Cheeti da Pawlo sa

Waruumi

Gimba guri giyaada

Cheetiti ya⁄abimiisay Pawlo nagaa handikimi sa hida gwaa ⁄imbee Yeesu yaamu gu Ruumige, sa gimba ina sigaati slai ilakeesa inay ya⁄aboo giyaa kakaami daqeemoo wakinay. Ina yaa ilakeesi tuba, Gimba gu Hhou gu Yeesu yoóti laqaaqana, idoo Iliitleemu giyoó ilii ilagaasiye hida gu hhapapu goõ haa ina, hari amoo da ⁄imba dooina. Daqa Wayahuudige, ina yoóti laqaaqana tuba, ya⁄aboti slime yaati wanta Ila⁄imbidu gu Seguge. Kara, daqa hida hhankii gu hhapapu wakinay, ina yoóti laqaaqana tuba, ya⁄abotee yoóti ilagaasida inay sliimaa haa hida gu Iliitleemu. Hari amoo da ⁄imbaraa Yeesu, Iliitleemu yaa hheꞌesi hindaa ilagaasi dandiray haa ina. Teesaaqay, dandiray kara hoó muunaboo⁄eesanaaba ina hari amoo da sirakooma sariyaa dosi hari maguuma doori. Bere hatii geemayna Muuna gu Iliitleemu, ma giyaadimiisay gu ibinaa doori tleehhidi, dandiray ibiidana, ibinaa doó muunaboo⁄eesa Iliitleemu.

Afamaraa gu 12-15, Pawlo ti ilakesaasidi gimba paslaapasloo, idoo hida goó ⁄imbee Kristu digoó iliislaiye ibinaa. Ina sinditi kakaakana, ma slaꞌani hida wakinay, hhakaꞌa loi gooba ila⁄imbidu haa dandiray, slime hhaã see goó labaꞌasee dandiray. Kara, sinditi kakaakana, ma muriidani hhakaꞌa goó tawaalimee dandiray. Asunkuilee, ina ti cehheehhemisi hari amoo da umaiĩ koina, daakeeri kosi gu Ruumige waaree.

1

Cehheemisu gu Pawlo

1Cheetiti yaa daqa doyi dahhada, ana Pawlo tongimoo gu Yeesu Kristu, slime ana ti ya⁄abimiisay daa eteedi haa daa tlintiꞌisi sa hiiqoomeesa da Gimba gu Hhou gu Iliitleemu. 2Wakaꞌalee Iliitleemu yaa hiifadidi Gimbaki gu Hhou hari amoo da tletimiisee dosi Handikaa dosii giyaa tlintiꞌisi. 3Gimbaki gu Hhou yoóti ilakesidi gimba gu Nanku Iliitleemu. Yeesu hiĩ daa hiiday hari amoo da motoliya da mutemi Dawdi.1:3 hiĩ daa hiiday hari amoo da motoliya da mutemi Dawdi: Hhayukii Yeesu giyaa ilii kahhiye khaymuu khoorotii, ina yaati wana sliimaa haa Taataa Iliitleemu yadaa tlaatleesoogo. Tiꞌii Pawlo ti kakaakana tuba, Yeesu yaati slay slaqwa dugwaa ilii hiiday ha Mariyaa motoliya da mutemi Dawdige.4Kara, ina dugwaa hiitlaaꞌasi hari hiidahhasa da Muuna gu Iliitleemu tuba, ina na Nanku Iliitleemu, Looimoo goori gu Goõ Yeesu Kristu. Ina dugwaa hiitlaaꞌasi hari amoo da slafaraa dosi ayisago. 5Hari amoo dosi Kristu, dandiray sandaa hadisi ha Iliitleemu hhoinay gosi gu didiru, slime ma ya⁄abimiisee dosi tleehhidani sa eteedaraa da hida tla⁄aã gu hhapapu sliimaa, ma ⁄imbiri haa ma akhamisiri Yeesu. Hari amotee uma gosi duguma hhaꞌaleesi. 6Unkuray see, slime tla⁄aã gu hida hhakeesii wantay daa eteedi ha Iliitleemu, ma hida gu Yeesu Kristu tleehhitiri.

7Ana sangu handikiikima unkuray gonkokunaa gu hhapee da Ruumige waaree, da slaiye ha Iliitleemu dangugi eteedi, ma hida kosi tleehhitiri.

Ana firiirima ambee, hhoinay gu didiru haa qasaw goó daqa Iliitleemu dahha Taataa goori haa Looimoo gu Goõ Yeesu Kristu, ibiidiye sliimaa haa unkuray.

Pawlo firoo da daareesa Iliitleemu

8Ana gesaa, hoóti kaawa ⁄iisoo pandaa da Iliitleemu gooii hari amoo da Yeesu Kristu sa unkuray gonkokunaa, sa gimba ⁄imba dooguna daga kakaakana khooroo goõ. 9-10Iliitleemu khui ana sangoó firiirima hari khisla unkuray. Tleemaa haa amasi, ana hoóti kakaama firoo dooguna pandaa da Iliitleemuge, hiĩ soó yondiide hari muuna goy goõ hari amoo da hiiqoomeesa Gimba gu Hhou gu Nankosi. Idoo leẽ goó firiirime, bere Iliitleemu slai, sini pooisi amoo, maa khay daqa doogunay.

11Ana kooma kwayru gu arimaa unkuray, ma sangu qaqay sawaadii da muunaiĩ doó hadisiye ha Iliitleemu sa qadida dooguna naraꞌa. 12Ana hati kakaakama ambee, dandiray hanguu dahhasana hii⁄atlisa hari amoo da ⁄imbaraa doori. 13Hhiee koi, ana slaꞌa ma caahhadiri tuba, waa wa⁄a haa ilakhuukhuꞌusi khawaraa daqa doogunay, gimati inkoo naqatloo diniĩ tlaatlahhasi. Ana slaꞌa yondiida tla⁄aã googunay, ma slay ⁄aamu, gaa ilii slay gooay tla⁄aã gu hida gu hhapapu wakinayge.

14Ana kwanda ga ilii hadakawe hida goõ. Kwanda ga ilii hadakawe hida gwaa hiitlawee haa hhaã gu kahhee hiitlawa, hhakaꞌa gwaa somimee haa hhakira gwaaba somaa. 15Haã na idoo sa koome kwayru gu kakaaru Gimba gu Hhou slime daqa doogunay unkuray gu hhapee da Ruumige waaree.

16Ana arimaaba ilamuree Gimbakii gu Hhou gu Kristu, sa gimba ti ⁄uuru gu Iliitleemu noó ilabuꞌuna hida goõ goó ⁄imbee Yeesu. Gimbaki yaati khay daqa Wayahuudige gesaa, haa daqa hida gu hhapapu wakinayge slime. 17Gimbaki gu Hhou yoótii tlaaꞌasi pandataa, idoo Iliitleemu giyoó ilii faadiye hida tuba, konay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa dosii. Ibinatee daa tafaꞌadi dagaroó amoo da ⁄imbaraa kilesi slay. Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemu tuba, “Heedi gu kooma ibinaa daa tafaꞌadi hari ⁄imba ibiidi.”1:17 Yuꞌudii kitaabuu gu Khabakuuki 2:3-4.

Qupidaa gu Iliitleemu daqa hidage

18Qupidaa gu Iliitleemu digoó hiitlaaꞌasi rawaa gu rawgo, daqa hida goõ goó yondiidee tlakwaroo, haa sa tlakwaroo dooina doó kanimisa gimba gu lou hari yondu gooina gu tlaku. 19Gimba goõ gu Iliitleemu doó hiidahhasiye caahharaa, ti cenceege wana tla⁄aã gooinay, sa gimba Iliitleemu loi gindii tlaaꞌasi daqa dooinay. 20Tlaatleesoogo Iliitleemu giyaa ilii tleehhi khooroo, hiidahhasa dosi da koraraa gooba hiifaakoo daga khui. Slime, ina dugu khui na Iliitleemu leẽ kilesi, hhaku Iliitleemu waku. Hida gii dahhasiyay caahharaa gimbakee hari amoo da idadu hhakee giyaa tleehhi. Inkoo, hida konaaiiba amoo lensee mangu ⁄iisiri.

21Gimati khuiri see Iliitleemu, idoo gi iliiwane, giyoó muriidiyaaiiba ina na Iliitleemu pahha, ma kaawa see ⁄iisoo. Inay ilahudaa koina ti diitiray haa muunaiĩ koina gu bawma digigi hacisi hhantee. 22Inay gimati kaayri see tuba, konay waaway, gi hida gwaa bawmidee tleehhidiri. 23Kara, inay gii fookiri wanqamee da Iliitleemu doó ibiida koraraa gooba hiifaakoo, gi firiiriniri sanaamamuu daa dakwi, ilaꞌaaꞌaatisa dooina ti hida goó kaka⁄ee pahha, ilaꞌaaꞌaatisa da makay, cira⁄oo haa khulukhumbay goó hhumbaadaa.

24Sa gimbaki, Iliitleemu giyaa may, ma sirakoniri slahhaahhaau gu tlaku gu muunaiĩ koina, slipalauumage haa gi yondiidiri gimba gu ilamuree hari slaqoo koina, inay haa inay. 25Inay yaa hiifookiri gimba gu lou gu Iliitleemu, ma afaꞌafuumaa tleehhidi. Kara, gi firiiriniri haa gi yondiidiri sa idadu daa tleehhi ha Iliitleemu ba⁄ay da firiiriru haa yondiida sa Iliitleemu loi gwaa tleehhu idadu goõ. Ina guraa hiiboo⁄u hhaꞌaleesa koraraa haa koraraa gooba hiifaakoo! Guti lou.

26Sa gimbaki, Iliitleemu giyaa may, ma sirakoniri slahhaahhaau gooina gu ilamuree. Tigay see gi mayri guꞌudee haa hhawatee koina, hingigi khabiibiniri inay haa inay. 27Nama teesaaqay leẽ, hhawatee slime gi mayri yondu gu balalu sliimaa guri guꞌudee tigay, hingigi slahhaahhaairi hari khisla inay haa inay. Hhawatee gi yondiidiri yondu gu ilamuree haa hhawatee wakinay. Hari amotee, singiraagi khayri ⁄agitiru inay kilakoina, sa gimba gu yondukee gu tlaku giyaa yondiidiri.

28Sa gimba inay yaa siꞌiri baraslawa Iliitleemu, ina gigi may, ma sirakoniri ilahudaa koina gu tlaku, ma yondiidiri gimbakira guroóba hiiboo⁄a yondiida. 29Inay yaa haciri gimba sliimaa gu tlaku, tlakwaroo haa slahhaahhaau gu idadu. Inay digaa iliihaci tloomu, cu⁄uduũ, naanaqamoo, hiicoridu haa piimaa da tlakwi. Inay slime yoó hharimidiyay, 30yoó iliitlohhidiyay, gu wakee Iliitleemu, gu koomee caꞌabasluuma haa daribimaa. Inay yoóti ilahudeemisiyay amamu gu ⁄abi gu yondu tlakwaroo haa yoó itatiisiyaaiiba ayiĩ koina. 31Inay yaa bawmidiri, yoó hiigaasiyaaiiba hiifadidu, konaaiiba slaꞌamuu ma ⁄awaariru see. 32Inay khuiyay tuba, sariyaa da Iliitleemu yoóti kaada tuba, hida goó yondiide gimba da hikee gooay, haraa hiiboo⁄iri gwaaꞌaraa. Gimati teesaaqay see, inay yoóti ilakonaaiiba yondu gimbakee, slime hingoó ila⁄imbidiyay haa hhakee goó yondiidee gimbakee.

2

Iliitleemu hukuna hida goõ hiilehhidu see hhaku

1Inkoo, ugu goó hukuukuma hida wakinay, etaa hanguu dahhasidaaba ⁄iisa, ugu gimati miyaa see. Qatlay goó ilii hukunte hida wakinay, hangoóti hukunta ugu lenkoogu, sa gimba ugu goó hukuma, ugu see nama gimbakee leẽ gu tlakwaroo gunoó yondita. 2Dandiray gonkotaa khuana tuba, Iliitleemu yoóti hukuna hari amoo da loi, hida goó yondiidee gimba da hikee gooay. 3Inkoo, ugu heedi goó hukuukuma hida hhakaꞌa goó yondiidee gimba da hikee gooay, kara ugu see kahhada hoóti yondita nama gimbakee leẽ! Gu lou, goo ilatahhade hii⁄ipidaa hukumuu gu Iliitleemu? 4Baku hoóti qooqita hhoinay gosi, hiikaasa dosi haa kaanahhasa dosi? Unkuray hhidintaaii tuba, hhoinay gosi kilesi, noó giyaadisi unkuray gii fookitay tlakwaroo doogunaa daqa Iliitleemuge?

5Teesaaqay see, unkuray muunaiĩ kokuna yaa karaarahhiri haa slaiyaaiiba hiifookida tlakwaroogo daqa Iliitleemuge. Teesaaqay, unkuray hoóti ilakiiki⁄imisiday qupidaa gu didiri unkuray kilakokuna sa balotaꞌa da qupidaa gu Iliitleemu, qatlay hukumuu gosi gu haaki dugumaa iliitlaaꞌasiye. 6Letutee Iliitleemu himaati bui kila heedi, idoo giyaa ilii yondiidi gooay ibinaa dosii.2:6 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 62:12; Hiihhantlisa 24:12.7Iliitleemu sigimaa qay slafimaa hhakee goó maguumidee yondu gu hhouge, sa gimba yoó dabiidiyay dumbiru haa muree daqa Iliitleemugo, slime haa slafimaa gu koraraa haa koraraa goóba hiifaakoo. 8Teesaaqay see, daqa hida hhakaꞌay goó dabiidee gimba gooina kilesi, haa hhakaꞌa goó sisiee gimba gu lou haa gi sirakomamidiyay amamu gu tlakwi, inay digimaa ilii huui ha qupidaa haa qiitlaa gu Iliitleemu. 9Hida hhakee goõ goó yondiide tlakwaroo, maa slayay labaꞌasu haa maana, gesaa sa Wayahuudi haa sa hida gu hhapapu wakinay slime. 10Teesaaqay see, heedi goó yondiida hhoinay himaa slay daqa Iliitleemugo wanqamee, muree haa qasaw. Gesaa sa Wayahuudi haa sa hida gu hhapapu wakinay slime. 11Sa gimba, Iliitleemu konaaba hiilehhidu.

12Hida goõ gwaa yondiidee tlakwaroo caahharaa see gubasli sariyaa da Musaa digiti hhamisi gimati hhidiniri see sariyatee. Kara, hida gwaa yondiidee tlakwaroo, tay tooina khuiyay sariyaa, digimaati hukuna hari amoo da sariyatee. 13Sa gimba, ti hida hhakaꞌaaba goó itatiimisee sariyaa eaa koinay na konay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge. Ba⁄ay hida hhakaꞌa goó itatiimisee haa gigi iliiqaasiyay sariyatee diginimaa faadi konay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge. 14Hida gu hhapapu wakinay bere yondiidiyay diitiray, idoo giyoó ilii ilahudeesiyeei, haa ti naraꞌa idoo sariyaa giyoó ilii kaade, gimati sariyaa daa hadisi sa Musaa gi hhidinay, laqanta tuba, inay khuiyay haaki muunaiĩ koinay. 15Ibinaa dooina yoóti laqanta tuba, idoo da slaiye ha sariyaa dagaã handikimi muunaiĩ koinay. Slime ilahudaa koina yoó ilatlatlay gimbakee, sa gimba daqa wakaa digoó sitaakina ha ilahudaa koina, haa daqa wakaa digoó ⁄iisi ha ilahudaa koina. 16Baloo yaa khocida qatlay Iliitleemu gimaa ilii hukune hida goõ, ilahudaa koina see gu siiri, hari amoo da Kristu Yeesu. Haã na ya⁄aboo goó kakaakame.

