Ŋwaꞌlə Jɔn
Vənu faŋ Jɔn nə nyɔ̀ꞌ kɔ̀ŋ Yeso Kristo
Ŋwaꞌlə Jɔn dəsə faŋ Yeso lùu yigisə Nwi faŋ nyə gù wə, shi taa ŋwaa nsiŋ. Jɔn nə nyɔ̀ꞌ ŋwaꞌlə ŋwə̀ laa vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ tii ŋwaꞌlə ŋwə̀ biŋ laa Yeso lùu Wee Nwi nə wuu məbweysə ŋgwə faŋ Nwi nə kɔꞌnə maa mətɔŋ ŋwə.
Vənzi və ŋwaꞌlə və Jɔn dəsə faŋ Yeso lùu yigisə Nwi faŋ nyə nə luu shɔ ŋkee fɨ maa vənzi və mbi, baa gòꞌ ghee nshə. Jɔn kɨ nii fɨ̀ꞌtə vənu və yifiŋtə və Yeso vəmɔ́ꞌ maa mədə laa Yeso lùu Wee Nwi faŋ Nwi nə tɔ̀ŋ. Vɨɨ vəmɔ́ꞌ biŋ Yeso, nùŋ fwisə vəŋ maa ŋwə, vɨɨ vəmɔ́ꞌ twey ŋwə. Vəwaytə 13 - 17 naysə faŋ Yeso nə dùꞌ yɨ vɨɨ məzwetə nu ki maa shi ŋkɨə faŋ fu taa lee vɨ jia ŋwə. Jɔn baa nàysə ŋkee jəə faŋ Nwi kɔ̀ məbwey vəlwaŋ tɨ́ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nùŋ fwisə vəŋ maa Yeso. Yigi yiyaŋ taa ŋwaꞌlə Jɔn kɔ̀ŋ ntaysə vɨɨ Jus ghɔ vɨ Yeso, faŋ vəŋ nə kee bìŋ nu ki me. Təgi tə Yeso kɔ̀ŋ nshɨ-tɔ wi laa yi lùu jɨɨ nə məley nə bee nə nshii bisə, luu sheꞌ taa ŋwaꞌlə Jɔn ŋwə̀.
Məsenə vəwaytə:
Yeso lùu yigisə Nwi 1.1-18
Jɔn, wuu məkɔ muu mə Nwi nə mfɔŋsə vɨɨ məzwetə nu Yeso 1.19-51
Vəfaꞌ və Yeso 2.1–12.50
Vənu maa shi ŋkɨə faŋ fu taa lee vɨ jia Yeso 13.1–17.26
Faŋ vɨ nə jìa Yeso, zwi ŋwə 18.1–19.42
Məywey Yeso fɨ shɨ yiku 20.1–21.25
1Faŋ Jɔn nə fɨ̀ꞌnə Yeso Kristo laa lùu yigisə Nwi faŋ nyə nə lùu shɔ shù fɨ maa vənzi
1Maa vənzi və mbi, yigi nə luu shɔ. Yigi yɔ́ nə luu shɔ ghɔ Nwi. Yigi yɔ́ nə luu sheꞌ Nwi. 2Nyə nə luu ghɔ Nwi shù fɨ maa vənzi və mbi. 3Vətɔ vənshə fɨ mbi nə fùu fɨ maa yigi yɔ́. Tuu fa kee lùu shɔ faŋ ŋkə nə kee fùu fɨ maa yigi yɔ́ me. 4Məbwey lùu taa yigi yɔ́. Məbwey ghɔ́ lùu yaa məley, yɨsə sɨ vɨɨ ley. 5Məley ghɔ́ bee maa vəshəŋ və mfiŋsə. Luu nə, mfiŋsə sɔ́ kee jìa məley ghɔ́ me.
6Wə mɔ́ꞌ nə fùu, faŋ nə tɔ̀ŋ Nwi tɔ̀ŋ ŋwə. Yizii wə ghɔ́ nə luu Jɔn. 7Ŋwə jwi fɨ̀ꞌtə nu Nwi, kɨ twelə ŋiꞌ məley kɔ́ tɨ́ vɨɨ, tɨ́ kaꞌ vɨɨ vənshə nùŋ fwisə vəŋ maa məley ghɔ́. 8Nshɨ-tɔ Jɔn nə kee lùu məley ghɔ́ me. Ŋwə nə jwì sheꞌ laa yi jwi twèlə nu məley kɔ́. 9Məley ghɔ́ lùu məley yinsəŋ faŋ ŋwə yɨ sɨ vɨɨ vənshə ley. Ŋwə nəə jɨjwi mbi maa yighee yɔ́. 10Wə ntɨə faŋ ŋwə lùu məley yinsəŋ ghɔ́ nə, nə luu taa mbi. Nwi nə bɔ̀ŋ mbi, shɔ̀ɔ fɨ ghɔ ŋwə. Luu nə, mbi kee kɨ̀ɨ nə ŋwə me. 11Nɨniŋ, ŋwə nə jwì shɨ ŋwə, ŋkee mbii vɨɨ kee bìŋ ŋwə me. 12Nə biŋ sheꞌ way vɨɨ bìŋ ŋwə, nùŋ fwisə vəŋ maa ŋwə. Nɨniŋ, ŋwə yɨ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nùŋ fwisə vəŋ maa ŋwə, luu vaŋ Nwi, buꞌ faŋ vəŋ nə nùŋ fwisə vəŋ maa yizii yi. 13Nɨniŋ, nə bì Nwi bi vəŋ. Nu kɔ́ kee ndɔ̀ fɨ maa məbi wə fɨ taa mənshi me, tɨꞌnə me fɨ maa ŋkawnə wə mənsaw me, tɨꞌnə me fɨ maa mbɨꞌtə wə mənsaw me.
14Yigi yɔ́ nə kìasə gù wə, shi taa ŋwaa nsiŋ. Yia ye feenə wi, faŋ tɨta Nwi nə kɔ̀ tɨ́ ŋwə, buꞌ laa ŋwə lùu yigɨꞌ Wee Nwi. Ŋwə kee gəŋsə vɨɨ dɨdɨꞌ, ndɔ lùu wuu yinsəŋ. 15Ŋwə nə jwì nɨniŋ, Jɔn twelə nu ki kɔ́, gisə nəŋay laa, «Ye wə ntɨə faŋ mə nəə gisə buꞌ ŋwə. Ŋwə shɔ̀ɔ mə, faŋ ŋwə kɔlə jwì fɨ yiba jɨŋ mə nə. Ŋwə nə lùu shɔ maa yighee njyə faŋ mə nə kee ta lùu mbi me.» 16Ŋwə nəə kee gəŋ saŋ-nsiŋ ghee ghee, buꞌ laa gəŋsə lwàŋ taa fwi ŋwə. 17Mose nə də ntɨsə Nwi tɨ́ nsiŋ. Gə̀ fɨ maa Yeso Kristo faŋ lùu məley ghɔ́, ŋwə jwi də̀ nu məkee gəŋsə, nə nu yinsəŋ nɨzi. 18Tuu wə nə kee ta yè Nwi nə yisɨ me, tɨ̀ lɨꞌ sheꞌ yigɨꞌ Wee Nwi, faŋ ŋwə lùu yɨ fwi tɨta Nwi. Ŋwə jwi də̀ tɨ́ nsiŋ faŋ Nwi lùu.
Faŋ Jɔn, wuu məkɔ muu mə Nwi, nə bìŋ laa Yeso kwàlə shɔ̀ɔ yi
(Matiu 3.1-12; Mark 1.1-8; Lukas 3.1-18)
19Shi mɔ́ꞌ vɨɨ kwalə və vɨɨ Jus fɨ ntɨꞌ Jerusalem nə tɔ̀ŋ vɨɨ məfeꞌ Nwi vəmɔ́ꞌ, nə vɨɨ Levi tɨ́ Jɔn, laa vəŋ jwi bitə tɨ́ ŋwə laa ŋwə lùu ndə? 20Vɨɨ vɔ́ jwi yɨ ŋwə, bìtə nu kɔ́ tɨ́ ŋwə, ŋwə bəŋsə nu yinsəŋ, kee sɨ̀ɨ ba me, laa yi kee lùu Kristo, wuu məbweysə vɨɨ me. 21Vəŋ bitə tɨ́ ŋwə laa, «A kee luu Kristo ghɔ́ me, buu a lùu ndə? A luu Elias mu?» Ŋwə bəŋsə laa bey. Vəŋ laa ŋwə lùu nshiiŋii-sɔghɔ wì, faŋ vɨ kɨꞌ ŋwə nə mu? Ŋwə laa bey. 22Vəŋ baa bìtə tɨ́ ŋwə laa ŋwə lùu ndə? «Baw yia kii bəŋsə fɨ ghɔ ghɔ, tɨ́ kaꞌ yia gə nàysə tɨ́ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə tɔ̀ŋ yia nə. A sii gì laa kə maa nshɨ-tɔ wə?» 23Jɔn bəŋsə tɨ́ vəŋ laa,
«Mə lùu gɨ wə faŋ nyə luꞌ fɨ tɔɔ waꞌsə laa,
vɨ bɔŋsə jɨɨ Nwi, nyə neꞌtə.» 1.23 Aysaya 40.3. Ŋwə nə gi yigi yɔ́ sheꞌ faŋ ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə Aysaya, nshiiŋii-sɔghɔ wì. 24Vɨɨ ntɔŋsə vɔ́, faŋ vəŋ nə bitə nɨniŋ nə, nə luu fɨ taa nwaa vɨɨ Farisii. 25Vəŋ baa bìtə tɨ́ ŋwə laa, «Sii yɨ kə, a kɔ muu mə Nwi tɨ́ vɨɨ, faŋ a kee lùu Kristo ghɔ́ me, tɨꞌnə me lùu Aysaya me, tɨꞌnə me lùu nshiiŋii-sɔghɔ wì me?» 26Jɔn bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Luu sheꞌ muu mə Nwi faŋ mə kɔ tɨ́ vɨɨ. Nɨniŋ, wə mɔ́ꞌ tɨ̀ŋ taa ŋwaa viŋ faŋ ŋwə kwàlə shɔ̀ɔ mə, faŋ viŋ kee kɨ̀ɨ nə ŋwə me. 27Ŋwə lùu wə ntɨə faŋ ŋwə taa jwì fɨ yiba jɨŋ mə, faŋ mə kee bee kùꞌnə maa məkeꞌtə kuu gɔsə wi me.» 28Nu kɔ́ nə gay ntɨꞌ Betani, yiba muu mə Jordan, maa shəŋ ŋkɨə faŋ Jɔn nəə kɔ muu mə Nwi shɔ tɨ́ vɨɨ nə.
Faŋ Jɔn nə twèlə nu Yeso Kristo
(Matiu 3.13-17; Mark 1.9-11; Lukas 3.21-22)
29Fu kɨ lee Jɔn ye Yeso faŋ ŋwə jwi yɨ ŋwə, gì tɨ́ vɨɨ laa, «Ye wə ŋwə̀. Lùu bi-njɨɨ Nwi, faŋ ŋwə biꞌ vənu vəbwəvə mbi! 30Lùu wə ghɔ́ faŋ mə nəə gisə buꞌ ŋwə nə, laa wə mɔ́ꞌ faŋ ŋwə nə luu vɨsɨ fɨ ghɔ mə, ndɔ jwì fɨ yiba mə, buꞌ laa ŋwə nə luu shɔ faŋ mə nə kee ta lùu shɔ me. 31Nshɨ-tɔ ŋwaa nə kee kɨ̀ɨ nə ŋwə me. Luu nə, mə jwi kɨ kɔ muu mə Nwi tɨ́ vɨɨ laa vɨɨ Isirayl ndɔ kɨɨ nə ŋwə.» 32Jɔn baa gi tɨ́ vɨɨ ntee laa yi yè faŋ Zwitə Ley Nwi siꞌ jwì fɨ taa yizɔ yaa bɔŋsə, siꞌ jwì, này tɔ Yeso, gòꞌsə shɔ. 33Jɔn nə gì laa, «Mə yaa kee kɨɨ nə ŋwə me. Luu nə, Nwi faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə laa mə jwi kɨ kɔ muu mə Nwi tɨ́ vɨɨ nə, gì shee kɔ̀ŋ ŋwə laa, «Wə ntɨə faŋ a ndɔ ye Zwitə Ley Nwi siꞌ jwì dùꞌ taa ŋwaa ŋwə, buu wə ghɔ́ lùu wə ntɨə faŋ ŋwə ndɔ kɨ kɔ Zwitə Ley Nwi tɨ́ vɨɨ.» 34Mə ye nɨniŋ, buu naysə ntee laa wə ghɔ́ lùu Wee Nwi.»
Mfɔŋsə vɨɨ məbeꞌsə Yeso
35Fu baa kɨ lee Jɔn duꞌ yifi ghɔ vɨ vɨɨ məzwetə nu ki vəbɔɔ, 36kɨ ye, yè Yeso faŋ ŋwə toꞌ, shɔ̀ɔ fɨ yifi. Ŋwə ndeynə, gì laa, «Viŋ ye bi-njɨɨ Nwi yɔ́ nə!» 37Vɨɨ məzwetə nu ki vɔ́ vəbɔɔ zɔ nɨniŋ, bèꞌsə Yeso. 38Yeso kiasə ŋwaa wi yiba, ye vəŋ faŋ vəŋ nə jɔmə ŋwə nə, ŋwə bitə tɨ́ vəŋ laa vəŋ kəə kə? Vəŋ gi tɨ́ ŋwə laa, «Rabi, a shi fə?» Ŋiꞌ Rabi lùu laa wuu mədeesə kwalə. 39Ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa vəŋ jwi ye. Vəŋ gə yè shəŋ ŋkɨə faŋ ŋwə nəə shi shɔ, ghɔ vɨ vəŋ duꞌ tay. Yighee nə luu yaa vəshɨshwi yighuŋ. 40Wə muꞌ fɨ taa ŋwaa vɨɨ vì vəbɔɔ nə, faŋ vəŋ nə zɔ̀ nu Yeso fɨ ghɔ Jɔn, bèꞌsə ŋwə nə, nə luu Andru, weenshu Saymon Pita. 41Ŋwə bɨ yè weenshu wi Saymon, gì tɨ́ ŋwə laa vəŋ yè Kristo. Ŋiꞌ yizii Kristo lùu laa, wə faŋ Nwi fɔ̀ɔlə ŋwə. 42Nɨniŋ, Andru ndi weenshu wi, ghɔ ŋwə gə yɨ Yeso. Yeso ye Saymon, gì tɨ́ ŋwə laa, «A lùu Saymon, wee Jɔn, vɨ taa kɨ tii ghɔ nə Sifas.» Yizii Sifas luu sheꞌ yizii Pita faŋ lùu laa yighɔsə.
43Fu baa kɨ lee, Yeso nə kəə gə̀ shɨ Galilii, ye Filip, gì tɨ́ ŋwə laa, «Beꞌsə mə!» 44Filip nə ndɔ fɨ ntɨꞌ Betsayda, shɨ Galilii, faŋ luu ntɨꞌ Andru ghɔ Pita nɨzi. 45Fɨkɨꞌ Filip ye Nataniel, gì tɨ́ ŋwə laa, «Yia yè wə ntɨə faŋ Mose nə nshiisə-ŋii sɔghɔ nə nyɔꞌ kɔ̀ŋ ŋwə taa ŋwaꞌlə Nwi. Lùu Yeso, wuu Nazaret, wee Josef.» 46Nataniel gi tɨ́ ŋwə laa, «Kaꞌ nu jəə ndɔ fùu fɨ ntɨꞌ Nazaret mu?» Filip gi tɨ́ ŋwə laa ŋwə jwi ye. 47Nataniel jwi yɨ Yeso. Yeso ye ŋwə, gì tɨ́ ŋwə laa, «A luu wuu Isirayl yinsəŋ, nu məbweꞌsə wə kee lùu taa fwi ghɔ me.» 48Nataniel bitə tɨ́ Yeso laa ŋwə sii kɨ̀ɨ nə yi fɨ fə? Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Yighee njyə faŋ Filip nə kee ta tìi ghɔ me, mə nə duꞌtə mə ye ghɔ ŋiꞌ tɨ taŋ fig.» 49Nataniel bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Rabi, a lùu Wee Nwi. A luu fwàŋ vɨɨ Isirayl.» 50Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «A bìŋ mə, buꞌ laa mə nii gì tɨ́ ghɔ laa mə yè ghɔ ŋiꞌ tɨ taŋ kì. A taa kɨ ye vənu vəkwalə faŋ mbə shɔ̀ɔ nu kɔ́.» 51Yeso kɨ nii baa gì tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ zɔ! Mə gì ŋkee nu yinsəŋ tɨ́ viŋ laa viŋ ndɔ ye faŋ yizɔ ŋaꞌnə, nshiisə-ŋiisə Nwi koꞌ baa siꞌ maa Wuu yinsəŋ Nwi.»
2Nu məndaa ntɨꞌ Nazaret
1Vəshi kɨ ziꞌ vətia, məndaa luu shɔ ntɨꞌ Kana shɨ Galilii. Nshu Yeso nə luu shɔ. 2Vɨ nə kɨ shoꞌ Yeso maa məndaa ghɔ́ nɨzi nə vɨɨ məzwetə nu ki. 3Faŋ məluꞌ nə tey kɨ nduŋ, nshu Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, kɨ məluꞌ kee baa lùu shɔ me. 4Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «A sii naysə nu kɔ́ shee buꞌ kə, yaa? Yighee nyaa kee ta yikuꞌnə me.» 5Nshu wi gi tɨ́ vɨɨ faꞌ laa, «Ŋwə taa jwi gì laa kə, viŋ kɨ yɨyɨsə!» 6Vəntɨɨ və muu nə luu yifi ntɔfə, buꞌ laa nə luu ŋgunə vɨɨ Jus maa məsɔ vətɔ vəvəŋ ghee nshə. Vəntɨɨ vɔ́ nə luu ŋkee vəkwalə tɨ́ kaꞌ bɔŋsə məluꞌ səkwalə ŋìi taa ntɨɨ muꞌ yaa tee ghɔ ntɔfə. 7Yeso gi tɨ́ vɨɨ faꞌ vɔ́ laa vəŋ tɔ muu, kwàŋ taa vəntɨɨ vɔ́, mbə lwaŋkə. Vəŋ kwaŋ, mbə lwaŋkə bə̀. 8Yeso gi tɨ́ vəŋ laa vəŋ ŋwia, gə̀ kɔ̀ tɨ́ wuu məgaa fazɨ. Vəŋ ŋwia, gə̀ kɔ̀ tɨ́ wuu məgaa ghɔ́. 9Wuu məgaa ghɔ́ mɔŋ muu mbɔ́, tɨ́ mbə kiasə gù məluꞌ. Ŋwə nə kee kɨ̀ɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ mbə ndɔ̀ fɨ fuŋ me. Kɨɨ sheꞌ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə kwàŋ muu mbɔ́ nə. Nɨniŋ, wuu məgaa fazɨ ghɔ́ mɔŋ məluꞌ mbɔ́, tii wuu məndaa, 10gì tɨ́ ŋwə laa, «Vɨɨ vənshə yaa kɨ fɔŋ kɔ məluꞌ məjəəmə tɨ́ vɨɨ, mbə taa kɨ shɔ̀ɔ sɨ vəŋ, buu vɨ kɔ̀ məluꞌ məbwə. Nɨniŋ, məluꞌ mbɨə faŋ a jwì nə mbə sheꞌ ndwə nə, mbə bàw shɔ̀ɔ mbə mənshə.» 11Luu ŋkee mfɔŋ shwenə nu shuu yɔŋ faŋ Yeso nə yɨ̀sə, ntɨꞌ Kana shɨ Galilii. Nɨniŋ, ŋwə tey kɨ də yikwalə yi tɨ́ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə yè nu kɔ́ nə. Vɨɨ məzwetə nu ki, biŋ ŋwə, nùŋsə fwisə vəŋ maa ŋwə.
12Yiŋkii kɨ mè, Yeso ndɔ siꞌ gə̀ ntɨꞌ Kapernaum ghɔ nshu wi nə vaŋ-nshwi vi nə vɨɨ məzwetə nu ki, ghɔ vɨ vəŋ duꞌ shɔ maa vaŋ-mbusə vəshi.
Faŋ Yeso nə də̀ wutə ki taa ŋii Nwi yikwalə
(Matiu 21.12-13; Mark 11.15-17; Lukas 19.45-46)
13Shi Pasa, faŋ nə luu shi kwalə vɨɨ Jus nə, kɨ luu nshənə, Yeso koꞌ gə̀ ntɨꞌ Jerusalem shɨ Judia. 14Faŋ ŋwə nə ziꞌ Jerusalem, gə̀ ŋìi taa ŋii Nwi yikwalə, yè vɨɨ shɔ faŋ vəŋ nəə fiŋ vəmbaw, nə bisə nə vəbɔŋsə shuu ŋii Nwi. Vɨɨ məkwiinə ka nə luu shɔ nɨzi. 15Ŋwə kəə kuu, wìŋ kɔtə shɔ, jɔ̀ŋ vɨɨ vɔ́ shɔ vənshə. Vəŋ fuu nə bisə nə vəmbaw. Ŋwə tu ka vɨɨ məkwiinə ka nsi, kwàsə vəteybələ vəvəŋ, mbə gukə. 16Ŋwə gi tɨ́ vɨɨ məfiŋtə vəbɔŋsə laa, «Viŋ shaꞌsə vətɔ və̀, gə̀ nə mbə. Kɨ viŋ ndi ŋii Tii ŋwaa, nyə gu ŋii yiwiŋ me.» 17Vɨɨ məzwetə nu ki ye, lùmə laa vɨ nə nyɔ̀ꞌ taa ŋwaꞌlə Nwi laa, «Mə kaw ŋii yə mɔɔ, Nwi. Ŋkawnə nyaa yɔ́ weꞌ dɨdɨꞌ, tɨ́ kaꞌ nyə zwì mə.» 2.17 Sam 69.10.18Vɨɨ kwalə vɨɨ Jus gi tɨ́ Yeso laa, «A də̀ shwenə nu shuu yɔŋ ŋkɨə tɨ́ yia, faŋ ŋkə də laa a kii wutə maa məyɨ̀ tɨ́ nee?» 19Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ sɔꞌ ŋii Nwi nyə̀, mə taa fianə maa vəshi vətia.» 20Vɨɨ Jus bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Vɨ nə fìanə ŋii Nwi nyə̀ maa ŋuꞌ njɔsə-ntɔfə muu-yinshwe, kaꞌ a baa fìanə maa vəshi vətia kɨkə?» 21Luu nə, ŋwə nə gì maa ghaŋ tii kɔ̀ŋ nshɨ-tɔ wi, faŋ ŋwə ndɔ luu yuu ŋii Nwi yɔ́. 22Yighee njyə faŋ Yeso nə ywèy fɨ shɨ yiku, vɨɨ məzwetə nu ki lumə laa ŋwə nə gì nu kɔ́ nə. Nɨniŋ, vəŋ biŋ nu ŋkɨə faŋ ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə Nwi, baa nə nu ŋkɨə faŋ Yeso nə gì nə.
Faŋ Yeso nə kɨ̀ɨ nə fwisə vɨɨ
23Yiŋkii kɨ shɔɔ, Yeso duꞌ ntɨꞌ Jerusalem maa vəshi və Pasa. Vɨɨ vəyaŋ nuŋ fwisə vəŋ maa ŋwə buꞌ faŋ vəŋ yè vənu və shuu yɔŋvə faŋ ŋwə nə yɨ̀. 24Luu nə, Yeso kee nùŋsə fwi yi maa vəŋ me, buꞌ laa ŋwə nə kɔꞌ kɨɨ nə vəŋ. 25Nu nə kee ghɔ̀ꞌ ŋwə laa wə twelə ŋiꞌ wə tɨ́ ŋwə me. Ŋwə nə kɨ̀ɨ nə vənu vənshə faŋ mbə lùu taa fwi wə maa nshɨ-tɔ wi.
3Faŋ Yeso nə də̀ jɨɨ məŋii nu yifwàŋ Nwi tɨ́ Nikodemɔs
1Wə mɔ́ꞌ nə luu shɔ taa nwaa vɨɨ Farisii, yizii yi lùu Nikodemɔs. Ŋwə nə lùu shɨꞌ vɨɨ Jus nɨzi. 2Vətuꞌ shi mɔ́ꞌ ŋwə jwi yè Yeso, gì tɨ́ ŋwə laa, «Rabi, yia kɔꞌ kɨɨ laa a lùu wuu mədeesə vɨɨ faŋ ŋwə ndɔ̀ fɨ ghɔ Nwi. Kaꞌ tuu wə kee yɨ̀ vənu və shuu yɔŋvə mbɨə faŋ a yɨ nə me, tɨ̀ lɨꞌ laa Nwi lùu fɨ yiba jɨŋ ŋwə me.» 3Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə, gì laa, «Ye mɔɔ, mə gì ŋkee nu yinsəŋ tɨ́ ghɔ laa, vɨ kee bi wə fi me, buu kaꞌ ŋwə kee ŋìi nu yifwàŋ Nwi me.» 4Nikodemɔs gi laa, «Sii kaꞌ vɨ bi wə fi, faŋ ŋwə duꞌtə ŋwə ta dwàŋ kɨkə? Kaꞌ ŋwə baa bə̀ŋ ŋìi taa njyoꞌ nshu wi, vɨ bi ŋwə lee?» 5Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Yinsəŋ, mə naysə tɨ́ ghɔ laa, vɨ kee bì wə nə muu mə Nwi nə Zwitə Ley Nwi me, buu kaꞌ ŋwə kee ŋìi nu yifwàŋ Nwi me. 6Fa ŋkɨə faŋ vɨ bì fɨ taa mbasə ŋwaa, lùu mbasə ŋwaa; fa faŋ vɨ bì fɨ taa Zwitə Ley Nwi, lùu fa Zwitə Ley Nwi. 7Kɨ shuu wə yɔŋ faŋ mə gì tɨ́ ghɔ laa, vɨ ndɔ ghaa bi viŋ fi me. 8Fɨɨ yaa kɨ shɔɔ fɨ shəŋ faŋ ŋkə kaw, a zɔ̀ gɨ yi, kee kɨ̀ɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ ŋkə ndɔ̀ fɨ fuŋ me, tɨꞌnə me shəŋ ŋkɨə faŋ ŋkə gə shɔ me. Luu sheꞌ nɨniŋ maa wə ntɨə faŋ vɨ bì ŋwə fɨ taa Zwitə Ley Nwi.» 9Nikodemɔs bitə tɨ́ ŋwə laa, «Nu kɔ́ sii gay kɨkə?» 10Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «A lùu wuu mədeesə vɨɨ Isirayl, kee kɨ̀ɨ nə nu kɔ́ yimu? 11Ye mɔɔ, mə naysə tɨ́ ghɔ yinsəŋ laa, yia gisə vənu faŋ yia kɨ̀ɨ nə mbə, baa naysə vənu faŋ yia nə yè nə yisɨ. Luu nə, viŋ kee bìŋ yia me. 12Mə yaa naysə vənu və shɨ nsi tɨ́ viŋ, viŋ kee biŋ me. Nɨniŋ, viŋ sii taa biŋ kɨkə, faŋ mə nàysə vənu və yizɔ tɨ́ viŋ? 13Tuu wə nə kee ta koꞌ gə̀ yizɔ me. Nɨniŋ, wə muꞌ nə sìꞌ fɨ taa yizɔ. Wə ghɔ́ lùu Wuu yinsəŋ Nwi. 14Ŋkee fɨ shi Mose nə ndì zɔ faŋ vɨ nə nàysə fɨ maa bwey, bèy maa tɨ, shàꞌsə yizɔ taa tɔɔ waꞌsə. 3.14 Numba 21.4-9. Sheꞌ nee, vɨ ndɔ ghaa shaꞌsə Wuu yinsəŋ Nwi yizɔ. 15Nɨniŋ laa vɨɨ vənshə faŋ vəŋ nùŋ fwisə vəŋ maa ŋwə, ndɔ zɨ məbwey vəlwaŋ. 16Nwi nə kàw mbi dɨdɨꞌ, tɔ̀ŋ yigɨꞌ ŋwiŋ wi laa, vɨɨ vənshə faŋ vəŋ nùŋ fwisə vəŋ maa ŋwə, kee ndɔ ndi me, zɨ̀ məbwey vəlwaŋ faŋ ŋwə gòꞌsə yighee muꞌ. 17Nwi nə kee tɔ̀ŋ ŋwiŋ wi shɨ nsi, laa ŋwə ndisə vɨɨ shɨ nsi me. Ŋwə nə tɔ̀ŋ ŋwiŋ wi maa məbweysə vɨɨ, laa vɨɨ bwey buꞌ ŋwə. 18Wə ntɨə faŋ ŋwə nùŋ fwi yi maa ŋwə, kee ndɔ ŋii taa nsɔꞌ Nwi me. Wə ntɨə faŋ ŋwə kee biŋ ŋwə me, buu vɨ duꞌtə vɨ sɔꞌ ŋwə, buꞌ faŋ ŋwə kee bìŋ yizii yigɨꞌ Wee Nwi me. 19Məley nə jwi shɨ nsi, luu nə, vɨɨ kaw mfiŋsə shɔ̀ɔ məley ghɔ́. Ŋiꞌ nsɔꞌ Nwi lùu laa vɨɨ kàw mfiŋsə shɔ̀ɔ məley ghɔ́, yɨsə sheꞌ vənu vəbwəvə. 20Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə yɨ vənu vəbwəvə, yaa kɨ bee məley, kee kàw shəŋ məley me, buꞌ vənu vəbwəvə vi fuu ntee, vɨ sɔꞌ ŋwə. 21Wə ntɨə faŋ ŋwə yɨ vənu vəjəəvə, yaa kɨ kaw gə̀ maa shəŋ məley, laa vənu vi fuu ntee, buꞌ laa nshɨ-tɔ Nwi gaŋtə ŋwə maa məyɨsə nɨniŋ.»
Faŋ Jɔn, wuu məkɔ muu mə Nwi, nə gì laa Yeso Kristo kwàlə shɔ̀ɔ yi
22Yiŋkii kɨ shɔɔ, Yeso ghɔ vɨ vɨɨ məzwetə nu ki gə taa ntɨꞌsə səmɔ́ꞌsə fɨ shɨ Judia, bètə shɔ, kɔ̀ muu mə Nwi tɨ́ vɨɨ. 23Maa yighee yɔ́ Jɔn nəə kɔ muu mə Nwi nɨzi, ntɨꞌ Enɔn yɨ Salim, buꞌ laa muu nə luu yifi məyaŋ. Vɨɨ nə gə shɔ maa məfi muu mə Nwi. 24Nə luu maa yighee yɔ́, Jɔn kee ta ŋìi mfiŋ me. 25Ntay yimɔ́ꞌ fuu taa ŋwaa vɨɨ məzwetə nu Jɔn ghɔ vɨ wə Jus mɔ́ꞌ, buꞌ nu məyɨsə wə ley vɨsɨ Nwi. 26Buꞌ nu kɔ́ vəŋ jwi yɨ Jɔn, gì tɨ́ ŋwə laa, «Rabi, wə ntɨə faŋ viŋ ŋwə yaa luu njɨɨ muu mə Jordan, a bìŋ nu ki ntee, ŋwə kɔ muu mə Nwi tɨ́ vɨɨ nɨzi, vɨɨ vənshə gə ye ŋwə.» 27Jɔn bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Kaꞌ wə kee fì fa, maa laa Nwi kɔ̀ tɨ́ ŋwə fɨ yizɔ me. 28Maa viŋ nə zɔ faŋ mə gì laa mə kee lùu Kristo, wuu məbweysə vɨɨ me. Mə lùu wə ntɨə faŋ Nwi nə tɔ̀ŋ laa mə lootə jɨɨ tɨ́ ŋwə. 29Wəndɔŋ faŋ ŋwə ndaa wəzwi, wəzwi məndaa lùu ŋgwii. Gə̀ fɨ maa wuumba wəndɔŋ məndaa ghɔ́, ŋwə tɨŋnə kɨ zɔ faŋ wəndɔŋ məndaa ghɔ́ gisə, ŋwə ŋaytə ŋkee dɨdɨꞌ faŋ ŋwə zɔ̀ gɨ wəndɔŋ məndaa ghɔ́. Nɨniŋ, mə luu sheꞌ yaa wuumba wəndɔŋ məndaa ghɔ́. Nu kɔ́ fàynə ndee, mə kìi məŋaytə nɨzi. 30Bàw ŋwə kɨ kwalə, mə kɨ tiitə. 31Wə ntɨə faŋ ŋwə siꞌ fɨ yizɔ, kwàlə shɔ̀ɔ vɨɨ vənshə. Wə ntɨə faŋ ŋwə ndɔ̀ fɨ shɨ nsi, luu sheꞌ wə faŋ ŋwə ndɔ̀ fɨ shɨ nsi, gisə vənu və shɨ nsi. Luu nə, wə ntɨə faŋ ŋwə ndɔ̀ fɨ yizɔ, shɔ̀ɔ vɨɨ vənshə. 32Ŋwə naysə vənu faŋ ŋwə nə yè nə yisɨ, nə mbɨə faŋ ŋwə nə zɔ̀. Faŋ ŋkə kɔlə lùu nɨniŋ, vɨɨ kee biŋ nu ŋkɨə faŋ ŋwə gisə nə me. 33Wə ntɨə faŋ ŋwə bìŋ nu ŋkɨə faŋ ŋwə gisə, biŋ laa Nwi lùu wuu yinsəŋ. 34Wə ntɨə faŋ tɔ̀ŋ Nwi tɔ̀ŋ ŋwə, gisə sheꞌ yigisə Nwi, buꞌ laa Nwi kɔ̀ Zwitə Ley Nwi tɨ́ ŋwə, mfɨꞌ yi kee lùu shɔ me. 35Tɨta Nwi kàw ŋwiŋ wi, kɔ̀ vənu vənshə tɨ́ ŋwə, mbə luu ghɔ ŋwə. 36Wə ntɨə faŋ ŋwə nùŋ fwi yi maa Wee Nwi ghɔ́, kìi məbwey faŋ ŋwə gòꞌsə yighee muꞌ. Wə ntɨə faŋ ŋwə kee bìŋ yigisə Wee Nwi me, kaꞌ ŋwə ndɔ kee ye məbwey vəlwaŋ me, tɨꞌnə me fùu fɨ taa nsɔꞌ Nwi me.»
4Faŋ wəzwi mɔ́ꞌ fɨ shɨ Samaria nə bìŋ Yeso laa ŋwə lùu wə ntɨə faŋ Nwi shòꞌ
1Gə fɨ maa nu məkɔ muu mə Nwi faŋ Yeso nə kɔ̀ muu mə Nwi tɨ́ vɨɨ nə, vɨɨ vəyaŋ jwi zwetə nu ki, fì muu mə Nwi fɨ ghɔ ŋwə. Vɨɨ Farisii zɔ laa vɨɨ məzwetə nu Yeso yaŋ shɔ̀ɔ vɨɨ məzwetə nu Jɔn. Yeso baa kɨɨ laa vəŋ zɔ̀ nu kɔ́, 2tɨ́ nshɨ-tɔ wi nəə kee kɔ muu mə Nwi tɨ́ vɨɨ me, nəə kɔ sheꞌ vɨɨ məzwetə nu ki. 3Nɨniŋ, ŋwə ndɔ fɨ shɨ Judia, bə̀ŋ gə̀ shɨ Galilii. 4Faŋ ŋwə nə gə nɨniŋ, jɨɨ yi shɔ̀ɔ fɨ shɨ Samaria. 5Ŋwə gə ziꞌ maa ntɨꞌ yimɔ́ꞌ fɨ shɨ Samaria, yizii ntɨꞌ yɔ́ luu Sika. Ntɨꞌ yɔ́ luu yɨ shəŋ nsi ŋkɨə faŋ Jeykob nə kɔ̀ tɨ́ ŋwiŋ wi Josef fɨshi nə. 6Yibɨɨ muu Jeykob nə luu yifi. Vəŋ ziꞌ maa shəŋ kɔ́, Yeso bwa fɨ maa yitoꞌ yɔ́, dùꞌ nsi yɨ yibɨɨ muu yɔ́. Nə luu maa yizɔ buꞌtə.
7Fɨkɨꞌ wəzwi mɔ́ꞌ fɨ shɨ Samaria fuu jwì maa mətɔ muu. Yeso gi tɨ́ ŋwə laa ŋwə kɔ yi nə muu yi nu. 8Yeso nə luu nɨnɔŋ ghɔ wəzwi ghɔ́, tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki gə taa shɨ maa məywaŋ fazɨ. 9Wəzwi ghɔ́ gi tɨ́ Yeso laa, «A lùu wuu Jus, kɨ ndwaŋ muu fɨ ghɔ wuu Samaria lee?» Ŋwə nə gì nɨniŋ, buꞌ laa vɨɨ Jus ghɔ vɨɨ Samaria nə kee zɨzɨnə me. 10Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «A nii toꞌ kɨɨ nə vəkɔ və Nwi, nə wə ntɨə faŋ ŋwə gisə tɨ́ ghɔ laa, Kɔ mə nə muu mə nu, buu a bitə tɨ́ ŋwə, ŋwə kɔ ghɔ nə muu mə vəlwaŋ.» 11Wəzwi ghɔ́ gi tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, a kee kìi fa sùŋ muu shɔ fɨ taa yibɨɨ me, yibɨɨ yɔ́ baa lùu yigə, a taa ndi muu mə vəlwaŋ mbɔ́ fɨ fə? 12A kwàlə shɔ̀ɔ tii ŋwaa-nsiŋ Jeykob faŋ ŋwə nə kɔ̀ yibɨɨ muu nyə̀ tɨ́ yia mu? Jeykob nə nu fɨ taa yibɨɨ nyə̀ ghɔ vaŋ vi nə nyaasə si.» 13Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə nu muu mbə̀, twey muu ndɔ baa ywey ŋwə. 14Gə fɨ maa wə ntɨə faŋ mə kɔ muu mə vəlwaŋ mbɔ́ tɨ́ ŋwə, ŋwə nu, kaꞌ twey-muu ndɔ kee baa ywey ŋwə me. Muu mbɨə faŋ mə kɔ̀ tɨ́ ŋwə nə, kiasə gù koꞌ-fɨ-nsi taa fwi ŋwə, muu fuu fɨ fuŋ, yɨ̀sə ŋwə kii məbwey vəlwaŋ faŋ ŋwə gòꞌsə yighee muꞌ.» 15Wəzwi ghɔ́ gi tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, kɔ kəŋ muu ghɔ́ shee, laa twey-muu kee baa kɨ ywey mə me, mə kee baa kɨ jwi tɔ muu fɨ taa yibɨɨ nyə̀ me.» 16Yeso gi tɨ́ ŋwə laa ŋwə gə ndì ndəə wi, bə̀ŋ jwì nə ŋwə. 17Ŋwə gi laa yi kee kìi ndəə wi me. Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «A gì ŋkee nu yinsəŋ laa a kee kìi ndəə wə me. 18A nə fɔŋ ndàa vəndɔŋ tee. Gə fɨ maa wə ntɨə faŋ a kìi ndwə, ŋwə kee luu ndəə wə me. Nɨniŋ, a gi ŋkee nu yinsəŋ.» 19Wəzwi ghɔ́ gi tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, mə ye laa a luu nshiiŋii-sɔghɔ. 20Mə kəə bitə nu tɨ́ ghɔ. Vətɨɨ via nəə jwi shɔ̀ꞌtə Nwi fuu baŋ nyə̀ feenə. Gə fɨ maa viŋ, vɨɨ Jus, viŋ gi laa, Jerusalem lùu shəŋ ŋkɨə faŋ kaꞌ vɨɨ kɨ gə shɔ̀ꞌtə Nwi shɔ.» 21Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Ye mɔɔ, yaa, zɔ nu ŋkɨə faŋ mə nàysə tɨ́ ghɔ! Yighee ndɔ kɨ jwi faŋ wə ndɔ kee baa shɔꞌtə Nwi fuu baŋ nyə̀ me, tɨꞌnə me taa Jerusalem me! 22Viŋ shɔꞌtə wə faŋ viŋ kee kɨ̀ɨ nə ŋwə me. Gə̀ fɨ maa yia, yia shɔꞌtə Nwi faŋ yia kɨ̀ɨ nə ŋwə. Wə ntɨə faŋ ŋwə ndɔ bweysə vɨɨ ndɔ fuu luu fɨ taa ŋwaa vɨɨ Jus. 23Yighee ndɔ kuꞌ faŋ vɨɨ ndɔ kɨ shɔꞌtə Nwi maa jɨɨ yijəə, kɨ shɔꞌtə Nwi nə nu ŋkɨə faŋ Zwitə Nwi kwàŋ taa fwisə vəŋ, shɔꞌtə ŋwə ŋkee maa yinsəŋ, fɔnə vəŋ zɔnə ŋwə nɨzi. Yinsəŋ, yighee yɔ́ duꞌtə nyə kuꞌ ndwə. Nwi kəə vɨɨ faŋ vəŋ shɔꞌtə ŋwə tɨ́ nee. 24Nwi lùu zwitə. Bàw vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ shɔꞌtə Nwi, kɨ shɔꞌtə taa zwitə baa nə yinsəŋ.» 25Wəzwi ghɔ́ gi tɨ́ ŋwə laa, «Mə kɔꞌ kɨɨ laa wuu məbweysə vɨɨ ndɔ jwi faŋ vɨ tii ŋwə nə Kristo. Wuu məbweysə ghɔ́ ndɔ kɨ jwi, ŋwə taa fɨꞌtə vənu vənshə tɨ́ nsiŋ.» 26Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Mə faŋ mə gisə tɨ́ ghɔ feenə, mə lùu wə ghɔ́.»
27Sheꞌ maa yighee yɔ́ vɨɨ məzwetə nu Yeso bəŋ jwì. Shuu vəŋ yɔŋ laa Yeso gisə ghɔ wəzwi ghɔ́. Luu nə, tuu wə fɨ taa ŋwaa vəŋ kee bìtə tɨ́ ŋwə laa ŋwə sii kə̀ə kə me, tɨꞌnə me laa sii yɨ̀ kə ŋwə gisə tɨ́ wəzwi ghɔ́ me.
28Wəzwi ghɔ́ meꞌtə ntɨɨ muu wi yifi, bə̀ŋ gə̀ taa shɨ, gə naysə tɨ́ vɨɨ laa, 29«Viŋ jwi ye wə faŋ ŋwə naysə vənu vaŋ vənshə faŋ mə nə yɨ̀. Nə kaꞌ kee lùu Kristo yimu?» 30Vəŋ fuu fɨ taa shɨ, gə shəŋ ŋkɨə faŋ Yeso nə luu shɔ nə.
31Faŋ vəŋ nə kee ta zìꞌ yifi me, vɨɨ məzwetə nu Yeso buꞌ ghɔ tɨ́ ŋwə laa bàw ŋwə zɨ fa. 32Ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa yi kìi fazɨ faŋ vəŋ kee kɨ̀ɨ nə ŋkə me. 33Vɨɨ məzwetə nu ki gi sheꞌ vəŋ vəŋ laa, «Wə nii jwì nə fazɨ tɨ́ ŋwə mu?» 34Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Fazɨ kaŋ lùu laa mə kɨ yɨsə nu wə ntɨə faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə, baa nə laa mə metə vəfaꞌ vi. 35Maa vɨ gisə laa gòꞌ yiŋuu yishwe buu luu yighee məshwi vətɔ? Viŋ zɔ! Mə naysə tɨ́ viŋ, viŋ shaꞌsə sɨ ghiŋ taa yizɔ, yè faŋ fazɨ duꞌtə ŋkə kuꞌ maa məshwi. 36Yighee jwi kùꞌ laa wə ntɨə faŋ ŋwə shwi say, kii vəndɔꞌnə vi. Vəndɔꞌnə vi lùu laa ŋwə baytə vɨɨ laa vəŋ jwi kìi məbwey vəlwaŋ. Nɨniŋ, wə ntɨə faŋ ŋwə yaa bia, nə wə ntɨə faŋ ŋwə shɨshwi, kìi məŋaytə shəŋ muꞌ. 37Yigisə tii njyə faŋ vɨɨ yaa kɨ gisə laa, wə muꞌ yaa kɨ bia, wə dɨday kɨ shwi, luu nu yinsəŋ. 38Mə tɔ̀ŋ viŋ laa viŋ gə shwì say faŋ viŋ nə kee yisɔ me. Nə fàꞌ vɨɨ day shɔ. Nɨniŋ, viŋ ŋii maa faꞌ vəŋ, kɨ shwi say faŋ vɨɨ day nə sɔ̀.»
39Vɨɨ Samaria vəyaŋ faŋ vəŋ nəə shi maa ntɨꞌ yɔ́, biŋ nu Yeso, buꞌ faŋ wəzwi ghɔ́ nə gì laa ŋwə kɨɨ nə vənu vi vənshə. 40Nɨniŋ, vəŋ jwi ziꞌ yɨ Yeso, buꞌ ghɔ tɨ́ ŋwə laa ghɔ vɨ vəŋ goꞌ mɔ́ꞌ. Ŋwə biŋ, ghɔ vɨ vəŋ shi vəshi vəbɔɔ. 41Vɨɨ vəmɔ́ꞌ vəyaŋ baa nùŋ fwi vəŋ maa ŋwə, faŋ vəŋ nə zɔ̀ yigisə Yeso. 42Vəŋ gi tɨ́ wəzwi ghɔ́ laa «Yia kee baa bìŋ Yeso sheꞌ buꞌ yigi yə me. Yia zɔ nə tuulə ghia, buu kɨ̀ɨ yinsəŋ laa ŋwə lùu wə ntɨə faŋ ŋwə ndɔ bweysə vɨɨ.»
Faŋ Yeso nə shùꞌ wee shɨꞌ ntɨꞌ Kapernaum
43Vəshi vɔ́ vəbɔɔ kɨ shɔɔ, Yeso ndɔ fɨ yifi, shɔɔ gə ntɨꞌ yimɔ́ꞌ fɨ shɨ Galilii. 44Ŋwə nə gə shɨ Galilii faŋ nə luu shɨ ki, tɨ́ ŋwə nə kɔꞌ kɨɨ, baa gì laa vɨɨ shɨ nshiiŋii-sɔghɔ kee yaa kɨ kɔ feenə tɨ́ nshiiŋii-sɔghɔ yɔ́ me. 45Ŋwə gə zìꞌ shɨ Galilii, vɨɨ Galilii ŋaytə maa ŋwə, buꞌ laa vəŋ nə yè vənu vənshə faŋ ŋwə nə yɨ̀ Jerusalem maa yighee yitianə yɔ́ faŋ vɨ tii nə Pasa. Vəŋ nə ye, buꞌ laa vəŋ nə gə Jerusalem nɨzi maa məzɨ Pasa ghɔ́. 46Yighee yɔ́ Yeso bəŋ gə ntɨꞌ Kana fɨ shɨ Galilii. Luu ntɨꞌ njyə faŋ ŋwə nə kìasə muu shɔ, mbə gu məluꞌ nə. Faŋ ŋwə nə luu yifi, wuu kwalə mɔ́ꞌ nə luu shɔ ntɨꞌ Kapernaum faŋ ŋwiŋ wi nəə zasə. 47Wuu kwalə ghɔ́ zɔ laa Yeso ndɔ fɨ shɨ Judia, jwì ziꞌ Galilii, ŋwə gə shəŋ ŋkɨə faŋ Yeso nə luu shɔ nə, buꞌ ghɔ tɨ́ ŋwə laa ghɔ ŋwə siꞌ gə̀ ntɨꞌ Kapernaum, tɨ́ kaꞌ Yeso yɨsə ŋwiŋ wi bwaŋnə. Wee ghɔ́ nə luu shuu yiku. 48Yeso gi tɨ́ wuu kwalə ghɔ́ laa, «Maa viŋ kee kaw biŋ mə maa laa viŋ bɨ ye vəshwenə və shuu yɔŋvə me.» 49Wuu kwalə ghɔ́ gi tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, kɔꞌlə jwi, buꞌ ŋwiŋ ŋwaa ghɔ́ mètə ku!» 50Yeso gi tɨ́ ŋwə laa ŋwə bəŋ gə̀ shiŋii. «Ŋwiŋ wə bwàŋnə.» Wuu kwalə ghɔ́ biŋ, bə̀ŋ gə̀ shiŋii. 51Faŋ ŋwə nə bə̀ŋ nɨniŋ, kɨ biitə ziꞌ fɔ ŋwə, vɨɨ faꞌ vi jwi, yè ŋwə jɨɨ, gì tɨ́ ŋwə laa, «Ŋwiŋ wə bwàŋnə.» 52Ŋwə bitə tɨ́ vəŋ laa wee ghɔ́ tey kɨ bwaŋnə yighee kə? Vəŋ bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Ywaŋ laynəfu maa vəshɨshwi kwatia, nshɨꞌ kɔ́ mè fɨ maa ŋwə.» 53Tɨɨ wee ghɔ́ lumə laa luu ŋkee yighee njyə faŋ Yeso sɨ gì tɨ́ ŋwə laa ŋwiŋ wi bwaŋnə. Nɨniŋ, wə ghɔ́, ghɔ vɨ vɨɨ vi vənshə, nuŋ fwisə vəŋ maa Yeso. 54Nə luu vəshwenə və shuu yɔŋvə beꞌsə vəbɔɔ faŋ Yeso nə yɨ̀ faŋ ŋwə nə ndɔ̀ fɨ shɨ Judia, bə̀ŋ gə̀ shɨ Galilii.
5Faŋ Yeso nə shùꞌ wə mbɨɨ yibɨɨ muu Betsata
1Yiŋkii kɨ shɔɔ, vəshi vəkwalə və vɨɨ Jus vəmɔ́ꞌ baa kuꞌ, Yeso baa koꞌ gə̀ ntɨꞌ Jerusalem. 2Wee-fɨ-yibɨɨ muu nə luu shɔ ntɨꞌ Jerusalem shuu jɨɨ njyə faŋ vɨ nəə tii nə shuu jɨɨ bisə-njɨɨ. Vɨ nəə tii yibɨɨ yɔ́ nə Betsata maa ghaŋ Hibru. Maa shəŋ kɔ́ vəshəŋ vəndɨŋ shɔ tee, shuu muu yɔ́. 3Maa vəshəŋ vɔ́, vɨɨ vəza vəyaŋ nəə nɔŋ shɔ, vɨɨ sɨ fɨsə nə vəndwey, nə vɨɨ faŋ yiway yiŋwaa vəŋ kùkə yimuꞌ yimuꞌ. [ 4Nshiiŋii Nwi yaa kɨ siꞌ jwi ghee ghee, jwi bwìilə muu mbɔ́. Nshiiŋii Nwi yɔ́ bwiilə muu mbɔ́, mfɔŋ wə faŋ ŋwə gə̀ ŋìi taa muu yɔ́, zatə ki kɨ nii yime. Kɔlə kɨ luu ŋkee ntɔ za yikə, ŋkə mè.] 5Wə mɔ́ꞌ nə luu shɔ, faŋ ŋwə nə zà ŋuꞌ njɔsə-yifɔŋ muu-ntia. 6Yeso jwi zìꞌ yifi, yè wə ghɔ́, baa zɔ laa ŋwə duꞌtə ŋwə tay taa za. Yeso gi tɨ́ ŋwə laa ŋwə kəə bwaŋnə fɨ maa za ki mu? 7Wuu za ghɔ́ bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, muu bwiilə, mə kee kìi wə faŋ kaꞌ ŋwə shàꞌ mə, sùꞌsə taa muu me. Mə yaa kɨ mɔŋ maa məsiꞌ tey yi, wə dɨday kɨ shɔ̀ɔ sìꞌ vɨsɨ.» 8Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Ndɔ yizɔ, kèlə yighaŋ yə, kɨ toꞌ!» 9Sheꞌ yighee muꞌ zatə wə ghɔ́ mè, ŋwə ndi yighaŋ yi, kɨ toꞌ. Shi kɔ́ nə luu shi zwisə Nwi. 10Nɨniŋ, vɨɨ Jus gi tɨ́ wə ghɔ́ faŋ Yeso nə shùꞌ za ki nə laa, «Lùu shi zwisə Nwi. Luu nuŋsə laa kɨ vɨ shaꞌ yighaŋ maa shi zwisə Nwi me!» 11Wə ghɔ́ bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Wə ntɨə faŋ ŋwə shùꞌ mə fɨ maa za kaŋ, ŋwə gì laa mə ndi yighaŋ nyaa, ndɔ̀ kɨ toꞌ.» 12Vəŋ bitə tɨ́ ŋwə laa, «Wə ntɨə faŋ ŋwə gì laa a shaꞌ yighaŋ yə, kɨ toꞌ, lùu ndə?» 13Wə ghɔ́ faŋ Yeso nə shùꞌ za ki nə, kee kɨɨ me, buꞌ laa Yeso nə duꞌtə ŋwə ndɔ gə̀, buꞌ vɨɨ vəyaŋ maa shəŋ kɔ́. 14Fɨkɨꞌ wə ghɔ́ faŋ Yeso nii shùꞌ ŋwə nə, gə ŋìi taa ŋii Nwi yikwalə. Yeso ye ŋwə yifi, gì tɨ́ ŋwə laa, «Ye mɔɔ, a bwaŋnə̀. Kɨ ghɔ baa kɨ yɨsə vənu vəbwəvə me, laa kɨ nu faŋ ŋkə wèꞌ shɔ̀ɔ za kì, ndɔ jia ghɔ me.» 15Wə ghɔ́ gə, gə̀ nàysə tɨ́ vɨɨ Jus vɔ́ laa shùꞌ Yeso shùꞌ zatə ki. 16Nə luu nu ŋkɨə faŋ vɨɨ Jus nə tey kɨ kɔ ŋɨꞌ tɨ́ Yeso, buꞌ laa ŋwə nəə yɨ kəŋ vənu vɔ́ maa shi zwisə Nwi. 17Maa yighee yɔ́ Yeso gi tɨ́ vɨɨ Jus vɔ́ laa, «Tii ŋwaa faꞌ faꞌ ghee nshə. Nɨniŋ, mə faꞌ ghee nshə nɨzi.» 18Vɨɨ Jus vɔ́ zɔ nu kɔ́, baa mètə kɨ kəə jɨɨ maa məzwi ŋwə, buꞌ laa ŋwə bɨsə nuŋsə shi zwisə vəŋ, ndɔ baa tii Nwi nə tii wi, faŋ ŋkə də̀ laa ŋwə ndì tɔ ki, fɨ̀ꞌnə ghɔ Nwi.
Faŋ Yeso nə gi kɔ̀ŋ nshɨ-tɔ wi nə wutə ki
19Nə luu buꞌ nu kɔ́, Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ zɔ! Mə gì tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, kaꞌ Wee Nwi kee kɨ yɨ tuu nu maa wutə ki me. Ŋwə yɨ sheꞌ vənu mbɨə faŋ ŋwə ye laa Tii wi yɨsə, buꞌ laa nu ŋkɨə faŋ tɨta Nwi yɨ luu sheꞌ nu ŋkɨə faŋ ŋwiŋ wi yɨsə nɨzi. 20Lùu nɨniŋ, buꞌ laa tɨta Nwi kàw ŋwiŋ wi, baa dəsə vənu vənshə faŋ ŋwə yɨ tɨ́ ŋwiŋ wi. Nwi ndɔ baa də vənu vəkwalə vəmɔ́ꞌ tɨ́ ŋwə faŋ mbə kwàlə shɔ̀ɔ mbɨə faŋ viŋ duꞌtə viŋ ye. Shuu wiŋ taa yɔŋ. 21Sheꞌ faŋ tɨta Nwi yɨsə vɨɨ kukə baa ywey, ŋwiŋ wi ghɔ́ yweysə vɨɨ nɨzi, faŋ ŋwə kàw. 22Gə fɨ maa nsɔꞌ vɨɨ, tɨta Nwi kee bee sɔꞌ vɨɨ me, ŋwə kɔ̀ wutə məshia nsɔꞌsə vɨɨ vənshə tɨ́ ŋwiŋ wi. 23Nwi yɨ̀ nɨniŋ laa vɨɨ kɔ feenə tɨ́ ŋwiŋ wi, sheꞌ faŋ vəŋ fee tɨta Nwi nə. Nɨniŋ, wə ntɨə faŋ ŋwə kee fèe Wee Nwi ghɔ́ me, buu ŋwə nɨzi kee fee tɨta Nwi, faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ ŋwiŋ wi shɨ nsi nə me. 24Viŋ zɔ! Mə naysə tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, wə ntɨə faŋ ŋwə zɔ̀ yigisə nyaa, bìŋ Nwi faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə, buu ŋwə fùu fɨ shuu yiku, ŋìi məbwey vəlwaŋ, kee ndɔ baa ŋii taa nsɔꞌ Nwi me. 25Viŋ zɔ! Mə gì tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, yighee kɨkuꞌ, kaꞌ mə gì laa nyə duꞌtə nyə kùꞌ, faŋ vəŋku-kɨ-duꞌ taa zɔ gɨ Wee Nwi. Nɨniŋ, vəŋku və vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ zɔ̀ gɨ Wee Nwi yɔ́, taa ywey fɨ shɨ yiku. 26Sheꞌ faŋ Nwi kìi wutə maa məkɔ məbwey, ŋwə kɔ wutə kɔ́ tɨ́ ŋwiŋ wi nɨzi maa məkɔ məbwey tɨ́ vɨɨ. 27Nwi nə kɔ̀ wutə məshia nsɔꞌsə vɨɨ tɨ́ ŋwiŋ wi, buꞌ laa ŋwə lùu Wuu yinsəŋ Nwi. 28Kɨ shuu wiŋ yɔŋ maa vənu vɔ́ me. Yighee kɨkuꞌ faŋ vɨɨ vənshə faŋ vəŋ kukə̀ taa zɔ gɨ Wuu yinsəŋ Nwi ghɔ́. 29Vəŋ taa fuu fɨ taa təswi təvəŋ. Vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə yɨ̀ jəə, fuu maa məzɨ məbwey vəlwaŋ. Vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə yɨ̀ vənu vəbwəvə fuu maa məŋii taa nsɔꞌ Nwi.
30Nɨniŋ, kaꞌ mə kee yɨ tuu nu maa wutə kaŋ me. Mə shia nsɔꞌsə sheꞌ faŋ mə zɔ fɨ ghɔ Tii ŋwaa faŋ ŋwə kəə. Nɨniŋ, mə sɔꞌ nsɔꞌsə, nsə lùu səloomə, buꞌ laa mə kee yɨ nu ŋkɨə faŋ kàw mə me; mə yɨ nu ŋkɨə faŋ Nwi faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə, kàw. 31Mə kɨ luu gi nu kɔ̀ŋ nshɨ-tɔ ŋwaa, buu kaꞌ vɨɨ bìŋ kɨkə laa yigisə nyaa lùu yinsəŋ? 32Nɨniŋ, wə mɔ́ꞌ shɔ faŋ ŋwə gisə kɔ̀ŋ mə (laa mə lùu Wee Nwi yinsəŋ). Mə kɔꞌ kɨɨ laa ŋwə gisə yinsəŋ kɔ̀ŋ mə. 33Yizii wə ghɔ́ luu Jɔn. Viŋ nə tɔ̀ŋ ntɔŋsə maa Jɔn, tɔŋ bìtə tɨ́ ŋwə laa ŋwə naysə yinsəŋ yi kɔ̀ŋ yigi yɔ́. Viŋ nə zɔ̀ yigisə yinsəŋ fɨ ghɔ ŋwə kɔ̀ŋ mə. 34Luu nə, mə kee bə̀ə wə faŋ ŋwə gisə yigi yinsəŋ kɔ̀ŋ mə me. Mə lumə yigisə Jɔn yɔ́ tɨ́ viŋ, tɨ́ kaꞌ viŋ nyɨŋ fɨ taa nsɔꞌ Nwi. 35Yinsəŋ, Jɔn nə luu yaa kiꞌ faŋ ŋwə bee ŋkee ley. Luu nə, viŋ nə kàw dùꞌ taa məley wi ghɔ́ sheꞌ maa kuŋtə yighee, baa ndɔ̀. Viŋ nə bìŋ yigisə yi sheꞌ maa kuŋtə yighee baa mèꞌtə. 36Luu nə, vənu vəmɔ́ꞌ shɔ faŋ mbə shɔɔ yigisə Jɔn yɔ́, faŋ mbə də laa Tii ŋwaa nə tɔ̀ŋ mə yinsəŋ. Lùu vənu və shuu yɔŋvə faŋ mə yɨ nə, faŋ Tii ŋwaa kɔ̀ mə laa mə yɨ. Mbə də yinsəŋ laa tɔ̀ŋ Tii ŋwaa tɔ̀ŋ mə. 37Nɨniŋ, nshɨ-tɔ Tii ŋwaa faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə, bìŋ mə. Luu nə, viŋ nə kee ta zɔ̀ gɨ yi me, tɨꞌnə me yè ŋwə nə yisɨ me. 38Viŋ kee nùŋ yigisə Tii ŋwaa taa fwisə viŋ me, buꞌ laa viŋ kee bìŋ nu ŋwiŋ wi faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ ŋwə nə me. 39Viŋ tii ŋwaꞌlə Nwi, buꞌ laa viŋ bɨ̀ꞌtə laa viŋ taa kii məbwey vəlwaŋ faŋ ŋwə gòꞌsə yighee muꞌ taa tey yi. Yinsəŋ, ŋwaꞌlə ghɔ́ gisə nu kɔ̀ŋ mə nɨzi. 40Luu nə, viŋ kee kaw jwi yɨ mə me, tɨ́ kaꞌ viŋ kìi məbwey vəlwaŋ me. 41Mə kee kəə feenə fɨ ghɔ vɨɨ me. 42Mə kɔꞌ kɨɨ laa viŋ kee kàw Nwi taa fwisə viŋ me. 43Viŋ kee bìŋ mə faŋ mə jwi maa yizii Tii ŋwaa nə me. Kɨ luu wə mɔ́ꞌ jwi sheꞌ nə ŋkii nu, viŋ biŋ ŋwə. 44Sii kaꞌ viŋ bìŋ nu Nwi kɨkə, faŋ viŋ kəə sheꞌ laa vaŋ-nshwi viŋ kɨ kɔ məbəŋsə tɨ́ viŋ. Viŋ kee kəə məbəŋsə fɨ ghɔ Nwi me, faŋ Nwi lùu shɔ sheꞌ ŋwə muꞌ. Lùu ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ kaꞌ viŋ kee bìŋ mə me. 45Kɨ viŋ kɨ bɨꞌtə laa ndɔ kwaŋ mə kwàŋ nu kɔ́ tɔ viŋ vɨsɨ Nwi me. Lùu ntɨsə Nwi faŋ Mose nə nyɔ̀ꞌ nə, faŋ nsə ndɔ yɨsə vɨ kwaŋ nu kɔ́ tɔ viŋ. Vɨ ndɔ kwaŋ viŋ taa nsɔꞌ sheꞌ buꞌ ŋwaꞌlə Mose ghɔ́, faŋ viŋ tə̀ sɨ maa ŋwə, laa ŋwə ndɔ də nu yinsəŋ tɨ́ viŋ nə. 46Viŋ nə toꞌ biŋ Mose ghɔ́, buu viŋ bìŋ mə nɨzi, buꞌ laa ŋkee fɨshi Mose nə nyɔ̀ꞌ vənu kɔ̀ŋ mə. 47Viŋ kɨ luu kee bìŋ nu ŋkɨə faŋ Mose nə nyɔ̀ꞌ nə me, buu kaꞌ viŋ bìŋ yigisə nyaa kɨkə?»
6Faŋ Yeso nə zə̀ vɨɨ ŋkaŋsə tee
(Matiu 14.13-21; Mark 6.30-44; Lukas 9.10-17)
1Yiŋkii kɨ shɔɔ, Yeso ndɔ tɔŋ gə̀ njɨɨ maghia Galilii faŋ lùu maghia Tiberiɔs. 2Nwaa vɨɨ vəyaŋ beꞌsə ŋwə, buꞌ laa vəŋ nə yè vənu və shuu yɔŋvə faŋ ŋwə nə yɨ̀ maa vɨɨ vəza. 3Yeso koꞌ gə dùꞌ fuu kweꞌ ghɔ vɨ vɨɨ məzwetə nu ki. 4Maa yighee yɔ́, yighee mətia yiŋwaa faŋ vɨ tii nə Pasa nə luu nshənə. 5Yeso ndeynə vədɨꞌ, ye laa vɨɨ vəyaŋ jɨjwi yɨ ŋwə, ŋwə bitə tɨ́ Filip laa, «Nsiŋ taa ywaŋ bee fɨ fə, tɨ́ kaꞌ ŋkə kùꞌ tɨ́ vɨɨ və̀?» 6Ŋwə nə gì nɨniŋ maa məmɔŋ Filip. Nshɨ-tɔ Yeso nəə kɔꞌ kɨɨ nə nu ŋkɨə faŋ ŋwə taa yɨ̀. 7Filip bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Vɨ kɔlə ywaŋ bee maa mba ka ŋkwəŋ, ŋkə kee bee kùꞌ tɨ́ vɨɨ vɔ́ me, faŋ wə muꞌ kɔlə zɨ sheꞌ kətɨtiꞌ.» 8Wuu məzwetə nu Yeso mɔ́ꞌ, faŋ yizii yi luu Andru, weenshu Pita, gi tɨ́ Yeso laa, 9«Weembwa mɔ́ꞌ lùu shɔ, faŋ ŋwə kìi yighɨsə bee tee, nə vaŋ-susə vəbɔɔ. Luu nə, vaŋ-vətɔ vɔ́ sii taa gaŋtə vɨɨ vɔ́ vəyaŋ kɨkə?» 10Yeso gi tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki laa, vəŋ yɨ vɨɨ vɔ́ duꞌ nsi. Shəŋ kɔ́ nə luu sheꞌ gay gay. Vɨɨ vɔ́ vənshə duꞌ nsi. Vɨɨ nə luu shɔ yaa ŋkaŋsə tee. 11Yeso fi yighɨsə bee yɔ́, shɔ̀ꞌtə Nwi, kɨ nii bɨ̀ꞌtə bee kɔ́, gàasə tɨ́ vɨɨ vɔ́, faŋ vəŋ nə dùꞌ nsi nə, baa ndì susə sɔ́, gàatə tɨ́ vɨɨ vɔ́. Wə tɨ̀ me wə zɨ zwə. 12Faŋ vəŋ nə zɨ zwə̀kə, Yeso gi tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki laa vəŋ baytə vəbɨꞌ vəbee mbɨə faŋ mbə bə̀, buꞌ mbə ndi day. 13Vɨɨ məzwetə nu ki baytə vəbɨꞌ vəbee vɔ́ faŋ mbə bə fɨ maa yighɨsə bee yɔ́ tee nə, ŋkɔɔsə lwaŋkə njɔsə-bɔɔ. 14Vɨɨ vɔ́ vənshə ye nu shuu yɔŋ ŋkɨə faŋ Yeso nə yɨ̀ yifi, vəŋ gi laa, «Yinsəŋ, luu ŋkee nshiiŋii-sɔghɔ nə, faŋ Nwi nə gì fɨshi laa ŋwə ndɔ jwì taa mbi shɨ nsi.» 15Yeso ye laa vɨɨ vɔ́ kəə jwi jia ŋwə nə wutə, nùŋ ŋwə maa fwàŋ, ŋwə suꞌtə fɨ ghɔ vəŋ, koꞌ gə̀ fuu kweꞌ.
