1 Timoti

Mfɔŋ Ŋwaꞌlə Timoti

Mfɔŋ ŋwaꞌlə Pɔɔl tɨ́ Timoti

Timoti nə luu wuu Kristo fɨ shɨ Listra nsi Asia. Nshu wi nə luu wuu Jus, tii wi luu wuu Griik. Ŋwə gu wuu yitoꞌ Pɔɔl, gàŋtə Pɔɔl maa faꞌ wi. Pɔɔl meꞌtə Timoti shɨ Efesɔs maa məndeynə nshəŋtə vɨɨ Kristo fɨ yifi.

Pɔɔl nyɔꞌ ŋwaꞌlə ŋwə̀ tɨ́ Timoti laa ŋwə ndɨɨnə fɨ ghɔ vɨɨ faŋ vəŋ kee deesə nu Nwi kəjəə me. Vɨɨ vì nəə gisə laa kaꞌ wə kìi məbwey vəlwaŋ sheꞌ faŋ ŋwə kɨɨ nə kəŋ vənu vəmɔ́ꞌvə, baŋ fazɨ kəmɔ́ꞌ, kee ndaa wəzwi me.

Pɔɔl baa lesə tɨ́ Timoti kɔ̀ŋ jɨɨ mətə vənu taa nshəŋtə vɨɨ Kristo, baa lumə tɨ́ ŋwə maa məfaꞌ jəə tɨ́ Yeso Kristo.

Məsenə vəwaytə:

Vənzi və ŋwaꞌlə 1.1-2

Ntɨsə buꞌ nshəŋtə vɨɨ Kristo nə buꞌ vɨɨ faŋ vəŋ dùꞌ tɔ vəŋ 1.3–3.16

Ntɨsə buꞌ vəfaꞌ və Timoti 4.1–6.21

Shɔꞌtə Pɔɔl tɨ́ Timoti

¹Lùu mə, Pɔɔl, wuu ntɔŋ Yeso Kristo, faŋ mə tɔ̀ŋ ŋwaꞌlə ŋwə̀ tɨ́ ghɔ, Timoti. Nshɨ-tɔ Nwi, wuu məbweysə ŋwaa-nsiŋ, nə Yeso Kristo, faŋ nsiŋ kɨꞌ ŋwə nə, nə tìi mə maa faꞌ ŋwaa ghɔ́. ²Mə tɔ̀ŋ ŋwaꞌlə ŋwə̀ tɨ́ ghɔ, Timoti, faŋ a luu ŋkee ŋwiŋ ŋwaa yinsəŋ fɨ yiba jɨŋ Kristo, buꞌ faŋ nsoo nùŋ fwi maa ŋwə nə. Tɨta Nwi ghɔ tɨta ŋwaa-nsiŋ Yeso Kristo tu mənɔŋ-bwaŋnə tɔ ghɔ, kèe gəŋ sə, kɔ̀ ghɔ nə məduꞌ-nyɔŋ!

Bàw a kɨ ndɨɨnə fɨ ghɔ vɨɨ məbuulə nu Nwi

³Nu ŋkɨə faŋ mə nə tɨ̀ ghɔ shɔ yighee njyə faŋ mə nə ndɔ gə̀ shɨ Makedonia nə, mə baa luu naysə tɨ́ ghɔ ndwə, laa a goꞌ shɨ Efesɔs, twèy tɨ́ vɨɨ mɔ́ꞌ faŋ vəŋ kəə deesə nu Nwi kədaykə nə. ⁴Naysə tɨ́ vəŋ laa vəŋ meꞌtə təgi kɔ̀ŋ vənu vədayday, nə təgi kɔ̀ŋ təzii təyaŋ, faŋ vəŋ gisə laa lùu təzii tə vɨɨ mwanə. Kəŋ vənu vɔ́ yaa kɨ yɨsə vɨɨ gaasə yiŋwaa nə yigi yiyaŋ. Kaꞌ mbə kee gaŋtə wə maa mənuŋ fwi maa Nwi me, tɨꞌnə me maa məfaꞌ faꞌ Nwi me. ⁵Ŋkee ŋiꞌ nu Nwi lùu laa, nsiŋ kɨ kaw nə yiŋwaa nyaa-nsiŋ nə fwi yiley. Nsiŋ kii ŋkawnə yɔ́ faŋ nu kaŋ-nsiŋ lùu kəley, buꞌ faŋ nsiŋ nùŋ fwi saŋ-nsiŋ maa Kristo ŋkee maa yinsəŋ. ⁶Vɨɨ mɔ́ꞌ mèꞌ jɨɨ yɔ́, jìa nu day, gisə vənu vədayday. ⁷Vəŋ kəə lùu vɨɨ mədeesə ŋwaꞌlə Nwi, kee kɨ̀ɨ nə nu ŋkɨə faŋ vəŋ gisə me, tɨꞌnə me nu ŋkɨə faŋ vəŋ nuŋsə me.