Wayahuudi haa sariyaa da Musaa

17Inkoo, ugu bere hangoó eteedinta ugu lenkoogu Yahuudimoo, hoó iliipaꞌanta slawaraa haaki hari amoo da sirakomamidu sariyaa, haa hangigii duubidi sa ilagaasa doogu haa Iliitleemu. 18Sa gimba duguũ caacaahhamisi gimba gu sariyatee, khuꞌuda slaꞌamuu gu Iliitleemu haa hiidahhasida hiileehha gimba gu hhou. 19Ugu hanguũ baraslayidi tuba, ugu ti giyaadimiisay gu hida gwaa ilahhamaahhamee, haa ti cencee daqa hida hhakaꞌay muunaiĩ koina goó hhanteege waaree. 20Slime, ugu hanguũ baraslayidi tuba, ti maarimuu gu hida gwaa bawmidee haa hida hhakaꞌa gu kahhee hii⁄atla somaage daaqay pahha, sa gimba gu sariyatee ha konta cirihhimaa haa caahhamuu gu lou.

21Inkoo, ugu goó caacaahhamisa hida wakinay, hangoó soꞌoyi mayda caacaahhamisu ugu loi? Ugu hoó kakaanta sa hida wakinay tuba, hhanti fisintay, kaslenkwaa ugu loi hoó fisinta. 22Ugu goó kakaama sa hida wakinay tuba, “Hhanti slipalauumitay,” kaslenkwaa ugu loi haa slipalauti. Ugu gu waka hida goó firiirimee iliitleemamee, kaslenkwaa hoó fisinta idadu mara gu iliitleemameego. 23Ugu gungoó dumbima tuba, khuꞌuda sariyatee, hoó antaabaslii tuba, bere dakusida sirakooma sariyaa, Iliitleemu gunoó ilamuriidisida? 24Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba, “Uma gu Iliitleemu dugoóti belendeqesi tla⁄aã gu hida gu hhapapu wakinayge, sa gimba googuna unkuray Wayahuudi.”2:24 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 52:5; Esekeeli 36:22.

25Gu lou, daba⁄u yoóti kona faydaa, bere hoó iliiqaasida sariyaa da Musaa. Inkoo, bere ugu sariyaa goóti dakumisida, ugu haati heedikaꞌa pahha tleehhiti daaba daba⁄u. 26Inkoo, bere heedi daa daba⁄iiba yoó ilakona sariyaa, Iliitleemu gu faadi tuba, dugwaa daba⁄i. 27Hida hhakaꞌa gu hhapapu wakinay, daaba daba⁄u goó iliikoomee sariyaa, inay himaa hukunay unkuray Wayahuudi. Unkuray hoó iliikontaaiiba sariyaa, dangwaamati daba⁄i see haa khuꞌuday sariyaa da Musaa. 28Sa gimba kila heedi gooba, daa laqwali Yahuudimoo ti Yahuudimoo gu lou, ma heedi see yoó Yahuudimoo gu lou tleehhidiyaaba, sa gimba duguũ daba⁄i. 29Teesaaqay see, Yahuudimoo gu lou, ti hikaꞌa goó Yahuudimoo tleehhida hari waꞌay. Kara daba⁄u gu lou, ti sirakomamidu gu sariyaa gooba hari amoo da daba⁄u gu slaqwa, ti idoo doó yondiidiye ha Muuna gu Iliitleemu. Heedi gu teesaaqay slanqasa yoó slayaaba daareesa daqa hidago, yoóti slay daareesa daqa Iliitleemugo.

3

Iliitleemu ti Iliitleemu gu lou

1Inkoo, Yahuudimoo tleehhida ti faydaa mala kona? Baku daba⁄u faydaa mala kona? 2Gu lou, wanta faydaa daqa amamu sliimaage. Amoo da tlaatleesoo, Iliitleemu yaa taatahhi sa Wayahuudi ya⁄aboo dosi. 3Inkoo, yaati aloo malee, bere Wayahuudi wakinay yaa konaaiiba ⁄imba? Inkoo, ⁄imba dooina da hhaka laqantaa tuba, Iliitleemu guti louuba? 4Coko⁄o see! Balalu sliimaa Iliitleemu yoóti qadidi gimba gu louge, kila heedi gimati yaati afaꞌafuudi see, idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba,

“Ye Iliitleemu, qatlay goó ilii gimbuuside,

ugu kwanda dugu caahhiye ha hida tuba, konta haaki.

Kara, qatlay goó ilii hukunte, hukumuu googu guti lou.”3:4 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 51:4.

5Teesaaqay see, bere yondu goori gu tlaku, yoóti laqana tuba, Iliitleemu yoóti yondiidi hari haaki, hati mala kaawana? Gu lou, Iliitleemu konaabaslii haaki qatlay hindoó ilii ⁄agitine? (Ana, Pawlo hati giimaamisa heedi pahha, idoo giyoó ilii cocoiye). 6Coko⁄o see! Bere teesaaqay dagani ilii wana, Iliitleemu yaa aloo malee hiidahhasi hukuruu khooroo? 7Inkoo, bere heedi kaay tuba, “Bere afaꞌafuuma doyi iliiayda laqaru gimba gu lou gu Iliitleemu haa gii roogisida muree dosi, inkoo ana dini soꞌoyi hukuna tuba, kooma tlakwaroo?” 8Inkoo, ti naraꞌaa kaawa tuba, “Dandiray yondiidane tlakwaroo, hhoinay ma hiiroogidi?” Gu lou, wanay hida wakinay goó iliitlohhidee dandiray, gi kaayri tuba, dandiray haã teesaaqay caacaahhamisani. Inay haraatii boo⁄iri slawa ⁄agitiru gooina!

Hida goõ yaa yondiidiri tlakwaroo

9Inkoo, hati mala kaawana? Dandiray Wayahuudi handiti hhoii pandaa da Iliitleemuge ba⁄ay da hida gu hhapapu wakinay? Coko⁄o see! Ana haã hheꞌesi haã kaay pandataa ambee, Wayahuudi haa hida gu hhapapu wakinay gonkoinaa tawaaloo da tlakwarooge wanay. 10Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba,

“Wanaaba heedi lensee gu koomaa ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge!

11Wanaaba heedi lensee gu kooma caahhamuu,

wanaaba heedi lensee goó dabiida Iliitleemu.

12Hida goõ hindii fookidiri segenge daqa Iliitleemugo,

gonkoinaa sliimaa hinti hhaniri.

Wanaaba heedi lensee goó yondiida yondu gu hhou,

gu lou hhaku lensee.”3:12 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 14:1-3; 53:1-3; Kakaamisay 7:20.

13“Inay gwa⁄eeboo koina ti ayisasu da kahhiye pahha tiparaa,

cufeeri koina yaati haciri hiicoridu.”3:13 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 5:9.

“Afaiĩ koinaa doótii caca⁄i gimba gu kooma qada gu deesu pahha.”3:13 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 140:3.

14“Afaiĩ koina hinti haciri qipi ilawaamisu haa qada.”3:14 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 10:7.

15“Yeꞌeeroo koina yoótii slehheesiyay kuꞌusa kawa ceedee da hida wakinay.

16Inay daqeemoo sliimaa giyoó kayee,

yoóti hhamisiyay idadu haa yoóti ⁄isinay labaꞌasu.

17Kara, amoo da ibinaa hari qasaw see inay gi hhidinay.”3:17 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 59:7-8.

18“Inay konaaiiba gwaa⁄amee da Iliitleemu ilaa koinay.”3:18 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 36:1.

19Inkoo, dandiray ha khuana tuba, gimba sliimaa daa handikimi sariyaage, yoóti kaay sa hida hhakaꞌa goó tawaaloo da sariyaage waaree, teesaaqay kila afa duguma qabaqabisi haa khooroo goõ dagama hukumi ha Iliitleemu. 20Sa gimba hhaku heedi lensee damaa faadiye kona ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge hari amoo da yondu gu sariyaa. Sariyaa sindoóti laqanta tuba, haã yondiidani tlakwaroo.

Ibinaa daa tafaꞌadi hari amoo da ⁄imba

21Inkoo, ibinaa daa tafaꞌadi doó daqa Iliitleemu kilesi dahha, dagagiĩ tlaaꞌasi sariyaa see hhaka. Sariyaa haa tletimiisee yoó ilatlatlayay gimbaki. 22Ibinati daa tafaꞌadi doó daqa Iliitleemu dahha, dagoóti slay hari amoo da ⁄imba Yeesu Kristu. Ti teesaaqay, daqa hida goõ goó ⁄imbee, sa gimba paslimisu lensee hhaku tla⁄aã gooinay. 23Hida goõ hiĩ yondiidiri tlakwaroo haa yoó afariibukudiyayi wanqamee da Iliitleemu. 24Teesaaqay see, hari amoo da hhoinay gu didiru, Iliitleemu hindoó faadi dandiray kona haaki pandaa dosii hari ihiĩꞌi. Iliitleemu yaa yondiidi teesaaqay hari amoo da ya⁄abaraa Kristu Yeesu gwaa khaw hindigi afiigweedi tlakwaroogo. 25Iliitleemu yaati haysi Kristu, ma sadaaka da ilamooyiru gu tlakwaroo doori tleehhidi, hari amoo da ⁄imba doori daqa dosii. Iliitleemu yaati teesaaqay laqi, ma sandi laqami tuba, ina guti haaki, sa gimba yaa hiikaasi haa yaa faadiiba hida tuba, konay dakoo sa tlakwaroo dooina da wakaꞌalee. 26Iliitleemu yaati teesaaqay laqi, ma laqami haaki dosi qatlaykii gu inkooge. Slime ina noó laqi hida goõ goó ⁄imbee Yeesu, ma slayri haaki.

27Inkoo, dandiray hangu malee hiidahhasana hiiduuba? Gu lou, hanguu dahhasanaa hiiduuba, sa gimba goó akhamisane sariyaa? Suti! Ti sa gimba goó ⁄imbane Yeesu. 28Dandiray hati khuana tuba, heedi dugoóti faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge hari amoo da ⁄imba, ti hari amoo da yondu gu sariyaa gooba. 29Iliitleemu ti Iliitleemu gu Wayahuudi kilesi? Ina slime ti Iliitleemu gu hida gu hhapapu wakinay goobaslii? 30Sa gimba Iliitleemu ti leẽ kilesi, ina naa faadi Wayahuudi konay ibinaa daa tafaꞌadi, slime sa hida gu hhapapu wakinay hari amoo da ⁄imbatee leẽ. 31Inkoo, sariyaa hagati kwahhanaa, sa gimba hoóti ilakwikwihhana ⁄imbaratii? Coko⁄o see! Dandiray hari amoo da ⁄imbaraa Yeesu, sariyaa haga hiigasaana naraꞌa.

4

Aburahaamu sugwaa faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi hari ⁄imba dosi

1Inkoo, dandiray hati mala kaawana daqa Aburahaamu taataa goorii, ina yaa malee caahhi tuba, Iliitleemu gwaa arimi kona ibinaa daa tafaꞌadi? 2Bere Aburahaamu dugwaati faadi kona haaki pandaa da Iliitleemuge hari amoo da yondu gosi, hingaa aloo hiidahhasi hiiduuba. Teesaaqay see, ti pandaa da Iliitleemuge gooba. 3Handikaa da Iliitleemu yoó kaada tuba, “Aburahaamu yaa ⁄imbi Iliitleemu, teesaaqay Iliitleemu gugi faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi.”4:3 Yuꞌudii kitaabuu gu Tlaatleesoo 15:6.

4Inkoo, heedi goó yondiida yondu, buꞌumaa kosi digoóti faadiyaaba daqa dosii sawaadii pahha, hatee ti haaki dosi. 5Teesaaqay see, heedi gooba ⁄imba yondu gosi sa slawa da ibinaa daa tafaꞌadi yoó ⁄imbi Iliitleemu ilamooyina tlakwaroo da hida, ina dugu faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi hari amoo da ⁄imba dosi. 6Mutemi Dawdi see slime yaa teesaaqay leẽ kaay daqa gimba gu ⁄aafaraa da heedi soó faadiye ha Iliitleemu ibinaa daa tafaꞌadi, iliipaꞌaru see hhaku yondu gosi. 7Dawdi yaa kaay tuba,

“Digaa ⁄aafi hida hhakaꞌa tlakwaroo dooina daa ilamooyimi,

hhaã tlakwaroo dooina daa ilamooyimi sumuku ha Taataa Iliitleemu.

8Dugwaa ⁄aafi heedikaꞌa soó maye faadoo ha Taataa Iliitleemu tlakwaroo dosi handikaage.”4:8 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 32:1-2.

9Inkoo, Wayahuudi kilesii digina ⁄aafi ha Iliitleemu, baku slime hida gu hhapapu wakinay see? Hayslaynee idoo Handikaa da Iliitleemu giyoó ilii kaade tuba, “Aburahaamu yaa ⁄imbi Iliitleemu, teesaaqay Iliitleemu gugi faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi.” 10Inkoo, Aburahaamu dugwaa malaalee faadi ha Iliitleemu kona haaki? Qatlay dugwaa ilii daba⁄i baku dugwaa ilii kahhiye daba⁄u? Gimbaki yaatii ca⁄i qatlay Aburahaamu dugwaa ilii kahhiye daba⁄u. 11Da hheꞌesi Aburahaamu dugwaa daba⁄i, daba⁄ukee kosi yaati chapaa dari maꞌaraa tuba, Iliitleemu yaa faadi Aburahaamu kona ibinatee daa tafaꞌadi. Ina sugwaa hadisi ha Iliitleemu hiilaqasatee, sa gimba yaa kona ⁄imba daqa Iliitleemuge dugwaa ilii kahhiye daba⁄u. Teesaaqay, Aburahaamu gi taataa gu hida sliimaa tleehhidi, goó ⁄imbee Iliitleemu, digima may see daba⁄u. Slime inay see digimaa faadi konay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge. 12Kara, nama teesaaqay leẽ, Aburahaamu ti taataa gu hida hhakaꞌa daa daba⁄i. Teesaaqay see, ti sa gimba gu daba⁄u kilesiiba. Ti sa gimba giyoó sirakomamidiyee amotira leẽ da ⁄imba da Aburahaamu taataa goori, giyaa sirakomaamidiyee dugwaa ilii kahhiye daba⁄u.

Iliitleemu hiifadidu gosi dugoótii gaasi hari ⁄imbaraa

13Iliitleemu yaa hiifadidi sa Aburahaamu haa laqwaloo dosi tuba, khooroo aaliru gooina tleehhidi. Hiifadidukee dugwaa yondiidiiba teesaaqay, sa gimba Aburahaamu yaati ilakoomi sariyaa. Ti sa gimba ina yaa ⁄imbi Iliitleemu, haa Iliitleemu gi faadi ina kona ibinaa daa tafaꞌadi hari amoo da ⁄imbaraa dosi. 14Sa gimba, bere ti hida hhakaꞌa kilesi goó ilakoomee sariyaa na aalinayi, ⁄imba kontaaba faydaa lensee. Kara, Iliitleemu hiifadidu gosi ti diitiray. 15Sa gimba sariyaa haroó khayda qupidaa gu Iliitleemu. Teesaaqay see, bere sariyaa yaa aloo hhaka, slime dakumisu gu sariyaa yaa aloo wanaaba.

