Ŋwaꞌlə Jeyms

Ŋwaꞌlə Jeyms bàytə ntɨsə səyaŋ kɔ̀ŋ nshinə vɨɨ Kristo. Jeyms nyɔ̀ꞌ ŋwaꞌlə ŋwə̀ tɨ́ vɨɨ Kristo vənshə faŋ vəŋ saynə taa mbi. Ŋwə kɔ ntɨ kɔ̀ŋ vənu vəyaŋ yaa nu mfuꞌ nə nu mbəə, nə məmɔŋ, nə ntaysə, nə məjia nditə, nə məsuꞌsə ŋwaa nsi, nə məjia fwi, nə məshɔꞌtə Nwi. Ŋkə bàw maa mənuŋ fwi maa Nwi, luu nə, wə faŋ ŋwə nùŋ fwi yi maa Nwi, yaa kɨ jwi nə məyɨ vənu vəjəəvə. Nu məyɨ nu jəə nə nu məjia fwi maa yighee ŋɨꞌ lùu nu məŋaytə.

Məsenə vəwaytə:

Vənzi və ŋwaꞌlə 1.1

Mənuŋ fwi maa Kristo nə nu tɔ ley 1.2-18

Nu mbəə nə nu mfuꞌ 1.9-11

Vənu və məmɔŋ 1.12-18

Nu məzɔ nu nə məyɨ nu 1.19-27

Nu məseesə mbi 2.1-13

Məbiŋ nə vəfaꞌ 2.14-26

Bàw wə jia nditə ki 3.1-18

Ntɨsə kɔ̀ŋ nshinə vɨɨ Kristo 4.1–5.6

1

1Lùu mə Jeyms, wuu faꞌ Nwi nə Yeso Kristo, faŋ mə shɔꞌtə viŋ, vɨɨ Nwi fɨ taa məshɨ mə Isirayl njɔsə-bɔɔ, faŋ viŋ sàykə taa mbi.

Ŋiꞌ nu məmɔŋ

2Vaŋ-nshwi vaŋ, viŋ taa kɨ luu kɨ kii məmɔŋ, vənu nə ghɔꞌ viŋ, viŋ jia fwi siŋ nə məŋaytə, ndì vənu vənshə nə məŋaytə, 3fɔnə viŋ kɔꞌ kɨɨ laa viŋ kɨ luu nùŋ fwi siŋ maa Nwi maa yighee məmɔŋ, buu fwi siŋ taa metə wèꞌ, tɨ̀ŋ jəə. 4Nɨniŋ, viŋ jia fwi siŋ, zìꞌ maa yighee shə, laa tuu nu bwə kee lùu taa ŋwaa viŋ me. Kɨ viŋ bəə tuu kee nu jəə fɨ taa ŋwaa viŋ me.

Faŋ Nwi kɔ tɔ ley tɨ́ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nùŋ fwisə vəŋ maa Nwi

5Tɔ ley kɨ luu bə̀ə fɨ ghɔ wə mɔ́ꞌ fɨ taa ŋwaa viŋ maa yighee məmɔŋ, ŋwə ndwàŋ fɨ ghɔ Nwi faŋ ŋwə kɔ tɨ́ vɨɨ vənshə ghee nshə nə fwi yi yimuꞌ, kee sɨ̀ŋtə me. Nwi taa kɔ tɔ ley tɨ́ wə ghɔ́ faŋ ŋwə ndwaŋ nə. 6Kɨ luu wə ndwaŋ fa fɨ ghɔ Nwi, bàw ŋwə nuŋ fwi yi maa Nwi yinsəŋ, kee kɨ bɨbɨꞌtə me, buꞌ laa wə faŋ ŋwə bɨbɨꞌtə, lùu yaa batə muu faŋ fɨɨ yaa kɨ dɔŋsə, ŋkə kɔ kwiŋ maꞌ nə kwiŋ ŋkwii. 7Kaꞌ kəŋ wə ghɔ́ kee kɨ kɨꞌ fa maa məkii fɨ ghɔ Nwi me, 8buꞌ laa ŋwə lùu wə faŋ ŋwə kìi fwisə bɔɔ maa Nwi, kee ghɨ̀sə maa nu kəmuꞌ me.

Ntɨ kɔ̀ŋ mbəə nə mfuꞌ

9Kɨ luu weenshwi wuu Nwi mɔ́ꞌ luu mbəə, bàw laa ŋwə kɨ ŋaytə, buꞌ laa Nwi shàꞌsə ŋwə yizɔ. 10Wə faŋ luu mfuꞌ, bàw laa ŋwə kɨ ŋaytə buꞌ faŋ Nwi sùꞌsə ŋwə nsi, kɨ kɨɨ laa ŋwə ndɔ yɔŋ yaa baybay, ndì. 11Shɨshwi yaa tɔŋ, vədɨꞌ ndɔ̀ŋ, gay yɔ̀ŋ, baybay wi kwìinə; ŋkɨꞌnə yi yijəə ku. Lùu faŋ mfuꞌ yaa kɨ shɔɔ jɨɨ yi, yɔŋ yaa baybay, ku.

