʋ̃-kpansɩ bʋrↄ bʋrↄ a jaa, maa mɩ tɩɛrʼɩ̃ bom wa. ²⁰ Ɩ̃-cɛ a nyɩmɩ, aa ɩ ala nyɩ jaan a Kirisi ɩnɛ wa. ²¹ A mɩnɛ nyɩ na ɩ a Kirisi nɩbɛ, ɩ̃ bↄ̃w ka nyɩ wõ na a ba ƴɛr a Jeeju ƴɛrɩ̃, ɩ̃ jaan nyɩ a yel-mɩ̃ɛ ʋlↄ na be a ʋ pʋↄ. ²² Ala-ɩ̃-sↄ, a sɛw na a nyɩ korĩ-cɛ maal-bie a bↄr, a ana korĩ-cɛ maalfʋ na dãa tɛrɛ a jɩɛlfʋ bɛlɛ nɩ nyɩ cere nɩ a wɛfʋ jie. ²³ A sɛw na a nyɩ sɩɛ nɩ a nyɩ tɩɛrɩ̃sɩ a jaa a lɩɛb ɩ yel-paala. ²⁴ Nyɩ́ lɩɛb maala a maal-bi-paala ala na tuure a Naaŋmɩn ben na mɩ yi a ʋ jie, tɛrɛ a torfʋ nɩ a cɛcɛ ɩfʋ ala na ɩ a yel-mɩ̃ɛ. ²⁵ Ala-ɩ̃-sↄ nyɩ́ ɩ a jirsɩ a bↄr. Nyɩ jaa bõ-ƴene-ƴene nyɩ́ yele taa a yel-mɩ̃ɛ, a-na-ɩ sɩ jaa ɩ na ɩ̃gan bõ-ƴen ɓãbie. ²⁶ A ala ɩ nyɩ wa nyɛ na suur, nyɩ́ tɛrɛ nyɩ mɩ̃ɛ kↄ̃ wa maal fãa wa. Nyɩ taa ɩ a mↄtↄ̃w ʋ wa mʋr pↄw a nyɩ suur wa, ²⁷ ɩ̃ nyɩ taa wa kʋrↄ a Satã sↄr ʋ kpɛɛrɛ nyɩ wa. ²⁸ A ʋlↄ na dãa jure, ú ɩ a baar, ɩ̃-cɛ ú nyↄw a tʋmↄ na ɩ a son, tʋnↄ nɩ kpɛ̃w, a mɩnɛ ʋ na tʋↄ pↄw a yele sũo nɩ a nãw deme. ²⁹ Nyɩ taa wa ɩrɛ ƴɛr-kpana ʋ wa yire a nyɩ nʋↄr pʋↄ fɩ̃ɩ wa, ɩ̃-cɛ nyɩ́ ƴɛrɛ ƴɛr-vɛlɛ, a daar ʋlↄ na sɛw, a na maala a nɩbɛ a ba karɛɛ a ba ƴↄ̃w-nyãa pʋↄ, ɩ̃ sũono a bala na pɩɛlʼɩ̃ nyɩ. ³⁰ Nyɩ taa wa sãwna a Naaŋmɩn Sɩ-cɛcɛ suur wa. Ʋlↄ ɩ̃ ɩ a jɩbaa a Naaŋmɩn na ƴↄ̃w nyɩ, na miile a ʋ na faa nyɩ na a bibi-baaraa dayen. ³¹ Nyɩ́ bar a nɩrɛ pʋ̃ↄ ƴↄ̃wfʋ, nɩ a su-damfʋ, nɩ a suur nyɛfʋ a jaa. Nyɩ́ mɩ bar a gↄ̃-pↄↄr, a kpɛfʋ, nɩ a pʋ-to-tʋmↄ a jaa, a bↄr a nyɩ sↄ̃w. ³² Ɩ̃ nyɩ́ ɛ̃ɛ ɩ nɩ-sono, tɛrɛ nɩ taa a nã-bↄ̃wfʋ, bara nɩ a bɩɛfʋ jiir kʋrↄ taa, a mɩnɛ a Naaŋmɩn na mɩ bar a nyɩ bɩɛfʋ jiir kʋ nyɩ a Kirisi ɩnɛ.

