EZEQUIEL

EZEQUIEL

¹ Naya, sacerdote Ezequiel, Buzí sat jaqin yuqapa, mä uruw nayax Babilonia uraqina, Quebar sat jawir thiyan sayt’atäskäyäta, khitinakatix katuntat apatäpkatayna ukanak taypina. Ukhamäkiriruw alaxpachax jist’artäna, ukatsti Tatiturux mä unañchäwin uñjta. Ukasti kimsa tunkïr marana, pusïr phaxsita phisqa uru saraqatarünwa, Joaquín reyix katuntata apatäkän ukat niya phisqa mara qhipata. Tatitusti nayaruw amparap luqxatitu. ⁴ Ukapachaw nayax uñjta, amsta tuqit mä jach’a tutuka thayar uñtat jutaskiri; mä jach’a qinayatsti ninarakiw lliju llijur uñtat mistuskäna, uka qinayarusti mä jach’a qhanaw muytarakïna. Uka nina taypinsti mayaw k’ajaskarakïna, mä suma metaläkaspas ukhamaw llijunïna, ⁵ uka chika taypinsti pusi jaqinakar uñtasitaw utjarakïna. ⁶ Ukanakat sapa maynisti pusi ajanuni, pusi chhiqhanïnwa, ⁷ charanakapasti chiqakïnwa, kayu sillunakapas vaca qallun sillunakapjamänwa, ukasti mä suma llijkiri broncëkaspas ukhamaw k’ajarakïna. ⁸ Uka pusi ajanupata, pusi chhiqhapat sipansa, uka pusinisti, pusi chhiqhanakap k’uchunxa, jaqi amparat amparanakanïpxänwa. Chhiqhanakapasti jupanakkamaw jikthaptapxäna. Sarasasti janiw qhiparu uñtanipkänti, jan ukasti nayraqataruw sarapxäna. ¹⁰ Uka pusinin ajanupasti akhamarakïnwa: Nayräx ajanusti jaqi ajanünwa, kupi tuqi ajanusti mä leonan ajanupjama, ch’iqa tuqi ajanusti, mä urqu vacan ajanupjama, qhipäx ajanusti mä jach’a pakan ajanupjamarakïnwa. ¹¹ Chhiqhanakapasti amsta tuqiruw janatattäna. Pä chhiqhasti purapat jikthaptapxäna, payïrimpisti janchinakap imt’asipxarakïna. ¹² Taqinis nayra tuqiruw sarapxäna, sarasasti janiw qhiparu kutikipstanipkänti. Kawksarutix Tatitun ch’amapax jupanakaru apkäna uksaruw sarapxarakïna. ¹³ Uka pusinisti mä sank’iri k’illiminakjamänwa, jan ukax mä nina wiyar uñtataw uka taypin uksa aksa sarnaqapxäna; uka ninasti walpun k’ajäna, ukatsti uka nina taypit lliju llijunakaw mistunirakïna. ¹⁴ Uka pusinisti jank’akiw lliju llijunakjam uksar aksar sarapxarakïna. ¹⁵ Uka pusiniru uñtasasti, sapa maynin jak’apan mä jach’a muyuriw uraqin utjäna. ¹⁶ Uka pusi jach’a muyurinakasti mä kipkakïnwa, kunjämatix luratäpkäna ukhamarusti topacio sat k’ajkir suma qalar uñtataw k’ajapxarakïna. Amuyatat sapa muyurinak taypin yaqha muyuris utjkaspa ukhamänwa. ¹⁷ Ukanakasti, pusi tuqiru, jan qhipar kuttasin kawksarus sarapxakïnwa. ¹⁸ Uka pusi jach’a muyurinakasti hierrot luratampi muytatarakïnwa, uka muytatansti nayranakampi phuqhantatänwa. ¹⁹ Uka pusinix sartawayapkäna ukkhasti, uka pusi muyurinakax jupanakampi chikarakiw sarantapxäna, uka pusinix uraqit thuqtawayapkän ukapachasti, uka pusi muyurinakax thuqtawayapxarakïnwa. ²⁰ Uka pusinisti, kawksarutix Tatitun ch’amapax jupanakaru apañ munkäna uksaruw sarapxäna, muyuri muruq’unakasti jupanakampi chikarakiw sartapxäna, uka pusinin jakañapanïpxatap layku. ²¹ Uka pusinix unxtapkän ukkhasti, uka muyuri muruq’unakax unxtapxarakïnwa, sayt’apkäna ukkhasti, sayt’apxarakïnwa; thuqtapkän ukkhasti, uka chikarakiw thuqtapxäna, uka muyuri muruq’unakan uka pusinin jakañapan jakañapanïtap layku. ²² P’iqinakap patansti mä k’ajkir alay pirqäkaspas ukhamaw uñstäna, ukasti wal k’ajarakïna. ²³ Uka manqhansti uka pusinin chhiqhanakapax chiqaki janatatatänwa, maynit maynikam jikisiyasa. Paya chhiqhampisti janchinakap imantasipxäna. ²⁴ Ukatsti chhiqhanakan jawq’alitap ist’arakta, sarantapkän ukapacha, ukasti jach’a jawiran umanakapjamaw qhuthutïna, taqi ch’amani Tatitun arupjama, mä walja soldadonakan sarantatapjamaraki. Sayt’apkäna ukkhasti, chhiqhanakap aythapisxapxänwa. ²⁵ Ukatsti uka pusinin p’iqipa patankkän uka k’ajkiri alay pirqjama taypitsti, mä jach’a aruw ist’asïna. ²⁶ Uka patansti, mä k’ajkir suma qalat lurat qunuñäkaspas ukham uñjta, uka qunuña patansti jaqir uñtata mayniw qunt’atäskäna. ²⁷ Uka jaqisti, cinturapat alayarux ninan muytat mä suma k’ajkiri qhuyar uñtataw k’ajäna, cinturat aynacharusti ninjamaw k’ajarakïna. Jupa jak’ansti mä qhanaw utjäna, ²⁸ uka qhanasti kürmir uñtatarakïnwa, kunapachatix kürmix jallu uruna qinay taypin uñstki ukhama. Tatitun qhapaq kankañapax ukhamar uñtataw nayar uñstitu. Uk uñjasasti, nayax uraqir puriñkamaw p’iqix alt’asirakta.