16Inkoo, hiifadidu gu Iliitleemu haroó amoo da ⁄imba khay, hida ma caahhiri tuba, duguroó amoo da hhoinay gu didiru gu Iliitleemu hadisi. Kara guti lou tuba, hiifadidukee duguti hadisiye sa laqwaloo goõ. Ti sa hida hhakaꞌa kilesiiba saa taatahhi sariyaa, slime ti sa hida hhakaꞌa see goó ibiidee hari ⁄imba Aburahaamu gooay. Ina na taataa goori dandiray gonkotaa goó ⁄imbee Iliitleemu. 17Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba, “Hagunii leehhi ugu ma taataa gu hida gu hhapapu wa⁄a tleehhiti.”4:17 Yuꞌudii kitaabuu gu Tlaatleesoo 17:5. Aburahaamu yaa ⁄imbi Iliitleemu, inkoo ina na taataa goori pandaa dosii. Ina Iliitleemu noó slafisi hida gwaa kaka⁄ee, haa hari ilakaawa dosi idadu gwaa hhaki gii ca⁄iri.

18Aburahaamu yaa ⁄imbi haa yaa iliipaꞌami gimba doóba hiidahhasa iliipaꞌaru, haa teesaaqay gi taataa gu hida gu hhapapu wa⁄a tleehhidi, idoo Handikaa da Iliitleemu gooay giyaa ilii kaadi daqa dosii tuba, “Taqay, laqwaloo doogu ginimaa iliitlakhwayda hari khisla tica⁄eerii pahha.”4:18 Yuꞌudii kitaabuu gu Tlaatleesoo 15:5.19Aburahaamu yaa kona koraraa mibeeri mibi taqaaqay. Slime, slaqwa dosi yaati barii gwaꞌati pahha, haa hadee dosi Saara yaati mogombiisoꞌoo. Giyaamati teesaaqay see, ⁄imbaraa dosi yaa naqware⁄edaaba. 20Aburahaamu yaa qiigiꞌiiba hiifadidukeesii gu Iliitleemu, ina dugwaatii ⁄atlisi ⁄imba dosii haa gi tosaa daareesi Iliitleemu.

21Slime gu lou, ina yaa khui tuba, Iliitleemu hiidahhasi hiigaasa gimbakee giyaa hiifadidi. 22Hiĩ na gimba slime daa kaay tuba, “Iliitleemu gugi faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi hari amoo da ⁄imba dosi.” 23Inkoo, gimbaki daa handikimi Handikaa da Iliitleemuge tuba, “Iliitleemu gugi faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi hari amoo da ⁄imba dosi,” dugwaati handikimiiba sa Aburahaamu kilesi. 24Gimbaki slime dugwaati handikimi sa dandiray see, goó ⁄imbee Iliitleemu gwaa slafisu Yeesu, Looimoo goori ayisago. 25Ina dugwaatii ca⁄asi ha Iliitleemu duguma gaasi sa tlakwaroo doori, gugi slafisi ayisago dandiray goó ⁄imbee ina, sandima faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge.

5

Hiica⁄amuu gu ilafaadoo da haaki

1Inkoo, dandii hheꞌesi faadoo kona ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge hari amoo da ⁄imbaraa. Teesaaqay, kona ibinaa da qasaw haa Iliitleemu hari amoo da Looimoo goori gu Goõ Yeesu Kristu. 2Hari amotee da ⁄imba doori, Yeesu hindiraa khay hhoinay gu didiruge gu Iliitleemu. Teꞌesii, yoóti ilakona qadida naraꞌa hhoinay gosii gu didiru. Kara, dandiray hoóti hhaꞌaluumidana iliipaꞌaru goorii ga kone ilagaasaraa da wanqamee da Iliitleemuge. 3Kara, ti teesaaqay kilesiiba, slime dandiray hoóti hhaꞌaluumidana ilahufiduge, sa gimba khuana tuba, ilahufidu haroó khay hiikaasa. 4Kara hiikaasa haroó khayda ibinaa da kaari muunage, ibinaa da kaari haroó khayda iliipaꞌaru. 5Iliiparukee hindi muriidisiyaaba, sa gimba Iliitleemu yaa hheꞌesi yaa hiituutuqi muunaiĩ kotii slaꞌamuu kosi hari amoo da Muuna gosi, hiĩ giyaa hadisi sa dandiray.

6Dandiray gaa ilii kahhane konaaba ⁄uuru gu kaba⁄araa tlakwaroo, qatlay gu Iliitleemu giyaa ilii buꞌudi, Kristu yaati gwaai sa dandiray goóba muriida Iliitleemu. 7Gu lou, hhaku heedi gu ⁄imba gwaaꞌa sa heedi goó yondiida idoo da iliislaiye sariyaa. Angamalee heedi waku hingii dahhasi hiica⁄asa, ma gwaai sa heedi gu hhou. 8Teesaaqay see, Iliitleemu hingii tlaaꞌasi daqa doori slaꞌamuu kosi tuba, qatlay gaa ilii kahhane kona tlakwaroo, Kristu yaati gwaai sa dandiray.

9Inkoo, sa gimba dandii faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge hari amoo da ceedee da Yeesu, gu lou gimbaki sinditi laqaaqana loi tuba, Yeesu hindimaa ilabuꞌuna dandiray qupidaa gu Iliitleemugo. 10Dandiray gaa ilii kahhane fa⁄ayaa da Iliitleemu, Iliitleemu hindaati ⁄isimi mangu wariiakhasani haa ina hari amoo da gwaaꞌaraa da Yeesu. Inkoo, sa gimba hangwaa wariiakhasani haa ina, gu lou hindi ilabuꞌuna slafimaa gu Kristuge. 11Kara, ti gimbakee kilesiiba. Slime hoóti hhaꞌaleesana Iliitleemu hari amoo da Looimoo goori gu Goõ Yeesu Kristu, ina gwaa ⁄isimu dandiray hari amoo dosi, mandi ilagaasi haa Iliitleemu.

Adaamu haa Yeesu

12Inkoo, hari amoo da heedi leẽ, tlakwaroo yaatii gunti khoorooge, tlakwaroo hiraagi tosaa khaydi gwaaꞌaraa. Teesaaqay, slime gwaaꞌaraa gii qonti daqa hida sliimaage, sa gimba hida sliimaa hiĩ yondiidiri tlakwaroo. 13Sa gimba sariyaa dagaa ilii kahhiye hadisaraa ha Iliitleemu, tlakwaroo yaa wanta khoorooge. Inkoo, tlakwaroo dagoó faadiyaaba bere sariyaa hhaka. 14Teesaaqay see, gwaaꞌaraa yaati tawaalinti, tlaatleesoo gu qatlay gu Adaamugo gu Musaa naqatloo. Gwaaꞌaraa yaati tawaalinti hida hhakaꞌa see goóba yondiida nama tlakwarotira gooay daa yondiidi ha Adaamu. Kara, ina Adaamu ti ilakhuukhuꞌusa da Kristu Yeesu, gwaa khaw qariqaaqari.

15Teesaaqay see, sawaadii da Iliitleemu daga hiidahhasiyaa ilakhuukhuꞌusa haa dakoo da Adaamu. Bere dakoo da heedi leẽ, Adaamu, haraa khaydi gwaaꞌaraa daqa hida sliimaage, teesaaqay heedi waku, Yeesu Kristu, hiraagi khay sa hida wa⁄a sawaadii da ilamooyiru tlakwaroo dooina haa slawaraa slafimaa. Gu lou, ⁄awaariru gu Iliitleemu konaaba piimoo. 16Kara, paslaraa wanta tla⁄aã gu hiica⁄amuu gu sawaadii da Iliitleemu haa hiica⁄amuu gu tlakwarotira da heedi leẽ, Adaamu. Sa gimba gu dakoo da heedi leẽ, Iliitleemu haraati khay hukumuu daqa hida goõ. Inkoo, hida wa⁄a giyaamati yondiidiri dakoo wa⁄a, sawaadii da hhoinay gu didiru gu Iliitleemu, yaa ilafaadi inay konay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge. 17Gu lou, hari amoo da tlakwaroo da heediki leẽ, Adaamu, gwaaꞌaraa yaa tawaalinti hida goõ. Inkoo, hhoinay gu didiru gu Iliitleemu gi ilaqinci hari khisla. Hida hhakaꞌa goó slawee hari khisla hhoinaykee gu Iliitleemu haa sawaadii dosi digima faadi konay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa dosii. Inay maa tawaalinay slafimaage hari amoo da heedikee leẽ, Yeesu Kristu.

18Inkoo, hari amoo da dakoo leẽ gooay, hukumuu duguraa khay daqa hida sliimaage. Nama teesaaqay leẽ, hari yondu leẽ gu haaki daa yondiidi ha Yeesu musalaabage, hida sliimaa goó ⁄imbee ina sigaa qay ibinaa daa tafaꞌadi haa slafimaa. 19Sa gimba heedikee gu leẽ, Adaamu, yaa may akhamisu Iliitleemu, hida wa⁄a digaa faadi konay tlakwaroo. Nama teesaaqay, hari amoo da akhamisu gu heedi leẽ, Yeesu, hida wa⁄a digimaa faadi konay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge.

20Inkoo, sariyaa yaa hiigunti gi ⁄isinti dakoo ma hiiroogiti. Teesaaqay see, tlakwaroo giyaa iliiroogiti, slime hhoinay gu didiru gu Iliitleemu gii roogidi hari khisla. 21Teesaaqay, tlakwaroo yaa tawaalinti haraagi khaydi gwaaꞌaraa. Nama teesaaqay leẽ, hhoinay gu didiru gu Iliitleemu tawaaline, sandoó qay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge hari amoo da Yeesu Kristu, Looimoo goori. Sa gimbakee, dandiray hiidahhasana slawa slafimaa gu koraraa gooba hiifaakoo.

6

Gwaaꞌaraa haa slafimaa ayisago

1Inkoo, dandiray hati mala kaawana? Hati ilakona ibinaa tlakwarooge, hhoinay gu didiru gu Iliitleemu ma hiiroogidi? 2Coko⁄o see! Dandiray haati kaka⁄ani pahha, ma hhanti yondiidani tlakwaroo, malee hiidahhasana ibinaa kara tlakwarooge? 3Gu lou khuꞌuday tuba, dandiray gonkotaa daa hiinunqudimisi hangwaati ilagaasani sliimaa haa Kristu Yeesu. Kara hari amotee hangwaati ilagaasani gwaaꞌaraa dosii. 4Inkoo, hari amoo da hiinunqudimisu, hangwaati ilagaasani haa Yeesu gwaaꞌaraa dosii haa qaasaraa dosii. Nama teesaaqay, Kristu gooay idoo giyaa ilii slafi ayisago hari amoo da wanqamee da Taataa Iliitleemu, slime dandiray see, ma hiidahhasani ibidinaa ibinaa da ⁄abige.

5Sa gimba dandiray hangwaa ilagaasani haa Yeesu gwaaꞌaraa dosii, namati teesaaqay leẽ hangumaa ilagaasana haa ina slafaraa dosaa ayisasugo. 6Dandiray khuana tuba, ibinaa doori da wakaꞌalee dagaa tluhhusi musalaabage sliimaa haa Kristu, hiica⁄amuu koti gu slaꞌamuu gu slahhaahhaau gu slaqwa, digima hhamisi, ma hhanti ibiidani kara tongaiimaa da tlakwarooge. 7Sa gimba qatlay gaa ilii kaka⁄ani sliimaa haa Kristu, dandaati tlintiꞌisi tlakwaroogo.

8Sa gimba dandiray haã kaka⁄ani sliimaa haa Kristu, iliipaꞌana tuba, slime hamaa ibiidana sliimaa haa ina. 9Dandiray khuana tuba, Kristu dugwaa slafisi ayisago, kara gwaaiyaaba. Gwaaꞌaraa see kara tawaalintaaba ina. 10Gwaaꞌaraa giyaa gwaai, yaati gwaai waa lenge kilesi sa tlakwaroo doori. Inkoo, yoóti ibiidi muunaboo⁄eesa da Iliitleemu. 11Nama teesaaqay leẽ, unkuray hangu fatee hanti kaka⁄adiri pahha hari bara da tlakwaroo dooguna, haa hoóti ibitay muunaboo⁄eesa da Iliitleemuge, tay hanguu ilagaasidiri haa Kristu Yeesu.

12Inkoo, unkuray hhantii geemayday tlakwaroo ma tawaalinti kara slaqoo kokuna, goó kaka⁄ee. Kara hhanti sirakontay slahhaahhaau gu tlaku gu slaqoo hhakee. 13Kara, hhantii ca⁄asiday daqeemoo gu slaqoo kokuna, digirima yondiidi yondu tlakwaroo. Hanguu ca⁄asidee unkuray kilakokuna daqa Iliitleemuge, hida hhakaꞌa pahha daa slafisi ayisasugo, haa digigii guumisi slafimaage. Kara ca⁄asaw daqeemoo gu slaqoo kokuna daqa Iliitleemuge, digirima yondiidi yondu gu haaki. 14Tlakwaroo tawaalintaaba unkuray, sa gimba dangoó slaiyaaba ma sirakontiri sariyaa, hhoinay gu didiru guni iliiwantay.

Tongee doó yondiida haaki

15Inkoo, mala kaawana? Gu lou, dandiray hati yondiidanaa tlakwaroo, sa gimba dandoóti slaiyaaba ma sirakoni sariyaa, hoóti hhoinay gu didiruge wanaa? Coko⁄o see! 16Inkoo, unkuray hhidintaaiibaslii tuba, gu lou unkuray hoóti tongee da heedikee tleehhitay goó akhamisidee? Tongee da tlakwaroo tleehhitay, haã hiigaasoo dosi daroó khawa gwaaꞌaraa, baku tongee doó akhamisa Iliitleemu, haã hiigaasoo dosi daroó khawa ibinaa doó muunaboo⁄eesa ina. 17Inkoo, kaawa ⁄iisoo daqa Iliitleemuge! Gimati unkuray wakaꞌalee yaa tongee da tlakwaroo, inkoo unkuray akhaakhamisidayi hari muunaiĩ kokuna goõ, caacaahhamisukira gwaa oodiri. 18Unkuray dangwaa afiigweedi tongaiimaa da tlakwaroogo, gi tongee da kooma ibinaa doó muunaboo⁄eesa Iliitleemu tleehhitiri.

19Ana, Pawlo hati giimaamisa, idoo doó ilii gimbuusiye tongee haa hindaqeeri koina, unkuray ma cira caahhadiri. Sa gimba gaa ilii kahhadee tongaiimaa da tlakwarooge, slaqoo kokuna giyaa hiica⁄asidiri sumuku, ma yondiidiri yondu gu tlaku, haa tlakwaroo gii roogiti hari khisla. Nama teesaaqay leẽ, inkoo hanguu ca⁄asidee sumuku tongee da Iliitleemu pahha, ma ibitiri ibidinaa doó muunaboo⁄eesa Iliitleemu, hida daa tlintiꞌisi pahha pandaa dosii. 20Qatlay unkuray gaa ilii tongaiimaa da tlakwarooge wantee, dangwaa ⁄uureesiiba muunaboo⁄eesa Iliitleemu. 21Inkoo, unkuray haa faydaa mala slaydiri gimbakiray gaa yonditiri, hiĩ inkoo sa ariirintee ilamuree? Teesaaqay, hiifaakoo da gimbakee ti gwaaꞌaraa! 22Inkoo, unkuray danguu hheꞌesi danguu afiigweedi tlakwaroogo. Kara, unkuray haã tongee da Iliitleemu tleehhitiri, faydaa ga kontee inkoo ti ibinaa daa tlintiꞌisi daqa Iliitleemuge haa hiifaakoo dosi ti ibinaa da koraraa gooba hiifaakoo. 23Gu lou, bueemaa gu tlakwaroo ti gwaaꞌaraa. Sawaadii doó hadisiye ha Iliitleemu ti ibinaa da koraraa gooba hiifaakoo hari amoo da ilagaasaraa haa Kristu Yeesu, Looimoo goori.