Yigi kɔ̀ŋ ntɨsə Nwi

⁸Nsiŋ kɔꞌ kɨɨ laa ntɨsə Nwi bàw, faŋ wə taa kɨ yɨsə maa jɨɨ njyə faŋ Nwi nə nùŋsə nə. ⁹Nsiŋ baa kɨɨ laa ntɨsə sɔ́ kee lùu nu tɨ́ wə ntɨə faŋ nu ki lùu kəloomə me, luu sheꞌ tɨ́ vɨɨ məsuꞌtə ntɨsə nə vɨɨ məbuulə, nə tɨ́ vɨɨ faŋ vəŋ kee tìi Nwi nə nu me, baa yɨsə vənu vəbwəvə, nə tɨ́ vɨɨ faŋ vəŋ kee kàw nu jəə me, shɨshiasə Nwi, nə tɨ́ vɨɨ faŋ vəŋ zwilə vətɨɨ vəvəŋ ghɔ vənshwi vəvəŋ, nə tɨ́ vɨɨ məzwilə vɨɨ, ¹⁰nə tɨ́ vɨɨ mətii vəki, nə vɨɨ faŋ vəŋ shi ghɔ vəliŋ vəvəŋ vəndɔŋ, nə vɨɨ məfiŋ vɨɨ, nə vɨɨ təba, nə vɨɨ faŋ vəŋ kee yizii Nwi maa nshulə shaŋ, nə vɨɨ faŋ vəŋ yɨsə kəŋ nu tɨ̀ me kəŋ nu faŋ ŋkə kee kùꞌnə ghɔ nu Nwi yinsəŋ me. ¹¹Nu Nwi yinsəŋ luu sheꞌ ntɔŋ yijəə Nwi kɔ̀ŋ yikwalə Nwi faŋ Nwi dùꞌ nə mənɔŋ-bwaŋnə, bàw shɨlə nə. Luu ŋkee ntɔŋ yijəə njyə faŋ Nwi nə kɔ̀ ghɔ mə laa mə kɨ fɨꞌtə tɨ́ vɨɨ.

Pɔɔl bwaŋ Nwi buꞌ laa Nwi nə bwèysə ŋwə

¹²Mə bwaŋ tɨta ŋwaa-nsiŋ Yeso Kristo faŋ ŋwə nə kwàŋ wutə maa mə. Mə bwaŋ ŋwə buꞌ laa ŋwə nə biŋ mə laa mə lùu wuu yinsəŋ, tɨ́ kaꞌ ŋwə nùŋ mə maa faꞌ wi. ¹³Ŋwə nə ndì mə maa faꞌ wi faŋ mə nəə kɔlə ndàsə yizii yi maa yighee vɨsɨ, toꞌ shoꞌ ghuu vɨɨ vi, yɨnə vəŋ. Luu nə, ŋwə kee gəŋ saŋ, buꞌ laa mə nəə yɨ vənu vɔ́ nə nshi, kee ta kɨ̀ɨ nə ŋwə, nùŋ fwi nyaa maa ŋwə me. ¹⁴Nɨniŋ, gəŋsə tɨta ŋwaa-nsiŋ, Yeso Kristo, faŋ ŋwə kèe gəŋ saŋ nə, shɔ̀ɔ ki, yɨsə mə nuŋ fwi nyaa maa ŋwə, kàw ŋwə. ¹⁵Yigisə Nwi lùu nu jəə. Bàw vɨɨ vənshə biŋ laa Yeso Kristo nə fùu taa mbi maa məbweysə vɨɨ bwənə, faŋ mə luu nshɔɔ vɨsɨ vəŋ. ¹⁶Ŋiꞌ nu ŋkɨə faŋ Yeso Kristo nə kèe gəŋ saŋ nə, lùu laa ŋwə də̀ fɨ maa mə, faŋ ŋwə jìa fwi yi tɨ́ vɨɨ vənshə maa vənu vəvəŋ, laa mə luu mfɨꞌ nu tɨ́ vɨɨ faŋ vəŋ ndɔ nuŋ fwi maa ŋwə, maa məndɔ zɨ məbwey vəlwaŋ faŋ ŋwə gòꞌsə yighee muꞌ. ¹⁷Nsiŋ kɨ bəŋsə Nwi, faŋ lùu fwàŋ məsɔꞌ mbi ghee nshə. Ŋwə kee ndɔ ndi me. Wə kee lùu shɔ faŋ ŋwə ye Nwi me. Ŋwə lùu Nwi nɨnɔŋ wi. Nsiŋ kɨ bəŋsə ŋwə, kɔ feenə tɨ́ ŋwə maa vəshi və mbi vənshə, ki kee lùu shɔ me. Ŋkə lùu nɨniŋ.

Faŋ bàw Timoti tweꞌ maa ntɔŋ yijəə

¹⁸Ŋwiŋ ŋwaa Timoti, mə kɔ ntɨ tɨ́ ghɔ ndwə laa a kuꞌsə maa vənu mbɨə faŋ nshiisə-ŋii sɔghɔ nə gì tɨ́ ghɔ maa yighee vɨsɨ, laa a tùŋ yighaw yijəənə buꞌ vənu vɔ́ faŋ vɨ nə gì nə. ¹⁹Nuŋ fwi yə maa Kristo, tweꞌ shɔ, kɨ yɨ vənu tɨ́ kaꞌ fwi yə kee ghaysə ghɔ me. Vɨɨ mɔ́ꞌ nə mèꞌ nu jəə, fwisə vəŋ kee dùꞌ səjəə me. Nu Kristo kɨ nii ndì fɨ ghɔ vəŋ laylay. Vəŋ fɨnə vɨɨ faŋ vəŋ dùꞌ taa bay, ŋkə seenə gù taa muu. ²⁰Hayminiɔs nə Alesanda lùu taa ŋwaa vɨɨ vɔ́ faŋ vəŋ nə gù nɨniŋ nə. Mə kɔ vəŋ taa ghɔ Satan tɨ́ kaꞌ vəŋ zwetə maa məkee baa nda Nwi me.