Vənu və məmɔŋ

12Məŋaytə lùu tɨ́ wə ntɨə faŋ ŋwə jìa fwi yi wèꞌ maa yighee njyə faŋ məmɔŋ jwì maa ŋwə. Bàw ŋwə ŋaytə buꞌ laa vəkeynə vi ndɔ lùu məbwey vəlwaŋ faŋ Nwi kɔ̀ꞌnə maa məkɔ tɨ́ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ kaw Nwi. 13Kɨ luu laa məmɔŋ jwi maa wə, kɨ ŋwə gi laa məmɔŋ ghɔ́ ndɔ̀ fɨ ghɔ Nwi me, buꞌ laa kaꞌ tuu nu kəmuꞌ kee mɔ̀ŋ Nwi me; nshɨ-tɔ Nwi kee bee mɔ̀ŋ wə laa wə ghɔ́ yɨ̀ nu bwə me. 14Luu sheꞌ mbɨꞌtə yibwə njyə faŋ nyə lùu taa fwi wə, faŋ nyə yaa kɨ bweꞌsə wə ghɔ́, laa ŋwə yɨ nu bwə. 15Nu ŋkɨə faŋ ŋkə fuu fɨ taa mbɨꞌtə yibwə, bi nu bwə, wə kɨ nii mètə yɨ̀ nu bwə kɔ́. Ŋkə kɨ nii jwì nə yiku. Wə ghɔ́ kee zɨ məbwey vəlwaŋ me. 16Vaŋ-nshwi vaŋ, kɨ viŋ kɨ bweꞌsə yiŋwaa yiŋ me. 17Vətɔ vəjəəvə vənshə faŋ vɨ kɔ tɨ́ viŋ, nə vəkeynə viŋ vənshə faŋ mbə bàw, ndɔ fɨ yizɔ fɨ ghɔ Nwi faŋ ŋwə lùu tɨɨ təkiꞌ fɨ yizɔ. Nshɨ-tɔ Nwi kee yaa kɨ kiasə me, kee kwiinə me, yaa shɨshwi yaa kiasə, ndɨŋ gu, vədɨꞌ fə̀ŋ me. 18Nwi nə kàw maa məkɔ məbwey vəlwaŋ tɨ́ nsiŋ fɨ taa yigisə Nwi yinsəŋ. Nɨniŋ laa nsiŋ lùu mfɔŋsə vətɔ vi faŋ ŋwə naysə fi.

Faŋ bàw vɨɨ zɔ yigisə Nwi, kɨ yɨyɨsə nɨzi

19Vaŋ-nshwi vaŋ faŋ mə kàw, bàw viŋ kɨɨ nə nu ŋkɨə faŋ mə kəə gì ndwə. Bàw wə kɨ zɔ titi, jia fwi maa məgi, baa jia fwi buꞌ fwi yishəsə. 20Mə gì nɨniŋ buꞌ laa wə ntɨə faŋ fwi yi shə, kee yaa kɨ yɨsə nu loomə vɨsɨ Nwi me. 21Nɨniŋ, viŋ meꞌ vənu vəbwəvə vənshə nə vənu mbɨə faŋ mbə fuu fɨ taa njyoꞌ yibwə, bìŋ yigi njyə faŋ Nwi bìa taa fwi siŋ, bìŋ nə fwi yizutə, tɨ́ kaꞌ nyə bweysə fwi siŋ nɨzi. 22Viŋ kɨ zɔ yigisə Nwi yɔ́, yɨsə nɨzi, buꞌ viŋ bweꞌsə yiŋwaa yiŋ. 23Wə kɨ luu kɨ zɔ yigi yɔ́, zɨzɔ, kee kɨ yɨsə me, buu ŋwə fɨnə wə faŋ ŋwə yè yikəꞌ yi taa ŋwaꞌlə məye sɨ. 24Ŋwə ye yikəꞌ yi, kɨ gə̀, kɨ nii ndenə yighee muꞌ faŋ ŋkɨꞌnə yi dùꞌ. 25Wə kɨ luu ndeynə ntɨsə Nwi, goꞌsə shɔ, kee lùu yaa wə faŋ ŋwə zɔ ndènə me, luu nə, lùu yaa wə faŋ ŋwə zɔ kɨ yɨsə, buu mənɔŋ-bwaŋnə Nwi lùu tɔ wə ghɔ́ faŋ ŋwə yɨ nu kɔ́ nə. Ntɨsə Nwi bàw shɨ̀lə, yɨsə nsiŋ fuu fɨ ghɔ nu bwə, duꞌ jəə. 26Wə kɨ luu bɨ̀ꞌtə laa yi lùu wuu Nwi, kee jìa nditə ki me, buu ŋwə bweꞌsə fwi yi, məbiŋ wi laa yi lùu wuu Nwi, lùu dayday. 27Wə kɨ luu kɨ kəə lùu wuu Nwi leyley, faŋ nu bwə ki kee lùu yikəꞌ tɨta Nwi me, bàw ŋwə kɨ kɨꞌ vaŋ vəti ghɔ vəki ŋkusə maa ŋɨꞌ vəŋ, baa shiinə ŋwaa wi laa kɨ vətɔ və shɨ nsi bɨsə fwi yi me.