7

Afiiooyiru goori sariyaago

1Hhiee koi, goó ilatahhe khuꞌuday sariyaa naraꞌa. Teesaaqay, unkuray khuꞌuday tuba, sariyaa yoóti tawaalinta heedi qatlay giyoó ilii kahhiye slafi. 2Hari ilaꞌaaꞌaatisa, hadee daa khabimi, dagoóti khiidina ha sariyaa qatlay sliimaa hhawata gosi gi ilii kahhiye slafi. Inkoo, hhawatakee kosi bere hiĩ hhami, ina daganti gweedi sariyateesaa da khaboogo. 3Teesaaqay, bere hadetee daga khabina ha hhawata waku, tay hhawata gosi tosaa kahhi slafi, dagati eteedina na slipalauutoꞌoo. Inkoo, bere hhawata gosi hiĩ hhami, hadetee dagoó khiidinaaba ha sariyaa. Kara, ina dagamati khabimi see ha hhawata waku, ina ti slipalauutoꞌoo gooba.

4Nama teesaaqay leẽ, hhiee koi, unkuray haati kaka⁄adiri sliimaa haa Kristu, dangugi afiiooyimi ha ⁄uuru gu sariyaa. Inkoo, unkuray hangwaati ilagaasidiri haa ina daa slafisi ayisago ha Iliitleemu. Teesaaqay, hiidahhasana yondiida yondu guroó khawa ⁄aamu gu hhou sa Iliitleemu. 5Qatlay gaa ilii sirakomaamidane slahhaahhaau gu slaqwa daa ilahamisi ha sariyaa, slahhaahhaaukee yaa yondiidi slaqoo kotii, hiraagi tosaa khay gwaaꞌaraa daqa doorii. 6Inkoo, dandiray dandaa hiica⁄asi khiidimoo gu sariyaago, sa gimba hanti kaka⁄ani pahha, inkoo sariyaa hiidahhasidaaba khiidiru dandiray. Teesaaqay, hiidahhasana yondu sa Iliitleemu hari amoo da ibinaa da ⁄abi da Muuna gosi, ti hari amoo da ibinatiraaba da segi daa handikimi sariyaage.

Sariyaa haa tlakwaroo

7Dandiray hati mala kaawana? Hati kawanaa tuba, sariyaa ti tlakwaroo? Coko⁄o see! Inkoo, bere sariyaa da Musaa yaa aloo hhaka, tlakwaroo gaa aloo caahhaaba na idoo mala goosee. Kara, ana haa aloo caahhaaba slahhaahhaau na idoo mala, bere sariyaa yaa aloo kaadaaba tuba, “Hhanti slahhaahhaaꞌada.”7:7 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiica⁄araa 20:17; Hiislaslaw gu Sariyaa 5:21.8Teesaaqay see, hari gimba gu ilakaawa, tlakwaroo yaati slaydi amoo da hiitlaysa slahhaahhaau paslaapasloo gu tlaku waꞌay koii. Bere sariyaa hhaka, tlakwaroo kontaaba ⁄uuru daqa hidage, gi ⁄isinta ma yondiidi dakoo.

9Wakaꞌalee, ana haa slafa, sariyaa see gaa hhidima. Inkoo, qatlay gaa ilii caahhi ilakaawa, tlakwaroo gi tlaatleesidi yondu hari ⁄uuru daqa dooii, ana gi tooaa gwaai. 10Ana hagi arimi tuba, ilakaawatee daraa taarimi hari khawaraa slafimaa daqa dooii, hiraagi khaydi gwaaꞌaraa. 11Tlakwaroo yaa slaydi mucu hari amoo da ilakaawatee, hinigii coridi haa hinigi gaasidi ana. 12Teesaaqay, sariyaa haa ilakaawa da Iliitleemu yaati daqa dosi dahhiyay. Slime ilakaawa see dagaati tlintiꞌisi haa yoóti iliiayda hida ma caahhiri gimba gu haaki, kara dati hhoi. 13Inkoo, sariyatee da hhoi yaati ⁄isintii gwaaꞌaraa dooii? Coko⁄o see! Sariyaa yaati khaydi tlakwaroo dagama caahhi cencetaa tuba, ti tlakwaroo. Kara, hiraati khaydi gwaaꞌaraa hari amoo da ilakaawatee da hhoi. Teesaaqay, yaati ilakhuukhuꞌusa da Iliitleemu, sariyaa ma laqanti tuba, tlakwaroo dati tlakwi gu lou.

Qwatla waꞌay gu heedige

14Dandiray hati khuana tuba, sariyaa tlaatleesoo dosi yoóti daqa Muuna gu Iliitleemu dahhada. Inkoo, ana, ti heedi gu kooma slahhaahhaau gu slaqwa. Ana dinaati naadimi, gi tongimoo gu tlakwaroo tleehhidi. 15Gu lou, ana hhidima idoo goó yondiide, sa gimba idoo da hhoi goó slae yondu, goó yondiidaaba. Teesaaqay see, idoo da tlakwi ga wake, ganoó yondiida. 16Inkoo, bere ana hoóti yondiida idotaꞌa goó wake yondu, ana haã ⁄imbi ambee, sariyaa dati hhoi. 17Inkoo, ti ana gooba goó yondiida idotee ga wake, ti tlakwarotee doó ibiida waꞌay koii.

18Ana khua ambee, hhaka idoo lensee da hhoi doó ibiida waꞌay koii. Slahhaahhaau gooii gu slaqwage, hhaka idoo lensee da hhoi. Gu lou, gamati slai see yondiida gimba gu hhou, hiidahhasaaba yondiida. 19Idoo da hhoi goó slae yondu, goó yondiidaaba. Idoo da tlakwi ga wake, ganoó yondiida. 20Inkoo, bere ana hoóti yondiida idotaꞌa goó wake yondu, ti ana gooba noó yondiida. Ti tlakwarotee doó ibiida waꞌay koii.

21Teesaaqay, ana gimbaki guũ baraslayi, qatlay ana goó iliislae yondu hhoinay, hangoóti slaw gimbakira gu tlaku guni yondiida. 22Ana waꞌay gu muuna gooii hoóti hhaꞌaluuda sa sariyaa da Iliitleemu. 23Inkoo, ana hoóti arima wanta sariyaa waka doó yondiida slaqwa dooii, sariyatee hingoó kanimisida haa ilahudaa koi. Slime, hinoó ⁄isinta ana, ma tongimoo gu sariyaa da tlakwaroo tleehhidi, doó yondiida slaqwa dooii. 24Ana gu kwaꞌalimoo gu tlii⁄i, hamaati arima! Miyaa namaa ilabuꞌuna ana, slaqwataa doó ⁄isima gwaaꞌaraa? 25Inkoo, bere ti teesaaqay, ana loi hari waaway gooi hoóti sirakooma sariyaa da Iliitleemu. Slahhaahhaau gu slaqwa dooi ti tongimoo gu tlakwaroo, yoóti yondita sariyateesii. Gu lou, Iliitleemu sugu kaawane ⁄iisoo, sa gimba hiĩ yondiidi gimbakee gu ilabuꞌuru hari amoo da Yeesu Kristu, Looimoo goori!

8

Ibinaa amoo da Muuna gu Iliitleemuge

1Inkoo, hukumuu gu ⁄agitiru hhaku daqa hida hhakaꞌay gungaa ilagaasee haa Kristu Yeesu. 2Hari amoo da ilagaasa doori haa Kristu Yeesu, sariyaa da Muuna gu Iliitleemu daroó khawa slafimaa, hindaa afiigweti ⁄uuru gu tlakwaroogo haa gwaaꞌaraago. 3Sariyaa da Musaa hindaa hiidahhasidiiba ilabuꞌuru, sa gimba ⁄uuru yaa hhaku slaqoo kotii. Teesaaqay Iliitleemu yaa hiigaasi gimbakira daraa slanqadi hiigaasa ha sariyaa. Iliitleemu yaa ya⁄abi Nankosi gu kooma slaqwa ubee slaqoo koti pahha dandiray gu koomee tlakwaroo. Kara, slaqwateesii yaa hukumi tlakwaroo, dandiray dandima hiica⁄asi tlakwaroteesaa. Hari amoti, ina yaa hhamisi ⁄uuru gu tlakwaroo. 4Iliitleemu yaa teesaaqay laqi, ilakaawa da haaki da sariyaa dagama hiigaasi waꞌay kotii, dandiray goó ibiidee hari amoo da sirakomamidu Muuna gu Iliitleemu, ti hari amoo da sirakomamidu slahhaahhaau gu slaqoo kotiiba.

5Hida hhakaꞌa goó ibiidee, hari sirakomamidu slahhaahhaau gu slaqwa, ilahudaa koina digoóti tawaalina ha idadu gu slaqwa. Teesaaqay see, hida goó ibiidee hari amoo da sirakomamidu Muuna gu Iliitleemu, ilahudaa koina digoóti tawaalina ha Muunakee. 6Ilahudaa gu slahhaahhaau gu slaqwa haroóti khayay gwaaꞌaraa. Kara, ilahudaa daroó giyaadiye ha Muuna gu Iliitleemu haroóti khayay slafimaa haa qasaw. 7Sa gimba heedi doó tawaaline ha ilahudaa gu slahhaahhaau gu slaqwa ti fa⁄ayimoo gu Iliitleemu. Ina yoó akhamisiyaaba sariyaa da Iliitleemu ma akhasa see gi hiidahhasiyaaba etaa. 8Hida doó tawaaline ha slahhaahhaau gu slaqwa, yoó hiidahhasiyaaiiba muunaboo⁄eesa Iliitleemu.

9Inkoo, unkuray ibinaa dooguna dagoó tawaalinaaba ha slahhaahhaau gu slaqwa, Muuna gu Iliitleemu nagoó tawaalina, bere ina yoó waꞌay kokunay ibiidi. Bere heedi lensee konaaba Muuna gu Kristu, ina guti Kristu gooba. 10Kristu yoó waꞌay kokunay ibiidi, slaqoo kokuna giyoómati kaka⁄iyay see, sa gimba gu tlakwarotee. Teesaaqay, Muuna gu Iliitleemu na slafimaa kokuna, sa gimba dangoóti faadi kontay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge. 11Muuna gu Iliitleemu gwaa slafisu Yeesu ayisago, yoó waꞌay kokunay ibiidi. Slime, Iliitleemu yaa slafisi Kristu Yeesu ayisago. Ina himaa qay slafimaa sa slaqoo kokuna goó kaka⁄ee hari amoo da Muuna gosi goó ibiida waꞌay kokunay.

12Inkoo, hhiee koi, dandiray kona iinaa. Iinati dariti ibinaa gooba sirakomamidu gu slahhaahhaau gu slaqoo koti. 13Bere ti ibitay, sirakomamidu gu slahhaahhaau gu slaqwa, gu lou kaka⁄aday. Teesaaqay see, bere hati mayday yondu gu tlaku hari ⁄uuru gu Muuna gu Iliitleemu, slime ibitay. 14Sa gimba hida goõ daroó giyaadiye ha Muuna gu Iliitleemu, inay ti yaꞌay gu Iliitleemu. 15Unkuray haati oodiriiba muuna gu tongaiimaa, guroó khawa kara tlaꞌamee. Unkuray haati oodiri Muuna gu Iliitleemu, gwaa ⁄isimu, ma yaꞌay gu Iliitleemu tleehhitiri. Inkoo, hari Muunakee, Iliitleemu hagoó eteedine, “Aaba,8:15 Aaba: Hiĩ na gimba gu Araamaisoo, maꞌaana dosi na Taataa goy. ye Taataa!” 16Muunakee loi yoóti ilatlay sliimaa haa muunaiĩ koti tuba, dandiray ti yaꞌay gu Iliitleemu. 17Inkoo, bere dandiray ti yaꞌay gu Iliitleemu, oowana ⁄aafa goõ Iliitleemu giyaa qaasi sa hida kosi, haa slayna aalimetee sliimaa haa Kristu. Gu lou, bere danditi labaꞌasi sliimaa haa Kristu, slime dandi daareesi sliimaa haa ina.

Wanqamee da hhoinay gu didiru gwaa khoca

18Ana, Pawlo ariirima ambee, labaꞌasu goori gu inkoo, ti idoo gooba, bere ilakhuukhuꞌusa haa wanqamee da didiri, damaa hiitlaaꞌasiye ha Iliitleemu daqa doorii. 19Idadu goõ daa tleehhi ha Iliitleemu, ti baqaaqamidiyayi hari kwayru gu didiru, Iliitleemu gimaa geesa hiitlaaꞌasiye haã miyaa na yaꞌay kosi. 20Idadu goõ digaati qaasi tawaalooge diitiray, ti hari slaꞌamuu koinaaba, ti sa gimba digaati qaasi teesaaqay ha ina loi hari slaꞌamuu kosi. Teesaaqay see, daqa Iliitleemuge iliipaꞌaruki wana tuba, 21idadu goõ digima hiica⁄asi tongaiimaa da tlakwaakwawgo, haa sigigi qay wanqamee da yaꞌay gu Iliitleemu tleehhida. 22Dandiray khuana tuba, inkoo naqatloo idadu goõ hiti ⁄aa⁄ii⁄iminay sliimaa, kara ⁄aa⁄imu gooina ti kona slahhaaꞌamee hataꞌa pahha da hadee qatlay giyoó iliislaꞌade hiidawa.

23Kara, ti idadu hhanki kilesiiba, dandiray see saa hadisi Muuna gu Iliitleemu, hikee gu ⁄aamu gu pandaa pahha daqa doorii, slime hati ⁄aa⁄ii⁄imina waꞌay kotii. Dandiray hati baqaaqamidana hari kwayru gu didiru, hiigaasa da yaꞌay gu Iliitleemu tleehhida, sindigi qay slaqoo gu ⁄abi sandaa hiifadidi. 24Dandiray dandaati ilabuꞌumi ha Iliitleemu hari iliipaꞌarukee. Inkoo, bere hoó arina idotee goó iliipaꞌane dari iliipaꞌaru gooba kara. Ti miyaa noó iliipaꞌana idoo giyoó arine? 25Bere hoó iliipaꞌana idoo ga kahhane arimaa, idotee goóti baqamidana hari hiikaasa.

26Nama teesaaqay leẽ, Muuna gu Iliitleemu hindoóti iliiay mooroꞌoda doorii, sa gimba dandiray hhidina, idoo da ilii firoo ma idotee see da firoo daqa Iliitleemuge haga hhidina. Inkoo, Muunakee loi sindoóti firiirina dandiray daqa Iliitleemuge hari ⁄aa⁄imu, doó hiidahhasiyaaba kaawaraa. 27Kara, Iliitleemu noó cangicangimisi muunaiĩ koti. Ina khui ilahudaa gu Muuna gu Iliitleemu, sa gimba Muunakee yoóti firiirina sa hida gu Iliitleemu, idoo doó iliislaiye gooay Iliitleemu.

Hoó kaba⁄ana hiicataraa da kaba⁄amuu

28Dandiray khuana tuba, gimba sliimaage Iliitleemu yoóti yondiidi yondu sliimaa haa hida goõ gu slaee ina sa hhoinay gooina. Hhaã na hida hhakaꞌa daa eteedi ha Iliitleemu, gigii leehhi da iliiwane gooay piimaa dosii. 29Sa gimba hida hhakaꞌa daa khuiye ha Iliitleemu yadaa tlaatleesoogo, slime giyaatii leehhi yadaa tlaatleesoogo. Iliitleemu gimaa slaaslaaqasi inay haa Nankosi. Nakee kosi, ma badiisu tleehhidi tla⁄aã gu hhiee wa⁄age. 30Kara, hida hhakaꞌa daa giyaadi hiileehha ha Iliitleemu yadaa tlaatleesoogo, slime giyaati eteedi. Kara, hhakee giyaa eteedi, sigigi faadi konay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa dosii. Kara, hida hhakaꞌa saa faadi konay ibinaa daa tafaꞌadi, slime sigigi qay wanqamee dosi.

