Akugu Ma Dɔgba ꞌBa Pɔlo
Zi Kanisa Ma
KORINITO
11Ma Pɔlo mo ame Bɔkoꞌba kigeli ma ꞌdeni gɔ akoꞌdɔkɔ abo rɔ bɔ laja ꞌba Yësu Kurïsïtö ne, ze ti Sɔsetene bɔ löndö ze, dumötö ye pili. 2Mëdï mugu ame ziye kpe kanisa ꞌba Bɔkoꞌba ma mï Korinito, kpe ame ga Bɔkoꞌba kïdëkï ye ꞌdeni rɔ ꞌba bo ga rɔ akɔtɔ ti Yësu Kurïsïtö gbï mï rɔ kodɔꞌbɔ ti ma konzi mɔtɔ ga ame mï dɔliŋɔ nime pili këdï kumötu ti möyï bo Yësu Kurïsïtö ŋere ꞌbënnï ame kina gbï rɔ ŋere ze ne.
3Lende këyï ti yëyï abo ꞌba Bɔkoꞌba ꞌbu ze ti ꞌba ŋere ze Yësu Kurïsïtö koloma kɔtɔ tiye.
Yëyï Ti Kurïsïtö
4Mëdï nduwë rɔ toꞌdɔ yëëꞌdï mo zi bo Bɔkoꞌba ma gɔ lende ꞌbe gɔ mï këyï nime bo koꞌdɔ ꞌdeni ziye kpe ma rɔ akɔtɔ ti Yësu Kurïsïtö ne. 5Bo odɔ mɔri ꞌdeni dɔye kiꞌdi akikali gbï ti kpa kikali lende ꞌdeni ziye. 6Kina gbï ŋgiraꞌda ꞌba laja ꞌba Kurïsïtö alo ꞌdeni ŋgï mïye, 7kɔcɔke dë du te di dɔ yëyï ma Bɔkoꞌba këdï koꞌdɔ pili ziye naga mï kɔmɔ kiꞌdi ꞌbe gɔ tako ꞌba ŋere ze Yësu Kurïsïtö tileme rɔ bo. 8Bo na ŋgï ti kogbɔ ye köꞌböke ti mï këddï ŋbö kömö mï kada ma rɔ ŋburuŋburu ꞌba dɔliŋɔ nime kota ye kinza bɔti mɔtɔ rɔye mï kada ꞌba tako abo nima. 9Bo Bɔkoꞌba na me kïdëkï ye ꞌdeni mï rɔ kodɔꞌbɔ ti kole abo Yësu Kurïsïtö ŋere ze nime kina bo bɔ tuyï mï lende abo na dë.
Lamo Ti Rɔ Koza
10Kpe löndö ma ga, mëdï miꞌdi ame ziye ti közï kakpa ꞌba ŋere ze Yësu Kurïsïtö. Utïke dɔ lende ꞌbe bi kɔtɔ kinza rɔ koza yïmo. Odɔꞌbɔke mïye ŋburu kɔtɔ mï meri ꞌbe gbï ti lende kiya ꞌbe ga. 11Römöyï muwö lëbï mo bine eꞌbe Kulöwë ga ïyëtï zö tëgë lamo ëdï ꞌdeni mï löŋgö ye yayi. 12Kpe lende ꞌbe pili rɔ gɔye, ya mɔtɔ ga ebe tiya mo te, “Ma ꞌbama mösö gɔ Pɔlo,” ya mɔtɔ ga iya ꞌbënnï te, “Ma ꞌbama rɔ ꞌba Apolo,” mɔtɔ ga tëgë, “Ma ꞌba Pïtörö na,” tine ya mɔtɔ ga iya ꞌbënnï te, “Ma ꞌba Kurïsïtö na.” 13Waꞌdi ga na tara? Kurïsïtö mo ebe koza mïnï ꞌdeni? Pɔlo na me kutötï kölë bine dɔ ŋgërï gɔye ne? Obapatisi ye rɔ bɔ kösö gɔ Pɔlo ga?
14Yëëꞌdï këdï zi Bɔkoꞌba, ꞌbama mobapatisi ama bɔtɔ dë di mï löŋgö ye yayi. Bilaka ma mobapatisi na ŋge rɔ Kurïsïpö ni ti Gayo. 15Kina kinza bɔtɔ mɔtɔ kebe kiya dë te obapatisi bo rɔ bɔ kösö gɔma. 16Tine mɔtɔ eꞌbe Setepana ga na ŋge mobapatisi. Momeri ꞌbama bɔtɔ mɔtɔ ma mobapatisi ꞌböwu di gɔ ame inza kpe. 17Kurïsïtö oja ma dë tobapatisi bilaka, tine oja ma tuwöwö laja laka abo. Kina bo oja ma dë gbï ꞌdɔ tuwöwö mo ti akikali ꞌba mï dɔ bilaka lesi kinza kuburu bi ꞌba tutötï Yësu nime ra yaga.
Akikali Ma Laka
18Römöyï tölë ꞌba Kurïsïtö dɔ ŋgërï nime ma di zïnnï lïjë ma ꞌdeni rɔ a ꞌba tölë naga nima inda ŋgï kɔzɔ lende sari. Ne ma di zize ze ame këdï kɔmɔ ze ne ileme ŋgï rɔ tigɔ ꞌba Bɔkoꞌba. 19Mï buku ꞌba Bɔkoꞌba yayi iya te, “Ti mirasi mï akikali ꞌba bɔ lende kikali ni yaga. Kina ti mïlïkö mï kɔmɔ kandi ꞌba bɔ kɔmɔ kandi ni yaga.”
20Ne ɔdɔ kina këdï ꞌdeni te tine lïjë bɔ lende kikali ni ëdï ꞌdeni yala nati? Kina gbï lïjë ma rɔ bɔ kɔmɔ kiyandi ꞌba köꞌdu kiꞌdi mo tönë ga lïjë ëdï ꞌdeni yala nati? Lïjë bɔ kpa kitigɔ mo tönë ga ëdï ꞌdeni yala nati? Kina me Bɔkoꞌba kileme ꞌdeni bine akikali ꞌba dɔliŋɔ nime ka ŋgï rɔ wa sari. 21Römöyï bo Bɔkoꞌba ti akikali dɔ kiteli abo iꞌdi tikali bo ꞌdeni konya dönnï lïjë bilaka lesi ti akikali ma ꞌbënnï mo tönë. Tine ma kiꞌdi dönnï gɔ laja rumö abo nime dëdï duwöwö kɔzɔ akiya ꞌbënnï ꞌba laki ni ne na Bɔkoꞌba këdï kɔmɔ. 22Yudayi iteri ma ꞌbënnï rɔ gɔ kotɔ rɔ akileme mo, tine Giriki oma ꞌbënnï rɔ gɔ akikali mo. 23Tine ma ꞌbeze duwöwö eze ŋge rɔ lende ꞌba tutötï Kurïsïtö ame koja kako di mïtɔrɔ ne. Kina me ꞌböwu Yudayi omba ma ꞌbënnï za rɔ gönnï teyi, tine ma di zi bɔ löwö ni ŋgï rɔ wa sari. 24Na ma di zïnnï lïjë Yudayi ni ti Giriki ame ga Bɔkoꞌba kïdëkï ꞌdeni ne, Kurïsïtö mo na me ŋgï dëdï duwöwö. Bo na rɔ tigɔ ꞌba Bɔkoꞌba gbï rɔ akikali mo. 25Römöyï wa ame këdï kiya rɔ rumö ꞌba Bɔkoꞌba ne ebe akikali ꞌba bilaka lesi. Kina wa ame këdï kiya rɔ tikeŋme ꞌba Bɔkoꞌba ne ebe tigɔ ꞌba bilaka lesi.
26Kpe löndö ma ga, omerike te ma tönë Bɔkoꞌba kïdëkï ye ne. Ma konzi di mï löŋgö ye inza rɔ bɔ akikali ꞌba dɔliŋɔ nime. Ma konzi inza gbï rɔ bɔ tigɔ ala rɔ kole ꞌba löbu ni. 27Tine Bɔkoꞌba igeli abo rɔ wa ame ga bilaka ꞌba dɔliŋɔ nime kïdëkï rɔ rumö ne ꞌdɔ kodɔ rɔ kaya rönnï lïjë bɔ lende kikali ni. Bo igeli abo rɔ wa ame dɔliŋɔ kïdëkï rɔ ma keŋme naga ne ꞌdɔ kodɔ rɔ kaya rönnï lïjë bɔ tigɔ ni. 28Bo igeli abo rɔ wa ame ga dɔliŋɔ kindiri kudölï kiya rɔ wa ma yawa ne ꞌdɔ kuburu lïjë bɔ rɔ löbu ni. 29Bo Bɔkoꞌba oꞌdɔ kɔzɔ a nima tara kinza bɔtɔ kari kebe ra tonyo koso mo zi bo. 30Bo Bɔkoꞌba na koꞌde ye ꞌdeni rɔ akɔtɔ ti Yësu Kurïsïtö. Kina me bo iꞌdi Kurïsïtö ꞌdeni rɔ akikali zize. Ti Kurïsïtö na kiꞌdi ze ꞌdeni rɔ ma laka kɔmɔ Bɔkoꞌba gbï rɔ ꞌba bo ga kutë gɔze ꞌdeni yaga. 31Kina ꞌdeni kɔzɔ ma tönë mï buku ꞌba Bɔkoꞌba kiya te, “Iꞌdike lïjë ame ga koꞌdɔkɔ tonyo koso ne konyo ti gɔ wa ma Bɔkoꞌba koꞌdɔ.”
2Laja ꞌBa Kurïsïtö
1Ne ma ꞌbama, löndö ma ga, me tönë mari ziye yayi tuwöwö a ma Bɔkoꞌba kusu dɔmo ꞌdeni pa naga ne, muwöwö dë ti kpa kitigɔ ala ti akikali ꞌba bilaka lesi. 2Mï kada ma mëdï tiye yayi nima miꞌdi dɔma kudölu ŋgï di gɔ wa pili, Kurïsïtö na ŋge miꞌdi kɔmɔ ma tuwöwö mo ziye gbï ti lende ꞌba tutötï bo. 3Mï kada nima ma ŋgï du kinza tigɔ mo, rɔma köꞌbö tïlëꞌdï di zi tikere. 4Kina laja ma ti lende kiya ma ŋgï du kinza lende kikali mo, tine rɔ akileme tigɔ ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka. 5Tine tiꞌdi dɔye gɔ lende ꞌba Kurïsïtö inza gɔ akikali ꞌba dɔ bilaka lesi. Tigɔ ꞌba Bɔkoꞌba na.
Akikali Ma Rɔ ꞌBa Bɔkoꞌba
6Ne ma di zi ya ame ga kandi ꞌdeni mï lende ꞌba Bɔkoꞌba ne lende kikali mo na me dëdï duwöwö. Ne tine inza rɔ akikali ma ꞌba dɔliŋɔ nime ala ꞌba ŋere mo ga ame këdï kiteli ëꞌbënï ŋgï yaga ne. 7Akikali nime dëdï duwöwö ne ꞌba Bɔkoꞌba na. Bo na kusu abo dɔmo ꞌdeni di zi bilaka. Bo iteri ꞌdeni mɔlo di bi tisaki mo ꞌdɔ doꞌja rɔ löbu timo.
8Ŋere ꞌba dɔyayi nime ma kɔtɔ mɔtɔ te ikali akikali nime dë. Ma lïjë këdï kikali ra dëne lïjë inza kutötï Kurïsïtö ŋere ꞌba dɔ wa pili. 9Tine kɔzɔ ma tönë mï buku ꞌba Bɔkoꞌba ne iya te, “Wa ame kɔmɔ koꞌja dë mbili kuwö dë gbï dökïꞌdï bɔtɔ komeri dë ne na rɔ wa ma Bɔkoꞌba kileŋo ꞌdeni dömöyï ya ma kɔꞌɔ bo naga.” 10Tine Bɔkoꞌba iꞌdi Nyï Kɔtɔ Laka ꞌdeni kugbëꞌdu gɔmo zize. Römöyï Nyï Kɔtɔ Laka na rɔ bɔ kote gɔ lende ꞌba Bɔkoꞌba ame ga pele ŋbö rɔ ma kusu bitɔ ga yayi ne. 11Kina gbï kɔzɔ ame nï mɔtɔ dökïꞌdï yï na ŋge rɔ bɔ kikali gɔ lende ꞌbï ga ꞌdoyi ne, kina gbï tara Nyï Kɔtɔ Laka abo ꞌba Bɔkoꞌba na ŋge rɔ bɔ kikali gɔ lende abo ga ꞌdoyi. 12Kina ma ꞌbeze a ꞌba dɔliŋɔ nime na dë kiꞌdi rönï zize. Nyï Kɔtɔ Laka abo ꞌba Bɔkoꞌba na bo kiꞌdi zize tikali kpa közï abo ma bo kiꞌdi zize.
13Kina me dinza kpe dilende ti akikali ame rɔ meri ꞌba bilaka ne. Tine dëdï dilende ti wa ame ga Nyï Kɔtɔ Laka na kiyandi ze timo ne, tïyëtï gɔ lende mo zi ame ga bo këdï ꞌdeni yïmo ne. 14Bɔ ame kinza Nyï Kɔtɔ Laka yïmo ne oꞌja a mɔtɔ rɔ kpa közï nime kako di zi Nyï Kɔtɔ Laka ne dë du te. Ikali dë gbï inda ŋgï rɔ lende sari di zi bo. Römöyï todɔrɔ bïcï lende mo ŋge ti Nyï Kɔtɔ Laka. 15Kina bɔ ame ti Nyï Kɔtɔ Laka ne na rɔ bɔ kodɔrɔ bïcï lende pili, tine bɔtɔ ɔꞌbɔ dë todɔrɔ bïcï lende abo. 16Kina kɔzɔ ma tönë mï buku ꞌba Bɔkoꞌba ne iya te, “Yë na kikali meri ꞌba Bɔkoꞌba? Yë na kɔꞌbɔ tiꞌdi lende zi bo?” Tine na rɔ ze mo. Ze na kiꞌdi akikali ꞌba Kurïsïtö ꞌdeni zize.
3Tïyöbu Mï Laja ꞌBa Kurïsïtö
1Ne kpe löndö ma ga, mɔꞌbɔ dë tilende ziye kɔzɔ tilende zi ya ame ga ꞌdeni ti Nyï Kɔtɔ Laka naga tara. Milende ꞌdeni ziye kɔzɔ tilende zi bilaka ꞌba dɔliŋɔ nime römöyï kpe gba rɔ kole kuru mï tiꞌdi dɔye gɔ lende ꞌba Kurïsïtö. 2Mba na gɔ miꞌdi kpeye. Miꞌdi akonyo ma kitigɔ dë ziye römöyï ɔꞌbɔke dë gba tonyo mo. Kpe gba ɔꞌbɔke dë tonyo wa. 3Kpe eꞌbe ŋgï gba kɔzɔ bilaka ma ꞌba dɔliŋɔ nime. Me mï kombi ni ti kpa kogba këdï gba mï löŋgö ye ne kpe ꞌba dɔliŋɔ nime na dë gba ya? Kpe gba ŋgï ŋburu mï loma ꞌba dɔliŋɔ nime. 4Me ɔdɔ ya mɔtɔ ga kënyï kiya ꞌbënnï te, “Mösö ꞌbama gɔ Pɔlo,” mɔtɔ ga iya te, “Mösö ꞌbama gɔ Apolo,” ne lende ꞌba dɔliŋɔ nime na dë?