¹ Ukatsti mä aru ist’arakta, nayar saskiri: “Juma, jaqin yuqapa, saythapim, nayaw jumar parlxayäma” sasa. ² Ukham nayar parlkipanjam, Tatitun ch’amapax mantitu, ukaw nayar sayt’ayitu. Ukatsti kuntix uka arux parlxaykitän uk ist’arakta ³ akham siri: “Jaqin yuqapa, jumarusti israelitanakan ukaruw khithäma, uka israelita jaqinakasti nayatakiw sayt’asipxi. Jupanakasa, nayra awkinakapas naya tuqipuniw jichhürkam sayt’asipxi. ⁴ Wawanakapas jupanakjam k’ullu, qala chuymani jan amuyt’ani jaqinakäpxarakiwa. Jichhasti jumarux jupanakan ukaruw khithäma, jupanakarusti akham sätawa: ‘Tatitux akham siwa.’ ⁵ Parlatamarux ist’apxpas janis ist’apkpan, jupanakax nayatak sayt’asir jaqinakäpxiwa, ukampis uka parlatamampix jupanakax mä profetan jupanak taypin utjatap yatipxani. ⁶ Jumasti, jupanakarux jan axsaramti, kuntix sapkätam uka arunakarus janirak axsaramti, ch’aphinakan muyuntatjamas uñjaskchïta, jan ukax alacran sata laq’unak taypinjam jikxataskchïta ukasa. Arunakapar janipun axsaramti, jupanakan mayja uñnaqapxatapatsa janirak mayjt’asimti, qawqha naya tuqi sayt’asir jaqinakäsipkpasa. ⁷ Jumax nayan arunakax jupanakar qhanañcham, ist’apxpasa janis ist’apkpan, jupanakax qallasir jaqinakawa. ⁸ Nayax siskäma uka arunak sum ist’am, janirak jupanakjam jan ist’asir tukumti. Lakam jist’aram ukatsti kuntix churkäm uk manq’antarakim” sasa. ⁹ Ukatsti mä ampar naya tuqir luqtasinkir uñjarakta, uka amparasti mä qillqat apt’atänwa. ¹⁰ Uka amparasti nayan nayraqataxan uka qillqat janatati. Uka qillqatasti purapäxar qillqsutänwa: Ukansti jachañanaka, t’aqhisiñanaka, axsarañanak yatiyäwinak qillqsutänwa.

¹ Jupax sarakituwa: “Jumasti, aka qillqat manq’antam, ukatsti Israel markar parlir jank’ak saram” sasa. ² Nayasti lakax jist’arta, ukat jupax uka qillqat nayar manq’antayitu. ³ Ukatsti sarakituwa: “Jichhasti nayax churksma uka qillqat manq’antam, ukampirak sist’asim” sasa. Nayasti manq’anttwa, uka qillqatasti misk’it sipansa juk’ampi muxsapunïnwa. ⁴ Ukatsti sarakituwa: “Jichhasti saram, ukatsti kuntix nayax Israel markar sañaxäki uk yatiyanim. ⁵ Janiw nayax yaqha parlani, jan ukax jan amuyt’kaya arunaka parlir markar khitksmati, jan ukasti Israel markaruw khitsma. ⁶ Nayasti janiw wali ch’ama parlani markanakar khitksmati, juman jan amuykay parlir markaru. Uka ch’ama parlani markanakaru khitkirisma ukasa, jupanakax parlatamarux ist’apxiristamwa. ⁷ Ukampisa, Israel markax janiw jumar ist’añ munkätamti, nayar jan ist’añ munatap layku. Taqi Israel markax k’ullu, jan amuyt’asirïpxiwa. ⁸ Ukampis nayax jumarux jupanakjam qala chuymani, qhuru tukuyarakïma. ⁹ Diamante qalat sipansa, qarqat sipansa juk’ampi ch’ullqhi tukuyäma. Jan jumax jupanakar axsaramti, kuna ajanumpis jumar uñkatasipkpan, qawqha qhuru jaqinakäsipkpansa, jumax jan axsaramti” sasa. ¹⁰ Ukatsti sarakituwa: “Taqi arunakaxar wali sum ist’am, ukatsti chuymamarurak sum katuqam. ¹¹ Jaya markanakar apanukutäki uka marka masinakamar uñjir saram, jumarux ist’apxpas janis ist’apkpan, jupanakar saskakim: ‘Tatitux akham siwa’ ” sasa. ¹² Ukapachaw Tatitun ch’amapax nayar aptawayitu, nayan qhipäxaxansti mä jach’a uraqi khathatis jach’a ch’amampi unxtkaspa ukham ist’arakta, ukasti Tatitun jach’a kankañapaw ukawjat sartäna. ¹³ Uka pusinin chhiqhanakap purapat jawq’asitapampi, muyuri muruq’unakan ch’axmitanakapampix uraqi khathatin ch’axmitapjamänwa. ¹⁴ Tatitun ch’amapaw nayarux aptitu ukatsti uka chiqat apsunirakitu, nayasti wali llakt’ata mayjt’ataw sarxarakta, ukchañkamasti Tatitux amparapampiw wali waythapirakitu. ¹⁵ Ukatsti Tel Abib sata chiqaruw purta, Quebar sat jawir thiyaru, kawkhantix jaya markar apanukut israelitanakax jakapkäna uka chiqaru, ukansti jupanakampix paqallqu uruw qamararakta, jan kun lurasa, jan kun kamsasa. ¹⁶ Uka paqallqu uru qhipatsti, Tatitux sarakituwa: ¹⁷ “Jaqin yuqapa, nayax Israel markan uñjiripat usksma. Nayax kunsa jumar yatiykäma ukkhasti, jank’akiw Israel markarux yatiyañama, ukhamat jupanakan taqi kunsa suma yatipxañapataki. ¹⁸ Nayax inas mä jan wali jaqin jiwañapatak arsurista; jumatix uka qhuru jaqir jan parlxaykäta, uka jan wali lurañanakap apanukuñapataki, ukhamat uka jaqin jakaskañapatakixa, jupax juchap laykuw jiwani, ukampis nayax jumaruw uka jaqin jiwatapat