Lukas
1Bokyas ro tinyi rau: Fyi re Lukas ykom aam refo?
1Teofilus ro yoof,
Raa mawat mkom bombra beta ro Yesus yno mam rabin ranu refo. 2Bo ro Yesus yno weto, raa taro mmat mkah masu wana. Amu taro nesait nmat Ait fee, menohe amu nri bokyas rana ro tinyi weto. Tna amu nkyas bokyas reto renti. Tna raa mkom bo ro ana mari mbam kʼanu weto. 3Jõ ttu sas bo weto beta maban tinyi rau. Feto to tawe tesait tkom bo ro Yesus yno weto. Tkom kaket 4afo re nyõ nhaf smot bo ro nyõ nari weto to, nhar nawe bo mabo.
Yohanes ro ja baptis raa tait, kbe fnya mabe
5Tiwya tinyi bi sait yasom Zakharia yamo imamagama ro Yahudi. Hohos rait tiwya mamo imam ye. Ana mbam imam mkbair ro masom Abia. Ait yfain to, masom Elisabet. Tna hohos wau to, tiwya mamo imam ye. (Ati ro ana mbewok mhau to, Herodes1:5 Raa mtu yasom ’Herodes ro Yase’. Kbe yare rait yasom Herodes Antipas yamo gubernurprovinsi ro Galilea. yamo raja mam provinsi ro Yudea.) 6Allah ymat ana mbewok yawe ana mbewok to, raa ro mhaf moof. Mbewok mari tna mbo mno bo beta ro Allah ybis kʼraa wAit to beta. Bo ro raa mkyas mai kʼana aro fee. 7Elisabet siban tibyo ana mbewok mabe ku aro fee. Tna bewok mabi ye oh.
8Hari minggu sau fo, mabu rau snok oh, tna Zakharia ysya imam ro mbair wait to, mkah bo ro Allah rAit. Tibyo yamoʼt Samu ro Allah mam Yerusalem. 9Bo sau ro ana mno to, ana moo bo msan kʼAllah. Reto oh mi ana mko bo ro mfi aku. Mko bo reto tna wasi rau to, sawer moof. Ja imam sait aran sai twok mam yuk ro mbau reto mato tna yko bo reto. Ati reto to, imam weto hre tane bo, mfi bo ja ana mno soo. Feto ana msok imam awya ro kbe twok mam yuk ro mbau reto mato. Ana hre tane he maut Zakharia. 10Ayõ ro imam yko bo ro sawer reto mama to, raa makin mama mam Samu ro Allah tna skabuk. Raa beta siret skabuk mam yuk ro mbau reto mam mne wea.
11Tna bi Zakharia yko bo sawer reto kri-kri mam amah mato. Tibyo malaikat ro Tuhan sau frok tubor. Mama mros tubor mros mam ati ro tem ati wohat ro mko bo sawer reto. 12Ait ymat malaikat reto to, yhaf miyõ tna waa. 13He malaikat reto mawe, “Waa ma! Tama tawe kʼnyõ tawe: Allah yari boyoh wonyõ oh. Tna nfain, Elisabet to, kbe mabe ku ro sme sait. Tna ku retait kbe nyõ nafan yasom Yohanes. 14Kbe nyõ nawyan marak ku retait tna simaut toni. Nfain mabe ku tait, tibyo raa makin-akan yok-yok ye. 15Kbe Allah ymat ait yawe ait raa ro yase. Tna kbe ait yata jyõ anggur fee. Yata jyõ roto aro fee ye. Tna kbe Har ro Tuhan matam ait, mhau mam yhaf rait maban mam ti ro yme mabe ait. 16Tna bokyas rait kbe mno raa mhaf moof re kbe raa ro Israel msis haberek tna kro Tuhan.Tuhan fi Allah ro kbe ana smot. 17Kbe Har ro Tuhan mjin mam Yohanes yhaf rait tna Har moo matak rAu mee kʼait. Mno mnan fi tiwya Har ro Tuhan reto mjin mam nabi Elia1:17 Maleakhi 4:5mkyas mawe meen Allah ybis nabi sait yasom Elia yama. Yawe nabi Elia yatim wia tna Tuhan yama. Feto to raa ro agama Yahudi beta mwof nabi retait yama. Ana mhar mawe Elia yama wia yatim tna Mesias yama. yhaf rait ye, tna moo matak rAu mee kʼnabi retait ye to. Meen Tuhan yama. Tna Yohanes kbe siwyan raa mhaf wana wia afo re kbe ana mari watum ro Tuhan. Bokyas rait mno re raa sme haberek me miranya msya kukek wana u. Tna raa ro srau mkair to, yno re ana ksoh mamo raa ro moof.”
18Tna Zakharia fi yawe kʼmalaikat refo yawe, “Fyi re jõ thar tawe bo reto meen mabo tu oh? Jõ fi tabi oh tna tfain to mabi ye oh.” 19Tna malaikat reto mawe kʼait mawe, “Jõ tasom Gabriel. Jõ thau tmat Allah. Tna bi Ait yesait ybis jõ tama tkyas bokyas ro moof refo kʼnyõ. 20Menohe nyõ ntu sioh bo ro jõ tkyas reto. Feto tibyo kbe nmai marak tna nkyas bo fee mamo snok mam ati ro bo wefo mabo. Bo ro riwai tkyas to, meen snok mam makyon rau to.”
21Malaikat reto mkyas bo msya Zakharia fares, tna raa ro mros mam mne to, sne ait kait. Ana miskawowo mawe fyi re ait yhau kait mam yuk ro mbau reto mato. 22Tna ait frok yama to, ymai marak. Ytai ykyas bo kʼraa ro mros mwof ait wea mne to, fee. Ait yerif bo mkah yatem sai. Tibyo ana mhar mawe riwai ait ymat bo ro Tuhan yno aro. 23Tna Zakharia yhau mam Yerusalem mamo snok ayõ rait ro yno bo ro riwai yno mam Samu ro Allah reto mkak. Tna fo ait yhah ye yamo bait.1:23 Ja ait yhau mam atu far-far mam rabin ro Yudea. Nmat bokom far-far 39.
24Tna fo Zakharia yfain Elisabet fo, mrok mhaf. Tna au mhau mam amah rau mato snyi marak trion maat. 25Tna au mnaut mawe, “Tuhan yatmof jõ: Tiwya jõ siban. Tna saban ye. Menohe Ait yno tibyo jõ trok thaf. Raa ro mkyas kair jõ to, kbe aro me mkyas-kas jõ u fee.”
Malaikat sau mkyas bo Yesus kbe raa mabe
26Elisabet mhaf snyi trion ntamam oh. Tna Allah ybis malaikat ro masom Gabriel reto mamoʼt remo sau ro masom Nazaret, mam provinsi ro Galilea. 27Ybis yawe mamo mo ku ro ano sau masom Maria. Au fo wase bo mjin msya raa sme fares. Tna raa sait yasom Yusuf yawe kbe yoo au. Ait retait kube ro raja Daud. 28Malaikat refo twok mam samu ro Maria tna mawe, “Meen oh kʼnyõ. Tuhan yno bo moof toni kʼnyõ. Bi Ait yatam nyõ.” 29Maria mari bokyas reto mrok mnaut bo reto myum-yam. Tna mnaut berun bau sai mawe, “Bo bawya oh mi malaikat reu mama tna mmah meen kʼjõ u?” 30Tna malaikat refo mawe kʼMaria mawe, “Waa ma. Allah yno bo ro moof kʼnyõ. 31Yawe nyõ kbe nhaf tna nabe Ku sme sait. Kbe nafan Ku Ait yasom Yesus. 32Ku anyõ retait kbe yamo Raa ro yase. Meen raa mkyas Ait mawe Ait tait Ku ro Allah yare. Allah tait yase toni. Tuhan Allah kbe yno re meen Yesus yase ybo raa wAit yfi Raja. Kbe yase ybo raa wAit yfi hohos rAit raja Daud tii hre mam ambar tahta tna ybo raa wait mnan feto ye. 33Yesus kbe yamo Raja ybo raa mana ro Yakub1:33 Tiwya Allah ytu Yakub yawe yasom rait Israel ye. Feto to kube rait to raa mtu mawe raa ro Yahudi ye tna msya raa ro Israel ye.. Yamo Raja ybo raa wAit mamo snok mam hame wajin.” 34Maria mawe kʼmalaikat refo mawe, “Bo refo kbe mabo fyi? Jõ fo tsya raa fefares.” 35Malaikat refo mawe, “Har ro Tuhan msya tak rAu kbe mama mo kʼnyõ. Tna Allah yatak rAit kbe matam nyõ ye. Tibyo kbe nyõ nabe Ku sait. Ku retait Allah yse hayah mkah bo yno bo rAit. Tna kbe raa mawe Ait tait Ku ro Allah yare. 36Tna raa mana wonyõ sau to, nyõ ntmo anyõ Elisabet au mabi oh tna au mhaf ye. Tiwya raa mawe au fo siban. Menohe au mfo mhaf snyi trion ntamam oh. 37Allah ytai yno bo bawya sai. Bo ro samyoh aro mhau kʼAit fee.” 38Tna Maria mawe, “Jõ fi sryan ro Tuhan oh. Bo ro Ait yawe yno kʼjõ reto to, yno rof oh fea!” Tna malaikat reto mamo sikba au mamo.
Maria msya Elisabet
39-40Tna fo Maria masen mamo fooh mo kʼntmo rau, Elisabet, mam remo rau. (Elisabet mhau mam atu far-far mam provinsi ro Yudea.) Maria ntwok mam remo reto tna mamoʼt samu ro Zakharia ysya yfain Elisabet. Tna au mmah meen kʼElisabet. 41Ati ro Elisabet mari meen reto si fo, ku ro yhau kʼau mhaf yrok sio. Tna Har ro Tuhan msuf au. 42Har ro Tuhan msuf au tibyo au mkyas fari mawe kʼMaria mawe, “Fnya to mawat, menohe Allah ysok nyõ tna yno bo ro moof kʼnyõ nesait aran miwer. Tna bi Ait yno bo ro moof ku ro yhau kʼnyõ nhaf retait ye! 43Jõ fi awya oh mi Tuhan yme mama mmat jõ fo? 44Jõ tari meen anyõ si fo, ku ro yhau mam thaf refi simaut tna yrok sio mam jõ thaf. 45Tii nyõ smot Tuhan tna nawe bawya ro Ait ykyas reto to, kbe mabo. Ja nyõ nnaut maut-mroh fee. Tibyo Ait yno bo moof toni kʼnyõ re nyõ simaut toni.”
Bobaut ro Maria
46Tna Maria mawe,
“Jõ tbaut Tuhan yase rait ro yno bo moof kʼjõ. 47Allah oh mi Raa ro yoo riof mase yee kʼjõ tibyo jõ simaut! 48Jõ fi raa kinyah sai. Menohe Ait ymat jõ. Jõ fi sryan rAit. Tna maban mam ati refo fo, kbe raa arin aso beta mawe Tuhan yno bo moof kʼjõ. 49Allah tait Raa ro yatak. Yno bosair ro moof kʼjõ. Yasom rAit hayah. Raa roto mnan Ait fee. 50Tna Allah yatmof raa beta ro waa Ait: Maban raa ro tinyi msya hohos wanu mamo snok ku renti ro meen anu bbe ye. 51Bi Ait yatak tna yno bo mawat. Tna Ait sibrir-brar raa ro mnaut mawe ana weto raa ro mase. 52Raa ro mase ja mbo raa ro kinyah. Menohe Allah soyak ana mroh mbam yuk rana ro hre. Tna Ait tubat raa kinyah ro ja mhar mawe ana to, raa kinyah sai, maut hre mam uu riryõn. 53Ait ysan bo ro moof kʼraa kinyah ro haisre. Menohe raa ro bobot to, Allah yno ana haberek ybis mamo raa sai. 54Ait yatmof anu, sryan wAit ro bno bo wAit. Yatmof anu raa ro Israel mnan fi tiwya Ait yawe. Ait sorni anu fee. 55Tiwya Ait yawe yno bo moof kʼAbraham ysya ku renti wait mamo snok mam hame wajin. Ana to, hohos ranu oh meto.”
56Maria mhau msya Elisabet mam amah rau snyi trion tuuf bo feto, tna mhah me mamoʼt remo rau.
Elisabet mabe Yohanes ro ja baptis raa
57Elisabet mhaf mase oh, ayõ rau ro mabe to kene oh. Tna au mabe ku sme sait. 58Raa wana weto beta msya au mafoh na mari he Tuhan yatmof au toni. Tibyo ana beta msya au simaut. 59Ku retait yhau masno ro krentuuf to, tna ana makah ait mamo mkom (sunat) tna mafan yasom. (Mno mnan fi bo mafa raa ro Yahudi ja mno.) Tna raa mama mmat Zakharia ysya Elisabet msya ku mees refi. Raa mawe mafan ku refi yasom Zakharia, kro som ro yaja. 60Menohe yme mawe, “Mfe! Ait yasom rait Yohanes.” 61Ana mawe, “Fyi? Raa wonyõ aro masom Yohanes fee!” 62Tna ana mtu bo reto kʼZakharia. Ana merif bo mkah matem sai tna mtu mawe mafan ku retait yasom awya. 63Zakharia yayoh bokom sau tna ykom yawe, “Ait yasom rait Yohanes.” Tibyo raa weto mrok ktak beta. 64Ati reto fo Zakharia ymai snok u tna ait bibi Allah. 65Tna ana mafoh na mrok waa. Tna raa ro mhau mam atu far-far ro Yudea to, beta mari bo reto. 66Tna raa beta ro mari bo reto to, hre mnaut mawe, “Tuhan yatam ku retait to. Meen ku retait yasen yno bo bawya?”
Bobaut ro Zakharia
67Tna Har ro Tuhan msuf Yohanes yaja, Zakharia. Tibyo Zakharia ykyas bo ro mbam Allah. Ait yawe,
68“Nma bbaut Tuhan. Ait yama ymat raa ro Israel. Ait yama yfes raa wAit.1:68 Raa wAit mno iro. Menohe Allah sikowah ana fee. Yesus yawe Ait raa mame riryõn. Feto to Ait yake raa ro mno iro weto mkah yetsu rAit. Ait tait Allah ro anu smot. 69Ait ybis Raa sait yama yoo riof ro mase yee kʼanu. Ait tait kube ro raja Daud. Tiwya raja Daud yamo sryan ro Tuhan rAit ye. 70Nabi ro Allah ybis mamo mkyas bo wAit to, tiwya tinyi ana makin mhaf sau mkyas mawe: 71Raa taro mamo byoh kʼanu tna taro knait anu ye. Menohe Allah yatak re yno riof kʼanu. 72Tiwya Ait ykyas Bosi rAit kʼhohos wanu to. Ait ynaut Bosi reto tibyo Ait yatmof ana. 73Bosi ro Moof reto tiwya Ait ykyas kʼhohos ranu Abraham. 74Allah yno riof kʼanu re kbe anu bno bo rAit to, waa fee. Raa ro mamo byoh kʼanu to, Ait yno re ana matak mno amu fee. 75Anu boo anu bsan kʼAit re bno bo wAit sai. Tna bmo raa ro mhaf moof mamo snok mam hame wajin.”
76Tna Zakharia watum ku rait Yohanes yawe,
“Nyõ to, kbe natim siwyan iso mkah Tuhan ranu ro kbe yama. Allah ro yase hre abyõ ybo bombra beta tait, kbe ybis nyõ namo nkyas bo wAit. Tibyo kbe raa mtu nasom, ‘nabi ro bi Yase ybis’. 77Kbe nyõ nerif bo kʼraa wAit re kbe ana mhar iso ro mamo re mkai riof ro mase. Tuhan yyon iro wana. 78Allah tait yatmof raa. Tibyo ybis Mesias yama yno riof kʼanu. Ait retait kbe ybam Allah yama. Yama yfi ayõ ro ntara maut mam rabu momo. 79Yama tna kek rAit mram raa ro wase Allah tna mhau mam amur hto. Yama yram raa ro waa bo mhai. Ait kbe sana anu bisoh iranya ranu bsya Tuhan.”
80Tna Yohanes yabi. Tna bosmot rait matak. Ait yamo yhau mam yuk ro riamo sau mam Yudea. Yhau mamo snok mam ayõ rau ro ait snok. Tna fo ait yamo ykyas bo kʼraa ro Israel.1:80 Raa ro Israel weto to mnan anya msya raa mana ro Yahudi. Bi Israel tait hohos rana beta.
2Yesus fnya mabe
1Wore wo tiwya Yohanes yme mabe to, Kaisar Agustus yamo raja ro yase. Ait yase ybo raja na sor mam rabin ro Roma beta. Tna ait ybis yawe raa beta ro mhau mam rabin weto sor to, mamo daftar masom wana. Daftar masom re kbe ana beta moo pitis mee namabyoh (pajak) wana kʼait. 2(Ti reto to, Kirenius yamo Gubernur mam provinsi ro Siria. Tna ati reto to, ti tinyi rau ait yno daftar feto mam rabin rait.) 3Yno daftar reto, ybis raa beta ro mhau mam rabin rait reto hah mamoʼt remo wana ha-hayah tna mkom masom.
4Tna bi sait yasom Yusuf yhau mam remo ro Nazaret mam provinsi ro Galilea. Raja Daud tait hohos rait sait. Yusuf yari bobis reto tibyo yasen sikba Nazaret yawe yaut yamoʼt remo ro Betlehem mam provinsi ro Yudea. (Remo reto tiwya tinyi raja Daud yhau. Tibyo raa mkyas mawe remo reto to, “Remo ro Daud Yhau.”) 5Tna Yusuf yasen yamo ysya fnya rait ro meen yoo. Yawe mamo daftar masom wana. Au masom Maria. Au fo mhaf.
6Ana mbewok mamo, mamo, snok mam Betlehem. Tna Maria kborham. 7Kbor ham tna mabe ku bum ro sme sait. Tna au moo hawe tna sro Ku retait. Yuk ro moof wore ana mjin to marak. Feto to ana mhau mam sbyah ro domba. Tna Maria moo ku rau mirya Ait yjin mam ambar sau; mam ambar ro ja raa mse bosafom re domba mabat.
8Mti reto to, raa baro mhau mam smok kene wo Betlehem. Ana hre mwan tok tna kmot domba wana. 9Tna malaikat ro Tuhan sau frok tubor kʼana susai. Tna ana mmat Tuhan yase rAit ro skentrat. Tibyo ana mrok waa toni. 10Menohe malaikat reto mawe kʼana mawe, “Waa ma. Jõ tama tkyas bokyas ro moof. Tna raa beta ro mari bokyas refo kbe simaut mase: 11Tawe, ‘Riwai fo, fnya mabe Ku sait mam Betlehem, remo ro raja Daud. Meen Ait sotak iro wanu tna yoo riof ro mase yee kʼanu to. Ait tait Kristus2:11 Som reto to, “Ait ro Allah ysok tna yawe yamo Raja.” Mai ro Ibrani mawe Mesias, tna mai ro Yunani raa mawe Kristus. tna yamo Tuhan. Feto to, kbe raa simaut mase.’ 12Kbe anu nhar ku mees retait fefo: Saso ku sait ro yjin mam ambar sau; yuk ro ja raa mse bosafom re domba mabat. Yme sro Ait mkah hawe tna mirya ait yjin mam beto.” 13Tna malaikat mawat taro naut mbam sawro ro Allah mama frok tubor ye. Ana bibi Allah mawe,
14“Amu nbaut Allah ro yase toni; Allah ro yhau mam sawro rAit! Tna raa ro tabam refo to, ana ro Ait yhaf mnan to, kbe bi Ait yisoh iranya ro raa weto to, msya anya.”
15Malaikat weto sikba ana hah mamoʼt sawro ro Allah. Tna raa weto masen mawe kʼanya mawe, “Nma bmoʼt Betlehem re bmat bo mase ro Tuhan ybis malaikat mama mawe kʼanu reu!” 16Ana masen fooh mamoʼt remo reto mawe saso ku mees retait. Tna fri Maria, Yusuf msya Ku mees retait ro yjin mam ambar sau; yuk ro ja raa mse bosafom re domba mabat. 17Mama mmat Ku retait. Tna ana masen mamo mkyas bo weto kʼraa: Mkyas bo ro riwai malaikat reto mkyas Ku mees retait. 18Tna raa beta ro mari bo ro raa wefo mkyas to, mrok ktak. 19Menohe Maria mari bokyas wana weto tna kbo srau tna mnaut berun sai mam mhaf mato. 20Tna raa ro ja kmot domba weto hah me mamoʼt smok riwai to. Mamo tna mbaut Allah: Bo ro riwai ana mmat reto to, mabo mnan bo ro malaikat mawe kʼana. Tibyo ana bibi Allah.
Yesus raa mafan
21Yasno ro krentuuf tna Ku retait raa mkom (sunat). Tna ana mafan ait yasom Yesus, mamyot som ro tiwya, malaikat mawe kʼMaria oh to, ati ro au mhaf fefares.
22-23Watum ro Tuhan ybis Musa ykom2:22-23 Hukum Taurat to, mawe:
“Fnya ro mabe ku to, mhau ti baro tna masen mamo msan bo kʼAllah re Ait yyon ana mbewok tna ana mbewok moof u.”
Imamat 12:6-8
Tna mawe:
“Ku sme ro bum to, ku ro Tuhan rAit oh.”
Keluaran 13:2, 12
Ti baro firwas tna ayõ rau snok oh. Feto to Maria msya Yusuf masen mamoʼt Yerusalem tna twok mam Samu ro Allah. Mam beto ana moo bosan rana mee kʼimam sait ysan kʼAllah. Tna ana mabe Ku Yesus mamo msan Ait kʼTuhan ye. 24Ana mamo msan bouum rana mamyot Watum ro Musa mbis mawe, “Kbe raa moo ruu tekukur mana ewok soh mfe ruu merpati ro teta mana ewok to, msan kʼTuhan.”
25Ti weto bi sait yasom Simeon yhau mam Yerusalem. Ait tait raa ro yhaf moof. Ait ja mur-mur skabuk Allah. Tna yhau ste Mesias yama. Mesias retait tii Allah ysi yawe yama yo kʼraa ro Israel tna yisoh mhaf wana. Har ro Tuhan mhau mam Simeon yhaf ye. 26Har ro Tuhan tii mawe kʼait oh mawe ait meen yhau ymat Mesias wia, tna fo ait yhai. 27Riwai ayõ reto Har ro Tuhan mbis ait yamoʼt Samu ro Allah. Ait yamo tna ati reto Yesus yme msya Yusuf makah Ku Ait mamoʼt Samu ro Allah ye. Ana mamo ntwok mam mato mawe mno mamyot Watum ro Musa mbis. 28Tna Simeon yoo Ku retait taam. Tna ybaut Allah yawe,
29,30“Tuhan; mfo refo Nyõ nno mnan si bosi aNyõ oh. Jõ tasu tmat Ku refi. Ait ybam kʼNyõ yama yoo riof ro mase yee kʼraa. Jõ tmat Ait tibyo mfo refo jõ siwyan tamo oh. Jõ fi sryan aNyõ. Nbis jõ thai tna trof raa wojõ ro tiwya mhai wia matim sor to. 31Nyõ nbis Ku refi yama re kbe raa beta mmat Ait tna mhar mawe Ait yama sotak iro wana. 32Ait tait raa mana ro Israel sait. Kbe Ait yno anu bmo raa mana ro masom. Kbe raa mawe anu raa ro Israel to, raa mana ro Nyõ nsok. Tna Ait ynan kek ro mram iso mkah raa mana roto beta ye.”
33Yesus yaja ysya yme miskawowo mari bokyas ro Simeon ykyas Ku mees rana retait. 34Tna Simeon skabuk Tuhan yawe bi Ait yno bo ro moof kʼana mbewok. Tna yawe kʼMaria yawe, “Ku anyõ refi Allah ysok. Kbe raa mari bokyas rAit tna mmat bo ro Ait yno. Feto tna ana mhar mawe Ait oh mi Allah ysok. Bo ro yawe tna yno weto to, mno re raa ro Israel mawat mikyak Ait ye. Tibyo ana weto mbtek. Menohe raa mawat taro kbe mari bokyas rAit. Tibyo ana weto mros matak. 35Raa mmat Ait tna kbe bonaut wana to, mrok msasi. Tna meen nyõ srau mham toni mnan fi bo raa moo tfo takoh nyõ.”
36Mam beto to, fai mabi sau masom Hana mros ye. Tiwya au msya raa tahun trion ngkrema, menohe maa yhai tibyo au mhau semit sai. Fai au to, bi Fanuel yare ye, mbam raa mana ro Asyer. Au to, mamo nabi ro ja Allah ybis mkyas bo wAit ye. 37Tna mefo refo au 84 tahun. Au mamo skabuk mam Samu ro Allah yoyo; rabu reha to, mhau skabuk tna mhau bo ro mait ye 38Bi Simeon ykyas bo mkak si fo, fai Hana mama tna mbaut Allah. Au masen faram Ku retait yasom kʼraa beta ro ste Mesias, kʼraa ro minaut mawe Mesias kbe yama. Au mawe Ku retait oh mi Raa ro yama yfes raa ro Yahudi.
39Yusuf ysya Maria mno bo mamyot Watum ro Musa mkak. Tna ana hah me mamoʼt remo rana, Nazaret mam provinsi ro Galilea. 40Mhau tna Ku retait yabi renti tna yrok yatak renti. Ait yhar bo tna Allah yoo bouum yee kʼAit ye.
Ku Yesus yamoʼt Samu ro Allah
41Ja tahun sau-sau firwas to, raa mabi ro Yesus mamoʼt Yerusalem makyõ korat ro Paskah.42Yesus tait 12 tahun oh, tna Ait ysya ana masen mamoʼt Yerusalem mfi bo ja ana mno soo oh. 43Ana makyõ korat ro Paskah reto mkak. Tna ana masen mawe hah me mamoʼt remo rana ro Nazaret. Yusuf ysya Maria mamo, mamo menohe Yesus yhau akus fares mam Yerusalem. Tna ana wase ye. 44Ana mnaut mawe ait kro raa wana makin ro mamo su msya ana. Tibyo ana mbewok mamo ti sau tna ana saso mtu Yesus kʼmao, mano wana msya mafoh wana ro msya ana mamo su. 45He ana mkai Ait fee. Tibyo ana masen mhah mamoʼt Yerusalem u mawe saso Ait. 46Ti trion tuuf ana saso, saso Ait. Tna mamoʼt Samu ro Allah. Ana twok mam Samu ro Allah tna fri Ait mam mato. Ait hre yari guru agama mkyas bo tna ytu bo kʼana ye. 47Yesus tait srau bo ro ana mkyas weto. Tna raa beta mari bo ro Ait ykyas to, mrok miskawowo. 48Tna raa mabi wAit ntwok tna mmat Ait hre susai ykyas bo ysya raa ro mase weto. Ana mnaut mawe, “Bawya meto?” Yme mawe kʼAit mawe, “Nyõ nno bawya meto? Amu mbewok saso nyõ nhai rowyõ nhai mefo!” 49Menohe Yesus yawe, “Anu nma saso Jõ a? Jõ tama thau mam samu ro Taja fo fea! Anu mbewok srau fea?” 50He ana mfot bo ro Ait ykyas reto fefares. 51Tna fo Ait yasen ysya ana mamoʼt Nazaret. Yesus tait ja yari bo ro ana mawe. Bo ro Ait yno weto to, Maria mnaut mam mhaf mato bau sai.
52Yesus yabi tna yetsu matak renti, tna yhar bo ro ati ybo yno renti ye. Allah hasu Ait tna raa hasu ye.
3Yohanes Pembaptis
1Tahun baro firwas tna Kaisar Tiberius yamo raja ro yabi. Ait yase ybo raja na taro mam rabin beta ro kene mam Roma. Tiberius ybo tabam reto 15 tahun oh. Wore weto Pontius Pilatus yamo gubernur mam provinsi ro Yudea. Tna Herodes yamo raja ybo provinsi ro Galilea. Filipus (Herodes yao) yamo raja mam rabin ro Iturea msya Trakhonitis. Tna Lisanias yamo raja mam rabin ro Abilene. 2Tna bi Hanas ysya bi Kayafas mamo imam mase ro agama Yahudi.
Mam wore weto Zakharia yare, Yohanes, yhau mam yuk ro riamo. Tna Allah ykyas bo kʼait. 3Tibyo ait yasen yamo ykyas bokyas ro mbam Allah reto. Ait yawe, “Nashana fooh! Tna jõ baptis anu. Jõ baptis anu re kbe raa mmat tna mhar mawe anu nashana oh tna nmo no kʼAllah. Tibyo bi Ait yyon iro wanu.” Yohanes yamo tyo-teya mam rabin aya Yordan yur beta ykyas bo reto. 4Yohanes yamo ykyas bo feto to, yno mnan si bokyas ro tiwya Allah ybis nabi Yesaya yama ykom mam aam rait. Aam reto mawe:
“Meen raa sait kbe yama ykyas bo woJõ mam yuk ro riamo sau. Ykyas yawe, ‘Mbetrot iso mkah Tuhan yama! Nisoh iso kʼAit! 5Naru mbetnen atu msya faut. Tna noo tabam nruk wo mbair beta matot! Tna iso ro mwak to nisoh mbetrot! Tna iso ro maut-mroh to, nisoh maru sneh! 6Kbe raa ro arin aso beta mmat tna mhar mawe Allah yatak yoo riof ro mase yee kʼraa.’”
Yesaya 40:3-5
7Raa mawat mama mo kʼYohanes afo re ait baptis ana. Menohe ait ykyas kʼana yawe, “Anu to, raa ro nmo wan-wan nfi aban kume!3:7 Yohanes ykyas aban sau ro safo wer tna ja mamo wan-wan ye. Aban refo mhau ntri-ri sai, mnah-nah fee. Tna raa mnaut mawe ara sai, soh mfe aban ro mhai oh. Raa mamo kene tna aban refo mafit. Tna Yohanes yhar yawe raa baro mashana mbam iro wana fee, menohe ana mama mo kʼait tna mawe ait baptis ana. Awya ykyas bo kʼanu yawe Allah kmo tna meen yno bo ro mkair mbtek mai kʼanu? Awya ykyas feto tna re anu nhar nwe nsam nma saso riof kʼanu? 8-9Nashana! Nno bo moof. Tna kbe raa mhar mawe anu nashana oh. Soh anu nno feto to, anu nfi kake mara ro mros make mawat tna moof. Allah yatem ybo baam oh. Ait siwyan yfat ara. Kake mara ro make rau moof fee, kbe Ait yfat tna yoo beak mam tafoh yko makus mait. Anu ja nnaut nwe, ‘Anu fo kube ro Abraham wait renti. Feto to kbe Allah yno riof kʼanu fea!’ Mfe, nnaut feto ma! Allah yatak haberek fraa wefo mamo kube renti ro Abraham wait ye!” 10Tna ana mawe, “Soh feto to, nawe kbe amu nno fyi?” 11Tna Yohanes yawe, “Rau ro moof to, nno fefo: Awya ro yse ratan ewok to, ait yoo sau yee kʼana ro mse aro fee. Tna raa ro mse boit wana mawat to, ana moo boit aro saim kʼana ro boit marak.”
12Raa ro mkah bo ro pemerintah Roma taro mama mo kʼYohanes ye. Ana weto to, raa ro moo pitis ro namabyoh (pajak) mbam kʼraa. Ana mawe Yohanes baptis ana ye. Tna mtu kʼait mawe, “Guru; amu kbe nno bo bawya?” 13Yohanes yawe, “Ati ro noo pitis raa to, noo pitis mabyoh rau ro pemerintah mawe sai to. Norot ma.”
14Tna raa sbe ro pemerintah Roma taro mama ye. ⌞Ja ana mno bo ro mkair mai kʼraa afo re raa moo pitis mee kʼana.⌟ Ana mtu kʼYohanes mawe, “Guru fyi, amu kbe nno bo bawya?” Tna ait yawe, “Ntak bo raa ma. Sioh nuun boun kʼraa to ma. Tna ati ro pemerintah maren boren wanu to, nmai tis ma. Nbo pitis wanu sai nhaf mnan.”
15Ti reto raa ntoni mtu kʼanya mawe, “Raa retait Mesias ro anu ste metait fe awya?” 16Menohe Yohanes yawe kʼana yawe, “Jõ fi raa ro baptis anu mkah aya sai. Menohe Raa sait ro kbe yama tait, yase toni yiwer jõ. Tna jõ toof mkah bo skur sandal rAit to fee.3:16 Mam wore weto to, ja sryan skur hri marak ro bobot rait, tna yyon yaa. Menohe Yohanes yhar yawe Mesias retait yase toni, ynan fi bobot rait tna ait yesait ynan fi raa ro yaku sai. Ait yama to, meen baptis anu mkah Har ro Tuhan. Tna Ait baptis anu mkah tafoh ye.”
17Tna Yohanes yawe, “Ati ro raa sait ygi gandum rait to, ja yoo gandum makan rau yse hayah tna yoo marak rau to, yse hayah ye. Tna gandum makan reto ybu mam gudang sau. Tna marak rau to, kbe yko mam tafoh. Tafoh reto raa mtai mikabuk fee. Kbe Mesias yno bo kʼraa to, mnan anya mfi feto ye.” 18Yohanes ykyas watum roto aro kʼraa ye. Ait ykyas Bokyas ro Moof kʼana feto.
19Tna Yohanes ykyas raja Herodes ro ybo rabin reto to ye. Raja Herodes ytak fnya ro yao Filipus rait. Au masom Herodias. Yohanes yari feto, tibyo yastako Herodes yawe yber safo meto. Tna safo beta ro Herodes yber oh to, Yohanes ykyas tna yastako Herodes ye. 20Tibyo Herodes kmo Yohanes. Tna yfot ait betruk mam bui mato. (Yno bo reto to, safo sau naut ye oh meto.)
Yohanes baptis Yesus
21Wore wo Herodes yfot Yohanes ybu mam bui fefares to, Yohanes baptis raa mawat. Tna ait baptis Yesus ye. Ati ro ait baptis Yesus to, Yesus skabuk kri-kri fo, tna ayoh twat. 22Tna Har ro Tuhan haberek mnan fi ruu merpati sau. Tna fru mama mroh abyõ kʼAit. Tna raa mari mai sau mbam ayoh mawe, “Nyõ fi akut aJõ ro Jõ thafri. Nyõ fi Jõ thaf mnan!”
