1 PIƐLƖ

Tɛkäbɔgʋʋ

Piɛlɩ

’cɛlɩɛ

’Bɔgʋ nɩ ’mö a wɛlɩɩ

Piɛlɩ ‑ɔ ’cɛlɩɛ ’bɔgʋ nɩ‑ɩ, Zezwii a ‑nʋa a ‑zɩkpaa ‑a ‑wʋä ‑mä Zeluzalɛɛmöö, a ’yukugänɩnyɔ ɔ glɩnɩmöä. Zwiiföwaa, ‑wa ’zʋä Zezwii a ‑nʋä, wa ’yɩaa ‑sɩbhä a za ’klɩ, zaa ‑wa möä ‑mä Azii‑bhölɩɩ ’mö ‑guëë, ’mö ɔ ’pää ’bɔgʋ nɩ ’wʋ. ‑Mä wʋ ’mö, ’dɩ ’mö ɔ ’zuëë nɩɩ, Zezwii a dlɩtɛɛnɩ dɔ’wʋ, swɩ nɩ tuë yɔwʋ ’kunɩ. Ɛ’ɛ ‑bhö nyɩasɛ, ‑maa Lagɔ ‑ɔ ‑wʋä ’wlɩlɩ, ‑ɔɔɔ ‑lizoku ’mö ‑kää, mɔɔ ‑sʋʋä ‑lɛ wa ’kä ɔ ’yize a ‑nʋä glɩnɩ. Zaa, ’wa nɛmönɛmösaa ’wuë nɩ ‑wʋ Lagɔsɛ ’yize. Ɛ’ɛ ‑bhö fʋ, ‑maa Lagɔ yuë ’ylɩ ‑bhlʋ ’mö ‑mä ɔ yɔwʋ ’bhle ’nyɛ. Wa wʋlʋnɔ ‑kʋnuë ‑mä.

Bhälɩwɛlɩɩ

¹‑Amö Zezwii Kliisɩ a tietienyɔ Piɛlɩ, ‑amöö cɛlɩɛ dɛ’ɛ ’bɔgʋ nɩ. Abhʋa Lagɔ a ‑nʋa, abhʋaa mlɩnɩɛ ‑mä Pɔɔ‑bhölɩɩ ’mö, ‑mä Galatii‑bhölɩɩ ’mö, ‑mä Kapadɔɔsɩ, ‑mä Azii, ’n ‑mä Bitinii, abhʋaa glɩnɩɛ mä a dɔ’wʋ lɛgäwaa, a ’wuë abhʋa n cɛlɩɛ dɛ’ɛ ’wʋ. ²‑Aa dɩba Lagɔ a’bhë mɔɔ ‑saanyɩ a‑a ‑lɛ, a ’kä ɔ ‑nʋä glɩnɩ. ’Ɔ sɛ ɔ ’yɩbhää ‑sɩbhä ma‑a. ’Ɔ ’Wugɔmʋʋ mɔɔ ’zʋanyɩɛ ɔ ’yize a ‑nʋä ’wʋ, a ’käa Zezwii Kliisɩ ’kwädlɩnɩ ’klʋkpamö zʋ. ’Ɔ dluu ’kanyɩ ’wlɩlɩ päla.

‑Atʋayuënyɩ, Lagɔ ’a ’tɩɩglɩglɛɛ ‑nyɛ ’ɔ ’nyupälɩɩ ’sɔ, yɩ nɩ ghlanyɩ tenyii ’wʋ.

Zezwii Kliisɩ mɔɔ glɩnɩɛ ‑aa dlɩtɛɛnɩdɛ

³‑Alowli Zezwii Kliisɩ a dɩba Lagɔ, a‑a nɩ ’ghlimanɩ ɔ ’nglɩ. Mɔɔ ’pää tenyii ‑aa ngäzɩdlɩ. Zezwii Kliisɩ ’a gluwlʋwlɛɛ ’mö ɔ ghlɛnɩɛ ’mö ’n ɔ ‑yinyɩɛ zɩkpalele ’nyɛ. Zaa, ‑sɩkaa a dɔ’wʋ, ‑aa dila ’tɛɛ ’wʋ ’kwädlɩ, ⁴a‑a ‑kʋnɩɛ ‑lii Lagɔ ‑kanyɩɛ ’nyɛɛ. ‑Li ’la ɔ ’kanyɩɛ zɩla’a ’nyɛɛ, yɩ ’naa ’kä nyimo, yɩ ’naa ’kä fɩ plɛ, yɩ ’naa ’kä ’wʋ bhɩɛ ’lɩlɩlɩ, ɛ’ɛ ‑bhö nyɩasɛ, ‑maa ‑mä ɔ yɔwʋ ‑mä yɩ ‑wʋä. ⁵A ’wuë abhʋaa ’tɛɛnɔɔ dlɩɩ, ’ɔ ’mötɛɛnɔ ’kɔdʋʋ a za ɔ yeanyɩ ’wʋ ‑kʋ ‑këë, ’ɔ ’pʋpʋɛɛ ’wuë ‑ɛ ’kää ’pɩwʋ a ’ylibhɩɛdaa ’wʋ gbëdanguu bhlii, a ye ghlɩ.

⁶‑Sɩbhä a za n gbää nɩɩ, mä’ä ’pɩwʋ maanyɩ ’tɛnyɩɩ ’nɩɛ ’mö ’bhʋɔɔ, a ‑kä ‑bhlɛ ‑mä klɩɩ a kii ’wuë ’yɩnɩ dɔ’wʋ ‑wʋ a’bhë ‑kë, ’mäna nɩ ’lɩbhanyɩ. ⁷‑Sikaa, dɛsɛkälu a glɩnɩɛ zaa, ‑kosu ’mö wa nguaa wa ’ka ’mö ’kplɩ. ’A dlɩtɛɛnɩtɛnɛ ɛbhlɩ, ɛ kä tenyii dɛsɛ ɛ zi ‑sikaa ‑a glɩnɩɛ ’ylibhɩɛla ’wʋ. ‑Sɩbhä a za a kää a ’kä ’klɩ ’yɩ, nzɩɩ ’a dlɩtɛɛnɩtɛnɛ ’la, ɛ ‑kä ‑tiamö a ‑leyi glɩnɩɩ, ɛ ’kä ’ylɩmö ’yoo. ‑Lɛ a dɔ’wʋ, ‑zlɩ Zezwii Kliisɩ ’a ’ghïlinɔɔ ‑kä gbëdanguu bhlii, ɔ yeanyɩ ‑lɛ ’zʋ, ɔ yeanyɩ bhɩzɩ, ɔ yeanyɩ ’wʋ ’pä. ^8-9Zezwii Kliisɩ a’bhë, a ’nɔɔ ‑bhlɛ tɛkäsɛ ’ylɩmö ’n a ‑wɔɔɔ tenyii. ‑Sɩkaa a’bhë ‑bhlɛ ‑kë, a ’nɔɔ ’wʋ yɩlɩ ’n a ’tɛɛnɔɔ dlɩ. ’A dlɩtɛɛnɩtɛnɛ ’la, Lagɔ ’a ’pʋpʋɛɛ ’wuë ’mö ɛ ‑glɛɛ gwë, nza ’mäna ’käda ‑aaa ‑sɩbhä a sɛ ‑wʋʋ, a lɩbhanyɩɛ ‑bhlɛ.