wayt’äma. ¹⁹ Ukampis jumatix uka qhuru jaqiru uka jan wali luratanakap apanukxañapatak parlxayäta, ukatsti janiraki uka jaqix ist’kätam ukaxa, jupax juchapat jiwaskani, jumasti janiw kuna juchanïkätasa. ²⁰ Ukhamarakiw utjaspa, mä aski jaqix uka aski kankañap apanukxas jan walinak luraspa, nayas juparux jan walt’añar nukt’irista; ukampis jumatix uka jaqir jan amuyt’aykätaxa, uka jaqix jiwaniwa. Nayatakisti uka aski luratapax janiw kunäkanisa, jupax juchap laykuw jiwani, uka jaqin jiwatapatsti jumaruw wayt’äma. ²¹ Ukampis jumatix uka jaqir amuyt’ayäta, ukatsti jupax janirak juk’ampi jucha lurkxaniti ukkhaxa, juman arum ist’atapat jupax jakaskakiniwa, jumasti janirakiw kuna juchanïkätasa” sasa. ²² Tatitusti ukkhanpach amparap luqxatasin sarakitu: “Sartasim, pampa tuqir saram, ukan nayax jumar parlxayäma” sasa. ²³ Nayasti sartasin pampa tuqiruw sarta, ukan nayax Tatitun k’ajkir kankañap uñjta, kunjämatix Quebar jawir thiyan uñjkäyät ukhama. Uraqir puriñkamarakiw p’iqix alt’asta, ²⁴ ukampis Tatitun ch’amapaw nayarux phuqhantitu, ukat sayt’ayitu. Ukatsti Tatitux akham sasaw parlxayitu: “Utamar sarxam, ukatsti ukan jist’antasim. ²⁵ Yatiñamawa, jumarux phalanakampiw ñach’antapxätam, ukatsti janiw markankirinakampis chikäkätati. ²⁶ Ukhamarus nayax laka manqhimaruw laxram lip’katayä, ukatsti amutuw tuküta. Uka qhuru jaqinakarusti janirakiw juk’ampi tuqinuqxätati. ²⁷ Ukampis nayatix jumaru mä kunsa sañ munäma ukkhaxa, wasitat parlayxäma, ukat akham sarakïta: ‘Tatitux akham siwa.’ Ist’añ muniristi ist’aniwa, jan ist’añ muniristi janiw ist’kaniti, nayatak sayt’asir jaqinakäpxatap layku.

¹ “Ezequiel, jaqin yuqapa, chhuyu lurat mä adobe ittam, uka adoberusti kunjämäkitix Jerusalén markax ukhampach qillqsum. ² Ukatsti uka markarux walja ejercitompi, nuwasiñ yänakampi muyuntayam, jach’a pirqampi uyuchrantam, pirqa jak’ar jach’a makhatañ lurarakim markar mantañataki, ukhamat ejercitompi muyuntat markäkaspas ukham uñtasiñapataki. ³ Ukatsti hierrot lurat mä jach’a lata katum; uka latampisti jumampi, markampi uka taypir mä pirqäkaspas ukham uskum, ukat uka marka uñkatasiru sayt’asim nuwantañatakjama. Ukasti israelitanakatakix mä unañchäwïniwa. ⁴ “Ukatsti ch’iqäxat iknuqäta, jumxarusti Israelan juchap apxatasirakïta. Ukham ch’iqäxat iknuqatasti, ⁵ kimsa patak llätunka tunka urunakaw ikïta, sapa uru ikitasti Israel markan mä mara jucha lurataparüniwa. ⁶ Ukham ch’iqäxat ikiñ tukuyxäta ukkhasti, kupi tuqitarak ikt’äta, ukatsti Judá markan juchap jumxarux apxatasirakïta, pusi tunka ururakiw ukham ikïta. Sapa urusti mä mara jucha lurataparüniwa. ⁷ Ukatsti uñisirinakapan muyuntat Jerusalén marka tuqiruw uñtarakïta, amparanakam luqtasaw nayan sutixar uka markatak arsüta. ⁸ Nayasti juman jan maysat maysar unxtaskañamatakix ñach’antarakïmawa, uka t’aqhisiñ urunakam phuqhasiñapkama. ⁹ “Ukatsti mä juk’a trigo aptarakim, cebada, mijo, avena, haba, lenteja ukanakampi; taqi ukanak mä llatakur warthapisin kittam, ukatsti ukanakat t’ant’a lurasim. Uka t’ant’a manqasïta, ch’iqäxat ikkäta uka kimsa patak llätunka tunka urunakana. ¹⁰ Manq’amsti manq’añäki ukkhakiw manq’äta, sapa urusti chikat ukkhak manq’arakïta; ¹¹ umsti umt’añamäki ukkhak umt’äta, sapa urusti chikat litroki umarakïta. ¹² Manq’amasti cebadat lurat t’ant’äniwa, ukasti jaqi jamampi phayatäniwa, uksti jaqin uñjkataw wakichasirakïta” sasa. ¹³ Ukxarusti Tatitux saskakïnwa: “Israelita jaqinakax ukham q’añu manq’a manq’apxani kawki markanakarutix apanukuykä uka markanakanxa” sasa. ¹⁴ Nayasti ukxarux saraktwa: “Tatay, nayax janipuniw kunapachas kuna q’añunaksa llamkt’irïkti; janipuniw nayax jupapach jiwat uywanakan aychapsa manq’irïkti, janirakiw monte animalanakan jiwayat aychapsa, jan manq’añ animalanakan aychapsa manq’irïkti” sasa. ¹⁵ Jupasti ukxarux sarakituwa: “Ukhamax jaqi jamampi phayasiñ lantxa, vaca phurumpiw manq’am phayasïta” sasa. ¹⁶ Ukxarusti saskakituwa: “Jerusalén markansti manq’at pist’atäñ utjayä. Manq’sti juk’at juk’atak katuqapxani, umasa juk’at juk’atak churasini, jaqinakasti wali jach’a llakimpi, axsartañampiw manq’apxani, umt’apxarakini. ¹⁷ Umas manq’as pist’akipuniniwa, jupanakkamasti wali axsarañampiw uñkatasipxani. Juchanak luratanakapatsti jakkirpacharakiw ñusantapxani” sasa.