23Ati reto to, Yesus tait 30 tahun bo feto tna yaban yamo ykah bo ro Tuhan rAit.
Yesus yatat na
Wore weto to raa mnaut mawe Yesus tait Yusuf yare. Yusuf tait ku ro Eli.
24Eli tait ku ro Matat. Tna Matat tait ku ro Lewi. Tna Lewi tait ku ro Malkhi. Tna Malkhi tait ku ro Yanai. Tna Yanai tait ku ro Yusuf. 25Tna Yusuf tait ku ro Matica. Tna Matica tait ku ro Amos. Tna Amos tait ku ro Nahum. Tna Nahum tait ku ro Hesli. Tna Hesli tait ku ro Nagai. 26Tna Nagai tait ku ro Maat. Tna Maat tait ku ro Matica. Tna Matica tait ku ro Simei. Tna Simei tait ku ro Yosekh. Tna Yosekh tait ku ro Yoda. 27Tna Yoda tait ku ro Yohanan. Tna Yohanan tait ku ro Resa. Tna Resa tait ku ro Zerubabel. Tna Zerubabel tait ku ro Sealtiel. Tna Sealtiel tait ku ro Neri. 28Tna Neri tait ku ro Malkhi. Tna Malkhi tait ku ro Adi. Tna Adi tait ku ro Kosam. Tna Kosam tait ku ro Elmadam. Tna Elmadam tait ku ro Er. 29Tna Er tait ku ro Yesua. Tna Yesua tait ku ro Eleazer. Tna Eleazer tait ku ro Yorim. Tna Yorim tait ku ro Matat. Tna Matat tait ku ro Lewi. 30Tna Lewi tait ku ro Simeon. Tna Simeon tait ku ro Yehuda. Tna Yehuda tait ku ro Yusuf. Tna Yusuf tait ku ro Yonam. Tna Yonam tait ku ro Elyakim. 31Tna Elyakim tait ku ro Melea. Tna Melea tait ku ro Mina. Tna Mina tait ku ro Matata. Tna Matata tait ku ro Natan. Tna Natan tait ku ro Daud. 32Tna Daud tait ku ro Isai. Tna Isai tait ku ro Obed. Tna Obed tait ku ro Boas. Tna Boas tait ku ro Salmon. Tna Salmon tait ku ro Nahason. 33Tna Nahason tait ku ro Aminadab. Tna Aminadab tait ku ro Admin. Tna Admin tait ku ro Arni. Tna Arni tait ku ro Hezron. Tna Hezron tait ku ro Peres. Tna Peres tait ku ro Yehuda. 34Tna Yehuda tait ku ro Yakub. Tna Yakub tait ku ro Ishak. Tna Ishak tait ku ro Abraham. Tna Abraham tait ku ro Terah. Tna Terah tait ku ro Nahor. 35Tna Nahor tait ku ro Serug. Tna Serug tait ku ro Rehu. Tna Rehu tait ku ro Peleg. Tna Peleg tait ku ro Eber. Tna Eber tait ku ro Salmon. 36Tna Salmon tait ku ro Kenan. Tna Kenan tait ku ro Arpakhsad. Tna Arpakhsad tait ku ro Sem. Tna Sem tait ku ro Nuh. Tna Nuh tait ku ro Lamekh. 37Tna Lamekh tait ku ro Metusalah. Tna Metusalah tait ku ro Henokh. Tna Henokh tait ku ro Yared. Tna Yared tait ku ro Mahalaleel. Tna Mahalaleel tait ku ro Kenan. 38Tna Kenan tait ku ro Enos. Tna Enos tait ku ro Set. Tna Set tait ku ro Adam. Tna Adam tait ku ro Allah yare.
4Kabes yabi (Iblis) yawe sanet Yesus
1Yesus raa baptis mam aya ro Yordan to, tna hah ye yamo. Tna Har ro Tuhan mroh mama mbo Yesus matak. Tna Har reto makah Ait mamoʼt yuk ro riamo sau. 2Yhau mam teto tna kabes yabi (Iblis) yama yawe sanet besruf Ait. Sanet Ait ti trion 40. Tna wore weto to, Yesus yhau bo yait. Tibyo yhai sre. 3Kabes yabi yama sanet Ait yawe, “Soh Nyõ Ku ro Allah yare meto mi, sik nno fraa refo haberek mamo roti re Nyõ nait.” 4Menohe Yesus yisboh kʼait yawe, “Bokom ro Allah mawe,
‘Boit mesait sai au oh mi mno re raa mhau to fee!’”
Ulangan 8:3
5Tna fo kabes yabi yakah Yesus yaut mam atu mana ro miyõ sau. Tna fooh sai to, ait yerif bangsa ro arin aso beta fo kʼAit. 6Tna kabes yabi yawe kʼAit yawe, “Jõ tase tbo bangsa wefo beta. Tna kta wana beta to, bo wojõ ye. Tna jõ tsan bo wefo beta kʼawya sai ro jõ ksoh tait. Nyõ nawe kbe too bo wefo beta tsan kʼNyõ fe mfe a? 7Soh Nyõ naka mte nbaut jõ to, kbe too bo wefo beta tsan kʼNyõ.” 8Menohe Yesus yisboh kabes yabi refi yawe, “Bokom ro Allah mawe yum mawe:
‘Nbaut Tuhan Allah yesait aran, tna bo ro Ait yesait aran yawe to, nbo nno.’”
Ulangan 6:13
9Tna fo kabes yabi yakah Yesus yamoʼt Yerusalem. Tna yoo Yesus yse yros abyõ mam timanaf Samu Allah ro miyõ toni. Tna yawe kʼYesus yawe, “Soh Nyõ fi Ku ro Allah yare meto mi, sik nitsre Nyõ mbtek namo nai mam tabam mte. 10Bokom ro Allah mawe:
‘Kbe Allah ybis malaikat wAit kmot Nyõ. Ana swiõ wea huwya mfot Nyõ abyõ sai. 11Ana kbe mfot Nyõ abyõ sai mkah matem wana re naa mai mam fraa fee.’”
Mazmur 91:11-12
12Menohe Yesus yawe, “Bokom ro Allah mawe,
‘Tuhan Allah ro ja anu smot to, sanet Ait ma.’
Ulangan 6:16
Feto ye Jõ hawe kro bo ro nyõ nawe weto be kbe Jõ sanet Allah.”
13Kabes yabi sanet sanet Yesus feto mkak tna yamo. Ait yamo tna ste ayõ roto afo re kbe hah ye yama sanet Yesus u.
Yesus yamo yur ytan provinsi ro Galilea beta ykyas bo kʼraa
14Yesus hah ye yamoʼt provinsi ro Galilea. Tna Har ro Tuhan matak rAu mhau msya Ait. Tna raa ro mhau mam rabin reto beta mari Ait yasom. 15Ait yamoʼt remo weto aro rau-rau to, yamoʼt samu watum raa ro agama Yahudi. Tna ykyas bo kʼraa mam samu weto. Tna raa weto beta bibi Ait.
16Tna Ait yamoʼt Nazaret, remo rAit ye. Ayõ ro Sabat4:16 Raa ro agama Yahudi ja skabuk Allah mam ayõ ro Sabtu. to, ja raa ro agama Yahudi ntmoh. Tna ayõ ro Sabat sau to, Ait yamoʼt samu watum rana mfi ja Ait yno soo oh. Tna Ait yasen yros baca Bokom ro Allah. 17Tna raa moo bokom ro tiwya Allah ybis nabi Yesaya ykom to, mee kʼAit ymat. Ait betrat aam reto tna saso far-far sau. Ykai, tna baca yawe:
18“Tuhan ysok Jõ ybis yawe tamo tkyas Bokyas Moof kʼraa ro masu awe. Feto to yoo Har rAit yse kʼJõ. 19Tna ybis yawe Jõ tisoh raa ro masu mti to, tno re masu wana to maah ye. Tna raa ro mberasi raa taro sor to, Jõ tno re kbe ana bitsre raa ro ana sikowah weto. Tna tama tkyas tawe, ‘Tuhan Ait siwyan oh yawe yno riof kʼraa.’”
Yesaya 61:1-2
20Yesus baca mkak tna bemut aam reto ye, yee yisia kʼraa retait. Tna Ait hre. Hre tna raa beta masu wana mberoh haberek mmat Ait ye. 21Tna Yesus betoo yawe, “Mam ayõ refo fo, bokom far-far wefo mabo rau oh.”
22Bokyas rAit moof ati. Tna raa beta mrok ktak mawe, “Ait retait Ku ro Yusuf, fe mfe a?” 23Tna Yesus yawe kʼana yawe, “Kbe anu nkyas bofret refo mai kʼJõ fea! Nwe: ‘Dokter, nesait nisoh tkif Nyõ ai!’ Anu nri he taa Jõ tno bo ro msai mam Kapernaum. Tibyo anu nkyas bofret reto to, nwe Jõ tno mnan anya mfi feto mam remo aJõ feto ye. 24Menohe tkyas kʼanu tawe, ‘Nnaut: Nabi ro Allah ybis yama ykyas bo wAit to, soh yamoʼt remo rait yesait to, ja raa wait hawe mari ait.’ 25Nnaut ayõ ro tiwya nabi Elia yhau. Wore weto to, tahun trion tuuf hariyah tna hwyõm mase: Oom aro mais fee mam rabin ro Israel. Tibyo raa beta mhai sre. Semit mawat mhai sre ye. 26Menohe Allah ybis nabi Elia yamo yo kʼsemit ro mhau mam Israel aro fee. Ait yamoʼt rabin roto yhau ysya semit sau aran mam rabin ro Sidon. Au fo mhau mam remo ro Sarfat. 27Tna ti wore weto to, raa mawat mafa kusta mam rabin ro Israel. Menohe ait yisoh raa aro ro mhau mam rabin ro Israel fee. Ait yamoʼt tabam ro Siria tna yisoh raa sait ro yasom Naaman. Yisoh ait yesait aran.”
28Raa beta ro siret mam samu watum reto mari bokyas rAit reto tna mrok kmo toni. 29Ana beta masen mikyak Yesus frok ybam remo rana. Ana mbo Ait mamoʼt howai rakak ro miyõ sau kene mam wore remo rana. Ana mawe mamo beak Yesus mam howai rakak reto. 30Menohe Yesus yamo fot wai mam raa mawat weto yamo bait.
Yesus yikyak kabes sau
31Tna Yesus yroh yamo sia mam provinsi ro Galilea, yamoʼt remo ro Kapernaum. Ayõ ro raa agama Yahudi ja ntmoh (hari Sabat) to, Ait yamoʼt samu watum rana tna ykyas bo kʼana. 32Allah yno re bokyas rAit to matak toni. Tibyo raa ro mari bokyas rAit reto mrok ktak. 33Tna raa ro kabes mbo sait hre mam samu watum reto ye. Tna raa retait ytu fari-fara yawe, 34“Yesus ro nbam Nazaret; Nyõ nama nno fyi kʼamu mefo? Nama sikowah amu ma! Jõ thar Nyõ: Nyõ fi Ait ro Allah Ybis Yama!” 35Yesus yastako kabes reto yawe, “Shait! Nfrok nbam kʼait!” Tna raa beta hre mmat he kabes refo safo toni tna mabyõ raa retait beak mte. Tna kabes reto frok mbam raa retait. Tna raa retait ykai yaaf aro fee. 36Raa beta mrok miskawowo tna mkyas kʼanya mawe, “Bokyas rAit to, msai toni. Ait yatak re ybis kabes frok. Kabes sor mari mai rAit tibyo frok sai!” 37Tna raa faram Yesus yasom mam rabin reto beta.
Yesus yisoh raa mawat
38Yesus sikba samu watum reto tna yamoʼt amah ro Simon. Ati reto to, Simon snyim ro ano au kiyam. Au to, metsu mbe toni. Tna raa soh-soh kʼYesus mawe, “Nama nmat fai au refo!” 39Yesus yamo ymat he fai au refo mjin. Ait skabuk yikyak kiyam reto. Tibyo kiyam rau marak. Tna fai au masen saruk boit mee kʼana mait.
40Ati ro ayõ hawer to, raa mawat mama mo kʼYesus. Mama mbo raa wana ro mafa kiyam aro rau-rau. Tna Ait yatem yse kʼana aro sait-sait. Tibyo ana mrok moof. 41Tna kabes frok mbam raa mawat ye. Kabes weto mhar mawe Ait tait Mesias. Kabes weto frok to, mtu mawe, “Nyõ fi Ku ro Allah yare!” He Yesus yastako kabes weto yawe, “Shait!”
42Nyah msan tna Yesus yasen sikba remo reto. Yamoʼt yuk ro riamo sau. Raa masen saso Ait tna mamo fri Ait u. Ana soh-soh kʼAit mawe “Sikba amu ma!” 43Menohe Ait yawe, “Tamo tkyas Bokyas Moof reto mam remo roto taro ye. Tkyas raa mana ro Allah yamo Raja ybo. Tkyas raa mana reto kʼraa oh mi Allah ybis Jõ tama to.” 44Tna Yesus yasen sikba ana weto yamo renti mam provinsi ro Yudea. Yamo ykyas bo mam samu watum makin ro Yahudi.
5Yesus ysok kuber wAit ro tinyi
1Ti sau to, Yesus yros ykyas bo mam maru ro Genesaret. Tna raa mawat myar mama mawe mari bokyas rAit ro ykyas mbam kʼAllah. 2Tna Ait ymat wiak trion ewok raa miti mam weto. (Raa ro wiak wana weto hre myon jala wana.) 3Wiak sau to Simon rait. Tna Yesus yamo yaut hre mam wiak reto, tna ybis Simon yyum wiak reto kebet baro sai. Tna Yesus hre ykyas bo kʼraa.
4Yesus ykyas bo mkak tna yawe kʼSimon yawe, “Miin baro namoʼt wore wo uun wono. Tna mbeak jala re nfot syoh aro.” 5Simon yawe, “Guru; riwai ti ro miyõ refo amu nsafo beak jala saso syoh he nfot aro fee! Menohe Nyõ nbis feto to, jõ te beak jala refo u oh.” 6Ana beak jala refo tna fo mkuk jala reto maut tna mmat menohe syoh mawat toni. Tna jala reto maja taro hri. 7Tna ana mtu mafoh wana taro mama. Ana mama tna msya ana mkuk jala refo mkah syoh mawat toni, mbeak mam wiak wana weto mato. Tibyo wiak ewok reto matot toni maami wiak hoh.
8-10Simon yafoh na weto, sait yasom Yakobus tna sait yasom Yohanes. Ana mbewok to Zebedeus yare. Ana msya Simon-Petrus mmat syoh mawat tibyo mrok ktak. Tna Simon yamo yo kʼYesus yjit yimna. Tna yawe, “Tuhan; sikba jõ namo rof: Jõ fi raa kair!” Tna Yesus yawe kʼSimon yawe, “Waa ma! Maban wore wefo nyõ nfot syoh u fee. Kbe nyõ nfot raa.” 11Ana mabo tuuf weto mkuk wiak wana mamoʼt mne. Tna sikba bo wana beta makus masen kro Yesus.
Yesus yisoh raa ro yafa kusta
12Ti sau Yesus yhau mam remo sau tna ymat raa ro yafa kusta ro mkair-kar toni sait. Raa retait ymat Yesus tna yjit yimna soh-soh kʼAit yawe, “Bobot, soh Nyõ ksoh meto mi, nisoh jõ re kusta refo marak.” 13Tna Yesus yatem ybo ait tna yawe, “Jõ ksoh, tawe nyõ mbros oh!” Ayõ reto si fo, kusta reto mrok marak. 14Tna Yesus yawe wa kʼait yawe, “Namo to, nkyas bo refo kʼraa ma. Namo nerif narak anyõ kʼimam ro agama Yahudi sait re ait ymat sas nyõ. Nyõ noof u tibyo noo bo nee. Nee kʼimam re ysan kʼAllah mamyot Watum ro Musa ykom yawe. Nno bo weto re kbe raa mhar mawe netsu anyõ to moof u.” 15Menohe Yesus yasom to, raa mkyas renti mam woyõ-woya sai. Tibyo raa myar mama mari bokyas rAit tna soh-soh kʼAit re yisoh ana re kiyam wana marak ye. 16Tna mun aro to, Yesus yamo skabuk mam yuk ro mimon.
Yesus yisoh raa ro yaa mhai sait
17Ti sau Yesus ykyas bo kʼraa mam samu sau. Tna raa manes ro agama Yahudi baro hre mari ye: Raa ro Farisi msya guruagama ye. Ana mama mbam kota msya remo aro rau-rau mam provinsi ro Galilea, tna mbam kota Yerusalem msya remo roto taro sor mam provinsi ro Yudea. Tuhan yatak rAit yatam Yesus. Feto to Ait yisoh raa ro mafa kiyam. 18Tna raa baro mama nkatar ait ro yaa mhai sait mam sese. Tna yafoh wait weto mawe makah raa retait twok mam samu reto mse re Yesus ymat. 19He raa mawat burut wa Yesus. Feto to ana makah ait maut abyõ ti manaf. Tna ana mitrah ti manaf reto baro mno hroh tna mruk ait mkah sese rait ye. Mruk mam samu mato mam wore wo Yesus yros ysya raa mawat weto susai. 20Yesus ymat ana tna yhar yawe ana smot Ait matak. Tibyo Yesus yawe kʼraa retait yawe, “Tao, iro wonyõ to, Jõ tyon oh.” 21Raa ro Farisi msya guruagama weto mari bo ro Yesus yawe feto tibyo kmo. Tna mnaut mawe, “Bi Ait refi yrok yawe Ait awya, re yawe yyon iro ro raa! Bo ro Ait yawe to berasi Allah! Awya ytai yyon iro? Allah yesait aran sai!”
22Menohe Yesus yhar bo ro ana mnaut weto oh. Tna ytu kʼana yawe, “Fyi re anu nnaut bo weto mam nsrau mato wanu to? 23Soh Jõ tawe kʼait refi tawe, ‘Iro wonyõ to, Jõ tyon oh.’ Bo ro msai fee: Kbe raa mahni bo reto mabo fe mfe a. Menohe tawe, ‘Nasen namo oh!’ Tawe feto afo re kbe raa mmat bo reto mabo. Mmat tna mhar mawe Jõ ttai tno bo ewok ye to. Ewok ye mnan-nan kʼJõ. 24Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Tna bo ro kbe Jõ tno fo, Jõ tno re kbe anu nhar Jõ tatak tyon iro raa mam tabam refo.” Tna Yesus yawe kʼAit ro yaa mhai retait yawe, “Nasen, tubat sese anyõ, tna nasom namo bonyõ oh!” 25Tna raa beta mmat he raa retait yasen yros fooh. Tna ait tubat sese rait yasom yamo. Yamo bait ybaut Allah yamo. 26Ana beta miskawowo tna mbaut Allah. Ana mawe kʼanya mawe, “Ayõ refo anu bmat bo msai ro mase toni!”
Yesus ytu Lewi yasen kro Ait
27Yesus frok ybam amah reto yamo. Yamo tna ymat raa ro ja yoo namabyoh (pajak) yee kʼpemerintah ro Roma sait. Yasom Lewi.5:27 Lewi tait, ja raa mtu yasom Matius ye. Bi ait hre mam kantor ro namabyoh rait. Tna Yesus ytu kʼait yawe, “Nama kro Jõ bmo!” 28Lewi yari feto, tibyo ait yasen sikba bo beta, yamo kro Yesus mamo.
29Ti sau fo, Lewi yakyõ bokyõ sau re yafoh wait mama fri anya msya Yesus. Tna raa msis mama hre mait boit su. Lewi yafoh weto taro mamo raa ro moo namabyoh ye. 30Raa Farisi ro mamo guruagama msya raa Farisi roto mmat he Yesus ysya raa wAit makyõ bokyõ su msya raa weto. Tna ana santri bo mawe kʼYesus kuber wAit (murid-murid) mawe, “Fyi re anu hre niit boit su nsya raa ro moo namabyoh tna msya raa ro ja mno iro bo weto?” 31Tna Yesus yawe, “Raa ro metsu moof to, ja mamo saso dokter fee. Ja raa ro kiyam oh mi mamo saso dokter to. 32Jõ tama ttu raa ro mhaf moof to fee. Tama fo ttu raa ro mno iro afo re kbe ana mashana.”
Iso ro bose to hayah tna iso ro Yesus to hayah ye
33Raa ro Farisi msya raa taro mawe kʼYesus mawe, “Kuber ro Yohanes msya kuber raa ro Farisi ja mhau bo mait ye tna skabuk ye. Menohe kuber woNyõ ja mhau bo mait to fee.” 34Yesus ykyas bofret kʼana yawe, “Ati ro raa sait ymen fnya to, ja raa mno bo bawya? Anu nwe kʼait yafoh wait ro mama to, nwe ana mhau bo ro mait sai a? Mfe! Ana makyõ bokyõ fea! 35Ana makyõ bokyõ wia. Tna fo raa moo ait makah mamo. Ati reto to, kbe mafoh wana sraujin tibyo mhau bo ro mait. Kuber woJõ mfi feto ye. Jõ thau tsya ana fares fo, ana sraujin fee. Menohe ati ro Jõ sikba ana to, kbe ana sraujin tibyo mhau bo ro mait ye.”
36Tna Yesus ykyas bofret sau naut kʼana yawe, “Mfi bo ratan matah ro hri-hra sau. Ja fnya moo ratan ro ntfia tna ktan fee. Au moo ratan mabuf ro ntfia reto tna mtin kait mkah ratan rau ro matah fe mfe a? Soh au mno feto to, kbe mno ratan rau ro ntfia reto mkair. Tna raa mmat mawe ratan mabuf ro moof msya ro matah to, mmat mawe ewok reto mnan anya fee. 37Feto ye, Ja raa mror anggur maya ro tna mam baah marak ro matah fee. Anggur maya reto mno baah marak reto matu mbua. Tna kbe anggur maya reto maus miyi mroh mamo mkak. 38Anggur maya ro tna to, ja raa moo mror mam baah marak ro tna sai. 39Raa ro mhar anggur maya to, ana nksoh rana ro matah to mata. Tna ana hawe mata anggur maya ro tna.”
6Ayõ ro raa ntmoh (Sabat)
1Ayõ ro raa ntmoh sau to, Yesus ysya kuber wAit mamo mfrit iti mam armato ro gandum sau. Kuber wAit mhai sre, tibyo mryoh gandum make baro. Ana msirori gandum weto mam matem wana tna mait. 2Menohe raa ro Farisi baro mmat ana tna mtu kʼYesus mawe, “Anu nryoh gandum make mam ayõ ro raa wanu ntmoh to. Anu nno fyi meto? Nno bo reto to, anu niwer Watum ro agama ranu oh meto!” 3Tna Yesus yawe, “Anu nsorni Bokom ro Allah? Bokom reto mkyas bo ro tiwya raja Daud yno: Tiwya ait ysya raa wait mhai awyah. 4Tna ait twok mam Samu ro Allah mato. Tna yoo roti ro raa msan kʼAllah. Roti reto mbau. Menohe ait yoo yait. Roti reto ja imam na mesait aran mait. Tna ait yoo tna yee kʼraa wait mait ye.” 5Tna Yesus yawe, “Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Jõ tatak tbo ayõ ro raa ntmoh to ye.”
Yesus yisoh raa ro yatem mhai
6Ayõ ro raa ntmoh roto sau to, Yesus yamo ykyas bo mam samu watum ro Yahudi. Tna raa ro yatem ati mhai sait huwya mam beto ye. 7Tna guruagama na msya raa ro Farisi baro huwya mam beto ye. Ana mros mmat rof bo ro Yesus yno. Tna ana saim bo mawe soh Yesus yisoh raa mam ayõ ro raa ntmoh to, kbe ana maun baun kʼAit mawe Ait yiwer Watum ro Musa oh meto. 8Menohe Yesus yhar bonaut wana wia oh. Tna yawe kʼait ro yatem mhai retait yawe, “Nasen, nama nros susai mam wefo!” Tna raa retait yasen yama yros. 9Tna Yesus ytu yawe, “Ja Watum ro agama ranu mawe anu bno bo bawya mam ayõ ro raa ntmoh? Ja bno bo ro moof, soh mfe bno bo ro mkair a? Bisoh raa fe sikowah raa anya a?” 10Yesus yros yasu ymat ana beta yur. Tna yawe kʼait ro yatem mhai retait yawe, “Betrot natem anyõ oh!” Raa retait betrot yatem rait. Tna yatem mrok moof. 11Guru Agama na msya raa ro Farisi to, ana kmo toni. Tna ana saim bo ro mkair kbe ana mno mai kʼYesus.
Yesus ysok kuber wAit mabo trion 12
12Ti sau to Yesus yamo yaut mam faut sau tna yawe yamo skabuk. Tna hre skabuk Allah mam ti ro miyõ reto 13mamo snok mam niah msan. Tna Ait ytu kuber wAit beta mama. Tna Ait ysok ana mabo trion 12 aran kbe ana mamo raabis (rasul) wAit. 14Ana weto sait yasom Simon (ro kbe Yesus ytu yawe yasom Petrus ye), Andreas ro Simon yao, Yakobus ysya yao Yohanes, Filipus, Bartolomeus, 15Matius, Tomas, Yakobus ro Alfeus yare, Simon (ro raa mtu mawe Zelot6:15 Simon refi ja berur su ysya mkbair sau ro hawe bo pemerintah Roma mbo ana, raa ro Yahudi. Tna ana masen hafrah. Au oh mi ana mtu ait yasom Zelot soh mfe Patriot.), 16Yudas ro Yakobus yare, tna Yudas Iskariot ro kbe hren serek Yesus.
17Yesus ysya raabis wAit mroh mbam faut reto. Tna Ait yamo yros mam tabam sneh. Tna raa mawat ro ja nkro Ait to, mama mawe mari bokyas rAit ye. Tna raa msis-sas mbam jaro-jaro sor mama ye: Raa mbam provinsi ro Yudea, mbam kota ro Yerusalem ye, tna raa ro mbam kota ro Tirus msya kota ro Sidon ye. Kota ewok refo mhau mam sawan maam ye. 18Taro mama mawe mari bokyas ro Yesus. Tna ana taro ro kiyam mama mawe Yesus yisoh ana re kiyam rana marak ye. Ana ro kabes mbo to, mama tna Yesus yikyak kabes mbam kʼana weto ye. 19Yesus yatak rAit yisoh ana beta moof. Tibyo raa mawat tomer mama miir Ait.
Yesus ykyas bo moof ro Allah kbe yno kʼraa
20Yesus ymat kuber wAit tna yawe, “Anu ro mfo refo nsu awe to: Anu kbe nhau simaut mase. Anu oh mi raa mana ro Allah yamo Raja ybo. 21Anu ro mfo refo nhai sre to: Anu kbe nhau simaut mase. Meen anu nhaf matu tna nhai sre u fee. Anu ro mfo refo nwia to: Anu kbe nhau simaut mase. Meen anu nsen nsah. 22,23Tiwya tinyi Allah ybis nabi wAit mama mkyas bo wAit. Tna raa mno bo mkair mai kʼana. Menohe Allah siwyan boren ro mase meen yoo yaren nabi wAit weto mam sawro rAit. Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Tna soh anu smot Jõ, tibyo kbe raa mno bo mkair mai kʼanu to: Anu kbe nhau simaut mase. Soh raa knait anu, tna raa mikyak anu, tna raa mamus mawe sie anu to, simaut mase. Meen Allah yoo boren ro mase mam sawro rAit yaren anu fo ye. Feto to nyok-yok, tna simaut mase ye oh.”
24Tna Yesus yawe, “Anu raa ro bobot to: Mfo refo anu nhau moof to. Menohe bo ro mkair-kar kbe mama mai kʼanu. Tibyo kbe meen anu nhau noof fee. 25Anu ro mfo refo nhaf matu tna nhai sre fee to: Bo ro mkair-kar kbe mama mai kʼanu. Tibyo kbe meen nhaf matu fee, anu nhai sre. Anu ro mfo refo nsah to: Bo ro mkair-kar kbe mai kʼanu ye. Meen anu nwia tna sraujin toni ye. 26Tiwya tinyi to, raa baro sioh mawe ana to, nabi ro Allah ybis mama mkyas bo wAit. He mfe, sioh meto. Menohe anu hohos na makin tawyõ raa ro sioh raa weto. Feto to, soh raa beta tawyõ anu mfo refo to, kbe meen anu nkai bo ro mkair-kar.”
27Tna Yesus yawe, “Anu ro nri bokyas ro Jõ tkyas fo, tawe kʼanu tawe: ‘Natmof raa ro mamo byoh kʼanu. Tna nno bo moof kʼraa ro knait anu to ye. 28Raa ro mamus anu to, nno bo ro moof kʼana sai. Tna raa ro mno bo mkair mai kʼanu to, skabuk ana ye. 29Soh raa miban natni ranu to, noo natni ro ati jaro nee kʼana miban ye. Soh raa mtak ratan anyõ sau to, tna mawe mtak ratan roto taro ye to, nno wa ma. Noo ratan reto nee ye. 30Awya sai mama mayoh bo kʼanu to, noo nee sai. Tna soh raa msyõf bo wanu to, nwe ana misya bo weto ma. 31Bo ro anu ksoh nwe raa mno kʼanu to, nno mfi feto kʼana ye. 32Soh anu natmof raa ro matmof anu sai aran to, kbe Allah ymat tibyo yoo boren yaren anu aro fee. Raa ro mno iro sai ja matmof raa ro matmof ana mfi feto ye. 33Tna soh anu nno bo moof kʼraa ro ja mno bo moof kʼanu to, kbe Allah ymat tibyo yoo boren yaren anu aro fee. Raa ro mno iro sai ja mno bo moof kʼraa ro mno bo moof kʼana mfi feto ye. 34Tna soh anu noo bo nee kʼraa ro mayoh bo kʼanu to, tna anu nhar nwe kbe ana moo bo aro mee kʼanu riryõn to, boren ro meen Allah yaren kʼanu to bo bawya? Raa ro mno iro sai ja moo bo mee kʼraa ro ana mnaut mawe kbe misya bo mnan anya feto ye.’ 35Menohe Jõ tawe kʼanu tawe, ‘Natmof raa ro mamo byoh kʼanu sai. Tna nno bo moof kʼana sai. Noo bo nee kʼraa ro mayoh bo kʼanu to. Ninaut nwe kbe ana misya bo aro kʼanu riryõn to ma. Soh anu nno feto to, meen boren ro Allah yaren kʼanu to mase toni. Tna kbe anu nmo ku ro Allah wAit. Ait fi Raa ro yase. Tna Ait yhaf ase, ja yno bo moof kʼraa ro wase bo yawe asik mase kʼAit. Tna Allah yno bo moof kʼraa ro ja mno bo mkair ye. 36Tna tawe natmof raa mnan fi Bja ranu ja yatmof raa feto ye. 37Nuun boun kʼraa ma. Tna meen raa maun boun kʼanu feto ye fee. Nmit srah kʼraa to ma. Tna meen raa mmit srah kʼanu feto ye fee. Tna soh raa mno bo ro mkair mai kʼanu to, kmo ana ma. Feto tna soh anu nno bo ro mkair mai kʼraa to, kbe ana kmo anu fee ye. 38Noo bo nee kʼraa. Tna meen raa moo bo mee kʼanu ye. Kbe moo bo mninon mee kʼanu. Soh anu noo bo mase nee kʼraa to, meen ana moo bo mase mee kʼanu ye. Tna soh anu noo bo kebet sai nee kʼraa to, meen ana moo bo kebet sai mee kʼanu mfi feto ye.’”
39Tna Yesus ykyas bofret kʼana yawe, “Raa ro yasu mboh sait ja yamo yatim tna ybo raa yasu mboh anya sait fee. Soh mamo su feto to, kbe ana mbewok mbtek mawe mam kayah mato ye. 40Kuber sait ja yase yiwer guru rait fee. Guru rait kbe yber ait mkak wia to. Tna fo ait yhar bo mnan anya yfi guru rait ye. 41Soh knuf ro maboh sau mhau kʼnyõ nasu mato to, fyi re nyõ ksoh nmat knuf maku ro mhau kʼnafoh anyõ yasu mato rait? Menohe nyõ nwase knuf sau mhau kʼnyõ nasu anu ye. 42Fyi re nyõ nawe kʼnafoh anyõ nwe, ‘Nama, jõ tmen knuf ro mhau kʼnyõ nasu mato to.’ Ja nyõ nesait nmat knuf ro mhau kʼnyõ nasu mato to fee. Sioh nyõ ma! Nmen knuf maboh ro mhau kʼnyõ nasu to wia. Tna fo nyõ nasu nmat bo kaket re kbe nmen knuf maku ro mhau kʼnafoh anyõ yasu rait to.”
Ara mara msya make rau
43Tna Yesus ykyas yawe, “Ara ro mara moof to, kbe make rau to mkair fee. Tna ara ro mara mkair to, kbe make rau to moof fee. 44Ara ro mros sau. Mfi bo raa wase ara reto masom to, kbe yamo ymat make rau. Tna yhar. Ja raa saso kake make mbam abumun mara to fee. Tna saso anggur make mbam hyoh to fee. 45Tna awya ro yhaf moof to, ja bo ro moof mbam yhaf mato rait frok. Tibyo bo ro yno to moof. Tna bo ro ykyas to moof ye. Tna awya ro yhaf mkair to, ja bo ro mkair mbam yhaf mato rait frok ye. Ait yhaf mato mkair sai. Tibyo ja yno bo ro mkair tna ykyas bo ro mkair ye.”
46“Anu ja ntu Jõ nwe Jõ Tuhan ranu, menohe anu nri bo ro Jõ tawe kʼanu to fee. 47Awya ro yama yo kʼJõ tna yari bo ro Jõ tkyas re ybo yno to, ait ynan fi raa ro yhar bo. 48Ait ro yhar bo to, soh ait retait sgi amah to, ait yno pondasi wia matak kaket. Yabah kayah to miyõ mamo snok mam fraa, tna yno pondasi abyõ mam fraa reto. Tna fo ait sgi amah rait. Sgi mkak tna oom mais tibyo imabo mama. Menohe pondasi rau reto to, raa sgi abyõ mam fraa tibyo amah reto mros matak, matu fee. 49Raa taro mari bo ro Jõ tkyas menohe ana mbo mno fee. Ana weto mfi ait ro sgi amah rait tna yse pondasi wia mte fee. Ait retait sgi mkak tna oom mais tna imabo mama mayõ. Tibyo amah rait reto matu fooh tna sasi-sasa.”