¹⁰’Pʋpʋɛ ’la Lagɔ ’yɩbhä a‑a ɔ ’kanyɩ ’ɔ ngäzɩdlɩɩ a za ’nyɛɛ, ’ɔ bhla’mö a ’möbhïlanɩwaa, sɛ ɛ ’kää ’mö ‑wʋwʋnɩ, dlɩ sɛ wa bhlɩɛ ’n wa yiɛ ‑sɩbhä sɛ tɛlɩ, ’n wa yiɛ ɛ dɛ bhïla. ¹¹Kliisɩ ’a ’Wugɔmʋʋ ‑ɔ bhïlanuë a‑a ’möö, sɛ’ɛ ɔ nʋ a‑a nɩɩ: Puënyɔ Lagɔ ‑sɛɛ ‑lɛ, ɔ yi ’zwɩ a ‑bɛ zi ’wë, ’n ɔ ’kää bhäla ’ɔ ’ghïlinɔɔ ’wʋ ’libhï. ‑Maa ’tɛnyɩ ‑lɛ a ‑li ’la ’kää ’mö ’yli ’wlʋnɩɩ, wa ’nɛɛ a ‑yi. Sɛ yɩ ’kää ’mö ’plɩmöplɩmöö, wa tɛlɩ a sɛ wa ’kä ‑sɩbhä yɩbhlɩnɩ. ¹²‑Maa Lagɔ a’bhë sɛ’ɛ ɔ ’nyʋä a‑a ’dɩ nɩɩ, wɛlɩ ’la ɔ ’nyʋää, ’wa ’tɛnyɩɩ ’mö ‑lɛ yɩ’ɩɛ yɩ ’kä ’yli ’wlʋnɩ, ‑maa ’a ’tɛnyɩɩ ’mö ‑lɛ yɩ ’kää ’yli ’wlʋnɩ. Zaa, a za ɔ ’nyʋänyɩɛ ’n wa yiɛ ’cɛlɩ. Zezwii ’a ’Mänatɩtɩɩ a ’nʋä, ‑wa ’nyanyiɛ, ’Wugɔmʋʋ ’Wlɩlɩ ‑ɔ ’bhöönɩɛ ‑mä Lagɔ dlɩ ’mö, Lagɔ ’zuëë ‑gömöö, ɔ ’nglɩ ’mö wa ’nyanyiɛ. ‑Maa wɛlɩɩ a yɩbhlɩnɩɛ da’aa, Lagɔzuzukuu a’bhï, yɩ yɩbhä tenyii yɩ ’kɩ yɩbhlɩnɩmö.

A nɩ ‑bhölɩ Lagɔsɛ

¹³Nza n gbää nɩɩ, a nɩ ‑ligba a ’kä ‑lɛ glɩ, a ’kä ’kwädlɩ ’nɛɛnɩli nʋ. ‑Zlɩ Zezwii Kliisɩ ‑kä zɩla’a ’yli ’wlʋʋ, sɛɛ Lagɔ ’kää ‑lɛ a zlɩ ’la ’mö a ngäzɩdlɩ ’pä ɔ ’kanyɩ puëë, ‑sɩbhä a ’yize ma‑a nɩ glɩnɩ a dlɩtɛɛnɩdɛ. ¹⁴Bhla’mö a dɔ’wʋ a’aa a Lagɔ ‑yi. ‑Lɛ a ’tɛnyɩ ’la ’mö, ’a dlɩpäsɛzokwëa ‑a ’pänanyɩ a‑a ‑lizokuu ’wʋʋ, ’mö a ’zʋ a‑a ’klʋkpamö. ‑Maa ‑sɩkaa a dɔ’wʋ, Lagɔ a ’yuë a glɩnɩɛ zaa, ’mö a nɩ ’zʋ ’klʋkpamö. ^15-16Sɛ’ɛ yɩ cɛlɩɛ ‑mä Lagɔbɔgʋʋ ’mö nɩɩ: ‑Amö Lagɔ, ’wlɩlɩ n ‑wʋä, n’n‑ä ‑lizoku ’mö ‑kä, zaa abhʋa na ‑nʋa, a nɩ ‑wʋmö ‑sɩbhä.1.15-16 Levitiikö 19.2.

Lagɔ ‑ɔ ‑wʋä ’wlɩlɩ ‑ɔɔɔ ‑lizoku ’mö ‑kää, mɔɔ ‑saanyɩɛ ‑lɛ, a ’kä ɔ ’yize a ‑nʋä glɩnɩ zaa, ’a nɛmönɛmösaa ’wuë nɩ ‑wʋ Lagɔsɛ.

¹⁷Lagɔ, a ‑kɔɔ ’kwädlɩ bhibhee, a dɩba a lɔɔ. Miɛ, ‑maa a nɩ ‑yi sɛ nɩɩ, ’ɔ ‑zijlitutwe ’mö a dɔ’wʋ, ɔ’ɔ gbäzɩ nɩkpa ’mö. Zaa, a ‑kä ‑bhlɛ mä’ä dʋdʋ ’wʋ ‑wʋʋ, a nɩ kä ɔ nganɔ ku ’mö, sɛ ɔ yɩbhää a ’kä ‑sɩbhä ’zʋ.

¹⁸A dɩbawa a dɩbawa,

’wa sɛ wa ‑bhölɩ a‑a,

sɛ wa tanyɩɛ yɔwʋʋ,

‑sɩbhä ’nɩɛ ‑lu ’ylimö ‑kä.

A ‑yi sɛ nɩɩ,

Kliisɩ ’kanyɩɛ ‑lɛ a ‑bhölɩbhölɩsɛ ’la a galɛ ’mö ‑sɛɛ yii,

‑sika ‑nyɛ moni ’sɔ ‑yɩ ’kää ’zɩgblɛ ’yli bhɩɛɛ,

’mö ɔ ’nɩɛ ’wäla.

¹⁹‑Maa ɔnyɩ ɔ ’wlʋä ’mö,

’bhlawadɩgba ‑aaa ’kpa yɔwʋ ‑kä,

‑aaa ‑maa yɔwʋ ‑kä ’lɩlɩlɩɩ,

’n ɔ yiɛ a sɛ a bʋbɔnɩlu ’zʋ.

’Ɔ dluu a’bhë, mʋʋ ‑saanyɩɛ ‑lɛ a galɛ ’la ’mö.

²⁰Lagɔ a’bhë,

ɔ’ɔɔ a ‑bhlɛ ’pɩwʋ a ‑lii ’wuë ’wäla, ’n ɔ yo a‑a ‑lɛ ‑sɛ,

ɔ ’kä ‑lɛ a bʋbɔnɩlu ’la zʋ.

’Tɛnyɩ ‑mɛ nɩ ‑ɛ glɩnɩɛ mä’ä ’pɩwʋ a ’gbëbhlenɩtɛnyɩɩ,

ɛ ’mö, ‑mä ɔ ’wälanɔɔ ’yli, ɔ ’kanyɩ puë a za.

²¹’Mö Lagɔ gälaa ’n ɔ yoo glu ‑sɛ,

’n ɔ yoo ‑mä ɔ yɔwʋ ’ghïlinɔ ’nyɛ.

Mɔɔ kää ’nglɩ ’n a ’tɛɛnɩɛ Lagɔ dlɩ

’n a dila ’tɛɛ ’wʋ.