5Apolo mo bo rɔ waꞌdi? Kina Pɔlo mo bo rɔ waꞌdi ga? Ze eze ka ŋgï rɔ bɔ ndɔbɔ ꞌba Bɔkoꞌba ziye tiꞌdi dɔye gɔ lende ꞌba Yësu Kurïsïtö. Ze nime kpaki rïyö mɔtɔ ndɔbɔ ma ŋere Yësu kiꞌdi ꞌdeni zïyï na me këddï koꞌdɔ. 6Mïdïyë ma ꞌbama ꞌdeni rɔ kupö mo kina Apolo ako ma ꞌba bo ꞌdeni kodɔ rɔ mini dɔmo. Tine Bɔkoꞌba na kiꞌdi ꞌdeni kïyöbu. 7Kina me bɔ ma kïdïyë mo ti bɔ ma kodɔ mini dɔmo pili inza rɔ a ma kembe. Bɔkoꞌba bɔ kiꞌdi kïyöbu mo nima bo na rɔ dɔ kiteli. 8 Bɔ kïdïyë mo ti bɔ kodɔ mini dɔmo lïjë kpaki rïyö rɔ ma koriya. Ze nime mɔtɔ Bɔkoꞌba ëdï kiꞌdi bi gomɔ ꞌba röyï zïyï kɔzɔ ma koꞌdɔ. 9Ze rɔ lëpï mï ndɔbɔ abo ꞌba Bɔkoꞌba kina kpe na rɔ nyaka abo mo ga. Kina kpe na gbï rɔ rö abo ꞌba Bɔkoꞌba.
10Ti mï këyï nime Bɔkoꞌba kiꞌdi ra zö ne ma ŋgï rɔ ajonyi ꞌba toꞌba rö mugë gbɔndɔ mo ꞌdeni kina me bɔ mɔtɔ këdï ꞌdeni rɔ toꞌba dɔmo teyi. Tine nï mɔtɔ oŋgɔ röyï laka di bi toꞌba mo. 11Römöyï Kurïsïtö Yësu na ŋge kɔtɔ kpökï Bɔkoꞌba kugë ꞌdeni rɔ gbɔndɔ rö nime. Gbɔndɔ mɔtɔ ma ꞌdɔ kugë ꞌberi di gɔ ame inza kpe. 12Kina ya mɔtɔ ga ti kubö dɔmo ꞌdeni teyi ti yamo köbököbö ti sïtërï ti döku ma kele kulöwö naga. Kina mɔtɔ ga ti kubö ma ꞌbënnï ꞌdeni ti ŋgërï ni ti mɔli ti kolɔkɔ. 13Tine teteŋi ꞌba ndɔbɔ mo ti kinda ꞌjaa mï kada ꞌba tileme Kurïsïtö. Römöyï mï kada mo nima paꞌdo ma löbu ti kako kuꞌdöꞌdö gɔ ndɔbɔ koꞌdɔ ꞌbï ꞌba mɔtɔ kileme kïnë mo yaga. 14Ɔdɔ a ꞌbëyï ꞌba mɔtɔ ame kubö dɔ gbɔndɔ nima ne konya dɔ paꞌdo ti koꞌja kpa közï ꞌbï ŋgï. 15Ne ɔdɔ ꞌbëyï ꞌba mɔtɔ na kilaŋma yɔ oꞌja ɔtɔ dë kpe gɔmo. Nï mo na ŋge ti kɔmɔ ëꞌbï ŋgï kɔzɔ a ma kɔmɔ di mï paꞌdo.
16Ikalike ꞌdeni rɔ ma laka kpe na rɔ rö löbu ꞌba Bɔkoꞌba kina Nyï Kɔtɔ Laka abo ëdï koloma mïye. 17Kina me ɔdɔ bɔ mo kebe kirasi rö ꞌba Bɔkoꞌba nime Bɔkoꞌba ti kirasi bɔ mo tɔ nima gbï. Römöyï rö löbu abo ꞌba Bɔkoꞌba rɔ a ma koro, kina me ꞌdeni rɔ kpe.
18Kinza bɔtɔ mɔtɔ kebe kuꞌbölu rɔ bo dë kpe. Bɔ ame komeri rɔ bo tëgë bo bɔ lende kikali na gɔ akikali ꞌba dɔliŋɔ nime ne, iꞌdike bo kuyï rɔ bo ti yaga rɔ rumö gɔ bo këdï rɔ bɔ lende kikali ma laka. 19Römöyï wa ame bilaka ꞌba dɔliŋɔ nime këdï kïdëkï rɔ akikali ne ka ŋgï rɔ lende yawa di kɔmɔ Bɔkoꞌba. Kɔzɔ ma tönë kugu mï buku abo ne iya te, “Bɔkoꞌba oꞌba lïjë bɔ lende kikali ni ꞌdeni lïjë kilaka mï kɔmɔ kandi ꞌbënnï ga.” 20Kina mɔtɔ gbï iya te, “Ŋere Bɔkoꞌba ikali meri ꞌba bɔ akikali ni nima dɔ ɔtɔ mo inza.” 21Kina kinza nï mɔtɔ kidewo bɔtɔ mɔtɔ dë ka ndeŋi. Wa pili zïyï rɔ ëꞌbï ga. 22Pɔlo ni ti Apolo ti Pïtörö ti dɔliŋɔ nime ti dïdï ni ti tölë ti wa ma gïrï naga nime gbï ti ma ꞌjaa kɔwɔ yayi naga rɔ gönnï lïjë wa naga nime pili ëꞌbï ga na. 23Tine nï rɔ ꞌba Kurïsïtö kina Kurïsïtö ma ꞌba bo rɔ ꞌba Bɔkoꞌba.
4Bɔ Ndɔbɔ ꞌBa Kurïsïtö
1Ma ꞌbeze ma laka mo na gɔ koŋgɔke ze kɔzɔ bɔ ndɔbɔ ꞌba Kurïsïtö ga bɔ koŋgɔ gɔ a ꞌba Bɔkoꞌba mo tönë ga pa rɔ ma kusu ne. 2Tine wa ma koꞌdɔkɔ di zi bɔ koŋgɔ gɔ wa na rɔ toŋgɔ gɔmo laka. 3Ne ma ꞌbama ame gɔ kpe ala bilaka mɔtɔ kodɔrɔ bïcï lende rɔma gɔ ndɔbɔ koꞌdɔ ma ne, oꞌdɔ ɔtɔ dë zö. Ma pele modɔrɔ bïcï lende mo dë gbï. 4Ma di zö ma rɔ ma kɔpɔ mï ndɔbɔ ma, ne tine ileme dë du te ma ꞌdeni ŋgï rɔ ma laka. Ŋere Yësu na ti kodɔrɔ bïcï lende ma. 5Kina kinza kodɔrɔke bïcï lende ꞌba bɔtɔ mɔtɔ dë ŋgï gba tötï tara kota kinza ma kada mo kömö titi. Burë ma ŋburuŋburu pili ëdï koda tako ꞌba ŋere Yësu titi ŋbö. Bo na ti koja wa pili ma rɔ ma kusu naga pili yaga kpaki ti meri ꞌba mï dökïꞌdï bilaka. Kina ti nï mɔtɔ koꞌja rɔ koyo ame koriya tïyï ne ŋgï di zi Bɔkoꞌba.
6Kina me löndö ma ga, wa naga nime pili dɔŋgala mo ga miyari ꞌdeni tize, ze ti Apolo ꞌdɔ kutuke rɔye gɔ lende koꞌdɔ ze. Kina gbï gɔ kikalike mï ꞌjɔ ꞌba lende mumë tönë kiya te, “Mï akïyënï ɔrɔke gɔ ame kugu ne.” Kina kinza nï mɔtɔ kombi döyï dë kubï gɔ ya mɔtɔ ga tine kebe kudölï mɔtɔ ga. 7Nï, yë na kiꞌdi yi mbiri dɔ lëpï yï ga? Tara ne ëꞌbï naga nima Bɔkoꞌba na dë pili kiꞌdi? Ne gɔ waꞌdi na këddï kombi döyï timo kɔzɔ iꞌdi dë rɔ tiꞌdi zïyï tara gɔmo?
8Kpe, ëddïke ꞌdeni ti wa ma koꞌdɔkɔke mo naga? Kina kpe ꞌdeni rɔ bɔ mɔri mo nati? Kpe ꞌdeni rɔ ŋere mo nati koꞌja dëdï ꞌbeze gba rɔ bɔ sari? Ne ma kiya te këddïke ra ꞌdeni ŋgï rɔ ŋere mo dëne ëdï kele ŋgï sowa gɔ dëdï gbï rɔ ŋere kɔtɔ tiye. 9Tine ma di zö bine inda kɔzɔ iya te Bɔkoꞌba iꞌdi ze bɔ laja abo ga tëdï ŋgï wötï titiyi bërï kɔzɔ bilaka ame kodɔ karama ꞌdeni dɔmo tupö mo yaga kɔmɔ bilaka pili te ne tara ꞌdɔ kɔmɔ dɔliŋɔ löbu nime ti malayika ni pili koꞌja rɔ kaya ze. 10Ze ma ꞌbeze ꞌdeni ŋgï yaga rɔ rumö dömöyï Kurïsïtö, tine kpe ma ꞌbeye na ꞌdeni rɔ bɔ akikali. Deŋme ma ꞌbeze ꞌdeni ŋgï du yaga, tine kpe na ꞌbeye rɔ ma kitigɔ. Kpe koro ye ꞌbeye kubï gɔye, tine kudölï ze ma ꞌbeze. 11Mɔlo tönë bine ŋbö kömö mï kada nime tɔne ze ŋgï rɔ ꞌbö ti koda mini kinza bɔŋgɔ rɔze këdï koto tomba ze dulë dote gɔ bi ti yida rɔze, 12doꞌdɔ ndɔbɔ ti közïze ti tende. Ɔdɔ kogbɔki ze doꞌdɔ ŋgï rɔ yëyï zi bilaka mo ga. Ɔdɔ kodɔ gomɔ rɔze dombi ŋgï. 13Ɔdɔ kumu kpa pele gɔze dileki dɔmo ŋgï rɔ ma këyï. Mɔlo nime ze ŋgï kɔzɔ yërï naga tara zi dɔliŋɔ pili.
14Wa naga nime mëdï mugu ne, minza mugu ziye ꞌdɔ kiꞌdi rɔye kaya. Tine mugu ziye tiyandi ye timo römöyï kpe kole ma ga ma mɔꞌɔ kulöwö na. 15Kpe ꞌdeni leꞌjete ti bɔ koŋgɔ gɔye ga ŋbaŋi mï kɔri ꞌba Kurïsïtö nime, tine ꞌbu ëdï ŋge kɔtɔ. Ma na ꞌdeni ŋge rɔ ꞌbu ziye mï kɔri ꞌba Kurïsïtö nime römöyï ma na muwöwö laja laka mo ziye. 16Kina me mëdï miya ziye ogbake görö dɔma. 17Gɔ köꞌdu mo na me mëdï moja Timatiyo kari ziye yayi ne. Bo na rɔ kole ma ame mɔꞌɔ kulöwö ne. Bo bɔ ndɔbɔ ma laka ꞌba ŋere ze Kurïsïtö mo na. Bo ti kiꞌdi ye ꞌdeni ŋgï komerike gɔ akiyandi mo ga ame moꞌdɔ kote mï kanisa naga nime mï gɔ bi löbu nime pili ne.
18Ya mɔtɔ ga ubötö ga rönnï ꞌdeni ŋgï yayi nime te, lïjë omeri ꞌbënnï tëgë minza mako kpe tori ye. 19Ne ɔdɔ ŋere Yësu Kurïsïtö koꞌdɔkɔ ŋgï zö ti mömö gïrï naga nime yayi. Kina ti mako muwö, moŋgɔ a löbu tɔ nima lïjë bɔtɔ bɔ kubötö rönnï naga nima këdï koꞌdɔ ne. 20Römöyï ŋere löbu ꞌba Bɔkoꞌba inza ŋge rɔ lende kiya, tine kina rɔ tigɔ. 21Kina me ma yala na koꞌdɔkɔke? Gɔ mako ziye ti nyɔꞌbɔ? Ala gɔ mako ti akɔꞌɔ ti dökïꞌdï këyï?
5Lende Kënyë Mï Kanisa
1Miꞌdi ame te ziye, lëbï mo ëdï kiya rönï kako zö bine tëgë yërï koꞌdɔ ma kënyë ame ya ma kinza kikali Bɔkoꞌba dë naga pele kɔꞌbɔ dë toꞌdɔ mo ne ëdï ꞌdeni koꞌdɔ rönï mï löŋgö ye yayi. Bɔ mɔtɔ kebe köꞌdö ti ꞌja ꞌba ꞌbu bo. 2Ne ma tara ne ꞌdɔ koyoke rɔye tondo ga? Oꞌja dëne ꞌdɔ kuduke kogake bo bɔtɔ bɔ koꞌdɔ mo nima yaga di mï löŋgö ye. 3-4Ne ma ꞌbama ame yida rɔma pele ŋbö rɔ ma kɔwɔ di rɔye ne, mëdï tiye mï meri. Kina me mï möyï Yësu Kurïsïtö ŋere ze, modɔ karama mo ꞌdeni dɔ bɔtɔ bɔ koꞌdɔ lende nime kɔzɔ yida rɔma ëdï tiye yayi. Mï kpa kotɔtɔ ꞌbe ti mëdï ŋgï tiye mï meri. Kina ti tigɔ ꞌba ŋere Yësu 5odɔke kpa bɔ nima zi Satani ꞌdɔ kupö yida rɔ bo mo nima yaga tine gɔ ŋere Yësu kɔmɔ dïdï bo ꞌjaa mï kada ame ꞌdeni rɔ ꞌba bo ꞌba ŋere ne.
6Dɔ kombi ꞌbï ꞌba mɔtɔ ileki aa röyï. Ikalike lende mumë tönë kiya te, “Laŋga titiyi pele iꞌdi ruzu ma löbu ŋgï köꞌbu.” 7Kina ti otɔtɔke laŋga ma mɔlo ꞌba lende kënyë ti yaga di mï löŋgö ye ꞌdɔ këddïke ti yaga ꞌdoyi rɔ wa laꞌja kɔzɔ maŋgolɔꞌbɔ ꞌba Pasaka ame kinza laŋga gɔmo ne tara. Rɔ ma laka kpe na ꞌdeni ŋgï tara römöyï Kurïsïtö kamölö ꞌba karama ꞌba Pasaka ze mo tönë umu ꞌdeni. 8Kina donyoke karama ze ti. Tine kinza donyoke dë ti maŋgolɔꞌbɔ ma ti laŋga mɔlo tönë ga gɔmo ame rɔ dɔkomali lende kënyë ne. Donyoke ti maŋgolɔꞌbɔ ma laka ma kinza laŋga gɔmo ame kina rɔ lende kodɔrɔ ni ti dökïꞌdï kɔtɔ ne.
9Mï waraga ma tönë mugu ziye ne miya ꞌdeni ziye kinza kodɔꞌbɔke dɔye dë ti bɔ yërï. 10Tine miya dë te kinza kodɔꞌbɔke dɔye dë ti bɔ yërï ma gba kinza kikali Bɔkoꞌba dë naga ti bɔ tomɔmi wa ni ti bɔ ꞌbögö ni ti bɔ akoro ni. Todɔꞌbɔ dɔye dë tïnnï mo omba kina rɔ tënyï tari ŋburu mï kɔtɔ yaga di mï dɔliŋɔ nime. 11Tine ꞌjɔ ꞌba lende ma miteri mo, ya ame ga ŋgï këdï kïdëkï rönnï ꞌdeni zize rɔ löndö tine këdï gba toꞌdɔ yërï rɔ bɔ tomɔmi wa rɔ bɔ kulömu kpënnï zi akoro rɔ bɔ tiꞌja rɔ bɔ layi gbï rɔ bɔ ꞌbögö ne na gɔ kodɔꞌbɔke dɔye dë tïnnï. Bilaka ma kɔzɔ a nime te pele rɔ akonyo kinza konyoke dë gbï timo bi kɔtɔ.