7Yesus yisoh sryan sait
1Raa makin mari Yesus ykyas bo weto beta to, mkak. Tna fo yasen yamo snok mam remo ro Kapernaum. 2Tna raa sbe ro yase sait yhau mam Kapernaum. Ait retait yamo aban mana ro ja ybo raa sbe ro Roma majin sau.7:2 Ait tait raa ro agama Yahudi fee. Ti reto to, sryan ro ja yisoh bo rait sait kiyam, kene wo yhai oh. Bi ait hasu sryan rait retait. 3Ati ro aban mana retait yari raa mkyas Yesus, ait ytu raa manes ro agama Yahudi baro mama. Tna ybis ana yawe, “Nmo saso Yesus. Tna nwe Ait yama yisoh sryan ajõ ye!” 4Raa weto mari feto tna mamo mo kʼYesus. Ana soh-soh kʼAit mawe, “Aban mana retait tait, raa ro yhaf moof toni. Tna mfo refo sryan rait kiyam msai. Tna bi ait yawe Nyõ namo nisoh ait. 5Anu, raa mana ro Yahudi to, Ait hasu. Bi ait yatmof anu. Tii ait yoo pitis tna re sgi samu watum ranu to.”
6Yesus yari feto tna yasen ysya ana mamo. Ana mamo kene mam samu ro aban mana rait to, tna bi ait yafoh na baro mama fri ana. Yafoh wait weto mawe kʼYesus mawe, “Aban mana retait yawe Nyõ namo ma! Mbau a. Yawe ait fi raa ro ati fee tna Nyõ fi raa ro nase toni. Feto to yawe Nyõ namo twok mam amah rait to ma. 7Feto oh mi aban mana retait yawe, ‘Jõ takah tabo tama to kʼNyõ fee.’ Yawe, ‘Nyõ nhau tore teto sai tna nawe sai. Nawe sai afo re sryan ajõ retait kiyam mrok marak.’ 8Aban mana retait yawe, ‘Jõ thar tawe raa kinyah ja mari bo kʼraa mase ro mbo ana. Jõ tesait ja tari bobis ro mbam kʼraa ro mase woJõ ye. Tna raa sbe ro kinyah ja mari bo ro jõ tawe ye. Soh jõ tbis bo kʼraa sbe sait, ait kbe yari tna yasen yamo tu oh. Tna soh jõ ttu raa sbe taro sait tawe yama to, kbe ait yasen yama ye oh. Tna soh jõ tbis bo kʼsryan ajõ tawe, “Nno bo reto.” Kbe ait yari ybo yno tu oh! Tna Nyõ to nase toni niwrek jõ ye. Soh Nyõ nawe kiyam marak to, kiyam reto mari tibyo marak tu oh.’”
9Yesus yari bokyas reto tna yrok ktak. Ait siur tna ymat raa mawat ro kro Ait yawe, “Ja raa ro mhau mam tabam ro Israel fo, bosmot wana matak fee. Menohe ait refi bosmot rait matak toni!” 10Tna raa manes ro riwai aban mana rana ybis weto hah mamoʼt amah rait. Ana ntwok mamoʼt amah mato tna mmat he sryan retait kiyam rait marak oh tna yrok yoof oh.
Yesus yno mere sait yrok yasen
11Tna Yesus yasen yamoʼt remo sau ro masom Nain. Kuber wAit msya raa mawat taro mamo su kro Ait. 12Ana mamo snok mam remo makit reto si fo tna raa ngkatar hai sau frok mama. Hai reto fai ro semit sau, ku sme rau sait aran yum sai. Raa ro remo reto mawat msya fai au ro semit reto mtar hai reto. 13Tuhan Yesus ymat fai au ro semit reto tna yatmof au. Ait sraujin toni ye tna yawe, “Tme, nawia ma.” 14Ait yamo kait yo kʼana tna ybo sese reto. Tibyo raa ro ngkatar sese reto mros. Tna Yesus yawe, “Akut, nasen oh!” 15Mere retait yrok yasen hre ykyas bo. Tna Yesus ysan ait kʼyme. 16Raa beta mmat feto tna waa, tetet. Tibyo ana mbaut Allah mawe, “Allah ybis Nabi ro yase sait frok yama yo kʼanu oh! Allah yama ybet raa wAit oh!” 17Bo msai ro Ait yno reto to, raa mkyas faram mamo snok mam provinsi ro Yudea beta msya rabin roto taro ye.
Yohanes Pembaptis ytu bo kʼYesus
18Kuber ro Yohanes mari bokyas reto ye tna mamo mkyas bo weto beta kʼYohanes. 19Tna Yohanes ybis ana mabo ewok yawe, “Nmo no kʼYesus, tna ntu bo kʼAit nwe, ‘Nyõ fi Mesias ro tiwya Allah ysi yawe kbe yama oh mefi, fe mfe a? Kbe amu ne ste raa roto sait hayah a?’”
20Kuber mabo ewok reto mamo mo kʼYesus tna mawe, “Yohanes ro ja baptis raa tait ybis amu nma fo. Ybis amu nma ntu bo kʼNyõ nwe, ‘Nyõ fi Mesias ro tiwya Allah ysi yawe kbe yama oh mefi, fe mfe a? Kbe amu ne ste raa roto sait hayah a?’” 21Mam ati reto ana mmat Yesus yisoh raa ro kiyam mawat, tna yikyak kabes mawat, tna yatmof raa ro masu mboh tna yisoh ana re mmat bo. 22Tna Ait yawe kʼana mbewok yawe, “Hah ne nmo no kʼYohanes tna nkyas bo ro anu nmat ye tna nri ye: Nwe, ‘Raa ro masu mboh to, mfo refo ana mmat bo. Raa ro maa mhai to, mfo refo ana masen mamo. Raa ro mafa kusta to, mfo refo ana mrok moof. Raa ro mimara mtuk to, mfo refo ana mari bo oh. Raa ro mhai to, Ait yawe sai to, tibyo ana mrok masen. Tna raa ro masu awe to, mari Bokyas Moof ro mbam kʼAllah.’7:22 Bokom far-far refo Yesus ykyas bokom ro tii nabi Yesaya ykom bait oh: Yesaya 35:5-6, 61:123Tawe kbe Tuhan yno bo ro moof kʼraa ro mmat bo ro Jõ tno tna beroh smot Jõ fares to.”
24Kuber ro Yohanes wait hah mamo, tna Yesus yasen ykyas Yohanes kʼraa msis-sas weto. Ykyas yawe, “Tiwya anu nmoʼt yuk ro riamo nwe nmat Yohanes. Nmo to, anu nnaut nwe nmat bo bawya meto? Anu nmo nmat nkrum ro foos mfi matu wewe mamo-me to a? Mfe, Yohanes tait raa ro yros yatak. Ait raa ro sneh sai fee. 25Tiwya anu nmo nmat ait re nmat bawya? Anu nmo nmat bobot sait ro yyum ratan ro sne rauk? Mfe ye, bobot ro myum ratan ro moof to, ja mhau bana mam amah ro moof sai. 26Tawe kʼanu u tawe, anu nmo saso bawya mam tabam ro riamo reto to? Anu nmo saso nabi ro Allah ybis yama rauk? Ae! Yohanes tait nabi ro Allah ybis sait yama. Yama to, yase yiwer nabi na roto ye. 27Yohanes retait oh mi tiwya Allah ykyas mam Bokom rAit sau. Bokom reto mawe,
‘Meen Jõ tbis raa sait yama ykyas bo woJõ yatim wia tna Nyõ nrof. Kbe ait siwyan iso kʼNyõ.’”
Maleakhi 3:1
28Tna Yesus yawe, “Nnaut oh: Raa ro tabam refo aro mase miwrek Yohanes fee. Menohe mam raa mana ro Allah yamo Raja ybo to, raa ro kinyah to, ana mase miwer Yohanes ye.”
29Raa makin ro mros mari Yesus ykyas bo to, ana taro raa ro moo namabyoh (pajak) ye. Ana weto tiwya mari bokyas ro Yohanes ykyas ye. Tna Yohanes baptis ana ye. Tibyo ana weto waa Allah tna mari bo ro Yesus yawe. Mawe, “Esre.” 30Menohe raa ro Farisi msya guruagama ro Yahudi mawe Yohanes baptis ana ma. Tibyo ana hawe bo mari watum mbam Allah ro Yesus ykyas reto ye.
31Tna Yesus yawe, “Raa ro mhau mfo refo to, mfi awya? Jõ fret bo tawe anu fo raa ro haberek nfi kukek: Anu nnan kukek ro hre mam pasar msom. Tna ana baro mawe kʼanya mawe, 32‘Riwai anu sioh bsom-sam mnan fi anu bkyõ bokyõ: Amu nfi oor, tna nji howes ye, afo re kbe anu bsyoh, menohe anu nsyoh fee! Tna fo anu sioh bsom bfi raa ro mhai, menohe anu taro hawe bo nwia hai reto! Nsom nno fyi!’” 33Tna Yesus yawe, “Tiwya Yohanes ro ja baptis raa yama. Anu nmat ait tibyo nkyas nwe, ‘Ait yhau bo yait tna yata anggur maya fee. Ait kabes mama mbo.’ 34Tna Jõ fi, ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Jõ tama to, tfi Yohanes fee. Jõ tama to, ja thau bo tait fee. Tna tata anggur maya ye. Menohe anu nwe kair Jõ nwe, ‘Ait retait yait boit yasmamo! Ait retait raa ro ja yata anggur maya bisir yoyo! Tna yafoh wAit to, raa ro ja mno iro msya raa ro ja moo namabyoh mee kʼpemerintah bo ye!’
35Menohe Jõ tawe kʼanu tawe, bo moof ro Yohanes ysya Jõ nno to, merif kʼanu mawe Allah oh mi ybis amu nbewok nma to.”
Fai ro mno iro sau mama mo kʼYesus
36Bi ro Farisi sait yasom Simon. Ait ymen Yesus yamo yait bo mam amah rait. Tna Yesus yamo hre yait boit ysya ait su. 37Menohe fai ro ja mno iro sau mhau mam remo reto ye. Au mari he Yesus yamo yait boit su ysya Simon. Tibyo fai au masen moo minyak wangi kusia sau ro au mse to, moo tna makah mamoʼt amah reto. 38Au mros manwaruk mam ati ro Yesus kbor tna mawia sut-sut. Mukan rau to mbtek mam Yesus yaa tna au skur mana mawyan rau moo ngkaru Ait yaa ye. Tna au maka hana Yesus yaa tna moo minyak wangi ro au mbo to, maas Ait yaa ye. 39Tna Simon ymat sas bo ro au mno feto. Tibyo ait ynaut bait yawe, “Soh Ait refi nabi sait ro Allah ybis yama feto to, kbe Ait yhar yawe fai au ro mbo Ait reto ja mno iro.”
40Tna Yesus yawe kʼbi ait, yawe, “Jõ tawe tkyas bo baro kʼnyõ.” Tna Simon yawe, “Guru; nkyas oh.” 41Yesus yawe, “Mfi bo raa mabo ewok mamo mhe pitis kʼbi sait. Tna ait sait yhe pitis 500 dinar. Tna ait sait yhe 50 dinar.42Snyi firwas snyi tna raa mbewok reto mtai misya pitis reto fee. Tna bi ro yoo pitis wait yee kʼana to yawe, ‘Pitis reto mhau oh.’” Tna Yesus ytu bo kʼSimon yawe, “Nnaut anyõ fyi? Raa mabo ewok reto to: Awya ro mi ksoh bi ait retait toni?” 43Simon yawe si yawe, “Tnaut tawe ait ro yhe pitis mase to ksoh bi ait miwer.” Tna Yesus yawe, “Ae, bokyas ro nyõ nkyas reto mabo oh.” 44Ait haberek ymat fai au reto tna yawe kʼSimon yawe, “Nmat fai au reto. Riwai Jõ twok mam amah anyõ to, nyõ noo aya aro nee kʼJõ tyon taa fee. Menohe fai au mesait myon Jõ taa mkah mukan tna ngkaru mkah mana mawyan rau ye. 45Tna nyõ aro hana Jõ fee. Menohe maban riwai Jõ twok si hre mam befo to, au hana Jõ taa to mswior fee. 46Nyõ aro naas minyak mam Jõ tana fee. Menohe fai refo maas minyak wangi mam Jõ taa aJõ. 47Feto to Jõ tawe kʼnyõ tawe, ‘Fai au refo mhafri Jõ. Feto tibyo: Iro mawat ro au mno to, Jõ tyon beta oh. Menohe awya ro yno iro kebet sai to, tna raa yyon to, kbe ait ksoh raa ro yyon retait kebet sai.’” 48Tna Yesus yawe kʼfai au refo yawe, “Iro wonyõ, Jõ tyon oh.” 49Tna ana ro hre mait bo su msya Ait to mtu kʼanya mawe, “Ait fi awya oh mi yawe yyon iro raa anya to?” 50Tna Ait yawe kʼfai au yawe, “Nyõ smot Jõ tibyo tawe riof kʼnyõ oh. Feto namo oh.”
8Fnya baro kro Yesus
1Tna Yesus yasen yamoʼt kota msya remo roto taro sor. Yamo ykyas Bokyas ro Moof: Ykyas raa mana ro Allah yamo Raja ybo. Tna kuber wAit mabo 12 weto msya Ait mamo ye. 2Tna fnya baro kro Ait mamo ye. Tiwya ana weto baro kiyam tna Yesus yisoh ana moof. Tna fnya weto taro to tii kabes mbo. Tna Ait yisoh ana moof ye. Sau masom Maria Magdalena. Tii Yesus yikyak kabes mabo ngkrema ro mbo au to, frok mamo. 3Ana weto sau masom Yohana. (Au fo bi Khuza yfain. Ait yamo pegawai ro raja Herodes.) Tna sau masom Susana. Tna fnya roto taro naut mros mban Yesus ysya kuber wAit mam tis ye.
Bi sait furere bobat manaf mam armato rait
4Raa mbam remo tyo-teya sai myar mama mo kʼYesus. Raa mawat mama tna Ait ykyas bofret sau yawe: 5“Raa sait yno armato rait sau. Tna ait yamo furere bobat manaf. Ait furere bo to, bo manaf taro mbtek mam iso. Tibyo bo manaf weto to, taro raa mber makus. Tna taro to, ruu mama mame mkak. 6Tna bo manaf taro to, mbtek mam fraa abyõ. Bobat weto mo maut fooh. Menohe tabam ro mka mamos aro fee. Tibyo mtis rau samer tna mata hroyoh. 7Tna taro naut btek mam wore hyoh muuf ye. Tna hyoh muuf weto mo betru kait. 8Tna taro mbtek mam tabam ro mamos. Tna mo maut. Tibyo make sarer toni: Bo manaf sau-sau to, make rau trion 100 bo feto.” Yesus ykyas bofret reto mkak tna yawe kʼana yawe, “Anu ro nri bokyas reto oh to, nnaut kaket!”
9Kuber wAit mtu mawe, “Bawya oh mi nyõ nkyas bofret reto to? Sik betoo maja rau.” 10Tna Yesus yawe, “Raa mana ro Allah yamo Raja ybo to, maja wau baro to, raa wase fares. Maja wau weto to, Allah ksoh re anu nsrau nnaut kaket. Menohe raa taro to, ja Jõ tkyas bofret kʼana sai.
‘Raa kbe mmat sas bo refo. Ana mmat sas menohe wase bo reto fares. Ana kbe mari bo refo. Ana mari, menohe srau fee ye.’”
Yesaya 6:9-10
11Tna Yesus betoo bofret reto kʼana yawe, “Bo manaf reto to, Bokyas ro Allah oh meto. 12Bo manaf ro mbtek mam iso to, mkyas mawe raa ro mama mari Bokyas ro Allah. Mari menohe kabes yabi (Iblis) yama tna safto bokyas mbam kʼana mhaf wana. Tibyo ana smot Allah fee. Feto tibyo ana mkai riof ro mase fee ye. 13Bo manaf ro mbtek mam fraa abyõ to, mkyas mawe raa ro mama ksoh mari Bokyas ro Allah. Menohe Bokyas reto ana moo mse mhau mam mhaf mato wana waor sai. Ana mbo matak fee. Bo ro samyoh mama mai kʼana to, ana mbtek mawe, tna smot Tuhan u fee. 14Bo manaf ro mbtek mam wore hyoh muuf to, mkyas raa ro mari Bokyas ro Allah ye. Menohe ana mhau to, mnaut yyi. Tna ana mnaut bosatoh ro moof mam tabam refo sai. Tna ana nksoh mhau moof bana mam tabam refo sai. Bo weto moo ana mhaf re ana mnaut Bokyas ro Allah fee. Tibyo bosmot wana matak fee. Ana tufrok make ro maku sai, tna bo make wana weto manes fee. 15Bo manaf ro mbtek mam tabam ro mamos to, mkyas mawe raa ro mhaf reo mari Bokyas ro Allah. Mari tna mbo mse kaket mam mhaf mato wana. Tibyo ana weto kbe mberoh mros matak, tna tufrok make ro moof.”
Ja raa mmyõt Pelita fee
16Yesus yawe, “Ja raa mbet tafoh (pelita) afo re ntara raa ro twok mam amah mato. Raa moo mse mte tna moo bo burut wa fee. Tna mmyõt wai mam ambar ro mjin mte to fee ye. Menohe tafoh reto to, ja raa hero abyõ afo re kbe kek ntara tna raa ro mama twok mam amah mato reto mmat. 17Bo bawya ro raa mmyõt to, meen raa masbrer. Tna bo bawya raa mkyas kmun-kmun to, meen raa beta mari. 18Reto oh mi tawe nri tna nnaut bokyas aJõ kaket! Awya ro yari tna ybo yno to, kbe Allah yno re ait retait yasu maah. Menohe awya ro yari tna hawe yse mam yhaf kaket to, kbe Allah yno re bohar rait to mabuf sai.”
Yesus yme msya yao na
19Yesus yme msya yao na mama mo kʼAit. Menohe raa mawat tibyo ana mamo kene msya Ait fee. 20Tna raa sait yama yawe kʼYesus yawe, “Nme msya nao na mros ste mne meu. Ana ksoh fri Nyõ.” 21Menohe Yesus yawe, “Raa ro mari Bokyas ro Allah, tna mbo mno kaket to, ana weto Jõ ttu tme msya tao na woJõ oh meto.”
Yesus yno figyõm mnem
22Ti sau to, Yesus yawe kuber wAit yawe, “Nma anu buut wiak frit bmoʼt maru refo ati tino.” Tibyo ana maut wiak mamo. 23Ana mamo mamo tna Yesus yjin tu mam wiak mato. Yjin tna foos frok tubor mama mai wiak rana. Tna figyõm mase mai maut mam wiak mato ye tna mabo kait ana beta. Wiak wana kene wo hoh. 24Tna kuber wAit mti Yesus mawe, “Guru, guru, kbe anu bsu!” Yesus yrok yasen tna yifau foos msya figyõm ro safo weto yawe, “Nnem oh!” Tibyo foos msya figyõm reto mrok mnem. Tna maru reto mrok snef u. 25Tna Ait ytu kuber wAit yawe, “Fyi re anu smot Jõ fee?” Ana mrok miskawowo tna waa. Tna mkyas kʼanya mawe, “Bi Ait refi yatak yifau foos msya figyõm wefo mari. Bi Ait refi fi awya mefi?”
Yesus yisoh raa ro yker
26Yesus ysya kuber wAit frit maru reto snok mam ati jaro. Ana riwai mbam provinsi ro Galilea tna frit mamoʼt rabin ro Gerasa. 27Ana frok tna Yesus yaut mne. Tna raa ro kota reto sait yama tru Ait. Raa retait kabes mbo tibyo yyum ratan fee ti ooh oh. Tna ait yhau mam amah fee, ait ja yhau mam isra mato ro raa mse hai sai. 28,29Tiwya kabes mama mbo raa retait ti aro rau-rau. Tibyo raa moo rantai make ait yatem msya yaa, tna kmot ait ye. Menohe kabes mno ait yatak tibyo yahri rantai beta hri. Yahri rantai reto tna ysam yamoʼt yuk ro riamo. Tna he Yesus yama. Ait ro yker ymat Yesus tibyo kakyah tna yama yo kʼAit kait tna yaka tmi yimna tna heyut Yesus. Tna Yesus yikyak kabes frok mbam ait yawe, “Snok oh!” Tna raa retait yawe, “Yesus; Nyõ fi Allah yare. Allah tait yase toni. Kbe Nyõ nno bawya kʼjõ? Jõ soh-soh kʼNyõ tawe sikowah jõ ma!” 30Tna Yesus ytu kʼait yawe, “Nyõ nasom awya?” Tna raa retait yawe, “Kabes mawat mbo jõ. Tibyo jõ tasom ‘Legion.’” 31Tna kabes weto soh-soh kʼYesus hri mun aro rau mawe, “Nbis amu frok nmoʼt sawro wore wo kabes ja mhau to ma!”
32Kene msya yuk reto ye fane mawat mau bana mam faut sau. Tna kabes weto soh-soh kʼYesus mawe, “Nbis amu frok nmo twok mam fane wore wono!” Tna Yesus ybis yawe, “Nmo oh!” 33Tna kabes weto mari tna frok mamo twok mam fane weto. Tna fane weto mrok mker tna mhoh tbat mam rakak reto btek mam maru. Tna fane weto msu tibyo mhai beta mkak.
34Raa ro kmot fane weto mmat bo ro Yesus yno. Feto tibyo ana masen fooh mhoh mamo mkyas kʼraa mam kota reto tna mkyas kʼraa ro mhau kene ye. 35Tibyo raa masen myum mamo mmat. Ana mroh sia mamoʼt maru mne mo kʼYesus. Mamo tna mmat he raa ro yker retait hre mte ysya Yesus. Kabes frok marak oh. Ait yyum ratan. Tna srau yakit rait moof oh. Ana mmat feto tibyo mrok waa. 36Raa ro riwai mmat bo ro Yesus yno weto mkyas betoo kʼraa mawe Yesus yisoh raa ro kabes mbo retait yoof oh. 37Raa weto mari tna mrok waa. Tibyo ana ro mbam rabin ro Gerasa beta to, soh-soh mawe Yesus frok sikba rabin rana reto yamo. Tna Yesus yawe yaut wiak yamo. 38Tna raa ro riwai yker retait soh-soh kʼYesus yawe, “Jõ kro Nyõ bmo ye!” Menohe Yesus yawe kʼait yawe, “Nyõ kro ma. 39Namo no kʼraa wonyõ. Tna nkyas bo msai ro Allah yno kʼnyõ.” Tibyo raa retait yamo ykyas bo msai ro Yesus yno kʼait reto. Ait yamo ykyas bo reto kʼraa ro mhau mam remo rait reto beta.
Yesus yno ku ano ro mhai sau mrok masen
40Yesus ybam maru maam tino hah ye yama tna raa beta ste Ait wea. Ana ksoh myum mama mtar Ait. 41Tna bi yabi ro ybo samu watum raa ro Yahudi sait yama. Ait retait yasom Yairus. Ait yama yaka heyut Yesus tna soh-soh kʼAit yawe, “Guru; namaʼt amah ajõ. 42Nama nisoh ku ajõ ye! Au fo ku ajõ tomu sai. Umur rau to tahun 12. Tna au kiyam, kerit wo mhai.” Yesus yari bo ro bi ait yawe feto tna yamo. Yamo mam iso maka menohe raa msis-sas beak-ak anya kro Ait mamo ye.
Fai sau ro mafa mees
43-44Tna fai sau mama miir ratan ro Yesus rAit. Fai au fo mafa mees ro fnya yoyo tahun trion 12 oh. Tiwya raa mawat mama tkif fai au oh. Menohe raa ro mtai misoh au aro fee. [Feto mamo snok tis rau to, pitis wau marak. Tna mees rau reto miyõ sai fares.] Fai au mama kait mo kʼYesus mam tis tna miir ratan rAit makit sai. Au miir ratan rAit si fo, tna mees rau reto mrok mnem. 45Tna Yesus yawe, “Awya oh mi miir Jõ fo?” Raa saak ana. Tna Petrus yawe, “Guru; nmat raa mawat beak-ak anya fefo! Fyi re Nyõ ntu feto?” 46Menohe Yesus yawe, “Tna sai Jõ tari he tatak aJõ frok mbam kʼJõ. Tibyo thar tawe raa miir Jõ.” 47Fai reto mhar mawe bo ro au mno reto raa mhar oh. Tna au tetet mhai mama mo kʼYesus. Au maka hartu Ait tna mkyas kiyam rau reto tna mawe, “Jõ au oh mi riwai tama tiir ratan aNyõ to. Tibyo kiyam ajõ mrok mnem buu.” Mkyas bo reto tna raa beta mari. 48Tna Yesus yawe, “Ku aJõ, nyõ smot Jõ tibyo kiyam anyõ reto marak. Riof kʼnyõ oh. Nasen namo oh.”
49Yesus ykyas bo fares tna raa sait ybam samu bi Yairus yama. Tna yawe kʼYairus yawe, “Ku anyõ reto mhai oh. Nno bi Guru ysui aro u ma.” 50Menohe Yesus yari bokyas reto to, yawe kʼYairus yawe, “Waa ma, smot Jõ sai. Smot Jõ nawe Jõ tatak tisoh au. Tna ku anyõ kbe mrok moof u.”
51Ana mamo tna snok mam amah ro Yairus. Tna Yesus yawe kʼPetrus, Yohanes ysya Yakobus yawe, “Anu nbo tuuf sai kro Jõ twok mam amah mato. Anu nbo tuuf nsya ku au maja, mme sai twok mam amah. Raa taro beta mhau mne sai.” 52Raa beta ro mhau mne to, sraujin tna mawia hai reto. Menohe Yesus yawe, “Nwia ma! Ku reto mhai fee. Au mjin sai meto!” 53Menohe ana masah Yesus. Ana mhar mawe ku reto mhai tibyo oh. 54Yesus yamo yo ku au tna ybo matem sau yawe, “Ku aJõ, nasen oh!” 55Ku reto mafos rau hah me si fo, tna au masen mros. Tna Yesus ybis raa moo boit mee kʼau mait. 56Yairus ysya yfain ana mrok miskawowo toni. Tna Yesus yawe kʼana yawe, “Nkyas bo refo renti kʼraa ma!”
9Yesus yoo yatak rAit yee kuber wAit mabo 12
1Ati sau to, Yesus ytu kuber wAit mabo 12 weto mama mo kʼAit. Tna Ait yoo yatak rAit yee kʼana re kbe ana mikyak kabes beta ro mbo raa, tna misoh raa ro kiyam ye. 2Tna Ait ybis ana mamo misoh raa ro kiyam tna mkyas wore wo Allah yamo Raja ybo raa mana rAit. 3Tna Yesus yawe kʼana yawe, “Nmo ntem marak sai, nbo armuk ma, krek yume ma, nbo boit ma, nbo pitis ma, tna nbo ratan roto taro ro kbe nyum to ye ma. 4Ati ro anu twok mam remo to, soh raa sait yoo anu yse mam amah rait to, nhau oh nsya ait mam beto mamo snok mam wore anu nsen sikba remo reto. 5Ati ro anu twok mam remo taro to, soh raa mitrah amah wana kʼanu fee, tna hawe bo mari bo ro anu nkyas to, feto ati ro anu sikba remo reto nmo to, bes-baas bohasyaf ro mhau mam naa to akus sai. Nno feto afo re ana weto mhar mawe anu bitsre ana akus. Ana hawe bo mari bo ro anu nkyas. Feto tibyo ana mesait oh mi misti kair ro meen mama mai kʼana reto.”
6Tna ana mabo 12 weto masen mamo mno bo ro Yesus ybis kʼana. Ana mamo tiyo-teya sai mkyas Bokyas Moof reto tna misoh raa ro kiyam ye.
Raja Herodes ynaut yyi
7Raja Herodes tii ybis raa mame Yohanes yajat. Tna ait yari bo ro Yesus ysya kuber wAit na mabo 12 mno to. Raa taro mkyas mawe Yesus tait, Yohanes ro tii yajat tna yrok yasen. Tibyo raja Herodes ynaut yyi ait. 8Tna yari he raa taro mkyas mawe Yesus tait nabi Elia frok yama u. Tna taro mawe Yesus tait nabi roto sait ro tii yhai tna yrok yasen. 9Tna raja Herodes yawe, “Ait retait Yohanes fee: Tiwya jõ tbis raa ktan Yohanes yana yajat oh. Ait ro raa mkyas retait tait awya?” Tna raja Herodes yawe yamo ymat Yesus.
Yesus yoo boit yee kʼraa mabo 5000 mait
10Ti baro firwas tna kuber ro Yesus wAit mabo 12 weto hah me. Tna ana mkyas kʼAit mawe bo ro ana mno beta. Tna Yesus ymen ana mesait kar mamoʼt kota ro Betsaida. 11Menohe raa mari he ana mamoʼt Betsaida. Tibyo ana mawat masen mamo mo kʼAit mam beto. Ait yawe ana mama rof oh tna yasen ykyas bo kʼana ye. Ait ykyas wore wo Allah yamo Raja ybo raa mana rAit. Tna yisoh raa ro kiyam to ye.
12-14Ayõ kene hawer oh tna raa mawat mhau mari bo ro Yesus ykyas fares. (Raa sme mabo trion 5000 bo feto.) Tna kuber wAit mabo 12 weto mama mo kʼYesus mawe, “Yuk refo fo riamo. Nbis raa wefo masen mamo rof re kbe ana saso boit ro mait aro msya yuk ro mjin. Kbe ana saso mam remo msya kota ro mhau kene mam wefo sor.” Yesus yawe, “Anu nesait noo boit aro nee kʼana mait.” Menohe kuber wAit mawe, “Amu nse roti maat msya syoh mana ewok aran sai fo. Nyõ nawe amu nmo saso boit mkah nee kʼraa mawat wefo mait a?” Tna Yesus yawe, “Mfe. Nbis raa beta hre mte. Nwe ana mabo 50 bo feto hre kbair sau hayah-hayah.” 15Kuber wAit mari tna mbis raa msis-sas weto hre mte. 16Tna Yesus yoo roti maat msya syoh mana ewok reto ybo. Tna heyut mam ayoh yayoh asik mase kʼAllah. Tna Ait haber roti weto tna yiti syoh mana reto tna yee kuber wAit yawe ana saim kʼraa ro hre weto. 17Raa weto mait tna mhaf matu beta. Menohe roti mabuf taro to msis mhau fares. Kuber ro Yesus wAit soo roti weto tna mfau mam keranjang trion 12 matot.
Yesus ytu bo kʼPetrus
18Ti sau to, Yesus yesait skabuk kar. Tna kuber wAit mama mo kʼAit. Tna Ait ytu kʼana yawe, “Raa makin mnaut mawe Jõ fi awya?” 19Kuber wAit mawe, “Ana taro mawe, Nyõ fi Yohanes ro ja baptis raa. Tna taro mawe, Nyõ fi nabi Elia. Tna taro mawe Nyõ fi nabi roto sait ro tii yhai tna yrok yasen fo.” 20Tna Yesus ytu kʼana yawe, “Bonaut ranu nesait nwe Jõ fi awya?” Tna Petrus yasen yawe, “Nyõ fi Mesias9:20 Raa ro Allah ysok yawe yamo Raja. Mai ro Ibrani mawe Mesias, tna mai ro Yunani raa mawe Kristus. ro nbam Allah nama.”
21Tna Yesus yawe wa ana yawe, “Nkyas bo refo renti kʼraa to ma. 22Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Kbe meen Jõ tkai bo ro samyoh mawat btek mai kʼJõ. Raa ro agama Yahudi kbe mikyak Jõ: Raa mabi wana ye, imam manes wana ye, tna msya guru agama wana ye. Jõ kbe raa mame tajat, tna ti ro tuuf to, Taja yno tibyo Jõ trok tasen. 23Anu awya sai ro ksoh kro Jõ to, nko hawe sai kbe nno mfi fefo: Nno bo wanu u ma. Tna rabu wawa nwe nsom ara warok wanu sait-sait: Au oh mi nko hawe sai beroh nsom bo mase ro kbe mama mai kʼanu. Tna beroh nkro iso ro Jõ terif kʼanu. 24Raa taro mawe misoh metsu rana ai mam tabam refo. Ana saso riof rana mam tabam refo sai ai menohe mnaut mamos rana fee. Meen ana weto mhau hame wajin fee. Menohe raa taro mawe mhau saso riof rana ai mam tabam refo fee. Ana mawe mno bo woJõ. Ana saso Jõ tasom aJõ mam tabam refo. Ana weto oh mi kbe mkai riof kʼana. Ana kbe meen raa mame majat oto, menohe meen mkai riof ro hame wajin. 25Mfi bo raa sait ykai kta mam tabam refo to beta menohe ykai riof mase fee. Meen mafer rau to bawya? 26Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Meen Jõ hah tama u. Tna raa mmat tase aJõ. Tna raa mmat bo yase ro Allah rAit msya malaikat wAit ye. Menohe mfo refo, wore wo raa mhau mam tabam refo fares to, raa taro to hawe kro Jõ. Mawe ana saban mkyas Jõ tasom. Ana ro hawe Jõ feto to, meen ati ro Jõ hah tama u to, kbe Jõ hawe ana ye. 27Nri oh! Meen anu baro nmat raa mana ro Allah yamo Raja ybo to, mama frok tubor. Frok to, anu ro nros nsya Jõ mam befo to, meen anu baro nhau fares nmat to. Ati reto to, anu beta nhai marak fefares.”