Hhaka idoo dandi hiideehha slaꞌamuu gu Iliitleemugo

31Inkoo, dandiray hati mala kaawana gimbakeesii? Bere Iliitleemu hari bara doori wana, miyaa nii dahhasi kanisaraa dandiray? 32Iliitleemu yaa ⁄awaarimiiba sa Nankosi see, ina gwaatii ca⁄asi sa dandiray gonkotaa. Bere yaati teesaaqay laqi, sandi pihhiyaabaslii slime idadu goõ sliimaa haa Nankosi? 33Miyaa nii dahhasi sitaakiru hida hhakaꞌa daa hiileehhi ha Iliitleemu? Hhaku heedi lensee! Ti Iliitleemu noó faadi hida gu koomee ibinaa daa tafaꞌadi pandaa dosii. 34Miyaa nii dahhasi hukuruu? Hhaku lensee! Kristu Yeesu naa gwaai. Ina naa slafi ayisago, slime yoóti ibiidi taysi rawaa gu rawge hari bara da ⁄uya da Iliitleemu. Ina sandoóti firiirina dandiray. 35Miyaa nii dahhasi hiideehha dandiray haa slaꞌamuu gu Kristu? Ti ilahufidugoo, baku maanagoo, labaꞌasugoo, qorigoo, dakusa da qayrogoo, cokhoriimagoo, baku gwaaꞌaraagoo? 36Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba,

“Sa gimba googu, dandiray dandoóti cu⁄i balalu sliimaa.

Dandiray dandoóti faadi ha hida bee⁄ukaꞌa pahha doó isoo qutlidu kaye.”8:36 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 44:22.

37Suti! Gimbakii sliimaa hoó slayna kaba⁄amuu gu didiru hari amoo dosi, Yeesu gwaa slau dandiray. 38Khua gu lou tuba, hhaka idoo dandi hiidahhasa hiideehha dandiray haa slaꞌamuu gu Iliitleemu. Gwaaꞌaraa ma slafimaa see, malayika ma gieeri see, gimba gu inkoo ma gwaa khoca see, ma tawaaloo lensee, 39gimba goó rawaa gu rawge waara ma goó hhapeege waara see. Gu lou, hhaka ma idoo lensee daa tleehhi ha Iliitleemu damaa hiidahhasa hiideehha dandiray haa slaꞌamuu gosi gu daqa Kristu Yeesu Looimoo goorii waara.

9

Iliitleemu hiileehha da Israeeli

1Ana Pawlo, ti kaawa gimba gu lou ilagaasa dooii haa Kristu, kaawaaba gimba gu afaꞌafuuma. Ilahudaa gu muuna goy daroó giyaadiye ha Muuna gu Iliitleemu sini ilatlatlaatlayay ana gimbaki. 2Ana ti kooma gaiidimoo gu didiri haa slahhaaꞌamee doóba hiifaakoo muuna gooaa. 3Hanti aloo firima, ana see dinima ilawaasi ha Iliitleemu haa dinima tlintiꞌisi ha Kristu sa hhiee koi loi, hhakaꞌa gu afamaraa leẽ haa ana. 4Hhakee na hida gu Israeeli9:4 hida gu Israeeli: Hida gu laqwaloo da Aburahaamu, Isaaka haa Yakoobo digaati eteedi hari umaiĩ cada, Waisraeeli haa Wayahuudi. daa hiileehhi ha Iliitleemu, ma yaꞌay kosi tleehhidiri. Kara, ina yaa laqami sa inay wanqamee dosi, yaa qaasi ila⁄imbidu haa inay, sigaa hadisi sariyaa dosi, sigaa laqami idoo gi ilii firiirinee ina haa sigigi hadisi hiifadidu gosi. 5Inay ti laqwaloo da okookoiĩ koti gu tlaatleesoo. Kara, Kristu yaati daqa afamaraa gooina dahhi, hiidawaraa dosi heedi pahha. Ina, Iliitleemu rawaa gu idadu gonge wana, doó daareesiye koraraa haa koraraa goóba hiifaakoo. Guti lou.9:5 Hari ilakeesa waka, Kristu yaati daqa afamaraa gooina dahhi, hiidawaraa dosii heedi pahha. Iliitleemu dugu daareesiye, ina goó tawaalima idadu sliimaa koraraa haa koraraa goóba hiifaakoo. Guti lou.

6Ana hati kakaakamaaba ambee, gimba gu Iliitleemu duguriĩ slanqadi hiigaasa hiifadidu gosi. Ti hida goõ gooba gwaa laqwaloo da Israeeli dahhee, na Waisraeeli da loi. 7Kara, Waisraeeli goõ gooba daa laqwaloo da Aburahaamu dahha na yaꞌay kosi gu lou. Hiifadidu gu Iliitleemu daqa Aburahaamuge yaati kaay tuba, “Laqwaloo doogu dagari amoo da Isaaka faadi.”9:7 Yuꞌudii kitaabuu gu Tlaatleesoo 21:12.8Gimbaki ti kona maꞌaana tuba, yaꞌay goõ gooba daa laqwali ha Aburahaamu, ti yaꞌay gu Iliitleemu. Ti laqwalotaꞌa kilesi daa laqwali harii fadidu gu Iliitleemu, digina faadi tuba, laqwaloo dosi da loi. 9Gimba gu hiifadidu gu Iliitleemu na nahiĩ tuba, “Gu lou, kwarakhaalee nama qatlaykii gooay ana hamaa khaw daqa dooguu. Qatlaykee Saara hadee doogu maa konta naw.”9:9 Yuꞌudii kitaabuu gu Tlaatleesoo 18:10, 14.

10Kara, ti teesaaqay kilesiiba, slime Rebeeka yaa laqwalidi yaꞌay cada hari amoo da hhawata leẽ, Isaaka kookoo goori. 11-12Inkoo, irangiyatee dagaa ilii kahhiye see laqwaloo, ma giyaa ilii kahhiyee see yondu gimba lensee gu hhou baku gu tlaku, Iliitleemu yaa kaay sa Rebeeka tuba, “Giyaaday yondiidi sa aluuday.”9:11-12 Yuꞌudii kitaabuu gu Tlaatleesoo 25:23. Gimbaki ti laqaaqana tuba, Iliitleemu yoótii leehhi heedi, idoo giyoó ilii ilakhuukhuꞌusiye ina, ti hari amoo da yondu gu heedikee gooba. 13Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba, “Yakoobo hagwaa slai, teesaaqay see, Esaaw hagwaa waki.”9:13 Yuꞌudii kitaabuu gu Malaaki 1:2-3.

14Inkoo, dandiray hati mala kaawana? Gu lou, Iliitleemu hinti dakusii haaki? Coko⁄o see! 15Iliitleemu yaa kaay sa Musaa tuba,

“Ana hagumaa pihha haa sugumaa laqama ⁄awaariru sa heedi ga slae.”9:15 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiica⁄araa 33:19.

16Inkoo, gimbakee sliimaa yoóti iliipaꞌana ⁄awaariru gu Iliitleemu, ti maguuma gooba ma slaꞌamuu gu heedi. 17Handikaa da Iliitleemu yaa kaadi sa Faraaw tuba, “Ana, Iliitleemu hagwaa hiitlaysi, sa gimbaki leẽ, ana hari amoo doogu, ma laqami ⁄uuru goy haa uma goy dugu kakaane khooroo sliimaa.”9:17 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiica⁄araa 9:16.18Teesaaqay, Iliitleemu yoóti ⁄awaarina sa heedikaꞌa sa slaiye ⁄awaariru. Kara, bere slai muuna gu heedi ma karahhi, teesaaqay laqi.

Qupidaa haa ⁄awaariru gu Iliitleemu

19Inkoo, angamalee heedi kaay tuba, “Bere ti teesaaqay, Iliitleemu soó soꞌoyi kahhi sitaakaa da dabimidu gu dakoo daqa hidage? Miyaa nii dahhasi kanisaraa idoo gi slaiye laqa Iliitleemu?” 20Ye ugu heedi, ugu ti miyaa gu hiidahhasa maamisu Iliitleemu? Inkoo, ⁄alu hiidahhasiyaa maasaraa tlehhidiisay gu ⁄alalee tuba, “Hanaa soꞌoyi tleehhidi taqi?”9:20 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 29:16; 45:9.21Tlehhidiisay gu ⁄alalee kona haaki da tlehhinay khooslay daqa upa lengo gu tipa, khooslay waku sari yondu gu kooma muree haa khooslay waku sari yondu gu balalu sliimaa.

22Dagani ilii wana daqa Iliitleemuge. Ina yaati slai laqaruu qupidaa kosi haa gii tlaaꞌasi ⁄uuru gosi. Inkoo, Iliitleemu yaa hiikaasi hari khisla sa hida hhakaꞌa guraa hiiboo⁄ee slawaraa qupidaa kosi, diĩ ilakhuukhuꞌusi hhamisaraa. 23Iliitleemu yaa teesaaqay laqi, ma hiitlaaꞌasi hacimaa gu wanqamee dosi daqa hida hhakaꞌay saa ilakhuukhuꞌusi laqaru ⁄awaariru. Hida hhakee digaati ilakhuukhuꞌusi yadaa tlaatleesoogo, slime sigigi qay wanqamee dosi. 24Dandiray see tla⁄aã gu hida hhakaꞌay wana daa eteedi ha ina. Ina yaati eteedi daqa Wayahuudigo, sliimaa haa daqa hida gu hhapapu wakinaygo see. 25Slime, Iliitleemu idoo giyaa ilii kaay gooay tletiruu gu Hoseeyage tuba,

“Hida hhakira gwaa koiiba, inkoo hagiti eteedina ‘Hida koi.’

Kara, hida hhakaꞌa gaa slaiiba, hagiti eteeda ‘Hida koi ga slae.’ ”9:25 Yuꞌudii kitaabuu gu Hoseeya 2:23.

26“Kara, daqateesii inay sigaa ilii kaay ha Iliitleemu tuba,

‘Unkuray ti hida koiiba,’ teꞌesii inay digiti eteedi tuba,

‘Yaꞌay gu Iliitleemu gu slafa.’ ”9:26 Yuꞌudii kitaabuu gu Hoseeya 1:10.

27Tletimiisay Isaaya yaa maahhi hari afoo da didiri daqa Israeelige tuba,

“Waisraeeli gimati wa⁄a see da seehhinay gu tlawa da didiri gooay,

ti Waisraeeli coko⁄o kilesi digina ilabuꞌuna.

28Taataa Iliitleemu cira hiigaasi sumuku

hukumuu gosi daqa hida sliimaa gu khoorotii.”9:28 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 10:22-23.

29Kara, Isaaya gooay, idoo giyaa ilii tletimi wakaꞌalee tuba,

“Bere Taataa Iliitleemu gu kooma ⁄uuru goõ,

sindaa aloo mayaaba laqwaloo,

haati aloo hida gu yaamu gu Sodomaa haa Gomoora pahha tleehhidana.”9:29 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 1:9; Tlaatleesoo 19:1-29.

Waisraeeli konaaiiba ⁄imbaraa

30Inkoo, hati mala kaawana? Hida gu hhapapu wakinay goóba dabiidu ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge, yaa slayri ibinaa daa tafaꞌadi pandaa dosi Iliitleemu hari amoo da ⁄imbaraa. 31Waisraeeli gwaa maguumidee slawaraa ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge hari amoo da sariyaa, giyaa slayriiba. 32Sa soꞌoyi? Sa gimba ibinatee daa tafaꞌadi giyaa dabiidiriiba hari amoo da ⁄imba Iliitleemu, giyaati dabiidiri hari amoo da yondu gooina gu hhou. Inay yaatii tatafimidiri tlaa⁄ukaꞌay, doó ilii tatafimidiye hida. 33Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemu tuba,

“Yuꞌudiyaa, taysi Sayuunige qaasa tlaa⁄u gu iliitatafimidu,

haa hhafida gu slaslakhuu hida,

heedi gu ⁄imba ina9:33 heedi gu ⁄imba ina: Tiꞌii ina ti laqaaqanta Kristu. dugu muriidisiyaaba.”9:33 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 28:16.

10

1Hhiee koi, gu lou idoo ga slae hari khisla muuna gooii haa firoo dooii pandaa da Iliitleemuge, ti sa hida koi Waisraeeli, digima ilabuꞌumi. 2Ana hiidahhasa ilatlawa pandataa tuba, inay konay maguuma da dabiidu gu Iliitleemu. Teesaaqay see, maguuma dooina yoó kontaaba caahhamuu gu lou. 3Inay hhidinay, idoo Iliitleemu giyoó ilii faadiye hida, ma slayri ibinaa daa tafaꞌadi. Inay yoóti dabiidiyay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge hari yondu gooina. Inay yaa siꞌiri amotee da Iliitleemu, daroó khawa ibinatee daa tafaꞌadi. 4Kristu yaa hiigaasi yondu gu sariyaa, kila heedi gu ⁄imba ina duguma faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge, sirakooma da sariyaa see hhaka.

Ilabuꞌuru ti sa hida sliimaa

5Musaa yaa handikimi tuba, amoo heedi duguri faadiye konay ibinaa daa tafaꞌadi pandaa da Iliitleemuge, ti hari amoo da iliikooma sariyaa. Ina yaa handikimi tuba, “Heedi goó sirakooma gimba goõ gu sariyaa, hiti ibiidi hari amoo da sariyatee.”10:5 Yuꞌudii kitaabuu gu Gimba gu Walaawi 18:5.6Inkoo, hida gu koomee ibinatee daa tafaꞌadi doó daqa ⁄imba dahha, yoóti kaayay tuba, “Hhanti kaada muuna googuu tuba, ‘Ti miyaa na day rawaa gu raw naqatloo?’10:6 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiislaslaw gu Sariyaa 30:13. ” (Hari amotee haraagi khay Kristu hhapeege). 7Kara, hhanti kaaday tuba, “Miyaa nii⁄eeti khonsleebaa naqatloo?”10:7 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiislaslaw gu Sariyaa 30:13. (Hari amotee haraagi khay Kristu daqa tuueenaago).

8Gu lou, Handikaa da Iliitleemu yoóti kaada tuba, “Ya⁄aboti da Iliitleemu ilaciyaa kokuu wanta, afa googuu haa muuna googuu wanta.”10:8 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiislaslaw gu Sariyaa 30:14. Ya⁄aboti da ⁄imba Yeesu ganoó kakaana. 9Sa gimba, bere kaada hari afa googu loi tuba, “Yeesu ti Looimoo gu Goõ,” haa gi iliipaꞌanta muuna googuu tuba, Iliitleemu gwaa slafisi ina ayisago, dugu ilabuꞌuna. 10Heedi yoóti ⁄imbi Yeesu hari muuna gosi, sa gimbakee Iliitleemu gu tosaa faadi kona ibinaa daa tafaꞌadi pandaa dosii. Kara, yoóti kaay hari afa gosi, dugu tosaa ilabuꞌuna.

11Handikaa da Iliitleemu yoó kaada tuba, “Kila heedi gu ⁄imba ina, etaa dugu muriidisiyaaba.”10:11 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 28:16.12Gimbaki laqaaqana tuba, paslimisu hhaku tla⁄aã gu Wayahuudige haa hida gu hhapapu wakinay. Looimoo gu Goõ ti leẽ kilesi, ina yoóti ⁄aafi hari khisla hida goõ goó ilii⁄aa⁄ee ina. 13Handikaa da Iliitleemu yoóti kaada tuba, “Kila heedi gumaa ilii⁄aa⁄aa uma gu Taataa Iliitleemu, dugumaati ilabuꞌuna ha ina.”10:13 Yuꞌudii kitaabuu gu Yoeeli 3:5.