²²‑Atʋayuënyɩ, a sɛ a ngluä ’wʋ a ’kä Lagɔ ’a ‑tiawɛlɩɩ ’klʋkpamö zʋ a za, ’a dlɩpäsaa yɛ Lagɔsɛ ’zʋ, zaa a bhɛnɩa’a a ’kä ‑tiamö ‑daayuësɛ ‑wawanɩ. Nza n gbää nɩɩ: ‑wawʋ a dɔ’wʋ, ’a dilaa nɩ tɩ ’kwädlɩ ’mö ‑dlinɩ, a ’kä ‑wawanɩ ’yize. ²³Lagɔ ’a wɛlɩɩ ɔ ’nyanyɩɛ ‑yɩɩ bhɩɛɛ ’wʋ, ‑yɩ nyɛɛ nɩkpɛ ‑tiamö a ‑bhölɩbhölɛɛ, mɩɩ ’nyanyɩɛ zɩkpalele. Zɩkpalele ’la, ’kukunyɔ a’aa ’mö ’bhöönɩ, ‑maa ‑aa dɩba Lagɔ ‑ɔɔ bhɩɛɛ ’wʋʋ, ɔ’bhë mɔɔ ’nyanyaa. ²⁴Nza Lagɔwɛlɩɩ nʋä nɩɩ:

Nɩkpaa ’wuë, ‑titi a sɛ wa ‑wʋä.

’Wa ‑baa, ‑titi a ’ba a sɛ a ‑wʋɛ’ɛɛ.

‑Titii, yɛ yɩ yɛɛ, ’n yɩ ba bhliɛ,

‑sɩbhä nɩkpaa ‑wʋä.

²⁵‑Maa ‑Alowli Lagɔ ’a wɛlɩɩ,

yɩ ’yize, mɩɩ ’nɩ bhɩɛ ’yli.1.24-25 Ezayii 40.6-8.

‑Maa Lagɔ ’a wɛlɩ ’la, Zezwii ’a ’Mänatɩtɩɩ wa ’nyanyɩɛ, miɛ.

¹Zaa, a nɩ ‑sɛ ’kpʋkpʋlii ’wuë kɛ ’mö. A nɩ tɩ yio ngli ‑kä. A nɩ tɩ ’kwlɩsɔkäwa glɩnɩ. A nɩ tɩ ’yli kälɩkälɩnɩ. A nɩ tɩ zɛmö ‑dɩdɩnɩ. ²‑Maa sɛɛ ’yu ’pʋpɔ ’nyɛnyɛtʋ lɩbhɔ’ɛ ’kwädlɩɩ, Lagɔ ’a wɛlɩɩ ‑yɩ glɩnɩɛ gbëaa a ’yize, yɩ ’tʋ nɩ ‑wʋanyɩ ‑sɩbhä dila zɛmö ’yize, nzɩɩ yɩ ’kanyɩ ’jɩbhɛa a ’kä ‑mä ’gbë ’wʋ ghlɛ, Lagɔ ’kanyɩ ’ɔ ’pʋpʋɛɛ ’wuë ’nyɛ. ³Nyɩasɛ n’n‑ä ‑sɩbhä gbä ‑maa, sɛɛ ‑Alowli Lagɔ nɛnɩɛ dlɩ zɛmöö, a’bhï a yɛ ‑sɩbhä ’ylɩmö.

’Saa glɩnɩɛ Lagɔyu a dlɩ’wʋtɛɛnɔ

^4-5Zezwii Kliisɩ ‑nyɛ ɔ ‑nʋa ’sɔ, Lagɔbudu a ‑mu Lagɔ ‑wʋ ’sɩbhä dɔ’wʋ ’ɔ ’Wugɔmʋʋ ’kʋ ’mö glɩɩ, ’mö n päluëë ’wʋ. Kliisɩ, nɩkpaa tlinɩ a‑a kplɩ sɛɛ, ’mö Lagɔ ‑sɛɛ ‑lɛ ’n ɔ yoo ’wʋsɩbhäkpiyi ‑ɛ kää tenyii dɛsɛ ’wʋ ’zʋa. Zaa, a’bhï, ’mö a nɩ ‑glɛ ’wʋ, nzɩɩ a ’käa ‑lɛ a ‑budu ’la a ’wʋsɩbhäkpɩ a ‑nɩ a ‑nɩ glɩnɩmö, Zezwii Kliisɩ a bɔɔmö a za, ɔ ’kanyɩ Lagɔbʋbɔwa a ‑muë ‑wanyɩɩ bʋbɔbʋbɔli nɛnɩɛ Lagɔ dlɩ yɔwʋ ’wʋ ’zʋa. ⁶Ɛ’ɛ ‑bhö nyɩasɛ ‑maa, sɛ’ɛ yɩ cɛlɩɛ ɔ dɛ ‑mä Lagɔbɔgʋʋ ’mö nɩɩ, Lagɔ lɛ naa:

‑Mä Siɔɔ2.6 Siɔɔ: Wa ‑kä Siɔɔ nʋʋ, Zeluzalɛɛmö a ‑glɔɔ ’mö wa gaaa.glɔ ’mö, ‑mä n ’zʋä ’nglɩmökpiyi n ‑sɛɛ ‑lɛ,

‑ɛ glɩnɩɛ ’sɩbhäsɩbhäwa a dɛ dɛsɛkäkpiyii,

‑ɔ ‑kɛɛ dlɩ ’tɛɛnɩ, zʋ ’naa ’kɔ ’lɩbhä.2.6 Ezayii 28.16.

⁷Yɩ za, abhʋaa ’tɛɛnɩɛ Lagɔ dlɩɩ, nglɩɛ ’n a yiɛ ghlɩ. ‑Maa ‑wa ’nɔɔ dlɩ ’tɛɛnɩ a za,

kpiyii, ’sɩbhäsɩbhäwaa gbä a‑a ‑ɛɛ nɛnɩɩ,

mɛɛ ’zʋa’aa ‑sɩkaa dɛsɛkäkpiyii.2.7 Soomö 118.22. Sɛ’ɛ kïbhë ‑mämaa nʋ’ɛɛ nɩɩ:

⁸Kpiyi ’la, nɩkpa a sɛbhlɩkpiyiɛ,

‑ɔ ‑kɛɛ gozoo,

bhli ɔ ’kää bhli.2.8 Ezayii 8.14.

Nɩkpaa wa’aa ’yɩbhä wa ’kä Lagɔ ’a wɛlɩɩ ’klʋkpamö zʋ, mʋa gozwee, mɩɩ ’kʋä a‑a ghlɩ ’kɩ.

⁹‑Maa abhʋa abhlɩ, Ɔ’bhë mɔɔ ‑saanyɩɛ ‑lɛ, a ’kä ɔ ’yize a ‑nʋä glɩnɩ. A ’kä ɔ bʋbɔbʋbɔwa glɩnɩ. Guylukwëa ’mö, mä a ‑wʋ a‑a, mɔɔ ‑saanyɩɛ ‑mä, mɔɔ ’zʋanyɩɛ ‑mä ’ɔ lɩlɛ ’kädɛɛ ‑ɛɛ ‑sɩbhä a sɛ ‑wʋ a zɛmö. Nzɩɩ, ’ɔ ‑li a ‑li ’kädɩɩ ɔ nʋanyɩɛ ’wluu, a ’kä yɩ ’tɩtɩ bia.

¹⁰Bhla’mö a dɔ’wʋ, a’a ‑bhö a ’ɔ ngëyii ɔ ‑sɛɛ ‑lɛ ’mö a ‑nʋä, ‑maa ‑sɩkaa a dɔ’wʋ, ɛ ’mö a ‑nʋä a glɩnɩa’aa. Nɩkpa a ‑muë ‑wanyɩ ngäzɩdlɩɩ ɔ pä a‑a, ’mö a ’nɩɛ a glɩnɩ. ‑Maa ‑sɩkaa a dɔ’wʋ, ’mö a glɩnɩa’aa.