Faŋ bàw laa məshəŋtə vɨɨ Nwi kɨ shɔꞌtə Nwi

¹Mfɔŋ nu faŋ mə kəə tɨ ghɔ shɔ, lùu laa viŋ kɨ buꞌ ghɔ tɨ́ Nwi, shɔꞌtə ŋwə, fàynə shuu wiŋ, bùꞌ ghɔ tɨ́ ŋwə, kɔ̀ bwaŋ-wee tɨ́ ŋwə, yɨ̀sə nɨniŋ tɔ vɨɨ vənshə. ²Viŋ kɨ shɔꞌtə Nwi nɨniŋ tɔ vəfwàŋ nə vəshɨꞌ vənshə, tɨ́ kaꞌ nsiŋ kɨ duꞌ jəə, baa duꞌ bwaŋnə, bəŋsə Nwi maa vənu vənshə, baa duꞌ maa jɨɨ yiley. ³Lùu nu faŋ ŋkə bàw sɨ Nwi, wuu məbweysə ŋwaa-nsiŋ, ⁴faŋ ŋwə kəə laa vɨɨ vənshə ndɔ kii məbwey vəlwaŋ, kɨ̀ɨ nə nu yinsəŋ. ⁵Nwi luu sheꞌ muꞌ. Wə ntɨə faŋ ŋwə fàynə vɨɨ ghɔ vɨ Nwi luu sheꞌ muꞌ nɨzi, lùu Yeso Kristo, wuu məbweysə ŋwaa-nsiŋ. ⁶Ŋwə nə kɔ̀ ŋwaa wi, kù tɔ vɨɨ vənshə maa məbweysə vəŋ. Lùu nu ŋkɨə faŋ Nwi nə nùŋsə laa vɨ ndɔ kɨ fɨꞌtə tɨ́ vɨɨ faŋ yighee kuꞌnə. ⁷Ŋwə nə nùŋsə mə nɨzi maa nu kɔ́, laa mə luu wuu məfɨꞌtə nu kɔ́, baa lùu wuu ntɔŋ Kristo, deesə nu Nwi tɨ́ vɨɨ tətɔŋ fu faŋ vəŋ kee kɨ̀ɨ nə Nwi me, laa vəŋ nuŋ fwi vəŋ maa Kristo, kɨ̀ɨ nə nu yinsəŋ. Mə gi ŋkee nu yinsəŋ, kee ndi ghaŋ me, laa nshɨ-tɔ Nwi nə tɔ̀ŋ mə maa ntɔŋ yɔ́.

Nu faŋ ŋkə bàw vəki ghɔ vəndɔŋ kɨ yɨsə taa məshəŋtə vɨɨ Nwi

⁸Nɨniŋ, mə kəə laa vəndɔŋ kɨ shɔꞌtə Nwi maa vəshəŋ vənshə faŋ viŋ shəŋtə shɔ nə, shaꞌsə ghɔ vəŋ yizɔ. Bàw vəndɔŋ kɨ shɔꞌtə Nwi nə fwi yimuꞌ, tuu nu bwə kee lùu maa vəŋ me, fwi vəŋ kee kɨ shəsə me. ⁹Gə fɨ maa vəki, bàw vəŋ naysə ŋwaa vəŋ nə njwi faŋ nyə kùꞌnə maa vəŋ, la yiŋwaa jəə, kee ba tɔ nə vəlɔꞌ vəyaŋnə me, buꞌ vɨɨ tə sɨ shɔ, tɨꞌnə me shùŋ vətɔ və goolə me, tɨꞌnə me vəlɔꞌ vəmɔ́ꞌ me, tɨꞌnə me mɔ̀ꞌ njwisə ka me. ¹⁰Bàw vəlɔꞌ vəvəŋ luu sheꞌ vənu vəjəəvə faŋ vəŋ yɨsə. Lùu faŋ ŋkə kùꞌnə tɨ́ vəki faŋ vəŋ kəə kɨ bəŋsə Nwi. ¹¹Bàw vəki kɨ zwetə nu Nwi fɨ taa shishi, zɔnə yigisə vɨɨ məfɨꞌtə nu Nwi. ¹²Mə kee biŋ laa wəzwi deesə nu Nwi shəŋ ntee me, tɨꞌnə me sɔꞌ wəndɔŋ me. Bàw laa ŋwə duꞌ sheꞌ shishi. ¹³Mə gì nɨniŋ buꞌ laa Nwi nə bɨ fɔŋ bɔ̀ŋ Adam, wəndɔŋ, buu bəŋ bɔ̀ŋ Eva, wəzwi. ¹⁴Nə kee gù Adam vɨsɨ faŋ zɔ yì nə bweꞌsə vɨɨ nə me. Zɔ yɔ́ nə bweꞌsə luu wəzwi, ŋwə shoꞌsə nu ŋkɨə faŋ Nwi nə twèy nə. ¹⁵Luu nə, wəzwi ndɔ zɨ məbwey vəlwaŋ, buꞌ faŋ ŋwə bì vaŋ vi, gòꞌsə maa nu Kristo, nə taa ŋkawnə Nwi, baa yɨsə vənu vəjəəvə nə yitɔfə, gə̀ nə vɨsɨ.