¹ Tatitux sarakituwa: “Ezequiel, jaqin yuqapa, jumax mä ari cuchillo katum, sunkha khithurasiñ navajäkaspas ukhama, ukampisti ñik’utama, sunkhama khithurasim. Ukatsti uka ñik’utam mä balanzar apxatasin kimsar jaljam. ² Jerusalén markax katuntat uñjaskani ukkhasti, uka kimsar jaljat ñik’utxa, mayïrxa marka taypir sarasin ukan nakhantayam; mayïrsti, mä espadampi khuchhunuqas marka muytpachar willtanim, ukat jilt’äki uksti thayarurak willxaruyam. Nayasti markankir jaqinakan qhipap sarä, mä espadas ayt’ata. ³ Uka ñik’utanakatsti, mä juk’a katusin isimar chinkatasirakim. ⁴ Ukatsti uka ñik’utanakat mä juk’a katusin ninar phichhantam. Ukkhat mä ninax mistuni taqi Israel markan phichhantatäñapataki. ⁵ “Naya, Tatituw uk arsta: Jerusalén markax ukäskiwa. Nayaw taqi markanaka, jach’a markanak taypir uskta. ⁶ Ukampis Jerusalén markax nayan kamachi arunakaxatakiw sayt’asi, ukatsti jupa jak’ankir markanakat sipan juk’ampi jan waliw tukuraki, kamachi arunakaxarus janiw ist’kiti, janiw arkkarakisa. ⁷ “Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Jumanakax jumanak jak’an utjir markanakat sipan juk’ampi jan waliw tukupxtaxa, janiw arsutanakaxarjam sarnaqapktati; janirakiw jumanakan jak’amankir markanakan kamachinakapsa phuqhapktati. ⁸ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Jerusalén marka, nayax jumar jan walt’ayañatakiw sayt’äxa; uksti taqi markanakan uñjkañaw phuqharakï, ⁹ kuntix nayax jumampi lurkä uksti janipuniw kunapachas lurirïkti, janirakiw mayampsa ukham lurkxäti. Luratanakamax sinti axtaskañapuniwa. ¹⁰ Jumanak taypinsti awkinakax pachpa wawanakaparuw manq’antasipxani, wawanakasti awkinakaparuw manq’antapxarakini. Jumar juchañchañatak arsutaxsti phuqhapunïwa, jilt’iri jaqinakarusti taqi tuqiruw ananukurakï. ¹¹ Naya, Tatituw jakañax layku juramentompi arsta: jumanakax nayan qullan utaxsa axtaskañ yaqha diosanakampi, q’añu luräwinakamampi q’añuchjapxtaxa, ukhamarakiw nayax jumanakar jan khuyapt’ayasis tukjapxäma, janipuniw khuyapt’ayasipkämati. ¹² Jaqinakamatsti mä chikatax usunakampi, manq’atjam jiwañampiw aka pachpa markan jiwarapxani, chikat jaqinakasti, markam jak’ankir uñisirinakan jiwarayataw uñjasipxani, ukat jilt’irinakarusti taqi tuqiruw ananukurakï. Jupanakan qhipapsti nayaw espadas ayt’at arktä. ¹³ Ukapachaw nayax jach’a q’apisiñaxampi jupanakarux mutuyä, q’apisiñaxax malarkani ukkhaw yatipxani naya, Israelan Diosapa arsutaxa phuqhirïtaxa. ¹⁴ Jerusalén marka, nayasti q’alpun t’unjäma; juma jak’ankir markanak taypin jumarux jisk’achjäma, ukhamat taqinis uñjapxañapataki. ¹⁵ Nayax wali jach’a phiñasiñampi juma tuqi arsutanakax phuqkä, jan khuyapt’ayasis mutuykäma ukkhasti, taqiniw jan wali arunakampi arnaqapxätam, chuymamsa ust’ayapxarakïtam, juma jak’ankir markanakatakisti mä jach’a yatichäwïyätawa. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁶ Nayaw jumanakxarux manq’at awtjayasiñ apayanï, ukasti axsarkañ t’unjir mich’inakar uñtatäniwa. Jïsa, jumanakxarux t’unjatäñampi, mach’ampi, manq’at pist’at sarnaqañampi apayanï. ¹⁷ Jïsa, nayaw jumanakxarux mach’ampi, usunakampi, jiwañampi apayanï, monte animalanakaw wawanakamarux q’al manq’arani. Jumanakatsti, waljaniruw nuwasïwinakan jiwarayarakï. Naya, Tatituw uk arsta” sasa.

¹ Tatitusti nayaruw parlxayarakitu, akham sasa: ² “Ezequiel, Israel qullunak uñtam, ukanakarusti nayan sutixaru ³ parlam, akham sasa: ‘Israel qullunaka, Tatitun arunakap ist’apxam. Tatitux jach’a qullunakaru, jisk’a qullunakaru, jawiranakaru, qhirwanakarux akham siwa: Jumanakxarux nuwasiñanak apayanipxäma, qullu patanakan diosanakamar yupaychañ chiqanak q’al t’unjä. ⁴ Kawkïr altaranakantix jumanakax wilañchanak luqtasipkta, inciensonaksa nakhayasipkta ukanak q’al tukjä, jaqinakaparusti pachpa diosanakap nayräxaruw jiwarayarakï. ⁵ Israelita jaqinakan jiwarat janchinakapasti, pachpa diosanakapan nayraqataparuw liwt’ä, ch’akhanakapsti altaranakap nayräxaruw willitatä. ⁶ Kawkhanakantix jumanakax jakapkta ukawjanakan markanakamax t’unjata uñjasini, diosanakar yupaychañ altaranakamasa q’ala t’unjatäniwa. Altaranakamax q’ala t’unjatapunïniwa, diosanakamas jisk’a jisk’a tukjatäniwa; incienso luqtasiñ altaranakamas pampa tukuyatäniwa, taqi kuntix jumanakax lurapkta ukanakasti q’ala chhaqtayatäniwa. ⁷ Ukatsti walja jaqinakar jumanak taypin jiwaraskir uñjapkäta ukapachaw yatipxäta, nayan Tatitütaxa. ⁸ Ukampis nayax jumanakat mä qawqhanirux jiwañat qhispiyarakïwa, jupanakasti yaqha markanakan apanukutaw jakapxani. ⁹ Uka jilt’irinakasti, uka jaya markanakan nayat amtasipxitani; kunjämtix nayax jupanakar t’aqhisiykäyäta, nayar taqi chuymampi jan arkapxatapata, diosanakar yupaychañ layku nayat jayarst’apxatapata, taqi ukanakat amtasipxani. Jupanakasti taqi uka axtaskañ ñanqha luräwinakap amthapisisinxa, jupanakpachaw axtasipxani. ¹⁰ Ukapachaw jupanakax yatipxani, nayan Israelan Diosapätaxa, jan walt’añanak apayaniñ arsutaxasa jan aliqa inamaya axsarayañatakïtapa’ ” sasa. ¹¹ Tatitusti saskakituwa: “Amparanakam t’axllisim, kayunakam takisim, Israel markan axtaskañ juchanak luratapat wararim, uka markasti nuwasiñ utjatapata, kunayman mach’anak utjatapata, usunak utjatapat jiwarani. ¹² Jayankirinakax usunakampiw jiwarapxani, jak’ankirinakasti nuwasïwin jiwarapxani, kawkïrinakatix ukanakatsa jakañan qhiparapkani ukanakasti, manq’atjamaw jiwarapxarakini. Ukham nayax Israel markxarux phiñasiñaxa samarasï. ¹³ Uka jaqinakan jiwarat janchinakapasti diosanakap jak’an jaqtatäniwa, jiwaratanakax taqi chiqan utjani: altaranakap jak’ana, jisk’a qullunak jak’ana, jach’a qullunak patana, quqanak k’uchunakana, inciensonak q’aphichapxirïki uka chiqanakan jaqtatäniwa, ukapachaw yatipxani, nayan Israelan Tatitupätaxa. ¹⁴ Mutuyäwixax jupanakatak sinti jach’apunïniwa. Uraqinakapsti alayat aynachkama, Riblá chiqat qalltasina, wasarkama, ch’usa laqaya wasararuw tukuyarakï. Ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa” sasa.