Faŋ Yeso nə tòꞌ fɨ fuu muu
(Matiu 14.22-33; Mark 6.45-52)
16Kɨ lùu laynəfu, vɨɨ məzwetə nu Yeso siꞌ gə̀ taa maghia, 17gə̀ ŋìi taa bay, tɔŋ gə̀ njɨɨ yi, ntɨꞌ Kapernaum, tɨ́ fu fəŋ, Yeso kee ta jwì yɨ vəŋ me. 18Muu tatə dɨdɨꞌ buꞌ laa fɨɨ nəə shɨshɔɔ nəŋay. 19Faŋ vəŋ tòꞌ fɨ taa muu yaa vəkilomita tee, yè Yeso faŋ ŋwə toꞌ fɨ fuu muu, toꞌ jwi yɨ vəŋ, vəŋ fee ŋkee dɨdɨꞌ. 20Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Kɨ viŋ baa fee me, lùu mə, faŋ mə jwi yɨ viŋ.» 21Nɨniŋ, vəŋ nəə kəə ŋiisə Yeso taa bay, sheꞌ yighee yɔ́ bay kɔ́ ziꞌ mbɔꞌ bia maa shəŋ ŋkɨə faŋ vəŋ nəə kəə gə fùu yifi.
22Fu kɨ lee, vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ gòꞌ njɨɨ muu njyə faŋ Yeso sɨ lùu shɔ ghɔ vɨ vɨɨ məzwetə nu ki nə, ye laa bay kəmɔ́ꞌ kee baa lùu shɔ me, laa ŋkə nə luu sheꞌ kəmuꞌ. Vəŋ nə kɨɨ laa Yeso sɨ kee ŋìi taa bay kɔ́ ghɔ vɨ vɨɨ məzwetə nu ki me, laa sɨ gə̀ sheꞌ vɨɨ məzwetə nu ki nə. 23Vəbay vəmɔ́ꞌ tɔŋ jwì fɨ ntɨꞌ Tiberias, jwi lùu nshənə maa shəŋ ŋkɨə faŋ tɨta Yeso nə ndwàŋ Nwi shɔ, vɨ zɨ bee yifi nə. 24Nɨniŋ, vɨɨ vɔ́ ye laa Yeso kee baa lùu shɔ me, vɨɨ məzwetə nu ki kee lùu shɔ me, vəŋ ŋii taa vəbay vɔ́, tɔ̀ŋ muu, gə̀ njɨɨ Kapernaum, kɨ kəə Yeso fɨ fuŋ.
Faŋ Yeso nə fɨ̀ꞌnə nu ki yaa fazɨ faŋ ŋkə siꞌ fɨ taa yizɔ
25Faŋ vəŋ zìꞌ njɨɨ maghia yɔ́, yè Yeso njɨɨ yɔ́, bìtə tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, a sii jwì feenə yighee kə?» 26Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Yinsəŋ, mə naysə tɨ́ viŋ laa, nu ŋkɨə faŋ viŋ kəə mə shɔ, luu buꞌ laa viŋ sɨ zɨ̀ bee kì zwə̀kə, kee bee luu buꞌ nu shuu yɔŋ ŋkɨə faŋ viŋ sɨ ye fɨ ghɔ mə nə me. 27Kɨ viŋ baa kɨ faꞌ maa fazɨ ŋkɨə faŋ ŋkə taa ndi me. Bàw viŋ faꞌ maa məfi fazɨ ŋkɨə faŋ kaꞌ ŋkə goꞌsə yighee muꞌ, yɨ̀ viŋ kìi məbwey vəlwaŋ. Lùu ŋkɨə faŋ Wuu yinsəŋ Nwi ndɔ kɔ tɨ́ viŋ. Kaꞌ ŋwə kɔ tɨ́ viŋ buꞌ laa tɨta Nwi nə kɔ̀ wutə ki tɨ́ ŋwə yaa shwenə tɨ́ viŋ.» 28Vəŋ bitə tɨ́ Yeso laa, «Sii kaꞌ yia yɨ kə, buu kɨ faꞌ vəfaꞌ və Nwi?» 29Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Faꞌ ŋgwə faŋ kaꞌ viŋ fàꞌ, ŋwə bàw tɨ́ Nwi, lùu laa viŋ nuŋ fwi siŋ maa mə, faŋ nə tɔ̀ŋ Nwi tɔ̀ŋ mə taa mbi.» 30Vəŋ gi tɨ́ ŋwə laa, «Faŋ ŋkə lùu nɨniŋ, baw a yɨ ŋkee nu yaa shwenə tɨ́ yia, tɨ́ kaꞌ yia ye wutə kə, bìŋ ghɔ? A taa yɨ kə? 31Maa vətɨɨ vaŋ-nsiŋ nə zɨ̀ fazɨ ŋkɨə faŋ vɨ tii nə mana nə taa tɔɔ waꞌsə, yuu ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə Nwi laa, Ŋwə nə kɔ̀ fazɨ faŋ ŋkə nə ndɔ̀ fɨ yizɔ tɨ́ vəŋ, vəŋ zɨ.» 6.31 Eksodɔs 16.13-15.32Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ zɔ! Mə gì tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, Nə kee kɔ̀ Mose kɔ̀ fazɨ ŋkɨə faŋ ŋkə ndɔ̀ fɨ yizɔ tɨ́ viŋ me. Ndɔ kɨ kɔ Tii ŋwaa kɔ ŋkee fazɨ yinsəŋ tɨ́ viŋ faŋ ŋkə ndɔ̀ fɨ yizɔ. 33Fazɨ yiŋkii kɔ́, faŋ Nwi kɔ tɨ́ vɨɨ nə, lùu ŋkɨə faŋ ŋkə ndɔ̀ fɨ yizɔ, jwi kɔ məbwey tɨ́ vɨɨ taa mbi.»
34Vəŋ gi tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, kɔ kəŋ fazɨ kɔ́ tɨ́ yia ghee nshə!» 35Ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa, «Lùu mə lùu fazɨ kɔ́ faŋ ŋkə kɔ məbwey tɨ́ vɨɨ. Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə jwi yɨ mə, kaꞌ jɨŋ kee baa zà ŋwə me; twey-muu kee baa ywey ŋwə me. 36Luu nə, mə duꞌtə mə naysə tɨ́ viŋ laa, viŋ ye mə nə sɨ ghiŋ, luu nə, kee biŋ mə me. 37Vɨɨ mbɨə faŋ Tii ŋwaa kɔ laa lùu vɨɨ vaŋ, vɨɨ vɔ́ vənshə taa kɨ jwi yɨ mə. Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə jwi yɨ mə, mə kee taa jɔŋ ŋwə me. 38Lùu nɨniŋ, buꞌ laa mə sìꞌ fɨ yizɔ maa məyɨ nu ŋkɨə faŋ ŋkə bàw too Nwi faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə. Mə yaa kee jwì maa məyɨ nu ŋkɨə faŋ ŋkə bàw too mə me. 39Nu ŋkɨə faŋ ŋkə bàw too Nwi faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə, lùu laa kɨ mə meꞌ tuu wə muꞌ fɨ taa ŋwaa vɨɨ mbɨə faŋ ŋwə kɔ̀ shee nə me, tɨ́ kaꞌ mə ndɔ yweysə vəŋ vənshə fɨ ghɔ yiku maa vəshi vəshə. 40Nu ŋkɨə faŋ Tii ŋwaa kəə, lùu laa, wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə yè ŋwiŋ wi, nùŋ fwi yi maa ŋwə, zɨ məbwey vəlwaŋ. Nɨniŋ, mə ndɔ yweysə ŋwə maa vəshi vəshə.»
41Faŋ ŋwə nə gì nɨniŋ nə, vɨɨ Jus tey kɨ lulə ŋwə, buꞌ faŋ ŋwə nə gì laa yi luu fazɨ kɔ́ faŋ ŋkə ndɔ̀ fɨ yizɔ. 42Vəŋ gi laa, «Maa wə ŋwə̀ lùu Yeso, wee Josef. Tii wi nə nshu wi lùu vɨɨ faŋ nsiŋ kɨ̀ɨ nə vəŋ. Sii kaꞌ ŋwə gì laa yi jwì fɨ yizɔ kɨkə?» 43Yeso gi tɨ́ vəŋ laa kɨ vəŋ baa lùlə me. 44«Tuu wə kee lùu shɔ, tɨ́ kaꞌ ŋwə jwi yɨ mə maa laa Tii ŋwaa faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə, suŋ wə ghɔ́, ŋwə jwi yɨ mə me. Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə jwi yɨ mə, mə ndɔ yweysə ŋwə shi yiba. 45Nə luu fɨshi, nshiisə-ŋii sɔghɔ nə nyɔ̀ꞌ taa ŋwaꞌlə Nwi laa, «Nwi taa deesə vɨɨ vənshə.» 6.45 Aysaya 54.13. Nɨniŋ, wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə zɔ mədeesə Tii ŋwaa, baa zwetə fɨ ghɔ ŋwə, taa jwi yɨ mə. 46Ŋkə kee də̀ laa wə nə yè Tii ŋwaa me. Ye sheꞌ wə ntiə faŋ ŋwə nə ndɔ̀ fɨ yɨ Nwi, yè Tii ŋwaa. 47Viŋ zɔ! Mə gì tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, wə ntɨə faŋ ŋwə nùŋ fwi yi maa mə, kii məbwey faŋ ŋwə kee yaa kɨ mè me. 48Mə lùu fazɨ ŋkɨə faŋ ŋkə kɔ məbwey tɨ́ vɨɨ. 49Gə̀ fɨ maa fazɨ mana kì, faŋ vətɨɨ viŋ nə zɨ̀ taa tɔɔ waꞌsə fɨshi nə, vəŋ nə zɨ, ndɔ baa kukə maa yighee vəŋ. 50Gə̀ fɨ maa fazɨ yinsəŋ kɔ́ faŋ ŋkə ndɔ̀ fɨ yizɔ nə, wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə zɨ fazɨ kɔ́, kee ndɔ baa ku me. 51Lùu mə lùu fazɨ kɔ́ faŋ ŋkə ndɔ̀ fɨ yizɔ nə, faŋ ŋkə kɔ məbwey tɨ́ vɨɨ. Wə kɨ luu zɨ̀ fazɨ kɔ́, buu ŋwə bwèy yighee muꞌ. Fazɨ kɔ́ faŋ mə taa kɔ tɨ́ vɨɨ laa vəŋ bwey, lùu mbasə ŋwaa ŋwaa.»
52Nə luu buꞌ yigisə Yeso yɔ́ laa vɨɨ Jus tey kɨ tay sheꞌ vəŋ vəŋ laa, «Sii kaꞌ wə ŋwə̀ kɔ̀ mbasə ŋwaa wi, laa nsiŋ kwə kɨkə?» 53Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ zɔ! Mə gì tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, viŋ kɨ luu kee kɨ kwə mbasə Wuu yinsəŋ Nwi, ndɔ nu mənshi mi me, buu kaꞌ viŋ kee kìi məbwey ghɔ́ me. 54Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə kwə mbasə ŋwaa ŋwaa, nu mənshi maa, taa luu ŋwə faŋ ŋwə kii məbwey vəlwaŋ, buu mə ndɔ yweysə ŋwə maa vəshi vəshə. 55Mbasə ŋwaa ŋwaa luu ŋkee fazɨ yinsəŋ, mənshi maa luu ŋkee fa nu yinsəŋ. 56Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə kwə mbasə ŋwaa ŋwaa, nù mənshi maa, buu ŋwə gòꞌsə yia ŋwə yighee muꞌ; mə gòꞌsə taa fwi ŋwə nɨzi. 57Tii ŋwaa faŋ ŋwə kìi məbwey yinsəŋ, nə tɔ̀ŋ mə. Nɨniŋ, mə bwey buꞌ ŋwə. Sheꞌ nee, wə ntɨə faŋ ŋwə kwə mbasə ŋwaa ŋwaa, ndɔ bwey buꞌ mə. 58Nɨniŋ, mbasə ŋwaa ŋwaa luu ŋkee fazɨ faŋ ŋkə ndɔ̀ fɨ yizɔ. Fazɨ ŋkɨə faŋ vətɨɨ viŋ nə zɨ̀ taa tɔɔ waꞌsə fɨshi nə, baa kii kukə, kee lùu fazɨ yinsəŋ faŋ ŋkə ndɔ̀ fɨ yizɔ me. Luu nə, wə ntɨə faŋ ŋwə zɨ̀ fazɨ ŋkɨə faŋ mə kɔ nə, ndɔ goꞌsə yighee muꞌ.»
59Yeso nə gì yigi nyə̀ yinshə faŋ ŋwə nəə deesə vɨɨ taa ŋii Nwi ntɨꞌ Kapernaum. 60Vɨɨ vəyaŋ fɨ taa ŋwaa vɨɨ məzwetə nu Yeso nə zɔ̀ yigi yɔ́, gì laa yigi yɔ́ luu ŋkee yiweꞌ, sii kaꞌ bìŋ ndə bìŋ kəŋ yigi yɔ́. 61Yeso kɨɨ fɨ taa fwi ŋwə laa vɨɨ məzwetə nu ki lɨlulə kɔ̀ŋ yigisə yi, ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa, «Yigisə nyaa yɨ fwi siŋ za mu? 62Viŋ sii taa gì laa kə, faŋ viŋ ye Wuu yinsəŋ Nwi ndɔ bəŋ koꞌ gə̀ shəŋ ŋkɨə faŋ ŋwə nə ndɔ̀ fɨ fuŋ? 63Viŋ zɔ! Kɔ Zwitə Nwi kɔ məbwey tɨ́ wə. Kɨ ŋkə kee luu ŋkee nu mbasə ŋwaa me. Maa lùu ghaŋ tii mə gì tɨ́ viŋ nə. Yigi njyə faŋ mə gi tɨ́ viŋ nə, ndɔ yɨsə Zwitə Ley Nwi ŋii taa ŋwaa vɨɨ, vəŋ zɨ məbwey vəlwaŋ. 64Luu nə, vɨɨ vəmɔ́ꞌ fɨ taa ŋwaa viŋ kee bìŋ yigisə nyaa me.» Yeso nə gì nɨniŋ buꞌ laa, shù fɨ maa vənzi ŋwə nəə kɔꞌ kɨɨ nə vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ kee biŋ yigi yi me, nə wə ntɨə faŋ ŋwə ndɔ fiŋ ŋwə nə. 65Yeso baa gi laa, «Lùu ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ mə nə nàysə laa, kaꞌ wə kee jwi yɨ mə me, tɨ̀ lɨꞌ laa Tii ŋwaa sùŋ ŋwə me.»
Faŋ Saymon Pita nə biŋ laa Yeso luu Kristo wuu ley Nwi
(Matiu 16.13-20; Mark 8.27-30; Lukas 9.18-21)
66Shù fɨ maa yighee yɔ́, vɨɨ vəyaŋ faŋ vəŋ nəə beꞌsə Yeso, suꞌtə fɨ maa ŋwə, kee baa beꞌsə ŋwə me. 67Nɨniŋ, Yeso bitə tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki njɔsə-bɔɔ nə laa, «Ŋkiŋ sii lùu laa kə? Viŋ kee kəə nyɨŋ nɨzi yimu?» 68Saymon Pita bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, yia sii nyɨŋ ghɔ, yia baa bèꞌsə ndə? A kìi yigi faŋ nyə kɔ yia nə məbwey vəlwaŋ. 69Yia nùŋ fwi sia maa ghɔ, buꞌ laa yia kɔꞌ kɨɨ laa a luu ŋkee wuu ley ŋgwə faŋ Nwi nə shòꞌ.» 70Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Maa nə luu nshɨ-tɔ ŋwaa, faŋ mə nə shòꞌ viŋ njɔsə-bɔɔ nə. Luu nə, wə muꞌ fɨ taa ŋwaa viŋ lùu wuu zwitə bwə.» 71Yeso nəə gisə nu kɔ́ kɔ̀ŋ Judas, wee Saymon Iskariot, faŋ ŋwə ndɔ fiŋ Yeso nə. Ŋwə nə luu fɨ maa vɨɨ məzwetə nu Yeso njɔsə-bɔɔ nə.
7Faŋ vaŋ-nshwi Yeso nə kee nùŋ fwi vəŋ maa ŋwə me
1Yiŋkii kɨ shɔɔ, Yeso nə toꞌ fɨ shɨ Galilii. Ŋwə nə kee baa kaw kɨ toꞌ fɨ shɨ Judia me, buꞌ laa vɨɨ kwalə vɨɨ Jus nəə kəə zwi ŋwə. 2Nɨniŋ, vəshi və zwisə mbɨə faŋ vɨɨ Jus yaa kɨ shi taa təta, lùu nshənə, 3vaŋ-nshwi Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Bàw a ndɔ gə̀ shɨ Judia maa vəshi vəzwisə vɔ́, tɨ́ kaꞌ vɨɨ və yè vənu və shuu yɔŋvə faŋ a yɨsə yifi nɨzi. 4Kaꞌ wə kee ndɨ̀ə ŋwaa wi me, faŋ ŋwə kəə laa vɨɨ ye, baa kɨ̀ɨ nə vənu faŋ ŋwə yɨ. A kəə yɨsə vənu vɔ́, bàw a yɨsə ntee, vɨɨ vənshə ye.» 5Vaŋ-nshwi vi nə gì nɨniŋ, buꞌ laa vəŋ nɨzi nə kee bìŋ ŋwə me. 6Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Yighee nyaa kee ta yikuꞌ me. Gə̀ fɨ maa viŋ, yighee luu yijəə tɨ́ viŋ ghee nshə. 7Kaꞌ mbi kee bèe viŋ me. Mbi bee sheꞌ mə, buꞌ faŋ mə gisə ntee laa vəŋ yɨ vənu vəbwəvə. 8Nɨniŋ, bàw laa viŋ gə maa vəshi və zwisə vɔ́, mə kee gɨgə me. Yighee nyaa kee ta yikuꞌ me.» 9Ŋwə nə gì nɨniŋ, gòꞌ shɨ Galilii.
Faŋ Yeso nə baa koꞌ gə Jerusalem, gə̀ dèesə taa ŋii Nwi yikwalə
10Vaŋ-nshwi Yeso kɨ nii ndɔ̀ gə̀ maa nu vəshi vəzwisə vɔ́, Yeso sɨ, ndɔ̀ kɨ nii gə̀ ŋkii fɨ taa vəndenə, kee toꞌ ntee me. 11Vɨɨ kwalə vɨɨ Jus kəə ŋwə maa vəshi və zwisə vɔ́, toꞌ bitə laa ŋwə sii bə? 12Vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə luu yifi nə, shumə ŋwə. Vɨɨ mɔ́ꞌ gi laa ŋwə lùu wuu yinsəŋ. Vɨɨ mɔ́ꞌ twey, gì laa ŋwə toꞌ bweꞌsə vɨɨ. 13Luu nə, wə kee gì kɔ̀ŋ ŋwə ntee me, buꞌ laa vəŋ nəə fee vɨɨ kwalə vɨɨ Jus.
14(Vəshi və zwisə vɔ́, vɨ nəə zɨ maa yiwiŋ ŋkwəŋ.) Fəwiŋ fɔ́ kɨ gaasə nɨntəŋ, Yeso koꞌ gə̀ ŋìi taa ŋii Nwi yikwalə, kɨ deesə nu Nwi shɔ. 15Shuu vɨɨ kwalə vɨɨ Jus yɔŋ. Vəŋ gi laa, «Sii yɨ kə, wə ŋwə̀ kɨɨ nə ŋwaꞌlə nee, faŋ ŋwə nə kee bee zwètə ŋwaꞌlə dɨdɨꞌ me?» 16Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Nu ŋkɨə faŋ mə deesə tɨ́ viŋ, kee lùu nu kaŋ me, lùu nu faŋ mə zɔ̀ fɨ ghɔ Nwi, faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə. 17Wə kɨ luu kɨ kəə yɨ̀ nu ŋkɨə faŋ Nwi kàw, buu kaꞌ ŋwə kɨɨ laa yigisə nyaa yɔ́ ndɔ̀ fɨ ghɔ Nwi, laa nyə kee lùu nu faŋ mə gisə maa ŋkɨɨ nyaa me. 18Wə ntɨə faŋ ŋwə gisə fɨ taa ŋkɨɨ ŋwə, kəə yizii yikwalə maa nshɨ-tɔ wi. Luu nə, wə ntɨə faŋ ŋwə kəə yikwalə wə ntɨə faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ ŋwə, lùu wuu yinsəŋ, kee lùu wuu məbweꞌsə vɨɨ me. 19Fɨshi Mose nə kɔ̀ ntɨsə Nwi tɨ́ viŋ. Luu nə, tuu wə kee lùu shɔ taa ŋwaa viŋ faŋ ŋwə nùŋsə ntɨsə sɔ́ me. Nɨniŋ, sii yɨ kə viŋ kəə jɨɨ maa məzwi mə.» 20Vɨɨ vɔ́ bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Zwitə bwə taa fwi ghɔ, sii kəə zwi ndə zwi ghɔ?» 21Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Mə nə yɨ̀ sheꞌ nu kəmuꞌ, shuu wiŋ yɔŋ. 22Mose nə kɔ̀ nuŋsə məsɨɨtə vaŋ tɨ́ viŋ, faŋ nə kɔlə kee tèy Mose tèy nu kɔ́ me, nə tèy vətɨɨ vaŋ-nsiŋ fɨshi. Nɨniŋ, viŋ sɨɨtə vaŋ ŋkee maa shi zwisə Nwi. 23Faŋ viŋ sɨɨtə vaŋ maa shi zwisə Nwi nɨniŋ, laa kɨ viŋ bɨꞌ ntɨsə Mose me, sii yɨ kə fwi siŋ shəsə laa mə shùꞌ za fɨ maa wə maa shi zwisə Nwi laa wə ghɔ́ bwaŋnə, ŋwaa wi weꞌ nshə. 24Kɨ viŋ baa kɨ shia nsɔꞌsə sheꞌ fɨ maa vənu mbɨə faŋ viŋ ye nə sɨ ghiŋ me, viŋ kɨ shia nsɔꞌ maa yinsəŋ.»
25Vɨɨ mɔ́ꞌ fɨ Jerusalem zɔ yigisə Yeso, gì laa, «Wə ŋwə̀ kee lùu wə ntɨə faŋ vɨ kəə zwi ŋwə yimu? 26Ye ŋwə faŋ ŋwə gisə, kee bee fèe nu me, sheꞌ ntee nee, wə kee bee fəŋ ŋwə fɨ maa yigisə yi me. Ŋkə lùu laa vɨɨ kwalə vaŋ-nsiŋ kwìinə, kɨ kɨɨ yinsəŋ laa lùu wuu məbweysə ŋwaa-nsiŋ lee? 27Bey, kaꞌ ŋkə kee lùu nɨniŋ me, buꞌ laa nsiŋ kɔꞌ kɨɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ wə ŋwə̀ ndɔ fɨ fuŋ. Gə̀ fɨ maa wuu məbweysə ghɔ́, ŋwə ndɔ jwi, wə kee kɨɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ ŋwə ndɔ̀ fɨ fuŋ me.» 28Nɨniŋ, faŋ Yeso nəə deesə taa ŋii Nwi nə, ŋwə gi ŋkee nəŋay laa, «Viŋ gì laa viŋ kɨɨ nə mə lee, ndɔ̀ gì laa viŋ kɨ̀ɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ mə ndɔ̀ fɨ fuŋ mu? Nɨniŋ, baw viŋ kɨɨ laa mə kee jwì maa nshɨ-tɔ ŋwaa me. Mə ndɔ̀ fɨ ghɔ wə ntɨə faŋ ŋwə luu ŋkee shətə wuu yinsəŋ, faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə. Luu nə, viŋ kee kɨɨ nə ŋwə me. 29Mə kɔꞌ kɨɨ nə ŋwə, buꞌ laa mə ndɔ̀ fɨ yɨ ŋwə; tɔ̀ŋ ŋwə tɔ̀ŋ mə.» 30Buꞌ yigi nyə̀, vɨɨ kwalə vɨɨ Jus nə kəə jɨɨ, jìa Yeso. Luu nə, wə kee lùu shɔ, kɔŋ ŋwə nə ghɔ me, buꞌ laa yighee yi nə kee ta yikuꞌ me. 31Luu nə, vɨɨ vəyaŋ biŋ nu ki. Vəŋ nə gisə laa, yinsəŋ, luu ŋkee wuu məbweysə ŋwaa-nsiŋ faŋ Nwi tɔ̀ŋ. Sii kaꞌ wə mɔ́ꞌ ndɔ baa lùu shɔ, faŋ Nwi tɔ̀ŋ, tɨ́ kaꞌ ŋwə də̀ vəshwenə shɔ̀ɔ wə ŋwə̀ mu? 32Vɨɨ Farisii zɔ faŋ vɨɨ lulə kɔ̀ŋ yigisə Yeso yɔ́, vəŋ faynə ghɔ vɨ vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi, tɔ̀ŋ vɨɨ faꞌ vəŋ laa vɨ jia ŋwə. 33Faŋ vɨɨ faꞌ vɔ́ nə jwi, Yeso gi laa, «Nsiŋ taa baa shi betə sheꞌ tɨtiꞌ, buu mə bəŋ gə̀ yɨ Tii ŋwaa faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə. 34Viŋ ndɔ kəə mə, kee yè mə me, buꞌ laa shəŋ ŋkɨə faŋ mə ndɔ luu shɔ, kaꞌ viŋ kee zìꞌ yifi me.» 35Vɨɨ Jus gi sheꞌ vəŋ vəŋ laa, «Wə ŋwə̀ sii gì laa yi ndɔ gə fə, tɨ́ kaꞌ nsiŋ kee ndɔ ye ŋwə me? Ŋwə ndɔ gə ye vɨɨ Jus mbɨə faŋ vəŋ sàynə taa ŋwaa vɨɨ Griik, kɔꞌ kɨ nii deesə nu ki tɨ́ vɨɨ Griik mu? 36Ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ ŋwə gì laa, shəŋ ŋkɨə faŋ yi taa gə̀ shɔ, kaꞌ nsiŋ kee zìꞌ shɔ me, sii lùu laa kə?»
37Kɨ luu maa shi kwalə, faŋ lùu shi məndwə vəshi və kwalə vɔ́, Yeso ndɔ yizɔ, gì ŋkee nəŋay laa, «Wə tɨ̀ me wə faŋ too muu ywey ŋwə, bàw ŋwə jwi yɨ mə, nu muu. 38Wə ntɨə faŋ ŋwə nùŋ fwi yi maa mə, yuu ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə Nwi, buu muu mbɔ́ faŋ mbə kɔ məbwey, taa kɨ fuu fɨ taa fwi ŋwə.» 39Yeso nə gì yigi yɔ́ kɔ̀ŋ Zwitə Ley Nwi faŋ ŋkə ndɔ ŋii maa vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nùŋ fwisə vəŋ maa Nwi. Maa yighee yɔ́ vɨɨ nə kee ta kìi Zwitə Ley kɔ́ me, buꞌ laa Nwi nə kee ta kòꞌsə ndaw Yeso taa shəŋ yifwàŋ Nwi me. 40Vɨɨ vəmɔ́ꞌ faŋ vəŋ nə zɔ̀ yigi yɔ́, gi laa, «Yinsəŋ, lùu nshiiŋii-sɔghɔ wì, faŋ nsiŋ kɨꞌ ŋwə nə.» 41Vɨɨ mɔ́ꞌ gi laa, «Wə ŋwə̀ lùu wuu məbweysə ŋwaa-nsiŋ faŋ Nwi tɔ̀ŋ ŋwə nə.» Luu nə, vɨɨ mɔ́ꞌ gi laa, bey, kaꞌ wuu məbweysə ghɔ́ kee fùu fɨ shɨ Galilii me. 42Maa vɨ nə nyɔ̀ꞌ taa ŋwaꞌlə Nwi laa wuu məbweysə ghɔ́ ndɔ fuu fɨ ŋiꞌ ŋii Deyvid, baa nə laa vɨ ndɔ bi ŋwə ntɨꞌ Betelehem, faŋ luu ntɨꞌ njyə faŋ fwàŋ Deyvid nəə shi shɔ ŋkee fɨshi. 7.42 Aysaya 11.1; Mika 5.1.43Nɨniŋ, vɨɨ gaasə yiŋwaa vəŋ buꞌ Yeso. 44Vɨɨ mɔ́ꞌ nə kəə jia ŋwə, luu nə, wə kee kɔ̀ŋ ghɔ maa ŋwə me. 45Nɨniŋ, vɨɨ ntɔŋsə vɔ́ bəŋ gə̀ maa vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi nə vɨɨ Farisii. Vɨɨ kwalə vɔ́ bitə tɨ́ vɨɨ ntɔŋsə vɔ́ laa, «Sii yɨ kə viŋ kee jwì nə ŋwə me?» 46Vɨɨ ntɔŋsə vɔ́ bəŋsə laa, vɨ nə kee ta zɔ̀ wə faŋ ŋwə gisə yaa wə ŋwə̀ me. 47Vɨɨ Farisii gi tɨ́ vəŋ laa, «Vɨ baa kɨ luu bwèꞌsə viŋ nɨzi mu? 48Wə muꞌ lùu shɔ taa ŋwaa yia vɨɨ kwalə nə vɨɨ Farisii, faŋ ŋwə bìŋ ŋwə mu? 49Luu sheꞌ nwaa vɨɨ vì, faŋ vəŋ kee kɨ̀ɨ nə ntɨsə Mose me, faŋ vəŋ bìŋ ŋwə. Nsɔꞌ Nwi ndɔ jia vəŋ.» 50Wə muꞌ fɨ taa ŋwaa vɨɨ Farisii nə lùu Nikodemɔs, ŋgwə faŋ ŋwə nə duꞌtə ŋwə gə yɨ Yeso nə. Ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa, 51«Ntɨsə sɔ́ faŋ Mose nə kɔ̀ tɨ́ nsiŋ nə, nsə sii gì laa kə? Nsə gi laa vɨ kɨ sɔꞌ nsɔꞌ wə, kee kɨ bɨ zɔ fɨ ghɔ wə ghɔ́, tɨ́ kaꞌ vɨ kɨ̀ɨ nə nu ŋkɨə faŋ ŋwə yɨ̀sə ŋkə bɨ yimu?» 52Vəŋ taw ŋwə laa, «A lùu wuu Galilii nɨzi mu? Kəə fɨ taa ŋwaꞌlə Nwi. A taa ye laa kaꞌ nshiiŋii-sɔghɔ kee fùu fɨ shɨ Galilii me.» 53[Vɨɨ vɔ́ kɨ nii yiwaꞌkə, wə gə fu ŋwə, wə gə fu ŋwə.]