Nu vɨɨ məndeynə nshəŋtə vɨɨ Nwi

¹Yigi yimɔ́ꞌ lùu shɔ laa, wə kɨ luu kəə lùu tɔ fɨ taa ŋwaa vɨɨ Nwi, buu ŋwə kəə luu ŋkee faꞌ jəə. Yigi yɔ́ lùu yinsəŋ. ²Luu nə, ŋkə bàw laa kɨ tuu wee-fɨ-nu bwə lùu maa wuu məndeynə vɨɨ Nwi me. Bàw zu wi luu sheꞌ muꞌ. Tɔ ki luu kəley, ŋwə kɨ yɨsə vənu nə yitɔfə, yɨsə vənu maa jɨɨ yiloomə, kwaŋ vəndɔ taa ŋii ŋwə, baa kùꞌnə maa mətwelə ŋiꞌ nu Nwi. ³Kɨ ŋwə kɨ nu məluꞌ, mbə shɔɔ sɨ ŋwə me, tɨꞌnə me, luu wuu məkəə yighaw me. Bàw ŋwə luu wuu bwaŋnə, kee kɨ kəə nsɔꞌsə me, fwi yi kee kɨ ndɔ maa ka me. ⁴Bàw ŋwə luu wə faŋ ŋwə sɔꞌ vɨɨ taa ŋii ŋwə jəə, jia vaŋ vi jəə, vəŋ zɔnə ŋwə, gwènə ŋwə. ⁵Wə kɨ luu kee kɨɨ sɔꞌ vɨɨ taa ŋii ŋwə me, buu kaꞌ ŋwə ndeynə nu nshəŋtə vɨɨ Nwi, ŋkə bàw kɨkə? ⁶Kɨ vɨ shoꞌ wuu fi faŋ ŋwə bɨ kɨ jɨjwi nùŋ fwi yi maa Nwi me, buꞌ ŋwə taa kɨ mwa, bɨ̀sə tɔ ki, zwitə bwə yɨsə ŋwə gu. ⁷Baw sheꞌ wə faŋ vɨɨ taa shɨ, faŋ vəŋ kee lùu vɨɨ Nwi me, biŋ ŋwə nɨzi, laa lùu wuu jəə. Nɨniŋ laa kɨ vɨɨ ndɔ kɨ gisə bwə tɔ ŋwə, tɨ́ kaꞌ ŋwə ŋii taa mbɨə Satan me.

Nu vɨɨ faꞌ taa məshəŋtə vɨɨ Nwi

⁸Gə fɨ maa vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ faꞌ taa ŋii Nwi, bàw vəŋ luu vɨɨ jəənə nɨzi, kee kɨ gisə təghaŋ təbɔɔ me, kee kɨ kaw maa mənu məluꞌ məyaŋ me, kee kəə ka ŋkuŋ me. ⁹Bàw vɨ ndi vɨɨ faŋ vəŋ kɨɨ nə ŋiꞌ nu, kɨɨ nə yinsəŋ nu Nwi faŋ nyə fùu ntee ndwə, nùŋsə taa fwisə vəŋ. Fwisə vəŋ baa lùu səley. ¹⁰Bàw vɨ kɨ mɔŋ nu vɨɨ vɔ́ ŋkəə, laa vəŋ yikuꞌnə mu, buu vəŋ tey kɨ faꞌ faꞌ ghɔ́ nə. ¹¹Bàw vɨɨ faꞌ mbə vəki baa luu vɨɨ jəənə nɨzi, kee kɨ gisə bwə tɔ vɨɨ me. Tɔ vəŋ luu kəley nɨzi. Vəŋ kɨ yɨ vənu vəvəŋ vənshə vəbi. ¹²Bàw vɨɨ faꞌ taa ŋii Nwi luu vɨɨ faŋ vəŋ ndaa wəzwi muꞌ muꞌ, sɔꞌ vaŋ vəŋ nə ŋii vəŋ jəə. ¹³Vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ faꞌ faꞌ ghɔ́ ŋwə bàw, buu vɨ biŋ vəŋ, fee vəŋ, tɨ́ kaꞌ vəŋ jìa fwi, gi ntee kɔ̀ŋ nu Yeso Kristo faŋ vəŋ nùŋsə fwisə vəŋ maa ŋwə nə.

Ŋiꞌ ŋwaꞌlə Pɔɔl tɨ́ Timoti

¹⁴Faŋ mə nyɔ̀ꞌ ŋwaꞌlə ŋwə̀ tɨ́ ghɔ nə, mbɨꞌtə nyaa lùu laa mə taa jwi yɨ ghɔ fɨkɨꞌ nee. ¹⁵Kɨ luu mə ndɔ tay, bàw a kɨɨ faŋ kaꞌ a kɨ yɨsə vənu taa ŋii Nwi. Ŋii Nwi yɔ́ lùu nshəŋtə vɨɨ Nwi faŋ Nwi goꞌsə yighee muꞌ. Ŋii yɔ́ baa luu tweꞌ faŋ ŋkə tɔ̀ŋ nu yinsəŋ. ¹⁶Nu məbəŋsə Nwi luu ŋkee nu kwalə, kaꞌ wə kee twey me, faŋ ŋkə kɔlə ndènə fɨ yikəꞌ vɨɨ nə. Nu kwalə kɔ́ lùu laa,

«Wuu məbweysə ŋwaa-nsiŋ, nə gù wə, fùu yikəꞌ vɨɨ.

Nu ki fuu kəloomə buꞌ Zwitə Ley ki.

Nshiisə-ŋiisə Nwi ye ŋwə.

Vɨɨ fɨꞌtə nu ki taa ŋwaa vɨɨ tətɔŋ fu.

Vɨɨ fɨ taa mbi yinshə nuŋ fwisə vəŋ maa ŋwə.

Nwi ndi ŋwə, koꞌ nə ŋwə taa yizɔ, yɨ̀sə ŋwə kwalə.»