2

Faŋ ŋkə bàw laa kɨ viŋ baa kɨ seesə mbi me

1Vaŋ-nshwi vaŋ faŋ viŋ nùŋ fwi siŋ maa tɨta Yeso Kristo, faŋ luu tɨta Nshɔɔ-mbi nə, kɨ viŋ baa kɨ seesə mbi me, kee kaw wuu kwalə shɔɔ mbəə me. 2Kɨ luu laa wə mɔ́ꞌ jwi taa ŋii nshəŋtə yiŋ, shuŋ fəŋkwiŋkwi fə shwaŋ ndɔŋnə ghɔ ŋwə, ndɔ̀ mɔ̀ꞌ njwisə ka maa ŋwə, mbəə jwi nɨzi, mɔ̀ꞌ njwisə faŋ nsə lùu səbwə, kɨ viŋ seesə mbi me! 3Viŋ kɨ luu ndeynə sheꞌ wə ntɨə faŋ ŋwə mɔ̀ꞌ njwisə ka, gì tɨ́ ŋwə laa, «Duꞌ feenə jəə jəə», ndɔ̀ gì tɨ́ mbəə laa, «Tɨŋnə fiŋnə», bwaŋ mɔ́ꞌ laa, «Duꞌnə nsi vəshɔꞌ», 4buu fwi siŋ gàasə vəway vəbɔɔ, viŋ shia nsɔꞌ tɔ ŋwə, yɨ nu bwə. 5Viŋ zɔ, vaŋ-nshwi vaŋ faŋ mə kàw viŋ, Nwi shòꞌ luu mbəəsə fɨ mbi, ndì vəŋ laa vəŋ nuŋsə fwisə vəŋ maa Kristo, ndɔ̀ zɨ̀ nu yifwàŋ Nwi, faŋ Nwi nə kɔ̀ꞌnə maa məkɔ tɨ́ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ kàw ŋwə. Nɨniŋ, luu vəŋ luu mfuꞌsə yinsəŋ. 6Luu nə, viŋ shiasə mbəəsə. Maa luu mfuꞌsə faŋ vəŋ yɨnə viŋ. Maa kwaŋ mfuꞌsə kwaŋ viŋ taa ndɔꞌ nsɔꞌsə. 7Maa luu mfuꞌsə faŋ vəŋ shiasə, ndɔ ndasə yizii yijəənə Yeso Kristo, faŋ Nwi nə shòꞌ viŋ buꞌ ŋwə nə.

8Bàw viŋ nuŋsə ntɨ njyə faŋ luu ntɨ yikwalə fɨ taa ŋwaꞌlə Nwi! Nyə lùu laa,

«Kɨ kaw wənjɨɨ wə yaa nshɨ-tɔ wə!» 2.8 Levitikɔs 19.18.9Viŋ kɨ luu kɨ seesə mbi, bəŋsə sheꞌ wuu kwalə, buu viŋ yɨ nu bwə, bɨꞌ ntɨsə Nwi. 10Lùu nɨniŋ buꞌ laa, wə kɨ luu nuŋsə ntɨsə Nwi sənshə, gu ntɨ njyə yimuꞌ, buu ŋwə gù ntɨsə sənshə. 11Nwi faŋ ŋwə nə gì laa, «Kɨ ghɔ tii wəzwi faŋ kee lùu ŋgwunə me!» nə baa gì laa, «Kɨ ghɔ zwi wə me!» Nɨniŋ, a kɨ luu kee tìi wəzwi me, zwì wə, buu ŋkə lùu laa a bɨ̀sə nu ŋkɨə faŋ Nwi nùŋsə. 12Nɨniŋ, mə naysə tɨ́ viŋ laa, viŋ lumə maa vənu vənshə faŋ viŋ gisə, nə maa vənu vənshə faŋ viŋ yɨsə, laa Nwi ndɔ sɔꞌ viŋ, fɨꞌnə maa ntɨ njyə faŋ ŋwə nə nùŋsə, faŋ nyə kìi wutə maa məyɨsə vɨɨ fuu fɨ taa nsɔꞌ, dùꞌ ley. 13Nwi ndɔ kee kee gəŋsə wə ntɨə faŋ ŋwə kee yaa kɨ kee gəŋsə vɨɨ me. Luu nə, wuu məkee gəŋsə ndɔ ye laa gəŋsə Nwi kwalə shɔ̀ɔ nsɔꞌ Nwi.