¹ Tatitux nayaruw parlxayitu, akham sasa: ² “Naya, Tatituw Israel markar sista: Tukuy urupax purinxiwa, aka uraqin tukusiñapax purinxiwa. ³ Israel, juman tukusiñamax purinxiwa. Jumxaruw phiñasiñax wartanï; sarnaqäwinakamat wayt’äma, axtaskañ luräwinakamatsti mutuyarakïmawa. ⁴ Janiw khuyapayasiñampi jumarux uñjkämati, sarnaqäwimatsti mutuyarakïmawa, jan wali luratanakamatsa t’aqhisirakïtawa. Ukapachaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitütaxa. ⁵ “Naya, Tatituw arsta: Amuyasim, tukuyan puriniñapax jak’ankxiwa, jan walt’añanakasti may mayaw jutani, juman tukusiñamasti niyaw jak’ankxaraki. ⁷ Aka uraqin utjir jaqinaka, t’unjatäñ urux purinxiwa. Pachax purinxiwa, jan walt’añ uruw jak’ankxi. Qullunakan kusisiñax tukusxarakiniwa. ⁸ Jichhpachaw phiñasiñax jumxar ukkhaki sañkam warxatanï, taqi sarnaqäwinakamatsti wayt’ämawa, taqi axtaskañ luräwinakamatsa mutuyarakïmawa. ⁹ Jichhax janiw jumarux khuyapayasiñampi uñjkämati; taqi sarnaqäwinakamatsti mutuyapunïmawa, axtaskañ luräwinakamatsa t’aqhisiyapunïmawa. Ukapachaw jumanakax nayan Tatitütaxa, mutuyirïtaxsa yatipxäta. ¹⁰ “¡Akax uka uruxa! ¡Purinxiwa! ¡T’unjatäñax purinxiwa! Taqi chiqansa ñanqha lurañanakakiw utjaski, jaqinakan ñanqha luratanakapasti sintipunïxarakiwa. ¹¹ Nuwasiñanakakiw sartaski, ukanakasti ñanqhanakak utjayi. Ukampis jupanakax qamir yänakapampisa, arnaqasitapampisa janiw kunsa jikxatapkaniti. Janiw jupanakan kuna askis utjkxiti. ¹² Pachax purinxiwa, uka urusti purinxarakiwa. Aljasiritakix janiw kunat kusisiñapas utjkiti, alasiritakis janiw kunat llakisiñapas utjkarakiti. Israel markan jach’a jach’a tukutapatsti q’apisiñampiw mutuyarakïxa. ¹³ Aljirix janiw aljatap taqi jakañapan kutsuyaskaniti, janirakiw alakipa luratapsa ina ch’usar tukuykaniti. Ñanqha lurir jaqinakax taqiniw jiwarapxani. ¹⁴ “Trompetsa nuwasiñar jawsañatak phust’asiskpan; taqinis wakichasiskpan, janiw maynis nuwasïwirux mistkaniti. Israel markan jach’a jach’a tukutapatsti phiñasiñaxampiw mutuyarakï. ¹⁵ Marka anqäxan qhiparirinakasti, nuwasïwin jiwarapxani, marka manqhan qhiparirinakasti manq’atjama, kunayman usunakampiw jiwarapxarakini. ¹⁶ Mulljat palomanakjamas qullunakar jaltapxpan, juchanak lurapxatapat jiwarasipkakipuniniwa. ¹⁷ Taqiniruw qunqurinakapax aliqak khathatxani, amparanakapas jan ch’amanjamaw uñjasini. ¹⁸ Llakisiñatsti chhankha isinakampiw isthapisipxani; janchinakapas inakiw khathatxani, p’inqasiñatsa ajanunakapax wilar tukuta, ñik’utanakapas mururataw sarapxani. ¹⁹ Qullqinakapsa, qurinakapsa q’añu t’unar uñtat marka thakhinakarux wartapxani. Tatitun q’apisiñap urusti, janiw quripasa, qullqipasa jupanakarux qhispiykaniti, janirakiw manq’at awtjat purakanakapsa phuqt’kaniti, uka qurir munasaw ñanqha lurañanakarux puripxi uka layku. ²⁰ Ukataqi quri, qullqi yänakanïsasti, jach’a jach’aw tukupxäna, uka qurinakampiw uka axtaskañ diosanakapsa lurasipxarakïna. Ukatpï nayax uka qurit lurat yänakap q’añu t’unar tukuyarakïxa. ²¹ Yaqha markanakat jaqinak uka qurinak lunthatapxañapatakix jutayarakï, sinti jan wali jaqinakaw jutapxani, jupanakasti uka qurinakap aparapxpan, mä q’añu yänakäkaspas ukham uñjapxarakpan. ²² Nayasti aka markat jayaruw sarxä, nayan wali munat utaxsa takisiyarakïwa. Jan wali jaqinakaw jutasin q’añuchjapxani. ²³ “Ezequiel, cadenanak wakicht’am, aka markan jaqi jiwayirinakarux waljaniruw juchañchapxi, aka markasti nuwasiñanakampi phuqhantatawa. ²⁴ Nayaw wali qhuru jaqinak khithanï, jupanakaw utanak katuntasipxani. Munañaninakan jach’a jach’a tukutapasti tukusiniwa; diosanakapar yupaychañ chiqanaksti takisiyarakïwa. ²⁵ Axsarañaw jupanakarux q’ala katuntani; sumankañ thaqhapxani ukampis janiw jikxatapkaniti. ²⁶ Jan walt’añanakax mayat mayat jutani; jan wali yatiyäwinakasti may mayaw purinini. Inamayaw mä profetarus thaqhasipkani kuntix Tatitux siski uk qhanañchañapataki; janiw jupanakar yatichir sacerdotex utjkxaniti, janirakiw jupanakar iwxt’iri jilïr jaqis utjkxaniti. ²⁷ Reyix ch’iyar isimpiw isthapisini, marka apnaqiristi llakt’atäniwa, markankir jaqinakasti khathatipxarakiniwa. Nayaw jupanakarux sarnaqäwinakaparjam uñjarakï, luratanakaparjamaw jupanakar taripaskä. Ukhamat jupanakax yatipxani nayan Tatitütaxa” sasa.