Kɨ ndɨɨnə fɨ ghɔ vɨɨ məbuulə nshəŋtə vɨɨ Nwi

¹Zwitə Ley Nwi gì maa yigisə yileynə laa, ndɔ luu maa yighee shə, vɨɨ mɔ́ꞌ meꞌ nu Kristo faŋ nsiŋ nùŋ fwi saŋ-nsiŋ shɔ nə, nùŋsə fwisə vəŋ maa nu vəzwitə mbɨə faŋ mbə bweꞌsə vɨɨ, baa nə maa vənu faŋ vəzwitə vəbwəvə deesə tɨ́ vɨɨ. ²Vɨɨ məsɨɨ təba vəmɔ́ꞌ, boꞌ ŋwaa, bwèꞌsə vɨɨ. Mbɨꞌtə vɨɨ təba vɔ́ kukə, shwenə nu bwə lùu taa fwisə vəŋ, luu sheꞌ yaa vɨ twaŋ nə bwey ndɔŋ. ³Vɨɨ vɔ́ deesə laa lùu nu bwə maa məndaa, baa nə maa məzɨ taŋ fazɨ mɔ́ꞌ, faŋ fazɨ kɔ́ kɔlə lùu fa faŋ Nwi nə bɔ̀ŋ, tɨ́ kaꞌ vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nùŋ fwi vəŋ maa ŋwə, nə vɨɨ faŋ vəŋ kɨɨ nə nu yinsəŋ, kɨ zɨ, bwaŋ Nwi shɔ. ⁴Fa tɨ̀ me fa faŋ Nwi nə bɔ̀ŋ, lùu kəjəə, fa kee lùu shɔ faŋ Nwi bɔ̀ŋ, faŋ ŋkə lùu kəbwə me. Vətɔ vənshə lùu vəjəə faŋ wə fi, bwàŋ Nwi shɔ. ⁵Mbə lùu vəjəə, baa lèy tɨ́ Nwi buꞌ yigisə Nwi, baa nə məshɔꞌtə Nwi, faŋ vɨɨ shɔꞌtə Nwi shɔ nə.

Kɨ faꞌ faꞌ Nwi jəə

⁶A taa kɨ luu kɨ twelə vənu vɔ́ tɨ́ vaŋ-nshwi vaŋ-nsoo, buu a luu wuu faꞌ Yeso Kristo jəə, biasə ŋwaa wə maa nu Kristo faŋ nsiŋ nuŋ fwi saŋ-nsiŋ maa ŋwə nə, baa nə maa vənu vəjəəvə, faŋ nsiŋ deesə tɨ́ vɨɨ nə, faŋ nshɨ-tɔ wə nə zɔ biŋ. ⁷Wə kɨ luu jwi nə yigi dayday nə mətiitii mədayday mə wə mənsaw, laa lùu yigisə Nwi, a twey. Bàw a mwəsə ŋwaa wə maa nu məbəŋsə Nwi. ⁸Nu məsaŋ ŋwaa nə məbaŋ vətɔ kee gaŋtə wə dɨdɨꞌ me. Luu nə, nu məbəŋsə Nwi gaŋtə maa vənu vənshə, buꞌ laa ŋkə kii ŋkɔꞌnə maa yighee ndwə, baa nə maa məbwey vəlwaŋ faŋ ŋwə ndɔ jwi nə. ⁹Ntɨ Nwi lùu nu yinsəŋ; bàw vɨɨ vənshə biŋ. ¹⁰Lùu nu ŋkɨə faŋ nsiŋ saŋ yiŋwaa nyaa-nsiŋ shɔ, baa tuŋ yighaw buꞌ nu kɔ́, buꞌ laa nsiŋ nùŋ fwi saŋ-nsiŋ maa Nwi, faŋ lùu Nwi faŋ ŋwə goꞌsə yighee muꞌ, baa lùu mbweysə vɨɨ vənshə, bweysə vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ nùŋ fwisə vəŋ maa Kristo nə. ¹¹Tɨsə vɨɨ nə nu kɔ́, vəŋ mwəsə shɔ.

¹²Kɨ wə shia ghɔ buꞌ faŋ a kɨ bii wuu zawə nə me. Kɨ yɨsə laa a luu mfɨꞌ nu tɨ́ vɨɨ məbiŋ nu Kristo fɨ maa yigisə yə, nə ghuu yitoꞌ kə, nə nu məkaw vɨɨ, nə maa mənuŋ fwi maa Kristo, baa nə maa məyɨsə vənu vəleyvə. ¹³Kɨ tii ŋwaꞌlə Nwi tɨ́ vɨɨ, tɨsə vɨɨ, twelə ŋiꞌ nu Nwi tɨ́ vəŋ, gə ziꞌ tɨ́ yighee njyə faŋ mə ndɔ jwi. ¹⁴Kɨ shiasə nu ŋkɨə faŋ Nwi nə kèy ghɔ shɔ nə me, faŋ nshiisə-ŋii sɔghɔ nə fɨ̀ꞌtə nu buꞌ ghɔ, faŋ vɨɨ taa fɨ taa məshəŋtə vɨɨ Nwi nə mɔꞌ ghɔ vəŋ tɔ ghɔ nə me. ¹⁵Kɨ lumə vənu vɔ́, nuŋsə fwi yə shɔ, laa vɨɨ vənshə ye faŋ a gə vɨsɨ. ¹⁶Kɨ shiŋnə ŋwaa wə, baa shiŋnə nu Nwi faŋ a deesə nə, gòꞌsə shɔ. A kɨ luu kɨ yɨ nɨniŋ, buu a taa bweysə ŋwaa wə, nə vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ zɔ nu ŋkɨə faŋ a gisə.

Pɔɔl tɨ Timoti faŋ ŋkə bàw maa mətɨsə vɨɨ taanə nə zawə

¹Kaa gi yigi yishəsə tɨ́ wuu taa me, kɨ tɨsə ŋwə sheꞌ yaa tii wə, tɨsə zawə yaa vaŋ-nshwi və, ²tɨsə vəki vətaavə yaa vənshwi və, tɨsə zawə mbə vəki yaa vaŋ-nshwi və nɨzi, jiatə ŋwaa tɨ́ vəŋ maa vənu vənshə.