¹ A-na-ɩ nyɩ ɩ na bibiir a Naaŋmɩn na nʋnↄ, ala-ɩ̃-sↄ nyɩ́ tↄↄnↄ ʋ. ² Nyɩ́ tɛrɛ nʋfʋ a nyɩ baafʋ pʋↄ, wↄ̃ taa nɩ a Kirisi na nʋ sɩ ɩ̃ de a ʋ mɩ̃ɛ kʋ sɩ. A-na-ɩ ʋ de na a ʋ mɩ̃ɛ kʋ a Naaŋmɩn, na ʋ lɩɛb ɩ a baar-lo-bom, nyuure vɩlaa kpɛɛrɛ ʋ. ³ Nyɩ ɩ na a Naaŋmɩn deme, ala-ɩ̃-sↄ a gã-ta-burbur mɩɩ a maal-bi-kpansɩ mɩɩ a folʋ̃ʋ ƴɛrɩ̃sɩ a jaa ma sɛw a ma yi a nyɩ nↄɛ pʋʋr wa. ⁴ Aa vɩɛlɛ a nyɩ na ƴɛrɛ a vĩ ƴɛrɩ̃sɩ mɩɩ a ƴɛr-folo-folo mɩɩ a ƴɛr-kpansɩ wa, ɩ̃ nyɩ́ ma ɛ̃ɛ pɛwrɛ a Naaŋmɩn. ⁵ Nyɩ́ bↄ̃wnaa, a bala na gana taa a burbur ba jaa, nɩ a bala na maala a maal-bi-kpansɩ, nɩ a bala na kpɛ a mimir (a-na-ɩ a ʋlↄ na kpɛ a mimir wↄ̃ na taa nɩ a tɩɩb sʋbↄ) ma tʋↄrↄ kpɛɛrɛ pↄwrↄ a yel-sono ala na be a Naaŋmɩn fãw pʋↄ wa. ⁶ Nyɩ taa ɩ a nɩrɛ wa bɛlɩ̃ nɩ nyɩ a ƴɛr-pↄrsɩ wa. A yel-nↄhↄ̃ ɩnɛ a Naaŋmɩn su-tuo mↄↄ pↄw a bala na wõw ʋ a toor. ⁷ Ala-ɩ̃-sↄ nyɩ taa lãwna taa nɩ a nɩ-lɛ nʋmↄ wa. ⁸ A korĩ-cɛ, a libe pʋↄ nyɩ dãa be, ɩ̃-cɛ a ƴɛ̃ƴɛrɩ̃ na nyɩ na be a Kirisi pʋↄ, cãa pʋↄ nyɩ be. Ala-ɩ̃-sↄ, nyɩ́ maala a cãa pʋↄ nɩbɛ maalfʋ, ⁹ a-na-ɩ a cãa tɛrɛ na a son ɩfʋ, a torfʋ nɩ a yel-mɩ̃ɛ tʋ̃-bʋrↄ bʋrↄ a jaa. ¹⁰ Nyɩ́ ƴↄ̃w fãw ɩ̃ bↄ̃w barsɩ a maal-bie ala na nʋmↄ a Nɩ-kpɛ̃ɛ. ¹¹ Nyɩ taa wa beree tↄ a tʋ̃-pↄrsɩ pʋↄ a bala na be a libe pʋↄ na tʋnↄ wa, ɩ̃ nyɩ́ ɛ̃ɛ maal a yi cãa pʋↄ. ¹² A ma ɩ na vĩ a ala ɩ fʋ mana na a ala ba na ma sↄↄlɩ̃ maal. ¹³ Ɩ̃-cɛ a lɛdaar a tʋmↄ ala na yi a cãa pʋↄ, ba na nyɛ na a mɩnɛ a na wↄ̃, ¹⁴ a-na-ɩ a yele a jaa na ma yi a cãa pʋↄ ma caarɩ̃ na. Ala-ɩ̃-sↄ a yel: “A fʋ̃ʋ na gur, jaw! Jaw ir a kũusɩ pʋↄ, ɩ̃ a Kirisi na caarɩ̃ fʋ na a ʋ cãa.” ¹⁵ Ala-ɩ̃-sↄ nyɩ́ bↄ̃w tɛrɛ nyɩ mɩ̃ɛ a nyɩ maalfʋ pʋↄ, kↄ̃ maala wↄ̃ taa nɩ a bala na ma bↄ̃w bom wa, ɩ̃-cɛ nyɩ́ maala nɩ-kpaarsɩ maalfʋ. ¹⁶ Nyɩ́ nyɩrɛ tʋnↄ a tʋ̃-vɛlɛ ala nyɩ na tʋↄrↄ a daarʼã pʋↄ, a-na-ɩ a bibie asɩmɛ ɩ na bibi-tor. ¹⁷ Nyɩ taa ɩ dãbolo wa, ɩ̃-cɛ nyɩ lã bↄ̃w a ala a Naaŋmɩn na bʋↄrↄ a nyɩ jie. ¹⁸ Nyɩ taa cãa ɩ dã-Ꞌlaarba wa; a sãwfʋ pʋↄ a na eenʼɩ̃ nyɩ. Ɩ̃-cɛ nyɩ́ sɛw nɩ a Naaŋmɩn Sɩɛ. ¹⁹ Nyɩ́ cɩɛrɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ yele, nɩ a yele ala nyɩ na ƴↄ̃w, nɩ a ala a Naaŋmɩn Sɩɛ na kʋ nyɩ, ŋmeere nɩ a bɩnɛ pɛwrɛ nɩ ʋ nɩ a nyɩ suur ʋ jaa. ²⁰ A daar a jaa, nyɩ́ puoro a Sãa Naaŋmɩn nɩ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi yuor a yele a jaa pʋↄ. ²¹ A mɩnɛ nyɩ na ƴↄnↄ á Kirisi, nyɩ́ mɩ eʋrↄ taa. ²² Pↄↄbↄ, nyɩ́ cʋrↄ a nyɩ sɩrbɛ a mɩnɛ nyɩ na mɩ cʋrↄ a Nɩ-kpɛ̃ɛ, ²³ a-na-ɩ a sɩrɛ ɩ̃ ɩ a ʋ pↄw juu, a mɩnɛ a Kirisi na ɩ a juu a dno-puorbo na ɩ a ʋ ɩ̃gan jiẽ, mɩ ɩ nɩ a ba Fafaara. ²⁴ Ala-ɩ̃-sↄ a pↄↄbↄ sɛw na na cʋrↄ a ba sɩrbɛ a yele a jaa pʋↄ, wↄ̃ taa nɩ a duo-puorbo na cʋrↄ a Kirisi. ²⁵ Sɩrbɛ, nyɩ́ nʋnↄ a nyɩ pↄↄbↄ wↄ̃ taa nɩ a mɩnɛ a Kirisi na mɩ nʋ a duo-puorbo, ɩ̃ de a ʋ mɩ̃ɛ kʋ ba. ²⁶ Ʋ maalʼã a lɛ na ow ba kpee a ba ɩ a Naaŋmɩn ben, a mɩnɛ ʋ na pɛw ba nɩ a kʋ̃ↄ nɩ a ƴɛrɩ̃ cↄↄrɩ̃. ²⁷ A-na-ɩ ʋ bʋↄrↄ na ʋ maal a duo-puorbo a ba ɩraa a ʋ nii-sↄw tɩɩ vɩɛlɛ ɩ nɩ a cɛcɛ, kↄ̃ tɛrɛ sãwfʋ jie, nɩ mabfʋ jie, nɩ lↄ̃lↄrɩ̃fʋ jie, nɩ bom kãw na wↄ̃ a lɛ wa. ²⁸ A lɛ ʋ mɩ, a sɩrbɛ sɛw na na nʋnↄ a ba pↄↄbↄ, a mɩnɛ ba na nʋ a ba mɩ̃ɛ. A ʋlↄ na nʋnↄ a ʋ pↄw, a ʋ mɩ̃ɛ ʋ nʋnↄ. ²⁹ A-na-ɩ nɩrɛ ma be na Ꞌlaar a ʋ ɩ̃gan wa. Ʋ ma ɛ̃ɛ na cↄↄrↄ ʋ ɩ̃ bↄ̃w cɛlɛ ʋ, a mɩnɛ a Kirisi na maala a duo-puorbo jie, ³⁰ a-na-ɩ sɩ ɩ na a ʋ ɩ̃gan ɓãbie. ³¹ A mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel: “A ala ɩnɛ a daba na bar a ʋ sãa nɩ a ʋ mã, ɩ̃ mar taa nɩ a ʋ pↄw a ba lɩɛb ɩ ɩ̃gan bõ-ƴen.” ³² A ƴɛr-sↄↄlaa na ɩ na bo-kpɛ̃ɛ a ka. A ɩ̃ jie, a ƴɛrɛ na a Kirisi nɩ a duo-puorbo ƴɛrL ³³ Ɩ̃-cɛ a mɩ ƴɛrɛ nɩ na a nyɩmɩ mɩ. A sɛw na a sɩrɛ ʋ nʋnↄ a ʋ pↄw a ʋ mɩ̃ɛ kaarɩ̃, ɩ̃ a pↄw na mɩ ƴↄnↄ a ʋ sɩrɛ.