¹ Suxtïr marana, suxtïr phaxsina, phisqa uru saraqataruw, nayax utaxan qunt’ata jikxatasiskäyäta Judá uraqinkir jilïr jaqinakampi. Akatjamat Tatitux amparap nayar luqxatitu, ² ukatsti, mä jaqir uñtat uñjarakta. Cinturapat aynacharux ninäkaspas ukham uñjta, cinturat amstarusti mä suma lliphipkir bronce qhuyar uñtataw k’ajarakïna. ³ Uka jaqisti mä amparampjamaw luqtanisax ñik’utat katuntitu. Ukat Tatitun ch’amapax alayar tuytayitu, Tatitux unañchäwinak tuqiw Jerusalén markar irpitu, ukatsti marka manqhana amsta tuqi uñtatäki uka punku chiqaruw sayt’ayitu, uka chiqanarak Tatitur q’apisiyiri idolox jikxatasïna. ⁴ Israelan Diosapan k’ajkir kankañapax ukkhankarakïnwa, kunjämtix nayax qhirwa tuqin uñjkäyät ukhama. ⁵ Jupasti sarakituwa: “Amsta tuqir uñtam” sasa. Nayasti amsta tuqiruw uñtta, mantañawjansti, altar jak’ankki uka punku chiqan, Tatitur q’apisiyiri ídolo uñjarakta. ⁶ Ukat jupax sarakitu: “¿Uñjtati kuna axtaskañ luräwinaktix israelitanakax lurapki ukanakxa? Ukatpï nayax qullan utaxat jayarux sarxtxa. Jichhasti juk’ampi ñanqha luratanak uñjäta” sasa. ⁷ Ukxarusti qullan uta anqäx tuqir mantañäkis uka punkuruw irpitu. Ukatsti pirqan mä jach’a p’iya uñjta. ⁸ Jupasti sarakituwa: “Uka pirqan utjir p’iya juk’ampi jach’a p’iysum” sasa. Nayasti uka p’iyxa juk’ampi jach’aruw tukuyta, ukatsti mä mantaña jikxatarakta. ⁹ Ukatsti sarakituwa: “Mantam, ukan uñjäta kuna axtaskañ luräwinaktix lurapki ukanaka” sasa. ¹⁰ Nayasti mantasin, kunayman katarinakan uñnaqapa, q’añu animalanakan uñnaqap uka pirqa irampachan qillqsuta uñjta, ukhamaraki Israel markan axtaskañ idolonakapa qillqsuta. ¹¹ Ukatsti uñjaraktwa israelitanakan paqallqu tunka jilïr jaqinakaparu uka idolonakar yupaychaskiri, uka jilïrinak taypinsti Safán sat jaqin Jaazanías yuqapaw ukankarakïna. Sapa maynis incienso q’aphichañ wayt’atkamänwa, incienso jiwq’ix qinayar uñtataw misturakïna. ¹² Ukatsti Tatitux sarakituwa: “Uñtam Israelan jilïrinakaparu. Sapa maynis diosanakaparuw jamasan yupaychasipki. Jupanakasti janis nayax ukanak uñjkirista ukham amuyapxi, aka markarux apanukkiristsa ukham amuyapxaraki” sasa. ¹³ Ukxarusti saskakïnwa: “Janiw ukakïkiti; jichhas akat qhiparux juk’ampi jan walinak lurir uñjaskakïta” sasa. ¹⁴ Ukatsti Tatitun utapar mantañ punkuruw irparakitu, amsta tuqiru. Ukansti warminakaw qunurasipkäna, Tamuz sat diosat jachasipkarakïna. ¹⁵ Ukat sarakitu: “¿Akanak uñjtati? Jichhas juk’ampi jan walinak uñjaskakïta” sasa. ¹⁶ Ukatsti jupax Tatitun utapan manqhäxa chiqaruw irparakitu, ukatsti Tatitun qullan utjäwipar mantañäki uka chiqa, altaräkis uka chiqa taypinsti, pä tunka phisqan jaqinak uñjta, jupanakax Qullan Chiqa satäkis ukatxa, qhipa tuqir uñtata, inti jalsu tuqir uñtasin alt’ataw intir yupaychasipkäna. ¹⁷ Ukhamasti Tatitux sarakituwa: “¿Uk uñjtati? Judá markax taqi uka q’añu luräwinakampis janiw sisthapkiti, ukhamarus aka markarux ch’axwañanakampiw phuqhanti. Mayampi mayampi nayarux q’apisiyapxitu, idolopar yupaychañ layminakan jan wali q’aphitanakapsa mukt’ayapxituwa. ¹⁸ Ukampis nayax wali jach’a q’apisiñampiw jichhax sartasirakï. Janipuniw jupanakat khuyapayaskäti. Qawqhas arnaqasisipkpan, janipuniw jupanakarux ist’käti” sasa.