Yesus yetsu rAit haberek
28Ti trion krentuuf firwas tna Yesus yamo yaut mam atu sau yawe skabuk. Ait ymen Petrus, Yohanes ysya Yakobus ana msya Ait mamo. 29Ana mamo maut mam atu reto tna Yesus skabuk. Ait skabuk kri-kri fares to, yetsu rAit to haberek: Yasu ynaif roto, tna ratan rAit mrok ngkren toni. Ngkren mboh toni mnan fi rir ro mrir. 30Tna ana mmat raa mabo ewok frok tubor mros msya Yesus. Ana mbewok weto to Musa ysya Elia. 31Ana mbewok ngkren toni ye. Mbewok mkyas bo kʼYesus. Mkyas mawe ati ro kbe mame Yesus yajat mam Yerusalem to kene oh. 32Riwai Petrus ysya yafoh wait mjin maka, tibyo ana mjin tu. Tna fo ana mrok masen mmat Yesus yase rAit; yetsu rAit mawyah. Tna raa mabo ewok reto mros msya Ait mam wore weto ye. 33Musa ysya Elia masen mawe mikba yuk reto mamo. Tna Petrus yawe kʼYesus yawe, “Guru; amu ye nhau mam yuk refo to moof toni. Kbe amu sgi sbyah trion tuuf mam yuk refo: Sau kʼNyõ, sau kʼMusa, tna sau ye kʼElia.” (Petrus ykyas sai tna ait wase bokyas rait reto.) 34Petrus ykyas fares tna byõ mama sro-sro ana kait. Tibyo ana waa. 35Tna ana mari Raa sait ymai mam byõ mato yawe, “Ait refi Ku aJõ, ro Jõ tsok oh. Nri bo kʼAit!” 36Mai reto marak, tna ana mmat Yesus yesait kar yros mam weto. Ti mawat firwas tna kuber wAit weto mkyas bo ro ana mmat reto kʼraa wia fee.
Yesus yisoh ku sait ro kabes mbo
37Rabu ti fo Yesus ysya kuber wAit mroh mbam atu reto. Tna raa mawat myar mama mo kʼYesus. 38Tna raa ro myar mama weto, sait yasen soh-soh Yesus ytu yawe, “Guru; nama nmat ku ajõ. Ait fi ku sme ajõ tomu sai! 39Rabu wawa kabes mbo senteta ait. Tna ait wohrarar tna yrok ktor. Tna yafyat frok mam yasoh rait. Kabes reto simoyot-mayat ait, tna au hawe bo frok mbam kʼait ye! 40Jõ soh-soh kuber woNyõ afo re mikyak kabes frok. Menohe ana matak fee.” 41Yesus yawe, “Anu wefo mfe saut! Anu wefo raa ro wyahte Allah, tna smot Jõ fee! Kbe thau tsya anu kait fares a? Jõ thaf sneh tsya anu kait ye fee!” Tna Yesus yawe kʼbi retait yawe, “Nbo ku anyõ retait nakah nama!” 42Raa retait yakah ku rait yama fares to, menohe kabes mabyõ ku retait tna yetsu mrok ktor. Tna Yesus yikyak kabes reto, tna yisoh ku retait yoof. Tna fo yoo ku retait yee kʼyaja u. 43Raa beta mrok ktak mmat Allah yatak rAit ro mase reto.
Raa ktak tna mkyas bo ro Yesus yno fares, tna Ait ykyas bo kuber wAit yawe, 44Nri oh! Tna nnaut oh: “Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Tna kbe raa moo Jõ msan kʼraa roto mbo.” 45Bokyas ro Yesus reto, Allah ymyõt maja rau afo re kuber wAit srau mnaut bokyas rAit reto wia fee. Tibyo kuber wAit wase bawya ro Ait ykyas reto. Tna ana waa bo mtu kʼAit ye.
Kuber ro Yesus wAit santri bo kʼanya
46Ti sau fo, kuber ro Yesus wAit santri bo kʼanya. Ana mkyas mawe kbe ana to, awya ro yase toni. 47Yesus yhar bonaut wana wia oh. Tibyo Ait yoo ku maku sau yse ysya Ait mros mam ati jaro. 48Tna Ait yawe kʼana yawe, “Jõ ksoh anu nitrah nhaf wanu kʼraa ro mhaf sneh. Awya ro yitrah yhaf rait ku refo, ro yno feto mam Jõ tasom aJõ to, ait yno bo moof oh meto. Au oh mi; awya ro ymat raa ro mhaf sneh to, yno feto to mnan anya mfi ait yno bo ro moof reto kʼJõ ye oh meto. Allah oh mi tiwya ybis jõ tama fo. Tibyo awya ro yitrah yhaf rait kʼJõ tait, yitrah yhaf rait kʼbi Allah ye oh meto.” Tna Yesus yawe, “Anu fo, awya ro yaku toni? Jõ tnaut tawe ait retait oh mi raa ro yase to.”
49Yohanes yawe, “Guru; amu nmat raa sait yikyak kabes mkah tak ro Nyõ nasom aNyõ. Ait tait ja ysya anu bmo su fee. Tibyo amu nwe wa kʼait nwe, ‘Nno feto ma!’” 50Tna Yesus yawe, “Nwe wa kʼait ma. Awya ro beswan anu fee, ait yhau mam ati ranu.”
51Tna kene mam wore wo Allah tubat Yesus yamoʼt sawro rAit oh. Feto tna Yesus beroh yawe yamoʼt Yerusalem. 52Ait ybis raa baro matim wia mamoʼt remo sau mam iso maka. Yawe, “Nmo siwyan bombra wanu beta re kbe amu nma.” Remo reto mhau mam rabin ro Samaria. 53Menohe raa ro remo reto mhar mawe Yesus tait raa ro agama Yahudi tna yawe yamoʼt Yerusalem. Ja raa ro Samaria miranya msya raa ro Yahudi fee. Feto tibyo ana ro Samaria hawe bo Ait yhau mam remo rana reto. 54Kuber wAit Yakobus ysya Yohanes mari bo weto to tibyo ana kmo mawe, “Tuhan; Nyõ nawe amu nbis tafoh mbam ayoh mroh mait raa weto fe mfe a?” 55Menohe Yesus siur ymat ana tna yastako ana yawe, “Nno feto ma!” 56Tna ana masen mamoʼt remo roto.
Soh raa kro Yesus to, bo ro mnan-nan fee
57Yesus ysya kuber wAit kro iso sau mamo. Tna raa sait yawe kʼYesus yawe, “Wore Nyõ namo woyõ-woya sai to, jõ ksoh kro Nyõ bmo ye.” 58Tna Yesus yawe kʼait retait yawe, “Mtah serigala to, ja mabum mam wafyoh rau. Tna ruu to, ja mabum mam tafat rau ye. Menohe Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Jõ fi, wore tjin aro fee. Soh nyõ nawe kro Jõ to, kbe wore nyõ njin aro fee ye.”
59Tna Yesus yawe kʼraa roto sait yawe, “Nasen nama kro Jõ.” Menohe raa retait yawe, “Tuhan; nbis jõ tamo wia sama hai ro taja tna fo tama kro Nyõ.”9:59 Raa ro mhar Bokom ro Allah taro mnaut mawe raa retait yaja yhau moof fares. Tna raa retait yawe yhau yno bo rait tahun baro firwas wia, tna fo yawe yamo kro Yesus, ati ro ait sui fee.60Menohe Yesus yawe, “Namo ma. Ana ro wase Allah to, kbe mesait sama hai wana rof. Jõ ksoh nyõ nasen namo nkyas bo kʼraa. Nkyas wore wo Allah yamo Raja ybo raa mana rAit.”
61Raa roto sait yawe, “Jõ tawe tama kro Nyõ menohe nbis jõ tamo tmah meen kʼraa wojõ wia.” 62Tna Yesus ykyas bofret sau yawe, “Raa sait yasen yabah tabam mam ora rait mkah bajak.9:62 Mam wore weto to, ja raa mse sapi wana mkuk bajak mam ora wana. Tna ana mamo mam tis matam sapi msya bajak afo re mabah tabam mam ora wana ntrot kaket. Yamo, yamo betruk bajak reto, menohe ymat matim fee, haberek ye ymat mam tis. Tibyo yabah tabam reto kaket fee. Feto ye, raa baro mawe masen mkah bo mam armato ro Allah rAit. Mkah bo menohe haberek me mmat tis. Ana weto to, siwyan mamo raa ro Allah yamo Raja ybo to fee.”
10Yesus ysok raa mabo 70
1Tna fo Yesus ysok raa mabo 70 naut. Ait ybis ana mamoʼt kota msya remo wore kbe Ait yamo. Yawe ana mabo ewok-ewok matim wia. 2Ait yawe kʼana yawe, “Raa makin weto mfi armato ro manes oh. Menohe raa ro matu bo to, mabo kebet baro sai; mnan fee. Feto to, nyoh kʼAllah ro armato rAit afo re Ait ybis raa mama matu bo mam armato reto. 3Nsen nmo. Tna nnaut oh: Anu fo raa ro nhaf sneh. Tna Jõ tbis anu nmo mam wore wo raa ro mimara mboh mhau. Anu nfi domba maku ro mamo mam wore wo mtah serigala10:3 Domba to, ja mesait misoh ana ai fee. Soh raa mkyar domba fee, kbe kak mafit majat. Serigala to, kak mfi mtah ro mase tna nsafo toni, ja mafit domba. ja mhau. 4Nmo to nbo surah wiak ma. Tna krek yume ro nfau bo to ma. Nbo sandal roto to ma ye. Tna ati ro anu nmo to, nros iti-iti to ma.”
5“Ati ro anu twok mam samu sau to, nmah meen kʼraa ro mhau mam samu reto nwe, ‘Riof oh kʼanu beta.’ 6Soh raa ro amah rait reto to, yawe yari riof ro anu nmah to, kbe Allah yno riof kʼait. Soh mfe to, kbe Allah yno riof reto mhau kʼait fee, riof reto hah me mama mhau kʼanu u. 7Tna nhau mam amah reto sai aran. Nsen satoh nmoʼt amah roto ma. Nnaut: Raa ro mkah kahren raa to, kbe raa moo boren maren ana tu oh. Wore wo anu nhau mam samu reto tna nkah bo ro Allah rAit to, bo sohmaam ro anu sohmaam to mfi boren ro raa maren anu to. Feto to nsohmaam oh. 8Ati ro anu ntwok mam remo sau to, soh raa ro remo reto masen mitrah amah wana kʼanu to, tna moo boit mee kʼanu niit to, tawe niit boit bawya ro ana moo mee kʼanu niit to. Tna nta aya ro ana moo mee kʼanu nta. 9Tna nisoh kiyam wana moof mam remo reto ye. Tna nwe kʼana nwe, ‘Allah siwyan yamo Raja ytu raa wAit mama ybo fo.’ 10Menohe ati ro anu twok mam remo sau to, tna soh raa ro remo reto mikyak anu to, hah ne nmo mam iso tna nisbas bohasyaf ro mbam remo rana to akus. Tna nwe, 11‘Amu bes-baas koh ro mhau mrat kʼamu naa. Amu nno feto afo re anu nhar nwe amu nbes-baas anu akus. Anu hawe bo nri bo ro amu nkyas fee. Feto tibyo anu nesait oh mi nisti kair ro meen mama mai kʼanu.’ Nnaut: ‘Allah siwyan yama yamo Raja ybo raa mana rAit. He mfe, anu nhawe Ait ybo anu.’” 12Tna Yesus yawe kʼraa wAit weto yawe, “Meen ati ro tabam refo haberek to, kbe Allah ymat raa ro tiwya mhau mam kota ro Sodom tna yno bo ro maku sai mbtek mai kʼana. Menohe raa ro remo refo tii mikyak anu. Ana hawe bo mari bokyas aJõ. Tibyo bo ro meen mbtek mai kʼana weto to, kbe samyoh toni.”
13Tna Ait yastako ana yawe, “Anu raa ro Khorazim nsya raa ro Betsaida: Meen ayoh mroh kʼanu! Tiwya Jõ tno bo ro msai mam remo wanu weto, menohe anu nashana fee. Soh tiwya Jõ tno bo msai weto mam remo ro Tirus msya Sidon maami, raa ro beto mashana mbam iro wana to, bose oh. Tna sraujin tibyo myum ratan ro mjif hai tna mate boh ro tafoh mam mana wana abyõ. 14Ati ro Tuhan yoo safo mana ymit kʼraa to, kbe Ait ymat raa ro mhau mam remo weto tna yawe yno bo maku sai mbtek mai kʼana. Menohe anu nikyak Ait tibyo bo ro kbe meen mbtek mai kʼanu to samyoh toni! 15Tna anu ro nhau mam remo ro Kapernaum nnaut nwe meen anu beta nmoʼt sawro ro Allah rAit. He mfe, kbe meen anu nmoʼt sawro ro kabes!”
16Tna Yesus yawe kʼraa wAit weto yawe, “Soh raa mari bo ro anu nwe to, ana weto mari Jõ ye oh meto. Tna raa ro mikyak anu to, ana mikyak Jõ ye oh meto. Tna raa ro mikyak Jõ to, ana mikyak bi Ait ro ybis Jõ tama ye oh meto.”
Raa mabo 70 weto hah me
17Ana mabo 70 weto mamoʼt kota msya remo sor tna hah mamo mo kʼYesus. Ana simaut toni tna mawe, “Tuhan; soh amu nikyak kabes mkah nyõ nasom anyõ, mkah tak aNyõ to, kabes weto beta mari oh ye tna msam!” 18Tna Yesus yawe, “Ae, Jõ tmat kabes yabi (Iblis) ybam ayoh uu mbtek mnan fi rir ro mrir mbam ayoh uu! 19Nnaut oh: Jõ tsan tatak aJõ kʼanu afo re anu ntak nber aban msya taitbai ye. Tna bo weto aro kbe sikowah anu fee. Tna kbe anu nros ntak abyõ kabes yabi (Iblis) ye. Tna ana aro kbe sikowah anu fee. 20Anu ntak nikyak kabes weto, menohe simaut bo weto toni to ma. Tawe nsom wanu to Allah ykom mam sawro rAit oh. Kbe anu nhau nsya Ait su mam beto. Au oh meto nsimaut toni oh!”
21Tna ati reto ye to, Har ro Tuhan mno re Yesus yesait simaut mase. Tna Ait skabuk kʼAllah yawe, “Taja, Nyõ fi Tuhan ro nase. Nyõ to, nbo sawro aNyõ msya tabam refo ye. Tna Nyõ nmyõt bo aro re raa wase maja wau weto. Bo wefo fo, raa ro ja mhar bo to, ro mkom bo to, ana srau fee. Menohe bo wefo to, nyõ nerif kʼraa kinyah re ana mhar tna srau ye. Feto to, tayoh asik mase kʼNyõ. Taja; Nyõ nhar bo Nyõ oh. Tna ja nno bo ro Nyõ nhaf mnan sai.”
22Tna Yesus yawe kʼraa wAit weto yawe, “Bombra beta to, Taja ysan kʼJõ tatem tbo oh. Raa wase Jõ. Taja yesait aran yhar Jõ. Tna raa wase Taja ye. Jõ tesait thar Ait. Tna raa ro Jõ tsok to, tkyas kʼana weto re kbe mhar bi Ait ye.” 23Tna Yesus ymat kuber wAit tna yawe kʼana mesait aran yawe, “Tuhan yno bo ro moof kʼanu to. Ait yno re anu nmat bombra wefo to. 24Jõ tawe kʼanu tawe: Tiwya nabi ro Allah ybis mama msya raja to, mawat mhaf miyoh bo. Mhaf miyoh bo mawe mmat bo ro anu nmat wefo ye, he mfe. Tna ana mhaf miyoh mari bo ro anu nri wefo ye, he mfe ye.”
Raa ro Samaria ro yhaf moof
25Ti sau to, guruagama sait yasen yros tna sanet Yesus yawe, “Kbe jõ tno bo bawya re kbe thau hame wajin?” 26Tna Yesus ytu bo kʼait yawe, “Watum ro Musa mkyas mawe bawya? Nyõ nmat bokom reto to, nnaut nawe fyi?” 27Guru retait yawe,
“Nhafri Tuhan Allah ranu mkah nhaf, srau ranu beta, mkah ntak ranu beta, tna mkah bohar ranu beta ye.
Ulangan 6:5
Tna nhafri raa ro mhau kene msya anu to ye. Nhafri ana mnan fi anu nhafri netsu wanu nesait ai to.”
Imamat 19:18
28Tna Yesus yawe, “Bokyas anyõ to moof mnan si! Soh nyõ nno bo weto kaket to, kbe meen nyõ nhau hame wajin.” 29Menohe guru retait ksoh yawe raa mmat ait. Tibyo beroh ytu u yawe, “Raa ro mhau kene msya anu to; awya sor meto?”
30Tna Yesus betoo yawe, “Raa sait ybam Yerusalem yroh yamoʼt Yerikho. Yamo mam iso maka kri-kri fo, raa ro marmtuk mfot ait mai. Tna ana mtak ratan msya bo wait beta. Tna ana sikba ait akus. Tibyo ait ykah yaaf bris akus kene wo yajat. 31Yhau baro tna imam ro agama Yahudi sait yama mam iso reto ye. Tna ait ymat ait ro riwai raa mai retait bris. Menohe imam refi yatmof raa retait fee. Ait beroh yiwrek yamo sai tna sikba raa retait akus. 32Tna raa Yahudi roto sait ybam raa mana ro Lewi yama ye mam iso reto. Yama tna ymat raa retait. Menohe yatmof raa retait ye fee. Ait beroh yiwrek sikba raa retait akus ye. 33Tna fo raa roto ro ybam Samaria sait yama mam iso reto ye. Ait ymat raa retait, tibyo ait yrok sraujin tna yatmof raa retait. 34Ait yama ymat sas raa refi yetsu o yaaf bo. Tna yoo minyak msya anggur maya karu yaaf wait weto. Tna yoo bo sro tna yake yaaf wait ye. Tna raa ro Samaria retait tubat raa ro ykai bo retait yse abyõ mam keledai rait tna yasyõ yamoʼt losmen sau. Tna yisoh ait kaket mam beto. 35Tna rabu ti fo ait yoo pitis dinar trion ewok, tna yaren bi ro losmen retait tna yawe, ‘Nisoh kmot ait ro ykai bo refi kaket. Soh pitis weto mkak to, kbe jõ thah tama tisroh mabyoh wonyõ u.’”
36Tna Yesus ytu bo kʼguru agama retait yawe, “Bonaut anyõ to nawe fyi? Ana mabo tuuf refo to, awya ro oh mi yno bo moof kʼraa ro tiwya raa mtak bo wait retait?” 37Guru agama yawe, “Ait ro yatmof raa retait, tna yisoh raa retait ye. Ait oh mi yhafri raa anya ye.” Tna Yesus yawe, “Namo tna nno mnan anya mfi ait yno feto ye.”
Maria msya Marta
38Yesus ysya kuber wAit mamo renti tna snok mam remo sau. Tna fai sau masom Marta mmen Yesus ysya kuber wAit mama mhau mam amah rau. 39Marta to mao sau masom Maria. Maria au hre mte kait msya Yesus mawe mari bokyas rAit. 40Menohe Marta to msui toni siwyan boit ro kʼana. Srau rau to makin-akan. Tna au mamo mo kʼYesus mawe, “Tuhan; Nyõ sayõ jõ tesait sui tno bo beta a? Tna Maria mabo hre sai a? Nbis au mama mbet jõ ye re!” 41Yesus yawe, “Marta, nyõ nnaut yyi bo aro rau-rau sai. 42Menohe bo ro ati to sau aran. Nao Maria, au fo msok bo ro ati mefo: Au ksoh hre mari bokyas aJõ. Jõ aro tawe wa kʼau fee.”
11Boskabuk
1Mun sau Yesus skabuk. Ait skabuk mkak tna kuber rAit sait yawe, “Tuhan; tiwya Yohanes yerif kuber wait re ana mhar bo skabuk. Sgi nerif iso ro skabuk kʼamu ye.” 2Tna Yesus yawe, “Soh anu skabuk to, nwe fefo:
‘Taja, nno re kbe raa mari tibyo bibi Nyõ nasom aNyõ. Nasen nama namo Raja tna nbo raa woNyõ. 3Ifo yoyo to, amu nyoh boit mbam kʼNyõ natem aNyõ re boit wamu to mabut fee. 4Amu ja ne nhaf moof nsya raa anya ro mno bo ro mkair mai kʼamu. Feto to nyon iro wamu sor ye. Tna nitsre amu re bosanet aro besruf amu to ma.’”
5Tna Yesus yawe, “Mti arin masuf tna bi sait ro ybam remo ro fari yama snok mam remo sau. Tna bi ait yamo yo kʼyafoh rait sait ro yhau mam remo reto yawe, ‘Tao, mti refo jõ tjin tsya nyõ.’ Yafoh retait yawe, ‘Jõ ksoh nyõ njin mam befo fea!’ Menohe ait ynaut yyi, yhar yawe boit marak. Tibyo ait yasen yamo yo kʼyafoh rait ro yhau kene mam amah rait. Yamo yayoh roti mabuf tuuf. 6Yamo menohe yafoh rait yjin oh. Tibyo raa retait yawe, ‘Nasen natmof jõ oh: Riwai tafoh ajõ sait ybam fari yama yjin ysya jõ, menohe boit ro jõ tee kʼait yait aro fee!’ 7Yayoh feto menohe yafoh rait yasen yitrah mato rait fee. Yawe, ‘Namo oh! Amah mato ajõ tuut oh, tna jõ tsya kukek wojõ beta njin oh! Jõ tasen too bo weto tee kʼnyõ fee!’”
8Tna Yesus yawe kuber wait yawe, “Yafoh ro yama yti raa retait mam arin masuf tait yafoh rait fea. Menohe ait ro yjin oh hawe bo yasen yoo bo yee. Tna tis rau ait yasen tna yoo bo ye. Yafoh retait beroh sai yayoh. Au oh mi raa retait yasen yoo bawya ro yayoh to yee. 9Reto oh mi Jõ tawe, ‘Nyoh bo kʼAllah tna kbe Ait yoo bo yee. Saso bo tna kbe ntru bo reto. Nii mato tna kbe mato reto Allah yitrah. 10Awya sai ro yayoh bo kʼAllah to, kbe Allah yoo yee. Awya sai ro saso bo to, kbe tru tu oh. Tna ro yai mato to, kbe Allah yitrah mato reto ye oh.’ 11Mfi bo ku sait yawia yabo syoh to, kbe yaja yoo aban yee fee. 12Mfi bo ku retait yawia ruu mauf yait to, kbe yaja yoo taitbai yee fee. 13Anu raa fo nimara mboh. Menohe anu nksoh noo bo ro moof nee ku wanu. Tna Nja ranu ro yhau mam sawro rAit to, ksoh yoo bo ro moof toni yee kʼanu ye. Soh raa mayoh kʼAit to, kbe Ait ksoh yoo Har rAit yee kʼana ye fea!”
14Ati sau to, Yesus yikyak kabes frok mbam raa ro ymai marak. Kabes reto frok tna raa retait yrok ymai. Raa mawat mmat tibyo mrok ktak. 15Menohe raa taro mawe, “Aha! Yesus yatak yikyak kabes sor fo, mkah tak ro kabes Beelzebul11:15 Kabes ro yabi tait ja raa mtu yasom Beelzebul ye tna mtu yasom Iblis ye. rait. Kabes Beelzebul retait ja ybo kabes sor.” 16Raa taro sanet Yesus mawe yno bo msai aro re kbe ana mmat. Mmat tibyo ana mhar mawe Ait ybam kʼAllah yama fe mfe a. 17Menohe Yesus yhar bonaut wana weto, tna Ait yawe, “Soh raja ro rabin sait ybo raa wait menohe mafa anya ai to, kbe rabin reto mnah. Tna raa ro mhau mam amah sau su to, soh ana mafa anya ai to, kbe ana matak fee ye. 18Anu taro nwe Jõ tikyak kabes sor mkah tak ro kabes Beelzebul. Fyi? Kabes yabi (Iblis) yamo raja ybo kabes taro sor. Tna soh kabes weto mafa anya ai to, kbe rabin ro kabes yabi yamo raja ybo to mros matak fee. 19Anu nwe Jõ tikyak kabes sor mkah tak ro kabes Beelzebul. Menohe kuber wanu ja mikyak kabes ye. Tibyo anu nnaut nwe ja kuber wanu mikyak kabes mkah matak ro awya rait? Tnaut tawe kuber wanu mesait kbe mawe bonaut ranu reto to sre. 20Allah oh mi yoo yatak rAit yee kʼJõ. Tibyo Jõ tikyak kabes frok to. Feto to, Allah ybis Jõ tama tbo raa mana rAit to. 21Jõ fret bo tawe, ‘Soh raa ro yatak sait ybo sbe wait tna yhau kmot amah rait to, kbe raa aro ter-ter mama mtak kta wait to fee. 22Menohe mfi bo raa ro byoh yama to, soh byoh retait yatak toni to, kbe ytak sbe raa retait wait msya kta wait saah. Yoo kta weto tna ysaim kʼawya ro ait ksoh.’”11:22 Raa taro ro mhar Bokom ro Allah mnaut mawe Yesus fret bo yawe Iblis tait yatak, menohe Ait yesait Raa ro yatak toni.
23Tna Yesus yawe, “Awya sai ro hawe ysya Jõ nkah bo su to, ait retait ytoh Jõ. Tna awya sai ro hawe ysya Jõ ymen raa mama mo kʼAllah to, ait retait yfi raa ro yikyak raa somya ha-hayah.”
24Tna Yesus yawe, “Ati ro raa mikyak kabes frok mbam raa sait mamo to, kabes reto mamo ninya. Mamo ninya mam wore wo aya aro fee. Mawe sne hoh menohe kabes reto fri yuk ro moof aro fee. Tibyo kabes reto mnaut mawe, ‘Jõ thah te tamoʼt yuk ajõ ro wia rof, ro tiwya jõ sikba akus.’ 25Tna kabes hah me snok mam yuk reto. Tna mmat he yuk reto raa misoh moof ati. 26Feto tna kabes reto mawe hah mamo mhau. Tna mmen mafoh na mabo trion krema mama mhau msya au ye. Kabes trion krema weto to ja mno bo ro mkair-kar toni miwer kabes ro tinyi reto. Tna ana mama twok raa retait beta ye. Tna kbe ana mno ait refi ykair toni yiwrek bo ro tiwya ait ykai wia ye.”
27Yesus ykyas bo reto to si fo, tna fai sau mtu mkah mai ro fari mawe, “Allah yno bo moof kʼfai au ro mabe Nyõ tna moo sis mee kʼNyõ nait!” 28Menohe Yesus yawe si yawe, “Allah yno bo moof toni kʼraa ro mari bokyas rAit tna mbo mno kaket to.”
29Raa mawat mama sifut kʼYesus. Tna Ait ykyas bo renti yawe, “Anu raa mana ro mfo nhau mam tabam refo fo, anu ja nber safo wofo. Anu nwe Jõ tno bo msai aro re kbe anu nhar nwe Jõ tbam kʼAllah tama fe mfe a. Menohe Jõ kbe tno bo myoh sau aran sai re anu nmat tna nhar: Kbe anu nmat bo msai sau ro mnan fi tiwya Allah yno mkah nabi Yunus sai. 30Nnaut: Tiwya nabi Yunus yamoʼt Niniwe. Tna Allah yno bo msai re raa ro Niniwe mhar mawe Allah oh mi ybis Yunus yama. Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Tna kbe Allah yno bo msai ro mnan anya afo re anu nhar nwe Allah oh mi ybis Jõ tama ye. 31,32Jõ tawe kʼanu tawe, tii ana ro mhau mam kota ro Niniwe weto to, mari bo ro nabi Yunus ykyas. Mari tibyo mashana. Mfo refo Raa ro yase yiwer Yunus tait yros susai ysya anu. Menohe anu fo hawe bo nashana. Meen, ati ro Tuhan yoo safo mana ymit kʼraa to, kbe raa ro tiwya mhau mam kota ro Niniwe to, msya anu ye mrok masen. Tna ana kbe masen mmit safo kʼanu raa ro nhau mfo wefo. Tiwya fnya manes (ratu) sau mhau mam rabin ro ati ti wayir sau.11:31,32 1 Raja 10:1-10 mkyas mawe fai au mama mbam oo ro masom rau Syeba. Mfo refo raa mtu oo reto masom Mesir. Tna au mbam rabin ro fari reto masen mamo mo kʼraja Salomo mawe mari bokyas rait. Raja retait tait raa ro yhar bo toni. Mfo refo Raa sait ro yase yiwer Salomo retait yros susai ysya anu. Menohe anu hawe bo nri bokyas rAit. Feto to meen fai au reto kbe masen mmit safo kʼanu raa ro nhau mfo wefo. Meen ati ro Tuhan yoo safo mana ymit kʼraa to, fai au msya anu ye kbe mrok masen. Tna fai au mmit safo kʼanu.”
33“Ja raa mbet tafoh (pelita) afo re ntara raa ro twok mam amah mato. Ja raa mmyõt tafoh fee. Raa moo mse mte tna moo ember burut wa fee ye. Menohe tafoh reto to, ja raa hero abyõ afo re kbe kek ntara tna raa ro mama twok mam amah mato reto mmat. 34Anu nsu wanu to, mfi tafoh ro ntara anu oh meto. Soh nsu moof to, mno netsu wanu mram. Tibyo nsu maah ye. Tna soh nsu wanu mti to, anu nhau mam mamur sai. 35Feto to, kaket anu re kek ro mhau mam kʼanu to mait mram kaket. Mram kaket afo re anu nmo mam mamur to ma. 36Soh anu netsu wanu mamur aro fee, tna anu nsu maah to, kbe anu nmat kek ro ati, tibyo mno anu nhau mam wore wo maah.”
Yesus bhah raa ro Farisi msya guru agama Yahudi
37Yesus ykyas bo reto mkak tna raa ro Farisi sait ymen Ait yamo yait boit mam amah rait. Tna Yesus yamo yait boit mam beto. 38Raa ro Farisi retait ymat he Yesus yno bo mafa raa ro agama Yahudi to wia fee; mi yyon yatem wia fee menohe hre yait boit sai. Mmat tibyo ana mrok ktak mawe, “Yesus; Nyõ nait boit to, nyon natem wia fea!” 39Tna Yesus yawe, “Hawereh msya piring to, anu raa ro Farisi ja nyon moof mne sai kaket. Menohe mato rau to mkair fares. Anu nwe anu nhaf wanu moof oh, menohe ja anu safto bo raa tna nno bo mkair-kar toni fares. 40Anu wase bo! Allah yfen raa msya piring to, mne sai fee! Allah yfen mato wau weto ye! 41Jõ tawe kʼanu tawe natmof raa kinyah ro suawe. Tna nsan boit mam piring wanu kʼana ye. Nno feto tna bo bawya ro anu nno to, kbe mrok moof mnan si bo ro Allah oh meto ye.”
42Tna Yesus yawe kʼraa ro Farisi weto yawe, “anu fo raa ro sioh anu sai. Anu ja ksoh noo bouum ro tinyi (persepuluhan) ro mbam armato wanu to, nsan kʼAllah. Ja anu noo bo knik-knak mnan fi bumbu msya bo taro sor ro maku nsan ye to. Menohe anu niwana bo ro ati sor ro Allah yawe: Ja anu nno bo ro moof kʼraa kaket fee. Tna anu hafri Allah kaket fee ye! Feto to, meen kair mama mai kʼanu tu oh. Rau ro moof to, anu nsan bouum ro tinyi wanu kʼAllah ye tna nno bo ro moof kʼraa ye, tna nhafri Allah kaket ye. 43Ati ro anu nmoʼt samu watum to, ja anu ksoh hre mam ambar raa ro mase ja hre. Tna ati ro anu nmoʼt pasar to anu ksoh raa roto mmat anu tna mmah meen kʼanu tna hartu anu ye. Feto to meen bo ro mkair mama mai kʼanu. 44Soh raa mno kuburan moof fee, kbe raa mber kait-kat sai. Ana wase yuk reto to, hai mhau mam tabam. Tna anu raa ro Farisi fo nfi feto ye. Anu nhaf mato wanu mkair. Menohe raa mmat anu to, ana wase anu nhaf wanu to mkair. Feto to, meen kair mama mai kʼanu tu oh.”
45Tna guruagama sait yawe, “Guru; nyõ nkyas bokyas weto to, nyõ namus amu wefo ye oh meto!” 46Tna Yesus yawe kʼguru agama weto yawe, “Anu ja nbis raa wanu ro Yahudi bno bo ro samyoh toni. Anu bsom bo ro samyoh. Menohe anu ntubat bo weto mati fee. Feto to, meen Allah yno bo ro mkair mama mai kʼanu ye. 47,48Hohos wanu tii mame nabi na ro Allah ybis mama. Tna raa sama hai ro nabi weto mam isra mato. Tna anu, ku renti wana ro mame nabi na weto, ja anu nisoh isra weto. Anu nmo wan-wan oh meto! Nno feto mkyas mawe bo ro hohos wanu mno reto, anu nhaf mnan. Feto to meen Allah yno bo ro mkair mama mai kʼanu. 49Allah yhar bo rAit. Reto oh mi tiwya ykyas anu yawe, ‘Jõ kbe tbis nabi woJõ msya raabis (rasul) woJõ mamo mo kʼraa ro tabam refo. Tna ana ro Jõ tbis weto to, taro kbe raa mame tna taro kbe raa sikowah ye.’ 50-51Allah yno feto afo re anu nsom safo weto. Nabi na ro tiwya Allah ybis mamaʼt tabam refo to, raa mame majat beta. Raa mame menohe meen ymit safo reto kʼanu ro mfo wefo nhau mam tabam refo. Maban tiwya tinyi raa mame nabi na ro Allah ybis mama: Mbam tinyi wore wo nabi Habel yhau mamo snok mam ti ro nabi Zakharia yhau. (Tiwya bi Zakharia retait ykah bo ro Allah kri-kri mam Samu ro Allah jaro msya wohat ro bosan jaro (mezbah) masuf susai tna raa mame.) 52Anu guru agama Yahudi: Raa ro tomer mamo mam iso ro moof to, anu, ja nno wa ana weto. Tna anu nesait nmo mam iso ro ati reto ye fee. Feto to, meen kair mama mai kʼanu tu oh.”
53-54Yesus yasen sikba amah reto.
Tna guruagama msya raa ro Farisi weto to, kmo wer. Ana mkyas kair Yesus tna hre su saim bo re kbe ana mtu bo aro rau mamo mam tite re sanet Ait. Ati ro ana mmat Ait u to, ana mtu bo bawya ro samyoh aro kʼAit. Ana mnaut mawe kbe Yesus ytu si bo ro mkair aro tibyo, mno re kbe raa kmo Ait.