Yigi kɔ̀ŋ nu məgaŋtə vəki ŋkusə

³Kɔ feenə tɨ́ vəki ŋkusə, faŋ vəŋ dùꞌ tɔ vəŋ. ⁴Kɨ luu zu ŋku kìi vaŋ vi, tɨꞌnə me vaŋ vaŋ vi, bàw laa vaŋ vɔ́ bɨ zwetə maa məfee Nwi fu vəŋ, bəŋsə vənu vəjəəvə tɨ́ vənshwi vəvəŋ, buꞌ laa luu ŋkee nu ŋkɨə faŋ ŋkə kùꞌnə tɨ́ Nwi. ⁵Gə fɨ maa zu ŋku faŋ ŋwə dùꞌ tɔ ŋwə, tuu wə muꞌ kee lùu ghɔ ŋwə me, ŋwə kɨꞌ vənu vənshə fɨ ghɔ Nwi, wèꞌ maa məbuꞌ ghɔ tɨ́ Nwi, shɔꞌtə Nwi vətuꞌ baa nə shɨshwi. ⁶Luu nə, zu ŋku mɔ́ꞌ kɨ luu toꞌ zɨ shɨ, buu ŋwə toꞌ lùu ŋku wə. ⁷Kɨ tɨsə vəŋ buꞌ kəŋ vənu vɔ́ laa, kɨ nu bwə mɔ́ꞌ fuu taa ŋwaa vəŋ me.

⁸Wə kɨ luu kee kɨ gaŋtə vɨɨ yikuu vi, ŋkee mbə fɨ ŋiꞌ ŋii ŋwə me, buu ŋwə mèꞌ nu Kristo, bɨ̀ shɔ̀ɔ wə faŋ ŋwə kee kɨ̀ɨ nə nu Nwi me.

⁹Nɨniŋ nə, bàw vɨ kwaŋ yizii zu ŋku taa ŋwaꞌlə vəki ŋkusə faŋ vɨ yaa kɨ gaŋtə vəŋ nə, sheꞌ faŋ ŋwə zìꞌ ŋuꞌ muu-ntɔfə, ndəə wi nə luu sheꞌ muꞌ. ¹⁰Bàw vɨ kwaŋ yizii yi faŋ vɨɨ biŋ ŋwə laa ŋwə nəə yɨsə vənu vəjəəvə, kɨꞌ vaŋmbwaa, baa fisə vəndɔ taa ŋii ŋwə, sɔ ghuu vɨɨ ley Nwi, gaŋtə vɨɨ ŋɨꞌ, yɨsə vənu vəjəəvə vənshə. ¹¹Twey vəki ŋkusə faŋ vəŋ kee ta zìꞌ ŋuꞌ muu-ntɔfə me, buꞌ yighee mɔ́ꞌ vəŋ ndɔ suꞌtə ghuu vəŋ fɨ yiba nu Kristo, jɔmə vəndɔŋ maa məndaa. ¹²Nɨniŋ, nsɔꞌ jia vəŋ, buꞌ faŋ vəŋ bɨ̀sə nu faŋ vəŋ nə kɔ̀ꞌnə yighee vɨsɨ maa məyɨ. ¹³Vɨ kɨ luu kɨ gaŋtə vəŋ, buu vəŋ zwètə maa mətoꞌ dayday, ŋii ŋii, fuu ŋii, buꞌ faŋ faꞌ vəŋ kee lùu shɔ nə me. Vəŋ kɨ nii tey kɨ toꞌ buꞌ məlɔꞌ, ghaysə vədɨꞌ, gisə vənu faŋ mbə kee yikuꞌnə me. ¹⁴Nɨniŋ, mə kəə laa vəki ŋkusə faŋ vəŋ kɨ bii vaŋmbwaa, ndaa, bì vaŋ vəŋ, kɨ sɔꞌ ŋiinə vəŋ, tɨ́ kaꞌ vəŋ kee kɔ jɨɨ tɨ́ tɨɨ vəzwitə vəbwəvə maa məjia vəŋ, vɨ gisə bwə tɔ vəŋ me. ¹⁵Maa vəki vəmɔ́ꞌ duꞌtə vəŋ ndi jɨɨ, gə bèꞌsə Satan, tɨɨ vəzwitə vəbwəvə. ¹⁶Kɨ luu wə mɔ́ꞌ faŋ ŋwə lùu wuu məbiŋ nu Kristo, kii vəki ŋkusə yaa vɨɨ ŋii nə vi, bàw ŋwə kɨ gaŋtə vəŋ, tɨ́ kaꞌ nshəŋtə vɨɨ Nwi taa gaŋtə vəki ŋkusə mbɨə faŋ vəŋ kee kìi wə me.