Bàw laa wə faŋ ŋwə biŋ nu Nwi, baa kɨ yɨsə nu kɔ́

14Vaŋ-nshwi vaŋ, wə kɨ luu gi laa yi bìŋ Nwi, kee kɨ yɨsə nu ŋkɨə faŋ Nwi kəə me, buu kaꞌ ŋkə taa gaŋtə ŋwə nə kə? Kaꞌ məbiŋ wi ghɔ́ bweysə ŋwə kɨkə? 15Kɨ luu laa weenshu ŋwaa-nsiŋ mɔ́ꞌ bəə njwisə nə fazɨ, 16wə fɨ taa ŋwaa viŋ gi tɨ́ ŋwə laa, «Gə nə mənɔŋ-bwaŋnə; Nwi taa kɔ fa ŋkɨə faŋ a taa shuŋ, nə fa ŋkɨə faŋ a taa zɨ,» gì nɨniŋ, kee bee kɔ̀ vətɔ mbɨə faŋ ŋwə bəə mbə me, buu lùu nu yɔŋ. 17Luu sheꞌ nɨndɨŋ maa məbiŋ Nwi. Wə kɨ luu bìŋ nu Nwi, kee kɨ yɨsə nu ŋkɨə faŋ Nwi kəə me, buu məbiŋ wi ghɔ́ lùu nu yɔŋ. 18Kaꞌ wə mɔ́ꞌ gì shee laa, «A fàꞌ tɨ́ Nwi, gə̀ fɨ maa mə, mə nùŋ fwi nyaa maa Nwi.» Nɨniŋ, sii kaꞌ a də̀ kɨkə faŋ a nùŋ fwi yə maa Nwi, faŋ a kee yɨ vənu vəjəəvə me. Gə fɨ maa mə, kaꞌ mə də̀ tɨ́ ghɔ laa mə nùŋ fwi nyaa maa Nwi fɨ maa vənu vəjəəvə vaŋ faŋ mə yɨsə. 19A biŋ laa Nwi lùu shɔ, baa nə laa Nwi luu sheꞌ muꞌ. Ŋkə lùu kəjəə. Luu nə, ŋkee vəzwitə vəbwəvə bìŋ maa nu kɔ́ nɨzi, kɨ fee, lɔꞌ. 20A luu mfaw, bàw a kɨɨ laa, wə kɨ luu biŋ Nwi, kee kɨ yɨsə nu ŋkɨə faŋ Nwi gì me, buu lùu nu dayday.

21Lumə nu tii ŋwaa-nsiŋ Abraham. Nə yɨsə kə laa Nwi ndi ŋwə maa wuu ley. Ŋkə nə luu buꞌ nu ŋkɨə faŋ ŋwə nə yɨsə faŋ ŋwə nə ndì ŋwiŋ wi Isak, gə̀ kɔ̀ maa məfeꞌ ndey tɨ́ Nwi. 22Maa viŋ yè fɨ taa nshinə Abraham, laa məbiŋ wi nə məyɨsə nu, nə luu fa kəmuꞌ. Nu ŋkɨə faŋ ŋwə nə yɨ̀sə nə, lwèsə məbiŋ wi. 23Lùu ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ vɨ nə nyɔ̀ꞌ taa ŋwaꞌlə Nwi laa, «Abraham nə bìŋ Nwi, buu Nwi kɨ nii ndì ŋwə yaa wuu ley,» 2.23 Jenesis 15.6. baa nə laa, «Nwi ndì Abraham maa wuumba wi.» 2.23 Aysaya 41.8.24Bàw viŋ ye laa, luu buꞌ vənu vəjəəvə faŋ wə yɨsə, laa Nwi ndi ŋwə yaa wuu ley. Kee luu sheꞌ buꞌ məbiŋ wi me.

25Nu Rahab, wəzwi sakə wì, nə luu sheꞌ nɨndɨŋ. Vɨ nə ndi ŋwə yaa wuu ley buꞌ vənu mbɨə faŋ ŋwə nə yɨsə, buꞌ faŋ ŋwə nə ndì vɨɨ ntɔŋsə vɨɨ Isirayl, kwàŋ taa ŋii ŋwə, gàŋtə vəŋ, baa ndɔ̀ də̀ jɨɨ tɨ́ vəŋ laa vəŋ shɔɔ fɨ fuŋ, nyɨ̀ŋkə. 26Maa ŋwaa wə faŋ zwitə ki kee lùu shɔ me lùu ŋku wə. Sheꞌ nee, wə faŋ ŋwə bìŋ nu Nwi, kee kɨ yɨsə nu ŋkɨə faŋ Nwi kəə me, buu nu məbiŋ ki lùu ŋku nu nɨzi.