14Teesaaqay, inay gu malee ilii⁄aa⁄iyay ina, tay gu kahhiyay ⁄imba? Kara, inay gu malee ⁄imbiyay, bere kahhiyay akhasaraa gimba gosi? Kara, inay malee akhasiyayi gimba gosi, bere heedi gu kakaaru hhaku? 15Kara, hida malee kakaanay, bere digiba ya⁄aboo? Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemu tuba, “Ti gimba guraa hiiboo⁄u hari khisla, khawaraa da hida hhakaꞌa goó kakaamee Gimba gu Hhou!”10:15 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 52:7.

16Teesaaqay see, hida goõ gooba gwaa ⁄imbee Gimbakee gu Hhou. Tletimiisay Isaaya yaa kaay tuba, “Ye Taataa Iliitleemu, ti miyaa naa ⁄imbi ya⁄aboo gaa kakaani?”10:16 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 53:1.17Teesaaqay, ⁄imba yoóti itatiimisu gu ya⁄aboo da Iliitleemu dahhada. Kara, itatiimisukee yoóti daqa ya⁄aboo da Kristu dahhada. 18Inkoo, maasa ambee, inay gwaabaslii slawaraa gimbaki? Gu lou, giyaa slayri. Handikaa da Iliitleemu yoó kaada tuba,

“Afoo dooina10:18 Afoo dooina: Tiꞌii dati laqaaqana, idoo khooroo haa raw giyoó ilii kakaanee gimba gu Iliitleemu. Yuꞌudii kitaabukii 1:19-20. hindii qonti daqa hida gu khooroo sliimaa,

haa gimba gooina hiĩ day digimi gu khooroo goõ.”10:18 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 19:4.

19Kara, ana Pawlo slaꞌa maasa ambee, gu lou Waisraeeli gwaabaslii caahha gimbaki? Da pandaa Musaa yaa kaay tuba,

“Hangu ⁄isima unkuray, ma antiri tloomu daqa hida hhakaꞌay gu hhapee gooba.

Kara, unkuray hangu slahhaaꞌasa hari amoo da hida gu hhapee daa bawti.”10:19 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiislaslaw gu Sariyaa 32:21.

20Kara, tletimiisay Isaaya hari ⁄atlimaa gu didiri, gi kaay tuba,

“Hida hhakaꞌa gwaaba dabimaamidu ana, hinigi slayri.

Hangunii tlaaꞌasi daqa hida gwaaba maasaraa ana.”10:20 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 65:1.

21Teesaaqay see, Isaaya gi kaay daqa Waisraeelige tuba,

“Iliitleemu kakaakana tuba, ‘Baloo goõ haã tafaꞌasi dabaiĩ koi,

daqa hida goóba akhamisu haa goó kanimisee gimba gooi.’10:21 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 65:2.

11

Iliitleemu ⁄awaariru gosi daqa Waisraeelige

1Inkoo, maasa ambee, Iliitleemu hinti siꞌii hida kosi Waisraeeli? Coko⁄o see! Ana loi Pawlo ti Israeelimoo gu laqwaloo da Aburahaamu, daqa motoliya da Benyamiinigo. 2Iliitleemu yaa siꞌiiba hida kosi, giyaa hiileehhi yadaa tlaatleesoogo. Unkuray hhidintaaii Handikaa da Iliitleemu doó kaawa gimba gu tletimiisay Eliyaa, idoo giyaa ilii quru⁄i pandaa da Iliitleemuge sa Waisraeeli? Eliyaa yaati kaay tuba, 3“Taataa Iliitleemu, inay hiĩ cu⁄iri tletimiisee doogu haa gi muumu⁄uniri masabaahu doogu. Ti ana lenkway niĩ meeti, kara inay hiniti dabimaamidiyay, mani gaasiri.”11:3 Yuꞌudii kitaabuu gu 1 Watemi 19:10, 14.4Inkoo, Iliitleemu gwaa malee ilaki⁄isi? Ina yaati kaay sa Eliyaa tuba, “Ana haã meesi hida elefu fanqu, guũ siee keebeeimidu sa firoo pandaa da sanaamuu daa eteediidine na Baali.”11:4 Yuꞌudii kitaabuu gu 1 Watemi 19:18.5Nama teesaaqay, qatlaykii gu inkooge, wanay hida gwaa meetee, daa hiileehhi ha Iliitleemu hari hhoinay gosi gu didiru. 6Kara, bere Iliitleemu giyaatii leehhi inay hari hhoinay gu didiru, ti hari amoo da yondu gooinaaba. Bere haraa aloo yondu gooina, hhoinay gu didiru gu Iliitleemu yaa aloo hhoinay gu didiruuba kara.

7Inkoo, gimba taqay wana. Waisraeeli idotira giyaa dabimaamidiye hari maguuma, giyaa slayriiba. Hida daa hiileehhi ha Iliitleemu, giyaa slayri idotee. Hida hhakaꞌa wakinay gwaa meetee, muunaiĩ koina yaa karaarahhiri. 8Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba,

“Iliitleemu yaa ⁄isimi muunaiĩ koina, ma hiiloayri,

ilaa koina, ma mayri arimaa,

haa eaa koina, ma mayri akhamisu.

Inay letuti naqatloo see gini ilii wanay.”11:8 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiislaslaw gu Sariyaa 29:4; Isaaya 29:10.

9Kara, mutemi Dawdi see yaa kaay tuba,

“Losona gooina hatliraruu gu hiidafimidu tleehhidiyee ha idadu gu iliitatafimidu,

hiihuhuiyee, digima ⁄agitimi.

10Iliitleemu ⁄isine hhantee ilaa koinay, ma mayri arimaa.

Slime dandaiĩ koina hiicondoiyee, ma slayri labaꞌasu balalu sliimaa.”11:10 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 69:22-23.

Ilabuꞌuru gu hida gu hhapapu wakinay

11Inkoo, kara slaꞌa maasa ambee, Waisraeeli yaatii tatafimidirii, gi huuiri sumuku? Coko⁄o see! Inay yaati akhasiriiba Iliitleemu. Sa gimbakee, ina haraagi khay ilabuꞌuru daqa hida gu hhapapu wakinay, Waisraeeli ma aniri tloomu gu slawaraa ilabuꞌuru gosi slime. 12Inkoo, hida gu hhapapu wakinay digaati ⁄aafi, sa gimba Waisraeeli yaa hiitatafidiri, gi siꞌiri digima ilabuꞌumi ha Iliitleemu. Teesaaqay, bere Waisraeeli ⁄imbiyay digima ilabuꞌumi ha Iliitleemu, gu lou hida goõ digi ⁄aafi hari khisla loi!

13Inkoo, ana Pawlo hati cocaacoa haa unkuray hida gu hhapapu wakinay. Ana yaati ya⁄abimiisay daqa doogunay, daareesa yondu gooi. 14Teesaaqay lalaalaqa, hida gu hhapee dooi, ma aniri tloomu sa unkuray, haa wakinay tla⁄aã gooinaa digigi ilabuꞌuna ha Iliitleemu. 15Bere siaraa dooina yaa ⁄isinti khooroo, dagama ilagaasi ha Iliitleemu, maa malee, qatlay digimaa ilii ⁄imbiye ha Iliitleemu? Harimaati khayda slafimaa daqa hhakaꞌay gwaa kaka⁄ee. 16Bere kurundu⁄umiya da pandaa da mukaatee,11:16 kurundu⁄umiya da pandaa da mukaatee: Tiꞌii ti ilakhuukhuꞌuuꞌumisi Aburahaamu haa kurundu⁄umiya da mukaatee haa kibiriĩ gu khaimoo. Daqa da pandaa pahha daa tlintiꞌisi sa Iliitleemu, daqeemoo goõ digaati tlintiꞌisi. Hhaã goó laqamee tuba, laqwaloo da Aburahaamu, slime digimaa tlintiꞌisi sa Iliitleemu. dagaã hadisi sa yondu gu Iliitleemu, dagaati tlintiꞌisi sa ina, teꞌesii mukaatee goõ dugwaati tlintiꞌisi. Kara, bere kibiriĩ gu khaimoo duguũ tlintiꞌisi sa Iliitleemu, nama teesaaqay elemu see diginti tlintiꞌisi sa ina.

17Waisraeeli wakinay ti elemu daa qeetimisi pahha. Unkuray, hida gu hhapapu wakinay ti elemu daa tlaaqi pahha gu khaimoo gu miseyituuni gu kweera, dangugii napa⁄amisi daqa khaimokii gu miseyituuni gu aya. Sa gimbakee, unkuray hoó slayday ⁄aafa daa khoca daqa khaimokeesaa gu ayago. 18Teꞌesii, hangu hhanti hiiduubiday, gi qooqitay hida hhakee daa tlaaqi ha Iliitleemu elemu pahha. Teesaaqay see, slawaw tuba, kibeeri gooba noó iliipaꞌanay unkuray, unkuray noó iliipaꞌantay kibeeri. 19Angamalee unkuray tlaatleesiday kaawa tuba, “Elemu hhakira digaati qeetimisi, dandiray dandima hiinapa⁄asi daqa daqeemoo hhakeesii koinay.” 20Guti lou! Teesaaqay see, elemu hhakee digaati qeetimisi, sa gimba yaa siꞌiri ⁄imbaraa Kristu. Unkuray hoóti qaditay naraꞌa hari ⁄imbaraa dooguna daqa Kristuge. Teesaaqay, hangu hhanti hiiduubiday. Tlaꞌamuuda Iliitleemu. 21Bere Iliitleemu yaa ⁄awaarimiiba sa Waisraeeli, hhaã gu elemu gu tlaatleesoo pahha, gu lou hangu meesiyaaba unkuray.

22Inkoo, arima hhoinay haa dihhay gu Iliitleemu. Daqa hida hhakaꞌay goó yondiidee tlakwaroo, ina guti dihhu. Teesaaqay see, ina hiti laqaaqana ⁄awaariru daqa doogunay, bere ilakontay ⁄imba ⁄awaariru gosi. Bere teesaaqay gooba, unkuray see dangu tlaaqi. 23Slime, bere Waisraeeli ⁄imbiyay Gimba gu Hhou gu Yeesu, digi kara hatlidi daqatiray giyaa iliiwane wakaꞌalee, sa gimba Iliitleemu kona hiidahhasa da hatlidu kara inay kibirikeesii. 24Unkuray hida gu hhapapu wakinay, tlaatleesoogo ti elemu gu miseyituuni gu kweera pahha. Slime unkuray dangwaa tlaaqi yadaa, dangugii napa⁄amisi daqa miseyituuni gu qaymooge. Gimbaki guti bakaꞌasa. Teesaaqay see, Waisraeeli ouge ti elemu gu miseyituunikee gu qaymoo. Gu lou, ti slahharuũ hari khisla, inay digima hiinapa⁄amisi kara daqa khaimokeesii koinay lenge.

Iliitleemu yoóti ⁄awaarina sa hida goõ

25Hhiee koi, slaꞌa unkuray, ma caahhadiri siiriti da Iliitleemu, mangu hhanti hiiduubidiri tuba, kontay waaway hari khisla. Waisraeeli waka muunaiĩ koina ilakonay karahhamuu, qatlaykaꞌa naqatloo faadoo da hida gu hhapapu wakinay gumaa hiiguume Tawaaloo da Iliitleemuge, gimaa ilii buꞌute. 26Teesaaqay, Iliitleemu himaa ilabuꞌuna Israeeli goõ, idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba,

“Ilabuꞌumiisay himaa khay Sayuunigo,

ina himaa ⁄isina laqwaloo da Yakoobo,

ma maydi sisiu Iliitleemu.

27Hiĩ na ila⁄imbidu ga qaase sliimaa haa inay,

qatlay gamaa ilii ilamooyime tlakwaroo dooina.”11:27 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 59:20-21; 27:9; Yeremiyaa 31:33-34.

28Waisraeeli wa⁄a ti fa⁄ayaa da Iliitleemu, sa gimba sisaasiꞌiyay Gimba gu Hhou gu Yeesu. Kara, gimbakee hinti faydaa tleehhidi daqa doogunay hida gu hhapapu wakinay. Teesaaqay see, inay kahhiyay digi slai ha Iliitleemu, sa gimba ina yaa hiileehhi okookoiĩ koina. 29Iliitleemu bere hingii leehhi heedi haa gugi pihhi, hiidahhasiyaaba fokida. 30Wakaꞌalee unkuray, hida gu hhapapu wakinay haa siꞌidiri Iliitleemu. Inkoo, sa gimba Waisraeeli yaa siꞌiri Iliitleemu, ina hiĩ ⁄awaarimi sa unkuray. 31Nama teesaaqay, inkoo Waisraeeli slime sisaasiꞌiyay Iliitleemu, ina ma hiidahhasi ⁄awaariru sa inay, idoo giyaa ilii ⁄awaarimi gooay sa unkuray. 32Iliitleemu hiĩ khiidimi hida sliimaa, sa gimba gu sisiu gooina akhamisu ina. Hiĩ teesaaqay laqi, ma laqami ⁄awaariru sa hida sliimaa.

Raaꞌamee da daareesoo

33Iliitleemu hindaqaruumaa dosi, waaway haa caahhamuu gosi guti didiri hari khisla!

Hukumuu gosi dugoó hiidahhasiyaaba caahharaa,

ma amamu kosi see digoó caahhiyaaba.

34“Miyaa na khui ilahudaa gu Taataa Iliitleemu?

Kara, miyaa na hiidahhasi ⁄aakaꞌamiisay gosi tleehhida?”11:34 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 40:13.

35“Miyaa nii dahhasi gesaa hadisa idoo sa Iliitleemu,

teesaaqay ina see, ma sugu ilaki⁄isi idotee?”11:35 Yuꞌudii kitaabuu gu Ayuubu 41:11.

36Idadu sliimaa yoó daqa dosi dahhiyay,

haa idadu hhakee ti wanay hari hiidahhasa dosi, haa ti wanay sa ina.

Ina dugu daareesiye koraraa haa koraraa gooba hiifaakoo! Guti lou.

12

Ibinaa da ⁄abi daqa Yeesu Kristuge

1Inkoo, ye hhiee koi, Iliitleemu yaa laqami ⁄awaariru gosi daqa doorii. Teesaaqay, hangu tlaatlaqasa ambee, ca⁄asaw ibinaa dooguna daqa dosii, ma sadaaka da koomaa slafimaa tleehhitiri, doó tlintiꞌisiye sa Iliitleemu haa doó muunaboo⁄eesa ina. Haã na amoo da loi dari daareesa Iliitleemu. 2Unkuray hhanti ilakeesintay ibinaa da hida gu khooroti, ba⁄ay unkuray geemaw Iliitleemu, ma hii⁄abeesi ilahudaa kokuna. Teꞌesii unkuray gani asu ilii caahhaday idoo da slaiye Iliitleemu. Hikee ti gimba gu hhou, goó muunaboo⁄eesa Iliitleemu haa gwaa tafaafau.

3Hari amoo da hhoinay gu didiru sinaa pihhi ha Iliitleemu, sangu kaawa kila heedi gu tla⁄aã googunay waara, hingi hhanti ana ina lenkosi tuba, ina guti kaaru qatlay teesaaqay wanaaba. Ina ilahudeesiye hari waaway, ilakhuukhuꞌusa da piimoo gu ⁄imba sugwaa pihhi ha Iliitleemu. 4Inkoo, slaqwa da heedi konta daqeemoo wa⁄a, haa daqeemoo hhakee goõ yoó yondiidiyaaiiba yondu leẽ. 5Nama teesaaqay, dandiray gimati hida wa⁄a see, ti slaqwa leẽ daqa Kristuge. Kara, dandiray gonkotaa ti daqeemoo kila heedi daqa danaꞌa gosii.