¹ Ukatsti nayax mä jach’a aru ist’arakta ukasti akham situwa: “¡Aka markar mutuyirinakax niyaw purinxi, sapa maynis t’unjañ yänakap ayt’atkamakiwa!” sasa. ² Ukatsti amsta tuqi jach’a punku chiqat suxta chachanakar mantasinipkir uñjta, sapa maynis mä jach’a thuru lawa ayt’atkama. Jupanak chikasti lino isimpi isthapita mä jaqiw jutarakïna, cinturapansti qillqaña yänakaw utjäna. Mantasinsti, broncet lurat altar jak’aruw sayt’asipxäna. ³ Ukatsti Israelan Diosapan jach’a k’ajkir kankañapax, uka chhiqhaninak patat sartawayäna, kawkhankapkäntix ukata, ukatsti Tatitun utapar mantañäki uksaruw sarapxäna. Tatitusti uka lino isimpi isthapita, cinturapar qillqañ yänaka apki uka jaqiruw jawsäna, ⁴ juparusti sarakïnwa: “Jerusalén marka muytam, ukatsti uka markan jan wali luräwinakap layku llakt’ata jikxatasir jaqinakan parapar mä chimpu uchäta” sasa. ⁵ Ukatsti mayni jaqinakar parlxayir ist’arakta: “Jupan qhipap Jerusalén marka uñatatir sarapxam, ukatsti nayan utaxat qalltasina, jan khuyapt’ayasis taqi chuyman awkinakaru, waynanakaru, tawaqunakaru, wawanakaru, warminakar jiwarayapxam. Ukampis parapar chimpu uchat jaqirusti janiw llamkt’apxätati” sasa. Ukhamasti jupanakax Tatitun utap nayräxankapkäna uka chuyman awkinakaruw jiwarayañ qalltapxäna. ⁷ Maynïri jaqinakarusti sarakïnwa: “Jichhax nayan utaxar sarapxam, ukansti q’añuchjapxam; uta anqäxanakaparus jaqi jiwatanakampi phuqhantapxam” sasa. Ukhamasti jupanakax mistuwayasin jaqinakar jiwarayañ qalltapxäna. ⁸ Jupanakan ukham lurañapkamasti, nayax sapakiw uñjasxäyäta. Ukat uraqir p’iqixa puriyañkam alt’asta, t’aqhisiñatsa wali jach’at art’asirakta: “Tatay, ¿jumax Jerusalén markatakix wali phiñasitapunïtati, ukatti Israel uraqin mä juk’a jilt’ir jaqinakarus q’al tukjarakïtaxa?” sasa. ⁹ Tatitusti ukxarux sarakituwa: “Israel markampina, Judá markampin juchanakapax sinti jach’apuniwa. Uraqix jaqi jiwarayatanakampi phuqhantatawa; markax jan wali lurañanakampi phuqhantatawa. Nayas aka marka apanukkirista, janis ñanqha luratanakap uñjkirista ukham jupanakax amuyapxi. ¹⁰ Jichhasti jupanakat janipuniw khuyapt’ayaskäti, jan ukasti, luratanakapat wayt’askakipunïwa” sasa. ¹¹ Ukatsti kawkïr jaqitix lino isimpi isthapita, cinturaparus qillqañ yänak apkän ukax kuttanisin sarakïna: “Kuntix luram siskista uk phuqxtwa” sasa.

¹ Ukatsti uñjaraktwa: Querubines sat chhiqhaninakan p’iqinakapat alay chiqanxa, mä qunuñäkaspas ukhamaw uñstäna, ukasti zafiro qalat luratjamänwa. ² Tatitusti lino isimpi isthapit jaqirux sarakïnwa: “Chhiqhaninakan kayüxapan utjki, uka carron jach’a muyuri muruq’unak taypir mantam; ukatsti mä juk’a nina sank’anak aptanim, uka chhiqhaninak taypin nakhaski ukata, ukatsti uka nina sank’anak markpachar willitatarakim” sasa. Ukatsti kunjämsa uka jaqix uka taypiru mantäna uk uñjarakta. ³ Ukapachasti uka querubines sat chhiqhaninakax Tatitun utapat aynach tuqinkasipkänwa, mä qinayaw manqhankir uta anqäxarux phuqhantäna. ⁴ Tatitun qhapaq kankañapasti uka querubines sat chhiqhaninakan patan unxtäna, ukatsti Tatitun utapar mantañäkis uka punku tuqiruw saräna; qinayasti Tatitun utaparuw phuqhantäna, uta anqäxasti Tatitun qhapaq kankañapampiw phuqhantasirakïna. ⁵ Uka chhiqhaninakan chhiqha jawq’alitapasti uta anqäxkamaw ist’asïna, taqi ch’aman Tatitus parlkaspa ukhamänwa. ⁶ Ukatsti Tatitux lino isimpi isthapita jaqiruw nina sank’a apsuniñapatak mayïna, uka nina sank’asti uka chhiqhaninak jak’ana, uka muyuri muruq’unak taypinkänwa. Jaqisti sarasin uka taypiruw sayt’asïna. ⁷ Uka querubines sat chhiqhap manqhansti mä jaqin amparapäkaspas ukhamaw uñstäna. Maynïr angelasti ampar luqtasin mä juk’a nina sank’a aptäna, ukatsti lino isimpi isthapita jaqin amparapxaruw uchäna, ukat uka jaqix uka nina sank’a apt’asitaw sarxäna. ⁹ Uka chhiqhaninak jak’ansti pusi muyuri muruq’unak uñjta, sapa mayas sapaqat mayni jak’ana. Ukanakasti topacio sat qalanakjamaw walpun k’ajäna. ¹⁰ Uka pusi muyurinakasti puspachax kipkakïnwa, mayakïkaspas ukhamänwa. ¹¹ Uka chhiqhaninakax sartapkän ukkhasti, pusi tuqirpachaw sarapxäna, janiw kutikipstanipkänti, kawksarutix nayrankirix uñtkäna uksaruw sarapxarakïna. ¹² Uka querubines satan janchinakapasa, jikhaninakapasa, amparanakapasa, chhiqhanakapasa, nayranakampi phuqhantatänwa, ukhamaraki uka muyuri muruq’unakasa. ¹³ Naya kipkaw ist’ta uka muyuri muruq’unakaru “carronaka” sasaraki sutichiri. ¹⁴ Uka chhiqhaninakasti sapa maynix pusi ajanunkamänwa: Nayrïr ajanux mä urqu vacan ajanupjamänwa; payïr ajanusti mä jaqin ajanupjamänwa; kimsïr ajanusti mä leonan ajanupjamänwa; pusïr ajanusti mä jach’a pakan ajanupjamarakïnwa. ¹⁵ Uka querubines sat chhiqhaninakasti Quebar jawir thiyan uñjkäyäta uka pachpanakänwa. Ukatsti uka chhiqhaninakax sartawayxapxänwa, ¹⁶ jupanakax sartapkän ukkhasti, uka muyuri muruq’unakax sartapxarakïnwa; thuqtapkän ukkhasti, uka muyurinakax thuqtapxarakïnwa; ¹⁷ sayt’apkän ukkhasti, uka muyurinakax sayt’apxarakïnwa, sartapkän ukkhasti, sartapxarakïnwa, uka muyuri muruq’unakasti uka chhiqhaninakan jakäwipat jakäwinïpxatap laykuw ukham lurasïna. ¹⁸ Tatitun qhapaq kankañapasti Tatitun utapat alayaruw mistüna, ukatsti querubines sat chhiqhaninak patxaruw purïna. ¹⁹ Uka chhiqhaninakasti, chhiqhanakapampiw thuqtawayapxäna, nayasti kunjämtix thuqtapkän uk uñjarakta, uka muyurinakasti jupanak chikarakiw sartawayäna, ukatsti Tatitun utapan inti jalsu tuqin utjir punku jak’aruw utjnuqtapxäna. Israelan Tatitu Diosapan k’ajkir kankañapasti jupanak patankarakïnwa. ²⁰ Uka chhiqhaninakasti Quebar jawir thiyana, Israelan Diosapan manqhäxapan uñjkäyäta uka pachpanakänwa. Ukapachaw nayax kunäkäntix ukanakax uk amuyta. ²¹ Sapa maynis pusi chhiqhani, pusi ajanuni ukhamäpxänwa, uka chhiqhanakap manqhansti jaqi amparäkaspas ukhamaw uñstarakïna. ²² Ajanunakapan uñnaqapasti, Quebar jawir thiyan nayax uñjkäyäta uka kipkakïnwa. Sapa mayniw nayrar sarantäna.