’A nɛmönɛmösaa nɩ ’ghlimanɩ Lagɔ a ’nglɩ

¹¹Na dlɩsɛkäwanyɩ, mä’ä ’pɩwʋ mä ‑a ‑wʋä, lɛgäwaa ‑a glɩnɩɛ, ’plɩɛ ‑a yiɛ. Nza n zʋanyɩɛ ’dɩ ’mö nɩɩ: Mä’ä ’pɩwʋ a ‑lii a ’tʋzokwëa ‑a ‑wʋanyɩɛ dila zɛmö, ‑a yɩbhää a ’kanyɩ Lagɔ ’a ’yioo ’wʋ ‑sɛɛ, a nɩ ta ’klʋkpamö zʋ. ¹²Nɩkpaa ‑waaa Lagɔ ‑yi a ‑wʋä jijo’wʋ a ’yila ’klʋ, ’a nɛmönɛmösaa nɩ ‑wʋ ’tɩɩ. Nzɩɩ wa ‑kaanyɩ ‑lizokuu a kii ’wuë ‑gömö ’pä dɔ’wʋ ‑wʋʋ, wa ’kä ’a ‑li a ‑lii a nʋä ’ylɩmö, ‑zlɩ Lagɔ ‑kä yii, wa ’kä ɔ ’nglɩ ’ghlimanɩ.

¹³’Kämanɩwaa ’wuë ‑wa ’kämanɩɛ mä’ä dʋdʋ ’wʋʋ, ‑Alowli Lagɔ mɔɔ ’zuëë ‑lɛ zaa, a nɩ ’zʋ ’wa ’kämanɔɔ ’klʋkpamö. ’Bhlɩlowli ’kɔdɔɔ ‑ɔ glɩnɩɛ ’kämanɩwaa ’wuë a ’wukpëlee, a nɩ ’zʋ ’ɔ ’kämanɔɔ ’klʋkpamö. ¹⁴’Kämanɩwa ‑muë’la ɔ ’zʋä ɔnyɩ zɛmö, nzɩɩ wa ’kä ’kpʋkpʋwa ’wa ‑lizokuu a ’pɛna ’nyɛ, wa ’kä’ɛ ‑wa nʋä ‑li a ‑li bhɩzɩɩ, wa ’wuë, a nɩ ’zʋ ’wa ’kämanɔɔ ’klʋkpamö. ¹⁵Sɛɛ Lagɔ yɩbhää, ‑sɩbhä ma‑a nɩɩ, a nɩ nʋ ’kwädlɩ ‑li a ‑li, nzɩɩ nɩkpaa ‑waaa Lagɔ ’a wɛlɩɩ ’mö ‑ngö, ‑waaa ’nɛɛnɔ ‑kä, a ’kʋä nuë ’wʋ ‑gba. ¹⁶A nɩ ‑bhölɩ nɩkpa a ‑muë wa’aa ‑kä wa ’kä ’wlumö köbhänɩ a sɛ. Miɛ abhlɩ, ‑maa a nɩ tɩ nɩɩ, anyɩ a ’kämanɩɛ zaa, a ’kä ‑lizoku nʋ nʋ. ‑Maa Lagɔ ’mö a ‑wʋä ’yli zaa, sɛ ɔ yɩbhää, ‑sɩbhä a nɩ ‑bhölɩ. ¹⁷Nɩkpaa ’wuë, a nɩ ’zuë ‑lɛ. A ’bhɩa Lagɔgänɩwaa, a nɩ ‑wʋä. A nɩ kä Lagɔ a nganɔ ku ’mö. ’Bhlɩlowli ’kɔdɔɔ, a nɩ ’zo ’klʋkpamö.

A nɩ ‑gänɩ Zezwii ’a gbäpöö

¹⁸Abhʋa ’yliwʋwaa, a nɩ kä a ’bhidɩbawa a nganɔ ku ’mö, a ’kʋä ’klʋkpamö ’zʋ. Ɛ’ɛ ‑bhö ‑wa nɛnɩɛ dlɩ zɛmö, ‑wa kää dlɩwätɛ a ’yize muë, ‑maa ɛ yi ‑wa ‑nyuä ’mlɩ a’bhë muë ‑kë, a nɩ ’zuë ’klʋkpamö. ¹⁹N‑n ’nɩ ‑lizoku nʋ a’bhë ‑kë, ’n wa ‑kamö ’klɩ ’yɩa, ’n ‑na’a sɛ ‑n zʋä Lagɔ ’klʋkpamö a za, ‑n ‑kä ’mlɩ ’kunɩ ’yizee, yɩ nɛnɩ tenyii Lagɔ dlɩ yɔwʋ. ²⁰Sɛ’ɛ n gbää nɩɩ, ‑n ‑kä ‑lizoku nʋ, ’n wa ‑kamö yɩ za ’klɩ ’yɩa dɔ’wʋ ‑wʋ, n‑n ‑kä ’mlɩ ’kunɩ a’bhë ‑kë, yɩ’ɩɛ ‑na ’nglɩ a nglɩ ’mö ‑kä. ‑Maa ‑n ‑kä ‑li a ‑li nʋ, wa ‑kamö yɩ za ’klɩ ’yɩa dɔ’wʋ ‑wʋ, n‑n ‑kä ’mlɩ ’kunɩ ’yizee, mɩɩ nɛnɩɛ Lagɔ dlɩ yɔwʋ. ²¹Sɛɛ Lagɔ yɩbhää a dɔ’wʋʋ, ‑sɩbhä ma‑a da’a. Kliisɩ a’bhë, ’klɩ ɔ ’yɩɛ a ’wlumö, mɩɩ sʋlʋnanyɩɛ sɛ a ’kää ’zʋ, zaa a nɩ ‑gänɩ ’ɔ gbäpöö. ²²A ‑yi sɛ nɩɩ,

ɔ’ɔɔ ’nyinyloli nʋ ’lɩlɩlɩ.

Yiowɛlɩ ’nɔɔ ‑zɩ ngli ghlɛnɩ.2.22 Ezayii 53.9.

²³‑Zlɩ ’ɔ ‑gblɩwaa ziooo ‑dii, ɔ ’nuëë wɛlɩzoku bhïlanɩ ’lɩlɩlɩ.

Wa ‑wɔɔɔ ’klɩ ’yɩa dɔ’wʋʋ, ɔ’ɔɔ gbʋ ‑dɩ,

‑maa Lagɔ ‑ɔ tuä ’mözlɔnɩsɛ nɩkpa ‑zijlii,

’mö ɔ ’nyɛɛ yɩ ’wuë yowʋ.

²⁴Sɛ’ɛ n gbää nɩɩ,

Zezwii Kliisɩ mɔɔ ’yɩnɩɛ ‑lɛ su ’klʋ ‑a’a ’nyinylolii a za ’klɩ

’n ɔ yiɛ yɩ za ‑lɛ ’kunɩ, ɔ ‑kanyɩ yɩ gbʋʋ ‑gömö ‑sɛ,

nzɩɩ ‑a ‑nyɛ ’nyinyloli ’kä ’ylimö ‑sɛnɩ,

a’a ‑bhölɩbhölɩsaa ’kä Lagɔ dlɩ yɔwʋ nɛnɩ.

Sɛ wa ’lɩbhɔɔ da’a ’n ’ɔ dluu yiɛ kwlii,

‑sɩbhä ma‑a kää ’nglɩ, ’n a yiɛ ’pʋ.

²⁵Bhla’mö a dɔ’wʋ,

wïla a ‑mii yɛɛ ’kwlɛ ’mö tʋʋnɩ ’wë a saa ‑sɩbhä a ‑wʋ a‑a.2.22-25 Ezayii 53.4-6.

‑Maa ‑sɩkaa a dɔ’wʋ,

A yɛ wïlaa a ’ylizʋnɩnyɔɔ yɔwʋ ’bɩwʋ yi,

mɔɔ kpëteanyɩa’aa ’wʋ.