8Faŋ vɨ nə jwi nə wəzwi tɨ́ Yeso faŋ vɨ nə jia ghɔ wəndɔŋ
1[Yeso kɨ nii ndɔ̀ koꞌ gə̀ fuu baŋ vətɨ və məŋgwə. 2Fu lee, ŋkee taa nshia-ndoo-mbisɨ, Yeso baa ndɔ̀ gə̀ taa ŋii Nwi yikwalə, vɨɨ vənshə baa kɨ baytə yɨ ŋwə. Ŋwə duꞌnə nsi, kɨ deesə nu Nwi tɨ́ vəŋ. 3Vɨɨ mədeesə ŋwaꞌlə Nwi ghɔ vɨ vɨɨ Farisii jwi nə wəzwi mɔ́ꞌ faŋ vɨ jìa ŋwə ghɔ wəndɔŋ. Vəŋ jwì nə wəzwi ghɔ́, nùŋsə ŋwə nɨntəŋ ŋwaa vɨɨ, 4gì tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, yia jìa wəzwi ŋwə̀ ghɔ wəndɔŋ mɔ́ꞌ. 5Maa ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə ntɨsə Nwi faŋ Mose nə kɔ̀ tɨ́ nsiŋ nə, laa wə faŋ ŋwə yɨ nɨniŋ, vɨ tùmə ŋwə nə ŋoꞌsə ŋwə ku. 8.5 Levitikɔs 20.10. A gì ŋkɨɨ laa kə?» 6Vəŋ nə gì nɨniŋ maa məzɔ nu ŋkɨə faŋ ŋwə taa gì, tɨ́ kaꞌ vəŋ shɔ̀ɔ fɨ fuŋ, kəə ŋwə nə nsɔꞌ. Yeso bəəsə tɔ ki nsi, kɨ nyɔꞌ nsi nə wee-ghɔ wi. 7Faŋ vəŋ nəə baa kɨ bɨbitə, ŋwə bɨŋsə tɔ ki yizɔ, gì laa, «Wə lùu shɔ taa ŋwaa viŋ, faŋ ŋwə kee ta yɨ̀ nu bwə me, ŋwə fɔŋ tùŋ ŋoꞌ maa wəzwi ŋwə̀.» 8Ŋwə gi nɨniŋ, baa kɨ bə̀əsə tɔ ki nsi, baa nyɔ̀ꞌ nsi. 9Vɨɨ vɔ́ zɔ yigi yi yɔ́, waꞌkə wə nə muꞌ nə muꞌ, tèy fɨ maa vɨɨ taa. Fɨkɨꞌ goꞌ sheꞌ Yeso ghɔ wəzwi ghɔ́, faŋ ŋwə nə tɨtɨŋnə. 10Yeso neꞌtə ŋwaa wi, gì tɨ́ wəzwi ghɔ́ laa, «Yaa, vəŋ yigə vənshə mu? Wə kee lùu shɔ, mɔ̀ꞌ nsɔꞌ yə yimu?» 11Wəzwi ghɔ́ gi tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, wə kee baa lùu shɔ me.» Yeso gi tɨ́ wəzwi ghɔ́ laa, «Faŋ ŋkə lùu nɨniŋ, nshɨ-tɔ ŋwaa nɨzi, mə kee taa mɔꞌ nsɔꞌ yɔ́ me. Gə, kɨ baa yɨ nu bwə me!»]
Faŋ Yeso nə gì laa nshɨ-tɔ Nwi yiba jɨŋ yi
12Maa yighee yɔ́ Yeso baa gì tɨ́ vɨɨ laa, «Mə lùu kiꞌ taa mbi. Wə ntɨə faŋ ŋwə beꞌsə mə, kaꞌ ŋwə kee baa tòꞌ fɨ taa mfiŋsə me, ŋwə taa ye məley faŋ ŋwə kɔ məbwey vəlwaŋ.» 13Vɨɨ Farisii gi tɨ́ ŋwə laa, «A gisə sheꞌ nu ŋwaa kə, buu kaꞌ nu ŋkɨə faŋ a gisə, kee lùu nu yinsəŋ me.» 14Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Nu ŋkɨə faŋ mə gisə, lùu nu yinsəŋ faŋ mə kɔlə gisə nu ŋwaa kaŋ, buꞌ laa mə kɔꞌ kɨɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ mə ndɔ̀ fɨ fuŋ, nə shəŋ ŋkɨə faŋ mə gə shɔ. Gə̀ fɨ maa viŋ, viŋ kee kɨ̀ɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ mə ndɔ̀ fɨ fuŋ me, kee kɨ̀ɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ mə gə shɔ me. 15Viŋ shia nsɔꞌ wə faŋ viŋ ye sheꞌ ŋkɨꞌnə yi nə sɨ. Gə̀ fɨ maa mə, mə kee shia nsɔꞌ wə tuu muꞌ me. 16Kɨ luu laa mə shia nsɔꞌ, mə shia yiloomə buꞌ laa mə kee lùu nɨnɔŋ me; mə lùu yia wə ntɨə faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə. 17Vɨ nə ŋwàꞌlə nuŋsə yiŋ laa nu faŋ vɨɨ vəbɔɔ yè gì, lùu yinsəŋ. 8.17 Diteronimi 17.6.18Nɨniŋ, mə gisə nu ŋwaa kaŋ; Tii ŋwaa faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə, gisə sheꞌ nɨniŋ.» 19Vəŋ bitə tɨ́ ŋwə laa, «Tii wə bə?» Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ kee kɨɨ nə mə me, kee kɨɨ nə Tii ŋwaa me. Viŋ toꞌ kɨɨ nə mə, buu viŋ kɨ̀ɨ nə Tii ŋwaa nɨzi.» 20Yeso nə gì yigi yɔ́ taa shəŋ məmɔꞌ ka, faŋ ŋwə nəə deesə nu Nwi taa ŋii Nwi yikwalə. Wə nə kee kɔ̀ŋ ghɔ maa ŋwə me, buꞌ laa yighee yi faŋ Nwi nə tə̀, nə kee ta yikuꞌnə me.
Wə faŋ ŋwə kee nuŋ fwi yi maa Yeso me, ndɔ ku nə nu bwə ki tɔ ŋwə
21Yeso baa kɨ gì tɨ́ vəŋ laa, «Mə gɨgə nə ŋwaa ŋwaa nə. Viŋ taa kəə mə dɨdu, kɨ kukə nə vənu vəbwəvə viŋ maa viŋ. Shəŋ ŋkɨə faŋ mə gə shɔ, kaꞌ viŋ kee kɨ̀ɨ nə jɨɨ jwì shɔ me.» 22Vɨɨ kwalə vɨɨ Jus gi laa, ŋwə sii bɨꞌtə kə faŋ ŋwə gì laa yi gə shəŋ faŋ kaꞌ nsiŋ kee gə̀ shɔ me? Ŋwə taa zwi ŋwaa wi mu? 23Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ lùu vɨɨ shɨ nsi. Gə̀ fɨ maa mə, mə kee lùu wə fɨ shɨ nsi me, mə ndɔ̀ fɨ yizɔ. 24Lùu ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ mə gì tɨ́ viŋ laa, viŋ ndɔ kukə nə vənu vəbwəvə viŋ tɔ viŋ. Ŋkee yinsəŋ viŋ ndɔ kukə nə vənu vəbwəvə viŋ tɔ viŋ, buꞌ faŋ viŋ kee biŋ laa mə lùu wə ntɨə faŋ mə lùu me.» 25Vəŋ bitə tɨ́ ŋwə laa, «A lùu ndə laŋ?» Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Mə lùu wə ntɨə faŋ mə nəə naysə tɨ́ viŋ ghee ghee. 26Vənu shɔ vəyaŋ maa məgi kɔ̀ŋ viŋ, nə maa məsɔꞌ nsɔꞌ tɔ viŋ. Luu nə, wə ntɨə faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə, lùu wuu yinsəŋ. Mə naysə vənu tɨ́ vɨɨ, luu mbə faŋ naysə ŋwə shee.» 27Vəŋ zɔ, kee kɨɨ laa ŋwə gisə tɨ́ vəŋ kɔ̀ŋ Nwi Tii wi me. 28Nɨniŋ, Yeso gi laa, «Viŋ ndɔ bɨŋsə Wuu yinsəŋ Nwi (fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə), buu kɨ̀ɨ nə wə ntɨə faŋ mə lùu, baa kɨɨ laa mə kee yɨ vənu sheꞌ maa yizii nyaa me, laa mə gisə vənu faŋ də Tii ŋwaa shee. 29Mə lùu yia wə ntɨə faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə. Ŋwə lùu yiba jɨŋ mə, kee meꞌtə mə nɨnɔŋ me, buꞌ laa mə yɨsə sheꞌ vənu mbɨə faŋ mbə bàw tɨ́ ŋwə ghee nshə.» 30Vɨɨ vəyaŋ faŋ vəŋ nə zɔ̀ yigisə Yeso yɔ́, nùŋ fwi vəŋ maa ŋwə.
Faŋ Yeso nə gì tɨ́ vɨɨ Jus laa vəŋ lùu yaa vəbuꞌ tɨ́ nu bwə
31Yeso kɨ nii gì tɨ́ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə biŋ ŋwə nə laa, «Viŋ taa kɨ luu tweꞌ kɨ zɔ yigisə nyaa, buu viŋ lùu vɨɨ faŋ vəŋ beꞌsə mə yinsəŋ. 32Nɨniŋ, viŋ taa kɨɨ nə nu ŋkɨə faŋ ŋkə luu nu yinsəŋ. Nu yinsəŋ kɔ́ yɨ viŋ kee baa lùu vəbuꞌ me.» 33Vɨɨ mɔ́ꞌ gi tɨ́ ŋwə laa vəŋ lùu vɨɨ yikuu Abraham, laa vəŋ nə kee ta lùu buꞌ tɨ́ wə me. Sii yɨ kə ŋwə gi laa vəŋ taa nyɨŋ fɨ lùu vəbuꞌ? 34Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ zɔ! Mə gì tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə yɨsə vənu vəbwəvə, ŋkə də̀ laa ŋwə lùu buꞌ tɨ́ nu bwə. 35Wə faŋ ŋwə lùu buꞌ kee yaa kɨ shi taa ŋii, goꞌsə shɔ me. Yaa kɨ luu sheꞌ wee wə bi, faŋ ŋwə yaa kɨ goꞌsə taa ŋii tii wi ghee nshə. 36Nɨniŋ, Wee Nwi kɨ luu kɨ yɨsə laa viŋ kee baa lùu vəbuꞌ me, buu viŋ taa nyɨŋ fɨ lùu vəbuꞌ yinsəŋ. 37Mə kɔꞌ kɨɨ laa viŋ lùu vɨɨ yikuu Abraham. Luu nə, viŋ mèꞌtə kɨ toꞌ kəə jɨɨ zwi mə, buꞌ laa viŋ kee bìŋ yigisə nyaa me. 38Mə gisə nu ŋkɨə faŋ mə yè fɨ ghɔ Tii ŋwaa. Viŋ nɨzi yɨsə vənu faŋ viŋ nə zɔ̀ fɨ ghɔ tii wiŋ.» 39Vəŋ bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, tɨɨ vəŋ lùu Abraham. Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Nii lùu laa viŋ lùu vaŋ Abraham, buu viŋ kɨ yɨ nu ŋkɨə faŋ Abraham nəə yɨ. 40Luu nə, viŋ kəə zwi mə, faŋ mə lùu wə faŋ mə gisə nu yinsəŋ tɨ́ viŋ, faŋ mə nə zɔ̀ fɨ ghɔ Nwi. Abraham nəə kee yɨsə kəŋ nu ghɔ́ me. 41Gə̀ fɨ maa viŋ, viŋ yɨ vənu və wə dɨday faŋ luu tii wiŋ fɨ maa nshinə yiŋ.» Vəŋ gi tɨ́ ŋwə laa, «Yia lùu vəbigɔ. Luu sheꞌ Nwi nɨnɔŋ lùu tii wia.» 42Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Nii toꞌ lùu yinsəŋ laa Nwi lùu tii wiŋ, buu viŋ kɨ kaw mə, buꞌ laa mə ndɔ̀ fɨ yɨ Nwi, baa lùu ŋwiŋ wi. Mə kee jwì maa yizii nyaa me, nə tɔ̀ŋ Nwi tɔ̀ŋ mə. 43Sii yɨ̀ kə viŋ kee zɔ nu ŋkɨə faŋ mə gisə me? Ŋkə lùu sheꞌ laa viŋ kee kàw zɔ yigisə nyaa me. 44Tii wiŋ lùu Satan, tɨɨ vəzwitə vəbwəvə. Viŋ yɨsə sheꞌ vənu mbɨə faŋ tii wiŋ Satan kàw. Shù fɨ maa vənzi, Satan nə luu wuu məzwilə vɨɨ. Ŋwə kee kàw yinsəŋ me, nu yinsəŋ kee lùu taa fwi ŋwə tuu kəmuꞌ me. Ŋwə gisə sɨɨ sheꞌ ba, yuu nshinə yi dùꞌ, buꞌ laa ŋwə lùu wuu ba, baa lùu tɨɨ təba. 45Gə̀ fɨ maa mə, mə gisə vənu və yinsəŋ tɨ́ viŋ kɔ̀ŋ Nwi, viŋ kee biŋ mə me. 46Wə lùu taa ŋwaa viŋ faŋ kaꞌ ŋwə gì laa mə yɨ̀ nu bwə kəmuꞌ mu? Wə kee lùu shɔ tuu muꞌ me. Fɔnə mə gisə nu yinsəŋ, sii yɨ̀ kə viŋ kee bìŋ mə me? 47Wə kɨ luu, lùu wee Nwi, buu ŋwə taa kɨ zɔ yigisə Nwi biŋ. Nu ŋkɨə faŋ ŋkə yɨ̀ laa kɨ viŋ zɔ yigisə Nwi kee biŋ me, luu buꞌ laa viŋ kee lùu vaŋ Nwi me.»
Faŋ Yeso nə gì laa yi kwàlə shɔ̀ɔ Abraham
48Vɨɨ kwalə vɨɨ Jus vɔ́ bitə tɨ́ Yeso laa, «Maa yia gì nu bɔŋsə laa a lùu wuu Samaria, baa nə laa zwitə bwə lùu taa ŋwaa ghɔ.» 49Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Zwitə bwə kee lùu taa ŋwaa mə me. Mə zɔnə lùu Tii ŋwaa, kɔ̀ feenə tɨ́ ŋwə. Gə fɨ maa viŋ, viŋ ndasə mə. 50Kee kəə mə laa vɨɨ kɨ kɔ feenə shee me. Wə mɔ́ꞌ lùu shɔ faŋ ŋwə kəə kɔ feenə shee. Ŋwə ndɔ sɔꞌ nu kɔ́ nɨzi. 51Viŋ zɔ! Mə naysə tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, kɨ luu wə biŋ, nùŋsə yigisə nyaa, buu ŋwə ndɔ goꞌsə yighee muꞌ, kee ku me.» 52Vɨɨ Jus vɔ́ gi tɨ́ ŋwə laa, «Buꞌ yigisə yə, yia yè yinsəŋ laa zwitə bwə lùu taa ŋwaa ghɔ. Ŋkee fɨshi Abraham nə ku, nshiisə-ŋii sɔghɔ nə kùkə nɨzi. Sii yɨ̀ kə buu a gi laa wə kɨ luu biŋ yigisə yə, buu ŋwə kee ndɔ ku me? 53Tii wia Abraham nə kù, a kwàlə shɔ̀ɔ ŋwə mu? Nshiisə-ŋii sɔghɔ nə kukə̀. A sii bɨꞌtə laa a lùu ndə?» 54Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Mə nii toꞌ kɨ koꞌsə ŋwaa ŋwaa, laa vɨ kɨ fee mə, buu lùu nu day day. Luu nə, kɔ sheꞌ Tii ŋwaa kɔ feenə shee. Tii ŋwaa faŋ viŋ gì laa luu Nwi wiŋ, 55faŋ viŋ kee bee kɨɨ nə ŋwə me. Kɨɨ sheꞌ mə nə ŋwə. Mə nii toꞌ gì laa mə kee kɨɨ nə ŋwə me, buu mə sɨ̀ɨ ba, buu mə luu sheꞌ yaa viŋ vɨɨ təba. Luu nə, mə naysə tɨ́ viŋ laa mə kɨɨ nə ŋwə. Mə baa zɔnə ŋwə, nuŋsə yigisə yi. 56Tii wiŋ Abraham nə kɨ̀ꞌ maa məye shi məbi kaŋ nə məŋaytə. Ŋwə nə ye, ŋàytə ŋkee dɨdɨꞌ.» 57Vɨɨ Jus vɔ́ gi laa, «Aŋ ghɔ, a kee ta lùu ŋuꞌ muu-ntee me, kɨ kəə gì laa a nə yè Abraham lee?» 58Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ zɔ! Mə gì tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, mə nə luu shɔ, buu vɨ ndɔ kɨ dùꞌ bì Abraham.» 59Yeso nə gi nɨniŋ, vəŋ bwilə ŋoꞌsə fɨ nsi maa mətumə ŋwə shɔ laa ŋwə ku. Luu nə, Yeso buꞌsə fɨ yɨ vəŋ, fùu fɨ taa ŋii Nwi.
9Faŋ Yeso nə shùꞌ wuu sɨ fɨsə, vɨɨ Farisii twey nu ki
1Yeso nəə toꞌ fɨ jɨɨ, yè wuu sɨ fɨsə mɔ́ꞌ faŋ sɨ ghi nə fɨ shù fɨ nə faŋ vɨ nə bì ŋwə. 2Vɨɨ məzwetə nu Yeso bitə tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, nə yɨ̀ ndə yɨ̀ nu bwə, buu sɨ wə ŋwə̀ fɨ? Nə yɨ̀ ŋwə mu, mu nə yɨ̀sə vətɨɨ vi?» 3Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Sɨ fɨsə ghi nə kee jwì fɨ maa nu bwə ki me, tɨꞌnə me fɨ ghɔ nu bwə vətɨɨ vi me. Ŋkə nə gày sheꞌ laa vɨɨ ndɔ ye nu shuu yɔŋ ŋkɨə faŋ Nwi taa ndi wutə ki, yɨ̀ maa ŋwə. 4Bàw nsiŋ faꞌ vəfaꞌ və wə ntɨə faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə, faŋ fu kɨ bii. Fu jɨjɨ, faŋ fu jɨ, wə taa kee baa kìi yighee kɨ faꞌ me. 5Yighee njyə faŋ mə kɨ bii taa mbi nyə̀, mə lùu məley taa mbi.» 6Yeso nə gì yigi yɔ́, shèꞌ mənti nsi, tɔ̀tə shɔꞌ nə wee-ghɔ wi, ndì, fìꞌsə sɨ wə ghɔ́ faŋ sɨ ghi fɨ̀ nə. 7Ŋwə kɨ nii gì tɨ́ wə ghɔ́ laa ŋwə gə taa wee-fɨ-maghia faŋ vɨ tii nə Saylom, gə̀ sɔ̀ sɨ ghi shɔ. Ŋiꞌ yizii Saylom lùu laa, «Wə faŋ vɨ tɨtɔŋ.» Wə ghɔ́ gə sɔ̀ sɨ ghi, bə̀ŋ jwì, kɨ ye vədɨꞌ. 8Vɨɨ njɨɨsə vi nə vɨɨ faŋ vəŋ nə kɨ̀ɨ nə ŋwə faŋ ŋwə nəə ndwaŋ vəndwaŋ, gi laa, «Kee lùu wə ntɨə faŋ ŋwə nə dùꞌ kɨ ndwaŋ vətɔ yimu?» 9Vɨɨ mɔ́ꞌ gi laa ɔŋ, lùu ŋwə. Vɨɨ mɔ́ꞌ twey laa, kee lùu ŋwə me, laa luu sheꞌ wə faŋ ŋwə fɨ̀nə ŋwə. Nɨniŋ, nshɨ-tɔ wə ghɔ́ gi laa lùu yi. 10Vəŋ bitə tɨ́ ŋwə laa sii yɨ̀ kə buu ŋwə kɨ ye vədɨꞌ? 11Ŋwə bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Wə wì faŋ vɨ tii ŋwə nə Yeso nə, tɔ̀tə shɔꞌ, fìꞌsə sɨ mə, gì laa mə gə taa wee-fɨ-maghia faŋ vɨ tii nə Saylom, gə̀ sɔ̀ sɨ ŋaa shɔ. Mə gə shɔ, gə̀ sɔ̀ sɨ ŋaa, kɨ nii yè vədɨꞌ sheꞌ yighee yɔ́.» 12Vəŋ bitə tɨ́ ŋwə laa, «Wə ghɔ́ bə?» Ŋwə gi laa yi kee yikɨɨ me.
13Vəŋ ndi wə ghɔ́ faŋ sɨ ghi nə fɨ̀ nə, gə̀ nə ŋwə tɨ́ vɨɨ Farisii. 14Shi ŋkɨə faŋ Yeso nə tɔ̀tə shɔꞌ, ndɔ̀ yɨ̀ wuu sɨ fɨsə ghɔ́ yenə nə, nə luu shi zwisə Nwi. 15Vɨɨ Farisii vɔ́ baa kɨ bitə tɨ́ wə ghɔ́ laa nu kɔ́ nə gày kɨkə, buu ŋwə kɨ ye vədɨꞌ. Ŋwə baa nàysə tɨ́ vəŋ laa Yeso nə tɔ̀tə shɔꞌ, fìꞌsə sɨ yi, yi sɔ sɨ ghi, kɨ nii yè vədɨꞌ. 16Vɨɨ mɔ́ꞌ fɨ taa ŋwaa vɨɨ Farisii gi laa, «Kaꞌ wə ŋwə̀ kee ndɔ̀ fɨ ghɔ Nwi me, buꞌ faŋ ŋwə kee nùŋsə nuŋsə shi zwisə Nwi me.» Vɨɨ mɔ́ꞌ gi laa, «Sii kaꞌ wuu məyɨ vənu vəbwəvə yɨsə nu shuu yɔŋ nee kɨkə?» Nɨniŋ, vəŋ gaasə yiŋwaa vəway vəbɔɔ. 17Vəŋ bitə tɨ́ wə ghɔ́ faŋ sɨ ghi nə fɨ̀ nə, laa ŋwə gì ŋkii laa kə, laa wə ntɨə faŋ ŋwə yɨsə sɨ ghi yenə nə, lùu kɨkə? Wə ghɔ́ gi laa lùu nshiiŋii-sɔghɔ.
18Vɨɨ kwalə vɨɨ Jus kɨ nii tìi vətɨɨ və wə ghɔ́, buꞌ laa vəŋ nə kee biŋ laa sɨ wə ghɔ́ nə fɨ̀ buu baa ley me. 19Vəŋ tii vətɨɨ və wə ghɔ́, bìtə tɨ́ vəŋ laa, lùu wee vəŋ faŋ vəŋ gì laa sɨ ghi nə fɨ̀ shù fɨ faŋ vɨ nə bì ŋwə nə mu? «Sii yɨ̀ kə buu ŋwə kɨ ye vədɨꞌ?» 20Vətɨɨ vi bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Yia kɔꞌ kɨɨ laa ŋwə lùu ŋwiŋ wia, baa nə laa vɨ nə bì ŋwə nə sɨ ghi fɨsə. 21Luu nə, yia kee kɨɨ faŋ ŋwə yɨsə buu kɨ ye vədɨꞌ me. Yia kee kɨ̀ɨ nə wə ntɨə faŋ ŋwə yɨ̀sə buu ŋwə kɨ ye vədɨꞌ me. Viŋ bitə tɨ́ ŋwə. Ŋwə lùu wəndɔŋ, kaꞌ ŋwə nàysə nu ki tɨ́ viŋ.» 22Vətɨɨ vi nə gì nɨniŋ, buꞌ laa vəŋ nəə fee vɨɨ Jus vɔ́, buꞌ laa vɨɨ Jus vɔ́ nə duꞌtə vəŋ tə laa, wə faŋ ŋwə taa biŋ ntee, ndɔ gì ntee laa Yeso lùu wə ntɨə faŋ Nwi shòꞌ, buu vəŋ taa fuusə ŋwə fɨ taa ŋii məshəŋtə vəŋ yighee muꞌ. 23Lùu ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ ŋkə nə yɨsə laa vətɨɨ vi gi laa vɨ bitə tɨ́ ŋwə, ŋwə lùu wuu taa.
24Nɨniŋ, vəŋ baa tìi wə ghɔ́ faŋ sɨ ghi nə fɨ̀ nə, lwesə ghee bɔɔ, gì tɨ́ ŋwə laa, «Bàw a fee Nwi, gì nu yinsəŋ vɨsɨ Nwi! Yia kɔꞌ kɨɨ laa wə ntɨə faŋ a gì laa ŋwə ŋàꞌsə sɨ ghə nə, lùu wuu məyɨ vənu vəbwəvə.» 25Wə ghɔ́ gì laa, «Ŋwə lùu wuu bwə mu, mu lùu wuu jəə? Mə kee kɨɨ me. Mə kɨɨ sheꞌ nu kəmuꞌ laa, sɨ ŋaa nə fɨ̀, luu ndwə, mə ye vədɨꞌ.» 26Vəŋ bitə tɨ́ ŋwə laa, Yeso nə yɨ̀ kə maa ŋwə, baa nə laa ŋwə nə yɨ̀ sɨ ghi ley kɨkə? 27Ŋwə bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Mə duꞌtə mə naysə tɨ́ viŋ. Viŋ kee kaw zɔ me. Viŋ sii kəə laa mə baa nàysə kə tɨ́ viŋ? Viŋ kəə kɨ beꞌsə ŋwə nɨzi mu?» 28Vəŋ ndasə ŋwə, gì laa, «A lùu wuu məbeꞌsə nu wə ghɔ́ lee! Gə̀ fɨ maa yia, yia beꞌsə nu Mose. 29Yia kɔꞌ kɨɨ laa ŋkee fɨshi Nwi nə gì tɨ́ Mose. Gə̀ fɨ maa wə ŋwə̀, yia kee kɨɨ nə fɔɔ faŋ ŋwə ndɔ̀ fɨ fuŋ me.» 30Wə ghɔ́ gi laa, «Mə zɔ ŋkee nu shuu yɔŋ mɔɔ! Wə wì nii ŋàꞌsə sɨ ŋaa; viŋ gi laa viŋ kee kɨɨ fɔɔ faŋ ŋwə ndɔ̀ fɨ fuŋ me lee? 31Nsiŋ kɔꞌ kɨɨ laa Nwi kee yaa kɨ zɔ məshɔꞌtə vɨɨ vənu vəbwəvə me. Nwi zɔ sheꞌ məshɔꞌtə wə ntɨə faŋ ŋwə bəŋsə Nwi, yɨ nu ŋkɨə faŋ Nwi kàw. 32Shù fɨ nə faŋ mbi nə zì, vɨ nə kee ta zɔ laa, wə faŋ vɨ nə bì ŋwə nə sɨ ghi fɨsə, wə yɨ̀sə ŋwə ye vədɨꞌ me. 33Yeso nə toꞌ kee ndɔ̀ fɨ ghɔ Nwi me, buu kaꞌ ŋwə kee yɨ̀ kəŋ nu ghɔ́ me.» 34Vəŋ bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «A lùu wə faŋ vənu vəbwəvə lùu tɔ ghɔ, shù fɨ faŋ vɨ nə bì ghɔ. A kəə lùu yaa wuu mədeesə wia lee?» Vəŋ gi nɨniŋ, jɔ̀ŋ ŋwə fɨ taa ŋii məshəŋtə vəŋ.
35Yeso zɔ laa vɨ jɔŋ wə ghɔ́, ŋwə jwi ye wə ghɔ́, bìtə tɨ́ ŋwə laa ŋwə bìŋ Wuu yinsəŋ Nwi mu? 36Wə ghɔ́ bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Wuu yinsəŋ Nwi ghɔ́ lùu ndə? Naysə shee, tɨta, tɨ́ kaꞌ mə nùŋ fwi nyaa maa ŋwə!» 37Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «A duꞌtə a ye ŋwə. Kɨ gisə ŋwə tɨ́ ghɔ.» 38Ŋwə gi laa, «Tɨta, mə bìŋ, nùŋ fwi nyaa maa ghɔ,» kɨ nii tùŋ vətɔ vəyəə vi nsi vɨsɨ Yeso. 39Yeso gi laa, «Mə nə jwì mbi nyə̀ maa məgaasə vɨɨ, laa vɨɨ faŋ vəŋ kee yɨyenə me, yenə; vɨɨ faŋ vəŋ yɨyenə, sɨ vəŋ fɨ.» 40Vɨɨ Farisii vəmɔ́ꞌ faŋ vəŋ nə luu maa shəŋ kɔ́, zɔ yigi yɔ́, bìtə tɨ́ Yeso laa, «A kəə gì laa sɨ ghia luu fɨsə nɨzi mu?» 41Ŋwə bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ nii toꞌ biŋ laa sɨ ghiŋ fɨ, buu nu bwə kee lùu maa viŋ me. Luu nə, viŋ gì laa, viŋ yɨyenə. Nɨniŋ, nu bwə gòꞌsə maa viŋ.»
10Yigisə tii kɔ̀ŋ bisə-njɨɨ
1Yeso baa kɨ gì tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ zɔ! Mə naysə ŋkee nu yinsəŋ tɨ́ viŋ laa, wə ntɨə faŋ ŋwə kee shɔ̀ɔ fɨ shuu ŋkɔꞌ bisə-njɨɨ, buu ŋii taa ŋkɔꞌ me, luu nə, koꞌ fɨ tɔ ŋkɔꞌ, ŋìi taa ŋkɔꞌ bisə yɔ́, buu wə ghɔ́ lùu ndɔꞌ. 2Wə ntɨə faŋ ŋwə ŋìi taa ŋkɔꞌ fɨ shuu ŋkɔꞌ lùu wuu məmɔꞌ bisə-njɨɨ. 3Wə ntɨə faŋ ŋwə shii shuu ŋkɔꞌ bisə, ŋaꞌsə tɨ́ ŋwə; bisə si kɨɨ nə ŋwə, kɨ̀ɨ nə gɨ yi faŋ ŋwə tii nsə maa yizii, ndi nsə, fuu nə nsə fu. 4Faŋ ŋwə fùusə bisə si fu, ŋwə shɔɔ vɨsɨ, nsə kɨ beꞌsə ŋwə, buꞌ laa nsə kɨɨ nə gɨ yi. 5Gə̀ fɨ maa wə dɨday faŋ ŋwə jɨjwi, nsə kee bèꞌsə ŋwə me, nsə kii bee nyɨnyɨŋ fɨ ghɔ ŋwə, buꞌ laa nsə kee kɨɨ nə ŋwə me, kee kɨɨ nə gɨ yi me.» 6Yeso nə gì yigisə tii nyə̀ tɨ́ vəŋ, vəŋ kee kɨ̀ɨ nə ŋiꞌ yigisə tii yɔ́ me.
Faŋ Yeso lùu shuu ŋkɔꞌ yifwàŋ Nwi
7Nɨniŋ, Yeso baa kɨ gì tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ zɔ! Mə gì tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, mə lùu yaa shuu ŋkɔꞌ bisə ghɔ́. 8Vɨɨ vənshə faŋ vəŋ nə jwì vɨsɨ mə, lùu vəndɔꞌ, bisə-njɨɨ nə kee zɔnə vəŋ me. 9Mə lùu yaa shuufɔ, wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə shɔ̀ɔ fɨ maa mə, ndɔ bwey. Ŋwə ndɔ kɨ ŋii baa fuu faŋ ŋwə kàw, yè gay jəənə maa məkwə. 10Ndɔꞌ yaa kɨ ŋii sheꞌ maa məshaw, nə maa məzwi, baa nə maa məbɨsə vətɔ. Gə̀ fɨ maa mə, mə nə jwì laa vɨɨ kii məbwey vəlwaŋ faŋ ŋwə kee yaa kɨ me me.»
Faŋ Yeso lùu yaa nshii bisə yijəə
11«Mə lùu yaa nshii bisə yijəə. Nshii bisə yijəə yaa kɨ ku tɔ bisə si. 12Gə̀ fɨ maa wə ntɨə faŋ ŋwə faꞌ faꞌ maa ka, faŋ ŋwə kee lùu tɨɨ bisə me, kɨ ghaŋ kəŋ wə ghɔ́ ye nyaa yibwə nə jwì, buu ŋwə taa nyɨŋ, mèꞌtə bisə sɔ́, nyaa yɔ́ jiatə bisə sɔ́, sàynə nsə. 13Wə ghɔ́ faŋ ŋwə faꞌ luu ka wi nə, kee shə̀ŋ maa bisə sɔ́ me, buꞌ faŋ kee kìi ŋwə me, nu bisə sɔ́ kee za ŋwə me. 14Mə luu nshii bisə yijəə. Mə kɨɨ nə bisə saŋ, bisə saŋ kɨɨ nə mə. 15Luu sheꞌ faŋ Tii ŋwaa kɨ̀ɨ nə mə; mə baa kɨ̀ɨ nə Tii ŋwaa. Nɨniŋ, mə bìŋ maa məku tɔ bisə saŋ maa məbweysə nsə. 16Mə baa kìi bisə səmɔ́ꞌ faŋ nsə kee lùu taa nwaa bisə taa ŋkɔꞌ yɔ́ me. Bàw laa mə ndi bisə yinsii nɨzi, kɨ shiinə nsə. Nsə taa zɔ gɨ nyaa nɨzi. Bisə sənshə taa faynə shəŋ muꞌ, gù fa kəmuꞌ, nshii bisə yimuꞌ kɨ shii. 17Ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ Tii ŋwaa kaw mə, luu buꞌ faŋ mə bìŋ yiku, ndɔ̀ baa kìi məbwey fɨ yighee yiba. 18Ŋkə kee lùu laa wə ndɔ baꞌsə məbwey fɨ ghɔ mə nə wutə ki me. Ndɔ biŋ mə biŋ yiku ŋgɨɨ-mə. Mə kìi wutə maa məbiŋ yiku, baa nə wutə maa məywey fɨ shɨ yiku. Nə kɔ̀ Tii ŋwaa kɔ ntɨ nyə̀ nə wutə kɔ́ shee.» 19Vɨɨ Jus zɔ yigi yɔ́, baa kii gaasə vəway vəbɔɔ buꞌ ŋwə. 20Vɨɨ vəyaŋ gi laa zwitə bwə taa ŋwaa ŋwə, ŋwə ghɨghenə, baa nə laa, «Viŋ sii zɔ vənu mbɨə faŋ ŋwə gisə tɨ́ kə?» 21Vɨɨ mɔ́ꞌ gi laa, «Kee lùu yigisə wuu zwitə bwə nə me, kaꞌ zwitə bwə yɨ̀sə sɨ wuu sɨ fɨsə yènə mu?»