12Sesa anu kaket
1Raa msis-sas toni mama mmat Yesus. Ana myar mama sikait-kat anya. Tna Yesus ykyas bo kuber wAit wia yawe, “Anu kaket anu mkah ragi raa ro Farisi. Ana to, ja sioh-nat ana sai. Ana ja mawe ana mari bokyas ro Allah tna mbo mno, he mfe. Bo ro ana mno reto to, mnan ragi. Ja raa moo ragi kebet tna srioh msya tepung. Srioh tibyo raa mahni ragi reto. Tna raa ro Farisi mnaut mawe raa aro wase bo ana mari Allah kaket fee. Mnaut mawe kbe raa wase tna mawe ana raa ro ja sioh-nat to fee. 2Soh raa mno bo ro mkair aro, ja ana mber bo reto. Mber afo re raa anya mmat fee tna mhar fee. Menohe bo weto beta meen raa masbrer tu oh. Kbe raa mmat tna mhar. Bo ro raa mmyõt to, meen raa masbrah kʼraa tu oh. 3Tna bo ro anu nkyas wore mti wai to, meen hahah baas tu oh. Tna bawya ro anu samoh wai kʼraa to, kbe raa mkyas abyõ kʼraa beta mari ye.”
4Tna Yesus yawe, “Tafoh woJõ: Soh raa mama mame anu to, waa ma. Raa matak mame anu netsu wanu sai. Tna fo ana matak mno bo aro naut mai kʼanu u fee. 5Menohe waa bi Allah. Ait oh mi yatak yame raa. Yatak yame raa tna fo yko mam tafoh ro meen mhau mait hame wajin ye. Feto to waa Ait yesait aran! 6Ruu mbas mana maat, raa masim tna mabyoh rau to, pitis mauf ewok aran sai. Ruu mbas to, mabyoh mroh sai menohe Allah Ait sorni mana sau bo fee. 7Anu nbyoh ranu to, maut toni miwer ruu mbas mabyoh rau. Feto to waa ma. Tna nna mawyan wanu to, Ait ntuu beta mnan oh. Ait ymat anu kaket. Feto to waa ma.
8Jõ tawe kʼanu tawe, hrenaut Jõ ma. Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Awya ro ykyas abyõ kʼraa roto yawe, ‘Jõ smot Yesus’ to, kbe meen Jõ tkyas ait abyõ kʼmalaikat ro Allah wAit weto. Tawe, ‘Ait retait raa aJõ oh metait.’ 9Menohe awya ro ywaar Jõ kʼraa roto yawe, ‘Jõ smot Yesus fee’, meen Jõ twaar ait ye. Kbe tkyas kʼmalaikat sor tawe, ‘Raa retait tait raa aJõ metait fee.’ 10Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Awya ro yamus Jõ to, Allah yyon iro rait reto saah. Menohe awya ro yamus Har ro Allah to, kbe Allah yyon iro rait reto fee yum. 11Anu smot nwe Jõ tbam Allah tama. Smot feto tibyo meen raa kmo anu, mawe anu nber safo oh meto. Kbe raa makah anu mamoʼt samu watum ro agama, mo kʼraa manes mam beto. Soh mfe ana makah anu mamo mo kʼraa ro pemerintah. Kbe ana mkyas bo maun anu to. Tna ati ro anu saak wa anu to, anu waa ma. 12Mam ati reto to, Har ro Tuhan mesait kbe mbesi bokyas ro anu nkyas reto.”
Bobot sait ro wase bo
13Raa makin mros mari bokyas ro Yesus mam beto. Tna raa sait yawe kʼYesus yawe, “Guru: Amu nja yhai kba amu. Nbis tao ajõ saim kta baro kʼjõ.” 14Tna Yesus yawe kʼait yawe, “Jõ raa ro tros susai anu mbewok to fee. Jõ tamo hakim ro tmat sas bo ranu mbewok to fee ye.” 15Tna yawe kʼraa makin yawe, “Nasmamo nme kta ma. Pitis msya bo bawya sor ro raa mse to, bo ro ati meto fee. Nnaut namos anyõ. Bo ro ati oh meto.”
16Tna Yesus fret bo yawe, “Bobot sait ruf wait bombra mninon. 17Bo wait mninon oh tna ynaut yawe, ‘Gudang ro tse bo mawat refo mnan fee. Kbe tno fyi mefo?’ 18Bobot retait hre ynaut. Tna yawe, ‘Kbe tno fefo: Tbis raa mama mitrah gudang wojõ ro maku, tna sgi gudang sau ro mase renti. Tna kbe tbu gandum msya bo satoh wojõ beta mam gudang reto. 19Tna tahun ro meen mama to, jõ thau baas sai. Jõ tse bo beta ro moof mninon oh. Kbe mhau bau masno snyi. Mfo refo thau tjin tna tasen sai. Thau sohmaam bo sai bojõ. Tna thau simaut mase sai!’ 20Menohe Allah ymat bobot retait yawe, ‘Nyõ wase bo! Mti refo Jõ too namos anyõ. Tna kta ro name reto to, kbe nyõ nuumto kʼawya yhaf yse riryõn?’ 21Raa ro ja tomer mame kta mam tabam refo, menohe ana tomer miranya msya Allah fee; raa weto to wase bo.”
22,23Tna Yesus yawe kuber wAit yawe, “Reto oh mi tawe kʼanu tawe: ‘Nnaut yyi bo ro tabam refo toni to ma. Nnaut nwe nfos wanu to bo ro ati. Tna nnaut yyi boit ro kbe anu niit to ma. Feto ye, nnaut netsu wanu to, nwe bo ro ati miwer ratan ro anu nyum. Feto tna nnaut yyi ratan ro kbe anu nyum to ma. 24Nmat sas ruu ro fru to: Ruu to ja wase bo mkah. Tna wase bo siwyan boit ye. Tna wase sgi gudang ro moo boit mse ye. Menohe Allah siwyan boit kʼana. Tna anu raa fo, Ait ymat anu kaket miwer ruu to. 25Anu nkin wefo fo, awya ro ytai yirenti yamos rait kebet naut? Nnaut yyi bo ro tabam refo yoyo, he mfe. Allah oh mi Raa ro ybo anu nmos wanu. Allah yesait aran ytai yirenti mamos raa to. 26Raa mnaut yyi mamos wana mam tabam refo to, tna tis rau bonaut yyi mirenti mamos rana fee. Feto to nnaut yyi boit ro kbe anu niit msya ratan ro anu nyum to ma: Mafer marak.
27Nmat sas bosafom ro moo mam smok. Tafuf wau weto mesait moo sai. Tafuf weto mur-mur saso boit fee. Bosafom to ja msui mfen ratan ro myum to fee. Menohe Allah yno bo weto moof toni. Tiwya raja Salomo yyum ratan ro moof wer. Menohe Allah yno ara tafuf weto moof toni miwer. Raja Salomo, ratan rait moof mfi bosafom tafuf wau to fee. 28Allah yno re bosafom ro moo mam smok ifo moo boti waor sai. Menrabu to, raa mama mkah mkak. Mhau boti waor sai, menohe Allah fayir bosafom reto. Ait yno tafuf rau moof toni. Tawe, Allah ymat anu tna ksoh anu toni miwer bosafom reto. Feto to nnaut yyi ratan ro anu nyum to ma. Anu ja smot Allah kaket fee! 29Nnaut yyi boit ro niit ma! Nnaut yyi aya ro nta ma! Nnaut yyi bombra weto ma! 30Raa ro wase Allah mam tabam refo to, msui saso bo weto beta. Menohe anu fo ku ro Allah yare oh. Ait yhar bombra beta ro anu nnaut weto. 31Feto to, ntomer re Allah yamo Raja ybo anu to. Saso bi Ait wia matim feto, tibyo bo ro anu nnaut weto to, kbe Allah yoo ysan kʼanu.’”
32Tna Yesus yawe, “Anu fo nfi domba woJõ ro tira. Anu nbo kebet sai; nwat to fee. Menohe waa ma. Nja ranu ksoh yoo anu yse mam sawro ro Ait yamo Raja ybo. 33Nsim kta wanu tna noo mabyoh rau to, nsaim kʼraa kinyah ro suawe. Kta ro tabam refo kbe msaef marak. Soh anu nmat raa ro mse bo mabut to, tna natmof ana to, anu nme kta ro ati oh meto. Anu nme kta ro ati mam sawro ro Allah oh meto. Nno feto to, mnan fi anu nfau kta wanu mam surah wiak ro matak. Mam surah wiak reto kta wanu weto meen mkak fee, mhau mawyõs. Kta weto kbe raa msyõf fee, kbe bo mabat fee. 34Soh anu nme kta wanu mam tabam refo fo, kbe nhaf wanu mnaut kta weto sai. Menohe soh anu nme kta wanu mam sawro ro Allah to, kbe anu nhaf nnaut sawro rAit yoyo ye.”
Siwyan anu: Meen kbe Yesus hah yama u.
35-36Tna Yesus fret bo yawe, “Bobot sait yamo yayõ boyõ mam tabam ro fari. Tna sryan wait mhau siwyan bobot retait hah yama: Ana mhau mwan, myum ratan wana fares, tna mbet lampu oh. Mhau tna bobot retait hah yamaʼt amah rait. Yama tna ymat he sryan weto, ana siwyan ana wea tna huwya mitrah mato re ait twok.” Tna Yesus yawe, “Kbe meen Jõ hah tama u. Feto to rabu wawa nhau siwyan anu nfi sryan weto. 37Nnaut: Soh Bobot sait yama tna ymat he sryan wAit mros wea ste Ait yama; feto moof. Kbe ana simaut. Meen Bobot retait yesait yawe ana hre wia. Tna siwyan Ait, tna yesait yasyõ boit yama saim kʼana mait. 38Mfi bo Bobot hah yama arin masuf, soh mfe kene wo reen to, tna soh ait ymat he sryan wAit mhau mwan fares; feto moof.”
39Tna Yesus yawe, “Nnaut bofret refo kaket wia: Bi sait yhar yawe, ‘Mti fo, kbe ait ro ysyõf bo yama yitrah amah ajõ tna ysyõf bo.’ Soh ait yhar ayõ ro ait ro ysyõf bo retait ysaim yama to, kbe ait yjin fee. Yhau wan afo re raa msyõf bo wait fee. 40’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’ kbe meen yama u. Kbe hah yama u mam ayõ ro anu nhar wia nwof Ait to fee. Feto to nhau siwyan yoyo.”
41Tna Petrus ytu bo yawe, “Tuhan; bokyas refo, Nyõ nkyas kʼamu nesait aran sai fe nkyas kʼraa beta a?” 42Tuhan yawe, “Bo refo tkyas kʼawya sai ro yamo sryan ro mur-mur yno bo ro Allah yawe, tna ro yhar bo ye. Mfi bo bobot sait yawe yamoʼt oo roto. Ait ysok sryan wait sait yhau tna yno bo rait mam wore wo ait yarak wia. Ybis sryan retait yamo aban mana ybo sryan wait roto taro. Tna ybis sryan retait yoo boit saim kʼsrian anya wait roto taro ye. Tna bobot retait yasen yamoʼt oo roto. 43Tna ati ro bobot retait yhah ye yama to, soh ait ymat aban mana retait ja yno bo rait ro ybis kaket to, feto moof. 44Nri kaket: Kbe bobot ysok sryan ro yari bo ro ait yawe retait yse kmot bombra wait beta. 45Menohe mfi bo sryan ro yamo aban mana retait tait yhaf rait mkair. Tna ynaut yawe, ‘Bobot ajõ yarak, kbe yhah yama fooh fee.’ Tibyo ait yno bo ro mkair: Ait yai sryan ro kinyah taro. Yai ro ano msya ro sme ye. Tna yasmamo yait boit, yata aya, tibyo bisir yoyo. 46Kbe bobot rait snok yama. Yama mam ayõ ro sryan ro yamo aban mana retait siwyan fee. Bobot rait snok yama tna ymat bo mkair ro sryan retait yno. Tibyo bobot retait kmo. Kbe ait simoyot-mayat sryan retait. Tna ybis ait yamo yhau mam yuk ro kair ysya raa ro ja hawe mari Allah.
47Tawe kʼanu tawe, ‘Sryan ro yhar bonaut ro bobot rAit, he beswan yno fee, tna siwyan fee, kbe bobot retait kmo yahoh ait. 48Menohe sryan ro wase bonaut ro bobot rAit, tibyo yno bo rait kaket fee, tna siwyan fee; kbe bobot retait mok-mak ait kebet sai. Soh Allah yoo bo kebet sai yee kʼraa sait to, Ait ybis yawe raa retait yisoh bo weto tna mno bo kebet sai ye. Tna soh Allah yoo bo bombra mawat yee kʼraa taro, ybis raa retait yisoh bo weto tna yno bo mawat miwer ait ro yse bo kebet sai.’”
Yesus yisti raa miranya fee
49Tna Yesus yawe, “Jõ tama tawe too tafoh beak mroh mam tabam refo mait mawyah. Moof ati soh tafoh reto mait mawyah oh! 50Menohe tako hawe sai, meen raa mame Jõ tajat mam ara warok wia. Tna Jõ thaf aya mamo snok bo reto mkak oh! 51Anu nnaut nwe Jõ tama re tisoh iranya raa msya raa anya fe mfe a? Mfe, Jõ tama tibyo raa taro mawe ana mban Jõ. Tna raa taro mamo byoh kʼJõ. Tisti fa meto. 52Tama tibyo raa mabo maat ro mhau mam samu su to, mabo tuuf mban Jõ tna mabo ewok mamo byoh kʼJõ. Tibyo mafa anya. Soh mfe; mabo ewok mban Jõ tna mabo tuuf mamo byoh kʼJõ. 53Kbe raa mafa anya: Ku ro sme yasen yafa ysya yaja. Tna yaja yasen yafa ysya ku ro sme rait retait. Tna ro ano mafa msya mme. Tna mme masen mafa msya ku rau reto. Tna fnya mafa msya snyim ro ano, tna fnya snyim ro ano mafa msya fnya ye.”
54Tna Yesus yawe kʼraa msis fo yawe, “Anu nmat barmabyõ safe mam ati ro habeh to, ja anu nhar nwe, ‘Kbe oom mais.’ Tna kbe oom mais tu oh. 55Tna soh foos mfi mama mbam ti wayir to, anu nwe, ‘Ifo fo hwyõm.’ Tna kbe hwyõm tu oh. 56Anu nwe anu raa ro nhar bo. Menohe anu fo raa ro nmo wan-wan sai! Anu nhar bo ro tabam msya bo ro mhau mam ayoh. Menohe bo ro Allah yno mam oon refo to, fyi re anu wase fares.
57Ja anu nmat sas tna nnaut bo mam nhaf mato. Fyi oh mi anu nesait nnaut nwe bo reto moof soh mfe mkair a? 58Mfi bo anu sait nsya raa sait kmo anya. Tna anu mbewok nmoʼt amah ro raa mtu srah to, rau ro moof to, anu mbewok nisoh niranya tna nfot ntem anya mam iso maka. Soh mfe to, kbe sait yamo ysan sait kʼraa manes re mkyas safo reto. Tna fo raa manes mbis anu nmo no kʼait ro ytu srah yari. Tna fo bi ait ysan anu renti kʼait ro ja ybu raa mam bui mato. 59Tna anu sait raa mbu mam bui mato mamo snok mam ayõ ro ait hrat bo raa ska wia. Tna fo ait frok ybam bui mato reto.”
13Kair mai kʼraa to, bo bawya misti?
1⌞Tiwya raa ro agama Yahudi baro mbam provinsi ro Galilea mamoʼt Yerusalem skabuk Allah. Ana moo binatang wana ro kbe msan to, mbo mamoʼt Samu ro Allah. Mamoʼt Samu ro Allah ktan binatang weto msan kʼAllah. Ana msan bosan wana weto kʼAllah kri-kri fo menohe raa sbe mama mame ana. Gubernur Pilatus13:1 Gubernur Pilatus fi raa ro Yahudi fee. Ait raa ro Roma. Ati reto to, pemerintah ro Roma mbo tabam ro Yahudi beta ye. ybis tibyo raa sbe wait weto masen mamo mame ana.⌟ Raa mabo baro mari bokyas reto tna mkyas kʼYesus. 2Yesus yari feto tna ytu bo kʼana yawe, “Anu nnaut nwe fyi? Ana weto to, raa mame majat, tna Allah ymat sayõ rof sai, fyi? Iro wana mawat miwer raa roto mbam Galilea oh mi ana raa mame meto a? 3Mfe. Iro ro ana mno oh mi misti kair reto mai kʼana to fee. Menohe soh anu nashana fee tna nhai to, kbe Tuhan yoo safo mana ymit kʼanu mfi ymit kʼana weto ye. 4Tiwya menara ro miyõ mam koot13:4 Siloam to remo ro maku sau mhau mam kota ro Yerusalem. ro Siloam matu mai raa mabo 18 majat. Anu nnaut nwe fyi? Ana weto to, mno iro mawat miwer raa roto beta ro mhau mam Yerusalem a? 5Mfe. Iro wana oh mi misti kair reto mai kʼana to fee. Menohe soh anu nashana fee tna nhai to, kbe Tuhan yoo safo mana ymit kʼanu ye.”
Ara mara sau ro make fee
6Tna Yesus ykyas bofret yawe, “Ara mara sau13:6 Ara refo fo, ara ro masom ’ara’ mam mai tuan. moo mam tain anggur ro bi sait rait yno. Tna mun sau ait yamo saso make rau mam mara. Menohe ait ykai kake reto make aro fee. 7Tibyo yawe kʼait ro kmot tain reto yawe, ‘Tahun tuuf oh mi jõ tama saso ara refo make. Menohe jõ fri make aro fee! Feto to jõ tawe nyõ nfat makus sai. Mhau mros mati sai mam tain refo mkah bawya?’ 8Menohe ait ro kmot tain reto yawe, ‘Mhau ruman tahun sau naut wia. Kbe jõ tabah koh aro tber mair tna too boh aro bo beak ye. 9Tna kbe tahun rouu make ye. Soh tahun rouu mawe make fee, feto to nyõ nbis jõ tfat makus rof.’”
Mam ayõ ro raa ntmoh to, Yesus yisoh fnya ro kbor maka
10Ayõ ro raa ntmoh13:10 Ja raa ro agama Yahudi skabuk Allah mam hari Sabtu.(hari Sabat) sau to, Yesus watum bo mam samu watum ro agama Yahudi sau. 11Fai sau ro kabes sariya re kiyam tahun trion 18 oh to mama ye. Kabes reto mno tibyo fai reto kbor maka. Tna mros trot fee. 12Yesus ymat fai au refo tna ytu au mama. Tna yawe, “Tme, kiyam anyõ reto tno marak oh.” 13Tna yoo yatem yse kʼfai au abyõ si fo au mrok mros trot ye. Tna au masen mbaut Allah.
14Bi yabi ro ybo samu watum reto ymat bo ro Yesus yno. Ynaut yawe Yesus yisoh raa ro kiyam mam ayõ ro raa ntmoh (hari Sabat) to, yawe Yesus yno iro oh meto. Tibyo ait kmo. Tna yawe kʼraa msis reto yawe, “Ti trion ntamam mkah anu nno bo wanu weto beta. Feto to soh anu aro nksoh nwe raa misoh anu to, nma mam ti makin weto sau. Nma mam ayõ ro raa wanu ntmoh to ma!” 15Menohe Tuhan yawe kʼbi retait yawe, “Anu fo raa ro sioh-sah sai. Bo ro anu nwe wa to, bo weto anu nesait ja nno! Anu nkin ja skur binatang wanu ro nsia mam ayõ ro raa ntmoh. Tna anu nkuk nmo nse mata aya fe mfe a! 16Tnaut tawe kbe raa mno bo moof kʼfai au refo mam ayõ ro raa ntmoh to ye fea! Fai au fo, ku renti ro Abraham ye. Tahun trion 18 oh to, kabes yabi yno au tibyo kiyam to. Fyi, ja raa mikyak kabes frok ye mam ayõ ro raa ntmoh to, fe mfe a!” 17Yesus ykyas bo reto tna raa ro kmo Ait to, mrok hrenaut tibyo saban beta. Menohe raa msis-sas nksoh bo ro Ait yno reto. Mnaut mawe bo ro Ait yno to bo ro msai.
Raa ro Allah ybo
18Tna Yesus yawe, “Raa mana ro Allah yamo Raja ybo to mnan fi bo bawya? 19Mfi bo manaf ro maku sau. Bi sait yoo bo manaf ro maku reto yamo furere mam armato rait reto. Menohe ati ro bo manaf reto moo to, moo maut mfi ara bo feto ye. Tibyo ruu ro mfru mam ayoh to, mama tafat abyõ mam ara reto kre ye.”
20Tna Yesus yawe, “Raa mana ro Allah yamo Raja ybo to mfi bo bawya? 21Reto mnan ragi. Ja fai sau moo ragi kebet baro, sryoh mam tepung mawat. Mhau tna kbe adonan reto mrok mtar mase beta ye.”
Mato ro mtit
22Tna Yesus yamo renti mam iso maka, kbe yamoʼt Yerusalem. Yamo mam iso maka to, Ait ykyas bo kʼraa iti mam kota msya remo roto taro. 23Mam remo sau to, raa sait ytu kʼAit yawe, “Raa kebet sai aran meen mkai riof ro mase fe mfe a?” 24Yesus yawe, “Mato sau ro mtit mhau. Ntomer ntwok mam mato ro mtit reto.13:24 Raa baro mnaut mawe mato refo fret bo mawe wore wo raa mashana tna mawe Allah yamo Raja tna ybo ana. Au oh mi ana twok mam kerajaan surga. Kbe raa msis tomer twok mam mato reto menohe ana mama rere. Tibyo mtai twok fee.” 25Tna Yesus yawe, “Ati ro bi ro amah rait yasen tna yuut mato reto to, meen anu ro nros mam ati ro mato mne to ntu nwe, ‘Bobot (Tuan), nitrah mato kʼamu!’ Menohe kbe bi ait yawe, ‘Mfe. Jõ wase anu. Anu awya metait?’ 26Tna anu nwe kʼait nwe, ‘Tiwya amu niit nta nsya nyõ oh. Tna nyõ tiwya nhau iti-iti nkyas bo mam remo wamu ye oh!’ 27Menohe bi ro amah rait retait kbe haberek yikyak anu yawe, ‘Jõ wase anu. Anu awya metait? Anu fo raa ro nber safo. Nsen fooh, nmo fari tno!’ 28Kbe anu nmat Abraham, Ishak, Yakub msya nabi na ro Allah ybis mama beta. Ana weto hre mam sawro ro Allah yamo Raja ybo raa wAit. Menohe anu fo, Allah yikyak mne nhau banu. Kbe anu sraujin anu toni. Tibyo anu kbe nwia tna kanasyah toni ye. 29Kbe raa mama mbam arin aso beta. Mama hre sohmaam bo su mam wore wo Allah yamo Raja ybo raa wAit to. 30Tawe: Raa ro mfo refo mamo mtis to meen ana matim wia. Tna raa ro mfo refo matim wia to,13:30 Tiwya tinyi Allah yoo Watum ro Musa yee kʼraa ro Yahudi. Feto to ana mnaut mawe ana mesait aran to raa ro Allah ysok. Menohe Yesus yawe raa ro kro Ait oh mi Allah ysok yawe raa wAit. meen ana hah me mamo mam tis.”
31Tna raa ro Farisi baro mama mo kʼYesus tna mawe, “Nasen namo oh, be Raja Herodes saim yawe yame Nyõ!” 32Menohe Yesus yawe, “Ait tait ynan fi serigala. ⌞Ait ja hren ksuk tna yame raa.⌟ Nmo nwe kʼait nwe, ‘Yesus yawe ifo msya menrabu to, Ait yhau fares re yikyak kabes sor tna yisoh raa ro kiyam to. Tna ti ro tuuf to yno bo wAit mkak oh.’ 33Tako hawe sai Jõ tamo iso aJõ refo renti. Ifo fo, menrabu tna fjah tamo renti tamoʼt Yerusalem. Nabi ro Allah sor to, soh raa mame ana majat to, ja raa mame mam Yerusalem. 34Raa ro Yerusalem, tiwya ana ja mame nabi ro Allah majat. Tna raa ro Allah ybis mamo mkyas bokyas rAit to, ja raa ro Yerusalem mame ana majat ye. Moo fraa mai raa weto tibyo majat. Muhrin aro rau-rau Jõ srau kero ana. Tawe tatmof ana tna takrao ana tse mam wo sau. Mfi kook mabi ro makrao maku tna maut mabum kait to ye. Menohe ana to hawe ye. Feto to Jõ sraujin raa ro Yerusalem, bo ro meen mama mai kʼana: 35Ana hawe Jõ oh mi Allah kbe meen yatam ana ro mhau mam Yerusalem to u fee. Ait sikba ana akus. Kbe Jõ sikba tabam refo tna ana mmat Jõ u fee. Ana mmat Jõ fee mamo snok mam ati ro tabam refo haberek. Tna ati reto ana manwaruk mawe,
‘Ait yase toni! Tuhan ybis Ait yama to.’”
Mazmur 118:26
14Raa ro Farisi ana hawe bo Yesus yisoh raa ro kiyam mam hari Sabat
1-3Ayõ ro raa ntmoh (hari Sabat) sau to Yesus yamo yait bo mam samu raa ro Farisi sait. Ait retait raa ro yase. Tna raa ro Farisi roto baro msya guruagama baro hre mait boit su msya ana ye. Tna raa ro yafa kiyam sait twok yama. Kiyam reto mno tibyo ait yetsu beta mtun. Raa manes ro agama Yahudi weto mmat sas Yesus.14:1-3 Watum ro Musa ykom mawe raa mkah bo mam hari Sabtu ma. Tna raa weto mhar mawe ja Yesus yatmof raa ro kiyam. Feto to ana mtu mam nhaf mato wana mawe, “Kbe Yesus yisoh raa ro kiyam reto yetsu rait moof, tna yiwer Watum ro Musa oh meto fe mfe a?” Tna Yesus ytu bo kʼana yawe, “Watum ro agama ranu mbis mawe raa misoh kiyam mam ayõ ro raa ntmoh to, fe mfe a?” 4Menohe ana shait sai beta. Tibyo Yesus ybo ait ro kiyam retait tna yisoh ait. Yisoh yoof tna ybis ait yawe yamo bait. 5Tna Yesus ytu bo kʼana yawe, “Fyi, mfi bo anu nkin wefo sait, ymat ku rait, soh mfe sapi rait mbtek kayah (sumur). Mbtek kayah mam ayõ ro raa ntmoh to, kbe ait yamo fooh tubat fe mfe a?” 6Menohe ana weto sait ykyas bo si fee ye.
7Tna ana beta mamo hre mait boit. Tna Yesus ymat he ana msok yuk ro moof wia hre. Tibyo yawe bofret kʼana yawe, 8“Soh raa sait ymen fnya tna yawe anu sait yamoʼt bokyõ rait reto to, kbe nno bawya? Nyõ namo tna kbe hre mam woyõ? Ja nyõ nksoh hre mam ambar ro moof fe mfe a? Jõ tawe anu nmo hre mam ambar ro moof wia ma. Kbe raa manes sait yama bo to fyi? 9Nno kbe ait ro yakyõ bokyõ rait to yama yawe, ‘Kmo ma, nasen namo hre mam yuk roto. Yuk refo mhau kʼraa ro ati ro yama refi.’ Tibyo nyõ saban tna nasen namo hre mam tis. 10Rau ro moof to, soh raa mawe anu sait yamoʼt bokyõ rait to, nno fefo: Nmo to, hre mam tis. Tna kbe ait ro yakyõ bokyõ rait reto to, yama yawe, ‘Tafoh ajõ, nasen namo hre mam ambar ro moof rno.’ Tibyo raa taro mmat tna mawe nyõ raa ro nase. 11Tawe kʼanu tawe, ‘Awya ro bibi ait yesait to, kbe hah ye yfi bo raa ro maku. Tna awya ro susu hah ye yaku to, ait kbe yrok yase mam uu.’”
12Tna Yesus yawe kʼait ro yakyõ bokyõ rait yawe, “Soh nakyõ bokyõ to, noo taah nee kʼnafoh wonyõ ma. Noo taah nee kʼnao wonyõ, nano wonyõ, tmo wonyõ, msya raa mana wonyõ ro bobot to ma. Kbe ana weto makyõ bokyõ to moo taah mee kʼnyõ riryõn. 13Soh nyõ nakyõ bokyõ to, nmen awe, nmen raa ro kinyah, raa kair, raa ro maa msya matem bo mhai, msya raa ro masu mboh bo to. 14Ana weto kbe ska bo moof ro nyõ no kʼana reto fee. Menohe Allah kbe yno bo moof kʼnyõ to. Meen Ait yno re raa ro mhaf moof mrok masen. Tna mam wore weto to, kbe Allah yaren nyõ tu oh.”
Bobot sait ymah korat ro mase sau
15Raa sait sohmaam bo su ysya ana weto. Ait yari bokyas ro Yesus reto tna yawe, “Wore wo Allah yamo Raja ybo raa mana rAit to, raa meen hre sohmaam bo mam beto ye. Awya sai ro meen hre sohmaam bo mam beto to, kbe mhau simaut mase.” 16Tna Yesus yawe bofret yawe, “Bobot sait ymah korat ro mase sau. Tna ait yoo taah yee kʼraa mawat. 17Bo sohmaam beta raa saruk mkak. Tna bobot retait ybis sryan sait yamo yawe kʼraa weto, yawe, ‘Nma twok oh. Raa siwyan bo beta ye oh!’ 18Menohe ana mama fee. Sait yawe, ‘Kmo ma: Jõ tsui tna tama fee. Jõ kwiyat tabam baro tna fares, tna tawe mfo refo tamo tmat.’ 19Tna sait yawe, ‘Kmo ma: Tna sai jõ too sapi mana nsaa. Tna tawe tamo tse kuk sanet tno sapi weto mkuk bajak wia. Feto to kbe jõ tama fee.’ 20Tna raa sait yawe, ‘Jõ tmen fnya ajõ tna fares, kbe jõ tama fee.’ 21Tna sryan retait hah yamo yawe bo weto kʼbobot rait. Tibyo bobot retait kmo yawe, ‘Feto to namo fooh namoʼt remo tna saso raa mam iso sai: raa ro suawe, raa ro kinyah, raa ro kair, raa ro maa msya matem wana mhai, maka, msya raa ro masu mboh to. Namo nmen ana nakah nama.’ 22Sryan retait yno bo reto tna hah yama yawe, ‘Tno oh. Menohe ambar ro raa kbe mama hre mawat marak sai fares.’ 23Tna bobot retait ybis u yawe, ‘Namo fari tna saso raa mam remo ro maku ye, mam iso krewe ye. Nawe kʼraa nawe mamaʼt samu ajõ refo afo re matot. 24Tawe raa ro jõ too taah tee to, kbe mama mam korat ajõ fee saut tna sohmaam bo wojõ aro fee ye!’”
Raa mhaf wana mamo mhau msya awya?
25Raa mawat mama kro msya Yesus mam iso ro Ait yamo to. Yesus ymat ana tna ykyas kʼana yawe, 26“Raa mawat mawe kro Jõ. Ana mawat mhafri maja msya mme, mfain msya ku wana, mao na, mano na toni. Menohe mhafri Jõ kaket fee. Feto ana weto to, raa woJõ fee. Tna awya ro hasu ait yesait toni menohe hasu Jõ kaket fee, ait tait raa aJõ fee ye. 27Awya ro yawe kro Jõ to, menohe kro fee, tna yasom bo fanes ro mama mai kʼait to fee ye, ait yamo raa aJõ fee ye. Soh ait yasom ara warok rait reto ye tna ait kro Jõ ye; ait retait yamo raa aJõ.”
28Tna Yesus yawe, “Mfi bo anu nkin sait ksoh yawe sgi amah14:28 menara to; ait hre ntuu mabyoh rau to wia fea! Tna ymat pitis ro ait yse to wia afo re yhar yawe kbe sgi mkak fe mfe a? 29Soh yno bo reto wia fee, kbe ait ysair yno pondasi sai menohe sgi amah ska fee. Tibyo raa mmat tna sret ait masah tna mawe, 30‘Raa refi yawe sgi amah rait reto menohe ytai sgi mkak fee!’”
31Tna Yesus yawe, “Mfi bo raja sait yawe yafa ysya raja roto sait to; ait hre ntuu raa sbe wait kaket wia. Tna ynaut mnan wia yawe, ‘Raa sbe wojõ mabo trion 10.000 sai. Tna raja roto tait raa sbe wait mabo trion 20.000. Kbe fyi? Raa wojõ mnan fe mfe a?’ 32Soh ynaut yawe matak to fee, kbe mam wore wo byoh mhau fari fares to, ait ybis raa mamo mo kʼraja ro yafa ysya ait. Ybis ana mamo mkyas bo su kʼait. Tna ati ewok weto mtu mari iso ro moof fyi re kbe ana miranya sai moof.”
33Tna Yesus yawe, “Au oh meto: Soh raa mawe kro Jõ to, ana weto kbe mnaut bo mnan wia, tna fo kro. Awya ro hawe, ysan bo wait beta kʼAllah yatem to fee, ait retait yamo raa woJõ to fee ye.
34,35Jõ fret bo tawe, ‘Haa to ja mafah moof. Menohe mfi bo haa reto mafah fee, kbe raa mno fyi re kbe haberek mafah u? Mafer rau to aro uu fee. Haa reto mno armato moo kaket mfi pupuk ja mno to fee. Mafer ro haa reto to, marak sai. Haa reto raa moo mbeak sai.’ Anu ro nri bokyas reto to, nnaut kaket!”