Sɛ’ɛ Piɛlɩ ’zʋä ’ngwlɩ ‑nyɛ ’luwluwa ’sɔ ’dɩ ’mö

¹Sɛ ‑bhʋlʋ ‑kpɔ ’la, abhʋa ngwlɩɩ, a nɩ ’zʋ a ’luwluwa ’klʋkpamö, nzɩɩ wa gla’mö, ’n ‑mumuë ’nɩ Lagɔwɛlɩɩ ‑gänɩɩ, ’a nɛmönɛmösaa ’kʋa ’mö ’nua, wa ’kɩ ‑gänɩmö. A ‑kä ‑sɩbhä ’zʋʋ, a ’nuë Lagɔwɛlɩɩ ngli ’nyɛnɩ ‑kë, ²‑maa sɛɛ ’a nɛmönɛmösaa ’nɩɛ ‑maa yɔwʋ ‑kä ’n a zʋä ‑lɛ nɩkpa ’tɩɩ, wa yi ‑sɩbhä ’ylɩmö, ‑sɩbhä yuë dlɩ plu. ³Sɛ a ’kää bhʋlʋbhlʋ ’a kpökpa bɔlɔ a ’kä ’ylimö nɛnɩɩ, mɩɛ nɩɩ, ’a nyukwëa a ’wlugïganɩsaa ma, bɔlɔbɔlɔlii a kii ’wuë ‑nyɛ ’pɛlʋtɛɛlokuu a ‑suswee ’sɔ, mɩɩ nɩ tanyɩ tenyii dɛsɛ ‑kä. ⁴‑Maa a ‑kä a ’kä ’ylimö nɛnɩ nʋʋ, ’a dilaa mö a nɩ nɛmanɩ ’ylimö. ’Ngwlɩ a ‑muë nɛnɩɛ dila zɛmö, ‑wanyɩɩ dilaa ‑wʋä ‑pälɛpälɛ nɩkpaa ’wuë ‑gömöö, ’mö a nɩ glɩnɩ. ‑Sɩbhä ma‑a kää tenyii dɛsɛ Lagɔ a dɔ’wʋ. ⁵Bhla’mö a Lagɔgänɩngwlɩɩ ‑wa ’tɛɛnɩ a‑a Lagɔ dlɩɩ, ’wa ‑baa ma a‑a wabhlɩ da’a. Wa ’luwluwa ’mö wa zʋ a‑a ’klʋkpamö. ⁶Ablaamö a ’lɛnglɛ Salaa, ‑sɩbhä ɔ ‑wʋ a‑a. Ɔ ’luwli ’mö ɔ zʋ a‑a ’klʋkpamö ’n ɔ lɔ a‑a ɔ ‑lowli. Zaa, abhʋa ngwlɩɩ, a nɩ tɩ nɩkpa a nganɔ a za ’saa Lagɔ yɩbhää a nʋnwɛ kɛ’mö ‑sɛ, nzɩɩ a ’käa ‑tiamö a ‑da Salaa ’a gbäpöö ‑gänɩ.

⁷Sɛ ‑bhʋlʋ ‑kpɔ ’la, abhʋa ’luwliwaa, a nɩ yɩbhlɩnɩ sɛ nɩɩ, ngwlɩ a ’mötɛɛnɔ ’nɩɛ ‑zu, wʋ ’kä nyɩbhɛlɩ a ‑nʋ ’wʋ zi, zaa a nɩ tuë ‑pɩɩpɩ ’mö bhɩɛ. Sɛɛ Lagɔ ’pää nyɩbhɛlɩ a ngäzɩdlɩ ’n ɔ yuë ‑tiamö ‑bhölɩbhölɛ ’nyɛɛ, ‑sɩbhä ɔ ’pämöä ngwlɩɩ a ngäzɩdlɩ. Zaa, a nɩ tɩ a ’lɛnglɛwaa ’ylimö fälanɩ, ‑maa a nɩ ’zuë ‑lɛ. A nɩ ’zʋ ‑sɩbhä, nzɩɩ a ‑kä Lagɔ bhibhee, ɔ ’kanyɩa ’yukwli ‑pʋnɩ.

A nɩ ‑wawanɩ ‑daayuësɛ

⁸Yɩ ’wuë ’mö a dɔ’wʋ, a ’wuë a nɩ kä dlɩ ‑bhʋlʋ, a nɩ ’päpänɩ dlɩ ’wʋ, a nɩ ‑wawanɩ ‑daayuë a sɛ, a nɩ kä ngäzɩdlɩ, a nɩ tɩ anyɩ ’kädɩ ’mö ’wʋ ’libhï. ⁹Nɩkpɛ ‑kaanyɩ ‑lizoku ’wlu nʋʋ, a nɩ to ‑lizoku ’wlu nʋmö. ‑Ɔ ‑kaanyɩ ‑di zia, a nɩ to ‑di ‑ziamö, ‑maa a nɩ ’pɔ Lagɔ a ’nglɩ ’mö ’nyu. Ɛ’ɛ ‑bhö nyɩasɛ, ‑maa a’bhï Lagɔ ’kanyɩa ’ɔ ’nyupälɩ ’wʋ ghäla a za, nza ɔ ’zʋanyɩɛ ɔ ‑nʋä ’wʋ. ¹⁰Nza Lagɔwɛlɩɩ gbää nɩɩ:

‑N ‑kä ‑n ’kä ‑jɔlʋ ’mö ‑kä,

‑n ’kä sasɛ ‑bhölɩɩ,

tɩ wɛlɩzokuu bhïla

yio nɩ ‑tɩmö mɩɔ ’wʋ ghlɛnɩ.

¹¹‑Lizoku a kii ’wuë,

panii ‑gömö, ‑n ’kä ‑li a ‑li a ’yize nʋ.

‑Wanɩwanɛ mö ‑n nɩ tɛlɩ sɛ,

ɛ gbʋʋ mʋʋ nɩ plɛnɩmö.

¹²Ɛ’ɛ ‑bhö nyɩasɛ, ‑maa ‑Alowli Lagɔ,

’saa nɛnɔɔ dlɩ yɔwʋ,

‑wa nwiɛ, ’mö ɔ yɩlɩɛ ’klʋ,

’wa bhibhewɛlɩɩ, ’mö ɔ ‑pʋnɩɛ ’yukwli.

‑Maa ‑wa nʋä ‑lizokuu, ’klʋ yɔwʋ ɔ sʋää.3.10-12 Soomö 34.13-17.