Faŋ vɨɨ kwalə vɨɨ Jus nə twèy Yeso
22Kɨ luu maa vəshi mbɨə faŋ vɨɨ Jus yaa kɨ lumə shi ŋkɨə faŋ vɨ nə baa ŋàꞌsə shuu ŋii Nwi yikwalə shɔ ntɨꞌ Jerusalem. Nə luu maa yighee gwə. 23Yeso nə toꞌ fɨ taa tɔ-fesə, faŋ vɨ nəə tii nə tɔ-fesə Solomon, taa ŋii Nwi yikwalə. 24Vɨɨ kwalə vɨɨ Jus jwi yɨ ŋwə, kìa ŋwə, gì tɨ́ ŋwə laa, «A sii taa tay kɨkə, buu naysə wə ntɨə faŋ a lùu tɨ́ yia. Kɨ luu laa a luu Kristo, wə ntiə faŋ Nwi fɔ̀ɔlə ŋwə, a nàysə tɨ́ yia ntee.» 25Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Mə duꞌtə mə naysə wə ntɨə faŋ mə lùu tɨ́ viŋ. Luu nə, viŋ kee bìŋ yigisə nyaa me. Vənu mbɨə faŋ mə yɨsə maa yizii Tii ŋwaa, mbə dəsə wə ntɨə faŋ mə lùu tɨ́ viŋ. 26Viŋ kee kaw biŋ mə me, buꞌ laa viŋ kee lùu vɨɨ vaŋ me. 27Gə̀ fɨ maa vɨɨ vaŋ, vəŋ lùu yaa bisə-njɨɨ faŋ nsə zɔ gɨ nshii vəŋ. Mə luu nshii vəŋ. Vəŋ zɔ gɨ nyaa. Mə kɨɨ nə vəŋ. Vəŋ bèꞌsə mə. 28Mə kɔ məbwey tɨ́ vəŋ faŋ ŋwə kee ndɔ mè me. Vəŋ kee ndɔ kukə me. Kaꞌ wə kee baa shaw vəŋ fɨ ghɔ mə me. 29Tii ŋwaa, faŋ ŋwə nə kɔ̀ vəŋ shee, kwàlə shɔ̀ɔ vɨɨ vənshə. Kaꞌ wə kee lùu shɔ, tɨ́ kaꞌ ŋwə fi vəŋ fɨ ghɔ ŋwə me. 30Tii ŋwaa nə mə lùu fa kəmuꞌ.» 31Vɨɨ Jus zɔ yigi Yeso yɔ́, baa kɨ bwilə ŋoꞌsə fɨ nsi maa mətumə ŋwə shɔ. 32Ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ duꞌtə viŋ ye vənu vəjəəvə vəyaŋ faŋ mə yɨ̀sə maa wutə Tii ŋwaa. Fɨ taa vənu vɔ́, viŋ sii kəə tumə mə nə ŋoꞌsə buꞌ ŋkɨə nu fɨ taa vənu vɔ́, yuu mə yɨ̀ nə?» 33Vɨɨ Jus vɔ́ bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Kee luu buꞌ vənu vəjəəvə faŋ a yɨ̀, faŋ yia kəə tumə ghɔ nə ŋoꞌsə me. Yia tumə ghɔ nə ŋoꞌsə, buꞌ laa a ndà Nwi, faŋ a ndì nshɨ-tɔ wə yaa Nwi, faŋ a lùu sheꞌ wə mənsaw.» 34Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Maa vɨ nə nyɔ̀ꞌ taa ŋwaꞌlə nuŋsə yiŋ laa, Nwi gì laa, viŋ lùu vənwi? 10.34 Sam 82.6.35Viŋ kɔꞌ kɨɨ laa yigi fɨ taa ŋwaꞌlə Nwi lùu yigisə yinsəŋ faŋ nyə gòꞌsə yighee muꞌ. Nɨniŋ, ŋwaꞌlə Nwi tii vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə nùŋsə yigisə Nwi yɔ́, nə vənwi. 36Nɨniŋ, sii yɨ̀ kə viŋ gi laa mə ndà Nwi, buꞌ faŋ mə gì laa mə faŋ Tii ŋwaa nə shòꞌ mə, baa tɔ̀ŋ mə taa mbi nyə̀, mə lùu Wee Nwi. 37Kɨ luu laa mə kee faꞌ faꞌ ŋgwə faŋ kɔ̀ Tii ŋwaa shee me, kɨ viŋ biŋ mə me. 38Luu nə, mə kɨ luu kɨ faꞌ faꞌ Tii ŋwaa, bàw viŋ biŋ. Viŋ kee kɔlə bìŋ mə maa nu ŋkɨə faŋ mə gì me, kaꞌ viŋ bìŋ mə buꞌ nu ŋkɨə faŋ mə yɨ̀sə, tɨ́ kaꞌ ŋkə taa lèy tɨ́ viŋ, laa Tii ŋwaa lùu fɨ yiba jɨŋ mə, mə lùu fɨ yiba jɨŋ Tii ŋwaa.» 39Vɨɨ vɔ́ nə baa kəə jia Yeso, luu nə, Yeso fi ŋwaa wi fɨ ghɔ vəŋ, gə̀.
Faŋ vɨɨ vəyaŋ nə nùŋ fwisə vəŋ maa Yeso fɨ yiba muu mə Jordan
40Yeso kɨ nii bəŋ gə̀ tɔ̀ŋ muu mə Jordan, gə̀ zìꞌ maa shəŋ ŋkɨə faŋ Jɔn nə fɔŋ duꞌ shɔ, kɨ kɔ muu mə Nwi tɨ́ vɨɨ. Yeso gòꞌ yifi, shi shɔ. 41Vɨɨ vəyaŋ jwi yɨ ŋwə, kɨ gisə laa, «Jɔn nəə kee yɨ vənu və shuu yɔŋvə me. Luu nə, vənu vənshə faŋ ŋwə nə gi kɔ̀ŋ wə ŋwə̀, lùu yinsəŋ.» 42Nɨniŋ, vɨɨ vəyaŋ jwi, nùŋ fwisə vəŋ maa Yeso maa shəŋ kɔ́.
11Faŋ Yeso nə ywèysə Lasarɔs fɨ shɨ yiku
1Wə mɔ́ꞌ nə luu shɔ ntɨꞌ Betani, shɨ Judia, zɨzasə. Yizii wə ghɔ́ luu Lasarɔs. Vaŋ-nshwi vi vəki nə luu shɔ nɨzi. Təzii təvəŋ luu Meri nə Marta. 2Nə luu Meri ŋgwə faŋ ŋwə nə zwisə məŋgwə mə shwaŋ ndɔŋnə ghuu Yeso, baa tɔ̀ŋsə ghuu Yeso nə nyuŋsə tɔ si nə. Lasarɔs, weenshu Meri ghɔ́, nə zɨzasə. 3Vaŋ-nshwi Lasarɔs tɔŋ ntɔŋ tɨ́ Yeso laa, «Ŋkee wuumba wə Lasarɔs faŋ a kàw ŋwə, zɨzasə.» 4Yeso zɔ ntɔŋ yɔ́, gì laa, kɨ za kɔ́ kee taa jwi nə yiku me. Ŋkə lùu sheꞌ laa vɨɨ taa ye yikwalə Nwi, laa vɨ taa kɨ kɔ feenə tɨ́ Wee Nwi. 5Yeso nəə kaw Marta nə Meri nə Lasarɔs. 6Luu nə, yighee njyə faŋ ŋwə nə zɔ nu za Lasarɔs kɔ́, ŋwə nə baa bètə, shì vəshi vəbɔɔ maa shəŋ ŋkɨə faŋ ŋwə nə luu shɔ nə, 7buu gì tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki laa, «Nsiŋ bəŋ gə shɨ Judia.» 8Vɨɨ məzwetə nu ki gi tɨ́ ŋwə laa, «Ebee tɨta, sheꞌ ndwə faŋ vɨɨ Jus kəə tumə ghɔ nə ŋoꞌsə zwi, a kəə bəŋ gə kwiŋ yɔ́ lee?» 9Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa shi ŋkwəŋ luu vələə njɔsə-bɔɔ, wə faŋ ŋwə toꞌ nə shɨshwi, kaꞌ ŋwə kee tùŋ ghuu ki me, buꞌ faŋ shɨshwi mbi ŋwə̀ dəsə jɨɨ tɨ́ ŋwə yijəə. 10Yaa kɨ tuŋ wə ntɨə faŋ ŋwə toꞌ vətuꞌ taa mfiŋsə tuŋ ghuu ki, buꞌ laa ŋwə toꞌ taa mfiŋsə, kee kìi ndiꞌ me. 11Ŋwə nə gì nɨniŋ, baa gi tɨ́ vəŋ laa, «Wuumba ŋwaa-nsiŋ Lasarɔs bɨbwey. Mə taa gə shɔ, gə̀ yəŋ ŋwə.» 12Vɨɨ məzwetə nu ki gi tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, ŋwə bɨbwey, buu ŋwə taa bwaŋnə.» 13Nɨniŋ nə, yigisə Yeso yɔ́ nə luu laa Lasarɔs kù, luu nə, vɨɨ məzwetə nu ki nə bɨꞌtə laa ŋwə gì yinsəŋ laa Lasarɔs bɨbwey. 14Nɨniŋ, Yeso tɔ ntee laa, Lasarɔs ku, 15baa gì laa, «Mə ŋaytə laa mə nii kee lùu shɔ me buꞌ viŋ, buꞌ laa vənu və̀ gay nee tɨ́ kaꞌ viŋ nùŋ fwi siŋ maa mə. Viŋ ndɔ, nsiŋ gə, nsiŋ gə yè ŋwə.» 16Tɔmas faŋ vɨ tii ŋwə nə Siꞌye nə, gi tɨ́ vəliŋ vi laa, «Viŋ kɨ nshɔ, nsiŋ vɨ vəŋ gə mɔ́ꞌ, tɨ́ la nsiŋ vɨ vəŋ kukə mɔ́ꞌ.»
17Nɨniŋ, vəŋ ndɔ, gə̀ ziꞌ Betani. Faŋ vəŋ nə ziꞌ yifi, zɔ laa shù fɨ nə faŋ vɨ tə̀ə Lasarɔs, lùu vəshi yishwe. 18Ntɨꞌ Betani yɔ́ nə luu nshənə fɨ ntɨꞌ Jerusalem. Ŋkə nə luu sheꞌ yaa vəkilomita vətia. 19Nɨniŋ, vɨɨ Jus nə jwì shɔ vəyaŋ maa məjwi kee yiku yɔ́ tɨ́ Marta nə Meri faŋ weenshu vəŋ kù. 20Faŋ Marta nə zɔ laa Yeso jɨjwi shɔ, ŋwə ndɔ fɨ nsi, fùu fu, gə̀ fàynə ghɔ Yeso jɨɨ. Meri duꞌ taa ŋii, shiŋii. 21Faŋ Marta nə yè Yeso jɨɨ, gì tɨ́ ŋwə laa, «A yaa toꞌ lùu feenə, buu weenshu ŋwaa yaa kee yiku me. 22Nɨniŋ, mə kɔꞌ kɨɨ laa, fa tɨ̀ me fa faŋ a ndwaŋ fɨ ghɔ Nwi, Nwi taa kɔ, faŋ weenshu ŋwaa kɔlə duꞌtə ŋwə ku nə.» 23Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Weenshu wə taa ywey fɨ shɨ yiku.» 24Marta bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Mə kɔꞌ kɨɨ laa ŋwə ndɔ ywey fɨ shɨ yiku maa shi ŋkɨə faŋ vɨɨ vənshə ndɔ kɨ ywey fɨ shɨ yiku maa vəndwə və mbi.» 25Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Məywey fɨ shɨ yiku nə məbwey vəlwaŋ ndɔ̀ fɨ ghɔ mə. Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə nùŋ fwi yi maa mə, baa kɔlə kɨku, ŋwə ndɔ kii məbwey vəlwaŋ. 26Wə ntɨə faŋ ŋwə lùu yinyay ndwə ndwə, nùŋ fwi yi maa mə, kaꞌ ŋwə kee ku me, gòꞌsə yighee muꞌ. A bìŋ nɨniŋ mu?» 27Ŋwə bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Ɔŋ tɨta, mə kɔꞌ kɨɨ laa a lùu wuu məbweysə vɨɨ, Wee Nwi, ŋgwə faŋ Nwi nə gì laa ŋwə ndɔ jwi taa mbi nə.» 28Marta nə gì yigi yɔ́, shɔ̀ɔ gə̀ tìi weenshu wi Meri, shùmə tɨ́ ŋwə sheꞌ bwaŋnə laa, «Tii ŋwaa-nsiŋ jwì. Ŋwə tii ghɔ.» 29Meri zɔ, ndɔ̀ fɨ nsi, gə shəŋ ŋkɨə faŋ Yeso lùu shɔ, gə̀ fàynə ghɔ ŋwə. 30Yighee yɔ́, Yeso nə kee ta ŋii ŋkee taa ntɨꞌ yɔ́ me, ŋwə nəə kɨ bii sheꞌ shəŋ ŋkɨə faŋ Marta nii fɔŋ yè ŋwə shɔ nə. 31Vɨɨ mbɨə faŋ ghɔ vɨ vəŋ nə luu taa ŋii, faŋ vəŋ jwi kee yiku tɨ́ Meri nə, ye faŋ Meri ndɔ̀ fɨ nsi fùu fu titi nə. Vəŋ baa luu ndɔ̀ bèꞌsə ŋwə, buꞌ laa vəŋ nəə bɨꞌtə laa ŋwə gə shuu swi Lasarɔs, gə kɨ gwia yifi. 32Meri gə zìꞌ shəŋ ŋkɨə faŋ Yeso nə luu shɔ nə, nɔ̀ŋ nsi ghuu Yeso, gì tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta a yaa toꞌ lùu feenə, buu weenshu ŋwaa yaa kee yiku me.» 33Yeso ye faŋ ŋwə gwìa, vɨɨ mbɨə faŋ ghɔ vɨ vəŋ nə jwì mɔ́ꞌ, baa kɨ luu gwia, fwi Yeso shə. Ŋkə baa za ŋwə fɨ taa fwi ŋwə nɨzi. 34Ŋwə bitə laa, vɨ nə tə̀ə ŋwə fə? Vəŋ gi tɨ́ ŋwə laa ŋwə jwi ye. 35Vəŋ gə, Yeso gwia. 36Vɨɨ Jus vɔ́ gi laa, «Viŋ ye faŋ ŋwə nə kàw Lasarɔs.» 37Luu nə, vɨɨ mɔ́ꞌ gi laa, «Ŋwə nə yɨ̀ laa wuu sɨ fɨsə yenə; ŋwə nə kee kìi wutə maa məyɨsə laa wə ŋwə̀ kee ku yimu?» 38Fwi Yeso baa mètə shə. Ŋwə gə ziꞌ shuu swi Lasarɔs. Swi ghɔ́ nə luu ŋɔŋ faŋ vɨ nə fəŋ shuu wi nə ŋoꞌ yikwalə. 39Yeso gi tɨ́ vəŋ laa vəŋ baꞌsə ŋoꞌ yɔ́ fɨ shuu swi. Marta, weenshu Lasarɔs faŋ ŋwə nə kù nə, gi tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, ŋku wə kɔ́ taa kɨ luŋ, buꞌ laa ndwə lùu vəshi yishwe faŋ ŋwə nə kù nə.» 40Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Maa mə nii gì tɨ́ ghɔ laa a nùŋ fwi maa mə, buu a taa ye yikwalə Nwi.» 41Vəŋ baꞌsə ŋoꞌ yɔ́. Yeso ndeynə yizɔ, gì laa, «Tɨta, mə bwaŋ ghɔ, buꞌ laa a zɔ̀ gɨ nyaa. 42Mə kɔꞌ kɨɨ laa a zɔ gɨ nyaa ghee nshə. Mə gi nee buꞌ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ tɨŋnə feenə, tɨ́ kaꞌ vəŋ bìŋ laa tɔ̀ŋ ghɔ tɔ̀ŋ mə taa mbi nyə̀.» 43Ŋwə nə gì yigi nyə̀, mètə, ndɔ̀ baa gì ŋkee nəŋay laa, «Lasarɔs, fuu fu!» 44Sheꞌ yighee yɔ́, Lasarɔs faŋ ŋwə yaa ku nə, ndɔ fùu fu, vɨɨ ye, tɨ́ vɨ nə ka njwi tɔ ŋwə nə ghuu ghi, ndìŋ sɨ ghi nə njwi. Yeso gi laa vɨ keꞌtə vətɔ vɔ́ fɨ maa ŋwə, tɨ́ kaꞌ ŋwə kɨ toꞌ.
Faŋ vɨ nə kà yighaw tɔ Yeso
(Matiu 26.1-5; Mark 14.1-2; Lukas 22.1-2)
45Vɨɨ vəyaŋ fɨ taa nwaa vɨɨ Jus faŋ vəŋ nə jwì, jwi kee yiku tɨ́ vɨ Meri nə, ye nu ŋkɨə faŋ Yeso nə yɨ̀, kɨ nii nùŋ fwi vəŋ maa ŋwə. 46Luu nə, vɨɨ mɔ́ꞌ fɨ taa ŋwaa vəŋ gə yè vɨɨ Farisii, nàysə nu ŋkɨə faŋ Yeso nə yɨ̀ tɨ́ vəŋ. 47Vɨɨ məfeꞌ Nwi nə vɨɨ Farisii faynə taa ŋii məshia nsɔꞌsə, gì laa, «Nsiŋ yɨ kɨkə nə wə ŋwə̀ faŋ ŋwə yɨsə vəshwenə və shuu yɔŋvə vəyaŋ nee nə? 48Nsiŋ kɨ luu meꞌtə ŋwə, buu vɨɨ vənshə taa biŋ ŋwə. Vɨɨ Rom taa kɨ ye laa vɨɨ vənshə beꞌsə ŋwə, buu vəŋ taa jwi kɨ sɔꞌ ŋii Nwi yikwalə nyaa-nsiŋ, fì shɨ kaŋ-nsiŋ kənshə.» 49Wuu vəŋ mɔ́ꞌ faŋ nə luu wuu kwalə məfeꞌ Nwi maa ŋuꞌ yɔ́, yizii yi nə luu Kayafas, gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ kee kɨɨ nə nu me. 50Viŋ kee yikɨɨ laa ŋkə bàw tɨ́ viŋ laa wə muꞌ ku tɔ vɨɨ, shɔ̀ɔ fɨ ghɔ shɨ kaŋ-nsiŋ ndi ŋkwəŋ yimu?» 51Ŋwə nə kee gì nɨniŋ maa tɔ ki me. Nə kwàŋ Nwi taa fwi ŋwə, buꞌ laa ŋwə nə luu wuu kwalə məfeꞌ Nwi maa ŋuꞌ yɔ́. Nə luu mbɨꞌtə Nwi laa Yeso ndɔ ku tɔ vɨɨ, 52baa nə laa ŋwə nə kee ku sheꞌ buꞌ vɨɨ Jus me, ŋwə nə kù tɔ vɨɨ vənshə faŋ vəŋ lùu vaŋ Nwi, taa məshɨ mənshə fɨ mbi maa məfaynə vəŋ. 53Nɨniŋ, shù fɨ maa shi kɔ́, vəŋ nə kɔꞌnə faŋ vəŋ taa zwi ŋwə. 54Yeso kee baa kɨ toꞌ ntee fɨ taa shɨ Judia me, ŋwə ndɔ fɨ yifi gə maa kwiŋ mɔ́ꞌ, faŋ luu yɨ tɔɔ waꞌsə, maa ntɨꞌ yimɔ́ꞌ faŋ vɨ tii nə Efrem. Yeso gə kɨ shi shɔ ghɔ vɨ vɨɨ məzwetə nu ki.
55Yighee Pasa vɨɨ Jus kɨ kuꞌ, vɨɨ vəyaŋ fɨ maa vəshəŋ vənshə ndɔ koꞌ gə ntɨꞌ Jerusalem maa məlootə yiŋwaa vəŋ, buu shi Pasa taa kuꞌ. 56Vɨɨ vɔ́ nəə kəə Yeso, fàynə taa ŋii Nwi yikwalə, kɨ gisə wə nə wə laa, «A sii bɨꞌtə laa kə? Ŋwə kee taa jwi maa Pasa ŋwə̀ yimu?» 57Vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi, nə vɨɨ Farisii nə duꞌtə vəŋ gi ghee yaŋ laa, wə kɨ luu kɨ̀ɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ ŋwə lùu shɔ, wə ghɔ́ naysə, vɨ gə jia ŋwə.
12Faŋ Meri nə zwisə Yeso nə məŋgwə
1Vəshi goꞌ ntɔfə, shi Pasa kuꞌ, Yeso bəŋ jwi ntɨꞌ Betani, faŋ lùu shəŋ ŋkɨə faŋ ŋwə nə ywèysə Lasarɔs fɨ shɨ yiku nə. Lasarɔs nə shi taa ntɨꞌ yɔ́. 2Vɨ naanə fazɨ, tìa Yeso shɔ. Marta nə gaasə fazɨ kɔ́. Lasarɔs nə luu shɔ nɨzi, ghɔ vɨ vəŋ nə zɨ mɔ́ꞌ. 3Meri jwi shəŋ ŋkɨə faŋ Yeso nə duꞌ shɔ nə, jwi nə lamenda mɔ́ꞌ faŋ vɨ tii nə nardo, shwaŋ wi luu ŋkee ndɔŋ. Ŋwə jwi nə lamenda ghɔ́, tùtə ghuu Yeso, ndɔ̀ tɔ̀ŋsə ghuu Yeso nə nyuŋsə tɔ si. Lumə ki kɨ nii lùŋ taa ŋii nshə. 4Judas Iskariot faŋ lùu fɨ maa vɨɨ məzwetə nu Yeso, [ŋgwə faŋ ŋwə nəə ndɔ fiŋ Yeso nə,] gi laa, 5«Sii nii yɨ̀ kə, vɨ kee fiŋ lamenda ŋwə̀ maa vəmba və ka vəbɔɔ, ndì ka ghɔ́, kɔ̀ tɨ́ mbəəsə me?» 6Faŋ ŋwə nə gì nɨniŋ nə, kee gi buꞌ mbəəsə faŋ ŋwə kee gəŋsə vəŋ me. Ŋwə nə gì nɨniŋ, buꞌ laa ŋwə nə luu ndɔꞌ. Ŋwaꞌ ka vəŋ nəə toꞌ fɨ ghɔ ŋwə nɨzi, ŋwə yaa kɨ fuusə fɨ fuŋ, faŋ wə kee yikɨɨ me. 7Yeso gi tɨ́ ŋwə laa ŋwə meꞌtə Meri shɔ. «Baw ŋwə yɨ nɨniŋ nə məŋgwə mbə̀, kɨ kɨꞌ shi yiku kaŋ. 8Viŋ vɨ mbəəsə lùu ghee nshə. Gə̀ fɨ maa mə, nsiŋ kee taa luu ghee nshə me.»
9Vɨɨ vəyaŋ zɔ laa Yeso lùu shɔ, jwì yifi, kee jwi sheꞌ buꞌ Yeso me; vəŋ jwi maa məye Lasarɔs nɨzi, faŋ Yeso nə ywèysə ŋwə fɨ shɨ yiku nə. 10Nɨniŋ, vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi ka yighaw laa vɨ zwi Lasarɔs nɨzi, 11buꞌ laa vɨɨ Jus nəə gə shɔ vəyaŋ buꞌ ŋwə, kɨ nii nùŋ fwi vəŋ maa Yeso.
Faŋ Yeso nə ŋìi ntɨꞌ Jerusalem, vɨ gwenə ŋwə yaa vɨ gwènə fwàŋ
(Matiu 21.1-11; Mark 11.1-11; Lukas 19.28-40)
12Fu kɨ lee, ŋkee nwaa vɨɨ vəyaŋ faŋ vəŋ nə jwì buꞌ nu shi zwisə nə, kɨ zɔ, zɔ laa Yeso jɨjwi Jerusalem, 13vəŋ ndi vəshay və yitee, fuu gə̀, ghɔ vɨ vəŋ faynə. Vəŋ nə luꞌ laa, «Hosana! Mənɔŋ-bwaŋnə fuu tɔ wə ntɨə faŋ ŋwə jɨjwi maa yizii tɨta Nwi. Ŋwə jwi yuu fwàŋ vɨɨ Isirayl.» 14Yeso ye wee-jiakasə, kòꞌ fuu yi. Ŋkə faynə maa nu ŋkɨə faŋ ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə Nwi laa,
15«Vɨɨ Zayon, kɨ viŋ kɨ fee me. Viŋ ye!
Fwàŋ wiŋ jɨjwi, ŋwə kòꞌ fuu wee-jiakasə.» 12.15 Zakaraya 9.9.
16Faŋ nu kɔ́ nə fɔŋ lùu, vɨɨ məzwetə nu Yeso kee ta kɨ̀ɨ nə ŋiꞌ ki me. Nə luu sheꞌ maa yighee njyə faŋ Nwi kɔ̀ yikwalə tɨ́ Yeso, buu vəŋ lumə laa lùu nu ŋkɨə faŋ vɨ nə nyɔ̀ꞌ taa ŋwaꞌlə Nwi, laa ŋkə ndɔ gay, faŋ vɨ yɨ̀ maa Yeso nə. 17Vɨɨ mbɨə faŋ ghɔ vɨ Yeso nə luu mɔ́ꞌ yighee njyə faŋ Yeso nə fùusə Lasarɔs fɨ taa swi, ywèysə ŋwə fɨ shɨ yiku nə, vəŋ gi nu kɔ́ ntee faŋ vəŋ yè. 18Lùu nu ŋkɨə faŋ ŋkə nə yɨ̀sə laa vɨɨ vəyaŋ baytə yɨ ŋwə, buꞌ laa vəŋ nə zɔ̀ nu shuu yɔŋ ŋkɨə faŋ ŋwə nə yɨ. 19Vɨɨ Farisii gi sheꞌ vəŋ vəŋ laa, «Sii kaꞌ vɨ baa yɨ̀ kə? Ye faŋ mbi yinshə beꞌsə ŋwə.»
Faŋ vɨɨ Griik nə kəə ye Yeso, ŋwə kɨ nii yikɨɨ laa yighee yi kuꞌ
(Matiu 16.24-25; Mark 8.34-35; Lukas 9.23-24)
20Fɨ taa ŋwaa vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə gə̀ ntɨꞌ Jerusalem maa məbəŋsə Nwi maa shi zwisə nə, vɨɨ shɨ Griis mɔ́ꞌ nə luu shɔ. 21Vɨɨ Griik vɔ́ gə ye Filip, faŋ ŋwə nə ndɔ̀ fɨ ntɨꞌ Betsayda, fɨ shɨ Galilii. Vəŋ gi tɨ́ Filip laa, «Tɨta, yia kəə ye Yeso.» 22Filip ndɔ gə̀ naysə nu kɔ́ tɨ́ Andru. Vəŋ vəbɔɔ kɨ nii gə nàysə tɨ́ Yeso. 23Faŋ Yeso nə zɔ laa vɨɨ Griik kəə ye ŋwə nə, ŋwə kɨɨ laa yighee yi kɨkuꞌ. Ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa, «Yighee kɨ kuꞌ faŋ vɨɨ vənshə taa ye yikwalə Wuu yinsəŋ Nwi. 24Viŋ zɔ! Mə naysə nu yinsəŋ tɨ́ viŋ buꞌ yisay. Mbuu yisay kee ŋìi taa shɔꞌ ku me, nyə goꞌ sheꞌ nɨniŋ. Luu nə, nyə fìŋ taa shɔꞌ ku, nyə nyɔ̀ꞌ, kɨ nii lùu yighee njyə faŋ nyə taa sɔꞌ kìi say yaŋ yaŋ. 25Wə ntɨə faŋ ŋwə kaw məzɨ ŋwaa shɨ nsi nyə̀, ndɔ ndisə məbwey wi. Luu nə, wə ntɨə faŋ ŋwə kee kaw məzɨ ŋwaa wi shɨ nsi nyə̀ me, ndɔ kii məbwey faŋ ŋwə gòꞌsə yighee muꞌ. 26Wə faŋ ŋwə kəə laa yi luu wuu faꞌ ŋwaa, ŋwə kɨ beꞌsə mə. Mə kɔlə gə dùꞌ fə, yia ŋwə dùꞌ mɔ́ꞌ. Wə faŋ ŋwə beꞌsə mə laa yi lùu wuu faꞌ ŋwaa, ŋwə ndɔ kii yizii yikwalə fɨ ghɔ Tii ŋwaa. 27Fwi nyaa kɔ mə nə ŋɨꞌ ndwə. Bàw mə gì tɨ́ Tii ŋwaa laa ŋwə fuusə mə fɨ taa ŋɨꞌ nyə̀ mu? Bey, kaꞌ mə kee gì nɨniŋ me, buꞌ laa ŋɨꞌ nyə̀ luu sheꞌ ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ mə nə jwì mbi nyə̀ buꞌ ŋkə.» 28Nɨniŋ, Yeso shɔꞌtə Nwi, gì laa, «Tɨta ŋwaa, mə taa yɨsə nu ŋkɨə tɨ́ kaꞌ yizii yə kɨ kwalə.» Yeso metə yigi yɔ́, gɨ jwi fɨ taa yizɔ laa, «Mə duꞌtə mə də yikwalə nyaa ntee. Mə ndɔ baa kii də yikwalə nyaa.» 29Vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə lùu yifi, nə zɔ gɨ yɔ́, gì laa, duŋ yighuu. Vɨɨ mɔ́ꞌ gi laa gisə nshiiŋii Nwi tɨ́ ŋwə. 30Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Gɨ nyə̀ nii kee gì buꞌ mə me, gɨ yɔ́ nii gì buꞌ viŋ. 31Yighee kuꞌ faŋ Nwi taa sɔꞌ nsɔꞌsə vɨɨ taa mbi nyə̀. Yighee kuꞌ faŋ vɨ taa jɔŋ tɨɨ mbi, Satan, fɨ taa mbi nyə̀. 32Gə fɨ maa mə, vɨ ndɔ bɨŋsə mə, shaꞌsə yizɔ, buu mə kɨ nii tìi vɨɨ vənshə maa mə.» 33Yeso nə gì yigi nyə̀, tɨ́ kaꞌ vɨɨ kɨ̀ɨ nə nu kɔ̀ŋ yiku njyə faŋ ŋwə ndɔ ku nyə, (laa vɨ ndɔ bey yi fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə, bɨ̀ŋsə tə yizɔ.) 34Nwaa vɨɨ ghɔ́ gi tɨ́ ŋwə laa, «Yia zɔ̀ faŋ vɨ nə ŋwàꞌlə taa ŋwaꞌlə Nwi laa, Kristo, wuu məbweysə ŋwaa-nsiŋ faŋ Nwi tɔ̀ŋ, ndɔ goꞌsə yighee muꞌ. Sii yɨ̀ kə buu a gi laa vɨ ndɔ bɨŋsə Wuu yinsəŋ Nwi? Ŋwə sii lùu ndə?» 35Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Məley taa lùu ghɔ viŋ sheꞌ maa wee-fɨ-yighee. Bàw viŋ toꞌ gə vɨsɨ vɨsɨ maa yighee njyə faŋ məley ghɔ́ lùu ghɔ viŋ nə, buꞌ mfiŋsə taa kɔlə viŋ jɨɨ. Wə faŋ ŋwə toꞌ fɨ taa mfiŋsə, kee yaa kɨ kɨɨ nə fɔɔ ŋwə gə me. 36Bàw viŋ biŋ məley ghɔ́ faŋ ŋwə kɨ bii ghɔ viŋ nə, tɨ́ kaꞌ viŋ ndɔ lùu vɨɨ faŋ vəŋ kìi məley nɨzi.» Yeso nə gì yigi yɔ́, gə̀ kə̀ə shəŋ ndenə shɔ, laa vɨɨ kee baa yè ŋwə me.