12-13Tine todɔ karama dɔ ya ma kinza rɔ ꞌba kanisa naga nima ndɔbɔ ma na dë. Bɔkoꞌba na ti kodɔ karama dönnï. Ne gɔ waꞌdi na kpe kodɔke karama dë dɔ lëpï ye ga ame tiye mï kanisa ne? Mï buku ꞌba Bɔkoꞌba yayi iya ꞌdeni te, “Ogake bɔ lende kënyë yaga di mï löŋgö ye.”
6Burë Mï Löŋgö Bilaka ꞌBa Bɔkoꞌba
1Gɔ waꞌdi na ɔdɔ nï mɔtɔ këddïke ti lende mbowa mï löŋgö ye ti löndö yï mɔtɔ kebe kogba lende mo za koto kari zi bilaka ma yaga kola bilaka ꞌba Bɔkoꞌba? 2Nï, ikali dë du bilaka ꞌba Bɔkoꞌba na këdï koꞌdɔ burë ꞌba dɔliŋɔ nime pili kada mɔtɔ? Ne ɔdɔ kpe na këddï koꞌdɔke burë ꞌba dɔliŋɔ ꞌdeni, gɔ waꞌdi na kɔꞌbɔke dë tileŋo lende ma titi naga nime? 3Ikalike dë du ma ze na dëdï doꞌdɔke burë ꞌba malayika ni kada mɔtɔ? Ma tara ne kina dë kïrïndï kebe lende ꞌba loma ze bine? 4Ne kina me ꞌböwu ɔdɔ lende ma te ga koꞌdɔ rönnï, gɔ waꞌdi na kebe kotoke za zi ya ma kinza rɔ ɔtɔ mï kanisa naga? 5Laŋa rɔye. Kpe nima pili bɔtɔ ma kɔtɔ mɔtɔ te inza mï löŋgö ye nima rɔ bɔ kikali lende ame gɔ kɔꞌbɔ tote burë ꞌba mï löŋgö ma löndö? 6 Kina me ŋgï ꞌdeni nï mɔtɔ kogba löndö yï ŋgï koto za zi ma kinza kiꞌdi dönnï gɔ lende ꞌba Bɔkoꞌba naga na koꞌdɔ burë mo.
7Me këddï kari kɔrɔke ꞌdeni za kɔmɔ burë te ne, oꞌja Satani na kaꞌda ye ꞌdeni ꞌdi? Ma laka mo dëne kolake ra ŋgï gbɔ kirasi lende ziye kolɔ eꞌbe ga kinza lende gɔmo? 8 Ne ame kpe ma tönë mo ꞌdeni ko rɔ löndö ne na kënyïke za aa ꞌböwu tirasi lende tolɔ wa rɔ gɔ rɔye.
9Ikalike dë du? A mɔtɔ rɔ bɔ lende kënyë ꞌdɔ kɔdɔ mï ŋere löbu ꞌba Bɔkoꞌba inza du te. Kinza kiꞌdike kuꞌbölu ye dë. Bɔ rɔnyɔ ni ti bɔ tulömu kpënnï zi akoro ni ti bɔ yërï ni ti bɔtɔni ma këdï kiꞌdi köꞌdö tïnnï naga 10ti bɔ ꞌbögö ni ti bɔ tomɔmi wa ni ti bɔ layi ni ti bɔ tiꞌja ni ti bɔ akolɔ ni, lïjë nime pili a mɔtɔ rɔ tɔdɔ zïnnï mï ŋere löbu ꞌba Bɔkoꞌba inza du te. 11Ya mɔtɔ ga di mï löŋgö ye nima bina kina gbï pa tönë kɔzɔ a nime te. Tine urögö ye ꞌdeni di mï lende kënyë. Oꞌde ye ꞌdeni zi Bɔkoꞌba kiꞌdi ye ꞌdeni yaga rɔ ma laka kɔmɔ bo ti möyï ŋere ze Yësu Kurïsïtö gbï ti Nyï Kɔtɔ Laka abo ꞌba Bɔkoꞌba ze.
Iꞌdi Yida Röyï Zi Kurïsïtö
12Nï mɔtɔ ti kiya te, “Ma rɔ dɔ ŋgölö bi toꞌdɔ wa pili.” Ne ti mileki zïyï te, “Yëë, tine wa pili inza rɔ yëyï zïyï.” Ma gbï rɔ dɔ ŋgölö bi toꞌdɔ wa pili. Tine mola rɔma dë zi a mɔtɔ kuyï ma rɔ atɔli ꞌbënï. 13Ne ɔdɔ nï mɔtɔ kiya te, “Akonyo zi mï kina mï zi akonyo,” ti miya te, “Yëë, ne tine kada mɔtɔ Bɔkoꞌba ti kote dɔmo kpaki rïyö yaga.” Yida rɔ nima iꞌdi dë zi bilaka ꞌdɔ toꞌdɔ yërï timo, tine iꞌdi ꞌdɔ toja laja ꞌba ŋere Kurïsïtö timo. Kina bo na gbï këdï koja gɔ wa pili zi yida rɔze. 14Bɔkoꞌba ombi Kurïsïtö ꞌdeni koja yaga di mï tölë kina ti bo koꞌdɔ gbï tara zize ti tigɔ abo nime.
15Kpe ikalike dë du yida rɔze nime na rɔ kapa yida rɔ Kurïsïtö? Tine ꞌdɔ kebe kogba kapa yida rɔ Kurïsïtö nime ꞌböwu tondo ga koꞌdɔ rɔ kapa yida rɔ bɔ rɔnyɔ? Kinza kpe du tara lipo. 16Kpe, ikalike dë? Nï bilaka ame kindaꞌba döyï ꞌdeni ti bɔ rɔnyɔ nï ꞌdeni rɔ akɔtɔ tïnï. Buku ꞌba Bɔkoꞌba iya lende nime ꞌdeni te, “Lïjë nima kpaki rïyö ꞌdeni rɔ yida rɔ kɔtɔ.” 17 Kina me bɔ ame kodɔꞌbɔ rönï ꞌdeni ti Kurïsïtö ꞌdeni rɔ akɔtɔ ti Kurïsïtö.
18Kpe, otɔke rɔye yaga di rɔ yërï. Lende kënyë ma laki naga nima pele pili ëdï ꞌbënnï yaga di mï yida rɔ. Tine bɔ ame koꞌdɔ yërï ne irasi lende ꞌdeni mï yida rɔ bo. 19Ikalike dë du yida rɔye na rɔ rö ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka ame Bɔkoꞌba kiꞌdi ꞌdeni ziye këdï koloma mïye ne? Kpe, inzake kpe rɔ ꞌba gbagba ye, tine kpe ꞌdeni yaga rɔ ꞌba Bɔkoꞌba. 20Bo ugö ye ꞌdeni rɔ tugö. Kina iꞌdike yida rɔye ti kileme rɔ löbu abo ꞌba Bɔkoꞌba.
7Lende ꞌBa Togbe ꞌJa
1Gɔ lende ꞌba wa ma tönë ga kuguke zö bine ne, dɔgba mo miya te ele zi bɔtɔni ꞌdɔ kosa a mɔtɔ rɔ ꞌja dë. 2Ne gɔ ame yërï koꞌdɔ këdï ꞌdeni ŋgï kulöwö te ne, ma laka mo zïyï nï bɔtɔni kogbe ꞌja ꞌbï zïyï, gɔ ꞌja gbï yɔ mɔtɔ këdï ti mëꞌdë yï. 3Kina gɔ nï mëꞌdë kindaꞌba ꞌja ꞌbï laka. Kina ꞌja gbï tara lɔko kindaꞌba mëꞌdë nï laka. 4ꞌJa lɔko inza ti közï kakpa dɔ yida rönï, a ꞌba mëꞌdë nï na. Kina bɔtɔni gbï inza ti közï kakpa dɔ yida rɔ bo, a ꞌba ꞌja abo na. 5Kinza kebeke dë toza mï rö, tine ŋge ɔdɔ kpe na kutïke eꞌbe dɔ lende mo ꞌdeni ꞌdɔ toloma titi mbowa tara mï töꞌdö dɔ ndö bi toꞌdɔ mötu. Di pötö mo ileki kodɔꞌbɔke dɔye kinza Satani koꞌja kpa kɔri ra di rɔye ti akiyɔzɔ mï togbɔ dɔ yida rɔye nima.
6Miya ama ꞌdeni ŋge tara, tine inza rɔ köꞌdu kiꞌdi. 7 Miteri ꞌbama dëne gɔ këddïke ra pili kɔzɔ ma te. Ne oŋgɔ, Bɔkoꞌba oza loma ꞌdeni pili zize rɔ gege nï mɔtɔ ti ꞌbëyï ama gbï ti ꞌba bo.
8Tine zi ya ma kinza kogbe rönnï dë gba naga ti makuruꞌbë ni, ma laka mo zïnnï gɔ lïjë koloma ëꞌbënnï köꞌbö ŋburu kutu nnï tara kɔzɔ ꞌbama te. 9Ne ɔdɔ nï mɔtɔ kɔꞌbɔ dë togbɔ dɔ yida röyï, ogbe ꞌbëyï zïyï. Togbe mo na laka kinza akoꞌdɔkɔ ꞌba yida rɔ kogba döyï ra.
10Tine ziye kpe ame ga kogbeke rɔye ꞌdeni ne, wa nime mëdï miya ne lende ma na dë, tine ꞌba ŋere ze Yësu na. Kinza ꞌja kebe kënyï dë di gɔ mëꞌdë nï. 11Ɔdɔ nï ꞌja mo kënyï, oloma ŋgï ŋburu tara mɔtɔga kileki zi mëꞌdë yï mo nima. Kina kinza nï bɔtɔni kebe koga ꞌja ꞌbï dë gbï.
12Ziye kpe ma laki mo ga, ame mëdï miya ziye ne ma ꞌbama na, ꞌba ŋere Yësu na dë. Ɔdɔ nï löndö mɔtɔ këddï ti ꞌja ame gba kiꞌdi dönï dë gɔ lende ꞌba Yësu ne, kinza koga ni dë ɔdɔ lɔko kutï toloma tïyï. 13Kina gbï tara nï ꞌja ame këddï ti mëꞌdë ma kinza kiꞌdi dönï dë gɔ lende ꞌba Bɔkoꞌba ne, kinza kënyï dë di gɔ bo ɔdɔ bo kutï toloma tïyï. 14Römöyï bɔtɔni ma kinza kiꞌdi dönï dë pele gba gɔ lende ꞌba Yësu nima ti koꞌja yëyï ꞌba Bɔkoꞌba gɔ lende ꞌba ꞌja abo. Kina ꞌja ma kinza kiꞌdi dönï ti koꞌja yëyï gbï gɔ lende ꞌba mëꞌdë nï. Ɔdɔ kinza tara kole ꞌbe ga ti këdï ŋgï rɔ tiꞌda kɔmɔ Bɔkoꞌba. Tine rɔ ma laka lïjë rɔ ꞌba bo. 15Ne ɔdɔ kiya te ma kinza kiꞌdi dönï dë mo nima koꞌdɔkɔ tïyëyï gbe ꞌbënnï nima, iꞌdike lïjë koza gönnï ŋgï. Römöyï a mɔtɔ inza bine ame kudödu löndö ti lëmï nime rɔ akɔtɔ. Bɔkoꞌba ïdëkï ye toloma mï lende këyï. 16Nï ꞌja, ikali tondo ma këdï kɔmɔ mëꞌdë yï di mï tölë? Kina nï bɔtɔni, ikali tondo ma këdï kɔmɔ ꞌja ꞌbï?
Ndose ꞌBa Pɔlo Zi Kanisa
17Tine ndose ame mola zi kanisa pili na me. Nï mɔtɔ oloma köꞌbö gɔ loma ꞌbï ame ŋere Kurïsïtö kiꞌdi ꞌdeni zïyï Bɔkoꞌba kïdëkï yi teyi ne. 18Nï ame dëkï kömö zïyï koꞌja kilele yi ꞌdeni ne, kinza kebe dë kpe ꞌdɔ tïyölu kpa mbero mo tëgë yaga. Kina nï ame dëkï kömö zïyï koꞌja kilele yi dë gba ne kinza kebe koma gɔ a mɔtɔ rɔ akilele dë kpe. 19Römöyï tilele mo ala kilele dë pele nima inza rɔ lende kembe. A ma rɔ dɔ kiteli mo na rɔ tuwö dɔ köꞌdu kiꞌdi ꞌba Bɔkoꞌba.
20Nï mɔtɔ zïyï toloma kɔzɔ ame dëkï abo ꞌba Bɔkoꞌba kota yi ne tara. 21Nï ame dëkï kota yi këddï rɔ atɔli ne kinza kindaꞌba meri mo dë. Ne ɔdɔ koꞌja kɔri ꞌba ꞌdɔ tɔdɔ yaga di yïmo tëdï rɔ dɔ ŋgölö, laka oꞌdɔ ŋgï. 22Römöyï atɔli ame kïdëkï ꞌdeni rɔ akɔtɔ ti bo Kurïsïtö ne bo ope ꞌdeni yaga rɔ dɔ ŋgölö. Kina gbï tara ma kïdëkï këdï rɔ dɔ ŋgölö naga ꞌdeni yaga rɔ atɔli zi Kurïsïtö. 23Bɔkoꞌba ugö ye ꞌdeni rɔ tugö kina kinza kebe kiꞌdike rɔye dë kpe rɔ atɔli zi bilaka mɔtɔ. 24Löndö ma ga, nï mɔtɔ oloma köꞌbö kɔzɔ ma tönë dëkï kota yi ne tara kɔmɔ Bɔkoꞌba.
Lende ꞌBa Paraŋga Ni Ti Makuruꞌbë
25Gɔ lende ꞌba ya ame ga gba kosa a mɔtɔ rɔ, rɔ kogbe dë ne, minza ti ndose mɔtɔ ma Kurïsïtö kose zö gɔmo. Tine ma ame mo bo kiꞌdi ma ꞌdeni ti mï këyï abo ꞌdɔ kiꞌdike dɔye gɔ lende ma ne, ma na mëdï moꞌde ame ꞌdeni ziye ti meri ma. 26Kɔzɔ ame ze ꞌdeni leꞌjete mï gomɔ ne, ma laka mo ŋgï zïyï nï mɔtɔ toloma ëꞌbï ŋgï tara. 27Nï ame këddï ma ꞌbëyï ꞌdeni ti ꞌja kinza koma kɔri mɔtɔ dë kpe rɔmo toga mo yaga. Nï ame kogbe dë gba ne kinza koma ëꞌbï dë. 28Ne ɔdɔ nï bɔtɔni kogbe inza rɔ lende kënyë. Kina ɔdɔ kogbe yi nyiti inza rɔ lende kënyë. Ne tine moꞌdɔkɔ tokɔnyi ye kpe ma ꞌbeye di zi gomɔ löbu nima lïjë bɔ kogbe rönnï ni këdï kusu kpënnï yïmo rɔ kɔmɔ lëndö ne.