6Dandiray kona ⁄uuru gu muunaiĩ paslaapasloo doó hadisiye hari amoo da hhoinay gu didiru gu Iliitleemu. Bere heedi suguũ qay ⁄uuru gu muuna guri tletiruu, kwanda gi tletine, idoo ⁄imbaraa dosi giyoó iliiwante. 7Bere heedi suguũ qay ⁄uuru gu muuna guri yondu sa hida wakinay, yondiidiye teesaaqay. Kara, bere heedi suguũ hadisi ⁄uuru guri caacaahhamisu hida, caacaahhamisiye. 8Heedi gu kooma ⁄uuru gu muuna gurii ⁄atlimisu muunaiĩ gu hida, teesaaqay laqiye. Heedi goó qaqawa sa hida wakinay hari cabuuma, teesaaqay laqiye hari muuna gu cabuuma. Bere kona ⁄uuru gu muuna gu warii qadidaraa hida wakinay, gi warii qadidiye hari maguuma. Kara, heedi bere kona ⁄uuru gu muuna gu ⁄awaariru sa wakinay, teesaaqay laqiye hari hhaꞌaloo.

Slaꞌamuu gu hida goó ⁄imbee Kristu

9Slaꞌamuu googuna hhanti kona peereehhii lensee. Unkuray waka gimba gu tlaku, karahhaw gimba gu hhouge. 10Unkuray haa unkuray hanguti slaꞌaaslaꞌadee hhiee pahha. Kara, hangu muritee unkuray haa unkuray. 11Unkuray hhanti nanqwaree⁄eday yonduge, maguumida, tay toogunaa yonditay hari muunaiĩ kokuna goõ sa Looimoo gu Goõ. 12Unkuray hhaꞌaluumida iliipaꞌaru goorii, kaasaw labaꞌasuge haa ilakooma firoo Iliitleemu. 13Qatlay hida gu Iliitleemu giyoó ilii dakusiye idoo, iliiawakinay hari idadu kokuna. Kara, kwahhasuusa dahaa hari cabuuma.

14Firima Iliitleemu, ma ⁄aafi hida hhakee goó labaꞌasee unkuray. ⁄aafakina, hagi hhanti ilawaasiday. 15Unkuray hhaꞌaluumida sliimaa haa hida gu koomee hhaꞌaloo. Kara, ⁄aa⁄a sliimaa haa hida hhakaꞌa gu ⁄aa⁄ee. 16Ibiida hari qasaw unkuray haa unkuray. Unkuray hangu hhanti hiiduubiday, ba⁄ay ⁄imba ibinaa daqa lenge. Hangu hhanti ilahudeesiday tuba, unkuray kontay waaway hari khisla.

17Unkuray hangu hhanti ilaki⁄imisiday tlakwaroo haa tlakwaroo. Unkuray yondiida yondu gu hhou pandaa da hida gonge. 18Bere hiidahhasa wanta hari bara dooguna, ibiida hari qasaw haa hida goõ. 19Hhiee koi ga slae, hhanti hiislarakhamisiday ⁄imbu. ⁄ipaw qupidaa gu Taataa Iliitleemu. Ina yaa kaay handikaa dosii tuba, “Ti yondu gooi gu hiislarakhasa da ⁄imbu.”12:19 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiislaslaw gu Sariyaa 32:35.20Slime, Handikaa da Iliitleemu yoóti kaada tuba,

“Bere fa⁄ayimoo googu kona qori, sugu qayde ⁄agoo,

bere kona wakhaa, sugu qayde maꞌay.

Teesaaqay laqaraa haguti iliibuulida pahha giꞌiru gu aslaa saga gosii.”12:20 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiihhantlisa 25:21-22.

21Ugu dugu hhanti kaba⁄i ha tlakwaroo, ba⁄ay tlakwaroo kaba⁄aka hari amoo da yondu hhoinay.

13

Akhamisu hida gu tawaalooge waaree

1Hida sliimaa itatiimisiyee hida goó tawaalimee sirikariiniige, sa gimba tawaaloo goõ yoó daqa Iliitleemu dahhada. Kara, hida hhakee gu tawaalooge waaree, Iliitleemu nigoó qamidi. 2Teesaaqay, heedi goó kanimisa giyaadimiisay, hikee idoo daa qaasi ha Iliitleemu ginoó kanimisi. Kara, hida goó teesaaqay laqee, singiroótii khayay hukumuu inay kilakoina. 3Hida hhakaꞌa goó tawaalimee yoó tlaatlaꞌamisiyaaiiba hida goó yondiidee hhoinay, hhakaꞌa kilesi goó yondiide tlakwaroo noó konay tlaꞌamee daqa dooinay. Inkoo, bere slaꞌada duguma may hiitlaꞌamuudisa ha heedi gu tawaalooge waara, yondiidi hhoinay, ina gu hhaꞌaleesi. 4Ina gu kooma ⁄uuru gu tawaaliru ti yondimiisay gu Iliitleemu goó yondiida sa iliiawaraa doogu.

Teesaaqay see, bere haã yonditi tlakwaroo tlaꞌamuudaku, sa gimba ina kona ⁄uuru gu ⁄agitiru. Ina ti yondimiisay gu Iliitleemu goó laqama qupidaa gu Iliitleemu daqa hida hhakaꞌay goó yondiidee tlakwaroo. 5Inkoo, kwanda ga itatiimisane hida gu tawaalooge waaree, ti sa gimba gu tlaꞌamee da ⁄agitiru kilesiiba. Slime, teesaaqay laqane, sa gimba khuꞌuday ti hhoinay teesaaqay laqaraa. 6Slime sa gimbaki saganoó buꞌuday koodi sirikariiniige. Giyaadimiisetee yoóti yondita sa Iliitleemu, hingaatii ca⁄asiri qatlay gooinay goõ yondukeesii gu tawaalooge. 7Kila heedi sugu qaydee haaki dosi. Heedi goó hiikurunkurima koodi, sugu hadiside koodi. Kara, gwaa⁄a heedi guraa hiiboo⁄u slawaraa gwaa⁄amee haa muriida heedi guraa hiiboo⁄u slawaraa muree.

Ibinaa slaꞌamuuge hhiee pahha

8Heedi lensee hhanti kona iinaa daqa doogunay. Iinaa dooguna ti leẽ kilesi tleehhite, hanguti slaꞌaaslaꞌadee unkuray haa unkuray. Heedi goó slaꞌa danaee kosi sariyaa ginoó hiigaasi. 9Wanta ilakaawa wa⁄a tuba, “Hhanti slipalauta, hhanti gaasida, hhanti fiisida, hhanti slahhaahhaaꞌada,” haa ilakaawa waka wa⁄a. Teesaaqay see, ilakaawatee goõ dagati ilagaasi daqa ilakaawa lenge doó kaawa tuba, “Slae hida danaee koku, idoo hangu iliislaꞌade gooay ugu lenkoogu.”13:9 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiica⁄araa 20:13-15, 17; Hiislaslaw gu Sariyaa 5:17-19; 5:21; Gimba gu Walaawi 19:18.10Heedi goó slaꞌa heedi danaꞌa gosi, yoó yondiidiyaaba gimba gu tlaku daqa dosii. Inkoo, slaꞌamuu ti hiigaasa sariyaa goõ.

11Hiicata da gimbakii, caahha qatlay gu hiileehharaa guꞌudeego yaani day. Sa gimba qatlay gu ilabuꞌuru goori yaani daadaausi loi, ba⁄ay da tlaatleesogo gaa ilii tlaatleesani ⁄imbaraa Yeesu. 12Amasi slaiyay hiifaaka, piseemoo yaani daadaauusiri. Inkoo, maynee yondu gu hhantee, haagii owana khasima gu cencee, mangu ga⁄ayni haa Sataanimoo. 13Dandiray ibiidanee hari waaway, idoo daraa iliiboo⁄i gooay qatlay gu tleemaa, hangugi ga⁄ayna haa hheehha haa oona, slasla⁄iima haa slipalauuma, naanaqamoo haa tloomu. 14Teesaaqay see, gimba sliimaage danguri giyaadiye ha Looimoo goori gu Goõ Yeesu Kristu. Unkuray hhanti ⁄imbiday hiigaamisu slahhaahhaau gu tlaku gu slaqoo kokuna.

14

Hhanti hukuntay hida wakinay

1Heedi gu kahha hii⁄atla naraꞌa ⁄imba dosii, kwahhasuusakuna. Unkuray hagu hhanti hukuntay ilahudaa kosi. 2Heedi waku ⁄imbi tuba, hiidahhasi ⁄agoo idadu goõ, tay heedi waku hari ⁄imba dosi da kahha hii⁄atla naraꞌa, naanu kilesi ginoó ⁄agina. 3Heedi goó ⁄agima idadu sliimaa hhanti qooqiidi heedi gooba ⁄agoo idadu sliimaa. Kara, heedi gooba ⁄agoo idadu goõ hhanti hukuna heedi goó ⁄agima idadu goõ, sa gimba ina duguũ ⁄imbi ha Iliitleemu. 4Inkoo, ugu ti miyaa gu kooma ⁄uuru guri hukuruu yondimiisay gu heedi waku? Looimoo gosi namaa caahhi, bere yondimiisay gosi hiĩ qadidi naraꞌa baku hiĩ qadidiiba naraꞌa. Ina hiidahhasi qadidi naraꞌa, sa gimba Looimoo gu Goõ Yeesu gwii dahhasi qadidisa ina naraꞌa.

5Heedi waku yoó arina baloo waka tuba, dati kaari ba⁄ay da balalu wakinay. Kara, heedi waku yoóti arina tuba, balalu goõ naraꞌa wanay. Inkoo, kila heedi yondiidiye hari ilahudaa kosi tuba, gu lou taqay dagani iliiwane. 6Heedi goó tlintiꞌisa baloo waka, yoóti teesaaqay laqi sa muriidaraa da Looimoo gu Goõ. Kara, heedi goó ⁄agima ⁄agoo waka, yoóti teesaaqay laqi sa muriidaraa da Looimoo gu Goõ, sa gimba yoóti qay ⁄iisoo daqa Iliitleemuge. Nama teesaaqay, heedi goóba ⁄agoo ⁄agoo waka, yoóti teesaaqay laqi sa muriidaraa da Looimoo gu Goõ. Slime yoóti kaay ⁄iisoo daqa Iliitleemuge. 7Gu lou heedi lensee hhaku tla⁄aã goorii goó ibiida sa ina lenkosi kilesi, ma goó gwaaꞌa see sa ina lenkosi kilesi. 8Bere ibiidana, hati ibiidana sa Looimoo gu Goõ. Slime bere kaka⁄ana, hati kaka⁄ana sa Looimoo gu Goõ. Inkoo, bere ibiidana baku kaka⁄ana, dandiray ti khooslay gu Looimoo gu Goõ. 9Ti sa gimbaki loi, Kristu saganaa gwaai haa yaagi slafi ayisago, ma Looimoo gu Goõ tleehhidi gu hida gu slafee haa hida gwaa kaka⁄ee.

10Inkoo, ugu soó soꞌoyi hukunta hhia googu? Baku ugu soó soꞌoyi qooqita hhia googu? Dandiray gonkotaa hamaa qadimidana pandaa da kitiĩ gu Iliitleemuge gu hukumuu. 11Handikaa da Iliitleemuge, ina yaa kaay tuba,

“Gu lou, hida goõ keebeeimida pandaa dooii,

haa hida sliimaa ⁄imbiyay tuba, ana na Taataa Iliitleemu.”14:11 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 45:23.

12Teesaaqay, kila heedi tla⁄aã goorii maatii ca⁄asi gimba gosi ina lenkosi pandaa da Iliitleemuge.

Hhanti muuna tlupida danaꞌa googu

13Inkoo, hanguti maynee hukuukuru dandiray haa dandiray. Hhanti idoo waka laqana, da ⁄isima danaee koti ma hiitatafimidiri baku ma hiiguniri tlakwarooge. 14Ana, Pawlo, ilagaasa dooii haa Looimoo gu Goõ Yeesu, gu lou khua tuba, hhaka ⁄agoo lensee da slasla⁄iima tlaatleesoo dosaa. Teesaaqay see, bere heedi ilahudeesi tuba, idoo waka dati slasla⁄iima, daqa heedikeesii idotee dati slasla⁄iima. 15Bere haã slahhaaꞌasidi hhia googu, sa gimba gu ⁄agoo goó ⁄aginte, caahhi ibinaa dooguu hoóti ibitaaba hari amoo da slaꞌamuu. Ugu hhanti ⁄imbida coko⁄o see, ⁄agotaꞌa goó ⁄aginte, ma hhamisidi hhia googu, hiĩ Kristu gwaa gwaau sa ina. 16Inkoo, unkuray gwaa hii⁄atlee hhanti ⁄imbiday idotaꞌa goó antee tuba, dati hhoi daqa doogunay, dagama qooqiidi ha hida wakinay. 17Tawaaloo da Iliitleemu ti yondu gu ⁄agoo gooba haa kitahhu, ti ibinaa ibidinaa doó muunaboo⁄eesa Iliitleemu, da kooma qasaw haa hhaꞌaloo. Gimbaki gonkosaa duguroó khay ha Muuna gu Iliitleemu. 18Sa gimba heedi goó yondiida sa Kristu teesaaqay, Iliitleemu ginoó muunaboo⁄eesi haa yondu gosi dugoóti ⁄imbi ha hida.

19Inkoo, dandiray maguumidanee dabiidu gu gimbakaꞌa guroó khawa qasaw haa goó iliiaꞌawa hii⁄atlisa dandiray haa dandiray, ma slayni ⁄uuru iliipaꞌaruuge. 20Unkuray hhanti tlakweesiday yondu gu Iliitleemu, sa gimba gu ⁄agoo. Gu lou, ⁄agoo sliimaa dagaa ilabuusli. Teesaaqay see, ti tlakwaroo ⁄agoo ⁄agoo waka, bere ⁄agotee ⁄isinta heedikee, ma hiihuui tlakwarooge. 21Ba⁄ay ti mayna ⁄agoo fuꞌumay, kitahhu difaay,14:21 difaay: Buraa da ⁄aamu waku daa tinqimi, uma gosi naa sabiibu. baku gi mayna yondu gimba lensee gumaa ⁄isima hhia googu, ma hiihuui tlakwarooge.

22Idoo goó ⁄imbide gimbakii, ugu lenkoogu karahhasaka muuna googuu pandaa da Iliitleemuge. Dugwaa ⁄aafi heedikaꞌa gungoóbasli hukuruu ina lenkosi, giyoó ilii yondiidiye yondukaꞌay giyoó arine guti hhou. 23Teesaaqay see, bere heedi kona tlaꞌamee ⁄agotaꞌay gi slaiye ⁄agoo, dugu hukuna bere gi ⁄agina, sa gimba hiĩ ⁄imbiiba tuba, teesaaqay laqaraa ti naraꞌa pandaa da Iliitleemuge. Bere ina yondiidi idoo lensee, ⁄imbage gi ilahudeesi tuba, idotee ti tlakwaroo, ina ti yondimaamidi tlakwaroo.

15

Ibinaa doó muunaboo⁄eesa hida wakinay

1Inkoo, dandiray gu koomee ⁄uuru ⁄imbaraage, haraa hiiboo⁄ani hiikaasa hida hhakaꞌa goóba ⁄uuru. Hhanti yondiidana yondukaꞌa kilesi goó muunaboo⁄eesa muunaiĩ koti. 2Kila heedi tla⁄aã goorii muunaboo⁄eesiye hida danaee kosi sa faydaa dooina, ma digii ⁄atlisi muunaiĩ ⁄imbaraage. 3Kristu see yaa yondiidiiba yondu gwaa muunaboo⁄eesa ina lenkosi, idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba, “Wahaaharu gu hida gwaa waahaahanee ugu, Iliitleemu, hinaati ilii huui ana.”15:3 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 69:9.4Slime, gimba sliimaa daa handikimi wakaꞌalee Handikaa da Iliitleemuge, dugwaati handikimi dandima caacaahhamisi dandiray. Bere hiikaasana, handikatee hindoó hii⁄atlisida muunaiĩ, ma slayni iliipaꞌaru.