Faŋ vɨɨ kwalə vɨɨ Jus nə baa mètə twèy Yeso
37Faŋ Yeso nə kɔlə yɨ̀sə vəshwenə və shuu yɔŋvə vɨsɨ vɨɨ nə, vəŋ kee bee nùŋ fwi vəŋ maa ŋwə me. 38Vənu vɔ́ nə gay, fàynə nu ŋkɨə faŋ nshiiŋii-sɔghɔ Aysaya nə nyɔ̀ꞌ. Ŋwə nə ŋwàꞌlə laa lee,
«Mɔꞌmbi, sii bìŋ ndə bìŋ nu ŋkɨə faŋ yia gisə?
Wə lùu shɔ faŋ ŋwə kɨɨ nə wutə Mɔꞌmbi mu?» 12.38 Aysaya 53.1.
39Ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ ŋkə nə yɨ̀ laa vɨɨ vɔ́ kee bìŋ Yeso me, lùu nu ŋkɨə faŋ Aysaya nə baa nyɔ̀ꞌ, nàysə laa,
40«Nwi shìtə sɨ vəŋ baa yɨ̀ vəŋ luu vɨɨ vətɔ vəshiivə,
tɨ́ kaꞌ vəŋ kee yè məley me,
kee kwìinə fwisə vəŋ maa məkɨɨ nə nu yinsəŋ me,
kee kwiinə nshinə vəŋ, tɨ́ kaꞌ Nwi shuꞌ vəŋ me.» 12.40 Aysaya 6.9-10.
41Aysaya nə gì vənu vɔ́ buꞌ laa ŋwə nə kɨ̀ɨ nə yikwalə Yeso. Ŋwə nəə gisə vənu vɔ́ kɔ̀ŋ Yeso. 42Nɨniŋ nə, ŋkee vɨɨ kwalə vɨɨ Jus vəyaŋ nə bìŋ Yeso, luu nə, kee bìŋ ntee me, buꞌ laa vəŋ nəə fee vɨɨ Farisii, buꞌ vɨ fuusə vəŋ fɨ taa ŋii məshəŋtə vəŋ yighee muꞌ. 43Vəŋ nə kàw maa məmwa yikəꞌ vɨɨ, shɔ̀ɔ maa məmwa yikəꞌ Nwi.
Yigisə Yeso ndɔ sɔꞌ vɨɨ maa vəshi vəndwə
44Nə luu maa yighee yɔ́, Yeso gi ŋkee nəŋay laa, «Wə ntɨə faŋ ŋwə nùŋsə fwi yi maa mə, kee nùŋsə luu sheꞌ maa mə me, ŋwə nùŋsə lùu maa Nwi faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə. 45Wə ntɨə faŋ ŋwə yè mə, yè luu Nwi faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə. 46Mə fùu mbi yaa kiꞌ, laa wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə nùŋ fwi yi maa mə, kee baa tòꞌ fɨ taa mfiŋsə me. 47Wə kɨ luu zɔ̀ yigisə nyaa, kee biŋ beꞌsə mə me, kee ndɔ sɔꞌ mə sɔꞌ nsɔꞌ yi me, buꞌ laa mə nə kee jwì mbi laa mə ndɔ kɨ sɔꞌ nsɔꞌsə vɨɨ shia me. Mə nə jwì maa məbweysə vɨɨ. 48Luu nə, wə ntɨə faŋ ŋwə twèy mə, kee biŋ nu ŋkɨə faŋ mə gisə me, buu wuu məkwaŋ ŋwə taa nsɔꞌ shɔ. Lùu yigisə nyaa faŋ mə nə gì, faŋ nyə ndɔ kwaŋ ŋwə taa nsɔꞌ maa vəshi vəndwə. 49Lùu nɨniŋ buꞌ laa mə nəə kee gisə sheꞌ nə nshɨ-tɔ ŋwaa me. Tii ŋwaa faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə, nə tɨ̀ mə nə nu ŋkɨə faŋ mə taa kɨ naysə, baa nə yigi njyə faŋ mə taa kɨ gisə. 50Mə kɔꞌ kɨɨ laa, ntɨ yi yɔ́ kɔ məbwey faŋ ŋwə gòꞌsə yighee muꞌ. Nɨniŋ, mə gisə vənu vənshə sheꞌ faŋ tɨta Nwi nə nàysə shee.»
13Faŋ Yeso nə də̀ laa ŋkə bàw maa məsuꞌsə ŋwaa nsi
(Matiu 23.11-12; Lukas 22.24-28)
1Shi zwisə Pasa nəə kəə kuꞌ, Yeso kɨɨ laa yighee yi maa məndɔ fɨ shɨ nsi, gə̀ yɨ Tii wi kùꞌnə. Ŋwə nə kàw vɨɨ vi faŋ vəŋ nə lùu taa mbi. Ŋwə nə kàw vəŋ mètə, də̀ ŋkawnə yi tɨ́ vəŋ tɨ́ nee: 2Vəŋ kii zɨ fa laynəfu, tɨ́ tɨɨ vəzwitə vəbwəvə yaa duꞌtə ŋwə kwaŋ nu bwə taa fwi Judas, wee Saymon Iskariot, laa ŋwə fiŋ Yeso. 3Yeso kɨɨ nɨzi laa, tɨta Nwi nə nùŋsə vənu vənshə ghɔ ŋwə, baa nə laa ŋwə nə ndɔ̀ fɨ yɨ Nwi, baa bəŋ gə̀ yɨ Nwi, 4Yeso ndɔ yizɔ fɨ shəŋ məzɨ, shòꞌ njwi yi fɨ maa ŋwə nùŋsə, ndì ŋkɔŋ, ndìŋ ŋiꞌ ŋwə, 5kɨ nii kwàŋ muu taa kay, tey kɨ sɔ ghuu vɨɨ məzwetə nu ki, tɔŋsə nə ŋkɔŋ ŋkɨə faŋ ŋwə nii ndìŋ nə. 6Ŋwə yɨ nɨniŋ, zìꞌ maa Saymon Pita, Pita gi tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, sɔ ghɔ sɔ ghuu ŋaa lee?» 7Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «A kee ta kɨ̀ɨ nə nu ŋkɨə faŋ mə yɨsə ndwə me, a ndɔ kɨɨ yighee yiba.» 8Pita gi tɨ́ ŋwə laa, «Kɨ ghɔ sɔ ghuu ŋaa me! Kaꞌ mə kee biŋ me.» Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Mə kee sɔ ghuu ghə me, buu kaꞌ nsoo kee lùu fa kəmuꞌ me.» 9Pita gi tɨ́ ŋwə laa, «Kɨ ghɔ sɔ sheꞌ ghuu ŋaa me; sɔ ghɔ ŋaa nə tɔ kaŋ nɨzi.» 10Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Wə ntɨə faŋ ŋwə nə sɔ̀ ŋwaa wi, kaꞌ nu kee baa ghɔꞌ ŋwə laa ŋwə baa bə̀ŋsə sɔ̀ me, ŋwə baa kɨ nii sɔ̀ sheꞌ ghuu ghi, buꞌ faŋ ŋwaa wi lèy. Viŋ duꞌtə viŋ ley, kee lèy vənshə me.» 11Ŋwə nə gì nɨniŋ, buꞌ laa ŋwə nəə kɔꞌ kɨɨ nə wə ntɨə faŋ ŋwə taa fiŋ ŋwə. Lùu ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ ŋwə nə gì laa vəŋ kee lèy vənshə me.
12Yeso metə maa məsɔ ghuu vəŋ, mɔ̀ꞌ njwi yi, dùꞌ nsi, gì tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ kɨɨ nə ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ mə yɨ̀ maa viŋ mu? 13Maa viŋ tii mə nə «Wuu mədeesə», nə «tɨta». Viŋ tii yinsəŋ, mə lùu nɨniŋ. 14Faŋ mə lùu wuu mədeesə wiŋ, baa lùu tɨta wiŋ, sɔ̀ ghuu ghiŋ nə, nu kiŋ lùu laa viŋ kɨ sɔ ghuu ghiŋ wə nə wə nɨzi. 15Mə nii də̀ shwenə nu tɨ́ viŋ, laa viŋ baa kɨ luu yɨ faŋ mə yɨ̀sə maa viŋ nə. 16Viŋ zɔ! Mə gì tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, buꞌ kee shɔ̀ɔ tii wi me, wuu ntɔŋ kee shɔ̀ɔ wə ntɨə faŋ ŋwə tɔ̀ŋ ŋwə me. 17Viŋ kɨɨ nə nu kɔ́, kɨ yɨ nɨniŋ, buu mənɔŋ-bwaŋnə lùu tɨ́ viŋ. 18Mə kee gisə nɨniŋ kɔ̀ŋ viŋ vənshə me, mə kɔꞌ kɨɨ nə vɨɨ mbɨə faŋ mə shòꞌ vəŋ laa lùu vɨɨ vaŋ. Ŋkə lùu nɨniŋ laa nu ŋkɨə faŋ ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə Nwi faynə, laa «Wə ntɨə faŋ yia vɨ vəŋ zɨ bee kəmuꞌ, kiasə gù wuu mbeenə ŋwaa.» 13.18 Sam 41.10.19Mə naysə nu kɔ́ tɨ́ viŋ ndwə faŋ ŋkə kee ta yigay me, laa ŋkə taa gay, viŋ biŋ mə laa mə lùu wə ntɨə faŋ mə lùu, baa nə laa yigi yɔ́ kɔ̀ŋ mə. 20Viŋ zɔ! Mə naysə tɨ́ viŋ yinsəŋ laa wə ntɨə faŋ ŋwə ndì wuu ntɔŋ ŋwaa taa ŋii ŋwə, ndì luu nshɨ-tɔ ŋwaa. Wə ntɨə faŋ ŋwə ndì mə, ndì luu wə ntɨə faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə taa mbi nyə̀.»
Faŋ Yeso nə nàysə tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki laa Judas taa fiŋ yi
(Matiu 26.20-25; Mark 14.17-21; Lukas 22.21-23)
21Faŋ Yeso nə gì vənu vɔ́ nə, fwi yi ghaysə ŋwə ŋkee dɨdɨꞌ. Ŋwə kɨ nii gì tɨ́ vəŋ ntee laa, «Viŋ zɔ! Mə naysə tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, wə muꞌ fɨ taa ŋwaa viŋ, taa fiŋ mə.» 22Vɨɨ məzwetə nu ki shaꞌsə yitɔ vəŋ, wə ndeynə liŋ wi, wə ndeynə liŋ wi, vəŋ kee kɨ̀ɨ nə wə ntɨə faŋ ŋwə gisə kɔ̀ŋ ŋwə me. 23Wə muꞌ fɨ taa ŋwaa vɨɨ məzwetə nu Yeso nə luu shɔ faŋ ŋwə nə dùꞌ yɨ Yeso. Lùu ŋgwə faŋ Yeso nə kàw ŋwə shɔ̀ɔ. 24Saymon Pita katə ŋwə, gì tɨ́ ŋwə laa ŋwə bitə wə ghɔ́ tɨ́ Yeso, faŋ Yeso gisə kɔ̀ŋ ŋwə nə. 25Nɨniŋ, wuu məzwetə nu Yeso ghɔ́, yɨꞌtə maa Yeso, bìtə tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, wə ghɔ́ lùu ndə?» 26Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Lùu wə ntɨə faŋ mə taa bɨꞌ bee, shù taa kay, kɔ̀ tɨ́ ŋwə.» Ŋwə gi nɨniŋ, ndì bee, bɨꞌ, shù taa mbasə, kɔ̀ tɨ́ Judas, wee Saymon Iskariot. 27Sheꞌ yighee muꞌ faŋ Saymon fi bee kɔ́, zwitə bwə Satan ŋii taa fwi ŋwə. Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Nu ŋkɨə faŋ a kəə yɨ̀, yasə kɔ̀ꞌlə gə̀ yɨ̀sə.» 28Vɨɨ məzwetə nu Yeso vəmɔ́ꞌ faŋ vəŋ nə luu yifi, kee kɨ̀ɨ nə ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ Yeso gisə tɨ́ Judas me. 29Vəŋ bɨꞌtə laa yighee mɔ́ꞌ Yeso tɨtɔŋ ŋwə, laa ŋwə gə ywàŋ vətɔ maa məzɨ shi zwisə Pasa; yighee mɔ́ꞌ laa ŋwə gə kɔ̀ vətɔ tɨ́ mbəəsə. Vəŋ nəə bɨꞌtə nɨniŋ, buꞌ laa Judas nə luu wə ntɨə faŋ ŋwə nəə nuŋsə ka vəŋ. 30Judas nə fì bee kɔ́, zɨ, kɨ nii fùu fu, faŋ fu duꞌtə fu jɨ.
Faŋ Yeso nə nàysə tɨ́ Pita laa ŋwə taa twey yi
(Matiu 26.31-35; Mark 14.27-31; Lukas 22.31-34)
31Faŋ Judas nə gə̀ nɨniŋ nə, Yeso gi tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki laa, «Yighee kùꞌnə faŋ vɨɨ taa ye yikwalə Wuu yinsəŋ Nwi. Vɨ taa ye yikwalə Nwi nɨzi buꞌ ŋwə. 32Faŋ vɨɨ taa ye yikwalə Nwi buꞌ Wuu yinsəŋ Nwi, Nwi baa kɨ kɔ yikwalə tɨ́ ŋwə nɨzi sheꞌ ndwə ndwə. 33Vaŋ vaŋ, yighee kee baa gòꞌ ntaŋ, faŋ mə taa mèꞌtə viŋ me. Viŋ taa kɨ kəə mə, luu nə, shəŋ ŋkɨə faŋ mə gə shɔ, kaꞌ viŋ kee gə̀ shɔ me, yuu mə nə duꞌtə mə naysə tɨ́ vɨɨ Jus nə. Mə baa luu naysə nu kɔ́ tɨ́ viŋ ndwə. 34Nɨniŋ, mə tɨ viŋ nə ntɨ yifi laa, viŋ kɨ kawnə yiŋwaa yiŋ. Bàw viŋ kɨ kawnə yiŋwaa yiŋ sheꞌ faŋ mə nə kaw viŋ nə. 35Nu ŋkɨə faŋ vɨɨ vənshə ndɔ kɨ kɨɨ fɨ fuŋ laa viŋ lùu vɨɨ məzwetə nu kaŋ, lùu faŋ viŋ taa kɨ kawnə yiŋwaa yiŋ.» 36Saymon Pita bitə tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, a sii gə fə?» Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Shəŋ ŋkɨə faŋ mə gə shɔ, kaꞌ a kee bèꞌsə mə ndwə me. Luu nə, a ndɔ kɨ beꞌsə mə shɔ fɨ yiba.» 37Saymon Pita gi laa, «Sii yɨ̀ kə laa kaꞌ mə kee bèꞌsə ghɔ ndwə me? Mə biŋ ŋkee maa məku buꞌ ghɔ.» 38Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «A kəə ku buꞌ mə lee? Mə naysə ŋkee nu yinsəŋ tɨ́ ghɔ laa, ŋkɨꞌ taa kee taw me, a twey ghee tia laa a kee kɨ̀ɨ nə mə me.»
14Faŋ Yeso lùu jɨɨ njyə faŋ kaꞌ vɨɨ shɔ̀ɔ fɨ fuŋ, gə̀ yɨ Nwi
1Yeso baa gì tɨ́ vəŋ laa, «Kɨ fwi siŋ kɨ lɔꞌ me! Viŋ nuŋ fwi siŋ maa Nwi, nə maa mə! 2Taa ŋii Tii ŋwaa njɨɨsə ndɔꞌ shɔ səyaŋ. Ŋkə nii toꞌ kee lùu nɨniŋ me, buu mə nàysə tɨ́ viŋ. Nɨniŋ, mə gə shɔ, gə lootə shəŋ tɨ́ viŋ. 3Mə taa gə lootə shəŋ duꞌnə tɨ́ viŋ, bə̀ŋ jwì ndì viŋ, viŋ jwi yɨ mə, laa shəŋ ŋkɨə faŋ mə dùꞌ shɔ, viŋ luu shɔ nɨzi. 4Shəŋ ŋkɨə faŋ mə gə shɔ, viŋ kɔꞌ kɨɨ nə jɨɨ maa məgə shɔ.» 5Tɔmas gi tɨ́ ŋwə laa, «Yia kee kɨɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ a gə shɔ me. Sii kaꞌ yia kɨ̀ɨ nə jɨɨ kɨkə?» 6Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Lùu mə lùu jɨɨ yɔ́. Nu yinsəŋ nə məbwey vəlwaŋ ndɔ fɨ ghɔ mə nɨzi. Kaꞌ wə kee gə ye tɨta Nwi me, maa tɨ̀ lɨꞌ laa ŋwə shɔ̀ɔ fɨ maa mə me. 7Viŋ nii toꞌ kɨɨ nə mə, buu viŋ kɨ̀ɨ nə Tii ŋwaa nɨzi. Shù ndee viŋ kɨɨ nə ŋwə. Viŋ duꞌtə viŋ ye ŋwə.» 8Filip gi tɨ́ ŋwə laa, «Tɨta, də̀ Tii wə tɨ́ yia; ŋkə taa kùꞌnə tɨ́ yia.» 9Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Filip, nsiŋ duꞌtə nsiŋ tày dɨdɨꞌ, a kee ta kɨ̀ɨ nə mə yimu? Wə ntɨə faŋ ŋwə yè mə, buu ŋwə yè luu Tii ŋwaa. A sii gì laa mə də Tii ŋwaa tɨ́ viŋ kɨkə? 10A kee yibiŋ laa yia tɨta Nwi lùu fa kəmuꞌ yimu? Laa mə lùu taa fwi Tii ŋwaa, Tii ŋwaa luu taa fwi mə yimu? Vənu mbɨə faŋ mə gisə, mə kee gisə nə wutə kaŋ me, luu tɨta Nwi faŋ ŋwə lùu taa fwi mə, faŋ ŋwə faꞌ vənu mbɨə faŋ mə yɨsə. 11Bàw viŋ biŋ laa yia tɨta Nwi lùu fa kəmuꞌ, laa ŋwə lùu taa fwi mə, mə luu taa fwi ŋwə. Viŋ kɨ luu kee biŋ yigisə nyaa me, bàw viŋ biŋ buꞌ vənu mbɨə faŋ mə yɨsə.
12Viŋ zɔ! Mə naysə tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, wə ntɨə faŋ ŋwə nùŋ fwi yi maa mə, taa kɨ yɨ vənu mbɨə faŋ mə yɨ nɨzi. Ŋwə taa kɨ yɨsə vənu faŋ mbə shɔ̀ɔ mbɨə faŋ mə yɨ̀, buꞌ faŋ mə gə yɨ Tii ŋwaa. 13Fa tɨ̀ me fa faŋ viŋ ndwaŋ fɨ ghɔ Nwi maa yizii nyaa, buu mə taa yɨ̀sə laa viŋ kii, tɨ́ kaꞌ vɨɨ kɨ̀ɨ nə yikwalə Nwi fɨ yiba jɨŋ ŋwiŋ wi. 14Viŋ ndwaŋ fa maa yizii nyaa, buu mə taa kɔ tɨ́ viŋ.»
15Yeso baa gì laa, «Kɨ luu viŋ kaw mə, buu viŋ taa zɔnə ntɨsə saŋ. 16Mə ndɔ buꞌ ghɔ tɨ́ Tii ŋwaa, ŋwə taa kɔ wuu məgaŋtə tɨ́ viŋ faŋ lùu Zwitə Ley. Ŋwə goꞌsə taa ŋwaa viŋ yighee muꞌ. 17Lùu Zwitə yinsəŋ, faŋ kaꞌ ŋkə kee ŋìi taa fwi mbi me, buꞌ laa kaꞌ vəŋ kee yè zwitə kɔ́ me, kee kɨ̀ɨ nə ŋkə me. Gə̀ fɨ maa viŋ, viŋ kɔꞌ kɨɨ nə zwitə kɔ́, buꞌ laa ŋkə taa goꞌ tɨ́ viŋ, baa lùu taa fwisə viŋ. 18Nɨniŋ, mə kee mèꞌ viŋ laa viŋ luu vaŋ vəti me; mə ndɔ baa jwi ye viŋ. 19Goꞌ wee-fɨkɨꞌ, mbi nyə̀ kee baa yè mə me; taa kɨ ye sheꞌ viŋ ye mə. Viŋ taa ye laa mə bwey. Nɨniŋ, viŋ taa bwey nɨzi. 20Maa yighee yɔ́, viŋ taa kɨɨ laa, mə lùu taa fwi Tii ŋwaa, viŋ lùu taa fwi mə, mə lùu taa fwi viŋ nɨzi. 21Wə ntɨə faŋ ŋwə kɨɨ nə ntɨsə saŋ, nùŋsə taa fwi ŋwə, kɨ toꞌ maa ntɨsə sɔ́, buu lùu wə faŋ ŋwə kaw mə. Wə ntɨə faŋ ŋwə kaw mə tɨ́ nee, buu Tii ŋwaa baa luu kaw ŋwə. Nshɨ-tɔ ŋwaa kaw ŋwə nɨzi, yɨ laa ŋwə taa ye mə maa yinsəŋ.» 22Judas mɔ́ꞌ faŋ nə kee lùu Judas Iskariot me, bitə tɨ́ ŋwə laa, «Sii yɨ̀ kə a kəə də̀ ŋwaa wə sheꞌ tɨ́ yia, kee biŋ laa mbi ye ghɔ nɨzi me?» 23Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Wə ntɨə faŋ ŋwə kaw mə, ŋwə taa kɨ nuŋsə yigisə nyaa nɨzi, Tii ŋwaa taa kaw ŋwə, yia Tii ŋwaa taa kɨ shi yia vɨ vəŋ. 24Wə ntɨə faŋ ŋwə kee kaw mə me, kee nùŋsə yigisə nyaa me. Nɨniŋ nə, yigisə nyaa faŋ viŋ zɔ nə, kee ndɔ fɨ ghɔ mə me, nyə ndɔ fɨ ghɔ tii ŋwaa, faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə nə.
25Lùu yigi nyaa faŋ mə naysə tɨ́ viŋ faŋ nsiŋ kɨ bii. 26Wuu məgaŋtə faŋ luu Zwitə Ley faŋ Nwi ndɔ tɔŋ tɨ́ viŋ buꞌ mə, ndɔ twelə vənu vənshə tɨ́ viŋ, baa lùmə vənu vənshə tɨ́ viŋ faŋ mə nə nàysə tɨ́ viŋ nə. 27Mə gə, mèꞌtə məduꞌ-nyɔŋ tɨ́ viŋ. Mə taa kɔ məduꞌ-nyɔŋ tɨ́ viŋ. Mə kee kɔ tɨ́ viŋ faŋ mbi kɔ nə me. Kɨ fwi siŋ lɔꞌ me, nduŋ kee kɨ sɨɨ viŋ me. 28Viŋ duꞌtə viŋ zɔ faŋ mə naysə tɨ́ viŋ laa, mə taa meꞌtə viŋ, gə̀ baa bə̀ŋ jwì yè viŋ. Kɨ luu viŋ kaw mə, viŋ kɨ ŋaytə faŋ mə gə yɨ Tii ŋwaa, buꞌ laa Tii ŋwaa kwàlə shɔ̀ɔ mə. 29Mə naysə vənu vɔ́ tɨ́ viŋ ndwə, faŋ mbə kee ta yigay me, tɨ́ kaꞌ viŋ ndɔ biŋ yigisə nyaa faŋ mbə taa gày. 30Mə kee baa gisə vənu vəyaŋ tɨ́ viŋ me, buꞌ laa Satan faŋ ŋwə sɔꞌ mbi nyə̀, lùu nshənə maa məjwi. Luu nə, kaꞌ Satan kee ghɔ̀ꞌ mə me. 31Mə yɨ sheꞌ nu ŋkɨə faŋ Tii ŋwaa gì laa mə yɨ, tɨ́ kaꞌ mbi nyə̀ kɨɨ laa mə kaw Tii ŋwaa. - Ŋkə kuꞌ. Viŋ ndɔ, nsiŋ gə!»
15Faŋ Yeso lùu yaa tɨ taŋ jəənə
1Yeso baa gì tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki laa, «Mə lùu yaa tɨ taŋ jəənə. Tii ŋwaa lùu wə ntɨə faŋ ŋwə lootə vətɨ vɔ́. 2Ntaŋ tɨ̀ me ntaŋ faŋ ŋwə kee kwaanə vətaŋ me, buu vɨ taa fà ntaŋ ghɔ́, mèꞌ. Gə̀ fɨ maa ntaŋ faŋ ŋwə kwaanə jəə, ŋwə baa fìi, tɨ́ kaꞌ vətaŋ kɨ kwaanə shɔ jəə. 3Gə̀ fɨ maa viŋ, viŋ lùu yaa təntaŋ tɔ́ faŋ vɨ duꞌtə vɨ yɔꞌ, tɨ́ kaꞌ viŋ kɨ kwaanə jəə. Yigisə njyə faŋ mə nə gì tɨ́ viŋ, yɨsə làa viŋ ley. 4Bàw viŋ goꞌ taa ŋwaa mə, mə baa luu gòꞌ taa ŋwaa viŋ. Kaꞌ ntaŋ kee kwàanə vətaŋ me, tɨ̀ lɨꞌ laa ntaŋ ghɔ́ lùu mbɨɨ tɨ me. Sheꞌ nee, viŋ kee lùu taa ŋwaa mə me, buu kaꞌ viŋ kee kɨ kwaanə me. 5Mə lùu tɨ taŋ, viŋ luu təntaŋ ti. Wə ntɨə faŋ ŋwə lùu taa fwi mə, mə lùu taa fwi ŋwə. Wə ghɔ́ kɨ nii kwaanə vətaŋ vəyaŋ. Kaꞌ wə kee yɨ̀ nu me, tɨ̀ lɨꞌ laa mə lùu fɨ yiba jɨŋ ŋwə me. 6Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə kee lùu taa ŋwaa mə me, buu vɨ taa shia ŋwə yaa təntaŋ tə tɨ tɔ́. Ntə yɔŋ, vɨ shaꞌ twàŋ taa wi, ntə kɨɨ, mè. 7Kɨ luu viŋ goꞌ taa fwi mə, buu yigisə nyaa goꞌ taa fwi siŋ nɨzi, buu viŋ taa kɔlə bitə kə, vɨ taa kɔ tɨ́ viŋ. 8Nu ŋkɨə faŋ yizii Tii ŋwaa taa kɨ kwalə shɔ, lùu faŋ viŋ taa kɨ kwaanə vətaŋ vəyaŋ, yɨsə vənu vəjəəvə, də nɨniŋ laa viŋ lùu vɨɨ məzwetə nu kaŋ.»
Ntɨ kɔ̀ŋ ŋkawnə
9«Mə kàw viŋ sheꞌ faŋ Tii ŋwaa kàw mə. Bàw viŋ goꞌsə taa ŋkawnə nyaa. 10Kaꞌ viŋ goꞌsə taa ŋkawnə nyaa faŋ viŋ nuŋsə ntɨsə saŋ, sheꞌ faŋ nshɨ-tɔ ŋwaa nə nùŋsə ntɨsə Tii ŋwaa, buu gòꞌsə taa ŋkawnə yi. 11Mə naysə nu kɔ́ tɨ́ viŋ, tɨ́ kaꞌ məŋaytə lwaŋ taa fwisə viŋ, sheꞌ faŋ ŋwə lwàŋ taa fwi mə. Bàw məŋaytə wiŋ lwaŋ taa fwisə viŋ bə. 12Ntɨ nyaa faŋ mə tɨ viŋ shɔ nə, lùu laa viŋ kɨ kawnə yiŋwaa yiŋ, sheꞌ faŋ mə nə kàw viŋ nə. 13Ŋkawnə njyə faŋ nyə kwàlə shɔ̀ɔ, lùu faŋ wə bìŋ yiku tɔ vɨɨmba vi. 14Viŋ lùu vɨɨmba vaŋ faŋ viŋ yɨ nu ŋkɨə faŋ mə tɨ̀sə viŋ shɔ nə. 15Mə kee baa tii viŋ nə vɨɨ faꞌ vaŋ me, buꞌ laa wuu faꞌ kee yaa kɨ kɨɨ nə nu ŋkɨə faŋ tii wi yɨ me. Mə tii viŋ nə vɨɨmba vaŋ, buꞌ laa mə nə nàysə vənu vənshə tɨ́ viŋ, faŋ mə nə zɔ̀ fɨ ghɔ Tii ŋwaa. 16Nə kee shòꞌ viŋ shòꞌ mə laa mə luu tii wiŋ me, nə shòꞌ mə shòꞌ viŋ laa viŋ luu vɨɨ məzwetə nu kaŋ, mə baa shoꞌ viŋ laa viŋ kɨ toꞌ fàꞌ maa yizii nyaa, vənu vəjəəvə fuu fɨ fuŋ, kee mè me. Nɨniŋ, kaꞌ viŋ ndwàŋ fa fɨ ghɔ tɨta Nwi maa yizii nyaa, ŋwə kɔ̀ tɨ́ viŋ. 17Lùu ntɨ nyaa nə, faŋ mə tɨ̀sə viŋ shɔ nə, laa viŋ kɨ kawnə yiŋwaa yiŋ.»
Faŋ mbi bee vɨɨ Nwi
18«Mbi kɨ luu kɨ bee viŋ, viŋ lumə laa, nyə nə fɔŋ bèe mə, buu kɨ bee viŋ. 19Viŋ nii toꞌ lùu vaŋ taa mbi, buu mbi kàw vaŋ vi. Luu nə, viŋ kee lùu vaŋ mbi nyə̀ me, buꞌ laa mə nə shòꞌ viŋ fɨ taa mbi laa viŋ luu vaŋ vaŋ. Mbi kɨ nii bee viŋ. 20Viŋ lumə nu ŋkɨə faŋ mə nii gì tɨ́ viŋ laa, wuu faꞌ kee shɔ̀ɔ tii wi me. Vɨ nə shòꞌ ghuu ŋaa, vɨ taa kɨ shoꞌ ghuu ghiŋ nɨzi. Faŋ vɨ nə jìa nu kaŋ, buu vɨ taa jia nu kiŋ nɨzi. 21Vənu vəbwəvə faŋ vɨ ndɔ yɨsə maa viŋ, vɨ yɨ̀ buꞌ yizii nyaa, buꞌ laa vəŋ kee kɨɨ nə wə ntɨə faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə taa mbi nyə̀ me. 22Mə nə toꞌ kee jwì kɨ gisə tɨ́ vəŋ me, buu nu bwə vəŋ kee lùu shɔ me. Luu nə, mə nə gì tɨ́ vəŋ, kaꞌ vəŋ kee baa mànə nu bwə vəŋ faŋ vəŋ yɨsə me. 23Wə ntɨə faŋ ŋwə bee mə, bee Tii ŋwaa nɨzi. 24Mə nə toꞌ kee kɨ yɨsə vənu mbɨə faŋ wə dɨday nə kee ta yiyɨsə taa ŋwaa vəŋ me, buu nu bwə vəŋ kee lùu shɔ me. Luu nə, vəŋ nə yè vənu vɔ́, baa kɨ bee mə, bee yia Tii ŋwaa vənshə. 25Ŋkə gày nɨniŋ maa məfaynə nə nu ŋkɨə faŋ vɨ nə nyɔ̀ꞌ taa ŋwaꞌlə Nwi laa, «Mə kee kɔlə gù nu me, vɨ bèe mə day.» 15.25 Sam 69.5.26Luu nə, viŋ kɨ lumə laa wuu məgaŋtə jɨjwi. Yighee njyə faŋ mə taa gə̀ yɨ Tii ŋwaa, mə taa tɔŋ ŋwə, ŋwə jwi tɨ́ viŋ. Lùu Zwitə Ley Nwi faŋ ŋkə ndɔ fɨ ghɔ Tii ŋwaa, lùu ŋkə faŋ ŋkə ndɔ də nu yinsəŋ tɨ́ vɨɨ. Ŋkə ndɔ yɨsə vɨɨ kɨɨ nə yinsəŋ nyaa. 27Gə̀ fɨ maa viŋ, viŋ kɨ gisə tɨ́ vɨɨ kɔ̀ŋ mə nɨzi, buꞌ laa nsiŋ yaa luu mɔ́ꞌ shù fɨ maa vənzi.
161Mə naysə vənu vɔ́ tɨ́ viŋ, laa kɨ viŋ meꞌtə nu kaŋ me, faŋ vɨɨ taa tey kɨ kɔ ŋɨꞌ tɨ́ viŋ. 2Yighee jɨjwi faŋ vəŋ taa jɔŋ viŋ fɨ taa ŋii məshəŋtə Nwi. Yighee jɨjwi faŋ wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə ndɔ zwi viŋ, kɨ bɨꞌtə laa yi faꞌ faꞌ jəə tɨ́ Nwi. 3Vəŋ taa yɨ̀sə vənu vɔ́, buꞌ laa vəŋ kee kɨɨ nə Tii ŋwaa me, kee kɨɨ nə mə me. 4Mə naysə nu ŋɨꞌ kɔ́ tɨ́ viŋ laa, ŋkə taa gay, viŋ kɨ lumə laa mə nə nàysə tɨ́ viŋ laa ŋkə ndɔ gay nɨniŋ.»