29Löndö ma ga, kada ze mï dɔliŋɔ bine gɔmo ɔwɔ dë kpe. Kina kisaki di mï kada nime tɔne ma kogbe ꞌja ꞌdeni pele naga koloma kɔzɔ inza ti ꞌja. 30Ma ti tɔlɔ kömönï, koloma kɔzɔ inza rɔ meri. Ma këdï kögö koloma kɔzɔ inza rɔ lɔŋɔ. Ma kugö wa naga koloma kɔzɔ inza rɔ ëꞌbënnï. 31Ma këdï komɔmi mɔri ꞌba dɔliŋɔ nime koŋgɔ yaga kɔzɔ ndɔbɔ abo na dë. Römöyï dɔliŋɔ nime dëdï doŋgɔke ne ëdï kiteli pili yaga gïrï naga nime.
32Kina moꞌdɔkɔ ye gɔ kolomake kinza dökïꞌdï kombi. Bɔ ame gba kogbe ꞌja dë ne, meri mo öꞌbö ŋgï ŋburu gɔ ndɔbɔ ꞌba ŋere Yësu ꞌdɔ tïyëyï dökïꞌdï mo. 33Ne bɔ ame ti ꞌja ne mï bo öꞌbö rɔ ma kombi gɔ a ꞌba dɔliŋɔ nime tïyëyï dökïꞌdï ꞌja abo timo. 34Kina dökïꞌdï bo öꞌbö ŋgï ŋburu rïyö. Lïjë ame ga kinza ti mëꞌdë ne, meri ꞌbënnï öꞌbö ŋgï ŋburu gɔ ndɔbɔ ꞌba ŋere Yësu. Lïjë iꞌdi ma ꞌbënnï rönnï ŋgï kpaki ti meri ꞌba mïnnï këdï lipo rɔ ma laka zi bo. Tine ꞌja ma kogbe ꞌdeni meri mo öꞌbö ŋgï ŋburu gɔ a ꞌba dɔliŋɔ nime. Römöyï lɔko oꞌdɔkɔ tïyëyï dökïꞌdï mëꞌdë nï. 35Minza miya nime ꞌdɔ toꞌjɔŋɔ ye di rɔmo. Tine moꞌdɔkɔ tokɔnyi ye toꞌdɔ lende laka toja laja ꞌba ŋere ze Yësu nime ti dökïꞌdï kɔtɔ.
36Kpe ame ga kïlïböke rɔye ꞌdeni ne, ɔdɔ koŋgɔ lende koꞌdɔ ꞌbï kari dë laka tïnï tine akoꞌdɔkɔ ꞌba yida rɔ kaꞌda yi ꞌdeni ŋgï toꞌdɔ mo, oꞌdɔ kɔzɔ ma kiteri kogbeke rɔye. Kina inza rɔ lende kënyë. 37Tine nï ame kindaꞌba dökïꞌdï yï kɔtɔ mï lïbö ꞌbï kogbɔ dɔ yida röyï ŋburu laka a mɔtɔ kaꞌda yi dë komeri ꞌdeni tara döyï tola lɔko koloma tötï koꞌdokoꞌdo ne, ele gbï. 38Bɔ ama kogbe ma ꞌba bo ŋgï ne, oꞌdɔ ꞌdeni gbï laka. Kina nï ma kola ꞌbëyï tara nima oꞌdɔ ꞌdeni laka gbï rɔ dɔ kiteli.
39Nï ame kogbe mëꞌdë ꞌdeni ne, inza rɔ dɔ ŋgölö. Tine ɔdɔ mëꞌdë yï kölë ꞌdeni yaga nï ëꞌbï ŋgï nati rɔ dɔ ŋgölö bi togbe mëꞌdë mɔtɔ ma koꞌdɔkɔ. Kina ꞌdɔ mëꞌdë mo këdï rɔ ma kiꞌdi dönï ꞌdeni gɔ lende ꞌba Yësu. 40Tine ma momeri ꞌbama ma laka mo zïyï toloma tara kinza togbe mëꞌdë mɔtɔ. Ma, ma Pɔlo momeri ma ꞌbama na tara kina mikali ŋgï mëdï ti Nyï Kɔtɔ Laka.
8Yida ꞌBa Akoro
1Ti miya ame ziye gɔ lende ꞌba yida ma këdï kumu zi akoro naga. Dikalike ꞌdeni rɔ ma laka ze pili ti akikali kɔzɔ ma kiya rönï. Tine akikali na këdï koꞌde dɔ kombi. Akɔꞌɔ na rɔ a kiꞌdi tigɔ. 2Bɔ ame komeri tëgë bo ikali wa ne, bo ikali ɔtɔ dë gba laka. 3Tine bɔ ame kɔꞌɔ Bɔkoꞌba ne na ŋge Bɔkoꞌba kikali.
4Kina gɔ lende ꞌba tonyo wa ma kumu zi akoro ti miya te ze dikalike ꞌdeni rɔ ma laka akoro inza rɔ ɔtɔ. Bɔkoꞌba ŋge kɔtɔ mïtɔrɔ, a mɔtɔ inza. 5Kina kɔzɔ ame pele ya mɔtɔ ga këdï kiya te, Bɔkoꞌba mɔtɔ ga ëdï mïtɔrɔ, mɔtɔ ga mï yayi bërï ne, ɔdɔ Bɔkoꞌba tɔ mo naga nima ti ŋere ꞌba dɔ mïtɔrɔ mo tɔ naga nima këdï pele yayi 6ma ꞌbeze dikali Bɔkoꞌba ŋge kɔtɔ ame bo na rɔ ꞌbu ze ne. Bo na me koꞌba wa pili kiꞌdi ze me dolomake mï laja abo ne. Kina ŋere ꞌba dɔ mïtɔrɔ gbï ŋge kɔtɔ ame bo na rɔ Yësu Kurïsïtö. Bo na me kiꞌdi ze ti wa pili ꞌba dɔliŋɔ nime kɔzɔ ame dëdïke ne.
7Tine ya mɔtɔ ga di mï löŋgö ze bine ikali ma ꞌbënnï lende nima dë. Toro akoro na ꞌdeni za kikali rönnï. Pele gïrï nime ɔdɔ lïjë konyo akonyo mo tëgë lïjë onyo wa koro ꞌdeni. Meri ꞌbënnï itigɔ dë gba na tonyo a nima kirasi yïmo ŋgï yaga. 8Tine akonyo oꞌdɔ ɔtɔ dë zize kɔmɔ Bɔkoꞌba. Ɔdɔ donyoke dë, ïyënyë ze dë ŋgï buju kɔmɔ bo. Kina ɔdɔ kiya te donyoke pele ileŋo ze dë ŋgï lipo kɔmɔ bo.
9Nï rɔ dɔ ŋgölö tonyo mo, tine kinza kiꞌdi dë këdï yaga rɔ a ꞌba laꞌba zi ma meri mo ga kitigɔ dë gba naga. 10Römöyï ɔdɔ kiya te bɔ ame meri mo kitigɔ dë gba ne koꞌja yi nï bɔ lende kikali mo tönë na këddï ꞌdeni tonyo wa di mï rö ꞌba akoro, rɔ ma tondo na ꞌdɔ kocɔ bo dë tonyo wa ma kumu zi akoro? 11Omba bine akikali ꞌbï mo tönë na aa ꞌböwu kupö bɔ nima ꞌdeni za yaga. Bine bo gbï rɔ löndö zïyï Kurïsïtö kölë ꞌdeni gbï gɔ bo. 12Lende kënyë ame koꞌdɔ zi löndö ma gba meri mo kitigɔ dë kɔzɔ a naga nime te ne, Kurïsïtö na koꞌdɔ lende kënyë ꞌdeni teyi.
13Ne kina me ɔdɔ kiya te a tönë monyo ne na kiꞌdi löndö ma ꞌdeni kilaꞌba mï lende kënyë kɔzɔ a nima tara, a mɔtɔ rɔ yida minza monyo kpe kinza ma na mebe mɔrɔ ra rɔ bɔ közï, tiꞌdi löndö ma kilaꞌba mï lende kënyë.
9Bɔ Laja ꞌBa Yësu
1Oŋgɔke di rɔma, ma gbagba ma rɔ dɔ ŋgölö. Ma rɔ bɔ laja ꞌba Yësu. Moꞌja kïnë ŋere ze Yësu ti kɔmɔ ma. Kina kpe na rɔ kïnë ꞌba ndɔbɔ ma mï tigɔ ꞌba ŋere Yësu. 2Kina kɔzɔ ame ma konzi mɔtɔ ga kiya pele te minza rɔ bɔ laja ne, ma di ziye ma ŋgï rɔ bɔ laja ꞌba Yësu. Römöyï tëdï ꞌbe rɔ akɔtɔ ti ŋere ze Yësu na kileme ꞌdeni Bɔkoꞌba na koja ma.
3Tine gɔ ꞌba ya ma kiya kpënnï rɔma naga nima ti miya zïnnï te, 4“Ma di ziye kpe nima, inza rɔ ma laka gɔ kokɔnyi ze ti mini ni ti akonyo ꞌba kpeze? 5Inza rɔ ma laka zize gɔ togbe ꞌja di mï yïtö ame ga ꞌdeni mï kanisa ne tiliŋgere timo kɔzɔ ma ꞌba Pïtörö ni ma ti bɔ laja mɔtɔ ga ꞌba ŋere Yësu ti löndö bo ga tara ya? 6Gɔ waꞌdi na ze ma ꞌbeze ti Baranaba na ŋge gɔ doꞌdɔ ndɔbɔ ꞌba kpeze ti közïze? 7Yë na koꞌdɔ ndɔbɔ ꞌba bɔ kanya ra mɔlo ti yamo ꞌba gbagba bo? Yë na kïdïyë ŋgërï ra ŋgï tara kinza konyo ma kana mo? Yë na koda sa ra ŋgï tara kinza ma kuwë wï mo?”
8Minza miyari ŋge gɔ ꞌba bilaka lesi. Köꞌdu kiꞌdi iya gbï te. 9Ugu mï köꞌdu kiꞌdi ꞌba Musa bine iya te, “Ɔdɔ kiꞌdi sa tomba nyönyu kinza kudödu kpamo dë teyi.” Tara ne lende ꞌba sa na kɔꞌɔ kulöwö rɔ Bɔkoꞌba? 10Rɔ ma laka wa nima bo iya gɔ lende ze. Römöyï bɔ korɔꞌdɔ mo ti bɔ komba mo mï kɔmɔ kiꞌdi ꞌba ndɔbɔ ꞌbënnï lïjë ti konyo ŋgï di yïmo. 11Kina me dulï kupö ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka ꞌdeni mïye. Ne gɔ waꞌdi na ꞌdɔ doꞌja ꞌba tulu yida rɔ dë gɔmo di ziye?
12Me këdï rɔ ma laka zïnnï lïjë mɔtɔ mo naga nima titeri mo di ziye ne, oꞌja dëne gɔ ma ꞌbeze na këdï rɔ dɔ kiteli ꞌdi? Ne oŋgɔ ze donyɔ eze kɔri mo dë. Dosa eze ŋgï pili rɔze kinza kebe kuruwö rönï ra mï kɔri ꞌba laja laka ꞌba Kurïsïtö nime. 13Ikalike ꞌdeni laka bɔ ndɔbɔ ꞌba mï rö löbu ꞌba Bɔkoꞌba ëdï konyo kpënnï di yayi. Kina bɔ akumu ni gbï ogba kapa ꞌba yida ma kumu naga rɔ akonyo zïnnï. 14Kina me gbï tara ŋere ze Kurïsïtö ose ꞌdeni ꞌdɔ bɔ kuwöwö laja laka abo ga konyo kpënnï timo.
15Ne oŋgɔ ꞌbama monyɔ ama lende mo dë. Kina minza mugu lende nime gbï te bine zö rɔ kpasi. Ma laka mo zö ꞌdɔ tölë ŋgï titi du yaga di dɔ ame ꞌdɔ bɔ mɔtɔ na kari koyoyo rɔ bo dɔ wa ma ꞌdɔ moyo rɔma gɔmo mo tönë ne. 16Römöyï tuwöwö laja laka ꞌba Bɔkoꞌba na dë rɔ wa ma ꞌdɔ moyo rɔma timo. Ndɔbɔ ma, ma Bɔkoꞌba kose zö na. Buꞌbu zö ɔdɔ kiya te muwöwö dë. 17Ɔdɔ muwöwö ŋgï gɔ akoꞌdɔkɔ mo ti moꞌja bi gomɔ ꞌba rɔma ŋgï. Tine moꞌdɔ ŋgï kɔzɔ ndɔbɔ ma kiꞌdi ma teyi gɔ ame Bɔkoꞌba kolɔ ꞌdeni dɔma ne. 18Ne tine ꞌdɔ waꞌdi na moꞌja rɔ bi gomɔ ꞌba rɔma? Omba kina rɔ laja laka ꞌba Kurïsïtö nime zö tuwöwö mo rɔ ma sari kinza bɔtɔ kopi ɔtɔ dë zö gɔmo, zö toꞌjɔŋɔ rɔma yaga di bi toꞌja bi gomɔ ꞌba rɔma.
19Di mï ame pele minza rɔ atɔli ꞌba bɔtɔ ne mileki rɔma ꞌdeni yaga rɔ atɔli zi bilaka pili rɔ buru ꞌdɔ mokɔnyi ma konzi tiꞌdi dönnï gɔ lende ꞌba Yësu. 20Zi ma rɔ Yudayi mo ga mileki rɔma gbï yaga rɔ Yudayi ꞌdɔ tokɔnyi lïjë. Di mï ame minza pele bïcï köꞌdu kiꞌdi ꞌba Musa ne mileki rɔma gbï yaga tara mï ndɔbɔ ma tïnnï gɔ mokɔnyi lïjë. 21Kina gbï tara zi ma rɔ bɔ löwö naga mileki rɔma yaga rɔ bɔ löwö ꞌdɔ mokɔnyi lïjë ame ga kinza bïcï köꞌdu kiꞌdi ꞌba Musa ne. Tine inza dë du te moro köꞌdu kiꞌdi ꞌba Bɔkoꞌba dë. Köꞌdu kiꞌdi ꞌba Kurïsïtö mbiri dɔma. 22Mï löŋgö ma kinza meri mo kitigɔ dë naga mileki rɔma gbï kɔzɔ lïjë tara ꞌdɔ mokɔnyi lïjë. Mileki rɔma yaga moꞌdɔ wa pili rɔ ma koriya gɔ loma ꞌba bilaka lesi zö tɔmɔ lïjë yaga. 23Moꞌdɔ wa pili ꞌdeni tara gɔ laja ꞌba Kurïsïtö ꞌdɔ moꞌja yëyï ma gɔmo.
24Ikalike ꞌdeni mï riŋa dölï bilaka rɔ ma konzi. Tine pele bɔ ma kɔtɔ na ŋge këdï kari koꞌja kpa közïmo. Kina ti nï mɔtɔ iriŋa ti rɔ ma kembe mï loma ꞌbï ꞌdɔ koꞌja kpa közï ꞌba gɔmo. 25Mï lëyë pili mɔtɔ ogbɔ dɔ yida rɔ bo laka gɔ bo koꞌja kpa közï. Rɔ kupö ma ꞌbënnï nime le ka gɔ kpa közï kinza kigabi tɔ. Tine kpa közï ma ꞌbeze nime dëdï dupö rɔze gɔmo ne öꞌbö ꞌbënï ŋgï rɔ ŋburuŋburu. 26Kina me mëdï miriŋa ꞌdeni rɔ ma kodɔrɔ milapo bi tote mo. Ma ꞌdeni ŋgï kɔzɔ bilaka ame komba mɔbɔ abo dë ŋgï sowa mï lili yayi ne tara. 27Monzɔ yida rɔma ga ꞌdeni ꞌdɔ mɔrɔ njo kitigɔ römöyï kinza kebe koꞌjɔŋɔ ma, ma bɔ kuwöwö laja laka ꞌba Kurïsïtö mo tönë ra ti kpa közïmo kada mɔtɔ yayi.