Nu məndeynə vɨɨ faŋ vəŋ faꞌ faꞌ Nwi

¹⁷Bàw vɨ kɨ fee vɨɨ taa mbɨə faŋ vəŋ lùu tɔ taa məshəŋtə vɨɨ Nwi, faŋ vəŋ faꞌ faꞌ vəŋ jəə. Kɨsə kɔ feenə tɨ́ vɨɨ taa vɔ́ faŋ vəŋ sàŋ ŋwaa vəŋ maa məfɨꞌtə nu Nwi, baa twelə ŋiꞌ ki. ¹⁸Maa ŋwaꞌlə Nwi gì laa, «Kaa ka shuu mbaw faŋ nyə faꞌ tɨ́ ghɔ me,» 5.18 Diteronimi 25.4. baa nə laa, «Ŋkə kùꞌnə laa vɨ kɨ ndɔꞌ ka tɨ́ wuu faꞌ.» 5.18 Diteronimi 24.14-15.¹⁹Wə kɨ luu kɨ jwi, gì nu bwə tɔ wuu taa, kaa biŋ me, maa laa ŋwə yè nə sɨ ghɔ vɨɨ vəbɔɔ me, tɨꞌnə me vətia me. ²⁰Vɨɨ lùu shɔ taa ŋwaa vəŋ faŋ vəŋ yɨsə nu bwə, bàw a sɔꞌ vəŋ taa ŋwaa vɨɨ vənshə, laa vɨɨ mɔ́ꞌ fee nɨzi. ²¹Mə naysə tɨ́ ghɔ ŋkee nə wutə vɨsɨ Nwi nə Yeso Kristo nə nshiisə-ŋiisə Nwi, faŋ Nwi nə shoꞌ vəŋ nə, laa a kɨ yɨsə nu kɔ́ nɨniŋ. Kaa kɨ bɨbɨꞌtə me, kee kɨ yɨ nu maa fəntɔ fə yisɨ me. ²²Kɨ mɔꞌ ghɔ ghə tɔ wə titi me, kɨ shiinə ŋwaa wə laa a kee jɔmə vɨɨ taa vənu vəbwəvə vəŋ me. Bàw a kɨ shiŋnə ŋwaa wə laa vənu və ley.

²³Kee bàw laa a kɨ nu sheꞌ muu me. Baw a kɨ nu wee-dɨꞌ məluꞌ mə greyp tɨtiꞌ, buꞌ taa njyoꞌ wə, baa nə vəza, faŋ a zasə ghee ghee nə.

²⁴Yighee mɔ́ꞌ vənu vəbwəvə faŋ vɨɨ yɨsə fuu ntee, vɨ ye nsɔꞌ vəŋ. Luu nə, mbə vɨɨ mɔ́ꞌ kee fuu ntee me, nsɔꞌ Nwi taa jia vəŋ sheꞌ fɨ yiba. ²⁵Vənu vəjəəvə faŋ vɨɨ yɨsə, luu sheꞌ nɨniŋ, yighee mɔ́ꞌ mbə fuu ntee nɨzi, yighee mɔ́ꞌ mbə kee fuu ntee me. Luu nə, kaꞌ mbə kee taa goꞌ taa vəndenə me.

Nu faŋ ŋkə bàw vəbuꞌ kɨ yɨsə maa vətɨɨ vəvəŋ

¹Bàw laa vəbuꞌ faŋ vəŋ faꞌ vəfaꞌ tɨ́ vətɨɨ vəvəŋ ghee nshə, kɨ zɔnə vətɨɨ və faꞌ vəvəŋ maa jɨɨsə sənshə. Nɨniŋ laa kɨ vəŋ kɨ bɨsə yizii Nwi nə nu ki faŋ nsiŋ fɨꞌtə nə me. ²Gə fɨ maa vɨɨ faꞌ mbɨə faŋ vətɨɨ vəvəŋ biŋ nu Kristo, kɨ vəŋ shiasə vətɨɨ vəvəŋ vɔ́ me, buꞌ faŋ vəŋ lùu vaŋ-nshwi vəŋ maa yizii Kristo. Bàw vəŋ bee kii faꞌ tɨ́ vəŋ jəə, buꞌ laa vətɨɨ vəvəŋ lùu vɨɨ yinsəŋ, baa lùu vɨɨ faŋ Nwi kaw vəŋ, vəŋ saŋ yiŋwaa maa məyɨsə vənu vəjəəvə. Bàw a taa kɨ fɨꞌtə, baa deesə vɨɨ nɨniŋ.

Kɨ ndɨɨnə fɨ ghɔ vɨɨ faŋ vəŋ jwi nə nu Nwi kədaykə

³Wə kɨ luu kɨ deesə nu Nwi kədaykə, kee bìŋ yigisə tɨta ŋwaa-nsiŋ Yeso Kristo, faŋ lùu nu yinsəŋ nə me, buu wə ghɔ́ koꞌsə ŋwaa wi. Wə kɨ luu kɨ deesə nu faŋ ŋkə kee kùꞌnə maa məbəŋsə Nwi shɔ me, ⁴buu wə ghɔ́ koꞌsə ŋwaa, kee kɨɨ tuu nə nu me, toꞌ mɔꞌlə yigi, bitə vəŋku vənu, faŋ mbə jwi nə mbeenə, baa nə ntaysə, nə məndasə Nwi, nə mbɨꞌtə yibwə. ⁵Vɨɨ kɨ nii gàasə yiŋwaa, tay ntaysə ghee nshə, buꞌ faŋ tɔ ley vəŋ bùulə, nu bi ndi fɨ ghɔ vəŋ, vəŋ bɨꞌtə laa nu məbəŋsə Nwi lùu nu tɨ́ kaꞌ vɨ kɨ fuꞌ ka fɨ fuŋ. ⁶Yinsəŋ, nu məbəŋsə Nwi jwi nə nu jəə tɨ́ wə, faŋ ŋwə suꞌsə ŋwaa wi nsi. ⁷Maa nsiŋ nə kee fùu mbi nə fa me, kee ndɔ gə nə fa nɨzi me. ⁸Nɨniŋ, fazɨ kaŋ-nsiŋ nə njwi saŋ-nsiŋ lùu ghɔ nsiŋ, buu ŋkə kùꞌnə tɨ́ nsiŋ nɨniŋ. Nsiŋ kee baa kɨ kəə fa mɔ́ꞌ me. ⁹Vɨɨ mbɨə faŋ vəŋ kəə fùꞌ ka, yaa kɨ gu maa nu faŋ zwitə bwə bwèꞌsə vəŋ shɔ, baa kɔ̀ꞌsə vəŋ shɔ, fwisə vəŋ ndɔ maa vətɔ vəyaŋ faŋ lùu vətɔ və mfaw, bɨsə fwisə vɨɨ, yɨsə vəŋ ŋii yiku faŋ nyə shɔ̀ɔ ki, nɨniŋ ndɔ ndi. ¹⁰Nu məkaw ka lùu nu faŋ vənu vəbwəvə fuu vəyaŋ fɨ fuŋ. Vɨɨ vəyaŋ faŋ vəŋ nə kàw ka, ndì jɨɨ, mèꞌ məbiŋ vəŋ, ndɨ́ə yiŋwaa yivəŋ ŋkee dɨdɨꞌ.