¹ Bibiir, a nyɩ tʋn a Nɩ-kpɛ̃ɛ pʋↄ ɩ na a nyɩ na wono a nyɩ dↄↄrbↄ a toor, a-na-ɩ a lɛ ɩ̃ tor. ² - ³ A mɩnɛ a Naaŋmɩn Sɛbɛ na yel: “Yↄnↄ a fʋ sãa nɩ a fʋ mã”. A naa ɩ̃ ɩ a dãdãw ƴɛr-kpɛ̃w na tɛrɛ a pʋlɩ̃fʋ: “A mɩnɛ a fʋ na tɛrɛ nʋ̃ↄ, mɩ kam ka a tẽw pʋↄ”. ⁴ Saanba, nyɩ taa wa maala a nyɩ bibiir a ba nyɛrɛ suur wa, ɩ̃-cɛ nyɩ́ guolo ba, jaana nɩ ba, mana ba a yɛ̃ ala na yi a Nɩ-kpɛ̃ɛ jie. ⁵ Gbãgbaar, nyɩ́ jↄrↄ a nyɩ nɩ-bɛrɛ a ka a tẽw na pʋↄ, wono nɩ ba a toor nɩ su-vɩlaa, a mɩnɛ nyɩ na maal a Kirisi jie. ⁶ Nyɩ taa ma maala a lɛdaar tɛw ba na ma jʋʋrↄ nyɩ a na nʋmↄ ba wa, ɩ̃-cɛ nyɩ́ tʋnↄ a mɩnɛ nyɩ na ɩ a Kirisi gbãgbaar, maala nɩ a Naaŋmɩn pʋ-tɩɛrʋ̃ nɩ a nyɩ suur ʋ jaa. ⁷ Nyɩ́ sↄw nɩ pʋↄ ɩ̃ tʋnↄ a nyɩ gbãgba-tʋmↄ wↄ̃ taa nɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ nyɩ tʋnↄ kʋrↄ, ɩ̃ a kↄ̃ ɩ nɩbɛ tɛw ʋ wa. ⁸ A-na-ɩ nyɩ bↄ̃w ka a bala na ɩ a gbãgbaar mɩɩ a bala na sↄ a ba mɩ̃ɛ, sɩ jaa bõ-ƴene-ƴene na pↄw na a yar a Nɩ-kpɛ̃ɛ jie tu nɩ a vɩlaa lɛ sɩ na maala. ⁹ A nyɩmɩ nɩ-bɛrɛ, nyɩ́ mɩ maala a lɛ a nyɩ gbãgbaar jie. Nyɩ́ bar ba a pirfʋ, a-na-ɩ nyɩ bↄ̃w ka Nɩ-kpɛ̃-bõ-ƴen nyɩ tɛrɛ nɩ a bala, a ʋlↄ na be a saa juu na ma Ꞌwuoro a nɩbɛ kpee kpee wa. ¹⁰ A ala na cɛ ɩ na, nyɩ́ bʋↄrↄ a nyɩ fãgã a Nɩ-kpɛ̃ɛ pʋↄ, a-na-ɩ a ʋ kpɛ̃w nyɩrɩ̃ na waa. ¹¹ Nyɩ́ de a Naaŋmɩn jɛb yele a jaa ʋ na kʋ nyɩ tɛrɛ, a mɩnɛ a nyɩ na tʋↄ ɩraa gu a Satã a ʋ kpɩɩlʋ̃ʋ tʋmↄ pʋↄ. ¹² A-na-ɩ aa ɩ nɩsaa-salba sɩ jɛbɛ nɩ wa, ɩ̃-cɛ a sɩ-kpansɩ na be a saꞋlon, a tʋↄfʋ nɩ a fãgãsɩ, nɩ a bala na tɛrɛ a tẽw naa na be a libe pʋↄ sɩ jɛbɛ nɩ. ¹³ Ala-ɩ̃-sↄ nyɩ́ de a