10Akiyandi Gɔ Lende ꞌBa Akoro
1Löndö ma ga, moꞌdɔkɔ ziye ꞌdɔ komerike wa ma koꞌdɔ rönï zi ꞌbu ze löbu tönë ga kari ti Musa ne. Lïjë nima pili pɔli itata ꞌdeni kumu dɔ Yöpö Kasi ti ndïnnï. 2Obapatisi lïjë pili ꞌdeni rɔ bɔ kösö gɔ Musa ga mï pɔli ti mini löbu nima. 3Lïjë pili onyo akonyo kɔtɔ nima Nyï Kɔtɔ Laka kiꞌdi zïnnï ne. 4Lïjë pili uwë mini kɔtɔ nima Nyï Kɔtɔ Laka koja zïnnï di mï döku mo nima köꞌbö nduwë tïnnï ne. Omba kina rɔ Kurïsïtö. 5Tine pele tara gba dökïꞌdï Bɔkoꞌba ëyï dë rɔ ma konzi mɔtɔ mo ga. Kina töku lïjë kileke ŋgï yï mökö.
6Wa naga nime pili oꞌdɔ rönnï rɔ akileme zize kinza debeke ra titeri lende kënyë kɔzɔ ꞌbënnï ma lïjë koꞌdɔ 7ala dulömuke kpeze gbï zi akoro kɔzɔ ma ꞌbënnï. Kɔzɔ ma kugu mï buku ꞌba Bɔkoꞌba ne tara iya te, “Lïjë oloma ŋgï bi tonyo karama tuwë wa lïjë kënyï bi tusï ŋgala.” 8Kinza debeke dë gbï toꞌdɔ yërï kɔzɔ ma ꞌba ya ëꞌbënnï mɔtɔ ga ame kiꞌdi ma kuluku ꞌbutë bi ꞌbutë sowɔ döömu dɔɔkɔtɔ (23,000) kölë ŋgï pili kada kɔtɔ ne. 9Kina kinza debeke dë gbï tiyɔzɔ ŋere ze Bɔkoꞌba kɔzɔ ma ꞌba ya ma ꞌbënnï mɔtɔ ga ame kiꞌdi murë koloma tupö lïjë ne. 10Kinza debeke dë gbï toŋboro rɔze kɔzɔ ma ꞌba ya ma ꞌbënnï mɔtɔ ga ame kiꞌdi malayika ꞌba tölë kupö lïjë ne.
11Wa naga nime pili oꞌdɔ rönnï ꞌdeni zïnnï te ꞌdɔ këdï rɔ akileme zi ya mɔtɔ ga. Kina me kugu ꞌdeni ꞌdɔ kiꞌdi kɔmɔ kandi mo zize. Römöyï dëdïke ma ꞌbeze nime ꞌdeni ŋgï mï kɔmɔ kɔɔ ame ꞌdeni ŋgï rɔ ꞌba tako ꞌba ŋburuŋburu ꞌba dɔliŋɔ nime ne. 12Kina me bɔtɔ ame komeri rɔ bo tëgë bo ëdï rɔ ma kɔrɔ tɔrɔ ne, bo kiꞌdi kɔmɔ bo kandi laka kinza bo kilaꞌba ra. 13Akiyɔzɔ ame ga pili këdï kömö zïyï ne na gbï kömö zi ya ma laki tara. Bɔkoꞌba ɔrɔ ŋburu ti mï këyï gɔ lende abo kina bo ola akiyɔzɔ dë koꞌdɔ rönï zïyï mɔtɔ kebe dɔ tigɔ ꞌbï. Mï akiyɔzɔ bo ti kiꞌdi kɔri ꞌba tolɔ rɔ ŋgï zïyï. Bo kiꞌdi tigɔ mo zïyï togbɔ röyï kpamo.
14Kina me ꞌdeni ti, kpe löndö ma ame ga mɔꞌɔ ye ne, kinza koꞌdɔke ɔtɔ dë kpe ti akoro. 15Mëdï miya ziye kpe ma kikalike lende ꞌdeni igelike ma laka ti ma kënyë mo ꞌjaa di yïmo. 16Kösu tönë dulömu dileki yëëꞌdï mo zi Bɔkoꞌba duwëke di yïmo ne na rɔ, rɔ kodɔꞌbɔ zize mï roma Kurïsïtö. Kina gbï maŋgolɔꞌbɔ mo tönë donye yïmo donyoke ne na rɔ, rɔ kodɔꞌbɔ zize mï yida rɔ Kurïsïtö. 17Ze pili donyoke ꞌdeni di mï maŋgolɔꞌbɔ kɔtɔ nima. Kina me ze pele rɔ ma konzi nime ze pili ꞌdeni ŋgï rɔ akɔtɔ.
18Oŋgɔke Yudayi ni te, ame ga pili konyo yida ꞌba akumu ne odɔꞌbɔ ŋgï pili mï yëyï ꞌba akumu nima. 19Tine waꞌdi ga na me mëdï miya bine ne? Tara ne akumu zi akoro ni ti akoro mo rɔ a löbu? 20Inza tara. Tine miya te, akumu ma ꞌba bɔ kinza kikali Bɔkoꞌba ni naga nima lïjë ëdï kumu zi Satani. Inza zi Bɔkoꞌba. Tine ma moꞌdɔkɔ dë ziye ꞌdɔ kodɔꞌbɔke rɔye ti Satani. 21Rɔ ma tondo mo ga na gɔ kuwëke gbï di mï kösu ꞌba Kurïsïtö ŋere ze kebe kilekike ꞌböwu kuwëke di mï ꞌba Satani? Rɔ ma tondo mo ga na ꞌdɔ konyoke di dɔ tarabiza ꞌba Kurïsïtö ŋere ze kebe kilekike ꞌböwu konyoke di dɔ ꞌba Satani? 22Gɔ waꞌdi? Doꞌdɔkɔke gɔ dökïꞌdï bo Kurïsïtö ŋere ze kombi rɔze? Ala domerike ꞌdeni ditigɔke kebe bo?
Wa Pili Inza Rɔ Yëyï
23Ti nï mɔtɔ kebe kiya te, “Ma rɔ dɔ ŋgölö bi toꞌdɔ wa pili.” Ti miya zïyï te, “Ele. Ne tine wa pili inza rɔ yëyï zïyï.” Ze rɔ dɔ ŋgölö bi toꞌdɔ wa pili rɔ gɔmo. Tine lïjë wa mo naga nima itigɔ wa dë pili. 24Kinza nï mɔtɔ koꞌdɔ wa dë ŋge tokɔnyi gbagba yï timo, tine oꞌdɔ tokɔnyi lëpï yï ga timo.
25Nï rɔ dɔ ŋgölö tonyo yida ame pili kugö ëꞌbï ne kinza akititi teyi tikali mo. 26Römöyï ugu ꞌdeni mï buku ꞌba Bɔkoꞌba, iya te, “Dɔliŋɔ nime ti amo ga pili a ꞌba ŋere Bɔkoꞌba na.”
27Ɔdɔ bɔ ma kinza kikali Bɔkoꞌba dë kose yi tari liŋɔ ꞌbënï, wa ame koꞌde kömöyï ne onyo ŋgï. Kinza kititi dë. 28Ne ɔdɔ bɔtɔ mɔtɔ kiya ꞌdeni mɔlo zïyï te, “Wa nima umu zi akoro,” kinza konyo dë. Römöyï bo omeri lende ꞌdeni ti mï bo rɔ akonyo nima. 29Nï na dë komeri ꞌdɔ tikali mo, tine bɔ nima na.
Tine mɔtɔga ti kiya te, “Gɔ waꞌdi na ꞌdɔ lende ꞌba bɔ mɔtɔ kota ma di bi tonyo wa ame ma rɔ dɔ ŋgölö tonyo mo ne? 30Ɔdɔ mileki yëëꞌdï mo ꞌdeni zi Bɔkoꞌba ꞌdɔ bɔ mo kiya kpënï rɔmo tondo?”
31Ne rɔ ma laka ɔtɔ ame koꞌdɔ ala konyo kuwë gbï ne, oꞌdɔ pili zi Bɔkoꞌba kïlëlu bo gɔmo. 32Kinza kiꞌdi loma ꞌbï dë kebe koꞌde lende zi ma rɔ Yudayi gbï ti ma rɔ bɔ löwö mo ga ala zi kanisa ꞌba Bɔkoꞌba. 33Oꞌdɔ kɔzɔ ma moꞌdɔ, miteri tïyëyï dökïꞌdï ma konzi pili ti wa ame ga mëdï moꞌdɔ ne. Moꞌdɔ dë zi gbagba ma, tine moꞌdɔ zïnnï ma konzi pili ꞌdɔ kɔmɔ lïjë di mï tölë.
111Kpe ogbake görö dɔma gbï kɔzɔ ma ꞌbama ame mogba görö dɔ Kurïsïtö ne.
Toro Kurïsïtö
2A nime kiꞌdi mëdï mubï gɔye ne römöyï ëddïke nduwë rɔ tomeri ma, kösöke gɔ akiyandi ma mo tönë moto ziye ne. 3Ne moꞌdɔkɔ ziye ꞌdɔ kikalike ame gbï laka, Kurïsïtö na mbiri dɔ bɔtɔni. Kina mëꞌdë na mbiri dɔ ꞌja. Kina Bɔkoꞌba na mbiri dɔ Kurïsïtö. 4Kina me bɔtɔni ame këdï kumötu ala kiya lende ꞌba Bɔkoꞌba ti wa dɔ bo ne odɔ laŋa ꞌdeni rɔ Kurïsïtö ame kina mbiri dɔ bo ne. 5Kina gbï ꞌja ame kumötu ala kiya lende ꞌba Bɔkoꞌba rɔ dɔ sari ne odɔ laŋa ꞌdeni rɔ bɔ ame mbiri dönï ne. Ti këdï zïnï rɔ, rɔ kaya ma löbu. Lɔko ꞌdeni kɔzɔ ꞌja ame kopɔ dɔmo yaga ne. 6Ɔdɔ ꞌja mo koꞌdɔkɔ tudödu wa dë dönï ma laka mo lɔko kiŋgeŋge gbɔ yaga. Ne kɔzɔ ame dɔ kiŋgeŋge ni ti dɔ kopɔ rɔ, rɔ kaya zi ꞌja ne, ma laka mo lɔko kudödu wa dönï.
7A mɔtɔ inza ame ꞌdɔ kiꞌdi bɔtɔni kudödu wa dɔ bo römöyï bo rɔ akileme kïnë rɔ löbu ꞌba Bɔkoꞌba. Tine ꞌja ꞌbënï rɔ akileme rɔ löbu ꞌba bɔtɔni. 8Römöyï bɔtɔni na dë koꞌba di mï yida rɔ ꞌja, tine ꞌja na koꞌba di mï yida rɔ bɔtɔni. 9Kina oꞌba bɔtɔni dë gbï gɔ lende ꞌba ꞌja, tine ꞌja na koꞌba gɔ lende ꞌba bɔtɔni. 10Gɔ köꞌdu mo na mï mötu ala mï tiya lende ꞌba Bɔkoꞌba zi ꞌja ꞌdɔ kudödu dönï teyi rɔ akileme ꞌba közï kakpa ꞌba mëꞌdë nï di kɔmɔ malayika.
11Tine ma di zize ze ma rɔ akɔtɔ ti Kurïsïtö ŋere ze nime, bɔtɔni ɔcɔ dë di rɔ ꞌja kina ꞌja ɔcɔ dë gbï di rɔ bɔtɔni. 12Kɔzɔ ame pele koꞌba ꞌja di mï yida rɔ bɔtɔni ne, ꞌja na ꞌdeni leꞌjete këdï köyö bɔtɔni. Kina wa pili ako di zi Bɔkoꞌba.
13Tine kpe na gɔ kiyake eꞌbe ti yayi. Ɔdɔ tara ne ëdï rɔ ma laka zi ꞌja ꞌdɔ kumötu rɔ dɔ sari? 14Akikali iyandi wa ꞌdeni timo te, ɔdɔ sunë döyï nï ame rɔ bɔtɔni ne kidakpa kulöwö nima laŋa na. 15Ne ma ꞌba ꞌja, ɔdɔ sunë dönnï kidakpa kulöwö nima tele na. Bɔkoꞌba iꞌdi sunë kidakpa nima ꞌdeni zïnnï ꞌja rɔ bi ꞌba akudödu dɔ. 16Ne ɔdɔ bɔ mo kebe kowasa lende ma ꞌbeze nime, dölëtï ma ꞌbeze ti ꞌba kanisa ꞌba Bɔkoꞌba na me ŋge diya ꞌdeni.
Akonyo ꞌBa Ŋere
(MT 26:26-29; MK 14:22-25; LK 22:14-20)
17Tine mï ndose naga nime a mɔtɔ mubï gɔye dë. Römöyï ɔdɔ kotɔŋike dɔye mï mötu ꞌbe mo tönë ꞌdɔ këdï rɔ ma laka ne, tine uyïke za ꞌböwu yaga rɔ a kënyë. 18Ma dɔgba mo muwö tëgë mï mötu ꞌbe ꞌba kanisa rɔ koza ebe kusu rönï za yïmo. 19Momeri ti këdï ŋgï tara römöyï gɔ kileme ma dökïꞌdï Bɔkoꞌba këyï rɔmo mo ga.
20Mï kpa kotɔtɔ ꞌbe ꞌdɔ konyoke ŋgï tɔ rɔ, rɔ kodɔꞌbɔ ꞌba Kurïsïtö ŋere ze mo ne inza yɔ. 21Römöyï di bi tonyo mo mɔtɔ ileꞌde ŋgï mɔlo tötï rɔ akonyo ma ꞌbëyï. Ya mɔtɔ ga kari ma ꞌbënnï ŋgï ti ꞌbö, tine mɔtɔ ga konyo ꞌbënnï ꞌdeni ŋgï kïtëkpë, layi kupö mɔtɔ ga. 22Waꞌdi ga na tara? Inzake ti liŋɔ tonyo kpeye tuwë wa di teyi? Eꞌbe nima kanisa ꞌba Bɔkoꞌba na koꞌdɔkɔke titiꞌja mo todɔ laŋa rɔ bɔ lisa mo ga? Waꞌdi na kiterike gɔ miya ziye gɔmo? Tëgë ꞌdɔ mubï gɔye? Lipo, mubï gɔye ɔtɔ dë.
23Römöyï akiyandi nime ako zö di zi Yësu Kurïsïtö ŋere ze na me mëdï molɔlɔ ziye. Mï korɔndɔ nima kiꞌdi közï bo zi turu teyi ne, bo ogba maŋgolɔꞌbɔ ŋgï 24kileki yëëꞌdï mo zi Bɔkoꞌba bo konye yïmo kiya te, “Ame na rɔ yida rɔma ame kiꞌdi ꞌdeni gɔye. Kina ti oꞌdɔke nduwë te tomeri ma timo.” 25Kina gbï ꞌböwu di pötö akonyo ꞌdeni na bo kogba kösu ŋgï kiya te, “Akuwë nime na rɔ lömu ma laꞌja ꞌba Bɔkoꞌba ma kɔrɔ ꞌdeni dɔ roma ma. Kina ti ɔdɔ këddï kuwëke, oꞌdɔke nduwë te tomeri ma timo.” 26Kina ɔdɔ kotoke tonyo maŋgolɔꞌbɔ nima kuwëke gbï nduwë te di mï kösu nima ëddïke rɔ tuwöwö lende ꞌba tölë ꞌba ŋere Yësu timo ŋbö bo kileki kako dɔliŋɔ bine.