¹³‑Atʋayuënyɩ, nɩkpɛ, ‑li a ‑li a nʋnʋgbʋ ‑kɔɔ plɛɛ, wa yo bhä yɩ za ’klɩ ’yɩa ‑a? ¹⁴‑Maa ’saa Lagɔ yɩbhää, a ‑kɩɩ nʋ dɔ’wʋ ‑wʋ ’n wa ‑kaanyɩ yɩ za ’klɩ ’yɩaa, ’mäna nɩ ’lɩbhanyɩ. Wa ‑kaanyɩ ‑sɩbhä ’klɩ ’yɩa dɔ’wʋ ‑wʋʋ, ’a dilaa nɩ tɩ ’mö wɔlɔnɩ, swɩ nɩ tanyɩ wa nganɔ a za yɔwʋ ’kunɩ. ¹⁵A nɩ ’zwi ‑mä a dila zɛmö nɩɩ, Kliisɩ a ’yize, mɔɔ glɩnɩɛ a ‑lowli. Zaa, ’saa kää ’nglɩ ’n ’a dilaa ’tɛɛ ’wʋʋ, nɩkpɛ ‑kaanyi ’wʋ ’yɩbhänɩ, a ’kɔ ’dɩ ’nyɛ a dɔ’wʋ, a nɩ ‑bhɩɔ ’kwädlɩ ’mö. ¹⁶A ‑kɔɔ ’dɩ ’nyɛ dɔ’wʋ ‑wʋʋ, a nɩ ’nyɛnɔ dlɩwätɛ ’mö ’dɩ. ’Saa nɛnɩɛ a ‑yiɛ, ’mö a nɩ nʋ ’kwädlɩ. ‑Lɛ a dɔ’wʋ, nɩkpaa ‑wa nyimaa sɛ a ‑gänɩɛ Kliisɩ a za ’a nglɩɩ, a yuë nuë ’wʋ ‑gba. ¹⁷Sɛ’ɛ n gbää nɩɩ, a ‑kä ‑li a ‑li nʋ ’n a ‑kä ‑sɩbhä a za ’klɩ ’yɩɩ, Lagɔ a’bhë mɔɔ ’yɩbhɩɛ ‑sɩbhä, zaa mɩɩ nɛnɩɛ mɩɩ ziɛ ‑n ’kä ‑lizokunʋza ’klɩ ’yɩ ’wʋ.

¹⁸A ‑yi sɛ nɩɩ, Kliisɩ, ’wʋ ‑bhlʋ ‑kpöö ɔ ’kunɩɛ nɩkpa a ’nyinyloli a za. Ɔnyɩ, ‑ɔ zlɔnɩɛ ’möö, mɔɔ ’kuä ‑waaa ’mö zlɔnɩ a ’wlumö, nzɩɩ ‑a ‑nyɛ Lagɔ ’kä ’wʋ ‑wʋnɩ. ’Ɔ kpökpaa ma‑a ’kuä, ‑maa ’ɔ ’Wugɔmʋʋ ‑bhölɩ. ¹⁹’Wugɔmʋ ’la, mɔɔ möä ‑mä ’kudu ’wʋ mää ‑wa ’kuä a zuzukuu ‑wʋä ‑jie ’möö, ’n ɔ yiɛ Lagɔwɛlɩɩ ’nyɛ.

²⁰Nɩkpa ’la, bhlagɔgɔ’mö a Lagɔnɩkpɛ wa laa Nowee a ’tɛnyɩ ’mö, ‑lɛ wa ‑sɛnɩ a‑a Lagɔ ’klʋkpamö. ‑Lɛ a ’tɛnyɩ ’la ’mö, Lagɔ dlɩ ’mö ɔ ‑kpaanɩ a‑a tenyii, ‑maa nɩkpaa ’nɩɛ a ’yɩbhä wa ’kɔ yɩbhlɩnɩ. Zaa, batoo Nowee tɛlɩɛ ’mö, nɩkpa ‑gbʋäta a ’yize ’n wa yiɛ ‑mä plɛ, wa ’yize ‑kpöö mʋa ’pʋä nyuu ngli. ²¹Sɛɛ Lagɔ ‑sʋää da’a nyuu nglii, ‑sɩkaa a dɔ’wʋ, ’a ’wluwɔlʋwlɛɛ ’mö ‑sɩbhä ‑nyɛɛ ’wlʋnɩɛ. ’Wluwɔlʋwlɛ ’la mɛɛ puëanyɩɛ. Miɛ abhlɩ, ‑maa ’a kpökpaa ’kä ’wlɩlɩ plɛ nza wa ’nanyɩɛ ’wlu wɔlʋ, ‑maa Lagɔ ’mö a yɩbhää nɩɩ, ɔ nɩ wɔlʋ ‑mä a dila zɛmö ‑mä ’kä ‑pälɛpälɛ ‑wʋ. Zezwii Kliisɩ Lagɔ gälaa ɔ ‑sɛɛ gluu, mɔɔ kää ’nglɩ ’n yɩ plɩɛ ‑sɩbhä ’wʋ. ²²Mɔɔ möä ‑mä zlɩ ’mö, ɔ glɩ ‑mä Lagɔ a luukɛ ’wʋ. Lagɔzuzukuu ‑nyɛ zuzukuu a kii ’wuë ‑yɩ ’tɛɛ ’mö ‑yɩ ’kämanɩɛ ’sɔ, Zezwii Kliisɩ mɔɔ ’kämaniɛ ‑gömö.

A nɩ nɛmö nɩkpalili a sɛ

¹A ‑yi sɛ nɩɩ, Kliisɩ a’bhë, ‑mä ’ɔ nɩkpɛglɩnɩsaa ’mö, ’klɩ ɔ ’yɩɛ, zaa, yɩ nɩ ‑wʋ ‑sɩbhä ‑mä a ’wlu ’mö nɩɩ, ’klɩ a ’kää ’yɩmö. Nyɩasɛ n’n‑ä ‑sɩbhä gbä, ‑maa nɩkpɛ a ‑mɔ ’yɩɛ ’klɩɩ, ’nyinylolii ’mö ɔ ‑nyɛɛ ‑sɛnɩɛ ’ylimö, ²nzɩɩ ‑lii a kii ’wuë a ’tʋzokwëa, ɔ zʋ a‑a bhla’mö ’klʋkpamöö, ɔ taa’a ’klʋkpamö zʋ, ‑maa ’saa Lagɔ yɩbhää a ’yize ’mö ɔ ’käa’a ‑mä ’ɔ zɩkpaa ’wuë ’mö nʋ. ³Bhla’mö a dɔ’wʋ, nɩkpaa ‑waaa Lagɔ ‑yi a saa, ‑sɩbhä a nɛmö a‑a ‑këë ’n a yiɛ ’klɛ ‑sɛ. ‑Lizokuu ’a dilaa ’pänanyɩɛ ’wʋ ’mö a nʋ a‑a, ‑lii a ’tʋzokwëa ma‑a su a‑a ‑mä a dila zɛmö, nʋnɩmäwa a glɩnɩ a‑a, ’fɛtilea wa ‑kä ‑sɛ ’n wa liɛ ‑këë ’n wa doo wlu ’kpulu ’n nʋʋ lɩbhʋää, ’mö a sɛmö a‑a. ’Fʋ a ‑lagwɩɩ a bʋbɔbʋbʋ ‑wʋ ‑bhöä Lagɔ ‑nyɛnɩ ’wʋʋ, wʋ libhoo ’mö a kä a‑a. ⁴‑Li ’la ’wuë a kɩa’a ‑sɩkaa kɛ’mö ‑sɛ. ‑Maa nɩkpaa ‑waaa Lagɔ ‑yi ‑wa nʋä ‑bhlɛ ‑lɛ a zʋ’wʋbhöli ’la ’wuë ’yizee, a ‑nyʋä ’nɩa’a bhʋ ‑bhʋlʋ yɩ zaa, wa ‑kaanyɩ ’wʋ yɩlɩɩ, nglii yʋää, ’n wa nyimaa ‑sɩbhä a za a ’nglɩ. ⁵‑Maa Lagɔ, nɩkpaa ’wuë ‑wa ‑bhölɩɛ ‑bhlɛ oo, ‑wa yɛɛ ’ku ’wë oo, ‑ɔ ’kʋää ‑zijli tuu, ɔ yuë ’ylɩ ‑bhlʋ ’mö ’wa nʋnʋlii ’wuë ’wʋ ’yɩbhänɩ. ⁶‑Yɩ kää ’nglɩ ’n wa yiɛ ‑wa glɩnɩa’a ‑sɩkaa ’kuduwaa ’Mänatɩtɩɩ ’nyɛ ’wë ’n wa yiɛ ’kuu miɛ nɩɩ, wa ‑kʋä ’pɩwʋ a nɩkpa a sɛ ‑zijli tu ’wëë, Lagɔsɛ a dɔ’wʋ, ’wa ’zuzukuu ’kä ‑bhölɩ.