15Domba sau ro marak
1Raa ro mno iro ye msya raa ro moo namabyoh (pajak)15:1 Raa ro Yahudi aro mamo pegawai pemerintah ro Roma. Tna kahren wana to, moo namabyoh (pajak) tna msan kʼpemerintah. Ja raa Yahudi roto taro mnaut mawe ana weto mamo pegawai pemerintah ro Roma to, hren ksuk raa mana wana mesait. Mnaut mawe ana weto mno iro oh meto. bo ye ja mama mo kʼYesus mari bokyas rAit. 2Tibyo raa manes ro Yahudi mmai kinya. Raa ro Farisi msya guruagama mmai kinya mawe, “Ait yiranya ysya raa ro mno iro tna hre mait bo msya ana su ee?” 3Tibyo Ait ykyas bofret kʼana yawe, 4“Mfi bo anu sait ysia domba mana 100. Tna domba weto mana sau marak. Kbe ait yno bawya? Kbe ait sikba domba mana trion 99 refo akus wia, tna hah yamo saso mana sau ro marak reto tibyo ait tru. 5Tru tna simaut toni. Yasen tubat domba reto yasom abyõ mam kbek. 6Tna hah yamoʼt amah. Snok si mam samu to, ait ymen yafoh na msya raa ro mhau kene msya ait tna yawe kʼana yawe, ‘Nma, bkyõ bokyõ! Domba ajõ ro marak reno no, jõ tru oh. Nma, anu simaut mase oh!’” 7Tna Yesus yawe, “Soh raa sait ro ja yno iro yashana to, malaikat sor kbe simaut mase feto ye. Menohe mfi bo raa mabo 99 mnaut mawe, ‘Ja amu nhaf moof sai, kbe amu nashana fyi!’ Kbe malaikat sor ro mhau mam sawro ro Allah weto to, simaut raa weto fee.”
Fai sau mmat sas pitis rau ro marak
8Tna Yesus yawe, “Soh fai sau mse pitis dirham trion nsaa. Tna soh sau mbtek marak to, kbe au mait tafoh mbo tna saso fea! Tna au moo sapu sabos kaket mam amah tibyo mkai pitis rau reto. 9Tna au masen mawe kʼmafoh na msya raa ro mhau kene msya au mawe, ‘Pitis ajõ ro riwai marak reto to, jõ fri oh! Tibyo jõ simaut mase toni! Nma, anu bkyõ bokyõ!’ 10Taja, tme na tawe kʼanu tawe, ‘Raa sait ro ja yno iro to, soh ait yashana, kbe malaikat ro Allah sor simaut toni feto ye.’”
Ku sait yamo yno bo kbik-kbak sai
11Tna Yesus ykyas bofret sau u yawe, “Raa sait tait yabe ku sme mabo ewok. 12Tna ait ro tis fi yawe kʼyaja yawe, ‘Taja, saim kta wanu ro meen nyõ shauk to, noo baro nee kʼjõ mam wore wefo.’ Tna yaja yoo kta rait saim yee ku wait mabo ewok reto. 13Ti baro firwas tna ku ro tis fi yoo bo wait msya kta ro yaja saim kʼait beta fo yasim. Yasim yoo pitis tna yasen yamoʼt oo ro fari sau. Ait yamo snok mam teto tna fo ait yno bo kbik-kbak sai. Tibyo sikowah pitis rait. Mrok marak. 14Pitis rait reto marak beta tna fo haiawyah frok mama mai mam oo reto beta. Tibyo kair mama mai kʼait. 15Tibyo yasen yamo yo kʼraa sait ro yhau mam oo reto. Yamo sryan yno bo rait. Tna bi ait ybis yawe yamo kmot fane bi wait. 16Menohe raa aro moo boit aro mee kʼait yesait yait fee. Tibyo ku ait retait hai sre tna yawe yait boit ro fane mait ye. 17Ait hre ynaut bait tna yawe, ‘Sryan ro ja mhau msya taja to, ana mhau to boit mninon. Menohe Jõ thau mam befo thai awyah thai sai! 18Feto kbe tasen tamo to kʼtaja tna tawe kʼait tawe, “Taja, jõ tno iro mai kʼAllah tna mai kʼnyõ ye. 19Jõ fi tno-na bo. Feto to nyõ ntu nawe jõ fi ku anyõ u fee. Tawe tamo sryan boh ro tno bo wonyõ sai.”’ 20Tna ait yasen hah yamoʼt oo rait. Yamo yo kʼyaja. Ait yama fari fares to, yaja ymat ait yama oh. Tna yatmof ait. Tna yhoh yamo yo ku rait tibyo yake tna hana. 21Tna ku retait yawe, ‘Taja, jõ fi tno iro mai kʼAllah ysya nyõ oh. Feto to ntu jõ nawe nare to ma.’ 22Menohe yaja yawe kʼsryan wait yawe, ‘Nmo noo ratan ro moof toni to, nkah nama fooh nse kʼait yyum. Tna noo cincin nse mam yatem. Tna noo sandal nse mam yaa. 23Tna ktan sapi ro moof sau. Anu kbe bno bokyõ, tna anu sohmaam tna simaut mase! 24Tnaut tawe kbe tmat ku ajõ refi u fee! Tiwya ait yarak menohe jõ tkai ait yama u!’ Feto to ana makyõ bokyõ. 25Ku rait ro bum yhau fares mam armato. Tna hah ye yamaʼt amah. Yama kene oh mam samu tna ait yari he raa simaut tna msyoh. 26Tna ku ro yabi refi ytu sryan sait yama tna ytu kʼait yawe, ‘Raa mno bawya re samu mnin-nin meto ee?’ 27Menohe sryan retait yawe, ‘Nao ro tiwya yamo tait, hah ye yama oh! Hah ye yama mkah riof. Tibyo naja ktan sapi ro moof sau.’ 28Yari feto to, ku yabi fi, kmo tna hawe bo twok mam amah. Tibyo yaja frok mne tna soh-soh kʼait yawe, ‘Ntruk oh!’ 29Menohe ait yawe si kʼyaja yawe, ‘Ja jõ thau tsya nyõ tahun aro rau-rau tno bo wonyõ to. Tna jõ tiwana bo ro nyõ nawe to aro fee. Tna nyõ noo bo aro naren jõ fee. Nyõ nbis kambing sau kʼjõ fee ye re ktan takyõ bokyõ tsya tafoh wojõ na ye. 30Tna nare ro tis retait tait yakah kta anyõ to, yamo. Yamo sikowah-kawah ysya fnya ro mwyah to, tna hah yama. Menohe nyõ ktan sapi sau nakyõ bokyõ ro mase naut kʼait u a!’ 31Menohe yaja yawe, ‘Tare, nyõ to ja nhau nsya jõ. Bombra ro jõ tse weto beta to, bo wonyõ oh meto. 32Nyõ nao retait, tnaut tawe kbe tmat ait u fee! Tiwya yarak menohe anu be bkai u. Tibyo anu to simaut bkyõ bokyõ kʼait fea!’”
16Bendahara ro yhar bo
1Tna Yesus yawe kuber wAit yawe, “Tkyas raa ro bobot sait. Ait ysok raa sait yamo bendahara, mkah ybo pitis wait tna yisoh bo wait beta. Ti baro firwas tna raa ro bobot retait yari he bendahara retait yisoh bo wait kaket fee, saka sikowah pitis rait. 2Tibyo bi ro bobot retait ytu ait yama tna yawe, ‘Bo ro raa mkyas mai kʼnyõ fo mabo fe mfe a? Tawe tusnok nyõ. Jõ hawe bo nyõ nbo pitis wojõ u. Nasen namo nkom daftar sau. Tna nkom pitis ro tii jõ tsan kʼnyõ to mnan si. Tna nkom bo bawya ro nyõ noo mkah pitis wojõ weto beta. Tna fo daftar reto nakah nama nee kʼjõ tmat.’ 3Bendahara refi yamo tna ynaut yyi yawe, ‘Bobot ro ybis jõ yawe jõ frok tno bo wait u fee. Kbe tno fyi? Raa taro ja mkah bo, menohe jõ fi ja ttai tkah bo fee. Tna jõ hawe bo tayoh pitis kʼraa. Kbe jõ hrenaut. 4Jõ thar iso oh! Tafoh wojõ mawat. Tamo tno bo moof kʼana afo re kbe ati ro bobot ybis jõ tufrok to, kbe ana weto mitrah amah wana kʼjõ!’ 5Raa mawat mno taman kʼbobot retait. Tna bendahara retait ynaut yawe iso ro moof to, kbe ait yno bo ro moof kʼraa weto. Tibyo yno fefo: Ait ytu ana sait-sait yama. Tna yawe, ‘Taman ro bobot retait trion ja fares mhau kʼnyõ to?’ 6Raa ro yama tinyi tait yawe, ‘Taa jõ tayoh minyak zaitun 100 tempayan16:6 Raa mnaut mawe 100 tempayan to, mnan anya 39 liter bo feto..’ Menohe bendahara refi yawe, ‘Noo aam ro taman refo tna hre nkom roto ro tna sau. Nkom minyak 50 tempayan sai.’ 7Tna bendahara retait ytu kʼait ro ewok yawe, ‘Taman ro bobot retait to trion jya fares mhau kʼnyõ?’ Tna ait ro ewok yawe, ‘Gandum 100 pikul.16:7 Raa mnaut mawe 100 pikul to, mnan anya 1000 karung bo feto.’ Menohe bendahara retait yawe, ‘Aam ro taman refo, nkom 80 pikul sai.’ 8Bendahara retait yno feto kʼraa beta ro mno taman kʼbobot retait. Yno afo re kbe ana weto ksoh ait tna kbe mse ait mam amah mato wana. Tna fo bendahara retait yoo daftar ro ykom reto yakah yamo yee kʼbobot retait ymat. Bobot retait ymat daftar reto tna yhar yawe bendahara retait sioh ait. Menohe bobot retait bibi bendahara retait yawe, ‘Nyõ nhar bo toni sai ee!’”
Tna Yesus yawe kʼana yawe, “Raa ro wase Allah to, mhar mno bo ro tabam refo su msya raa anya. Menohe raa ro mhau mam kek to, taro wase bo siwyan ana afo re meen mamo mhau mam sawro ro Allah. 9Jõ tkyas kʼanu tawe: ‘Pitis msya kta ro tabam refo to, noo nee kʼraa. Noo pitis msya kta wanu to, nno bo moof kʼraa re kbe ana ksoh anu. Bombra wanu weto mkak rof mam tabam refo. Mkak tna meen Allah yitrah amah rAit kʼanu tna kbe anu nhau nsya Ait mam sawro rAit mamo snok mam hame wajin.’”
Raa sait yisoh bo wait kaket moof
10Tna Yesus yawe, “Raa sait yoo bo wait kebet baro yee kʼyafoh sait. Tna yasen yamo. Yhau tna hah ye. Hah ye tna ymat he yafoh retait yisoh bo weto, kaket moof. Feto tibyo raa retait yhar yawe soh yoo bombra mawat yee kʼyafoh rait reto kmot, kbe yafoh retait yisoh bo mawat weto kaket moof ye. Feto ye; mfi bo raa sait yoo bo wait kebet baro yee kʼyafoh sait. Tna yasen yamo. Yhau tna hah ye. Hah ye, menohe ymat he yafoh retait yisoh bo weto kaket fee. Ait yno-na sai. Feto tibyo raa retait yhar yawe nno be ait yoo bombra mawat yee kʼyafoh rait reto, kbe yafoh retait yisoh bo mawat weto kaket fee ye. 11Soh anu nse kta aro mam tabam refo, menohe nno-na kta wanu to, kbe meen raa moo kta ro moof ati aro mee kʼanu fee ye. 12Soh anu nno-na bosatoh ro raa, kbe raa hawe bo msan bosatoh kʼanu nesait nse.”
13Tna Yesus yawe, “Ja sryan sait yno bo ro bobot sait aran sai. Ait yno bo ro bobot mabo ewok brio-brio to fee. Kbe ait knait bi ait sait tna ksoh bi ait sait. Kbe ait yari bo kʼbobot sait kaket, tna yiwana bo ro bobot sait yawe ye. Feto to tawe kʼanu tawe: Awya ybah yno bo ro Allah wAit ye tna saso kta ro tabam refo ye. Anu raa ntai nkro iso ewok weto su fee.”
14Raa ro Farisi to ja masu mase mkah pitis. Ana mari bo ro Yesus ykyas weto beta tna ana sret Ait masah. 15Tibyo Ait yawe kʼana yawe, “Anu nksoh nwe raa mmat bo moof ro anu nno. Mmat bo weto tna mnaut mawe anu raa ro nhaf moof. Menohe Allah yhar yawe anu nhaf mato wanu to mkair. Bo ro raa mbibi tna mnaut mawe moof to, Allah ynaut yawe bo weto mkair.”
16Tna Yesus yawe, “Tiwya Allah ybis Musa ysya nabi na mama mkom Watum wAit. Mam oon ro tiwya reto mamo snok mam ati ro Yohanes yama to, raa mari Watum weto to, moof. Tna fo Yohanes yama ykyas yawe Allah yamo Raja ybo raa mana rAit. Tna Jõ tsya kuber woJõ mamo wosa Bokyas ro Moof reto. Tna raa mawat mari tibyo ntomer mamo raa ro Allah ybo yfi Raja rana. 17Ja raa mnaut mawe ayoh msya tabam refo mhau yum. He mfe: Meen ayoh msya tabam refo saef marak sai. Menohe Watum weto oh mi mhau matak yum. Watum weto to, maja rau sau ro maku to, kbe susre fee.
18Awya sai ro yako fnya rait makus tna yamo ymen fnya rouu to, ait retait raa ro ywyah oh meto. Tna awya ro ymen fai ro raa roto sait yako oh to, ait retait raa ro ywyah ye.”
Bobot ysya Lazarus
19Tna Yesus ykyas yawe, “Bi ro bobot sait yhau yoof. Ja ait yyum ratan ro mabyoh maut toni. Ratan wait to ro ngknu msya sneh. Ayõ yoyo ait yhau to, ait simaut mkah bo ro ait yse mninon. 20Tna raa ro kinyah sait yasom Lazarus yhau ye. Tna raa mse ait hre kene mam amah masa ro bobot refi. Lazarus tait yetsu mbra mabet sor. Tna ait hre yayoh bo sohmaam kʼraa ro mama. 21Tna Lazarus haisre toni tibyo ynaut yawe ksoh yait boit makyõ ro mbtek mbam ambar ro bobot retait. Tna mtah mama mkas Lazarus yarak ro mabet ye. 22Ti baro firwas tna Lazarus yhai. Tna malaikat sor makah ait mamo mse hre mam yuk ro moof ysya Abraham su. 23Tna bobot retait yhai ye. Tna raa sama ait. Bobot retait tait yamoʼt sawro ro kair. Tna mam weto ykai bo ro samyoh. Ait heyut abyõ tna ymat fari, ymat he Lazarus hre ysya Abraham su mam yuk ro moof tno. 24Tna bobot retait yawe kʼAbraham yawe, ‘Taja, natmof jõ! Tafoh refo fo, mafit jõ toni oh! Tna srau fo ngkaat oh. Nbis Lazarus beru yatem mam aya tna yama yse mam hrea ajõ!’ 25Menohe Abraham yawe kʼait yawe, ‘Tare, nnaut sai oh: Tiwya naam fares to, nyõ bobot tna nse bombra beta. Tna Lazarus fi ykai bo ro mkair. Reto oh mi mfo refo ait ye yhau moof, tna nyõ ne nhau mam wo mkair riryõn. 26Tna bo weto mesait sai fee: Nyõ nhau mam yuk sau hayah tna amu nhau mam yuk sau hayah ye. Hwai mboh sau firwas wa anu. Tibyo raa ro mbam ati reto frit mamaʼt ati refo si fee. Tna raa ro mbam ati refo frit mamoʼt ati reto si fee ye.’ 27Tna bobot refi soh-soh kʼAbraham yawe, ‘Feto to nbis Lazarus hah yamoʼt tabam. Nbis yamoʼt amah ro taja. 28Tao na wojõ mabo maat mhau fares to. Nbis Lazarus yamo yo kʼana mabo maat weto tna yawe wa kʼana. Ykyas afo re ana misoh ana tna meen ana mamaʼt befo fee. Tna tru kair refo fee ye!’ 29Menohe Abraham yawe, ‘Watum ro tiwya Allah ybis Musa ysya nabi na mkom to mhau fares kʼana. Soh ana mari bo weto to, mnan sai oh.’ 30Menohe bobot retait yawe, ‘Taja, weto mnan fefares! Soh raa ro ja mhai aro mrok masen tna hah me mo kʼana to, tna mawe wa kʼana to, kbe ana mnaut iro wana tna mashana.’ 31Menohe Abraham yawe, ‘Soh ana hawe mari Watum ro tiwya Allah ybis Musa ysya nabi na mkom to, kbe ana mari bo ro raa mkyas to fee ye. Mfi bo ana mmat raa ro mhai mrok masen aro bo to, kbe ana mari raa reto fee ye.’”
17Iro msya bosmot
1Yesus yawe kuber wAit yawe, “Mam tabam refo fo, bo aro rau tko re raa mno iro. Menohe awya ro yisti re raa mno iro to, meen Allah yno bo ro mkair mama mai kʼait ro yisti retait. 2Meen ait ykai bo ro samyoh toni. Ait ro yisti re raa woJõ sait yno iro to, soh ait ysu mam aya yhai to, moof miwer bo ro meen Allah yno mai kʼait retait! Mfi bo raa mawah fraa ro maboh sau, tna make mam yamyum, tna mbeak ait mam sawan, tibyo ysu to, bo reto to, moof miwer bo samyoh toni ro meen ait ykai. 3Feto to kaket anu!”
Tna Yesus yawe, “Soh nafoh sait yno iro to, nastako ait. Tna soh ait yashana to, nhaf ase tna kmo ait ma. 4Tna soh yno iro mawat mai kʼnyõ to, tna fo hah ye yama yawe, ‘Riwai tno mkair. Tna tashana.’ Tna ait yfot yatem ysya nyõ to; kmo ait ma, nhaf kair kʼait ma. Soh ait yno iro mai kʼnyõ muhrin krema mam ti sau to, tna yama yawe, ‘Riwai tno mkair. Tna tashana.’ Soh yno feto muhrin krema ye to, kbe ne kmo ait ma.”
5Tna kuber ro Tuhan Yesus wAit mawe kʼAit mawe, “Nisoh bosmot wamu re kbe matak.” 6Tna Tuhan yawe, “Soh bosmot wanu maku sai, mfi bo makan ro maku sai, anu ntai nno bo ro msai. Kbe anu nwe kʼara sau nwe mamo mros mam sawan to, kbe mabo oh: Kbe ara reto mari tna mamo tu oh.”
7Tna Yesus yawe, “Mfi bo bobot sait ysya sryan sait. Tna sryan retait ja ykah bo mam armato ro bobot rait, soh mfe ysia domba ro bobot wait mam smok. Hreha tna sryan retait hah yamaʼt amah to, kbe bobot yawe bawya kʼait? Kbe yawe, ‘Nama fooh, noo boit nait!’ fe mfe a? 8Mfe. Kbe ybis yawe, ‘Saruk boit wojõ ro tait to wia, tna nyum ratan ro moof, tna noo boit ro jõ tait, nakah nama! Tait skak wia. Tna fo nyõ saruk boit ro nyõ nait to riryõn.’ 9Sryan yno bo ro bobot ybis sai. Tibyo ja bobot yayoh asik mase fee tna ybaut ait fee! 10Tawe anu nmo nno bo nfi sryan retait ye. Nri tna nno bo beta ro Allah ybis kʼanu. Tna nwe fefo sai, nwe, ‘Amu fo sryan boh ro Tuhan wAit. Amu nno bo ro Ait ybis kʼamu sai. ⌞Feto to bibi anu ai to ma, shait sai oh.⌟’”
Yesus yisoh raa ro mafa kusta
11Yesus yamoʼt Yerusalem. Tna iso ro yamo to, mamo mam rabin ro Samaria msya provinsi ro Galilea masuf. 12Ait twok mam remo sau fo, raa sme mabo nsaa ro mafa kusta to masen mama mo kʼAit. Ana mama kene msya Ait fee. Ana mros fari 13tna mkah mai ro mase ana soh-soh kʼYesus mawe, “Guru; natmof amu!” 14Yesus ymat ana tna yawe, “Nmo nerif netsu wanu kʼimam na re ana mha ninin anu netsu wanu wia. Ana mha ninin netsu wanu afo re ana mhar mawe anu nrok noof oh.” Tna ana mamo. Mamo sai mam iso fares fo, kusta wana mrok marak. Ana mrok moof beta. 15Ana wefo sait, ati ro ymat he ait yoof to, ait hah ye yamo yo kʼYesus tna ybaut Allah mkah ymai ro mase. 16Ait yama snok Yesus tna yaka mte hartu Ait. Tna yasu heyut yawe, “Asik mase kʼNyõ oh!” Ait retait raa ro ybam rabin ro Samaria. 17Tna Yesus yawe, “Riwai Jõ tisoh raa mabo nsaa, fe mfe a? Ro mabo krenjiit taro to miyo? 18Fyi re raa ro srim refi yesait aran hah yama tna ybaut Allah? Ana mabo ngkrenjiit to miyo?” 19Tna Yesus yawe kʼait refi yawe, “Bosmot anyõ misoh nyõ. Nasen nros tna namo oh. Riof kʼnyõ.”
Mesias yama yfi Raja tna ybo raa wAit
20Raa ro Farisi baro masen mtu bo kʼYesus. Ana mtu bo oon ro meen Allah yamo Raja ybo raa mana rAit. Ana mtu fyi re kbe ana mhar oon reto mama oh meto. Tna Yesus yawe, “Raa baro mnaut mawe, kbe raa masu mmat bo ro msai toni aro frok mam ati ro oon reto mama. He mfe. 21Tna kbe raa sioh mawe, ‘Oon rAit mama mefo!’, fee ye. Tna kbe raa sioh mawe, ‘Au mno!’, to, fee ye. Menohe nri oh! Jõ tama thau tsya anu raa oh mefo. Jõ oh mi siwyan iso re raa mamo mo kʼAllah tna Ait yamo Raja ybo ana to.”
22Tna Yesus yawe kuber wAit yawe, “Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Meen kair mama mai kʼanu. Feto to, mam oon ro mama to, kbe anu ninaut nwe, ‘Tija oh mi Ait hah ye yama fo?’ Menohe kbe anu nmat Jõ mam ati reto fee. 23Ati ro raa mawe kʼanu mawe, ‘Nmat, Ait mefi!’ Soh mfe, ‘Ait mne!’ Nri ana ma! Nhoh nmo nmat ma! 24Ati ro ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’ hah yama to, hah yama yfi rir ro mrir mam ayoh. Kbe raa beta mmat, mnan mfi bo rir ro mrir skentrat mamo mai jaro-jaro. 25Jõ fi meen hah tama u. Hah te tama mun ro ewok fefares to, Jõ thau mam tabam refo wia. Tna raa mno bo ro mkair-kar mawat mai kʼJõ. Tna raa ro mfo refo mhau to mikyak Jõ wia.”
26Tna Yesus yawe, “’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’ meen hah ye yama. Ye yama to, kbe raa mhau mno bo wana mnan si wore wo tiwya Nuh yhau: 27Ati reto to, raa sohmaam bo tna mmen fnya bo to, snok mam ati ro Nuh twok mam wiak aken rait to. Tna bo maboh mama tubor: Aya mabo mbetru ana msu beta. 28Wore wo Jo hah tama to, kbe raa mhau mno bo wana to mnan si wore tiwya Lot yhau: Raa sohmaam bo, moo bo tna masim bo wana, mhais maso tna sawyah samu bo to. 29Ati ro Lot frok ybam Sodom to, bo maboh mama tubor: Tafoh msya belerang mroh mbam ayoh, tna mait ana beta mam beto.”
30Tna Yesus yawe, “Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Meen Jõ hah tama to, kbe raa mhau mno bo wana mfi feto ye. 31Tawe: Ati ro Jõ hah tama to, soh anu sait hre abyõ mam samu anyõ kri-kri to, kbe nroh satoh bo wonyõ mbam amah mato nbo frok to ma! Tna soh anu sait nkah bo mam armato kri-kri to, hah ne namoʼt samu anyõ to ma. 32Nnaut bo ro Lot yfain mno! 33Tawe kʼanu tawe: Raa taro tomer mawe mhau bana moof mam tabam refo. Tna ana kro Jõ fee. Ana weto meen mhau hame wajin fee. Menohe raa taro mhau bana moof fee. Ana kro Jõ. Ana kro Jõ ebokfi raa sikowah ana. Ana weto oh mi meen mhau hame wajin. 34Meen Jõ hah tama tabam refo to, mti reto to, raa mabo ewok mjin mam ambar sau. Kbe malaikat woJõ mroh tubat sait tna sait yhau akus. 35Tna fnya mabo ewok hre mmuk gandum make su to ye. Kbe malaikat woJõ mroh tubat sau tna sau mhau akus ye. [ 36Raa mabo ewok mhais bo to, kbe Ait tubat sait, tna sait yakus.]” 37Tna kuber wAit mawe, “Bo weto kbe mabo mam woyõ?” Tna Yesus yawe, “Yuk ro bo mhai tna mhau akus to, kbe ruu hofyoh fru mama hre mam weto ye. ⌞Tna mam wore wo raa mno bo mkair-kar toni to, kbe meen Allah ymit safo kʼana weto mam yuk reto ye.⌟”
18Allah yfi hakim ro yoof
1Yesus ykyas bofret sau. Ykyas afo re ana mur-mur skabuk yoyo, yawe ana bitsre skabuk ma. 2Ait yawe, “Bi yabi sait yhau mam remo sau. Ait yamo raa ro ja ytu srah. Bi ait retait wase Allah. Tna ait ymat raa anya to kaket fee ye. 3Tna semit sau mhau mam remo reto ye. Tna rabu wawa au mamo mo kʼait mawe, ‘Raa sait yno bo mkair mai kʼjõ. Nama nros nsya jõ tna saak safo ajõ.’ 4Menohe bi yabi retait yikyak au. Ti baro kait ait hawe bo yari au. Tna ti sau ait ynaut yawe, ‘Jõ waa Allah fee, tna ja tari bo kʼraa anya fee ye. 5Menohe semit refo ja mama mkyas srah rau kʼjõ yoyo. Feto to jõ saak safo rau rof. Be kbe au mama mrit jõ yoyo to ma, tna mno jõ hrowyõ to ma.’” 6Tna Yesus yawe, “Ait ro ytu srah retait ja yhaf moof fee. Menohe nri bo ro yawe: Yawe kbe ait saak safo rau. 7,8Nnaut oh: Kbe Allah yros ysya raa wAit, tna saak safo rana ye. Anu nnaut nwe kbe bi Ait hre kait tna hawe bo yari boyoh raa wAit fe mfe a? Mfe, ana mayoh bo kʼAit yoyo to, Ait ja yari boyoh wana weto fooh. Tna ttu bo kʼanu tawe, Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Kbe Jõ hah tama tabam refo u. Tama u to, kbe Jõ tkai raa ro beroh smot Jõ fares aro to fe mfe a?”
Raa ro ja safuk ana tna mnaut mawe ana mesait aran mno bo ro moof
9Raa ro mros mari Yesus ykyas bo to, ana taro raa ro safuk mnaut mawe ana mesait aran mno bo ro moof. Ana ja miwana raa roto mnaut mawe, “Ana weto mno bo ro moof mnan si amu to fee.” Yesus ykyas bofret kʼraa weto yawe, 10“Raa mabo ewok mamoʼt Samu ro Allah mawe skabuk. Ait sait raa ro Farisi tna sait raa ro yoo namabyoh (pajak). 11Tna ait ro Farisi fi yros tna skabuk ait yesait yawe, ‘Jõ tayoh asik mawat kʼNyõ tawe jõ tnan fi raa ro mno bo mkair fee: Jõ tsyõf bo fee, jõ tno bo ro mkair fee, jõ raa ro twyah fee, tna jõ tfi ait ro yoo namabyoh refi fee ye. 12Hari minggu sau jõ tiyas boit ro tait muhrin ewok. Tna bombra ro jõ too to, tsan sepersepuluh kʼNyõ.’ 13Menohe ait ro ja yoo namabyoh retait yros bait fari tna yanwaruk, tna yai yatmato skabuk yawe, ‘Allah natmof jõ ye, jõ fi raa ro tno iro.’” 14Tna Yesus yawe, “Ait ro ja yoo namabyoh retait skabuk mkak tna yasen yamo bait. Tna ait ro Farisi retait skabuk mkak tna yasen yamo bait ye. Tkyas kʼanu tawe: Allah ymat ait ro yoo namabyoh retait tna yawe ait raa ro yhaf moof. Menohe Allah ymat raa ro Farisi retait tna yawe ait raa ro yhaf moof to fee. Awya ro safuk yawe ait u kar to, kbe Allah yno ait haberek yamo raa kinyah. Tna awya ro yamo raa kinyah to, kbe Allah yno ait haberek yamo raa ro mase riryõn.”
Yesus skabuk ku mkek re Allah yno bo ro moof kʼana
15Tna raa mbo kukek wana mama mo kʼYesus. Ana mama re kbe Ait yse yatem abyõ kukek wana tna skabuk re Allah yno bo ro moof kʼana. Kuber ro Yesus mmat feto, tna ana mastako raa weto. 16Menohe Yesus ytu kukek weto mama. Tna yawe kuber wAit yawe, “Nitsre ku kinyah weto mama mo kʼJõ. Nwe wa ana to ma! Raa ro mama mo kʼJõ mfi kukek wefo fo, mhaf wana to, Allah ksoh. Ana oh mi mamo raa mana ro Allah yamo Raja ybo to. 17Menohe, Jõ tawe, Awya ro hawe mama mo kʼJõ mfi kukek wefo fo, kbe ana masen mamo raa ro Allah yamo Raja ybo to fee.”
Raa ro mamo bobot to, ksoh mawe Allah mbo ana to, bo mnan-nan fee
18Bobot sait yamo raa manes, ja ybo raa mam remo rait. Tna ait ytu kʼYesus yawe, “Guru; Nyõ fi raa ro nhaf moof! Jõ kbe tno bo bawya re kbe meen Allah yno jõ thau hame wajin?” 19Tna Yesus yawe, “Fyi re nyõ nawe Jõ fi raa ro thaf moof? Raa aro mhaf moof fee. Allah yesait aran sai yhaf rAit moof. 20Nyõ nhar watum ntraa ro tiwya Allah ybis Musa ykom yawe raa wAit mari tna mno. Au oh mefo:
‘Nwyah ma! Name ajat ma! Nsyõf bo to ma! Siroyõ ma! Nmat nja msya nme na to kaket!’”
Ulangan 5:16-20
21Raa manes retait yawe, “Bosi weto tiwya taban tkek fares to, tno beta oh.” 22Yesus yari feto tna yawe, “Bo sau nyõ nno fefares to: Namo nasim kta wonyõ beta. Tna nsaim pitis weto kʼraa ro bo marak. Soh nno bo reto to, nyõ name kta mam sawro ro Allah oh meto. Tna fo nama nkro Jõ.” 23Ait retait bobot toni. Tibyo yari bokyas ro Yesus reto to, ait srau hri. 24Yesus ymat ait tna yhar yawe ait sraujin. Tna yawe, “Raa ro bobot masen mamo raa ro Allah yamo Raja ybo to, min toni syok. 25Kak unta maboh sau tomer twok mam sii hren soo to, mnan-nan baro ye. Menohe raa ro bobot tomer yamo raa ro Allah yamo Raja ybo to min toni.”
26Tna raa ro mros mari bokyas ro Yesus ykyas reto mtu kʼAit mawe, “Soh feto to, raa awya meen ykai riof?” 27Yesus yawe, “Anu raa nesait ntai nno riof kʼanu fee. Menohe Allah yno riof kʼanu saah. Ait ytai yno bo bawya sai.” 28Tna Petrus yawe, “Amu wefo nsen sikba bombra wanu beta afo re nma kro Nyõ oh.” 29Yesus yawe, “Ae, nnaut: Raa baro ntomer masen mamo raa ro Allah yamo Raja ybo. Ana mawe bo ro ati toni meto. Tna Allah ybis ana mamo mno bo wAit to, tibyo sikba samu rana, sikba mfain, mao, maja, mme, kukek wana bo to, Allah ymat. 30Kbe ana weto mkai bo weto mninon renti mam tabam refo, tna meen mkai roon ro hame ye.”
Kbe raa sikowah Yesus tna mame yajat
31Yesus ytu kuber wAit mabo 12 weto, yawe ana mesait mama siret su. Tna yawe, “Tiwya Allah ybis nabi wAit mama mkom bombra ro kbe btek mai kʼJõ. Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Anu bmoʼt Yerusalem mefo. Anu snok mam Yerusalem to, bo ro btek mai kʼJõ to, mnan si bo ro nabi na mkom wia weto. 32Ana mkom mawe kbe raa moo Jõ msan kʼraa ro wase Allah. Kbe ana mamus Jõ, mno bo mkair kʼJõ, tfeh oot kʼJõ, 33tna moo too mmok-mak Jõ, tna kbe ana mame Jõ tajat ye. Tna ti ro tuuf to, kbe Jõ trok tasen.” 34Bokyas rAit reto to, kuber wAit aro mhar kbet fee ye. Maja rau to Allah yno re ana mnaut fee. Ana wase mawe, “Ait ykyas bawya sai meto ee?”
Yesus yisoh raa ro yasu mboh
35Yesus yama kene snok mam kota ro Yerikho, tna raa ro yasu mboh sait hre mam iso yayoh bo. 36Raa retait yari he raa mawat frit tna ytu yawe, “Bawya meto?” 37Tna raa mawe, “Yesus ro ybam Nasaret frit iti metait.” 38Tibyo ait ro yasu mboh retait ytu yawe, “Yesus, Ku ro Daud;18:38 Bokom ro Allah mawe Mesias ro meen yama tait, ybam kube ro raja Daud. Raa ro agama Yahudi beta mhar bokom reto. Feto to ana mtu Mesias yasom ‘Ku ro Daud’ ye. natmof jõ!” 39Raa ro mamo msya Yesus to kmo bhah ait mawe, “Shait!” Menohe ait beroh ytu fari renti yawe, “Ku ro Daud, natmof jõ!” 40Tna Yesus yros tna ybis yawe raa mbo ait ro yasu mboh retait mbo mama mo kʼAit. Yama, tna Yesus ytu kʼait yawe, 41“Nyõ nksoh nawe Jõ tno bawya kʼnyõ?” Tna ait yawe, “Tuhan; jõ ksoh tmat bo ye!” 42Tna Yesus yawe, “Soh feto; tbis tawe, ‘Nmat bo oh!’ Bosmot anyõ misoh nyõ meto.” 43Mam weto si fo, ait yrok yasu maah tna ymat bo. Tna yasen kro Yesus yamo. Yamo tna bibi Allah. Tna raa mawat mmat bo reto ye. Tibyo ana bibi Allah ye.