3

Faŋ bàw wə jia nditə ki

1Vaŋ-nshwi vaŋ, kee bàw laa vɨɨ vəyaŋ fɨ taa ŋwaa viŋ gu vɨɨ mədeesə nu Nwi me. Maa viŋ kɨɨ laa nsɔꞌ vɨɨ mədeesə nu Nwi ndɔ lùu yikwalə shɔ̀ɔ njyə vɨɨ mɔ́ꞌ. 2Nsiŋ vənshə ndì vənu vəyaŋ. Wə kɨ luu kee ndì nu nə shuu wi me, buu wə ghɔ́ bàw shɨ̀lə; kaꞌ ŋwə jiatə ŋwaa wi nshə. 3Ye bwey shuu nyaa, faŋ wə yaa kɨ kwaŋ shuu nyaa-yikoꞌ, laa nyə zɔnə ŋwə. Maa ŋwə kiasə nyaa yɔ́, nyə gə maa shəŋ ŋkɨə faŋ ŋwə kàw. 4Bàw viŋ baa ywiitə nu kɔ̀ŋ bay kwalə. Maa wee-soo bay, faŋ ŋkə lùu ŋkee kətɨtiꞌ, ŋkə kiasə bay faŋ ŋkə luu ŋkee kəkwalə, fɨɨ dɔŋsə bay kɔ́ nɨzi. Wee-soo bay ghɔ́ yɨsə bay kɔ́ gə maa kwiŋ ŋgwə faŋ wuu mədɔŋsə bay kɔ́ kəə laa ŋkə gə shɔ. 5Sheꞌ nee, nditə wə faŋ lùu wee-fa tɨtiꞌ fɨ taa ŋwaa wə, ŋkə kìi wutə shɔ̀ɔ; ŋkə yaa kɨ gisə vənu vəweꞌvə. Nditə wə lùu yaa bey wi nɨzi. Maa bey wi faŋ ŋkə luu kətɨtiꞌ, kaꞌ wisə fuu fɨ fuŋ, twàŋ ŋkee ŋka yikwalə. 6Nditə wə faŋ ŋkə lùu yaa bey wi nə, lùu shəŋ ŋkɨə faŋ vənu vəbwəvə vənshə faynə shɔ. Nu bwə yaa kɨ saynə fɨ fuŋ, ŋii taa ŋwaa wə, bɨsə wə ghɔ́ nshə. Nditə yaa kɨ shuꞌ wi faŋ kaꞌ ŋwə twàŋ nshinə wə ghɔ́, zì fɨ maa shi məbi ki, zìꞌ maa shi yiku. Wisə ghɔ́ ndɔ fɨ ghɔ tɨɨ vəzwitə vəbwəvə Satan. 7Vɨɨ yaa kɨ sɔꞌ nyaasə sənshə, nə mənwə, nə vətɔ vənshə faŋ mbə toꞌ suu fɨ nsi, nə vətɔ faŋ mbə toꞌ fɨ taa muu. Vətɔ və̀ vənshə, vɨɨ sɔꞌ mbə. 8Gə̀ maa nditə wə, kaꞌ tuu ŋkee wə muꞌ kee jìa nditə ki me. Lùu fa bwə faŋ ŋkə kee kaw dùꞌnə shishi me. Ndɨꞌ məzwi wə lwàŋ taa tey yi. 9Nsiŋ yaa kɨ bəŋsə Mɔꞌmbi faŋ lùu Tii ŋwaa-nsiŋ nə nditə kaŋ-nsiŋ, ndɔ kɨ ndi sheꞌ nditə kɔ́, ndasə vaŋ-nshwi vaŋ-nsiŋ shɔ, ŋkee vaŋ-nshwi vaŋ-nsiŋ faŋ Nwi nə bɔŋ vəŋ maa ŋkɨꞌnə yi. 10Məbəŋsə nə məndasə ndisə fuu sheꞌ fɨ maa shuu ghɔ́ muꞌ. Vaŋ-nshwi vaŋ, ŋkə kee bàw maa məyɨsə nɨniŋ me. 11Muu mbɨə faŋ mbə sɨsɨꞌsə, nə muu mbɨə faŋ mbə bɨbiŋ, kee yaa kɨ fuu fɨ shəŋ muꞌ me. 12Vaŋ-nshwi vaŋ, kaꞌ bia kee kòonə fuu tɨ ŋgwabaŋ me; ŋgwabaŋ kee kòonə fuu tɨ yɔŋ me. Sheꞌ nee, kaꞌ muu faŋ mbə sɨsɨꞌsə kee fùu fɨ taa law faŋ ŋwə bɨbiŋ me.

Yitɔfə njyə faŋ nyə ndɔ fɨ ghɔ Nwi luu kɨkə?

13Wuu tɔ ley fɨ taa ŋwaa viŋ, faŋ ŋwə toꞌ nə yitɔfə nɨzi, lùu ndə? Bàw ŋwə kɨ toꞌ yitoꞌ yijəənə, yɨ vənu vəjəəvə, sùꞌsə ŋwaa wi nsi, maa mədə tɔ ley ki. 14Viŋ kɨ luu kìi fwi yibiŋ, fwi siŋ lwaŋ nə fəsə nɨzi, viŋ luu vɨɨ vəŋwiŋ nɨzi, kɨ viŋ baa kɨ koꞌsə yiŋwaa me, buꞌ viŋ sɨɨ ba kɔ̀ŋ nu Nwi yinsəŋ. 15Kəŋ tɔ ley kɔ́ kee ndɔ fɨ ghɔ Nwi me, nyə ndɔ fɨ shɨ nsi. Lùu nu vɨɨ mbi yibwə, baa lùu nu zwitə bwə, 16buꞌ laa shəŋ faŋ fəsə nə vəŋwiŋ lùu shɔ, lùu shəŋ yighaw, faŋ vənu vəbwəvə vənshə lùu yifi. 17Yitɔfə njyə faŋ nyə ndɔ fɨ ghɔ Nwi, lùu nɨŋkwiŋ. Wə ntɨə faŋ ŋwə kìi kəŋ tɔ ley kɔ́, lùu wuu ley. Ŋwə jwi nə mənɔŋ-bwaŋnə tɨ́ vɨɨ, yɨ jəə, kee kìi məshii me, kee gəŋsə vɨɨ ŋkee dɨdɨꞌ, yɨsə vənu vəjəəvə ghee nshə, kee shia nsɔꞌ tɔ wə me, kee bweꞌsə wə me. 18Vɨɨ vɔ́ faŋ vəŋ jwi nə mənɔŋ-bwaŋnə nə, yɨsə laa vɨɨ duꞌ nə mənɔŋ-bwaŋnə, ndɔ ye laa jəə fuu fɨ taa vəfaꞌ vəvəŋ, sheꞌ yaa vətɔ yaa kɨ ta fɨ maa ŋgwisə vətɔ vɔ́ faŋ vɨ nə bìa taa nsi.