A‑a nɩ ‑wʋwʋnɩ ’yli

⁷Mä’ä ’pɩwʋ a ‑lii ’wuë a ’bhlenɩdaa yɛ tenyii ’dio ’wë. Zaa, a nɩ ‑bhölɩ ’nɛɛnɩwa a sɛ, a nɩ köbha anyɩ ’yli nzɩɩ a ’käa ’kwädlɩ Lagɔ bhibhe. ⁸A nɩ ‑wawanɩ ’kwädlɩ. Mɩɩ kää tenyii dɛsɛ. Ɛ’ɛ ‑bhö nyɩasɛ, ‑maa nɩkpa a ‑wawʋʋ, ’nyinyloli a ‑bɛ wʋ ’tatinɩɛ ’yi. ⁹A nɩ pälaplanɩ ’mänasɛ. ¹⁰A ’wuë, ’nyupälɩ Lagɔ ghälaanyɩɛ bhʋlʋbhlʋ ’wʋʋ, a nɩ ’libhi ’wʋ a ’kä ’yli ‑wʋwʋnɩ. ‑Lɛ a dɔ’wʋ, ’nyupälɩ ’la a ki ’wuë yi ’nglɩ ‑kä a yi ɔ libhonʋwa a ‑nʋä a ‑nʋä glɩnɩ. ¹¹Lagɔ ‑kamö ’nyu ’pä ‑n ’kä ’ɔ wɛlɩɩ bhïlaa, sɛ ɔ nyɩamiɛ, ‑sɩbhä ‑n nɩ bhïlii cuu. Lagɔ ‑kamö ’nyu ’pä ‑n ’kä ‑na ’bhɩa ’yli ‑wʋʋ, libho ’la, nʋnuu ’mötɛɛnɔɔ Lagɔ nyɩamöä ’mö. ’Saa a ‑kä nʋ ‑kë, a nɩ nu Zezwii Kliisɩ a za, yɩ ’kä Lagɔ a ’nglɩ ’ghlimanɩ. Zezwii Kliisɩ a ’yize mɔɔ ’ghïliɛ mɔɔ ’kämanɩɛ ’kwädlɩkwädlɩnɩ. Nn miɛ!

Wa ‑kaanyɩ Zezwii Kliisɩ a za ’klɩ ’yɩaa ’mäna nɩ ’lɩbhanyɩ

¹²Na dlɩsɛkäwanyɩ, ’klɩ ’kädɛ ’la a ‑wʋä da’a ’yɩ dɔ’wʋʋ, nyɩasɛ ɛ ’nanyɩɛ ghlɩ, ‑maa a ‑kä ‑tiamö Lagɔ dlɩ ’tɛɛnɩɩ, yɩ ’kä ’ylɩmö ’yoo, nza ɛ ghïlanyɩɛ. Yɩ kä yɩ ’kä ‑sɩbhä a dɛ ‑wʋ klɩpaa, zaa ’a dilaa nɩ tɩ ’mö wɔlɔnɩ. ¹³Sɛ’ɛ n gbää nɩɩ, sɛɛ Kliisɩ ’yɩ a‑a ’klɩɩ, ‑sɩbhä a ‑wʋä da’a ’klɩ ’yɩmö dɔ’wʋ, zaa ’mäna nɩ ’lɩbhanyɩ. ‑Lɛ a dɔ’wʋ, ‑zlɩ ’ɔ ’ghïlinɔɔ ‑kä gbëdanguu bhlii, ’mäna yeanyɩ tenyii ’wlu ’mänanɩ. ¹⁴‑Maa ‑sɩkaa a dɔ’wʋ, sɛ a glɩnɩɛ ɔ ‑gänɩwa a za, wa ‑kaanyɩ ‑di ziaa, Lagɔ ’a ’Wugɔmʋʋ ‑ɔnyɩ nglɩɩ ’ghïliɛ, mɔɔ ‑wʋanyɩɛ ‑gömö, zaa ’a ‑jɔlʋ! ¹⁵Miɛ abhlɩ da’a, ‑maa a gla’mö a nɩkpɛ nɩ tɩ ’ku ’lɩbhä, ɔ nɩ tɩ ’wi ghli, ɔ nɩ tɩ ‑lizoku nʋ, ɔ nɩ tɩ ɔnyɩ ɔ ’bhɩa a gbɩ ’mö ’pä, wa toa sa’a a ‑lizoku a za ’klɩ ’yɩa. ¹⁶‑Maa sɛ a glɩnɩɛ klɩtɩɛwa a za wa ‑kaanyɩ ’klɩ ’yɩaa, mɩɩ ’nɩɛ zʋ ’wʋ ‑bhö. Zaa, a ‑kä ‑sɩbhä ’klɩ ’yɩ dɔ’wʋ ‑wʋʋ, a nɩ ’ghlimanɩ Lagɔ a ’nglɩ sɛ a kää Zezwii a ’nglɩ ‑gömö a za.

¹⁷Lagɔ ’a ‑zijle ’kädaa a zlɩɩ, ɛ yɛ ghlɛ ’wë. ‑Abhʋa ɔ ‑nʋa, ‑a ‑kä sɛ’ɛ ’klɩ ’yɩ dɔ’wʋ ‑wʋʋ, ’ɔ ‑zijle ’kädaa a tɛɛnɩdaa ma‑a. ‑Maa ‑abhʋa ɔ ‑nʋa, ɔ ‑kanyɩ ‑sɩbhä mö zlɔmanɩɩ, mɛɛ ’kä zi’e nɩkpaa ‑waa ’zʋä ’ɔ ’Mänatɩtɩɩ ’klʋkpamöö, sɛɛ wa ‑nɩɩ ’kä bhäa’a wabhlɩ ’mö ‑wʋ ’nɩ? ¹⁸Sɛ’ɛ Lagɔwɛlɩɩ nʋä nɩɩ:

‑Wa zlɔnɩɛ ’möö, Lagɔ ’kʋä puëë yi a dɔ’wʋ ‑lɛ ’tɛɛ’ɛ tenyii ’möö,

mɛɛ ’kä zi’e nɩkpaa ‑wa fälanɔɔ ’ylimö ‑nyɛ ’nyinylolinʋwaa ’sɔ, sɛɛ ’wa wɛlɩɩ ’kä bhäa’a wabhlɩ ‑wʋ ’nɩ?4.18 Plovɛɛbö 11.31.

¹⁹Nza n gbää nɩɩ, Lagɔ a’bhë, ɔ ‑kä ’klɩyɩyɛ ’yi ’tatinɩ ’n ɛ ‑kaanyɩ ghlɩɩ, mɔɔ ’yɩbhɩɛ ‑sɩbhä, zaa ‑li a ‑li a nʋnʋ dɔ’wʋ, swɩ nɩ tanyɩ yɔwʋ ’kunɩ. Lagɔ ‑ɔ ’wälanyɩɛ, sɛ ɔ gbää, ‑sɩbhä ɔ zʋä, zaa a nɩ ’nyɔ anyɩ yowʋ.