19Yesus ysya Zakheus
1Yesus ⌞ysya kuber wAit mamo kri-kri mam iso ro Yerusalem.⌟ Tna mam iso maka to, ana snok mam kota ro Yerikho. 2Tna bobot sait yasom Zakheus yhau mam beto. Ait fi raa ro yamo pegawaipemerintah ro Roma tna ait aban mana pegawai taro sor ro moo namabyoh (pajak).19:2 Ana weto to kah rana to, moo pitis mbam raa tna mee kʼpemerintah ro Roma.3Ait fi raa ro yabuf.
Raa mawat mama mmat Yesus. Tna bi Zakheus tomer yawe ymat Yesus ye. Menohe raa msis-sas mburut wa ait tibyo ymat Ait fee. 4Tibyo ait yhoh yatim mam iso ro Yesus yamo reto, tna yaut mam ara sau tna hre abyõ mam uu. Ait hre abyõ mam uu tna ymat Yesus yamo mam te. 5Yesus snok mam ara mair refo tna heyut ymat mam ara refo abyõ tna ymat Zakheus, tna yawe, “Zakheus, nroh fooh! Ayõ refo Jõ tawe tama hre iti mam amah anyõ.” 6Zakheus yroh fooh tna ymen Yesus yamoʼt amah rait. Ymen Yesus feto, Zakheus simaut mase. 7Menohe raa msis-sas weto mmat feto tibyo mmai kinya mawe, “Ait yhau mam amah raa ro ja yno iro rait!” 8Ana mbewok hre mkyas bo tna Zakheus yawe yisoh bo mkair ro tii yno. Tibyo yasen yawe, “Tuhan; kta wojõ to, kbe jõ saim hariyah jaro tee kʼraa kinyah. Tna pitis namabyoh ro raa moo mee kʼpemerintah to, tiwya jõ too pitis hair to, jõ too mabyoh mnan si fee. Tawe kbe jõ tisya pitis reto kʼraa. Tisya tna too taro tur ye kʼraa weto muhrin jiit naut.” 9Tna Yesus yawe kʼait yawe, “Ayõ refo raa ro mhau mam amah anyõ refo mkai riof ro mase. Nyõ fi nbam raa mana ro Abraham wait ye. 10Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Tna Jõ tama saso raa ro mamo marak amo, tna tno re ana mkai riof ye.”
Raja sait yawe sryan baro misoh bo wait wea
11Tna Yesus hre iti mam amah ro Zakheus mam Yerikho fares. Yerikho to kene mam kota Yerusalem. Tna raa mnaut mawe oon ro Allah yamo Raja ybo raa mana rAit to, kbe mama fooh.19:11 Raa ro Yahudi minaut mawe fooh re Allah yamo Raja ybo raa mana rAit to. Menohe ana mnaut mawe ati ro Mesias yama to, kbe Ait yamo Raja mam tabam refo. He mfe. Yesus ykyas bofret refo afo re ana srau bo ro Allah saim. Ana mnaut mawe ati ro Yesus yamoʼt Yerusalem to, kbe mabo rauk. Tibyo Yesus ykyas bofret sau afo re misoh bonaut wana ro sre meto. 12Yawe, “Bobot sait ksoh yawe yamo gubernur ro ybo rabin rait. Feto to, ysaim yawe kbe yamoʼt oo ro fari yo kʼraja ro ybo rabin weto beta. Yamo yayoh kʼraja retait yawe afo re ybis ait yamo gubernur mam rabin rait ro ja yhau. Tna fo kbe hah ye yama ybo raa ro mhau mam rabin rait ro ja yhau. 13Bobot retait yasen yamo fefares to, ait ytu sryan wait mabo trion nsaa mama mo kʼait. Tna yawe kʼana yawe, ‘Kbe jõ tamoʼt oo ro fari. Tamo tna thau kait baro mam teto. Wore wo jõ tarak fares to, tawe anu nhau nisoh bo wojõ kaket wea. Jõ too pitis trion nsaa refo tna saim sau kʼanu aro sait-sait. Tawe tfyah pitis wefo makit renti.’ Tna bobot retait yasen yamo. 14Menohe raa ro rabin rait ro ja yhau to, knait bobot retait. Tibyo ana mbis raa baro mamo mo kʼraja retait mam oo ro fari reto ye. Mbis raa weto mamo mawe soo kʼraja retait mawe, ‘Amu hawe bobot retait yamo gubernur!’ 15Menohe mam oo ro fari reto raja retait yari ana fee. Ait ybis yawe bobot retait yamo gubernur mam rabin rait reto. Bobot retait yhau kait mam teto tna yasen hah ye yamaʼt rabin rait ro ja yhau. Snok mam amah rait to, tna ytu sryan wait mabo trion nsaa weto mama mo kʼait. Tna ait ytu pitis ro tiwya ait fyah kʼana weto, yawe, ‘Anu tru amot mafer renti aro fe mfe a?’ 16Sryan ro tinyi yama tna yawe, ‘Bobot, jõ fyah pitis anyõ reto, tna taru amot rau trion nsaa.’ 17Bobot retait yawe, ‘Nyõ nno bo ro moof oh! Taa nyõ mur-mur nno bo wojõ ro maku to, nisoh nno moof. Feto to jõ teta nyõ namo raa ro nase nasen nbo kota trion nsaa.’ 18Sryan ro ewok yama tna yawe, ‘Bobot, jõ fyah pitis anyõ reto tna tru amot rau trion maat.’ 19Bobot retait yawe, ‘Moof. Feto to, jõ teta nyõ namo raa ro nase nasen nbo kota trion maat ye.’ 20Tna sryan ro tuuf yama yawe, ‘Taja, pitis anyõ mefo. Tii jõ too hawee sau tna sro pitis anyõ, tse mam amah sai. Jõ te tamo tno mafer renti aro fee. 21Jõ twaa kʼnyõ. Tnaut tawe nyõ fi raa ro ja safo triar. Nyõ safo triar tna noo baah raa tna naru amot mawat. Nno mkah bo manhai anyõ fee. Ja nyõ nryoh kake mam armato ro nyõ nyum fee.’ 22Tna bobot retait kmo. Tna yawe kʼait yawe, ‘Bokyas anyõ reto mnan si. Mkah bawya nyõ hawe nisoh bo wojõ mamyot bo ro tawe! Nyõ nno mkair meto! Nyõ fi sryan ro nkair. Riwai nyõ nawe jõ saso amot mkah bo manhai ajõ fee. Tna nawe jõ tryoh ara make ro jõ tyum fee ye. 23Menohe nyõ noo pitis ajõ nisoh re noo mafer mawat fee! Rau ro moof to, nyõ noo pitis ajõ reto nee kʼraa re ana misoh tna mafer mawat! Nno feto re kbe jõ tama tru pitis reto mkah amot rau!’ 24Tna bobot retait yawe kʼraa ro mros mam weto yawe, ‘Ntak pitis ajõ mbam sryan retait yatem. Tna noo nee kʼsrian ro ybo pitis nsaa retait!’ 25Menohe ana ro mros mam weto mawe, ‘Bobot; raa retait ybo pitis nsaa oh!’ 26Tna bobot retait ykyas kʼana yawe, ‘Tawe: Awya ro yisoh bo wait kaket moof, kbe raa moo bo taro naut miryõ kʼait ye. Menohe awya ro hawe yisoh bo rait kaket to, kbe raa mrof moo bo rait ro yse weto beta mkak. 27Tna tawe nmo nfot raa ro mamo byoh, ro mawe ana hawe bo jõ tamo raja tbo ana to. Nmo nfot ana beta, nbo nma, tna nme ana mam befo re jõ tmat mkah tasu ajõ ye.’”
Yesus twok mam Yerusalem tna raa smar-smar mtar-tar Ait mamo
28Yesus ykyas bo weto mkak, tna fo yasen yamo. Ait ysya kuber wAit mamo mam iso ro Yerusalem fares. 29Tna ana snok remo ro Betfage msya remo ro Betania. Remo weto mhau mam Faut ro Zaitun. Tna Yesus ybis kuber wAit mabo ewok matim wia. Ait yawe, 30“Ntim wia, nmoʼt remo reto. Tna twok nmo to, kbe nkai keledai maku sau raa make mros wea mam weto. Keledai maku reto raa maut hre mam uu fefares. Nmo skur keledai reto tna nkuk nma. 31Soh raa mtu bo kʼanu mawe, ‘Anu skur keledai reto mkah bawya?’ Anu nwe kʼana nwe, ‘Tuhan ybis.’” 32Tibyo ana mbewok mamo tna mmat mnan si bo bawya ro Yesus riwai ykyas kʼana. 33Ana skur kri-kri fares, tna raa ro keledai rana mama mtu kʼana mawe, “Anu skur keledai ramu reto mkah bawya?” 34Ana mawe, “Tuhan ybis.” 35Ana mkuk keledai reto mamo mee kʼYesus. Tna mrus jubah wana mnin keledai kbor. Tna mse Yesus hre abyõ. 36Ana mamo renti. Mamo mam iso tna raa tom jubah wana ntar-tar anya mam iso iti. Tna Yesus ykah keledai yber iti yamo yamo.
37Kene wo frok mam Yerusalem to, iso ro ana mamo reto mroh mbam faut ro Zaitun. Tna raa mawat ro ja kro Ait mamo mtar Ait. Raa weto tii mmat bo msai sor ro Yesus yno. Tibyo ana bibi Allah mkah mai ro mase. Tna ana smar-smar mtar-tar Ait mamo ye. 38Ana mawe kʼYesus mawe,
“Nyõ nase toni! Nyõ fi Raja ro nama mkah Tuhan yatak rAit! Nyõ nama mam Tuhan yasom! Kbe Nyõ nisoh iranya raa msya Ait! Nbaut Allah ro yhau mam sawro rAit!”
Mazmur 118:26
39Raa ro Farisi baro ro mmat feto mawe, “Guru; nbis raa ro kro Nyõ weto shait!” 40Menohe Yesus yawe, “Soh tbis ana wefo shait to, kbe fraa wofo masen mmai. Mtu mawe, ‘Ait retait Raa ro yase! Nbaut Ait oh!’”
Yesus sraujin raa ro Yahudi
41Yesus snok mam Yerusalem makit rau to, Ait sraujin tna yawia. 42Tna yawe, “Jõ ksoh tawe anu ro nhau mam Yerusalem to nhar nwe Jõ tama afo re tisoh iranya wanu nsya Allah. Menohe anu hawe nri bo ro Jõ tawe. Tibyo kbe anu aro srau fee. Kbe anu nhar bo ro Jõ tno reto fee ye. 43Raa ro mamo byoh kʼanu to meen mama. Mama mros mur mbusyit anu. Tna kbe masen frok sker mam jaro-jaro. 44Kbe raa sbe mame anu msya kukek wanu. Tna ana misasi amah wanu. Tibyo bofir (tembok) ro amah wanu to, smut frut-frat beta; sau mhau mros fee. Allah yama yawe sotak iro wanu, menohe anu wase Ait. Tibyo bo ro mkair weto kbe mama mai kʼanu.”
Yesus twok mam Samu ro Allah
45Yesus yamoʼt Samu ro Allah. Ait twok Samu reto bohra rau, tna ymat he raa hre masim bo wana. Tna Ait yhaf aya yasen yikyak ana. 46Yawe,
“Bokom ro Allah mawe, ‘Samu aJõ fo mkah bo raa skabuk. Menohe anu nma sikowah Samu refo sai!’”
Yesaya 56:7; Yeremia 7:11
47Rabu wawa Yesus ykyas bo mam Samu ro Allah. Tna imam manes ro agama Yahudi, msya guruagama, msya raa mabi taro sor to, saim mawe mame Ait yajat. 48Menohe raa taro sor beta mari bokyas rAit tna kbo matak. Tibyo raa manes weto mkai iso ro mame Ait aro fee. Ana mnaut mawe kbe raa weto hafrah. Ana hawe bo mno raa kmo.
20Awya ro ybis Yesus yno bo ro ja Ait yno meto?
1Ti sau Yesus betoo watum ro Tuhan tna ykyas Bokyas ro Moof (Injil) mam Samu ro Allah. Ykyas bo to, raa manes ro agama Yahudi mama: Imam manes, guru agama, msya raa mabi wana ye. Ana mama tna mtu bo kʼAit mawe, 2“Awya oh mi ybis Nyõ, re Nyõ nama nno bo wefo fo? Tna awya oh mi yoo yatak rait yee kʼNyõ fo?” 3Yesus yawe, “Feto Jõ ttu si bo sau kʼanu ye, tawe: 4Yohanes Pembaptis, Ait retait raabis ro Allah fe mfe a?” 5Raa manes weto mkyas kʼanya mawe, “Soh bwe Allah oh mi ybis ait to, kbe Yesus yawe, ‘Feto tna fyi re anu ntu sioh bo ro Yohanes yawe?’ 6Raa wefo mnaut mawe Yohanes tait nabi ro Allah ybis yama. Feto soh anu bwe raa sai ybis ait to, kbe raa makin kmo. Tibyo moo fraa mai anu bjat!” 7Feto to ana mawe kʼYesus mawe, “Amu wase ye.” 8Tna Yesus yawe, “Feto Jõ ye te tkyas tatak aJõ ro tno bombra wefo kʼanu fee.”
Bofret raa ro kmot armato ro anggur
9Tna Yesus ykyas bofret kʼana yawe, “Bobot sait yyum anggur mara mawat mam tabam rait. Tna ait ybis raa baro yawe ana mkah tna kmot armato anggur rait reto wea, kwiyat kʼana. Ait yawe kbe ana moo make rau to, saim baro hayah kʼait. Tna bobot retait yasen yamoʼt oo roto. Ait yhau mam teto kait. 10Tna soo ro anggur mara wait weto make manes to, bobot retait ybis sryan rait sait hah yamoʼt tabam rait, yamo yo kʼraa ro kmot armato reto. Bobot retait ybis sryan retait yawe, ‘Nkyas kʼana ro kmot armato ajõ nawe ana mryoh anggur make aro moo mee kʼnyõ. Tna noo anggur make weto nakah nama nee kʼjõ.’ Tna sryan retait yasen yamo. Yamo snok mam armato ro bobot rait reto. Menohe raa ro kmot armato weto to huwya mai sryan retait. Ana mikyak ait. Tibyo ait hah ye ybo anggur aro fee. 11Feto to bobot retait ybis sryan rait roto sait u yamo. Sryan ro ewok retait yamo. Yamo snok mam armato ro bobot rait reto tna raa ro kmot armato reto huwya mai ait ye. Ana mamus ait ye tna mikyak ait. Tibyo hah ye yamo tna ybo anggur aro fee ye. 12Tna bobot retait yasen ybis sryan rait ro tuuf yamo u. Menohe raa mai ait tna yakah yaaf. Tna ana kmo wer mikyak ait mnan ana mbewok ro tinyi ye mawe, ‘Hah namo tno!’ 13Tna bobot retait ynaut yawe, ‘Kbe tno bawya u? Tnaut tawe tbis ku ajõ ro tksoh refi yesait yamo rof. Kbe ana waa ait tibyo mmat ait rauk.’ Tna ku ait yasen yamo. 14Menohe raa ro kmot armato anggur reto mmat he ku ait yama. Tna ana mkyas kʼanya mawe, ‘Ait ro meen shauk armato refo yama mefi! Ait refi yhau ma! Nma, anu bme ait yajat to, afo re meen armato refo mhau kʼanu!’ 15Tibyo ana mfot ait mkuk makah mamoʼt armato mne tna mame ait yajat.”
Tna Yesus ytu yawe, “Bobot ro armato rait retait kbe yno bawya kʼana ro kmot armato reto? 16Kbe ait yama yame raa weto tu. Tna ysan armato anggur reto kʼraa roto taro.” Ana mabi ro agama Yahudi mari feto, tna mawe, “Aha! Mfe!” 17Menohe Yesus ymat ana tna yawe, “Nnaut Bokom ro Allah far-far refo: Fyi re Bokom ro Allah mkyas bo refo?
‘Raa saso fraa mawe sgi samu sau. Ana mmat fraa sau mawe mkair. Fraa reto to, ana hawe. Tibyo moo mbeak makus. Menohe ana wase bo fraa reto oh mi fraa ro ati.’20:17 Yesus fret bo yawe Ait yesait yfi fraa ro ati reto. Ait fi Mesias, menohe raa wase. Tibyo ana mikyak Ait.
Mazmur 118:22
18Awya ro mbtek yai abyõ mam fraa reto to, kbe sasyoh. Tna awya ro fraa reto mbtek mai to, kbe rarin-raran ye.” 19Guruagama msya imam manes weto mhar mawe Yesus ykyas bofret reto ykyas mai kʼana. Tibyo ayõ reto ana saim iso re kbe mfot Ait. Menohe ana waa mfot Ait mam wore raa makin mmat. Ana mnaut mawe kbe raa weto kmo ana. Tibyo mfot Ait tetara mam weto fee ye.
Bo ro Kaisar wait
20Raa manes ro agama Yahudi mmat tan bo ro Yesus yno. Mnaut mawe iso ro moof to, soh ana mari Ait ykyas bo aro ro sre to, kbe ana mamo misisi bo reto kʼgubernur.Gubernur retait, raa ro Roma, tna ait yase re kbe yoo safo mana ymit kʼYesus. Feto tna raa manes weto mbis raa baro, mawe ana mamo ti te kro Yesus tna mari bo ro yawe. Mbis mawe ana mamo wan-wan mfi raa ro mhaf moof tna mtu bo baro kʼAit. 21Tibyo raa weto mamo mo kʼYesus mawe, “Bi Guru; amu nhar nwe bo beta ro Nyõ nkyas to, bo mabo. Nyõ nkyas bo ro Allah ybis yawe anu bno, nkyas mnan si. Tna Nyõ waa raa ro manes fee. Nyõ beroh nkyas bokyas ro Allah kʼawya sai. Tna iso ro Allah to, ja Nyõ nerif abyõ kʼraa to, nmyõt bo fee ye. 22Feto to amu ntu bo kʼNyõ nwe: Allah ksoh yawe anu mbero namabyoh (pajak)kʼKaisar20:22 Kaisar to som ro raa mafan raa ro yamo raja ybo bangsa ro Roma beta. Yudea, wore raa ro Yahudi ja mhau to, msya provinsi roto taro to, mhau mam bangsa ro Roma. (Matius 22:21) fe mfe a?” 23Menohe Yesus yhar yawe ana mamo wan-wan sai. Tna yawe, 24“Noo pitis mauf sau nee kʼJõ tmat wia. Gambar refo fo msya awya yasom rait mefo?” Ana mawe, “Kaisar.”25Tna Yesus yawe, “Soh feto, bo bawya ro Kaisar rait to, noo nee Kaisar. Tna bo bawya ro Allah rait to, noo nee kʼAllah.” 26Raa mawat mros mari bo ro Yesus ykyas weto. Tna bo ro ykyas to, yweh kbet fee. Tibyo raa ro mamo byoh weto mrok shait sai tna miskawowo mari bokyas ro Yesus reto.
Raa ro mhai meen mrok masen fe mfe a?
27Tna fo raa ro Saduki baro mama mo kʼYesus. (Raa ro Saduki to raa ro agama Yahudi ye, menohe ana ja mnaut mawe raa ro mhai to, meen me mrok masen fee.) 28Ana mtu kʼAit mawe, “Bi Guru; tiwya Musa ykom yawe, ‘Soh raa sait yhai tna ait sano. Semit reto kbe yao kro mkah yabe ku aro mkah shauk biin ait ro yhai retait.’ 29Tna amu ntu bo kʼNyõ nwe: Mfi bo raa sme mabo ngkrema mao kʼanya mhau. Tna ro bum ymen fai sau, he ait sano tna yhai. 30Tna ait ro ytan kro semit rana. Menohe ait sano tna yhai ye. 31Feto ye yao ro tuuf yama kro semit rana naut menohe yabe ku aro fee ye. Feto ye mnan anya sai mamo snok ro ngkrema beta. 32Tna fai reto mhai ye.” 33Tna raa ro Saduki weto nti te mtu Yesus mawe, “Meen ati ro hai mrok masen to, awya yfain fai reto? Tiwya ana mabo ngkrema ye mfain fai au reto ye fe mfe a?”
34Yesus yawe, “Raa ro mhau mam tabam refo to, ja mmen fnya. 35Menohe meen raa mno feto fee. Allah ysok raa taro yno ana mrok masen. Mam makyon ro mama reto to, ana weto kbe mhau mam sawro ro Allah. Ana kbe moo fnya fee. Tna fnya weto kbe mamo msya raa fee ye. 36Kbe meen ana mnan fi malaikat sor. Tibyo meen mhai u fee. Allah yno ana mrok masen. Tibyo ana to ku ro Allah wAit. 37Nnaut bokom ro Musa tiwya ykom: Ti sau Allah ykyas bo kʼMusa. Musa yari mai rAit mam ara kinyah-kanah sau. Ara reto smut mait warah. Tna Allah yawe,
‘Jõ fi Allah ro Abraham, Ishak msya Yakub ja mbaut.’
Keluaran 3:6
38Allah yawe feto tibyo anu bhar bwe hohos wanu weto ro mhai ooh oh, ana mhai tibyo fee. Menohe Allah yawe ana mhau mam sawro rAit smot Ait fares to. Raa ro mhai oh, Allah yawe ana weto mhau fares.” 39Tna guruagama baro mawe, “Bokyas aNyõ to moof ati.” 40Tna raa aro ter-ter mtu bo kʼYesus u fee.
Mesias tait Kube ro raja Daud ye, menohe Ait Raa ro yase yiwer Daud ye
41Tna Yesus ytu bo kʼana yawe, “Ja raa mawe kbe Mesias tait Kube ro Raja Daud.20:41 Feto tibyo ja raa mnaut mawe kbe Mesias yamo Raja mfi raa sai. Mawe kbe Ait yamo Raja ybo raa mam tabam refo.42Menohe Raja Daud yesait, ati ro ykyas Mesias to, ytu Ait yawe, ‘Tuan ro ybo jõ.’ Mam aam ro Mazmur Daud ykom yawe:
‘Tuhan yawe kʼTuan ro ybo jõ yawe, “Nama, hre nsya Jõ mam ati ro tatem ati; hroh ro mase reto. Hre wea. 43Tna raa ro byoh, raa ro srau kair kʼNyõ to, meen tno ana mbtek mam mte. Kbe Nyõ naa nber ana weto. Tna Nyõ nros natak abyõ ana, nbo ana.”’
Mazmur 110:1
44Mam bokom far-far reto to, Daud yesait ykyas Mesias yawe, ‘Ait fi Tuan ro ybo jõ’.20:44 Ykyas feto Daud yawe Mesias tait yase yiwer ait. Feto to fyi re raa mnaut mawe, Mesias tait raa sai a? Fyi re raa mawe Ait fi Kube ro Daud?”
Kaket anu be kbe guru agama miwro anu
45Raa beta hre mari bo ro Yesus ykyas fares. Tna Ait yawe kuber wAit yawe, 46“Kaket anu be kbe guru agama miwro anu! Ana ja hasu bo myum ratan ro moof tna hasu bo raa bibi ana tna ksoh mawe raa mmah meen kʼana wore mamo mam pasar bo. Ati ro ana mamoʼt samu watum soh mfe mamo sohmaam bo msya raa roto to, ana ja msok ambar ro moof tna mhre mam weto. 47Ana skabuk miyõ wer afo re raa mmat ana. Raa mmat feto tna mnaut mawe ana raa ro ja mno bo moof sai. Semit mnaut mawe ana raa ro ja mno bo ro moof, tna ana miwro semit weto tna mtak amah wana ye. Feto to, meen bo ro mkair toni mama mai kʼana tu oh.”
21Semit sau ro habenis fee
1Yesus ykyas bo mam Samu ro Allah fares. Tna ymat raa ro bobot baro mamo mbero pitis wana mam yuk ro raa msan bosan wana kʼTuhan.2Tna ymat semit sau ro suawe ye. Au mamo mbero pitis mauf rau ewok sai. 3Tna Yesus yawe, “Nri oh: Semit refo mbero pitis rau mawat miwer raa roto beta. 4Ana roto beta mbero kebet sai mbam kta wana ro mninon. Menohe semit refo mse bosatoh mawat fee. Au msan bo wau beta kʼTuhan.”
Samu ro Allah meen matu
5Raa taro tawyõ Samu ro Allah tna mawe raa mfen fraa ro moof toni tna mse. Tna raa msan bo wana ro moof toni to, fayir Samu reto ye. Yesus yawe, 6“Bo beta ro anu nmat wefo meen matu. Meen raa mitrah Samu reto. Tna kbe tembok msya fraa sau bo mhau ntar-tar anya feto fee. Meen fraa weto skik beta mbtek mai mam tabam.” 7Ana mtu bo kʼYesus mawe, “Guru; tija re bo ro Nyõ nkyas weto mabo to? Kbe amu nmat bo bawya re nhar nwe bo ro Nyõ nawe weto kene wo mabo?”
Meen bo ro mkair mama mai kʼraa
8Yesus yawe, “Kaket anu! Nno be raa mama sioh besruf anu. Jõ fi Mesias sait aran. Menohe meen raa mawat mama to, sruf bo mawe ana Mesias ybam kʼAllah. Tna kbe ana mawe, ‘Ayõ rau kene wo sboh oh!’ Nri ana ma! Kro ana ma! 9Kbe anu nri he raa rabin taro mame anya tna mafa mnin-nin. Bo weto kbe mabo tu oh. Menohe waa ma: Bo weto kbe frok matim wia. Bo weto frok mama tna ayõ rau sboh fefares. 10Tna raa ro bangsa sau kbe masen mame anya msya raa ro bangsa roto taro. Tna raa ro raja sait ybo kbe masen mame anya msya raa ro raja roto taro mbo ye. 11Kbe iin ro mase toni frok. Tna haisre msya hayama kbe mai raa mam rabin jaro-jaro. Raa mawat kbe kiyam tna mhai. Tna kbe Tuhan yno bo ro mase mam ayoh abyõ. Raa beta kbe mmat tna waa. 12Bo weto mama fefares to, kbe raa mama mfot anu. Anu fo kuber woJõ. Au oh mi kbe raa mfot tna sikowah anu. Kbe ana makah anu mamoʼt samu watum ro Yahudi. Tna fo ana mbo anu mamo mbu mam bui ye. Tna ana makah anu mamo msan kʼgubernur taro msya raja na taro sor ye. 13Bo mkair weto meen mai kʼanu. Menohe mafer rau ro tis to moof. Jõ bitsre bo reto mai kʼanu afo re kbe anu nkyas Jõ tasom kʼraa ro mase weto. 14Nnaut myum-yam bokyas ro kbe anu nkyas si kʼraa weto to ma: 15Kbe Jõ tesait besi bonaut msya bokyas ro moof kʼanu, re kbe anu nkyas. Bokyas ranu reto kbe mnan si yum. Tibyo kbe raa byoh ro mhaf kair kʼanu to, aro matak mkyas bo si fee, ana shait sai. 16Meen nja, nme, nao, nno msya nfoh na wanu kbe hren ksuk anu. Anu aro kbe ana mame njat ye. 17Anu smot Jõ tibyo kbe raa beta knait anu. 18Menohe anu nna mawyan wanu kbe sau marak bo fee ye.21:18 Bi Ait susre fee: Bi Ait ymat sas tna ybis bo bawya-bawa ro mama mai kʼanu.19Nros ntak tna beroh smot Jõ. Tna meen anu nkai riof ro mase.”
Yerusalem mbtek
20Tna Yesus yawe kuber wAit yawe, “Ati ro anu nmat raa byoh mbusyit Yerusalem to, anu nhar nwe kota reto mhau kait u fee. Baro feto bo ro mkair mama sikowah kota reto. 21Ati ro anu nmat bo reto to, anu ro nhau mam provinsi ro Yudea to; nsen nsam nmo nuut atu mana. Tna anu ro nhau mam kota mato to; nsen nsam frok sikba kota reto. Tna anu ro nhau mam kota mne to; nmo twok mam kota reto mato ma! 22Ti weto to oon rau sboh oh. Tibyo Allah yno bo mai kʼraa mana ro Yahudi. Yno bo ska ana mnan si Bokom ro Allah tiwya raa mkom. 23Wore weto to, fnya ro mhaf tna msya fnya ro mesis ku mees wana fares to, ana mmof toni. Ana kbe matak msam fooh fee. Bo ro mti kair kbe mbtek mai rabin refo. Tna Tuhan kbe kmo raa mana ranu refo. 24Ana taro kbe raa mame majat. Taro ye kbe raa mfot tna mkuk makah mamoʼt bangsa raa makin. Tna raa ro wase Allah kbe mama mhau mam Yerusalem. Kbe ana mbo kota ranu refo snok mam ayõ ro Allah ybis yawe mnan. Tna makyon rau reto mkak.”
Yesus ykyas ati ro meen Ait yhah yama u
25“Fyi re anu nhar nwe tabam kene wo haberek? Meen anu nmat ayoh to, nmat bo ro mase Tuhan yno mam ayoh; meen yno bo mai ayõ, snyi msya sken ye. Tna yno figyõm mase mai mam sawan ye; tibyo anu nri hmu rau mbam fari. Mam bangsa ro arin aso beta to, kbe raa mmat bo weto, tibyo waa tna mnaut yyi. Ana tetet miskawowo. 26Raa beta waa tetet mhai mmat bo beta ro mama mai. Meen bombra ro mhau mam ayoh skes to beta, Allah ybo sin. Tibyo raa mnaut yyi tru bo bawya ro kbe frok mama. 27Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Meen ati reto to, raa mmat Jõ tbam ayoh mboh abyõ troh tama. Tama to, raa mmat Jõ tatak aJõ ro msai tna mmat tase aJõ ye. 28Bombra ro riwai Jõ tkyas weto, ati ro anu nmat bo weto mama to, nsen nros! Nsimaut mase nwe ayõ ro Allah yfes anu to, kene wo mama oh meu!”
Fyi re kbe raa mhar mawe tabam refo kene wo haberek?
29Tna Yesus ykyas bofret refo kʼana yawe, “Nmat kake mara sor. 30Mam tabam ranu refo, soh nmat masyoh rau teta frok feto to, anu nhar oh nwe kene wore snyi ro hwyõm oh meto. 31Feto ye, soh anu nmat bo weto mama to, anu nhar sai oh nwe oon reto kene oh meto. Allah siwyan yamo Raja ytu raa wAit mama ybo meto. 32Nnaut: Ati ro bo wefo beta mama to, tawe biin reto to, kbe raa taro mhau fares. 33Ayoh msya tabam refo kbe saef marak. Menohe bokyas aJõ kbe meen mhau mawyõs mamo snok mam hame wajin.”
Nhau siwyan anu nwof ayõ ro Tuhan yama
34Tna Yesus yawe kuber wAit yawe, “Nhau kaket afo re anu siwyan ayõ ro meen Tuhan yama! Nno bokyõ wer ma. Nta jyõ wer to ma. Nsui bo ro tabam refo toni to ma. Ayõ rau reto snok tubor. Soh anu nhau siwyan anu to fee, kbe anu nrok. Anu nrok mfi bo kak mami sna; tibyo mrok. 35Raa beta ro mhau mam tabam refo kbe meen mkai ayõ reto tu oh. 36Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Kaket anu yoyo! Skabuk nyoh Tuhan afo re kbe anu nhau riof sai wore wo meen bombra wefo mbtek mai kʼraa. Tna meen mam sawro ro Taja to, Jõ ttu srah kʼraa beta to. Kbe anu nma tna nros si mam wore Jõ tasu ye. Skabuk re kbe, ati reto to, tmit safo kʼanu fee.”
37Baas to Yesus watum bo mam Samu ro Allah. Tna mti to, Ait yamo yjin mam faut ro Zaitun. 38Tna rabu momo raa msis-sas masen mamoʼt Samu ro Allah mawe mari bokyas rAit.
22Raa mabi ro Yahudi mawe mfot Yesus
1Korat ’Roti ro Ragi Marak’ to kene oh. Korat reto ja raa mtu mawe masom Paskah22:1 Bokyõ reto to, raa ro Yahudi me mnaut ti ro Allah yakah Musa ysya hohos wana snok mbam tabam ro Mesir. ye. 2Tna imam manes ro agama Yahudi msya guruagama wana saso iso ro mame Yesus. Ana mawe mfot Ait wore wo raa makin mmat fee. Raa msis-sas hasu bo mari bokyas rAit. Tibyo raa manes weto waa raa makin mmat bo ana mfot Yesus, be kbe raa makin mrok mnin-nin.
Yudas yasim Yesus
3Tna kabes yabi (Iblis) twok ybo Yudas Iskariot. Yudas tait, kuber ro Yesus wAit mabo 12 weto sait ye. 4Yudas yasen yamo tna hre saim bo ysya imam manes msya aban mana ro ja mbo raa sbe. (Raa sbe weto to raa ro Yahudi. Ana ja kmot Samu ro Allah.) Raa weto hre su msya Yudas tna saso iso ro kbe Yudas ysan Yesus kʼana. 5Riwai Yudas yama yo kʼana to, ana weto nksoh toni. Tna ana mawe kʼYudas mawe kbe maren pitis kʼait. 6Yudas ksoh. Ait yasen yamo. Tna ywof ati ro moof re kbe besruf Yesus. Yawe kbe yno wore wo raa makin mmat fee.
Raa siwyan bo ro Paskah
7Raa makyõ korat ’Roti ro Ragi Marak’. Ti ro tinyi rau reto ja raa ktan domba sau ro kbe mabo mam bokyõ ro Paskah.8Tna Yesus ybis Petrus ysya Yohanes yawe, “Nmo siwyan bo sohmaam re kbe anu bkyõ bokyõ ro Paskah.”9Ana mtu bo kʼAit mawe, “Nyõ nksoh nawe amu siwyan bo sohmaam mam woyõ?” 10Yesus yawe, “Nmo ntwok mam Yerusalem. Tna kbe anu fri raa sme ro yasom baah mkah aya sait. Kro ait retait nmo twok mam samu ro kbe ait yatim twok to ye. 11Tna nwe kʼraa ro samu rait reto nwe, ‘Guru ranu ytu yawe, “Yuk ro kuber woJõ msya Jõ kbe nkyõ bokyõ ro Paskah mam woyõ?”’ 12Kbe ait yerif amah hawar ro uu sau kʼanu. Amah hawar reto mase. Tna ambar bo mhau wea oh. Siwyan bombra mam beto.”