4

Viŋ meꞌtə vənu vəbwəvə, bèꞌsə nu Nwi!

1Yighaw nə nywaŋsə sii ndɔ fɨ fə taa ŋwaa viŋ? Maa nsə ndɔ fɨ taa fwi siŋ faŋ nsə kàw vətɔ və shɨ nsi. Maa nsə tùŋ yighaw taa ŋwaa viŋ. 2Fwi siŋ kaw vətɔ, vətɔ vɔ́ kɨ bɨbəə fɨ ghɔ viŋ; viŋ kəə kɨ zwilə vɨɨ, baa səsə vətɔ faŋ kaꞌ viŋ kee kii me. Nɨniŋ, viŋ tay, ndɔ nywènə viŋ viŋ. Nu ŋkɨə faŋ ŋkə yɨsə laa viŋ kee kìi vətɔ mbɨə faŋ viŋ kəə mbə me, lùu laa viŋ kee ndwaŋ fɨ ghɔ Nwi me. 3Viŋ yaa kɨ ndwaŋ fa fɨ ghɔ Nwi, kee kii me, buꞌ laa viŋ kee ndwàŋ nə fwi yijəə me, kɨ kəə zɨ sheꞌ vətɔ faŋ fwi siŋ kàw. 4Aŋ viŋ, vɨɨ faŋ viŋ kee nùŋ fwi siŋ maa Nwi me. Maa viŋ kɨɨ laa, wə kɨ luu kɨ kaw vətɔ vɨ shɨ nsi, buu ŋwə lùu wuu mbeenə Nwi. Wə tɨ̀ me wə faŋ ŋwə kwaŋ fwi yi maa vətɔ və shɨ nsi, buu ŋwə lùu wuu mbeenə Nwi. 5Viŋ bɨꞌtə laa ŋwaꞌlə Nwi gì dayday laa,

«Zwitə ŋkɨə faŋ Nwi nə kwàŋ taa fwisə nsiŋ,

kəə laa fwi saŋ-nsiŋ lwaŋ nə ŋkə,

laa nsiŋ luu vɨɨ vi.»

6Nɨniŋ, gəŋsə Nwi, faŋ Nwi kee gəŋsə nə, kwàlə shɔ̀ɔ. Ŋwaꞌlə Nwi baa gì laa,

«Nwi fə̀ŋ jɨɨ fɨ ghɔ vɨɨ

mbɨə faŋ vəŋ koꞌsə ŋwaa vəŋ,

gaŋtə vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ sùꞌsə ŋwaa nsi.» 4.6 Təgi tə Tii 3.34.

7Nɨniŋ nə, viŋ zɔnə Nwi, twey nu zwitə bwə Satan, buu ŋwə taa kɨ nyɨŋ fɨ yɨ viŋ. 8Viŋ shəŋtə gə yɨ Nwi, buu Nwi taa kɨ shəŋtə jwi yɨ viŋ nɨzi. Viŋ sɔ ghɔ ghiŋ mɔɔ, viŋ vəyɨ-kəbwə! Viŋ yɨsə fwi siŋ ley mɔɔ, viŋ vɨɨ fwisə bɔɔ! 9Viŋ lumə nu bwə kiŋ, kɨ luŋ, ndɔ gwia! Yishɨꞌ yiŋ ndɔ kiasə gù məluŋ. Məŋaytə wiŋ kiasə gù məluŋ. 10Viŋ suꞌsə ŋwaa wiŋ nsi vɨsɨ Mɔꞌmbi, buu Nwi shaꞌsə viŋ yizɔ.