Piɛlɩ yɛ ’yukugänɩwaa ’dɩ ’mö ’zʋ

¹Abhʋaa Zezwii a ‑nʋa a ’yukugänɩwaa, a saa, ’yukugänɩnyɔ n glɩnɩmöä. Sɛɛ Kliisɩ ’yɩɛ ’klɩɩ, na’bhë n ’yɩ ‑sɩbhä ’ylɩmö. ’Ɔ ’pɩwʋlelea ‑aaa ‑sɩbhä a sɛ ‑wʋ, ‑a ’kää zɩla’a ’yli ’wlʋnɩɩ, a ’wʋ a ‑nɔ n glɩnɩmöä. Zaa, abhʋa n zʋä dɛ’ɛ ’dɩ ’mö nɩɩ, ²a nɩ ’zʋnɩ Lagɔ a ‑nʋa ’yli. Libhoo Lagɔ ’nyanyɩɛ da’aa, a nɩ nu sasɛ, a nɩ nʋnuu dlɩ a dlɩ ’mö, ‑sɩbhä Lagɔ yɩbhää. ‑Maa a ‑kʋʋ nʋ dɔ’wʋ ‑wʋʋ, ɛ nɩ tɩ ‑bhɩɛ ’wlumö wa köbhänanyɩ. Sɛɛ Lagɔ ’a wɛlɩɩ a ’yize a gbʋʋ plɛnanyɩɛ a za, nza a nɩ nu, ‑maa a nɩ tu moni ’mö sɛ tɛlɩnɩ. ³Nɩkpaa ‑wanyɩɩ ’yuku Lagɔ ’zʋanyɩɛ, a nɩ tuë ’wlumökänɩsɛ ‑su. ‑Maa a’bhï a nɩ ’zʋ sasɛ Lagɔ ’a wɛlɩɩ ’klʋkpamö, wa ‑kaanyɩ ’ylɩmöö, wa ’kä ‑sɩbhä ’zʋmö. ⁴‑Lɛ a dɔ’wʋ, ‑ɔ glɩnɩɛ ‑a ’wuë a ’ylizʋnɩnyɔ ’kɔdɔɔ, ‑zlɩ ɔ ‑kä yii, ɔ yeanyɩ ’nglɩ ’kädɩ ’kädɩ ‑yɩ ’naa ’kää ’wʋ bhɩɛ ’nyɛ.

⁵Abhʋa ‑dɩgbö abhlɩ, ‑wa glɩnɩɛ a ’wʋ a ’kädɩɩ, a nɩ ’zuë ’klʋkpamö. A ’wuë, ‑dɩgböö muë, ’kädɩɩ muë, a nɩ tɩ anyɩ ’kädɩ ’mö ’wʋ ’libhï ‑maa a nɩ ’zʋzʋnɩ ‑lɛ. Sɛ’ɛ Lagɔwɛlɩɩ nʋä nɩɩ:

Lagɔ, bhabhawaa ‑kplikpli ’yli ɔ klɛnuëë,

‑maa ‑wa ‑lɛmöä wanyɩ dʋdʋ ’wʋʋ,

’mo ɔ yiɛ ’wʋ.5.5 Plovɛɛbö 3.34.

⁶‑Atʋayuënyɩ, Lagɔ mɔɔ ’kämanɩɛ ‑lii ’wuë ‑gömö, zaa, ɔ ’yila ’klʋ a dɔ’wʋ, a nɩ ‑lɛmö anyɩ dʋdʋ ’wʋ, nzɩɩ ’ɔ ’tɛnyɩ ɔ ‑dɩɛ ‑kä ghlɛɛ, ɔ ’kanyɩ ’wlu ’libhï. ⁷Lagɔ a’bhë mɔɔ ’zʋnanyɩɛ ’kwädlɩ ’yli, zaa ‑lii ’wuë ‑yɩ ’tɛɛnanyɩɛ kɛ’möö, a nɩ ’nyɔnyɩ yowʋ. ⁸A nɩ ’nɛmanɩ anyɩ ’wʋ, ‑maa sɛɛ gbi klu’ɛ ’n ɛ binɩ’ɛ glɔɔ, Sataa ‑ɔ glɩnɩɛ ’a ‑gblɩnyɔ ’kɔdɔɔ, ‑sɩbhä ɔ ‑wʋanyɩɛ ’wʋ binɩ dɔ’wʋ. ‑Mɔ ɔ ’kää ‑mä ’pä ɔ ’kɔ Lagɔ ’a ’yioo ’wʋ ‑sɛ, ’mö ɔ tɛlɩɛ sɛ zaa, a nɩ ‑ligba a ’kä ‑lɛ glɩ. ⁹A nɩ ’tɛɛnɩ ’kwädlɩ Lagɔ dlɩ, nzɩɩ ’a ‑gblɩnyɔ ’la ‑kaanyɩ sa’a ‑mä ’pää, a ’käa nimï ‑sɛ ’yize. A nɩ ‑yi sɛ nɩɩ, sɛ a ‑wʋä da’a ’klɩ ’yɩ dɔ’wʋʋ, a ’bhɩa Lagɔgänɩwaa ‑wa ‑wʋä ‑mä dʋdʋ a këtiea ’wuë ’wʋʋ, ‑sɩbhä wa ’yɩmöä ’klɩ. ¹⁰‑Maa Lagɔ ‑ɔ glɩnɩɛ ɔ ’wuë ngäzɩdlɩɩ, mɔɔ ‑saanyɩɛ ‑lɛ, nzɩɩ ‑mä ɔ yɔwʋ mää ’nɩɛ ‑sɩbhä a sɛ ‑wʋʋ, a ’kä ‑mä mö, a ’kä ’kwädlɩ Zezwii Kliisɩ a bɔɔmö a za ‑mä ‑wʋ. A ‑wʋ abhlɩ ’tɛnyɩke ‑mɛ nɩ ’mö ’klɩ ’yɩ dɔ’wʋ, ‑maa ɔ’bhë, ɔ yeanyɩ swɩ nyɛmʋ ’mö ’pä, ɔ yi ’nglɩ ‑kä a yi ’yli yɔwʋ ’tɛmanɩ tenyii, ɔ yi gbä, dɛ a kää sɛ a yi ‑lɛ kɛ nyɔnʋ ‑këë, a yi ‑mä ’gbë ’wʋ ghlɛ. ¹¹Ɔ ’yize, mɔɔ ’kämanɩɛ ’kwädlɩkwädlɩnɩ. Nn, mɔɔ ’kämanɩɛ.

Sɛ’ɛ Piɛlɩ gbää ’gbëbhlenɩ dɔ’wʋ

¹²‑Atʋayuënyɩ, wɛlɩyiea n kä a‑a ’mlɩɩ, muëë da’a. ‑Aa ‑daayu Silasɩ, ‑ɔ glɩnɩɛ nɩkpɛ a ‑mɔ wa kää wa ’kä dlɩ ’wʋ ‑kä, ’mö n ’nyɛɛ ’dɩ ’n ɔ yiɛ ’bɔgʋ nɩ ’cɛlɩ, n ’kanyɩ swɩ nyɛmʋ ’mö ’pä nɩɩ, sɛɛ Lagɔ ’pää a ngäzɩdlɩ ’n ɔ yeanyɩɛ ‑lɛ ‑sɛɛ a wɛlɩɩ a ’tɛɛnɩ dlɩɩ, ‑tiawɛlɩɛ.

¹³A ’bhɩa Lagɔgänɩwaa ‑wa ‑wʋä mä’ä, mä wa la’ɛɛ Babilɔɔnɩ, wa lɛ wa bhälanyɩ. Na yowli Maakö, ɔ lɛ ɔ bhälɩmanyɩ. ¹⁴A ‑kä ’wlu ’yɩbhää, a nɩ bhälɩbhälɩnɩ ‑wanɩwanɩsɛ.

A ’wuë abhʋaa ‑glɛɛ Kliisɩ ’wʋʋ, Lagɔ a ’pʋpʋɛ nɩ ghlanyɩ ’wʋ.