Faŋ Yeso nə nàysə tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki laa ghɔ vɨ vəŋ kee baa shi tày me
Yeso baa gì tɨ́ vəŋ laa, «Mə nə kee nàysə vənu vɔ́ tɨ́ viŋ shù fɨ nə faŋ nsiŋ nə tey kɨ duꞌ me, faŋ nsiŋ nəə shi mɔ́ꞌ nə. 5Mə naysə vənu vɔ́ tɨ́ viŋ ndwə, buꞌ laa mə taa baa bəŋ gə yɨ Tii ŋwaa faŋ ŋwə nə tɔ̀ŋ mə mbi nyə̀. Nɨniŋ, tuu wə fɨ taa ŋwaa viŋ kee bitə laa mə sii gə fə me. 6Məluŋ lwàŋ taa fwisə viŋ, faŋ mə naysə̀ vənu və̀ tɨ́ viŋ nə. 7Mə naysə ŋkee nu yinsəŋ tɨ́ viŋ laa, lùu nu jəə tɨ́ viŋ faŋ mə gə nɨniŋ nə. Kaꞌ Zwitə Ley Nwi kee ndɔ jwi maa viŋ me, maa tɨ̀ lɨꞌ laa mə bɨ gə, gə̀ tɔ̀ŋ wuu məgaŋtə ghɔ́ tɨ́ viŋ me. 8Yighee njyə faŋ ŋwə ndɔ jwi, ŋwə ndɔ ŋaꞌ sɨ mbi maa məkɨɨ nə vənu vəbwəvə, nə vənu faŋ mbə lùu vəloomə, baa nə faŋ Nwi ndɔ shia nsɔꞌsə vɨɨ. 9Lùu nu bwə buꞌ laa vəŋ nə kee bìŋ mə me. 10Nu ŋkɨə faŋ ŋkə də̀ laa mə lùu wuu loomə, lùu faŋ mə gə yɨ tɨta Nwi, viŋ kee baa yè mə me. 11Nu nsɔꞌ kɔ́ lùu laa vɨ kwàŋ Satan, faŋ ŋwə sɔꞌ mbi nyə̀ nə, taa nsɔꞌ. 12Vənu vəyaŋ kɨ bii ghɔ mə maa mənaysə tɨ́ viŋ, luu nə, kaꞌ viŋ kee ta jìa vənu vɔ́ ndwə me. 13Nɨniŋ, Zwitə yinsəŋ kɔ́ ndɔ kɨ jwi, də jɨɨ tɨ́ viŋ, viŋ kɨɨ nə vənu vənshə faŋ mbə lùu vəbi. Zwitə kɔ́ kee gisə maa nshɨ-tɔ wi me, kɨ gisə sheꞌ nu ŋkɨə faŋ ŋkə zɔ̀ fɨ ghɔ Nwi, baa naysə vənu faŋ mbə ndɔ gay fɨ yiba. 14Ŋkə ndɔ kɨ koꞌsə yizii nyaa, buꞌ laa ŋkə ndɔ kɨ fi luu nu kaŋ, twelə tɨ́ viŋ. 15Vənu vənshə faŋ lùu vənu və Tii ŋwaa, lùu vənu vaŋ nɨzi. Lùu ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ mə gì laa ŋkə ndɔ kɨ fi nu kaŋ, twelə tɨ́ viŋ nə.»
16Yeso baa gì tɨ́ vəŋ laa, «Goꞌ sheꞌ wee-fɨkɨꞌ, viŋ kee baa yè mə me, ŋkə baa betə sheꞌ tɨtiꞌ nee, viŋ baa ye mə.» 17Vɨɨ məzwetə nu ki vəmɔ́ꞌ gi sheꞌ vəŋ vəŋ laa, «Ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ ŋwə gì tɨ́ nsiŋ nee nə, lùu laa kə, faŋ ŋwə gì laa, gòꞌ wee-fɨkɨꞌ nee, vɨ kee baa ye ŋwə me, ŋkə taa baa kɨ betə tɨtiꞌ, vɨ baa ye ŋwə, nə ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ ŋwə gì laa yi gə yɨ Tii wi, lùu kəŋ nu tɨ́ kə?» 18Vəŋ baa gì laa, «Ŋiꞌ wee-fɨkɨꞌ nee, faŋ ŋwə nii gì nə, ŋkə sii də̀ laa kə.» Yigi yɔ́ kee lùu yiley tɨ́ vəŋ me. 19Yeso nəə kɔꞌ kɨɨ laa vəŋ kəə bitə ŋiꞌ yigi yɔ́ tɨ́ yi, ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ gɨgisə kɔ̀ŋ yigi yɔ́ mu? Maa mə nii nàysə tɨ́ viŋ laa wee-fɨkɨꞌ nee, viŋ kee baa yè mə me, taa baa betə fɨkɨꞌ, viŋ baa ye mə. Viŋ kee kɨɨ nə ŋiꞌ yigi kɔ́ yimu? 20Viŋ zɔ! Mə naysə tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, viŋ ndɔ gwia, kɨ shɨŋsə. Luu nə, mbi kɨ ŋaytə. Viŋ kɨ lɨluŋ, luu nə, məluŋ wiŋ ndɔ kiasə gù məŋaytə. 21Wəzwi yaa kɨ kəə bi, ŋwə kɨ luŋ, buꞌ faŋ yighee yi kùꞌ. Luu nə, ŋwə taa bi wee, ŋwə kee baa lùmə ŋɨꞌ yɔ́ me; ŋwə bee kɨ ŋɨŋaytə buꞌ laa wuu fi fùu mbi. 22Sheꞌ nee, viŋ lùu ndwə lɨluŋ. Luu nə, fwi siŋ ndɔ kɨ ŋaytə faŋ mə ndɔ baa jwi ye viŋ. Nɨniŋ, tuu wə kee lùu shɔ, tɨ́ kaꞌ ŋwə baa fì məŋaytə wiŋ fɨ ghɔ viŋ me. 23Ndɔ luu maa shi kɔ́, viŋ kee baa bitə tuu nu shee me. Viŋ zɔ! Mə naysə tɨ́ viŋ yinsəŋ laa, fa tɨ̀ me fa faŋ viŋ taa ndwaŋ fɨ ghɔ Tii ŋwaa maa yizii nyaa, ŋwə taa kɔ tɨ́ viŋ. 24Jwi kɔ tɔ və-ndee, viŋ kee ta ndwàŋ fa fɨ ghɔ Tii ŋwaa maa yizii nyaa me. Bàw viŋ buꞌ ghɔ, ndwàŋ vətɔ fɨ ghɔ Tii ŋwaa, yuu kii, laa məŋaytə lwaŋ taa fwisə viŋ.»
25Yeso baa gì tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki laa, «Mə nəə gisə vənu vɔ́ tɨ́ viŋ maa ghaŋ tii. Yighee ndɔ kuꞌ, faŋ mə kee ndɔ baa kɨ gisə tɨ́ viŋ maa yigisə tii me, twelə vənu kɔ̀ŋ tɨta Nwi tɨ́ viŋ ntee, ley ley. 26Ndɔ luu maa shi kɔ́, viŋ ndwaŋ vətɔ fɨ ghɔ Tii ŋwaa maa yizii nyaa. Mə kee gi laa mə ndɔ buꞌ ghɔ tɨ́ Tii ŋwaa tɔ viŋ me, 27buꞌ laa nshɨ-tɔ Tii ŋwaa kaw viŋ. Ŋwə kaw viŋ, buꞌ faŋ viŋ kaw mə, baa biŋ laa mə nə ndɔ̀ fɨ yɨ ŋwə. 28Mə nə ndɔ̀ fɨ yɨ Tii ŋwaa, jwi mbi nyə̀. Nɨniŋ, mə baa mèꞌtə mbi nyə̀ ndwə, bə̀ŋ gə̀ yɨ Tii ŋwaa.» 29Vɨɨ məzwetə nu ki gi tɨ́ ŋwə laa, «Əhəŋ, a gisə ndwə ntee, a kee baa gisə maa ghaŋ tii me. 30Yia kɔꞌ kɨɨ ndwə laa a kɨɨ nə vənu vənshə, nu kee ghɔꞌ ghɔ me. A kɨ̀ɨ nə vənu faŋ wə kəə bitə tɨ́ ghɔ. Nɨniŋ, yia biŋ laa a nə ndɔ̀ fɨ ghɔ Nwi.» 31Yeso bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ bìŋ ŋkee yinsəŋ mu? 32Viŋ kɔꞌ kɨɨ laa yighee taa kuꞌ, nyə duꞌtə nyə kuꞌ, faŋ viŋ taa nyɨŋkə vənshə, wə kɨ gə fu ŋwə, wə kɨ gə fu ŋwə. Viŋ taa meꞌtə mə nɨnɔŋ. Luu nə, mə kee taa luu nɨnɔŋ me, buꞌ laa yia Tii ŋwaa lùu mɔ́ꞌ ghee nshə. 33Mə naysə nu kɔ́ tɨ́ viŋ, tɨ́ kaꞌ nsiŋ lùu fa kəmuꞌ, fwi yiŋ duꞌ nyɔŋ. Viŋ taa ye ŋɨꞌ taa mbi nyə̀, viŋ ka fwi siŋ, buꞌ laa mə duꞌtə mə ghɔꞌ mbi nyə̀.»
17Faŋ Yeso nə shɔ̀ꞌtə Nwi tɔ vɨɨ vi
1Faŋ Yeso nə gì vənu vɔ́ mètə, ndèynə yizɔ, shɔꞌtə Nwi, gì laa lee, «Tɨta, yighee kùꞌ, də yikwalə ŋwiŋ wə tɨ́ mbi, tɨ́ kaꞌ vɨɨ kɨ̀ɨ nə yikwalə yə buꞌ mə. 2A nə kɔ̀ wutə shee maa məsɔꞌ vɨɨ vənshə fɨ shɨ nsi, laa mə kɨ kɔ məbwey faŋ ŋwə gòꞌsə yighee muꞌ tɨ́ vɨɨ vənshə, faŋ a nə kɔ̀ shee nə. 3Məbwey ghɔ́ faŋ ŋwə gòꞌsə yighee muꞌ nə, lùu faŋ vɨ kɨɨ nə ghɔ, faŋ a lùu Nwi yinsəŋ nɨnɔŋ, baa kɨ̀ɨ nə mə, Yeso Kristo, faŋ a nə tɔ̀ŋ mə nə. 4Mə nə də̀ yikwalə yə taa mbi nyə̀, fàꞌ faꞌ ŋgwə faŋ a nə tɔ̀ŋ mə laa mə faꞌ. 5Nɨniŋ, tɨta ŋwaa, baa kɔ yikwalə nyaa shee, faŋ mə jɨjwi yɨ ghɔ ndwə nə. Sɨ kii yikwalə mɔ́ꞌ shəŋ muꞌ, sheꞌ faŋ sɨ nə kìi yikwalə shəŋ muꞌ yighee vɨsɨ, shù fɨ maa yighee njyə faŋ mbi nə kee ta lùu shɔ me.
6Mə nə lèsə ŋiꞌ yizii yə tɨ́ vɨɨ mbɨə faŋ a nə ndì vəŋ fɨ taa mbi nyə̀, kɔ̀ tɨ́ mə nə. Vɨɨ vɔ́ nə luu vɨɨ və, a kɔ vəŋ shee, vəŋ jia nu kə. 7Vəŋ kɨ̀ɨ ndwə laa vənu vənshə faŋ a nə kɔ̀ shee, mbə ndɔ fɨ ghɔ ghɔ. 8Lùu nɨniŋ buꞌ laa mə nə nàysə yigisə yə, faŋ a nə kwàŋ taa fwi mə, tɨ́ vəŋ, vəŋ biŋ, kɨ̀ɨ yinsəŋ laa mə nə ndɔ̀ fɨ yɨ ghɔ, baa biŋ laa nə tɔ̀ŋ ghɔ tɔ̀ŋ mə.
9Mə buꞌ ghɔ tɔ vəŋ, kee buꞌ ghɔ tɔ mbi me. Mə buꞌ ghɔ sheꞌ tɔ vɨɨ mbɨə faŋ a nə kɔ̀ shee nə, buꞌ faŋ vəŋ lùu vɨɨ və. 10Vətɔ vaŋ vənshə lùu mbɨɨ vətɔ, mbɨɨnə lùu maanə. Vɨɨ nə yè yikwalə nyaa buꞌ mbə. 11Mə kee baa lùu taa mbi me, luu nə, vɨɨ vaŋ vɔ́ goꞌ taa mbi, faŋ mə jɨjwi yɨ ghɔ nə. Tɨta faŋ a bàw shɨlə, kɨ kɨꞌ vəŋ, vəŋ goꞌ maa yizii yə, faŋ a nə kɔ̀ shee nə, laa vəŋ luu fa kəmuꞌ, sheꞌ faŋ nsoo lùu fa kəmuꞌ nə. 12Yighee njyə faŋ mə yaa luu yia vɨ vəŋ, mə nəə shiinə vəŋ, vəŋ goꞌsə maa yizii yə, faŋ a nə kɔ̀ shee nə. Mə nəə ndeynə vəŋ, tuu wə fɨ vəŋ muꞌ kee ndì me, tɨ̀ lɨꞌ sheꞌ wuu ndwaŋ wì, faŋ nə luu wuu ndi fɨ maa vənzi. Nɨniŋ laa nu ŋkɨə faŋ ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə Nwi faynə. 13Mə jɨjwi yɨ ghɔ ndwə, kɨ naysə nu kɔ́ taa mbi nyə̀, laa nu ŋkɨə faŋ mə ŋaytə shɔ, ŋii taa fwisə vəŋ, vəŋ kɨ ŋaytə nɨzi nə fwi vəŋ yinshə. 14Mə nə nàysə yigisə yə tɨ́ vɨɨ vaŋ vɔ́. Nɨniŋ, mbi nə bee vəŋ, buꞌ faŋ vəŋ kee lùu vaŋ fɨ taa mbi nyə̀ me, sheꞌ yaa nshɨ-tɔ ŋwaa kee lùu wee mbi nyə̀ me. 15Mə kee buꞌ ghɔ tɨ́ ghɔ laa a baꞌsə vəŋ fɨ taa mbi me. Mə buꞌ ghɔ tɨ́ ghɔ laa a kɨ shiinə vəŋ fɨ ghɔ nu bwə, nə fɨ ghɔ tɨɨ vəzwitə vəbwəvə. 16Vəŋ kee lùu vaŋ taa mbi me, sheꞌ faŋ nshɨ-tɔ ŋwaa kee lùu wuu taa mbi me. 17Yɨsə vəŋ luu vɨɨ və, baa bàw, buꞌ faŋ vəŋ ye nu ŋkɨə faŋ ŋkə lùu yinsəŋ. Də yigisə yə də nu ŋkɨə faŋ lùu nu yinsəŋ. 18Mə tɔŋ vəŋ taa mbi, sheꞌ faŋ a nə tɔ̀ŋ mə taa mbi nə. 19Mə kɔ ŋwaa ŋwaa tɨ́ ghɔ nshə, laa mə baw shɨlə buꞌ vəŋ, tɨ́ kaꞌ vəŋ baa luu kɔ yiŋwaa yivəŋ tɨ́ ghɔ, bàw shɨlə, buꞌ faŋ vəŋ kɨɨ nə nu ŋkɨə faŋ lùu nu yinsəŋ.
20Mə kee buꞌ ghɔ sheꞌ tɔ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ lùu vɨɨ vaŋ ndwə me. Mə buꞌ ghɔ nɨzi tɔ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ ndɔ zɔ nu kaŋ fɨ ghɔ vəŋ, nùŋ fwisə vəŋ maa mə nɨzi. 21Nɨniŋ laa vəŋ vənshə luu nə fa kəmuꞌ, sheꞌ faŋ nsoo, tɨta, lùu fa kəmuꞌ. Mbɨꞌtə yə luu mbɨꞌtə nyaa, mbɨꞌtə nyaa luu mbɨꞌtə yə. Nɨniŋ, nsiŋ vɨ vəŋ ndɔ luu nə fa kəmuꞌ nɨzi, tɨ́ kaꞌ mbi biŋ, baa kɨɨ laa nə tɔ̀ŋ ghɔ tɔ̀ŋ mə. 22Yikwalə njyə faŋ a nə kɔ̀ shee nə, mə baa luu kɔ tɨ́ vəŋ, laa vəŋ luu nə fa kəmuꞌ faŋ nsoo lùu nə fa kəmuꞌ nə. 23Nu kaŋ lùu taa fwi vəŋ, nu kə lùu taa fwi mə, tɨ́ kaꞌ vəŋ lùu nə fa kəmuꞌ, ŋkə baw mètə. Nɨniŋ, mbi ye, ndɔ kɨɨ laa, nə tɔ̀ŋ ghɔ tɔ̀ŋ mə, baa nə laa a kaw vəŋ sheꞌ faŋ a kaw mə nə. 24Tɨta, mə kəə laa vɨɨ mbɨə faŋ a nə kɔ̀ shee nə, ndɔ lùu yia vɨ vəŋ mɔ́ꞌ maa shəŋ ŋkɨə faŋ mə ndɔ lùu shɔ, laa vəŋ ndɔ ye yikwalə njyə faŋ a nə kɔ̀ shee, buꞌ laa a nə kàw mə shù fɨ maa yighee njyə faŋ mbi nyə̀ nə kee ta lùu shɔ me. 25Tɨta, tɨɨ vənu və loomə, mbi kee kɨɨ nə ghɔ me, kɨɨ sheꞌ mə nə ghɔ. Gə fɨ maa vɨɨ vaŋ vɔ́, vəŋ kɔꞌ kɨɨ laa nə tɔ̀ŋ ghɔ tɔ̀ŋ mə. 26Mə nə yɨsə vəŋ kɨɨ nə yizii yə; mə ndɔ baa kɨ twelə nu yizii yə tɨ́ vəŋ. Nɨniŋ, ŋkawnə yə faŋ a nə kàw mə nə, lùu taa fwisə vəŋ; nshɨ-tɔ ŋwaa lùu taa fwisə vəŋ nɨzi.»
18Faŋ vɨ nə jìa Yeso
(Matiu 26.47-56; Mark 14.43-50; Lukas 22.47-53)
1Yeso nə shɔ̀ꞌtə Nwi tɨ́ nee mètə, kɨ nii fùu fu ghɔ vɨ vɨɨ məzwetə nu ki, tɔ̀ŋ muu mə Kedron, gə̀ maa shəŋ kəmɔ́ꞌ faŋ yindɨɨ yimɔ́ꞌ nə luu shɔ. Vəŋ gə ŋìi taa yindɨɨ yɔ́. 2Judas, wuu məfiŋ Yeso, nə kɨ̀ɨ nə shəŋ kɔ́ nɨzi, buꞌ laa Yeso ghɔ vɨ vɨɨ məzwetə nu ki nə duꞌtə vəŋ faynə shɔ ghee yaŋ. 3Nɨniŋ, Judas ndi vəsogeꞌ nə vɨɨ faꞌ fɨ taa ŋii Nwi yikwalə faŋ nə tɔ̀ŋ vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi nə vɨɨ Farisii tɔ̀ŋ vəŋ. Judas ghɔ vɨ vɨɨ vɔ́ gə maa shəŋ kɔ́ nə təkiꞌ nə vətɔ və yighaw. 4Vəŋ ziꞌ yifi, Yeso fuu fɨ taa yindɨɨ yɔ́, tɨ́ ŋwə nə kɔꞌ kɨɨ nə vənu vənshə faŋ mbə kəə gay maa ŋwə. Ŋwə fuu, bìtə tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ kəə ndə?» 5Vəŋ bəŋsə tɨ́ ŋwə laa vəŋ kəə Yeso, wuu Nazaret wì. Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Ye mə nə.» Judas, wuu məfiŋ Yeso ghɔ́, nə tɨ̀ŋnə ghɔ vɨ vəŋ. 6Faŋ Yeso nə gì tɨ́ vəŋ laa, «Ye mə nə,» vəŋ bəŋ gə̀ nə yiba yiba, gùkə nsi. 7Yeso baa kɨ bitə tɨ́ vəŋ laa vəŋ kəə ndə? Vəŋ baa gi laa vəŋ kəə Yeso, wuu Nazaret wì. 8Yeso baa kii bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Maa mə duꞌtə mə gì tɨ́ viŋ laa lùu mə. Viŋ kɨ luu kɨ kəə mə, viŋ meꞌtə vɨɨ vaŋ və̀, vəŋ gə nə ŋwaa vəŋ.» 9Ŋwə nə gì nɨniŋ laa nu ŋkɨə faŋ ŋwə nə nàysə yighee vɨsɨ faynə, laa kɨ tuu wə muꞌ fɨ taa ŋwaa vɨɨ vi faŋ Nwi nə kɔ̀ tɨ́ yi nə, ndi me. 10Baꞌ yighaw nə luu ghɔ Saymon Pita. Pita shoꞌ baꞌ ki kɔ́, sàŋ maa wuu faꞌ wuu kwalə məfeꞌ Nwi, shia tuulə ki maꞌnə. Yizii wuu faꞌ ghɔ́ nə luu Malkɔs. 11Yeso gi tɨ́ Pita laa ŋwə kwaŋ baꞌ ki taa kɔ. «Nə kaꞌ mə kee nu ndaw njyə faŋ tɨta Nwi kɔ̀ shee nə yimu?» 12Tɨɨ vəsogeꞌ ghɔ vəsogeꞌ vi, nə vɨɨ faꞌ vɨɨ Jus vɔ́ kɨ nii jìa Yeso, kà ŋwə, 13ndì ŋwə, ghɔ vɨ vəŋ bɨ gə ye Anas, buꞌ laa Anas ghɔ́ nə luu shi Kayafas, tɨɨ zu Kayafas, faŋ nə luu wuu kwalə məfeꞌ Nwi maa ŋuꞌ yɔ́. 14Kayafas ghɔ́ nə luu wə ntɨə faŋ ŋwə nə gì tɨ́ vɨɨ Jus laa bàw wə muꞌ ku tɔ vɨɨ vənshə.
Faŋ vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi nə shìa nsɔꞌ tɔ Yeso, Pita twey Yeso
(Matiu 26.59-75; Mark 14.55-72; Lukas 22.55-71)
15Saymon Pita ghɔ wuu məzwetə nu Yeso mɔ́ꞌ beꞌsə Yeso. Wuu məzwetə ghɔ́ nə luu wə faŋ Anas, wuu kwalə məfeꞌ Nwi, nə kɨ̀ɨ nə ŋwə. Nɨniŋ, ŋwə gə ŋìi ntoꞌ Anas faŋ vɨ nəə kɨ bii tii ŋwə nə wuu kwalə məfeꞌ Nwi nə, yighee njyə faŋ vɨ nə ŋìi nə Yeso shɔ nə. 16Pita nə tɨ̀ŋnə sheꞌ shuu ŋkɔꞌ. Wuu məzwetə wì faŋ wuu kwalə məfeꞌ Nwi nə kɨ̀ɨ nə ŋwə nə, fuu gə̀ gì tɨ́ wə ntɨə faŋ ŋwə nə shii shuu ŋkɔꞌ laa, ŋwə meꞌtə Pita ŋii. Ŋwə kɨ nii gə ndì Pita, ghɔ ŋwə ŋii. 17Wuu məshii shuu ŋkɔꞌ ghɔ́, faŋ nə luu wəzwi, gi tɨ́ Pita laa, «Maa a lùu fɨ maa vɨɨ məzwetə nu Yeso vì?» Pita twey. 18Vətuꞌ shi kɔ́ vədɨꞌ nə luu ŋkee vəyoonə. Nɨniŋ, vɨɨ faꞌ vɨɨ məfeꞌ Nwi dwi wisə yishɨ wi, kɨ zwasə. Pita nə tɨ̀ŋ shɔ nɨzi, kɨ zwasə wisə.
19Wuu kwalə məfeꞌ Nwi bitə vənu tɨ́ Yeso kɔ̀ŋ vɨɨ məzwetə nu ki nə mədeesə wi. 20Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Mə nəə gisə yigi nyaa ntee tɨ́ vɨɨ vənshə. Mə nəə deesə taa ndɔꞌ məshəŋtə ghiŋ, nə taa ŋii Nwi yikwalə, faŋ lùu shəŋ ŋkɨə faŋ vɨɨ Jus vənshə faynə shɔ. Mə nəə kee gisə fɨ taa vəndenə me. 21Sii yɨ̀ kə, buu a bitə shee laa mə deesə kə tɨ́ vɨɨ? Kaꞌ a bìtə tɨ́ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nə zɔ̀ nu ŋkɨə faŋ mə gisə nə. Vɨɨ vɔ́ kɔꞌ kɨɨ nə nu ŋkɨə faŋ mə nə gì tɨ́ vəŋ.» 22Faŋ Yeso nə gì yigi nyə̀, wuu faꞌ mɔ́ꞌ faŋ ŋwə nə tɨ̀ŋnə yifi, saŋ Yeso, ndɔ̀ gì tɨ́ ŋwə laa, «Ŋkə kùꞌnə tɨ́ kaꞌ a gisə tɨ́ wuu kwalə məfeꞌ Nwi maa kəŋ jɨɨ nyə̀ nee mu?» 23Yeso gi tɨ́ wuu faꞌ ghɔ́ laa, «Yigisə nyaa kɨ luu kee lùu yiloomə me, a nàysə nu ŋkɨə faŋ ŋkə kee lùu kəloomə me shee. Luu nə, mə kee gi gù nu me, sii yɨ̀ kə, buu a saŋ mə?» 24Anas kɨ nii tɔ̀ŋ Yeso tɨ́ wuu kwalə məfeꞌ Nwi Kayafas, nə kuusə maa ŋwə.
25Saymon Pita nəə kɨ bii tɨŋnə yifi, zwasə wisə, vɨɨ mɔ́ꞌ gi tɨ́ ŋwə laa, «A kee lùu fɨ maa vɨɨ məzwetə nu Yeso yimu?» Pita baa twèy, gì laa kee lùu yi me. 26Wuu faꞌ wuu kwalə məfeꞌ Nwi mɔ́ꞌ, faŋ nə luu weenshu wə ntɨə faŋ Pita nə shìa tuulə ki nə, gì tɨ́ Pita laa, «Yinsəŋ, mə nii ye ghɔ taa yindɨɨ yì, viŋ vɨ Yeso.» 27Pita baa kii twey, gì laa kee lùu yi me. Sheꞌ yighee yɔ́ ŋkɨꞌ taw.
Faŋ goməna Pilate nə shìa nsɔꞌ tɔ Yeso
(Matiu 27.1-2,11-31; Mark 15.1-20; Lukas 23.1-5,13-25)
28Kɨ luu ŋkee taa wee-leefu, vɨ fuusə Yeso fɨ fu Kayafas, gə̀ nə ŋwə fu goməna. Luu nə, vɨɨ Jus vɔ́ kee ŋìi taa ŋii nsɔꞌsə me, buꞌ laa goməna nə kee lùu wuu Jus me. Nuŋsə vəŋ nə luu laa wə kɨ luu ŋìi taa ŋii wə faŋ kee luu wuu Jus me, buu ŋwə kee baa lùu wuu ley me. Kaꞌ ŋwə kee baa zɨ fazɨ Pasa me. 29Nɨniŋ, goməna Pilate fuu fu, ye vəŋ fu, bìtə tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ jìa wə ŋwə̀ laa ŋwə yɨ̀ kə bwə?» 30Vəŋ bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Wə ŋwə̀ nəə toꞌ kee lùu wuu bwə me, buu yia kee jwì nə ŋwə tɨ́ ghɔ me.» 31Pilate gi tɨ́ vəŋ laa vəŋ ndi ŋwə, gə̀ nə ŋwə, gə̀ shìa nsɔꞌ yi ŋgɨɨ-vəŋ, faŋ nuŋsə vəŋ də̀. Vəŋ gi laa, vəŋ kee kìi wutə maa məshia nsɔꞌ wə, laa vɨ zwi ŋwə me. 32Ŋkə nə gày nɨniŋ, laa Yeso ku yiku maa jɨɨ njyə faŋ ŋwə nə duꞌtə ŋwə naysə tɨ́ vɨɨ laa yi ndɔ ku nyə. 33Pilate bəŋ baa ŋìi taa ŋii ntoꞌ, tìi Yeso laa ŋwə jwi. Yeso jwi, ŋwə bitə tɨ́ Yeso laa, «A luu fwàŋ vɨɨ Jus mu?» 34Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Nu kə̀ faŋ a bitə̀ nə, lùu mbɨꞌtə yə mu? Mu a bìtə buꞌ yigisə vɨɨ?» 35Pilate bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Mə kee lùu wuu Jus me. Maa jwì vɨɨ və ghɔ vɨ ŋkee vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi, jwì nə ghɔ, kɔ̀ ghɔ tɨ́ mə. A yɨ̀ kə bwə, buu vəŋ jia ghɔ?» 36Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Nu yifwàŋ kaŋ kee lùu nu shɨ nsi kə̀ me. Nii toꞌ lùu laa nu yifwàŋ kaŋ lùu nu shɨ nsi kə̀, buu vɨɨ vaŋ nywenə maa nu yifwàŋ kaŋ, tɨ́ kaꞌ vəŋ tɨ̀ꞌtə vɨɨ Jus fɨ vəŋ kɔŋ mə. Luu nə, nu yifwàŋ kaŋ kee lùu nu fɨ feenə me.» 37Pilate gi tɨ́ ŋwə laa, «Ŋkə bee nə də̀ laa a luu fwàŋ mu?» Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa «A gì yinsəŋ laa mə luu fwàŋ. Nu ŋkɨə faŋ mə jwì ŋkə shɨ nsi luu sheꞌ kəmuꞌ. Ŋkə lùu laa mə də nu ŋkɨə faŋ lùu yinsəŋ tɨ́ vɨɨ. Lùu ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ vɨ nə bì mə taa mbi. Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə kaw nu yinsəŋ, zɔnə yigisə nyaa.» 38Pilate gi tɨ́ ŋwə laa, «Nu yinsəŋ sii lùu kə?» Ŋwə gi nɨniŋ, baa fùu fu, gə̀ yè vɨɨ Jus, gì tɨ́ vəŋ laa, «Mə kee ye tuu nu kəmuꞌ faŋ wə ŋwə̀ gù me.» 39Ŋwə nə gì nɨniŋ, baa gì laa, «Maa viŋ yaa kɨ bitə wuu ŋii mfiŋ muꞌ fɨ ghɔ mə, laa mə meꞌtə ŋwə, ŋwə gə maa shi Pasa. Nɨniŋ, viŋ kəə laa mə fuusə fwàŋ vɨɨ Jus ŋwə̀, kɔ̀ tɨ́ viŋ mu?» 40Vəŋ baa kɨ yùmə ŋkee nəŋay, gì laa, «Bey, kee lùu wə ntɨə faŋ a taa fuusə me. Yia kəə laa a fuusə Barabas, kɔ̀ tɨ́ yia.» Barabas ghɔ́ nə luu ndɔꞌ bwə.
191Nɨniŋ, Pilate gi laa vɨ jia Yeso, sàŋ ŋwə nə vəkɔtə. 2Vəsoogeꞌ ba yisɔꞌ nə nyawsə laməŋkwi, bèe tɔ Yeso, laa lùu yisɔꞌ vəfwàŋ, ndɔ̀ baa ndì njwi yibay, mɔ̀ꞌ maa ŋwə, laa lùu njwi vəfwàŋ. 3Vəŋ kɨ nii tey kɨ jwi, tuŋ nsəꞌ tɨ́ ŋwə, gisə laa, «Yia shɔꞌtə ghɔ mɔɔ, fwàŋ vɨɨ Jus.» Vəŋ nə jwì tàw ŋwə nɨniŋ, ndɔ̀ sàŋ ŋwə fɨ maa yikəꞌ yi.