Kɨ viŋ baa kɨ gisə vənu vəbwəvə tɔ vaŋ-nshwi viŋ me

11Vaŋ-nshwi vaŋ, kɨ viŋ baa kɨ gisə vənu vəbwəvə tɔ yiŋwaa yiŋ me. Wə kɨ luu gi nu bwə tɔ weenshu wi, yighee mɔ́ꞌ kɨ kəə shia nsɔꞌ tɔ ŋwə, buu ŋkə lùu laa, ŋwə gisə bwə kɔ̀ŋ ntɨsə Nwi, ndi nshɨ-tɔ wi yaa wuu məshia nsɔꞌ kɔ̀ŋ ntɨsə Nwi. Wə kɨ luu ndì ŋwaa wi laa yi lùu wuu məshia nsɔꞌ kɔ̀ŋ ntɨsə Nwi, buu ŋwə kee baa lùu wə faŋ ŋwə nùŋsə ntɨsə sɔ́ me. 12Luu sheꞌ Nwi nɨnɔŋ, faŋ ŋwə nə nùŋsə ntɨsə sɔ́, baa kìi wutə maa məsɔꞌ vɨɨ. Ŋwə kìi wutə maa məbweysə vɨɨ fɨ fuŋ, baa kìi wutə maa məndisə vɨɨ nɨzi. Nɨniŋ, a sii lùu ndə, tɨ́ kaꞌ a shia nsɔꞌ tɔ weenshu wə.

Kɨ viŋ baa kɨ koꞌsə yiŋwaa yiŋ me

13Viŋ zɔ, viŋ vɨɨ faŋ viŋ gisə laa, «Ndee, kɨ yighee mɔ́ꞌ mbisɨ, yia taa gə maa tɔŋ kəmɔ́ꞌ, kɨ kəə shi shɔ ŋuꞌ yimuꞌ, beꞌlə yiwiŋ, sey fuŋ.» 14Viŋ gì nɨniŋ, kee kɨ̀ɨ nə nu ŋkɨə faŋ ŋkə taa gày mbisɨ me, kee kɨɨ faŋ məbwey viŋ taa luu me? Maa viŋ lùu yaa mwɨꞌ faŋ ŋwə yaa kɨ gu fuu gay sheꞌ maa wee-fɨ-yighee nee, kɨ nii yiyɔŋ. 15Bàw viŋ gi laa, «Mɔꞌmbi taa kɨ luu kaw, yia ndɔ bwey, buu yɨ nee, yɨ nee.» 16Luu nə, viŋ kɨ bii koꞌsə yiŋwaa yiŋ baa mwà. Məkoꞌsə ŋwaa ghɔ́ nə məmwa ghɔ́ lùu nu bwə. 17Nɨniŋ, wə kɨ luu kɨɨ maa məyɨsə nu jəə, kee kɨ yɨsə me, buu ŋwə yɨ nu bwə.

5

Faŋ vətɨɨ ka ndɔ ye ŋɨꞌ

1Viŋ vətɨɨ ka, viŋ zɔ yigisə nyaa! Viŋ kɨ gwia, ndɔ yumə buꞌ ŋɨꞌ njyə faŋ nyə ndɔ ŋii viŋ. 2Ka wiŋ ndɔ shuu; fəndamfɨŋ nda njwisə jəəsə siŋ. 3Maŋgɨlɨ kwə ka wiŋ. Maŋgɨlɨ ghɔ́ lùu shwenə: Sheꞌ faŋ ŋwə kwə ka wiŋ, ŋwə ndɔ kwə mbasə ŋwaa wiŋ nɨzi yaa wisə. Viŋ lùu vɨɨ faŋ vəŋ bɔꞌtə təka ŋkee maa vəshi və̀, faŋ lùu vəshi vəshə və mbi. 4Viŋ bweꞌsə vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ faꞌ taa ndɨɨsə siŋ. Viŋ kee kaw kɔ vəŋ nə ka ŋgwə faŋ vəŋ fàꞌ shɔ tɨ́ viŋ nə me. Nɨniŋ, vɨɨ vɔ́ gwia tɨ́ Nwi. Məgwia vɨɨ vɔ́ faŋ vəŋ faꞌ taa ndɨɨsə siŋ nə, ziꞌ tuulə Nwi, faŋ ŋwə sɔꞌ mbi yinshə. 5Viŋ tia yiŋwaa yiŋ shɨ nsi feenə, yɨ vənu vənshə faŋ viŋ kàw, zɨ kwalə yaa nyaasə faŋ nsə kɨꞌ shi ŋkɨə faŋ vɨ taa sɨɨ. 6Viŋ sɔꞌ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ kee yɨ nu bwə me, baa zwilə vəŋ. Vəŋ kee kìi shuu, bə̀ŋsə nu tɨ́ viŋ me.