27Kina nï bɔ ame këddï konyo maŋgolɔꞌbɔ ꞌba ŋere Yësu kuwë di mï kösu abo nime ŋgï tara kinza lende koro mo ne, yida rɔ bo ti roma mo nime na këddï ëꞌbï ꞌdeni ka rɔ tuburu bi mo. 28Nï mɔtɔ omeri koŋgɔ röyï titi na ꞌjaa ꞌdɔ konyo kuwë di mï kösu nime. 29Römöyï nï bɔ ame këddï konyo ꞌbëyï kuwë ŋgï tara di mï kösu nime kinza meri ma kodɔrɔ mo ne, burë na ka këddï koꞌde ëꞌbï döyï. 30Gɔ lende mo na ma, ma konzi ꞌbeye mɔtɔ ga ꞌdeni ŋgï rɔ korɔꞌbɔ rɔ, rɔ kɔꞌɔ mɔtɔ ga kölë ꞌdeni ne. 31Ma kiya te dëdï dodɔrɔke bïcï lende ra rɔze laka dëne Kurïsïtö inza kodɔrɔ bïcï mo rɔze. 32Ne tine bo odɔrɔ bïcï lende ꞌdeni rɔze bo kodɔ karama yaga dɔze kinza Bɔkoꞌba kodɔꞌbɔ ze ra kɔtɔ kote dɔze ti dɔliŋɔ nime.
33Kina me mëdï miya ziye löndö ma ga, ɔdɔ kotɔŋike dɔye ꞌdeni tonyo akonyo ꞌba ŋere Yësu, odake rɔye. 34Ne ɔdɔ nï mɔtɔ këddï rɔ ꞌbö onyo kpëyï mɔlo di liŋɔ ꞌbï kinza Bɔkoꞌba kari kodɔ karama ra döyï gɔ tako mï kpa kotɔtɔ nima. Tine lende mɔtɔ naga nima ti modɔrɔ gɔmo ꞌjaa ɔdɔ mömö ꞌdeni ziye yayi.
12Kpa Közï Kiꞌdi ꞌBa Nyï Kɔtɔ Laka
1Kina ame ziye kpe löndö ma ga, wa nime rɔ kpa közï kiꞌdi ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka ne, moꞌdɔkɔ ziye ꞌdɔ kikalike laka. 2Ikalike ꞌdeni tönë gba bine kinza kiꞌdike dɔye dë gɔ lende ꞌba Bɔkoꞌba ne, a ma yawa naga aꞌda ye ŋgï kiꞌdi ye toro akoro ni ame ga ŋgï rɔ töku kinza kilende dë ne. 3Kina me mëdï miya ziye bɔ ame këdï kilende ti tigɔ ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka ne inza kebe kpe kogbɔki kiya te, “ꞌJɔ kɔmɔ nima döyï ne Yësu.” Kina gbï bɔtɔ inza kɔꞌbɔ tiya mo te, “Yësu na rɔ ŋere,” tine ŋge ti tigɔ ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka.
4Bine kpa közï kiꞌdi ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka ëdï pili rɔ ꞌberiꞌberi, tine bo Nyï Kɔtɔ Laka ma kiꞌdi mo ŋge kɔtɔ. 5Kɔri ꞌba laja ꞌba Kurïsïtö ŋere ze nime gbï pili rɔ ꞌberiꞌberi. Tine bo Kurïsïtö ŋere ze mo ŋge kɔtɔ. 6Tigɔ ꞌba toꞌdɔ ndɔbɔ pili rɔ ꞌberiꞌberi. Tine bo Bɔkoꞌba bɔ kiꞌdi mo zi bilaka pili nime ŋge kɔtɔ.
7Zïyï nï mɔtɔ Bɔkoꞌba iꞌdi rɔ Nyï Kɔtɔ Laka abo ame ŋgï kɔꞌbɔ tokɔnyi bilaka ꞌba kanisa abo ga pili ne. 8Nyï Kɔtɔ Laka iꞌdi zïyï mɔtɔ rɔ akikali tuwöwö lende. Tine ma ꞌbëyï mɔtɔ bo kɔtɔ mo nima iꞌdi zïyï rɔ tïyëtï mo laka. 9Ma ꞌbëyï mɔtɔ bo iꞌdi zïyï rɔ tiꞌdi döyï laka gɔ lende ꞌba Kurïsïtö. Tine ma ꞌbëyï mɔtɔ bo kɔtɔ mo nima iꞌdi zïyï rɔ tigɔ ꞌba akileŋo. 10Ma ꞌbëyï mɔtɔ bo iꞌdi zïyï rɔ toꞌdɔ gɔ kotɔ. Tine ma ꞌbëyï mɔtɔ bo kɔtɔ mo nima gbï iꞌdi zïyï rɔ tumë lende ꞌba Bɔkoꞌba. Kina bo kɔtɔ mo nima na gbï këdï kiꞌdi yi nï mɔtɔ tikali lende ma yala na rɔ ꞌba Bɔkoꞌba tine ma yala na kinza rɔ ꞌba Bɔkoꞌba. Ma ꞌbëyï mɔtɔ bo iꞌdi zïyï rɔ tilende rɔ kpa löwö. Tine ma ꞌbëyï mɔtɔ bo kɔtɔ mo nima iꞌdi zïyï rɔ tïyëtï mï ꞌjɔ ꞌba lende mo. 11Tine bo Nyï Kɔtɔ Laka kɔtɔ kpökï nime bo na me pili koꞌdɔ wa naga nime ne. Bo iꞌdi kpa közï nime pili rɔ ꞌberiꞌberi zi bilaka rɔ kɔtɔkɔtɔ kɔzɔ ma bo koꞌdɔkɔ.
Kapa ꞌBa Yida Rɔ
12Tine Kurïsïtö ëdï kɔzɔ yida rɔ ame pele kɔtɔ kapa mo ga ŋbaŋi ne tara. Kapa nima konzi pele ŋbaŋi tara nima lïjë pili yida rɔ kɔtɔ nima na. 13Kina gbï tara ze nime pili, Yudayi ni ti bɔ löwö mo ga ti atɔli ni ti ma kinza rɔ atɔli ni pili, obapatisi ze ꞌdeni ti bo Nyï Kɔtɔ Laka tëdï rɔ yida rɔ kɔtɔ. Ze pili duwëke ꞌdeni di mï bo Nyï Kɔtɔ Laka kɔtɔ nime.
14Kɔzɔ ma koŋgɔke yida rɔ inza ŋge kɔtɔ, kapa mo ga ŋbaŋi. 15Me ɔdɔ ndï kënyï kebe kiya te, “Minza ama rɔ kapa ꞌba yida rɔ römöyï ma közï na dë.” Tara ne lende nime ti kiꞌdi bo ŋgï yaga kinza kpe rɔ kapa ꞌba yida rɔ? 16Ala ɔdɔ mbili kënyï kebe kiya te, “Minza ama rɔ kapa ꞌba yida rɔ römöyï ma kɔmɔ na dë.” Tara ne lende nime ti kiꞌdi bo ŋgï yaga kinza kpe rɔ kapa ꞌba yida rɔ? 17Me ɔdɔ yida rɔ pili na këdï ŋge kɔtɔ rɔ kɔmɔ ti kuwö lende tondo? Ala ɔdɔ këdï ŋge pili rɔ mbili ti kumë wa tondo? 18Tine Bɔkoꞌba iyija kapa ꞌba yida rɔ naga nime pili te gɔ akoꞌdɔkɔ abo. 19Ma kiya te kapa ma kɔtɔ na ŋge pili këdï dëne a mɔtɔ kïdëkï rɔ yida rɔ inza.
20Kina kɔzɔ ame doŋgɔke, kapa pele ŋbaŋi tine yida rɔ kɔtɔ nima na. 21Kina me kɔmɔ inza kikali tiya mo zi közï te, “Ari yayi moꞌdɔkɔ yi dë.” Kina dɔ inza kikali tiya mo gbï zi ndï te, “Nï, ari yayi moꞌdɔkɔ yi dë.” 22Tine kapa ꞌba yida rɔ naga nime pili dëdï diyake te inza rɔ a kembe ne, ɔdɔ lïjë kinza yida rɔ inza kɔꞌbɔ toꞌdɔ ɔtɔ. 23 Tine kapa ame mo ga tönë doŋgɔke kinza rɔ a bota ɔtɔ ne kina debe doroke za ꞌböwu yaga rɔ dɔ kiteli. Kapa ma tönë mo ga kïnë mo ga kaya rɔ ne na za ꞌböwu doŋɔke dɔmo kulöwö. 24Tine kapa ma yaga kele naga nime bɔtɔ onyɔ lende mo dë.
Bɔkoꞌba odɔꞌbɔ kapa ꞌba yida rɔ ꞌdeni na ma kiꞌdi koŋɔ dɔ ma kinza rɔ a bota ɔtɔ mo ga, 25kinza ndoꞌji këdï ra yaga mï löŋgö yida rɔ. Tine gɔ lïjë kapa mo naga nima pili kɔꞌɔ ga rönnï rɔ akɔtɔ. 26Kina ɔdɔ a mɔtɔ koꞌdɔ kapa mɔtɔ ꞌdeni kapa ma laki naga nime pili gbï yaga rɔ ma kɔꞌɔ. Ɔdɔ kïlëlu kapa mɔtɔ kapa ma laki naga nima pili ënyï gbï bi tiliya.
27Kina me kpe na rɔ yida rɔ Kurïsïtö. Tine kpe pili nï mɔtɔ rɔ kapa bo mɔtɔ. 28Kina me Bɔkoꞌba kiyija ye ꞌdeni tara mï kanisa abo. Dɔgba mo bo iꞌdi bɔ laja mo ga. Rïyö mo bo iꞌdi bɔ kumë lende ni. Mota mo bo iꞌdi bɔ kɔmɔ kiyandi ni kina kiꞌdi bɔ toꞌdɔ gɔ kotɔ ni. Kina bo kebe ŋgï tiyija ya ama ga nati, bɔ akileŋo ni ti bɔ toꞌdɔ kɔnyi ni ti bɔ dɔ kanisa ni ti bɔ tilende rɔ kpa löwö ni. 29Kpe pili inzake ŋge rɔ bɔ laja ala rɔ bɔ kumë lende ala rɔ bɔ kɔmɔ kiyandi. Kpe pili inzake ti közï kakpa ꞌba toꞌdɔ gɔ kotɔ 30ala ꞌba tileŋo rɔkɔꞌɔ ala ꞌba tilende rɔ kpa löwö ala ꞌba tïyëtï mï ꞌjɔ ꞌba lende mo.
31Kpe, laka mïye ŋgï mbiri rɔ ma kombi gɔ kpa közï ame ga kulöwö rɔ dɔ kiteli ne. Tine a mɔtɔ ma kulöwö rɔ dɔ kiteli mo ti mileme ꞌdeni ŋgï ziye, bo na rɔ akɔꞌɔ.
13Akɔꞌɔ
1Kina me nï mɔtɔ ɔdɔ kikali pele tilende kpa bilaka lesi ti kpa malayika, tine nï ŋgï rɔ ma sari kinza akɔꞌɔ ti këddï ëꞌbï ka ŋgï kɔzɔ birɔ lalaŋa ni ti kaliseye ma kudu kulöwö naga tara. 2Ɔdɔ këddï pele ti tigɔ ꞌba tumë lende ꞌba Bɔkoꞌba këddï pele ti akikali ꞌba wa pili kikali wa ma rɔ ma kusu naga, meri ꞌbï kɔꞌbɔ pele tiyese döku ma löbu naga, tine ɔdɔ kiya te kinza ti akɔꞌɔ, inza du te rɔ ɔtɔ. 3Ɔdɔ koza ëꞌbï ga pele pili yaga kiꞌdi yida röyï gbuluŋgu dɔmo rɔ akoŋma, ɔdɔ kiya te kinza ti akɔꞌɔ inza koꞌdɔ ɔtɔ lipo te zïyï.
4Akɔꞌɔ na rɔ lende këyï ni ti lende laka. Akɔꞌɔ inza ti mï kombi ala dɔ kombi ni ti tubötö rɔ. 5Akɔꞌɔ ïnzïrï dë. Yïmo ututu dë. Dökïꞌdï mo apa dë gbï. Akɔꞌɔ indaꞌba tiyeli dë. 6Kina bo inza gbï rɔ lɔŋɔ ti lende kënyë, tine lɔŋɔ abo ŋge ti lende ma kodɔrɔ. 7Akɔꞌɔ ombi ma ꞌba bo gomɔ ꞌba wa pili köꞌbö tiꞌdi dönï ti kɔmɔ kiꞌdi ti mï këddï mo pili.
8Akɔꞌɔ ote rönï dë kɔzɔ ꞌba kpa közï naga nima. Tumë lende ni ti kiteli. Tigɔ ꞌba tilende rɔ kpa löwö ni ti kiteli. Kina akikali ni gbï ti kote rönnï. 9Römöyï akikali ma ꞌbeze nime ti tumë lende mo ga kpaki ti bɔti rɔmo. 10Tine ɔdɔ kiya te ma laka kinza bɔti rɔmo mo kömö yɔ kina ma ti bɔti rɔmo tönë ga ti kölu ŋgï yaga.
11Tönë mëdï gba rɔ kole titi ne, meri ma ti lende ma pili kɔzɔ ꞌba kole titi. Tine ɔdɔ kɔmɔ ma kɔpɔ ꞌdeni mola gɔ lende dɔ kole titi ŋgï pili yaga. 12Kina me ma gïrï nime dëdïke gba rɔ toŋgɔ Bɔkoꞌba nyuru kɔzɔ di mï mandara. Tine yayi ti doŋgɔke bo ꞌdeni te di dɔ kɔmɔ di dɔ kɔmɔ. Ma gïrï nime gbï mikali bo ŋge gba mbowa, tine yayi ti mikali bo ꞌdeni ŋgï pili kɔzɔ ame bo Bɔkoꞌba kikali ma pili ne.
13Kina me miya ꞌdeni ziye lïjë wa mota naga nime tiꞌdi dɔ gɔ lende ꞌba Bɔkoꞌba ti kɔmɔ kiꞌdi mo ti akɔꞌɔ ti köꞌbö ŋgï ŋburu. Tine ma rɔ dɔ kiteli mo kina rɔ akɔꞌɔ.
14Tilende Rɔ Kpa Löwö
1Akɔꞌɔ na kiꞌdike këdï dɔgba kɔmɔye. Kina iꞌdike mïye gbï këdï mbiri gɔ kpa közï mɔtɔ ga ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka, ma rɔ dɔ kiteli mo ꞌba tigɔ ꞌba tumë lende abo ꞌba Bɔkoꞌba nima. 2Bɔ ame këdï kilende rɔ kpa löwö ne inza kilende zi bilaka lesi, tine ŋge zi Bɔkoꞌba römöyï bɔtɔ mɔtɔ uwö mï kpa bo dë. A ma kinza kikali naga na ma Nyï Kɔtɔ Laka këdï kiꞌdi bo kiya. 3Tine bɔ ma kumë ma ꞌba bo lende ꞌba Bɔkoꞌba nima ëdï kilende ꞌba bo zi bilaka lesi kiꞌdi kɔnyi kocɔ mï këddï teyi. 4Bɔ ame këdï kilende rɔ kpa löwö ne okɔnyi ꞌbënï ŋge rɔ gbagba bo. Tine ma kumë ꞌba bo lende ꞌba Bɔkoꞌba nima okɔnyi bilaka ꞌba kanisa ŋgï pili.