4Pilate baa fùu jwi shəŋ ŋkɨə faŋ vɨɨ Jus nə luu shɔ nə, gì tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ zɔ, mə taa fuusə wə ŋwə̀, laa viŋ kɨɨ yinsəŋ laa mə kee yè bɨkə wi me.» 5Nɨniŋ, Yeso fuu fu, faŋ ŋwə nəə kɨ bii nə yisɔꞌ nyawsə yì tɔ ŋwə nə, nə njwi vəfwàŋ yì maa ŋwə nə. Pilate gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ ye wə ghɔ́.» 6Vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi ghɔ vɨ vɨɨ faꞌ vəŋ ye Yeso, yùmə laa, «Vɨ bey ŋwə fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə! Vɨ bey ŋwə fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə!» Pilate gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ ndi ŋwə ŋgɨɨ-viŋ, gə̀ bèy ŋwə fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə. Gə fɨ maa mə, mə kee yè nu bwə ki me.» 7Vɨɨ Jus vɔ́ gi laa, «Nuŋsə yia yimɔ́ꞌ lùu shɔ laa vɨ yɨsə kəŋ wə ŋwə̀ ku, buꞌ laa ŋwə taw Nwi, gì laa yi lùu Wee Nwi.» 8Pilate zɔ nu kɔ́, laa Yeso gi laa yi luu Wee Nwi, ŋwə baa mètə fèe, 9bə̀ŋ ŋìi taa ŋii ntoꞌ ghɔ Yeso, bìtə tɨ́ Yeso laa ŋwə sii ndɔ̀ fɨ fə? Yeso kee bəŋsə nu tɨ́ ŋwə me. 10Nɨniŋ, Pilate gi tɨ́ ŋwə laa, «Sii yɨ̀ kə a kee kɔ bəŋsə shee me? A kee kɨɨ laa mə kìi wutə tɨ́ kaꞌ mə meꞌtə ghɔ yimu? Mə baa kìi wutə tɨ́ kaꞌ mə bey ghɔ fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə.» 11Yeso bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Nə toꞌ maa kɔ Nwi kɔ̀ wutə kɔ́ tɨ́ ghɔ me, buu kaꞌ a kee kìi wutə tɔ mə me. Nɨniŋ, nu bwə wə ntɨə faŋ ŋwə nii kɔ̀ mə tɨ́ ghɔ nə, shɔɔ ŋkɨə faŋ yɨ̀ ghɔ.» 12Faŋ Pilate nə zɔ̀ nee, kɨ kəə meꞌtə Yeso. Luu nə, vɨɨ Jus baa mètə yɨyumə laa, kɨ luu ŋwə meꞌtə Yeso buu kaꞌ ŋwə kee baa lùu wuu jəə tɨ́ fwàŋ kwalə Kaysa me, buꞌ faŋ ŋwə meꞌtə wə faŋ ŋwə kəə laa yi luu fwàŋ. 13Pilate zɔ nu kɔ́, fùusə Yeso fu, dùꞌnə fuu ŋkaw məshia nsɔꞌ maa shəŋ ŋkɨə faŋ vɨ nəə tii nə taa shiŋii ŋoꞌsə. Yizii shəŋ kɔ́ yimɔ́ꞌ luu laa Gabata maa ghaŋ Hibru. 14Shi ŋkɨə faŋ nu kɔ́ nə gày nə, nə luu maa shi ŋkɨə faŋ fu taa ndɔ lee lùu shi zwisə, maa yighee Pasa. Nə luu maa vəshɨshwi ntɔfə nshia-ndoo-mbisɨ. Pilate gi tɨ́ vɨɨ Jus vɔ́ laa, «Viŋ ye fwàŋ wiŋ ghɔ́.» 15Vəŋ yumə laa, vɨ baꞌsə ŋwə, bèy ŋwə fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə laa ŋwə ku. Pilate gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ kəə laa mə bey fwàŋ wiŋ fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə lee?» Vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, vəŋ kii fwàŋ sheꞌ muꞌ, faŋ lùu Kaysa, (fwàŋ kwalə ghɔ́ fɨ shɨ Rom.) 16Nɨniŋ, Pilate shoꞌtə Yeso tɨ́ vəŋ, tɨ́ kaꞌ vɨ bey ŋwə fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə.
Faŋ vɨ nə bèy Yeso fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə
(Matiu 27.32-44; Mark 15.21-32; Lukas 23.26-43)
Vəsogeꞌ kɨ nii ndì Yeso, gə̀ nə ŋwə. 17Vəŋ gə nɨniŋ, Yeso shaꞌ fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə fi ŋgɨɨ-ŋwə, ndɔ̀ gə̀ nɨniŋ maa shəŋ mɔ́ꞌ faŋ vɨ tii nə shəŋ ghutə tɔ wə. Yizii shəŋ kɔ́ maa ghaŋ Hibru nə luu Golgota. 18Vəŋ nə zìꞌ yifi, bèy Yeso fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə. Maa yighee yɔ́ vɨ baa bèy vɨɨ vəmɔ́ꞌ vəbɔɔ, wə mɔ́ꞌ maa kwiŋ Yeso muꞌ, wuu mɔ́ꞌ maa kwiŋ muꞌ, Yeso luu nɨntəŋ ŋwaa vəŋ. 19Pilate nə nyɔ̀ꞌ tɔ fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə fə Yeso laa, «Yeso, wuu Nazaret, fwàŋ vɨɨ Jus.» 20Vɨ nə nyɔ̀ꞌ nu kɔ́ maa təghaŋ tətia, maa ghaŋ Hibru, faŋ luu sheꞌ ghaŋ vɨɨ Jus nə, nə maa ghaŋ Rom, nə maa ghaŋ Griik. Vɨɨ Jus vəyaŋ nə tìi nu kɔ́, buꞌ laa shəŋ kɔ́ nə kee lùu ntaŋ fɨ taa shɨ me. 21Nɨniŋ, vɨɨ kwalə məfeꞌ Nwi və vɨɨ Jus gə yè Pilate, gì tɨ́ ŋwə laa, kɨ ŋwə nyɔꞌ laa fwàŋ vɨɨ Jus me. Bàw ŋwə nyɔꞌ laa, wə ŋwə̀ nə gì laa yi luu fwàŋ vɨɨ Jus. 22Pilate bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Nu ŋkɨə faŋ mə nii nyɔ̀ꞌ, mə nyɔ̀ꞌ yighee muꞌ.»
23Faŋ vəsogeꞌ bey Yeso fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə mètə, ndì njwi si, gàasə vəshəŋ yishwe, sogeꞌ tɨ̀ me sogeꞌ ndi njii, goꞌ njwi yi yimɔꞌ, faŋ vɨ nə kee ta njwi yimɔꞌ yɔ́ me, vɨ nə tətuŋ, shù fɨ tɔ yi, ziꞌ ŋiꞌ yi. 24Vəŋ gi vəŋ vəŋ laa, «Kɨ nsiŋ setə me, nsiŋ tuŋ beꞌ shɔ, yè wə ntɨə faŋ ŋwə taa zɨ.» Ŋkə nə gày nɨniŋ maa məfaynə nə nu ŋkɨə faŋ ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə Nwi laa,
«Vəŋ nə gàtə njwi saŋ vəŋ vəŋ,
tùŋ beꞌ maa njwi nyaa yimɔꞌ.» 19.24 Sam 22.19. Luu sheꞌ faŋ vəsogeꞌ vɔ́ nə yɨ̀.
25Faŋ vɨ nə bèy Yeso fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə nə, nshu Yeso ghɔ weenshu wi wəzwi, nə Meri zu Klopas, nə Meri Madalin tɨŋnə ŋiꞌ fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə fə Yeso. 26Yeso ye nshu wi ghɔ wuu məzwetə nu ki ŋgwə faŋ Yeso nə kàw ŋwə shɔ̀ɔ nə, faŋ vəŋ nə tɨŋnə yifi, ŋwə gi tɨ́ nshu wi laa, «Yaa ŋwaa, ye ŋwiŋ wə nə,» 27baa kɨ nii bə̀ŋsə gì tɨ́ wuu məzwetə nu ki ghɔ́ laa, «Ye nshu wə nə.» Shù fɨ maa shi kɔ́, wuu məzwetə nu Yeso ghɔ́ ndi nshu Yeso, gə nə ŋwə shiŋii.
Faŋ Yeso nə kù
(Matiu 27.45-56; Mark 15.33-41; Lukas 23.44-49)
28Yiŋkii kɨ mè, tɨ́ Yeso kɨɨ laa yi mètə vənu vi vənshə, kɨ nii gì laa, «Fwi nyaa yɔŋ.» Nɨniŋ, ŋkə fàynə nə nu faŋ ŋkə lùu taa ŋwaꞌlə Nwi. 19.28 Sam 22.16; 69.22.29Kay nə luu yifi nə məluꞌ məshəsə taa tey yi. Vəŋ ndi kushaa, shù taa tey yi, fa tɔ yigiŋ faŋ vɨ tii nə Isop, nèsə tɨ́ ŋwə, jia shuu ŋwə. 30Yeso swiŋ məluꞌ mbɔ́, ndɔ̀ gì laa, «Ŋkə mè,» mɔ̀ꞌ me wi way muꞌ, kɨ nii yiku.
31Shi kɔ́ nə luu shi ŋkɨə faŋ vɨ yaa kɨ lootə yiŋwaa, kɨꞌ shi zwisə Nwi. Gə̀ fɨ maa nshinə vəŋ, ŋku wə kee yaa kɨ luu fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə maa shi zwisə vəŋ me. Shi zwisə kɔ́ nə luu ŋkee shi kwalə nɨzi. Nɨniŋ, vɨɨ Jus gə bùꞌ ghɔ tɨ́ Pilate laa ŋwə yɨ vɨ gə bɨꞌtə fəŋ vɨɨ vì fuu məŋkɔꞌ mə ŋkɨꞌsə nə, laa vəŋ yasə kukə, vɨ sùꞌsə vəŋ, təə. 32Nɨniŋ, vəsogeꞌ jwi, bɨ̀ꞌtə fəŋ mfɔŋ wə, baa bɨ̀ꞌtə ŋgə wuu mɔ́ꞌ faŋ vɨ nə bèy vəŋ ghɔ vɨ Yeso mɔ́ꞌ nə. 33Faŋ vəŋ nə jwi zìꞌ maa Yeso, ye laa Yeso nii duꞌtə ŋwə ku. Nɨniŋ, vəŋ kee baa bɨ̀ꞌtə fəŋ ghi me. 34Luu nə, sogeꞌ mɔ́ꞌ ndi yighaw yi, sɔ̀ way yiŋii Yeso, mənshi nə muu fuu fɨ maa Yeso. 35Wə ntɨə faŋ ŋwə ŋwàꞌlə nu kɔ́, nə yè nu kɔ́ nə sɨ, nàysə tɨ́ vɨɨ. Ŋwə naysə nu yinsəŋ. Ŋwə kɔꞌ kɨɨ laa ŋwə gisə yinsəŋ. Ŋwə naysə nu kɔ́ tɨ́ viŋ, tɨ́ kaꞌ viŋ bìŋ Yeso. 36Nu kɔ́ nə gày maa məfaynə maa nu ŋkɨə faŋ vɨ nə nyɔ̀ꞌ taa ŋwaꞌlə Nwi ŋkee fɨshi laa, «Vɨ ndɔ kee bɨꞌ tuu wutə ŋwaa ki me.» 19.36 Eksodɔs 12.46; Sam 34.21.37Vɨ nə baa nyɔ̀ꞌ maa shəŋ mɔ́ꞌ taa ŋwaꞌlə Nwi laa, «Vɨɨ ndɔ ye wə ntɨə faŋ vəŋ nə ndɨəsə ŋwə.» 19.37 Zakaraya 12.10.
Faŋ vɨ nə tə̀ə Yeso
(Matiu 27.57-61; Mark 15.42-47; Lukas 23.50-56)
38Yiŋkii kɨ mè, wə mɔ́ꞌ jwi yifi, yizii yi luu Josef fɨ ntɨꞌ Arimatia. Ŋwə nə luu wə faŋ ŋwə nəə beꞌsə Yeso, kee beꞌsə ntee me, buꞌ laa ŋwə nəə fee vɨɨ kwalə vɨɨ Jus. Josef ghɔ́ gə ye Pilate, ndwàŋ ŋwə laa ŋwə kɔ ŋku Yeso, yi gə təə. Pilate biŋ. Josef gə ndì ŋku Yeso. 39Wə mɔ́ꞌ nə gə̀ shɔ nɨzi. Wə ghɔ́ lùu Nikodemɔs faŋ ŋwə nə jwì yɨ Yeso vətuꞌ yighee vɨsɨ nə. Ŋwə nə jwì nə vəfɔ nə lamenda faŋ vɨ tii nə mir nə alos. Mbə nə dɨɨ, lùu yaa vəmba və fəŋway vəbɔɔ. 40Josef ghɔ Nikodemɔs ndi ŋku Yeso, kà ŋwə taa njwisə fusə nə lamenda ghɔ́ faŋ lumə ki luu ŋkee kəjəə, faŋ luu ŋgunə vɨɨ Jus maa mətəə wə nɨniŋ. 41Yindɨɨ yimɔ́ꞌ nə luu maa shəŋ kɔ́ faŋ vɨ nə bèy Yeso shɔ fuu fəŋkɔꞌ fə ŋkɨꞌsə nə. Swi mɔ́ꞌ nə luu shɔ taa yindɨɨ yɔ́, faŋ vɨ nə tə̀ə taa ŋoꞌ. Vɨ nə kee ta təə wə shɔ me. 42Nɨniŋ, faŋ shi kɔ́ nə luu shi faŋ vɨ lootə yiŋwaa buꞌ shi zwisə nə, vəŋ kwaŋ Yeso taa swi yɔ́, buꞌ laa shəŋ kɔ́ nə luu nshənə.
20Faŋ Yeso nə ywèy fɨ shɨ yiku
(Matiu 28.1-8; Mark 16.1-8; Lukas 24.1-12)
1Shi zwisə kɔ́ kɨ shɔɔ, fu kɨ lee maa shi vɨsɨ maa yiwiŋ, Meri Madalin fuu kɨ gə shuu swi Yeso ŋkee taa wee-leefu, faŋ fu kee ta yigaasə me. Ŋwə ziꞌ yifi, ye laa vɨ bàꞌsə ŋoꞌ njyə faŋ vɨ yaa nùŋ shuu swi yɔ́. 2Ŋwə nyɨŋ gə̀ yè Saymon Pita, nə wuu məzwetə nu Yeso mɔ́ꞌ, ŋgwə faŋ Yeso nə kàw ŋwə shɔ̀ɔ nə. Meri naysə tɨ́ vəŋ laa, «Vɨ fùusə ŋku tɨta ŋwaa-nsiŋ fɨ taa swi. Yia kee kɨɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ vɨ gə̀ nùŋ ŋwə shɔ me.» 3Pita ghɔ liŋ wi ghɔ́ ndɔ fɨ nsi, nyɨŋ gə̀ maa kwiŋ swi ghɔ́. 4Wuu məzwetə nu Yeso ghɔ́ faŋ ghɔ Pita ndɔ̀ kɨ nyɨŋ gə mɔ́ꞌ nə, nyɨŋ shɔ̀ɔ Pita, fì vɨsɨ, gə̀ zìꞌ shuu swi yɔ́ vɨsɨ, 5gùŋnə nsi, ndèynə taa swi ghɔ́, yè njwisə fusə nsɨə faŋ vɨ nə ndìŋ Yeso taa tey yi nə, faŋ nsə nɔ̀ŋ taa swi. Ŋwə nə kee ŋii gə̀ taa swi yɔ́ me. 6Fɨkɨꞌ Pita, faŋ ŋwə nə beꞌsə ŋwə fɨ yiba nə, jwi zìꞌ shɔ nɨzi, ŋìi taa swi yɔ́ yighee muꞌ, yè njwisə sɔ́ faŋ nsə nə nɔ̀ŋ taa swi yɔ́, 7nə njwi njyə faŋ vɨ nə kà tɔ Yeso shɔ nə. Yinjii nə dùꞌ nɨŋkwiŋ, tɨ́ vɨ buꞌnə, nùŋ shɔ. 8Liŋ wi ghɔ́ faŋ ŋwə nii jwì vɨsɨ nə, baa kɨ nii luu ŋìi taa swi yɔ́ nɨzi, yè vənu vɔ́, biŋ laa Yeso ywèy fɨ shɨ yiku. 9Jwi kɔ tɨ́ shi kɔ́, vəŋ nə kee ta kɨ̀ɨ nə ŋiꞌ yigi njyə faŋ vɨ nə nyɔ̀ꞌ taa ŋwaꞌlə Nwi laa, wuu məbweysə vɨɨ Nwi ndɔ ku, baa ywey fɨ shɨ yiku me. 10Vɨɨ məzwetə nu Yeso vɔ́ baa bə̀ŋ gə̀ shiŋii.
Faŋ Yeso nə fùu yikəꞌ Meri Madalin
11Meri baa kɨ bəŋ jwì shuu swi yɔ́, jwì tɨ̀ŋnə fu, kɨ gwia. Faŋ ŋwə nəə gwia, guŋnə, ndeynə taa swi ghɔ́, 12yè nshiisə-ŋiisə Nwi səbɔɔ, faŋ vəŋ nə mɔ̀ꞌ njwisə fusə. Vəŋ nə dùꞌ maa shəŋ ŋkɨə faŋ vɨ nə nùŋsə ŋku Yeso shɔ nə, wuu mɔ́ꞌ duꞌ shəŋ ŋkɨə faŋ tɔ Yeso nə nɔ̀ŋ shɔ. Wə mɔ́ꞌ duꞌ shəŋ ŋkɨə faŋ ghuu ghi nə nɔ̀ŋ shɔ. 13Nshiisə-ŋiisə Nwi sɔ́ bitə tɨ́ Meri laa, «A gwia kə, yaa?» Ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa, «Vɨ bàꞌsə tɨta ŋwaa, gə̀ nə ŋwə. Mə kee kɨ̀ɨ nə shəŋ ŋkɨə faŋ vɨ gə̀ nùŋ ŋwə shɔ me.» 14Ŋwə gi nɨniŋ, kìasə ŋwaa wi, yè Yeso faŋ ŋwə nə tɨ̀ŋnə yifi, luu nə, sɨ ghi kee ley laa lùu Yeso me. 15Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «A gwia kə, yaa? A kəə ndə?» Meri nəə bɨꞌtə laa lùu wə ntɨə faŋ ŋwə faꞌ taa yindɨɨ yifi. Ŋwə gi tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, kɨ luu laa ndì ghɔ ndì ŋwə, a də̀ shəŋ ŋkɨə faŋ a gə̀ nùŋ ŋwə shɔ shee, tɨ́ kaꞌ mə gə baa ndì ŋwə fɨ fuŋ.» 16Yeso kɨ nii tìi ŋwə laa, «Meri!» Ŋwə kiasə ŋwaa wi, bìŋ maa ghaŋ Hibru laa, «Raboni.» Ŋiꞌ raboni lùu laa, wuu mədeesə kwalə. 17Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Kaa kɔŋ mə me, buꞌ laa mə kee ta gə̀ yizɔ yɨ Tii ŋwaa me. Gə yè vaŋ-nshwi vaŋ-nsoo, nàysə tɨ́ vəŋ laa mə taa koꞌ gə̀ yizɔ yɨ Tii ŋwaa, faŋ lùu Tii wiŋ nɨzi. Lùu ŋwə lùu Nwi ŋwaa, baa lùu Nwi wiŋ nɨzi.» 18Meri ndɔ gə̀, gə̀ nàysə tɨ́ vɨɨ məzwetə nu Yeso laa yi yè Yeso, baa nàysə yigi njyə faŋ Yeso nii gì tɨ́ ŋwə nə nɨzi.
Faŋ Yeso nə fùu yikəꞌ vɨɨ məzwetə nu ki
(Matiu 28.16-20; Mark 16.14-18; Lukas 24.36-49)
19Kɨ lùu laynəfu maa shi kɔ́, faŋ nə luu shi vɨsɨ fɨ taa yiwiŋ, vɨɨ məzwetə nu Yeso baytə taa ŋii yimɔ́ꞌ, fə̀ŋ shuufɔ, buꞌ laa vəŋ nəə fee vɨɨ Jus. Faŋ vəŋ nə luu yifi, Yeso fuu taa ŋwaa vəŋ, shɔ̀ꞌtə vəŋ laa, «Mənɔŋ-bwaŋnə tɔ viŋ.» 20Ŋwə gi nɨniŋ, ndɔ̀ də̀ ghɔ ghi tɨ́ vəŋ, nə way yiŋii wi. Vɨɨ məzwetə nu ki ŋaytə ŋkee dɨdɨꞌ faŋ vəŋ nə ye tɨta Yeso nə. 21Yeso baa gì tɨ́ vəŋ laa, «Mənɔŋ-bwaŋnə tɔ viŋ. Tɨta Nwi nə tɔ̀ŋ mə nə ntɔŋ. Nɨniŋ, mə tɔŋ viŋ ndwə nə ntɔŋ Nwi yɔ́.» 22Ŋwə nə gì nɨniŋ mètə, ndɔ̀ tàw zwitə maa vəŋ, gì laa, «Viŋ fi Zwitə Ley Nwi. 23Kɨ luu viŋ ndɔ ndenə yibɨsə wə mɔ́ꞌ, buu Nwi taa ndenə yibɨsə wə ghɔ́ nɨzi. Gə̀ fɨ maa wə ntɨə faŋ viŋ kee ndènə yibɨsə yi me, yibɨsə yi yɔ́ goꞌ tɔ ŋwə.
Faŋ Yeso nə fùu yikəꞌ Tɔmas
24Maa yighee yɔ́ faŋ Yeso nə bɨ jwì də̀ ŋwaa wi tɨ́ vɨɨ məzwetə nu ki, Tɔmas nə kee lùu shɔ ghɔ vɨ vəŋ mɔ́ꞌ me. Tɔmas ghɔ́ nə luu fɨ taa ŋwaa vɨɨ məzwetə nu Yeso njɔsə-bɔɔ nə. Lùu ŋwə faŋ vɨ tii ŋwə nə Siꞌye nə. 25Tɔmas ghɔ́ bəŋ jwì, vəŋ naysə tɨ́ ŋwə laa vəŋ yè tɨta Yeso. Tɔmas bəŋsə tɨ́ vəŋ laa, «Mə kee biŋ laa nu kɔ́ lùu yinsəŋ me, maa laa mə ye yifɨɨ mbey, faŋ vɨ nə bèy ghɔ ŋwə nə me, ndɔ baa kɔ̀ŋ wee-ghɔ ŋwaa maa yifɨɨ yi, mɔ̀ꞌ ghɔ kaŋ maa way yiŋii wi me.» 26Vəshi shɔɔ yifɔŋ, vɨɨ məzwetə nu Yeso baa bàytə taa ŋii, Tɔmas luu shɔ ghɔ vɨ vəŋ mɔ́ꞌ. Faŋ vəŋ nə kɔlə fə̀ŋ shuu ŋii, Yeso fuu taa ŋwaa vəŋ, shɔꞌtə vəŋ, gì laa, «Mənɔŋ-bwaŋnə tɔ viŋ,» 27kɨ nii gì tɨ́ Tɔmas laa, «Kɔŋ wee-ghɔ wə taa ghɔ mə ye. Nesə kwiŋ wə, kɔŋ ghɔ kə way yiŋii mə. Kɨ tɔ kə baa shii me; biŋ laa lùu mə.» 28Tɔmas gi tɨ́ Yeso laa, «Tɨta ŋwaa, Nwi ŋwaa!» 29Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «A bìŋ mə, buꞌ laa a ye mə nə yisɨ yə. Mənɔŋ-bwaŋnə ndɔ luu tɔ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ kee yè vənu və̀ nə sɨ me, biŋ vənu vɔ́.»
Ŋiꞌ ŋwaꞌlə Jɔn
30Yeso nə baa yɨ̀ vənu və shuu yɔŋvə vəyaŋ, vɨɨ məzwetə nu ki ye, vɨ kee nyɔ̀ꞌ vənu vɔ́ taa ŋwaꞌlə ŋwə̀ me. 31Vənu mbɨə faŋ vɨ nyɔ̀ꞌ feenə, vɨ nyɔ̀ꞌ laa viŋ biŋ laa Yeso luu wə ntɨə faŋ Nwi nə shoꞌ, wuu məbweysə ŋwaa-nsiŋ, Wee Nwi. Viŋ biŋ yizii yi, nùŋ fwi siŋ maa ŋwə, buu kìi məbwey vəlwaŋ.
21Faŋ Yeso nə fùu yikəꞌ vɨɨ məzwetə nu ki mbɨɨ maghia
1Kɨ luu fɨ yiba, Yeso baa fùu yikəꞌ vɨɨ məzwetə nu ki, maa yighee njyə faŋ vəŋ nə luu mbɨɨ maghia Tiberiɔs. Nu kɔ́ nə gày tɨ́ nee: 2Saymon Pita nə Tɔmas faŋ vɨ nəə tii ŋwə nə Siꞌye nə, baa nə Nataniel faŋ ŋwə nə ndɔ̀ fɨ ntɨꞌ Kana fɨ shɨ Galilii, nə vaŋ Zebedii vəbɔɔ, nə vɨɨ məzwetə nu Yeso vəmɔ́ꞌ vəbɔɔ, vəŋ nə bàytə shəŋ muꞌ. 3Saymon Pita gi tɨ́ vəŋ laa yi kəə gə koo susə. Bətə vɨɨ gi tɨ́ ŋwə laa ghɔ vɨ vəŋ gə mɔ́ꞌ. Nɨniŋ, vəŋ vənshə fuu gə̀ ŋìi taa bay, gə koo susə. Vəŋ nə faꞌ fu vətuꞌ ŋkwəŋ, kee kòo tuu mbuu su me. 4Kɨ luu ŋkee taa nshia-ndoo-mbisɨ, faŋ fu nə tey kɨ lee, Yeso fuu yikəꞌ vəŋ, tɨ̀ŋ mbɔꞌ bia. Luu nə, vɨɨ məzwetə nu ki kee ta kɨɨ laa lùu Yeso me. 5Yeso gi tɨ́ vəŋ laa, «Vaŋ vaŋ, viŋ kee ta kòo susə yimu?» Vəŋ gi laa «bey». 6Ŋwə gi tɨ́ vəŋ laa, «Viŋ ndi ghuu ghiŋ, mɔ̀ꞌ maa kwiŋ bay maꞌnə, buu viŋ taa koo susə.» Vəŋ mɔꞌ ghuu maa kwiŋ bay maꞌnə, susə ŋii tey yi ŋkee səyaŋ, vəŋ kee baa kɨɨ suŋ, kwàŋ taa bay me, buꞌ laa susə nə luu səyaŋ taa tey yi. 7Wuu məzwetə nu Yeso ŋgwə faŋ Yeso nə kàw ŋwə shɔ̀ɔ nə, gi tɨ́ Pita laa, «Luu tɨta ŋwaa-nsiŋ.» Faŋ Pita nə zɔ̀ yigi yɔ́, laa luu tɨta Yeso nə, ŋwə mɔꞌ njwi yi faŋ ŋwə nii shoꞌ maa faꞌ, sàwnə shə̀ŋ taa muu, gə shəŋ ŋkɨə faŋ Yeso nə luu shɔ nə. 8Vəliŋ vi vɔ́ goꞌ taa bay, dɔ̀ŋsə bay kɔ́, jwì nə ŋkə yifi, sùŋ ghuu susə fɨ yiba bay kɔ́, faŋ susə nə lwàŋ taa tey yi nə. Vəŋ nə kee lùu ntaŋ fɨ mbɔꞌ bia me; ŋkə nə luu sheꞌ yaa kwiŋ muu-ntee maa məziꞌ mbɔꞌ bia. 9Vəŋ ziꞌ mbɔꞌ bia, fùu fɨ taa bay, yè vəkɨꞌlə və wi shɔ nə susə fuu yi, nə bee. 10Yeso gi tɨ́ vəŋ laa vəŋ jwi nə susə səmɔ́ꞌ fɨ maa susə nsɨə faŋ vəŋ nii bɨ kɨkoo nə. 11Saymon Pita baa bə̀ŋ gə̀ taa bay, jìa ghuu sùŋ, mɔ̀ꞌ mbɔꞌ bia. Ŋkee susə kwalə nə luu taa ghuu ghɔ́ waaghɨꞌ nə njɔsə-tia muu-ntee. Faŋ nsə nə kɔlə lùu səyaŋ nə, ghuu ghɔ́ nə kee yisanə me. 12Yeso gi tɨ́ vəŋ laa vəŋ jwi shùꞌ shuu vəŋ. Vəŋ jwi, tuu wə nə kee lùu shɔ taa ŋwaa vəŋ, maa məbitə tɨ́ ŋwə laa, ŋwə lùu ndə me. Vəŋ nəə kɔꞌ kɨɨ laa luu tɨta Yeso. 13Yeso gə ndì bee kɔ́ nə susə sɔ́, gàasə tɨ́ vəŋ. 14Nɨniŋ, Yeso nə fùu sɨ vɨɨ məzwetə nu ki lwesə ghee tia, shù fɨ maa yighee njyə faŋ ŋwə nə ywèy fɨ shɨ yiku nə.
Faŋ Yeso nə gì tɨ́ Pita
15Faŋ vəŋ nə zɨ mètə, Yeso gi tɨ́ Saymon Pita laa, «Saymon, wee Jɔn, a kaw mə shɔ̀ɔ vɨɨ və̀ mu?» Pita bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Ɔŋ, tɨta, a kɨɨ laa mə kàw ghɔ.» Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Kɨ shiinə vaŋ-bisə-njɨɨ vaŋ shee,» 16ndɔ̀ bàa kɨ bìtə tɨ́ ŋwə laa, «Saymon, wee Jɔn, a kàw mə mu?» Pita bəŋsə tɨ́ ŋwə laa, «Ɔŋ, tɨta, a kɔꞌ kɨɨ laa mə kàw ghɔ.» Yeso baa kɨ gì tɨ́ ŋwə laa, «Kɨ shiinə bisə-njɨɨ saŋ,» 17ndɔ̀ bàa kɨ bìtə tɨ́ ŋwə lwesə ghee tia laa, «Saymon, wee Jɔn, a kàw mə mu?» Ŋkə za Pita, buꞌ faŋ Yeso bìtə tɨ́ ŋwə ghee tia laa ŋwə kàw yi mu. Ŋwə gi tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, a kɔꞌ kɨɨ nə vənu vənshə. A kɔꞌ kɨɨ laa mə kàw ghɔ.» Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Kɨ kɨꞌ bisə-njɨɨ saŋ! 18Zɔ mɔɔ! Mə naysə tɨ́ ghɔ yinsəŋ laa, yighee njyə faŋ a nəə kɨ bii weembwa, a nəə shuŋ kɔtə kə ŋgɨɨ-ghɔ, ndɔ gə shəŋ ŋkɨə faŋ a kàw. Luu nə, yighee njyə faŋ a ndɔ dwaŋ, a ndɔ nesə kwiŋ ghə, vɨ kɨ shuŋ kɔtə kə, ndi ghɔ, gə nə ghɔ shəŋ ŋkɨə faŋ a kee kaw gə̀ shɔ me.» 19Yeso nə gì nɨniŋ maa mədə jɨɨ yiku Pita, faŋ vɨ ndɔ zwi ŋwə, ŋwə bəŋsə Nwi shɔ. Yeso nə gì nɨniŋ, baa gì tɨ́ Pita laa ŋwə beꞌsə yi. 20Vəŋ gə, Pita kiasə ŋwaa wi, yè wuu məzwetə nu Yeso ŋgwə faŋ Yeso nə kàw ŋwə shɔ̀ɔ nə, faŋ ŋwə nə beꞌsə vəŋ. Lùu ŋwə faŋ ŋwə nə yɨ̀ꞌtə shuu fwi Yeso maa yighee njyə faŋ vəŋ nə zɨ fazɨ vətuꞌ nə, ŋwə nə bìtə tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, ndɔ fiŋ ndə fiŋ ghɔ.» 21Faŋ Pita nə yè wuu məzwetə ghɔ́, gi tɨ́ Yeso laa, «Tɨta, nu wə ŋwə̀ lùu kɨkə?» 22Yeso gi tɨ́ ŋwə laa, «Kɨ ghaŋ laa fwi nyaa bàw laa ŋwə ndɔ goꞌ mbi zìꞌ maa yighee njyə faŋ mə ndɔ baa bəŋ jwì, nsɔꞌ yə shɔ lùu laa kə? - Gə̀ fɨ maa ghɔ, beꞌsə mə.» 23Nɨniŋ, yigi yimɔ́ꞌ saynə taa ŋwaa vɨɨ Yeso, laa wuu məzwetə nu Yeso ghɔ́ kee ndɔ ku me. Luu nə, Yeso nə kee gì laa ŋwə ndɔ kee ku me. Ŋwə nə gì laa, taa kɨ ghaŋ laa fwi yi bàw laa ŋwə goꞌ mbi zìꞌ maa yighee njyə faŋ yi ndɔ baa bə̀ŋ jwì mbi, nsɔꞌ Pita shɔ lùu laa kə?
Yigi kɔ̀ŋ wə ntɨə faŋ ŋwə nə nyɔ̀ꞌ ŋwaꞌlə ŋwə̀
24Nyɔ̀ꞌ wuu məzwetə nu Yeso faŋ ŋwə nə yè vənu vɔ́ nə yisɨ, nyɔ̀ꞌ ŋwaꞌlə ŋwə̀. Wə ghɔ́ nəə fɨꞌtə vənu vɔ́ tɨ́ vɨɨ nɨzi. Yia kɔꞌ kɨɨ laa nu ŋkɨə faŋ ŋwə nə gì nə, lùu yinsəŋ. 25Vənu vəmɔ́ꞌ kɨ bii vəyaŋ faŋ Yeso nə yɨ̀sə. Mə bɨꞌtə laa vɨ toꞌ kɨ nyɔꞌ vənu vɔ́ vənshə tɔ tɔ, buu kaꞌ mbi yinshə kee kùꞌnə maa mənuŋ vəŋwaꞌlə vɔ́ faŋ vɨ nyɔ̀ꞌ me.