Faŋ Pɔɔl nə tɨ̀ Timoti maa məbeꞌsə nu loomə

¹¹Gə fɨ maa ghɔ, wuu Nwi, nyɨŋ vənu vɔ́, bèꞌsə fɨ jɨŋ nu ŋkɨə faŋ lùu nu loomə, baa nə nu məbəŋsə Nwi, nə maa mənuŋ fwi maa Kristo, nə məkaw vɨɨ, nə maa məjia fwi taa ŋɨꞌ, nə nu məduꞌ bwaŋnə. ¹²Kɨ̀ saŋ ŋwaa maa nu ŋkɨə faŋ a nùŋ fwi yə maa Kristo nə, fi məbwey vəlwaŋ faŋ Nwi tìi ghɔ shɔ nə, faŋ a nə biŋ jəə yikəꞌ vɨɨ vənshə, vəŋ zɔ. ¹³Mə tɨsə ghɔ vɨsɨ Nwi faŋ ŋwə yɨsə vətɔ vənshə bwey, baa nə vɨsɨ Yeso Kristo, faŋ ŋwə nə bìŋ nu ki jəə ntee vɨsɨ goməna Pɔntiɔs Pilate. ¹⁴Nɨniŋ laa a jia nu Nwi jəə, tuu ŋkee wee-nu bwə, tɨꞌnə me wee-ndoꞌ kee lùu maa ghɔ me, gə ziꞌ maa shi ŋkɨə faŋ tɨta ŋwaa-nsiŋ Yeso Kristo ndɔ fuu mbi. ¹⁵Ŋwə ndɔ fuu maa yighee njyə faŋ Nwi mənɔŋ-bwaŋnə tə̀, Nwi lùu sheꞌ nɨnɔŋ, baa luu fwàŋ faŋ ŋwə sɔꞌ vəfwàŋ vənshə, baa lùu Tɨɨ məsɔꞌ faŋ ŋwə sɔꞌ vətɨɨ və vɨɨ vənshə. ¹⁶Luu sheꞌ ŋwə nɨnɔŋ wi, faŋ kaꞌ ŋwə kee ku me, shi maa shəŋ ley faŋ ŋkə ley shɔ̀ɔ ki. Tuu wə nə kee ta yè ŋwə me. Kaꞌ tuu wə kee ndɔ ye ŋwə me. Ŋwə kìi wutə kənshə. Nsiŋ kɨ bəŋsə ŋwə. Ŋkə gòꞌsə nɨniŋ.

Ntɨ tɨ́ vətɨɨ və ka

¹⁷Kɨ̀ tɨsə vɨɨ faŋ lùu vɨɨ təka maa yighee mbi nyə̀ laa, kɨ vəŋ kɨ koꞌsə ŋwaa me, kee kɨ nuŋ fwi vəŋ maa ka faŋ lùu fa dayday me. Bàw vəŋ nuŋ fwi vəŋ sheꞌ maa Nwi, faŋ kɔ ŋwə kɔ vətɔ vənshə tɨ́ nsiŋ, mbə yaŋ, nsiŋ zɨ nə. ¹⁸Bàw a gi vəŋ kɨ yɨsə vənu vəjəəvə, vənu vəjəəvə vɔ́ gu ka vəŋ, yaŋ. Bàw vəŋ baa kɨ kaw maa məkɔ vətɔ tɨ́ vɨɨ ŋɨꞌ, gaŋtə vəŋ nə mbə. ¹⁹Vəŋ kɨ luu kɨ yɨ nɨniŋ, buu vəŋ baytə nu jəə, faŋ vəŋ ndɔ zɨ yighee yiba, ndɔ zɨ məbwey vəlwaŋ faŋ luu ŋkee məbwey yinsəŋ.

Faŋ bàw Timoti kɨ tweꞌ maa nu ŋkɨə faŋ Nwi nùŋsə tɨ́ ŋwə

²⁰Zɔ mɔɔ, Timoti, bàw a tweꞌ maa nu ŋkɨə faŋ Nwi nùŋsə tɨ́ ghɔ. Kɨ nyɨŋ yigisə dayday, faŋ nyə kee yikuꞌnə maa nu Nwi me, baa nyɨŋ yigi njyə faŋ vɨ tii nə yigi tɔ-ley nə, faŋ nyə kee bee lùu nu tɔ ley me. ²¹Vɨɨ mɔ́ꞌ duꞌtə vəŋ biŋ nu kɔ́, ndì jɨɨ Kristo, kee baa kɨ nuŋ fwi maa ŋwə me. Nwi tu mənɔŋ-bwaŋnə tɔ ghɔ!