5Kina me moꞌdɔkɔ ye pili ꞌdɔ kilendeke rɔ kpa löwö. Tine a ma moꞌdɔkɔ ziye rɔ dɔ kiteli mo na rɔ lende kumë. Bɔ ame kumë lende ꞌba Bɔkoꞌba ne, bo na mbiri di dɔ ma kilende rɔ kpa löwö. Tine ŋge ɔdɔ bɔ mɔtɔ kïyëtï mï ꞌjɔ ꞌba lende mo ꞌdɔ kokɔnyi bilaka pili ꞌba kanisa.
6Löndö ma ga, me tönë mako ziye yayi ne, ma mëdï milende ra rɔ kpa löwö dëne ti mokɔnyi ye tondo ga? Oꞌja moꞌde ŋgï rɔ akileme mo ti akikali mo ti lende kumë mo gbï ti akiyandi mo ꞌdi. 7Me a ma kinza dïdï naga nime pele kɔzɔ more ni ti tɔmo ni ne, ɔdɔ kiŋgelo yïmo dë laka yë na ti kuwö yïmo? 8Me ɔdɔ bɔ kanya kome tɔtɔti dë laka yë na ti kileŋo rönï ndö koda dɔ ya? 9Kpe na gbï tara. Ɔdɔ kebe kilende rɔ kpa löwö bilaka kuwö yïmo dë ꞌdɔ lïjë kikali tondo? Ëddï kilende ëꞌbï ka ŋgï mï lili.
10Mï dɔliŋɔ bine kpa bilaka na me ga pili ŋbaŋi rɔ gege ti ꞌjɔ ꞌba lende mo ga. 11Tine ɔdɔ muwö mï ꞌjɔ ꞌba lende mo dë ma ꞌdeni rɔ bɔ löwö zi bɔ kiya mo tɔ nima. Kina bo ꞌdeni gbï yaga rɔ bɔ löwö zö. 12Ne dëne kɔzɔ ma ꞌbeye nime kiterike kpa közï ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka kulöwö ne, ma laka mo ꞌdɔ kogbɔke rɔye tokɔnyi bilaka ꞌba kanisa.
13Kina me nï ame këddï kilende rɔ kpa löwö ne, ititi Bɔkoꞌba kiꞌdi yi gbï tïyëtï mï ꞌjɔ ꞌba lende mo. 14Römöyï ma ꞌbama ɔdɔ mumötu rɔ kpa löwö dökïꞌdï ma na ŋge këdï kumötu, tine meri ꞌba dɔma oꞌja ɔtɔ dë di teyi. 15Ne tine gɔ moꞌdɔ tondo? Ti mumötu ti dökïꞌdï ma gbï ti meri ꞌba dɔma. Ti moba ŋgala ti dökïꞌdï ma gbï ti meri ꞌba dɔma. 16Me ɔdɔ kileki yëëꞌdï mo ŋge ti dökïꞌdï yï zi Bɔkoꞌba ꞌdɔ bilaka ama ga yayi ne koꞌdɔ “Amini” tondo gɔmo kinza ma bo kikali wa ma këddï kiya mo dë? 17Mɔtɔga mötu ꞌbï nima ti këdï rɔ ma laka, tine bɔ ama tïyï ne oꞌja ɔtɔ dë di teyi.
18Ne ma ꞌbama mileki yëëꞌdï zi Bɔkoꞌba gɔ ame milende kpa löwö kebe ye. 19Tine ma di mï kanisa tilende mbowa ti meri ꞌba dɔma ti kpa ma kuwö yïmo naga na moꞌdɔkɔ tiyandi ya mɔtɔ ga timo. Ame na rɔ dɔ kiteli zö di dɔ tilende kulöwö rɔ kpa löwö.
20Löndö ma ga, kinza komerike lende dë kɔzɔ kole titi. Tine ilekike rɔye ŋge rɔ bɔyi titi zi lende kënyë. Meri ꞌbe iꞌdike këdï rɔ ꞌba bulöbu. 21Mï buku ꞌba Bɔkoꞌba iya ꞌdeni te, “Ti moja bɔ löwö tilende zïnnï lïjë bilaka ma naga nime. Ti milende zïnnï rɔ kpa löwö. Tine pele lïjë inza kuwö dɔma.”
22Kina me dikalike ꞌdeni tilende rɔ kpa löwö nima iꞌdi rɔ akileme zi ma kinza kiꞌdi dönnï dë gɔ lende ꞌba Bɔkoꞌba naga. Tine inza zi ma kiꞌdi dönnï ꞌdeni. Kina tumë lende iꞌdi rɔ akileme zi ma kiꞌdi dönnï gɔ lende ꞌba Bɔkoꞌba naga, inza zi ma kiꞌdi dönnï dë mo ga. 23Me ɔdɔ kpe bilaka ꞌba mï kanisa pili kebeke ŋgï bi tilende rɔ kpa löwö na bɔ mɔtɔ ame kinza rɔ ꞌba kanisa ne kako kɔdɔ yayi, bo ti kiya dë te kpe nökï na? Ne bɔ ame kiꞌdi dönï dë gba gɔ lende ꞌba Bɔkoꞌba ne 24ɔdɔ bo kɔdɔ koꞌja kpe pili këddïke tumë lende ꞌba Bɔkoꞌba, wa ame ga bo kuwö ne ëdï komba dökïꞌdï bo ŋgï bo komeri gɔ lende kënyë abo ga. Lende ma bo kuwö nima na ti kote burë abo ŋgï 25koja lende kënyë ma dökïꞌdï bo pili yaga bi kɔpɔ, bo ti kolɔdɔ bërï tumötu Bɔkoꞌba kiya te, “Bɔkoꞌba ëdï ŋgï mï löŋgö ye.”
A Ma Kodɔrɔ Mï Kanisa
26Löndö ma ga, a ma miteri ziye na me. Ɔdɔ kotɔŋike dɔye ꞌdeni mï mötu nima mɔtɔ koba ŋgala, mɔtɔ kiyandi wa, mɔtɔ kïyëtï gɔ akileme ma këdï koꞌdɔ rönï, mɔtɔ kilende rɔ kpa löwö, mɔtɔ kïyëtï mï ꞌjɔ ꞌba lende mo. Tine iꞌdike koꞌdɔ wa pili rɔ kɔnyi rɔ gɔ rɔ. 27Ne ɔdɔ mɔtɔ ga këdï kilende rɔ kpa löwö, iꞌdike lïjë këdï ŋge kɔzɔ rïyö ala mota tara. Kina ꞌdɔ lïjë kilende gbï rɔ kɔtɔkɔtɔ kiꞌdike bɔ mɔtɔ kïyëtï mï ꞌjɔ ꞌba lende mo. 28Ne ɔdɔ bɔ kïyëtï kpënnï kinza iꞌdike lïjë kudumö ma ꞌbënnï ŋgï, lïjë kilende ŋge ti mïnnï zi Bɔkoꞌba. 29Iꞌdike ma rïyö ala mota ame ga rɔ bɔ kumë lende ꞌba Bɔkoꞌba ne na kilende mɔtɔ ga kuwö ma ꞌbënnï ŋge tara kitemo gɔmo. 30 Ne ɔdɔ Bɔkoꞌba kiꞌdi lende abo ŋgï mï bɔ mɔtɔ di mï kpa kotɔtɔ yayi, bɔ ma këdï kilende dɔgba mo nima kudumö ma ꞌba bo ŋgï gbɔ yaga. 31Kina ti kpe pili kïyëtïke lende ꞌba Bɔkoꞌba rɔ kɔtɔkɔtɔ ꞌdɔ kiyandi ma konzi pili kiꞌdi mï këddï teyi. 32Bɔ kumë lende ni kɔꞌbɔ titi togbɔ dɔ a ma këdï kɔdɔ di kpënnï. 33Römöyï bo Bɔkoꞌba inza rɔ bɔ akirasi. Bo rɔ bɔ lende këyï.
Kina me mï kpa kotɔtɔ ꞌba bilaka ꞌba Bɔkoꞌba pili 34kinza ꞌja kusë dë ti lende. Kola lïjë dë kilende römöyï köꞌdu kiꞌdi ꞌba Musa iya ꞌdeni tönë bine te, “A mɔtɔ rɔ ꞌja kinza mbiri dɔ bɔtɔni.” 35Ɔdɔ lïjë koꞌdɔkɔ tikali a mɔtɔ lïjë kari kititi mëꞌdë nnï ga ꞌjaa di liŋɔ. Ɔdɔ ꞌja mo kusë ti lende mï kpa kotɔtɔ ꞌba kanisa lɔko odɔ rɔ kaya ꞌdeni rönï.
36Mikali dë, eꞌbe nima gɔ ame lende ꞌba Bɔkoꞌba kisaki kako di ziye ne? Ala gɔ ame eꞌbe kako ŋge ziye ne? 37Ne ɔdɔ nï mɔtɔ kiya röyï tëgë rɔ bɔ kumë lende rɔ bɔ këdï ti kpa közï ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka ikali a nime mugu ne na ŋgï rɔ köꞌdu kiꞌdi ꞌba Kurïsïtö ŋere ze. 38 Bɔtɔ ame kuwö dɔ köꞌdu kiꞌdi nime dë ne kinza nï mɔtɔ kuwö dɔ bo dë.
39Kina me ti löndö ma ga, tumë lende mo na kiꞌdike dökïꞌdï ye gɔmo. Tine kinza koꞌjɔŋɔke gɔ tilende rɔ kpa löwö dë. 40Wa pili oꞌdɔke rɔ kpa koriya.
15Tɔdɔ ꞌBa Kurïsïtö Di Mï Tölë
1Kina me ti löndö ma ga, moꞌdɔkɔ tileki tiya gɔ laja laka tönë muwöwö ꞌdeni bine ne gbï ziye. Ame kina kindaꞌbake ꞌdeni kɔrɔke kitigɔ timo mï meri ꞌbe ne. 2Ama kina rɔ laja kɔtɔ laka mo ma muwöwö ziye. Kina ti kɔmɔ ye ŋgï timo di mï tölë ɔdɔ kindaꞌbake kiꞌdike dɔye laka gɔmo. Ne ɔdɔ kinza tara, omba iꞌdike eꞌbe dɔye ꞌdeni ka ŋgï gɔmo rɔ bëtï.
3Ma rɔ dɔ kiteli mo ma muwö molɔlɔ gɔmo miya ziye mo na me, Kurïsïtö ölë ꞌdeni gɔ lende kënyë ze ga kɔzɔ ma kugu mɔlo mï buku ꞌba Bɔkoꞌba tara. 4Usu bo ꞌdeni tine bo ënyï ꞌdeni kɔdɔ yaga di mï tölë mï töꞌdö dɔ mota kɔzɔ ma kugu yayi. 5Kina bo ɔdɔ ꞌdeni kileme rɔ bo zi Pïtörö. Bo ileme rɔ bo gbï zi bɔ laja abo ga ma ꞌbutë dɔmorïyö. 6Kina bo kɔdɔ gbï kileme rɔ bo zi bɔ kuwö lende abo ga ma konzi kɔzɔ kuluku ꞌbutë (500) tara pili bi kɔtɔ, ame ma konzi mɔtɔ mo ga këdï gba ti kömönnï koꞌja kabate ne. Ala ɔdɔ mɔtɔ ga ti kölë ꞌdeni pele. 7 Kina bo ɔdɔ kileme rɔ bo zi Yakoba, gbï zi bɔ laja abo mɔtɔ ga pili. 8Tine ma rɔ ŋburuŋburu mo pili na bo kari kɔdɔ ŋgï zö ma ame rɔ kole köyö kinza koꞌde bi dɔ ɔtɔ dë mo nime.
9Ma na ꞌbama ŋgï wötï rɔ bɔ laja ame mo du kinza rɔ ɔtɔ ne. Mɔꞌbɔ dë ꞌdɔ kïdëkï ma rɔ bɔ laja ꞌba Kurïsïtö. Römöyï moloma pa rɔ toꞌdɔ közï kasi zi kanisa ꞌba Bɔkoꞌba. 10Ne tine ti mï këyï ꞌba Bɔkoꞌba na me ma ꞌdeni te ne. Kina gbï mï këyï nima ïlïkö dë ŋgï tara rɔ yawa, römöyï ma na moꞌdɔ ndɔbɔ ŋgï kebe bɔ laja ma laki pili. Tine ndɔbɔ koꞌdɔ ma na dë. Mï këyï ꞌba Bɔkoꞌba na koꞌdɔ ndɔbɔ tö. 11Kina me ɔdɔ këdï pele rɔ ma kako di zö ala di zïnnï lïjë ma rɔ bɔ laja mɔtɔ mo naga nime kina kpaki rɔ wa ma duwöwö mo ame kiꞌdike dɔye ꞌdeni gɔmo ne.
Tɔdɔ ꞌBa Töku Di Mï Tölë
12Kina me laja pili ma duwöwö iya te Kurïsïtö ɔdɔ ꞌdeni yaga di mï tölë. Ne rɔ ma tondo mo na ya ma ꞌbeye mɔtɔ ga këdï kiya ꞌbënnï ꞌböwu te töku inza kindiŋi kpe? 13Ne ɔdɔ këdï rɔ ma laka, omba Kurïsïtö indiŋi dë du. 14Kina ɔdɔ kindiŋi Kurïsïtö dë gbï yaga di mï tölë a mɔtɔ inza kpe ame gɔ duwöwö. Kina a mɔtɔ inza kpe gbï ziye tiꞌdi dɔye gɔmo. 15 Kina ma rɔ dɔ kiteli mo ti kileme ze ŋgï dunzö bëtï ꞌdeni kpa Bɔkoꞌba. Römöyï diya ꞌdeni te Bɔkoꞌba indiŋi Kurïsïtö ꞌdeni yaga di mï tölë. Ne ɔdɔ këdï ꞌdeni rɔ ma laka töku kindiŋi dë indiŋi Kurïsïtö dë ma? 16Römöyï ɔdɔ kindiŋi töku dë indiŋi Kurïsïtö dë gbï. 17Kina ɔdɔ kindiŋi Kurïsïtö dë meri ꞌbe ame kiꞌdike dɔye gɔmo ne ꞌdeni ka ŋgï bi sari, wali ꞌba lende kënyë ꞌbe ëdï gba dɔye. 18Kina lïjë ame ga köꞌdö ꞌdeni mï Kurïsïtö ne ölu ꞌdeni gbï. 19 Kina me ɔdɔ kɔmɔ kiꞌdi ze gɔ Kurïsïtö nime këdï ꞌdeni ŋge gɔ loma ꞌba dɔliŋɔ nime, lisa ma ꞌbeze na ŋgï ꞌdeni kulöwö nati.
20Ne lende ma rɔ ma kodɔrɔ mo na me, indiŋi Kurïsïtö ꞌdeni di mï tölë. Bo na ꞌdeni rɔ dɔndende ꞌba tɔdɔ di mï tölë zi ame ga pili këdï kölë ne. 21Römöyï kɔzɔ ame bilaka lesi na koꞌde tölë ne, kina me ꞌdeni gbï bilaka lesi na koꞌde tɔdɔ di mï tölë. 22Kina kɔzɔ ame ma konzi kölë ꞌdeni kɔtɔ ti Adama ne tara ma konzi ti kɔdɔ gbï yaga di mï tölë kɔtɔ ti Kurïsïtö. 23Mï tumu ame mo ŋgï rɔ ma kodɔrɔ zïyï mɔtɔ ne, Kurïsïtö na ꞌdeni rɔ kole dɔndende ꞌba tɔdɔ di mï tölë. Kina ꞌjaa ꞌdɔ kiyija ame ga rɔ ꞌba bo ꞌba Kurïsïtö ne ti mï kada ꞌba tako abo. 24Kina ŋburuŋburu ꞌba dɔliŋɔ mo tönë ti kömö ŋgï nati. Kurïsïtö ti kaꞌda wa pili ma rɔ löbu dɔ dɔliŋɔ nime ti ma ti közï kakpa ti bɔ tigɔ mo ga ŋgï pili kogba ŋere löbu kiꞌdi zi Bɔkoꞌba ꞌbu. 25Römöyï bo Kurïsïtö na Bɔkoꞌba kiꞌdi ꞌdeni mɔlo ꞌdɔ këdï rɔ bɔ dɔ dɔliŋɔ nime ŋbö bo kaꞌda bɔ ya abo ga ŋgï pili.