5Iliitleemu goó qawa sa hida ⁄uuru gu hiikaasa haa muuna hii⁄atlisa, sangu pihhiye muuna gu ilagaasa, ma idoo leẽ tleehhitiri, hari amoo da sirakooma ilaꞌaaꞌaatisa da Kristu Yeesu. 6Hari amotee, unkuray hiidahhasiday hhaꞌaleesa Iliitleemu, Taataa gu Looimoo goori gu Goõ Yeesu Kristu, hari ilahudaa leẽ haa afoo leẽ.

Gimba gu Hhou daqa hida sliimaa

7Inkoo, hangu kwahhasuumisidee unkuray haa unkuray, Kristu gooay idoo giyaa ilii kwahhasuusi unkuray, Iliitleemu ma dugu daareesi ha hida. 8Slawaw tuba, Kristu yaa yondimiisay gu Wayahuudi, ma laqami tuba, Iliitleemu yaa hiigaasi hiifadidukira kosi giyaa hadisi sa okookoiĩ koti. 9Kara, ina yaati khay hida gu hhapapu wakinay, ma daareesiri Iliitleemu, sa gimba gu ⁄awaariru gosi, idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba,

“Inkoo, hagu hhaꞌaleesa tla⁄aã gu hida gu hhapapu wakinayge.

Kara, raaꞌa raaꞌamee da hhaꞌaleesa uma googu.”15:9 Yuꞌudii kitaabuu gu 2 Samweeli 22:50; Daareesoo 18:49.

10Kara, Handikaa da Iliitleemu yoóti kaada tuba,

“Ye hida gu hhapapu wakinay, hhaꞌaluumida sliimaa haa hida gu Iliitleemu.”15:10 Yuꞌudii kitaabuu gu Hiislaslaw gu Sariyaa 32:43.

11Kara, yoóti kaada tuba,

“Hida goõ gu hhapapu wakinay, hhaꞌaleesa Taataa Iliitleemu.

Ye hida goõ, daareesakuna ina.”15:11 Yuꞌudii kitaabuu gu Daareesoo 117:1.

12Kara, Isaaya yoó kaay tuba,

“Laqwaloo da Yeesego, Iliitleemu hiitlaysi heedi gu tawaalima hida gu hhapapu wakinay.

Hida hhakee gu iliipaꞌanay ina.”15:12 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 11:10.

13Inkoo, Iliitleemu hiĩ gu tlaatleesoo gu iliipaꞌaru goori, hacisiye unkuray hhaꞌaloo haa qasaw, sa gimba goó ⁄imbiday ina. Kara, iliipaꞌaru googuna hiiroogidiye daqa Iliitleemuge hari ⁄uuru gu Muuna gosi.

Yondu gu Pawlo daqa hida gu hhapapu wakinayge

14Hhiee koi, ana loi haã ⁄imbi tuba, unkuray haã hacidiri hhoinay, caahhamuu goõ, haa hanguu dahhasiday caacaahhamisu naraꞌa unkuray haa unkuray. 15Ana sanguu handikimi unkuray hari ⁄atlimaa gimba angaamaka cheetitii, ma sanguu slay unkuray gimba waku. Ana hanti teesaaqay laqi, sa gimba Iliitleemu hinaa pihhi ana, 16ma yondimiisay gu Kristu Yeesu tleehhidi daqa hida gu hhapapu wakinay. Ana hoóti yondiida hhapalooay pahha goó kakaama Gimba gu Hhou gu Iliitleemu. Ana hoóti teesaaqay laqa, hida gu hhapapu wakinay, ma sadaaka doó ⁄imbiye Iliitleemu tleehhidiri, sadaaka daa tlintiꞌisi ha Muuna gu Iliitleemu.

17Inkoo, ana ilagaasa dooii haa Kristu Yeesu, hanguu dahhasa hiiduuba yondukii goó yondiide sa Iliitleemu. 18Ana kaawaaba idoo lensee, ti gimbakaꞌa kilesi daa yondiidi ha Kristu hari amoo dooi, hida gu hhapapu wakinay ma hiidahhasiri akhamisu Iliitleemu. Ina yaa teesaaqay laqi, hari amoo da gimbakira gaa gimbuusi haa yondukira gaa yondiidi. 19Kara, ina yaa teesaaqay laqi, hari amoo da laqaru gimba gu denu gu bakaꞌasa hida, haa hiidahhasa da Muuna gu Iliitleemu. Teesaaqay, haa kakaami naraꞌa Gimba gu Hhou gu Kristu, tlaatleesi yaamu gu Yerusaleemugo daqeemoo hhakaꞌa naqatloo gu Iliriiko. 20Ana piimaa dooi ga koome ti hiiqoomeesa da Gimba gu Hhou daqeemoo sliimaa da ilii kahhiye akhasaraa uma gu Kristu. Teesaaqay, ana ma hhanti ilakoomi tlehhinay rawaa gu musingi gu heedi wakuu. 21Idoo daa ilii handikimi gooay Handikaa da Iliitleemuge tuba,

“Hida hhakaꞌa daa ilii kahhiye kakaaru gimba gosi, arinayi.

Kara hida hhakaꞌa gwaa kahhee akhasa gimba gosi, caahhiyay.”15:21 Yuꞌudii kitaabuu gu Isaaya 52:15.

Pawlo ilakhuukhuꞌusa dosi da ilakhookhocuu hhapee da Ruumi

22Waa wa⁄a, sa gimbakee gu hiiqoomeesa Gimba gu Hhou na idoo sinaa tlaatlahhasi ana khakhawuu daqa doogunay. 23Teesaaqay see, inkoo haã hheꞌesi yondu gooi daqeemoo hhakeesii. Kara, koraraa wa⁄a haa kooma kwayru hari khisla gu khawaraa daqa doogunay. 24Qatlay gamaa ilii hhiyuude hhapee da Sipaaniyage, haã iliipaꞌami hiicataraa hari teꞌesa. Teesaaqay laqa, mangu ariirini haa unkuray, qatlay coko⁄o, gesaa gi hhaꞌaluumidana sliimaa haa unkuray. Da hheꞌesi, unkuray sigini qayday ana iliiawa sa hhiyuumatee toyi.

25Teesaaqay see, inkoo ana iliiawa kaw hida gu Iliitleemu yade Yerusaleemuge. 26Hida gu Iliitleemu gu hhapee da Makedooniya haa Akaaya hingii kurunkuriri slagumu sa iliiawa hida gu Iliitleemu hhaã gu kwaeeli gu yade waaree Yerusaleemuge. 27Inay loi digiĩ muunaboo⁄eesi teesaaqay laqaraa, gu lou hikee ti yondu gooina gu iliiawa kwaeeli. Bere hida gu hhapapu wakinay hingaa ilagaasiri sliimaa haa Wayahuudi ⁄aafaraa da muunainge, slime hida gu hhapapu wakinay see kwanda gi iliiaꞌayee Wayahuudi hari idadu koina gi konee. 28Qatlay ana gamaa iliigaase yonduki gu taatahha slagumukee daa hiikurunkuri sa hida gu Yerusaleemu, hamaa tlaatleesa hhiyuuma dooi da Sipaaniya khuꞌusa, hamaa hiicata hari daqa dooguna. 29Ana khua ambee, gamaa ilii khawe daqa doogunay, harimaa khaw ⁄aafaraa wa⁄a da Kristu.

30Hhiee koi, hangu tlaatlaqasa hari uma gu Looimoo goori gu Goõ Yeesu Kristu haa sa gimba gu slaꞌamuu daroó khaye ha Muuna gu Iliitleemu daqa doorii, unkuray hangu ilagaasidee haa ana, sinigi firintay ana pandaa da Iliitleemuge. 31Firima dinima ilabuꞌumi ha Iliitleemu dabaiĩ gu hida hhakaꞌaa goóba ⁄imbaraa Yeesu gu hhapee da Yudaayage waaree. Kara, iliiawa ga leehhiihimise Yerusaleemuge, dagama ⁄imbi ha hida gu Iliitleemu. 32Teesaaqay, Iliitleemu bere slai, haa hiidahhasa khawa daqa doogunay hari muuna gu kooma hhaꞌaloo, ma hiifiifisi sliimaa haa unkuray. 33Inkoo, Iliitleemu hiĩ guroó khawa ibinaa da qasaw, sliimaa wane haa unkuray gonkokunaa. Guti lou.

16

Cehheemisu gu Pawlo daqa danaee kosii

1Ana, sangu slaꞌa taatahha unkuray, hhioo doorii Foyiibe, ti hadee da hhoi. Ina ti yondimiisoꞌoo kanisaa da yaamu gu Kenkereeyage. 2Ina kwahhasuusakana, sirakoomiisoꞌoo da Looimoo gu Goõ pahha, idoo dangoó iliislaiye gooay yondu hida gu Iliitleemu, haa saga qaydee iliiawa gi slaꞌade daqa doogunaa. Gu lou, ina yaa iliiaꞌaydi hida wa⁄a hari khisla, slime ana see hinaa iliiaydi.

3Cehheemisa Pirisiila haa Akiila, yondimiisee danaee koi yondu gu Kristu Yeesuge. 4Inay yaa hiica⁄asiri ibinaa dooina, digimati cu⁄i see sa ana. Ana hati kaawa ⁄iisoo daqa dooinay, sliimaa haa daqa kanisasuu goõ gu hida gu hhapapu wakinay. 5Slime cehheemisa hida goó ⁄imbee Yeesu, goó hiikurunkurimidee mara gooinay.

Cehheemisa Epayineeto danaꞌa gooi ga slae. Ina na heedi gu pandaa ⁄imbaraa Kristu hhapee da Aasiyage. 6Cehheemisa Mariyaa, hadee daa yonditi hari maguuma sa unkuray. 7Cehheemisa Andironiiko haa Yuniiya, hida koi gwaa sliimaa waaree haa ana jeerage. Inay digi khui hari khisla tla⁄aã gu ya⁄abimiiseege. Kara, inay yaati giyaadiri ⁄imbaraa Kristu sa ana. 8Cehheemisa Ampiliyaato, danaꞌa gooi ga slae ilagaasa da Looimoo gu Gonge. 9Cehheemisa Uribaano, yondimiisay danaꞌa goori ilagaasa da Kristuge, sliimaa haa Sitakiisi danaꞌa gooi ga slae.

10Cehheemisa Apeele, daa koimisi haa dugugi ⁄imbi ilagaasa da Kristuge. Cehheemisa hida gu aya gu Arisitobuulo. 11Cehheemisa Herodiyooni, hhia gooi. Kara, cehheemisa hida goõ gu aya gu Narikiisi, gungwaa ilagaasee haa Looimoo gu Goõ. 12Cehheemisa Tirifayiina haa Tirifoosa, tigay hhakira goó yondiide hari maguuma daqa Looimoo gu Goõ. Slime cehheemisa Perisiisi danaoo ga slae, slime daa yonditi maguumage hari khisla daqa Looimoo gu Goõ. 13Cehheemisa Rufoosi haa iyoo dosi. Rufoosi ti heedi gungaa hiica⁄asu, ma yondiidi hari muuna gosi goõ sa Looimoo gu Goõ. Iyoo dosi goóti faade iyoo dooi pahha.

14Cehheemisa Asinkristo, Filegooni, Herimee, Patirooba, Herimaa, haa hhiee goõ gu sliimaa waaree haa inay. 15Cehheemisa Filoloogo haa Yuliyaa, Nereeya haa hhioo dosi, haa Olimpaa haa hida goõ gu Iliitleemu gu sliimaa waaree haa inay. 16Hangu cehheemisidee unkuray haa unkuray hari slaꞌamuu gu Kristu.16:16 hari slaꞌamuu gu Kristu: Hari Yunaanaisoo ti cehheemisu hari amoo da humbaꞌada doóba tlakwaroo. Slime dangwaani cehheemisi ha hida gu kanisasuu goõ gu Kristu.

Pawlo ilakaawa dosi da hiifaakoo

17Hhiee koi, hangu tlaatlaqasa ambee, khuꞌuma naraꞌa hida hhakaꞌa goó ⁄isimee deehhoo haa hida wakinay ma huuiri, hari amoo da caacaahhamisu goó kanimisa gimbakaꞌa gwaa oodiri. Unkuray ⁄ipaw inay. 18Gu lou, hida da hhakee gooay yoóti yondiidiyaaiiba sa Looimoo goori gu Goõ Kristu, yoóti yondiidiyay sa guraiĩ koinay. Kara, hari amoo da gimba gooina gu nuunuqa haa gu hiinankeeriru, yoóti hiicoridiyay hida gu hhidimee tlakwaroo. 19Hida sliimaa khuiyay, idoo goó ilii akhamisidee Gimba gu Hhou gu Yeesu. Sa gimbaki ana ha kooma hhaꞌaloo hari khisla sa unkuray. Inkoo, ana slaꞌa unkuray, ma slaydiri waaway gimba gu hhouge haa ma hhanti slaydiri dakoo gimba gu tlakuge. 20Iliitleemu, guroó khawa qasaw, hiikala⁄i ciraai Sataanimoo haa sangugi qay unkuray ⁄uuru gu hiikala⁄araa ina. Ana firima ambee, Looimoo goori gu Goõ Yeesu ilakone laqaru hhoinay gosi gu didiru daqa doogunay.

21Dangwaani cehheemisi ha Timoteeyo, yondimiisay danaꞌa gooi. Slime, dangwaani cehheemisi ha hida koi haã Luukiyo, Yasooni haa Sosipateeri. 22Ana, Teritiiyo, gwaa handikimu cheetiti, idoo sinaa kaay ha ya⁄abimiisay Pawlo, hangwaani cehheemisi hari uma gu Looimoo goori gu Goõ. 23Dangwaani cehheemisi ha Gaayo, gwaa kwahhasuusu ana, ma ibiidi mara gosii haa hida gu kanisaa goõ goó hiikurunkurimidee mara gosii. Slime dangwaani cehheemisi ha hhia goori Kwaritoo sliimaa haa Eraasto, goó qamida peesay sa sirikariinii da yaamu hhakee.16:23 Hhayuũ gu 24: Hhoinay gu didiru gu Looimoo goori gu Goõ Yeesu Kristu sliimaa wane haa unkuray gonkokunaa. Guti lou. Handikaa wa⁄a da tlaatleesoo da Yunaanaisoo kontaaba hhayuki.

Firoo da daareesaraa Iliitleemu

25Inkoo, Iliitleemu dugu daareesiye! Ina kona hiidahhasa da hii⁄atlisa unkuray hari amoo da Gimbakee gu Hhou gu Yeesu Kristu gaa kakaami. Ya⁄aboti, daa yakwi koraraa wa⁄a gwaa hiicatee, inkoo dagangii tlaaꞌasi daqa doogunay. 26Inkoo, siiritee dagangii tlaaꞌasi, idoo giyaa ilii handikiniri tletimiisee da Iliitleemu. Iliitleemu gu koraraa haa koraraa gooba hiifaakoo, naa hiica⁄asi ilakaawa daqa hida gu hhapapu goõ, ma hiidahhasiri ⁄imbaraa Iliitleemu haa magu akhamisiri ina. 27Iliitleemu, ina kilesi gu kooma waaway, dugu daareesiye koraraa haa koraraa gooba hiifaakoo hari amoo da Yeesu Kristu! Guti lou.