Faŋ ŋkə bàw laa viŋ kɨ jia fwi siŋ

7Vaŋ-nshwi vaŋ, viŋ jia fwi siŋ, kɔ̀ tɨ́ shi ŋkɨə faŋ tɨta Yeso ndɔ bəŋ jwi. Bàw viŋ zwetə nu fɨ ghɔ vɨɨ məndɨɨ. Viŋ ye faŋ vəŋ yaa kɨ ndɨɨ taa biisə, jia fwisə vəŋ, kɨꞌ vətɔ vəjəəvə fɨ fuŋ, shù fɨ nshəŋ yighuu faŋ vɨ sɔ̀ vətɔ, gə kɔ tɨ́ yighee məshwi say. 8Nɨniŋ, bàw viŋ jia fwi siŋ nɨzi, lòotə ŋwaa wiŋ, tɨ̀ŋnə jəə, buꞌ laa yighee njyə faŋ tɨta Yeso taa jwì, lùu nshənə. 9Vaŋ-nshwi vaŋ, kɨ viŋ baa kɨ lulə viŋ viŋ fɨ yiba me, laa kɨ viŋ ndɔ kee gu nsɔꞌ Nwi me, fɔnə wuu məshia nsɔꞌ lùu shuufɔ. 10Bàw viŋ lumə nu nshiisə-ŋii sɔghɔ, faŋ vəŋ nə fɨꞌtə maa yizii Mɔꞌmbi, jia fwisə vəŋ faŋ vəŋ nə yè ŋɨꞌ. Bàw viŋ jia fwi siŋ yaa vəŋ. 11Maa nsiŋ yaa kɨ gisə laa Nwi nə tu mənɔŋ-bwaŋnə tɔ vɨɨ vɔ́, faŋ vəŋ nə jìa fwisə vəŋ taa ŋɨꞌ nə. Maa viŋ zɔ̀ faŋ Job nə jìa fwi yi. Viŋ kɨ̀ɨ nɨzi faŋ Mɔꞌmbi nə gaŋtə ŋwə fɨ yiba. Kaꞌ viŋ yè fɨ fuŋ laa Mɔꞌmbi yaa kɨ kee gəŋsə vɨɨ dɨdɨꞌ.

Ntɨ kɔ̀ŋ məlɨꞌtə nu nə məshɔꞌtə Nwi

12Vaŋ-nshwi vaŋ, nu mɔ́ꞌ faŋ ŋkə shɔ̀ɔ vənu vənshə, lùu laa, yighee njyə faŋ viŋ kəə gi nu, kɨ viŋ baa lɨꞌtə me. Kɨ viŋ lɨꞌtə məkee maa yizii Nwi me, tɨꞌnə me maa yizii shɨ nsi me, tɨꞌnə me lɨ̀ꞌtə tuu kəŋ məkee məmɔ́ꞌ me. Bàw viŋ gi laa ɔŋ, buu lùu ɔŋ. Viŋ gi laa bey, buu lùu bey. Nɨniŋ laa kɨ viŋ ndɔ ŋii nsɔꞌ Nwi me.

13Wə fɨ taa ŋwaa viŋ kɨ luu dùꞌ taa ŋɨꞌ, bàw ŋwə shɔꞌtə Nwi. Wə fɨ taa ŋwaa viŋ kɨ luu dùꞌ nə məŋaytə, bàw ŋwə zwa nyay bəŋsə Nwi. 14Wə fɨ taa ŋwaa viŋ kɨ luu kɨ zasə, bàw ŋwə tii vɨɨ taa fɨ taa nshəŋtə vɨɨ Nwi, laa vəŋ jwi shɔ̀ꞌtə Nwi tɔ ŋwə, yoꞌ ŋwə nə məŋgwə maa yizii Mɔꞌmbi. 15Vəŋ kɨ luu bùꞌ ghɔ tɨ́ Nwi nɨniŋ, nùŋ fwisə vəŋ maa Nwi, buu Nwi taa bweysə wuu za ghɔ́, ndɔ̀ ywèysə ŋwə. Kɨ luu laa ŋwə nə yɨ̀ vənu vəbwəvə, buu Nwi taa ndenə yibɨsə yi yɔ́. 16Bàw viŋ biŋ nu bwə kiŋ, viŋ viŋ, kɨ buꞌ ghɔ tɨ́ Nwi, viŋ viŋ, tɔ viŋ, laa viŋ bwey fɨ maa vəza viŋ. Wə ntɨə faŋ vənu vi lùu vəloomə, kɨ luu bùꞌ ghɔ tɨ́ Nwi, buu kaꞌ ŋkee nu kwalə fùu fɨ fuŋ. 17Maa Elias nə luu wə mənsaw sheꞌ yaa nsiŋ; ŋwə nə bùꞌ ghɔ tɨ́ Nwi nə fwi yimuꞌ, laa kɨ yighuu baa siꞌ me. Yighuu kee baa siꞌ maa ŋuꞌsə sətia nə yiŋuu ntɔfə me. 18Ŋwə baa kɨ buꞌ ghɔ tɨ́ Nwi, Nwi yɨsə yighuu siꞌ, nsi bwanə, vətɔ baa tey kɨ ta.

19Vaŋ-nshwi vaŋ, wə fɨ taa ŋwaa viŋ kɨ luu ndì jɨɨ yinsəŋ Nwi, wə mɔ́ꞌ gaŋtə ŋwə laa ŋwə baa bɔ̀ŋsə maa jɨɨ Nwi, 20buu viŋ kɔꞌ kɨɨ laa, wə ntɨə faŋ ŋwə gaŋtə wuu bwə laa ŋwə meꞌtə jɨɨ yibwə yi, buu ŋwə bweysə fwi wə ghɔ́ fɨ ghɔ yiku, buu Nwi shitə vənu vəbwəvə vi vəyaŋ faŋ wə ghɔ́ nə yɨsə.