26Tine bɔ ya ma ŋburuŋburu ma ꞌdɔ kaꞌda mo tönë na rɔ tölë. 27Buku ꞌba Bɔkoꞌba iya ꞌdeni te, “Bɔkoꞌba iꞌdi bo kaꞌda wa pili ꞌdeni.” Tine wa pili nime kiya te bo aꞌda ne, Bɔkoꞌba inza yïmo. Römöyï Bɔkoꞌba na kiꞌdi bo kaꞌda wa pili mo naga nima. 28Kina ɔdɔ bo kaꞌda wa pili ꞌdeni bo kole gbï ti kileki rɔ bo bërï bi ndï Bɔkoꞌba ame kiꞌdi wa pili ꞌdeni bi ndï bo bërï ne. Kina gɔ Bɔkoꞌba na këdï ŋgï nati rɔ bɔ dɔ wa pili.
29Ne gɔ waꞌdi na bilaka këdï koꞌdɔ bapatisi ti möyï töku ꞌbënnï ga gɔmo? Ma kiya te tɔdɔ di mï tölë kinza yɔ ti koꞌdɔ bapatisi ti möyï töku ni gɔ waꞌdi? 30Ne kina me gɔ waꞌdi na dilaŋa ꞌbeze rɔze ŋgï ŋburu tombi gomɔ? 31Löndö ma ga, ma ꞌbama ŋgï rɔ kɔmɔ lëndö mï tölë. Dɔ kombi ma gɔye mï loma ze mï Kurïsïtö ŋere ze na me këdï kiꞌdi ma miya wa naga nime pili te ne. 32Ma mëdï ra ŋge rɔ yida rɔ ꞌba dɔyayi nime dëne ti moꞌdɔ ya ti kuruku ꞌba mökö naga nime di Epeso bine ne ka gɔ waꞌdi? Waꞌdi ga na ti moꞌja di gɔmo? Ɔdɔ kiya te töku ni kindiŋi dë kpe kɔdɔ yaga donyoke eze kpeze ti tɔne duwëke römöyï tïlëndö dëdï dölëke kɔzɔ ma tönë kiya rönï ne.
33Kpe, kinza köluke lende dë. Rɔ ma laka kɔzɔ lende mumë tönë, lëpï kënyë ëdï kirasi lende laka ꞌbï. 34Ilekike komerike dɔye kolake gɔ lende kënyë yaga. Mëdï miya nime rɔ laŋa rɔye römöyï ya mɔtɔ ga yayi ikali Bɔkoꞌba dë.
Kïnë Ma Këdï Kɔdɔ Timo Di Mï Tölë
35Ya mɔtɔ ga ti kileki kiya te, “Ti töku ni kɔdɔ tondo mo ga? Kïnë ma tondo mo ga na ꞌdɔ lïjë kɔdɔ timo?” 36Ti miya te, nï rumö nime, kupö ɔdɔ kogba kïdïyë mï yayi, ëdï kölë titi gba na ꞌjaa kötu. 37Tine ma kïdïyë mo tönë inza rɔ ma kötu mo nima pili. Kupö na ŋge ŋgï kïdïyë ëꞌbï rɔ siliŋbi. Mɔtɔga bo abo rɔ ꞌjɔ nyönyu ala ꞌjɔ ꞌba a mɔtɔ. 38Kina Bɔkoꞌba kogba kïnë ame bo koꞌdɔkɔ abo ne kiꞌdi zi kupö nima kötu timo. Kupö pili rɔ gɔmo bo iꞌdi kïnë teyi rɔ ame ga koriya timo ne.
39Kina me kïnë wa ame ga pili ti dïdï yïmo ne inza kɔtɔ. Bilaka lesi ti kïnë ma ꞌbënnï ꞌberi. Yërï ti ma ꞌbënnï ꞌberi. Yali gbï ti ma ꞌbënnï ꞌberi. Kina kenze ni gbï ti ma ꞌbënnï ga ꞌberi. 40Kina me kïnë a ma mïtɔrɔ ꞌberi. Kïnë ma mï dɔyayi bine gbï ꞌberi. Kina tele ꞌba a ma mïtɔrɔ ꞌberi, ma ꞌba mï dɔyayi bërï bine gbï ꞌberi. 41Kada ti tele ma ꞌbënï, nyepe gbï ti ma ꞌbënï kina këlu ni gbï ti tele ma ꞌbënnï ga. Tine pele di mï löŋgö këlu naga nima tele mo ga ëdï gbï pili rɔ gege.
42Kïnë tele nime na ti këdï tara zi töku ame ga kɔdɔ di mï tölë ne. Töku ame këdï kusu ꞌdeni ne ŋgï rɔ yida ꞌba yayi, tine ɔdɔ kɔdɔ ꞌdeni yaga eŋme dë kpe. 43Mï tusu mo ënyë ëꞌbënï ꞌdeni ŋgï yaga tigɔ mo tɔ kinza kpe. Tine ɔdɔ kɔdɔ ꞌdeni ele ŋgï ŋburu ti tigɔ rɔ mbëmbë. 44Mï tusu mo rɔ yida rɔ ma sari nime, tine ɔdɔ kɔdɔ ꞌdeni ŋgï rɔ ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka.
Kina kɔzɔ ame dikalike yida rɔ ma sari nime këdï ne, omba yida rɔ ꞌba Nyï Kɔtɔ Laka ëdï gbï tara. 45Römöyï buku ꞌba Bɔkoꞌba iya ꞌdeni te, “Bilaka ma dɔndende mo tönë rɔ Adama ne oꞌba ꞌdeni ti dïdï yïmo.” Tine Adama ma ŋburuŋburu mo na ꞌba bo rɔ bɔ tiꞌdi dïdï. 46 Doŋgɔke ꞌdeni bine yida rɔ ma Nyï Kɔtɔ Laka kiꞌdi na dë titi kako dɔgba, tine yida rɔ ma sari nime na kako dɔgba. 47Adama ma dɔndende nima oꞌba di mï lupu ꞌba dɔyayi. Tine Adama ma rɔ mï rïyö mo ako ma ꞌba bo di mïtɔrɔ. 48Kina me ya ame ga mï dɔliŋɔ ne ŋgï kɔzɔ bɔ ma koꞌba di mï lupu nima. Tine ya ame ga mïtɔrɔ ne ŋgï kɔzɔ bɔ ma kako di tɔrɔ mo nima. 49Kina kɔzɔ ame dolɔke kïnë ꞌba bilaka ma koꞌba di mï lupu ꞌdeni rɔze ne, kina gbï tara yayi ti dolɔke kïnë ꞌba bilaka ꞌba dɔyayi ꞌba mïtɔrɔ ꞌdeni rɔze.
50Löndö ma ga, wa ame mëdï miya ziye ne na me. Wa ame ga koꞌba këdï ti roma ti yida rɔ ne inza ti gɔ bi mï ŋere löbu ꞌba Bɔkoꞌba. Kina ame rɔ yida ꞌba yayi ne inza ti gɔ bi mï dɔliŋɔ ma kote rönï dë köꞌbö rɔ ŋburuŋburu nima.
51-52Uwöke lende kusu nime tɔ ma. Ze nime pili dinza dölëke ŋgï ꞌdoyi yaga. Tine ɔdɔ birɔ tɔtɔti ma ŋburuŋburu mo tönë na kudu yɔ ŋgï kpiliŋi kɔzɔ kömöyï ame komba ne te na ze nime pili dëdï duyïke rɔze ŋgï yaga welo. Römöyï ɔdɔ birɔ tɔtɔti nima kudu yɔ na töku ni këdï kɔdɔ ŋgï ti yida rɔ ame keŋme dë kpe ne. Kina këdï kuyï ze ŋgï pili. 53Wa ma tönë ga rɔ yida ꞌba yayi ne ëdï kolɔ yida rɔ ma keŋme dë ne ŋgï rönnï. Wa ma tönë ga këdï kölë ne ëdï kolɔ yida rɔ ma kinza kölë ŋgï rönnï. 54 Kina me ɔdɔ wa ma rɔ yida ꞌba yayi ni na këdï kolɔ yida rɔ ma keŋme dë ꞌdeni, wa ma këdï kölë naga këdï kolɔ yida rɔ ma kinza kölë ꞌdeni tara tine, omba ëdï ꞌdeni ŋgï ko rɔ ma laka kɔzɔ ma tönë buku ꞌba Bɔkoꞌba kiya ne. Ame kiya te, “Aꞌda tölë ꞌdeni, ïyölu kpa bo ꞌdeni yaga. 55Nï tölë, akaꞌda ꞌbï ëdï yala? Nï tölë, ꞌdï yï mo tönë ëdï yala?” 56ꞌDï abo ꞌba tölë ame bo këdï koꞌbe wa timo ne na rɔ lende kënyë. Kina bi tigɔ ꞌba lende kënyë na ti köꞌdu kiꞌdi ꞌba Musa. 57Ne tine yëëꞌdï këdï zi bo Bɔkoꞌba gɔ ame bo kiꞌdi akaꞌda ꞌdeni zize ti ŋere ze Yësu Kurïsïtö ne.
58Kina me ti ziye kpe löndö ma ga ma mɔꞌɔ kulöwö nime, öꞌböke kitigɔ ti mï këddï ogbɔke rɔye ŋburu mï ndɔbɔ ꞌba ŋere Yësu Kurïsïtö. Römöyï kɔzɔ ame kikalike ꞌdeni a mɔtɔ ame koꞌdɔ dömöyï bo ŋere ne ïlïkö dë ŋgï du tara rɔ yawa.
16Akireke
1Mëdï miꞌdi ame ziye tikali mo gɔ lende ꞌba gïrïsï ame ꞌdɔ kireke tokɔnyi bilaka ꞌba Bɔkoꞌba ma mï Yudayi timo ne. Ziye gbï ꞌdɔ toꞌdɔ mo kɔzɔ ma mose zi kanisa ma Galatiya. 2Rɔ gɔ kada löbu pili nï mɔtɔ ogba gïrïsï gɔ tigɔ ꞌbï kiꞌdi bërï ꞌdɔ kireke dönï. Römöyï ɔdɔ mömö kinza kënyï ꞌjaa ꞌböwu tireke mo di rɔma.
3Ɔdɔ mömö yayi bilaka ame ga koŋgɔke ꞌdeni ne na ŋgï ti moja ti waraga kari ti kpa közï kiꞌdi ꞌbe nima Yerosalema. 4Ne ɔdɔ kinda gbï laka zö ꞌdɔ mari, ti diliŋgere kɔtɔ tïnnï.
Akumötö
5Ti mömö ꞌjaa ziye ɔdɔ mudö ꞌdeni titi kebe Makedoniya. Römöyï moꞌdɔkɔ titi tudö kebe yayi. 6Mëdï mari nime ꞌdɔ toloma titi mbowa tiye yayi. Mɔtɔga ti mote lɔwa nime pili tiye yayi. Kina ꞌdɔ kiꞌdike ma ꞌjaa gɔ kɔri tari dɔgba mï liŋgere ma di yayi tari gɔ bi mɔtɔ ame zö ꞌdɔ tari teyi ne. 7Moꞌdɔkɔ dë ꞌdɔ toŋgɔ ye ŋge rɔ kɔrɔkɔrɔ titeli ŋgï dɔmo. Momeri ꞌdɔ migabi titi mbowa tiye kɔzɔ akoꞌdɔkɔ abo ꞌba Kurïsïtö ŋere ze tara.
8Tine ti moloma titi ŋbö kada ꞌba Penitikɔsi kota ma Epeso bine. 9Bi ꞌba tiliya rɔ gɔ ndɔbɔ ma laka mo tönë na me ꞌjaa bine ne. Tine a mo ŋgoro titi mɔtɔ ga ëdï ŋbaŋi bine tonyo burutu ma.
10Ɔdɔ Timatiyo kömö yayi iꞌdike bo koloma dömbëlï bo kolɔdɔ bërï römöyï bo ëdï rɔ toꞌdɔ ndɔbɔ ꞌba ŋere Yësu kɔzɔ ꞌbama. 11Kina kinza bɔtɔ mɔtɔ kebe dë kudölï bo. Ojake bo kari mï kɔri abo liya ti yëyï mo, bo kileki kako zö bine. Römöyï mëdï ŋgï bine ti kɔmɔ kiꞌdi gönnï lïjë ti löndö mɔtɔ ga.
12Tine ma ꞌba bɔ löndö ze ame rɔ Apolo ne, ma na mocɔ ꞌdeni zi bo kulöwö ꞌdɔ bo kari ti löndö naga nime kömö toŋgɔ ye yayi. Tine inza gɔ akoꞌdɔkɔ abo na ꞌdɔ tari gïrï nime. Bo ti kari ŋgï ɔdɔ bo koꞌja kɔri mo.
13Iꞌdike kɔmɔye këdï kilegbe kɔrɔke kitigɔ mï a ma kiꞌdike dɔye gɔmo. Olomake kinza tikere ti mï këddï. 14Oꞌdɔke wa pili ti akɔꞌɔ.
15Löndö ma ga, ikalike ꞌdeni bilaka liŋɔ ꞌba Setepana na kiꞌdi dönnï dɔgba gɔ lende ꞌba Yësu di Giriki yayi. Kina lïjë na gbï kiꞌdi rönnï ꞌdeni ꞌdɔ toꞌdɔ ndɔbɔ ꞌba tokɔnyi bilaka ꞌba Bɔkoꞌba ga. Kina me mëdï miya ziye, 16lïjë ma kɔzɔ a nime te naga nime na gɔ kuwöke dönnï gbï ti lëpï nnï mɔtɔ ga ame kopi rönnï mï ndɔbɔ nime ne. 17Miliya ŋgï kulöwö gɔ tako ꞌba Setepana ni ti Pɔtonato ti Akayiko ame lïjë kako kömö ŋgï zö bine ne. Lïjë ŋgï kɔzɔ iya te kpe mo na ꞌdeni tara. 18Lïjë idiŋga dɔma ŋgï yaga gbï kɔzɔ ame lïjë kidiŋga dɔye ra ne. Lïjë bilaka ma kɔzɔ a naga nime te oꞌdɔkɔ gɔ lende ꞌbënnï na kindaꞌba.
19Kanisa ame ga pili mï dɔyayi ꞌba Asiya bine ne umötö ye pili. Akowila ni ti Purïsïka ti bilaka ꞌba kanisa ma këdï tïnnï liŋɔ naga umötö ye rɔ mbëmbë mï möyï ŋere Kurïsïtö. 20Löndö ma bine naga nime umötö ye pili. Kina umötöke rɔye rɔ gɔ rɔye ti közï rïyö mï möyï Bɔkoꞌba.
21Ma Pɔlo na me mugu mötö nime ti közö. Mötö ma ziye pili.
22Bɔtɔ ame kinza ti akɔꞌɔ ꞌba Kurïsïtö ne sönö këdï dɔmo.
Ŋere ze, ileki ti kako.
23Lende këyï ꞌba Yësu Kurïsïtö ŋere ze koloma tiye. 24 Akɔꞌɔ ma koloma tiye mï möyï Yësu Kurïsïtö.