Naaŋmɩn jɛb yele a jaa, a mɩnɛ a nyɩ na tʋↄ bↄ̃w ɩraa gu a san-sʋbↄ a bibi-tuo dayen, ɩ̃ a lɛdaar nyɩ na jɛb a jɛb, ta a baarfʋ daar, a nyɩ na cãa ɩraa cĩcĩ. ¹⁴ Ala-ɩ̃-sↄ nyɩ́ bↄ̃w ɩraa cĩcĩ. Nyɩ́ de a yel-mɩ̃ɛ ʋ ɩ sɩɛ gan a nyɩ sɛ a sɩɛ pʋↄ, ɩ̃ mɩ de a torfʋ ʋ ɩ a nyã-piwraa, ¹⁵ ɩ̃ mɩ ɓĩɓine a su-ɓaar ƴɛr-son ƴɛrfʋ ɩnɛ, a wↄ̃ taa nɩ nafaba nyɩ na su. ¹⁶ A daar a jaa nyɩ́ bↄ̃w nyↄw a nyɩ bõ-piwraa na ɩ a nyɩ ƴↄ̃w-nyãa nyɩ na tʋↄrↄ kpiine nɩ a Fãa Sʋbↄ vũu pime bara. ¹⁷ Nyɩ́ sↄw de a faafʋ na ɩ a nyɩ kur sapi, nɩ a Naaŋmɩn ƴɛrɩ̃ na ɩ a ʋ Sɩɛ bãjɩnɛ. ¹⁸ Nyɩ́ maala a ala a jaa puoro nɩ a Naaŋmɩn, sʋↄrↄ nɩ ʋ. A daar a jaa nyɩ́ puoro ʋ a mɩnɛ a ʋ Sɩɛ na tↄwrↄ nyɩ, na nyɩ bↄ̃w jʋʋrↄ kↄ̃ gala wa, ɩ̃ mɩ sʋↄrↄ ƴↄnↄ a Naaŋmɩn deme ba jaa. ¹⁹ Nyɩ́ mɩ sʋↄrↄ ƴↄnↄ ma, ʋ na kʋ ma a ƴɛr-bie ala na sɛw a lɛdaar ɩ̃ na ƴɛrɛ, ɩ̃ na ƴɛrʼɩ̃ Ꞌlafʋ, miilʼɩ̃ a bõ-sↄↄlaa ʋlↄ na ɩ a ƴɛr-son. ²⁰ A ʋlↄ ɩnɛ a Naaŋmɩn ƴↄ̃w ma ɩ̃ ɩ a ʋ tʋ̃tʋnↄ, a mɩnɛ ɩ̃ na saarɩ̃ be a kasu pʋↄ. Ala-ɩ̃-sↄ nyɩ́ sʋↄrↄ a Naaŋmɩn ƴↄnↄ ma ɩ̃ na ma ƴɛrʼɩ̃ Ꞌlafʋ a mɩnɛ a na sɛw. ²¹ A Tɩsɩkɩ na ɩ a sɩ yɛb-nʋnaa nɩ a sɩ sõsũo-dẽdẽ a Nɩ-kpɛ̃ɛ tʋmↄ pʋↄ, na man nyɩ na a yele a jaa, a mɩnɛ nyɩ na tʋↄ wõ a ɩ̃ ƴɛrɩ̃, nɩ a ala ɩ̃ na maala. ²² Ʋlↄ ɩ̃ tʋnↄ a nyɩ sɛ̃ a nyɩ na tʋↄ bↄ̃w a mɩnɛ a sɩ yele na be, ɩ̃ mɩ tʋↄ kʋ nyɩ a Ꞌlafʋ. ²³ A su-ɓaar, a nʋfʋ nɩ a ƴↄ̃w-nyãa ala na yi a Sãa Naaŋmɩn nɩ a Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi sɛ̃, á be a yɛɛr ba jaa jie. ²⁴ A Naaŋmɩn sũofʋ ú be a bala ba jaa jie na tɛrɛ a nʋfʋ nɩ a sɩ Nɩ-kpɛ̃ɛ Jeeju-Kirisi, na ɩ a nʋfʋ ʋlↄ na ma baara wa.