13Tna ana mbewok masen mamo. Ana mmat he bo beta huwya mfi bo bawya ro Yesus riwai yawe kʼana. Tna ana siwyan bo sohmaam mkah makyõ bokyõ ro Paskah reto.
Yesus sohmaam korat ro Paskah
14Bo beta raa siwyan oh. Tna mti reto Yesus ysya kuber wAit hre sohmaam bo su. 15Tna Ait yawe kʼana yawe, “Tii ooh oh Jõ ksoh toni tawe hre takyõ korat ro Paskah refo tsya anu wia. Tna fo kbe bo ro mkair mama mai kʼJõ. 16Jõ kbe sohmaam korat ro Paskah u fee mamo snok mam meen anu bkai mabo rau mam wore wo Allah yamo Raja ybo raa mana rAit.” 17Tna Yesus yoo hawereh sau tubat abyõ mam uu tna skabuk anggur maya reto yayoh asik mase kʼAllah. Tna Ait yawe kuber wAit yawe, “Anggur maya refo noo nsaim nee kʼanya nta. 18Jõ tesait kbe tata anggur maya u fee mamo snok mam oon ro Allah yamo Raja ybo raa mana rAit.” 19Tna Yesus yoo roti sau. Yoo tna skabuk yayoh asik mase kʼAllah. Tna Ait haber roti reto yee kʼana beta mait. Tna yawe, “Nmat roti refo. Tetsu aJõ ro tsan mkah anu oh mefo. Niit oh. Tna kbe nno fefo u re nnaut Jõ.” 20Ana sohmaam bo mkak tna Ait yoo hawereh reto tna yno mnan feto u yawe, “Anggur maya refo to mees aJõ ro kbe miyi mkah riof kʼanu. Kbe raa mame Jõ tajat tna Allah ysair Bosi ro Tna kʼanu oh meto.”
21“Raa ro hren serek Jõ tait hre susai ysya anu mam wefo ye. 22Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Kbe Jõ raa mame tajat mnan si bawya ro Allah yawe bait yum oh. Menohe bo ro mkair meen mama kʼait ro hren serek ysya Jõ retait.” 23Tna kuber wAit mkyas kʼanya mawe, “Awya ro kbe hren serek fi?”
Awya ro yase toni
24Tna kuber ro Yesus wAit mkyas renti tna santri anya mawe ana to awya kbe yase toni. 25Tna Yesus yawe kʼana yawe, “Raa ro wase Allah to, raja wana ja mberasi raa wana ro mbo. Menohe raa ro mase weto, raa mtu mawe ‘raa ro mhaf ase’. He mfe. 26Jõ tawe kʼanu tawe, ‘Nbo raa anya feto ma.’ Anu fo, awya ro yase, Jõ tawe yako hawe sai to ait haberek yamo ynan raa ro yaku. Tna ro aban mana to, Jõ tawe yako hawe sai ait yamo ynan sryan. 27Awya yase toni: Bobot ro hre yait boit, soh mfe ait ro siwyan boit tna yasyõ yee kʼbobot yait? Ja raa mawe bobot ro hre yait boit tait yase toni. Menohe Jõ tama tfi raa ro siwyan boit tna tasyõ tee kʼanu niit ye. 28Anu wefo rabu wawa ja nhau su nrat nsya Jõ, ebokfi bo ro mkair aro mai kʼJõ to. Anu oh mi raa ro ja sikba Jõ fee. 29Taja ybis yawe Jõ tamo Raja tbo raa taro sor. Tna mfo refo Jõ tawe anu meen nbo raa taro ye. 30Tno bo reto afo re meen anu sait-sait yase tna ybo raa mana ro Israel trion 12 weto ye. Tna wore wo Jõ tamo Raja tbo raa woJõ to, meen anu nsya Jõ hre sohmaam bo su.”
31Tna Yesus yawe kʼPetrus yawe, “Simon, nari oh: Kabes yabi (Iblis) yayoh kʼAllah, yawe bitsre ait yama sanet anu beta. Yawe yno anu smot Jõ fee. Yawe yno anu sikba Jõ nmo nhau hayah; mfi bo raa sait ja yoo gandum rait ysok makan rau tna yse hayah. Tna marak rau ait yitsre akus. 32⌞Tna Allah ybis.⌟ Menohe Jõ skabuk nyõ oh, afo re bosmot anyõ matak sai. Tna nyõ nhah nama no kʼJõ. Nashana to, tna tawe nisoh nno nao na to, bosmot wana matak ye.” 33Petrus yawe, “Tuhan; jõ kbe twok bui mato tna tajat su tsya Nyõ ye!” 34Tna Yesus yawe, “Petrus, nari: Kbe nyõ nno feto fee. Jõ thar tawe kbe kook mara fefares mam mti refo to, kbe nyõ nwaar Jõ muhrin tuuf, nawe nyõ nwase Jõ.”
35Tna Yesus yawe kuber wAit yawe, “Tiwya Jõ tbis anu tawe nmo nkyas Jõ tasom aJõ. Tna tawe anu nmo to nbo pitis ma. Tawe, krek yume ro nfau bo to ma. Nse sandal ma. Ati reto anu nbo bo aro mabut fe mfe a?” Tna ana mawe, “Mfe.” 36-37Tna Yesus yawe, “Bokom ro Allah far-far sau mkyas Jõ mawe,
‘Kbe raa mnaut mawe Ait tait Raa ro yber safo.’
Yesaya 53:12
Mfo refo bokom reto oon rau sboh oh mefo. Kbe bo reto mabo tu oh. Bo bawya-bawa sai kbe mno wa fee. Mfo refo tawe ati ro anu nmo to, kbe krek yume wanu, tna ro yse pitis to ybo weni, tna ro yse sbe aro fee to, kbe ait yasim ratan rait re kbe kwiyat sbe sau.” 38Tna kuber wAit mawe, “Tuhan nmat, sbe trion ewok oh mefo.” Tna Yesus yawe, “Mnan oh.”
Yesus skabuk mam faut ro Zaitun
39Yesus sikba Yerusalem tna yamoʼt faut ro Zaitun mnan ja yno soo oh. Tna kuber wAit kro Ait mamo ye. 40Ana snok mam yuk reto tna Ait yawe kʼana yawe, “Skabuk re kbe bo ro tabam refo tko anu nno iro to ma.” 41Yesus yiserar yamo baro naut, tna hre tmi yimna skabuk yawe, 42“Taja, Jõ tayoh kʼNyõ tawe Nyõ noo kair ro mama refo to, beak fari to. Nno re Jõ tru ma. He mfe: Nyõ nno mnan bonaut aNyõ sai.” [43Tna malaikat sau mbam sawro ro Allah mroh mama frok tubor. Mama misoh bosmot rAit. Tibyo Ait yatak. 44Yesus yrok yhaf miyõ toni. Ait yhaf aya tibyo mur-mur skabuk kaket renti. Ait yimyoh frok mnan mees ro miyi tna mbtek-tak mam tabam.]
45Yesus skabuk mkak tna hah yamo yo kuber wAit. Ait yama ymat menohe ana mjin beta. Riwai ana sraujin toni tibyo mhai rowyõ. 46Tna Ait yawe kʼana yawe, “Fyi re anu njin to? Nsen tna skabuk. Skabuk re kbe bo ro tabam refo tko anu nno iro to ma.”
Yudas hren serek Yesus
47Yesus ykyas bo kri-kri fares, menohe raa majin sau mama. Yudas yatim wia yama yo kʼYesus tna hana Ait. (Yudas tait, kuber wAit mabo 12 sait.) 48He Yesus yawe, “Yudas, Jõ oh mi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’! Fyi ro nyõ nama hana Jõ mkah bo hren serek Jõ mefo?” 49Ati ro kuber wAit taro mmat bo ro kbe Yesus tru reto ana mtu kʼAit mawe, “Tuhan fyi, amu nbo tfo nfa nsya ana fe mfe a?” 50Tna kuber ro Yesus sait yasen ysot raa sait yimara ati ro yatem ati to hri. Raa retait tait sryan ro imam yase rait. 51Menohe Yesus yawe kuber wAit yawe, “Mnan oh!” Tna Yesus ybo sryan retait yimara tna yisoh mrok moof u mfi tinyi. 52Tna Yesus yawe kʼana ro mama mfot Ait yawe, “Jõ fi raa ro ja hafrah pemerintah Roma fee. Jõ tko raa mrok mnin-nin fee. Anu nbo sogi msya hbat wanu tna nma nfot Jõ to, nno fyi? 53Rabu wawa Jõ thau su tsya anu mam Samu ro Allah menohe anu nfot Jõ mam beto fee. Mfo to, ayõ ro mamur snok mama oh. Tna anu nma wefo fo nkah ntak ro mkair mbam kabes yabi. Tibyo anu nma nfot Jõ fo.”
Petrus ywaar Yesus
54Ana mfot Yesus tna makah mamoʼt samu sau. Samu reto imam agama Yahudi ro yase rait to. Tna Petrus ybo rof-rof ana mtis. 55Snok mam bohra ro samu reto tna raa mko tafoh susai. Tna Petrus ysya raa baro hre su. 56Tna sryan sau ro ano mmat Petrus hre yni foos ye. Au mmat ait kaket tna mawe, “Raa refi ja ysya Yesus ye!” 57Menohe Petrus yawe, “Bokyas anyõ fyi meto? Jõ wase ye!” 58Ti baro firwas tna Petrus hre fares. Tna raa sait ymat ait tna yawe, “Nyõ ja nsya Ait ye!” Menohe Petrus ywaar yawe, “Mfe, jõ fee!” 59Ayõ sau naut tna raa roto sait yawe, “Ae, ait refi raa ro Galilea ye. Ait kuber ro Yesus sait tu oh!” 60He Petrus yawe, “Bokyas anyõ fyi meto? Jõ wase ye!” Petrus ykyas fares si fo tibyo kook sau mara. 61Tna Yesus siur tna ymat Petrus. Tna Petrus ynaut bokyas riwai Yesus yawe kʼait yawe, “Kook mara fefares to, kbe nyõ nwaar Jõ muhrin tuuf.” 62Tna fo Petrus yasen frok yamo tna yawia sut-sut.
Raa makah Yesus mamo mo kʼraa manes wana re ana mtu safo rAit.
63-64Raa ro kmot Yesus mamus Ait. Ana moo hawee make Ait yasu tna mai Ait. Mai tna mtu kʼAit mawe, “Sgi nawe awya yai Nyõ metait?” 65Bomus mawat raa mamus Ait.
66Rabu momo tna raa manes ro agama Yahudi, mama siret su. (Ana weto to imam manes wana msya guruagama wana ye. Ja ana siret su re mtu safo raa ro Yahudi.) Tna raa sbe ro kmot Yesus masen mbo Ait mamo mo kʼraa manes weto. 67Ana mtu kʼYesus mawe, “Nyõ fi Mesias22:67 Som reto to, “Ait ro Allah ysok tna yawe yamo Raja.” Mai ro Ibrani mawe Mesias, tna mai ro Yunani raa mawe Kristus. fe mfe a?” Menohe Yesus yawe, “Soh Jõ tawe feto kʼanu to, kbe anu smot ye fee. 68Tna soh Jõ ttu bo kʼanu to, kbe anu nwe si fee ye. 69Menohe tawe kʼanu tawe: Jõ fi ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’. Maban tinyi rau mefo, kbe anu nmat Jõ hre tsya Allah ro yase. Kbe Jõ hre mam ati ro yatem ati; hroh ro mase reto.” 70Tna ana beta mtu mawe, “Soh feto, Nyõ refi Allah yare a?” Tna Yesus yawe, “Ae; au oh nwe meto.” 71Tna ana mawe, “Ait fi Raa sai. Menohe yesait yawe Ait fi Mesias! Yawe feto, Ait nto Allah oh meto! Tna anu besait bri oh. Kbe anu saso raa roto mama maun Ait mkah bawya! Mfo refo anu besait bmit safo reto kʼAit!”
23Yesus Raa mbo mamo mo kʼPilatus
1Raa manes ro ja mtu safo raa ro Yahudi weto, beta masen mros. Tna mbo Yesus mamo mo kʼPilatus.23:1 Pontius Pilatus retait yamo gubernur mam provinsi ro Yudea.2Mamo mo kʼPilatus tna ana masen maun Yesus mawe, “Raa refi berasi watum ro Roma toni: Ro sau to, amu raa mana ro Yahudi to, Ait yiwro amu. Yawe amu nri bo ro pemerintah mawe to ma. Ro ewok to, Ait yawe wa yawe, ‘Noo namabyoh (pajak) wanu nee kʼKaisar23:2 Oon reto to, Kaisar Tiberias hre abyõ mam raja na mam rabin beta kene wo Roma. to ma.’23:2 Bo ro ana maun Ait ewok reto to, mabo fee. Ana siroyõ sai afo re Pilatus kmo Yesus tna ybis raa sbe wait mfot Ait mame. Tna ro tuuf to, Ait yawe Ait yesait oh mi Mesias. Au oh mi yawe Ait yamo Raja.” 3Tibyo Pilatus ytu bo kʼYesus yawe, “Nyõ fi Raja ro nbo raa ro Yahudi fe mfe a?” Yesus yawe, “Ae; bokyas anyõ reto mabo oh.” 4Tna Pilatus yawe kʼimam manes weto msya raa taro sor ro mros mari bo ro ait yawe, “Jõ tnaut tawe Ait refi fi raa ro yisti safo ro mkair aro fee. Tmit safo aro kʼAit fee.” 5Menohe raa mberoh sai matak toni mawe, “Bokyas rAit yno raa ro Yudea mhaf wana beta mkair. Tinyi rau yno mam provinsi ro Galilea, tna mfo refo Ait yama ykyas bo rAit mam rabin ranu refo to ye!” 6Pilatus yari bokyas reto tna ytu yawe, “Ait refi ybam Galilea a?” 7Raa mawe, “Ae.” Tibyo Pilatus yawe, “Herodes oh mi ja ybo raa mam provinsi ro Galilea.23:7 Oon reto to, Herodes Antipas yamo gubernur ybo raa mam provinsi ro Galilea. Jõ fee.” (Ja bi Herodes yhau mam Galilea. Menohe ati reto ait yama iti yhau mam Yerusalem.)
Yesus Raa mbo mamo mo kʼHerodes
8Tibyo raa manes ro agama Yahudi weto mbo Yesus mamo mo kʼHerodes. Herodes ksoh ymat Yesus. Tiwya ooh oh ait yari raa mkyas mawe Yesus ja yno bosair msis toni. Tna ati reto ait yawe ymat Yesus yno bosair aro. 9Herodes ytu bo msis kʼYesus. Menohe Yesus shait sai. 10Imam manes msya guruagama na mros su mam weto ye. Ana kmo tna mkyas besus-basas Ait, tna maun Ait. 11Riwai Yesus yawe Ait fi raja. Feto to raa sbe mawah ratan ro mfi raja na ja myum to, mse kʼAit yyum. Tna Herodes ysya ana sret Ait masah. Tna Herodes ybis raa sbe wait weto mbo Yesus hah mamo mo kʼPilatus u. 12(Herodes ysya Pilatus ana mbewok ja soo mtoh anya, menohe ati reto ana mbewok me haberek miranya u.)
Yesus raa makah hah mamo mo kʼPilatus
13Yesus raa makah hah mamo mo kʼPilatus. Tna Pilatus ytu imam manes, raa manes taro, msya raa beta yawe mama siret su. 14Ana mama tna ait yawe, “Riwai anu nbo Raa refi nma no kʼjõ tna anu nuun Ait nwe ja yno raa mbeswan pemerintah ro Roma. Jõ ttu sas Ait tna tnaut tawe Ait yisti safo maku aro bo fee saut. Yno safo mnan boun ro anu nuun Ait weto ye fee. 15Tna Herodes ynaut yawe Ait raa sai bait ja yno safo aro fee ye. Tibyo Herodes ybis Ait hah yama yo kʼamu. Anu nhar nwe Ait yisti safo ro mase aro fee. Safo ro Ait yisti re anu nme Ait to aro fee! 16Jõ tbis raa mai mahoh Ait sai. Tna fo jõ bitsre Ait.” [17Tahun aro firwas-firwas korat ro Paskah mama tna Pilatus tufrok raa sait ybam bui yawe yamo bait. Korat Paskah reto to, ait yawe kbe bitsre Yesus.] 18Menohe raa ro siret mam beto hawe. Beta masen mawe, “Mfe! Nme Ait yajat! Tufrok Barabas ybam bui!” 19(Tiwya raa sait ro yasom Barabas yno raa ro Yerusalem mnin-nin. Tna ait yame raa sait yajat ye. Tibyo raa mbu ait mam bui.)20Menohe Pilatus yawe bitsre Yesus. Tibyo yawe kʼraa weto u yawe ait ksoh rait to, bitsre Yesus yamo bait. 21Menohe raa weto mtu fari mawe, “Mfe, name Ait yajat mam ara warok!” 22Tna Pilatus yasen yawe kʼraa weto mun tuuf u yawe, “Nwe nme Ait to, fyi? Ait Raa ro yisti safo bawya? Jõ tnaut tawe Ait yisti safo aro fee saut. Safo mase ro Ait yisti re anu nme Ait to, aro fee! Feto to tbis raa sbe mai Ait wia, tna bitsre Ait yamo bait.” 23Menohe raa kmo mawe renti mawe, “Yesus kbe raa mame tu!” Tibyo bokyas manta mati rana. Tna fo tis rau Pilatus yari. 24Tibyo Pilatus ybis yawe raa mame Yesus mnan si bo ro ana mawe. 25Tna ait bitsre Barabas ro ana mayoh retait. Tna Yesus raa msan mam ati rana. Tna ana mno mnan bo ro ana mawe sai.
Yesus yamoʼt ‘Yuk ro Hamana’
26Tna raa sbe mbo Yesus mamo frok amah reto, tna makah mamo mame Ait. Ana mamo mam iso tna fri raa sait ybam safom yama. Ait raa ro srim, ybam kota ro Kirene. Yasom rait Simon. Ana mfot ait tna mkuk ait yawe yasom ara warok ro Yesus. Tna Simon yasom ara warok reto kro Yesus mam tis. 27Ana mamo to, tna raa mawat kro Yesus mamo ye, msya fnya baro ye. Fnya weto sraujin toni tna mawia Yesus ye. 28Yesus siur haberek yawe kʼfnya weto yawe, “Fnya ro nhau mam Yerusalem: Nwia Jõ ma. Nwia anu nesait tna nwia ku wanu sai. 29Meen arin mkair mama mai kʼraa ro mhau mam Yerusalem. Tibyo kbe raa mawe, ‘Fnya ro siban, fnya ro mabe ku fee, msya fnya ro moo sis mee ku mait fee to; kbe ana simaut mase!’ 30Arin mkair tibyo raa mayoh mawe bo mai ana majat. Mawe, ‘Rau ro moof to, atu mbra sor matu mama mnyien amu!’ Tna mawe, ‘Rau ro moof to, faut mama msyoh kait amu!’ 31Jõ tno safo aro fee. Jõ tnan fi ara sau ro safom fares. Menohe raa mno bo mkair mai kʼJõ mnan fefo. Menohe anu, raa ro Yerusalem fo, nno iro mawat. Anu nnan fi ara ro samer. Meen raa mno bo bawya mai kʼanu?”
Yesus raa mame yajat
32Raa sme roto mabo ewok tiwya mno safo. Ana raa makah mamo re mame su msya Yesus ye. 33Ana mamo snok mam faut sau ro masom ’Yuk ro Hamana’. Mkah mai rana to, raa mawe ’Golgota’. Raa sbe mse Yesus mam ara warok sau. Tna mse raa ro marmtuk mabo ewok mam ara warok feto ye. Ana mse sait mam ati ro Yesus tem ati tna sait mam ati ro Yesus tem ta. 34[Tna Yesus skabuk raa sbe weto yawe, “Taja, nyon iro ro ana mno refo. Ana wase bo bawya ro ana mno.”] Tna raa sbe weto moo bo tane re kbe mhar awya ro yoo ratan ro Yesus rAit. Tna saim kʼanya. 35Raa msis mros mam weto horit. Tna raa manes taro mamus Yesus mawe, “Ait yawe Ait tait Mesias ro Allah ybis yama. Yawe Ait tait Raa ro Allah ysok. Ait yno riof kʼraa roto. Sik yno riof kʼAit yesait ye!” 36Raa sbe mamus Yesus ye. Tna ana moo anggur maya ro mano mee kʼYesus yata. 37Tna mawe, “Soh Nyõ fi Raja ro nbo raa ro Yahudi meto mi, sik nno riof kʼNyõ nesait ai.”
38Riwai raa mkom bokom sau mse mam ara warok reto abyõ. Bokom reto mkom mawe: “Raa refi raja raa ro Yahudi.” 39Ait ro raa mame ysya Yesus sait yamus Yesus ye yawe, “Nyõ fi Mesias fe mfe a? Soh nyõ fi Mesias meto mi nno riof kʼamu mbewok nsya Nyõ nesait ye!” 40Menohe ait roto sait yastako ait retait yawe, “Nyõ ye raa mame su najat nfi Ait. Tibyo nyõ waa Allah fe mfe a? 41Anu bewok bber safo tibyo raa mame anu bewok. Menohe Ait refi yber safo aro fee!” 42Tna yawe kʼYesus yawe, “Yesus; kbe namo Raja nbo raa woNyõ to, nnaut jõ ye!” 43Tna Yesus yawe kʼait yawe, “Ae, ayõ refo ye kbe nyõ nsya Jõ bhau su mam yuk ro moof.”
44Ayõ ro 12 baas bo feto, tna mti abut frok mama mfi bo mti. Mama mhau snok mam hreha ayõ ro tuuf. 45Ayõ mo fee. Tna horden23:45 Bo ro burut wa yuk ro mbau msya yuk ro mbau fee. ro nkro mam Samu ro Allah reto mesait mhah ftah ewok. 46Tna Yesus ytu fari yawe, “Taja, Jõ tsan tafos aJõ kʼNyõ sai!” Yawe feto tna yhai.
47Raa sbe ro yase yamo aban mana tait, ymat bo weto, tibyo yasen ybaut Allah tna yawe, “Mabo oh, Ait refi raa ro yno bo moof ati sai!” 48Raa mawat mros tna horit bo raa mame raa mam ara warok weto. Menohe ati ro mmat bo bawya ro snok weto beta, ana beta sraujin toni tna hah mamo bana. 49Menohe Yesus yafoh wAit msya fnya baro ro kro Ait mbam provinsi ro Galilea, mros fari mmat bo weto beta.
Raa sama Yesus
50-51Raa sait ro yasom Yusuf yros ymat ye. (Ait retait ybam remo ro Arimatea. Ait raa ro yhaf moof toni. Tna ait ja ste oon ro Allah yamo Raja ybo raa mana rAit. Ait raa manes ro agama Yahudi sait. Ana weto raa ro ja mtu safo raa ro Yahudi. Menohe Ait hawe bo raa saim mawe mamo mame Yesus.) 52Yusuf ymat bo ro ana mno. Tna yamo yo kʼPilatus tna yayoh yawe ajat ro Yesus reto raa msan kʼait. Pilatus yawe, “Ae.” 53Tibyo Yusuf yamo skur Yesus ybam ara warok reto. Tna sro ajat reto mkah hawee ro moof sau. Tna yamo yse mam isra sau. Ako reto raa kowak mam fraa ro faut sau mkah bo raa moo hai wana mse. Tna raa sama hai aro mam isra mato refo fefares. 54Ayõ reto hari jumat hreha oh. Tna menrabu ayõ ro raa ntmoh (hari Sabat). Feto to mam hari jumat to, ja raa ro Yahudi siwyan bo mkah hari Sabtu.23:54 Raa ro agama Yahudi ja skabuk mam hari Sabtu.
55Raa makah ajat rAit reto tna mse mam isra mato. Tna fnya ro kro Ait mbam Galilea weto mrof mamo kro mam tis tna mmat. 56Tna ana hah mamo siwyan minyak ro sawer msya botkif sor mkah kbe mamo ngkaru hai ro Yesus reto. Menohe mam ayõ ro raa ntmoh to, ana swior bo ro ana mno beta; ana kro bo mafa ro agama rana.
24Yesus yrok yasen
1Ayõ ro minggu rabu momo toni, fnya weto mbo botkif wana ro ana siwyan beta oh tna mbo masen mamoʼt isra reto. 2Snok mam weto tna mmat fraa ro taa muut isra wa reto to, raa mririk oh. Tna isra mato maa sai. 3Tibyo ana twok mam isra mato reto, he fri hai ro Tuhan Yesus reto fee. 4Tibyo ana mros tna mnaut tna mtu kʼanya mawe, “Bawya mno mefo?” Menohe raa sme mabo ewok frok tubor mama mros kene msya ana. Raa weto myum ratan ro ngkren mboh fyok. 5Fnya weto waa toni mrok tetet. Tibyo maka mabum. Tna raa mabo ewok reto mawe kʼana mawe, “Fyi re anu saso Ait ro yhau yaam mam befo fo? Ako mato refo fo, yuk ro ja raa mse hai. 6Ait yarak. Ait yrok yasen oh! Nnaut bawya ro tiwya Ait ykyas kʼanu mam ati ro anu nhau mam Galilea fares. 7Tiwya Ait yawe, ’Ait ro Yroh Yama Yfi Raa Sai’ retait tait, kbe raa msan kʼraa ro mno iro. Ana weto kbe mame Ait yajat mam ara warok. Tna kbe ti ro tuuf to, Ait yrok yasen.” 8Fnya weto mari bo reto tna mnaut bokyas ro Yesus reto. 9Ana hah me mamo. Tna mkyas bo weto beta kuber wAit mabo 11 reto msya raa roto ro kro Ait beta. 10Fnya ro mkyas bo weto kʼraabis wAit to, ana masom sor oh mefo: Maria Magdalena, msya Yohana, msya Maria ro Yakobus yme, tna msya fnya roto ro riwai msya ana mamo mmat he Yesus yarak. 11Menohe kuber wAit weto mnaut mawe fnya weto sioh-sah sai. Ana mari bokyas ro fnya weto mawe fee.
12Tna fo Petrus yasen yhoh yamo ymat isra mato reto. Ait yaka koyo ymat mam isra mato. He hawee ro raa sro Yesus mesait aran mbris mam weto. Tibyo Petrus hah ye yamo. Tna ynaut myum-yam yawe, “Bo bawya ro mno mefo.”
Mam iso ro mamoʼt Emaus
13Ayõ reto ye kuber ro Yesus wAit mabo ewok mamoʼt remo sau ro masom Emaus. Mbam Yerusalem mamoʼt remo reto kilo mara 11 bo feto. 14Ana mbewok mamo mam iso miyõ reto to, tna ana mbewok mkyas bo yase ro mnin-nin mam Yerusalem reto. 15Ana mbewok mkyas bo weto nkri-kri tna mtu bo kʼanya si fo, tna Yesus yesait yama yo kʼana kait tna yamo su ysya ana. 16Ana mmat Yesus, menohe bo sau mburut ana masu wa tibyo ana mhar Ait fee. 17Tna Yesus yawe, “Anu nkyas bawya mefo?” Ana mbewok susu mros mkah masu ro sraujin. 18Ana mbewok weto sait yasom Kleopas. Ait yawe kʼYesus yawe, “Nyõ nari bo aro fefares a? Nyõ nesait aran raa srim mam Yerusalem re wase bo yase ro mfo mnin-nin mam beto to fea!” 19Yesus ytu bo kʼana yawe, “Bawya meto?” Ana mawe, “Bo ro taa raa mno kʼYesus, raa ro ybam Nazaret retait. Ait tait nabi ro Allah ybis yama. Ait yhar bo ykyas watum ro mbam Allah to, ykyas kaket. Tna yatak yno bo ro msai ye. Raa ksoh Ait ye tna yno Allah yhaf mnan ye. 20Menohe Imam manes ro agama Yahudi msya raa mabi wamu to, moo Ait msan kʼraa mame yajat mam ara warok. 21Ti tuuf yhai. Menohe tiwya amu ninaut nwe Ait oh mi raa ro yama yfes raa ro Israel. Amu ninaut nwe Ait kbe yai raa ro mamo byoh kʼamu tna yno riof kʼanu. 22,23Tna rabu momo fo, fnya wamu baro mamoʼt isra wore raa mse ajat rAit reto. Mamo tna mmat he ajat reto marak! Ana hah me mawe kʼamu mawe ana mmat malaikat mabo baro sor. Tna malaikat weto mkyas bo kʼana mawe Yesus yrok yasen oh! 24Tna raa wamu baro mamo mmat isra reto ye. Menohe mabo mfi bo ro riwai fnya mkyas weto ye. Mmat he ajat reto marak ye.”
25Tna Yesus yawe kʼana yawe, “Anu raa ro wase bo! Tiwya Allah ybis nabi sor mama mkyas bo rAit. Menohe anu nhaf matak tna niwana bombra ro ana mkyas beta! 26Yako hawe sai Mesias tru kair ro mnan feto wia, tna kbe Ait ykai bobot rAit ro mase to.” 27Tna Yesus betoo Watum ro Allah kʼana mbam aam ro Musa ykom snok mam aam ro nabi aro sor mkom. Ait betoo bokom beta ro mkyas Ait kʼana re mhar ye.
28Kene ye msya remo ro ana mbewok mamo reto to, Yesus yawe mfi bo yamo bait yiwrek sai yamo. 29Menohe ana mberoh toni wesi Ait mawe, “Hreha oh, ngkinine mti ye oh. Nhau nsya amu mam befo wia.” Tibyo Yesus yari feto tna twok yhau ysya ana.
30Ati ro ana mbewok hre tna msya Ait mait boit su to, Yesus yoo roti ybo tna yayoh asik mase kʼAllah. Tna Ait haber roti reto saim kʼana mait. 31Tibyo mam ati reto to, ana mrok mhar mawe Ait retait Yesus. Menohe Ait yrok yarak sai tubor. 32Ana mkyas kʼanya mawe, “Riwai Ait betoo Bokom ro Allah kʼanu mam iso maka iti to, anu smut ksoh!”
33Ayõ reto ye ana mbewok reto masen hah me mamoʼt Yerusalem. Mam beto tna ana fri kuber ro Yesus mabo 11 weto beta msya mafoh na makin taro sor hre kri-kri wea. 34Ana weto mkyas bo mawe, “Mabo oh! Tuhan yrok yasen, tna fo yerif Ait kʼSimon-Petrus!” 35Tna ana mbewok masen mkyas mawe Yesus yerif Ait kʼana mam iso tna yamo su ysya ana ye. Mkyas mawe ana wase Ait wea mam weto. Tna wore wo Ait haber roti re yee kʼana mait to, ana mbewok mhar Ait ye.
Yesus yerif Ait kuber wAit
36Ana hre mkyas bo kri-kri fares, menohe Yesus frok tubor yros susai ysya ana. Tna yawe, “Waa ma.” 37Ana mnaut mawe berwanah oh mi snok tubor mawe bo kʼana meto. Tibyo ana mrok waa tna tetet. 38Yesus yawe kʼana yawe, “Fyi re anu waa to? Nnaut bo maut-mroh to ma! 39Nmat ye tatem aJõ msya taa aJõ mefo. Sasas Jõ tna haninin ye. Anu nhar nwe ja berwanah to, kwiyan msya mtai aro ye mnan fi Jõ fefo fe mfe a?” 40Yesus ykyas feto tna yerif naat ro yaa rAit msya yatem rAit bo kʼana. 41Ana simaut toni tna miskawowo fares. Tibyo ana mnaut mamo-me fares. Tna Ait yawe, “Anu nse boit aro mam befo fe mfe a?” 42Ana masen moo syoh mabuf ro saruk sau mee kʼAit. 43Tna Ait yoo yabo wore wo ana beta mmat ye.
44Tna Yesus yawe, “Tiwya thau tsya anu fares to, tkyas tawe, ‘Mam Bokom ro Allah to, Musa ysya nabi na msya raa ro mkom aam ro Mazmur to, mkyas Jõ tasom. Tna bombra ro ana weto mkom oh to, beta kbe mabo mnan bo ro ana mkom to ye.’” 45Tna Yesus yno ana makit wana maah afo re ana mhar Bokom ro Allah. 46Ait yawe, “Bokom ro Allah mawe, ‘Mesias kbe ykai bo ro samyoh mai kʼAit, tna yhai ye. Tna mam ti ro tuuf kbe Allah yno Ait yrok yasen.’ 47Tna Bokom ro Allah mkyas mawe ‘Mesias kbe ybis raa mamo mkyas Ait yasom.’ Ana weto kbe mawe kʼraa mawe, ‘Nashana tna kbe Allah yyon iro wanu.’ Bo refo kbe raa mkyas mam Yerusalem tinyi wia, tna fo mamo snok mam bangsa beta ye. 48Anu nmat bo samyoh weto ro mai kʼJõ oh, mnan Bokom ro Allah mkyas. Anu nmat mabo rau oh to. Anu nmat oh tna kbe nsen nkyas bo weto kʼraa. 49Tiwya Allah ysi yawe kbe yatak rAit matam raa. Tna kbe tbis tak ro mbam Allah reto mama matam anu. Tawe nhau mam Yerusalem wea ste tak reto mama.”
Yesus yaut yamoʼt sawro ro Allah
50Yesus yakah ana weto yamo kene mam remo ro Betania. Mam beto tna Ait yitbat yatem rAit tna skabuk yawe Allah yno bo moof kʼana. 51Skabuk ana kri-kri fo, tna Allah tubat Ait yaut yamoʼt sawro rAit. 52Ana mbaut Ait. Tna ana hah mamoʼt Yerusalem mkah simaut rana mase toni.
53Ja rabu wawa ana mamoʼt Samu ro Allah tna ana bibi Ait yoyo.