¹ Diosan ch’amapaw nayarux aptawayitu, ukatsti Tatitun utapan inti jalsu tuqin utjir punku jak’aruw sayt’ayitu. Uka punkunsti pä tunka phisqani jaqinakaw qunt’atäsipkäna. Ukanak taypinsti Azur chachan Jaazanías yuqaparu, Benaías jaqin Pelatías yuqaparuw uñjarakta, jupanakasti markan jilïrinakapänwa. ² Ukatsti Tatitux sarakituwa: “Akanakax jan wali amtäwinakakpun aka markan amtasipki, ñanqha lurañanakak lup’isipki. ³ Jupanakax sapxarakiwa: ‘Ukhamax janïraw wasitat utanak lurañax wakiskaniti. Aka markan jichhax jan kuna axsaras jakasiskañäni, kunjämatix aychax mä phukhun imatäkis ukhama.’ ⁴ Ukatpï jumax Ezequiel, nayan sutixar jupanakar parlxayañamaxa” sasa. ⁵ Ukatsti Tatitun ajayupaw nayxar juti, ukat akham yatiyañaxatak sarakitu: “Tatitux akham siwa: ‘Israelita jaqinaka, ukpï jumanakax lup’ipxtaxa. Nayax jumanakan amtäwinakam yatiraktwa. ⁶ Jumanakax aka markan walja jaqinakaruw jiwarayapxtaxa, marka thakhinaksti jaqi jiwatanakampiw phuqhantapxaraktaxa. ⁷ Ukatpï naya, Tatitux sapxsmaxa: Jerusalén markat jaqunukupxämawa, inamayaw aka markan qhispitäñäniw sasipkäta. Marka manqhansti, jumanakan jiwarayata jaqinakan amayanakapakiw qhiparxani. ⁸ Jumanakax nuwasïwin jiwarañ axsarapxtawa, ukampis nayaw nuwasiñanak jumanakxarux apayanï. Naya, Tatituw uk arsta, arsutaxarusti phuqhapunïwa. ⁹ Aka chiqatsti jumanakarux jaqunukupxämawa, yaqha markankir jaqinakaruw katuyapxarakïma. Ukäniw jumanakan mutuyäwimaxa. ¹⁰ Espadampi jiwarayataw uñjasipxäta. Israel markan qurpanakapan nayaw luräwinakamarjam taripapxäma, ukapachaw jumanakax nayan Tatitütax yatipxäta. ¹¹ Aka markasti jumanakatakix janiw mä phukhükaspas ukhamäkaniti, janirakiw jumanakas aychäpkasmas ukhamäpkätati. Nayaw jumanakarux Israelan qurpanakapan luräwinakamarjam taripapxäma, ¹² ukapachaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitütaxa. Jumanakax janiw nayan arunakaxarjam sarnaqapktati, janirakiw kamachinakaxsa phuqhapktati, jan ukasti, jumanak jak’ankir markanakan saräwinakaparjamaw sarnaqapxtaxa’ ” sasa. ¹³ Tatitun sutipxar nayan ukham parlañkamasti, Benaniasan yuqapa Pelatías jaqix jiwataw liwnuqti. Nayasti p’iqix uraqir puriyañkamaw alt’asta, wali jach’at art’asirakta akham sasa: “¡Tatay! ¿Israel markat mä juk’a jilt’irinakarux jiwarayakipunïtati?” sasa. ¹⁴ Tatitux nayaruw parlxayitu, akham sasa: ¹⁵ “Jerusalén markan jakir jaqinakasti, juman marka masim israelitanakxat parlapxi, sapxarakiwa: ‘¡Jupanakax Tatitut jayankapxiwa! Ukat sipana jiwasanakaruw aka markxa churistu ukan jakapxañasataki’ sasa. ¹⁶ Jichhax Babilonian jakir israelitanakarux sarakim: ‘Naya, Tatitux jayaruw jupanak apanukta, yaqha jaya markanak taypiruw ananukta, ukampis ukax mä juk’a urunakatakikïniwa. Ukhamarus uka jaya markanakan nayarux yupaychapxarakitaspawa.’ ¹⁷ Jupanakarux saskakim: ‘Tatitux siwa: Nayaw jupanakarux kawkha uraqinakar ananukutatix uñjasipki uka jaya markanakat kuttayanxä, jupanakar tantacht’asinsti Israel uraqi jupanakarux churxarakï. ¹⁸ Jupanakax markapar kuttanxasinsti, ukan utjiri axtaskaña luräwinak q’al tukjapxani. ¹⁹ Nayasti jupanakat uka qala chuymap apaqäwa, mä machaq chuyma, machaq ajayu churarakï. ²⁰ Ukapachaw jupanakax nayan kamachinakarjama, arsutanakaxarjam jakapxani. Jupanakax nayan markaxäniwa, nayasti jupanakan Diosaparakïyäwa. ²¹ Ukampis khitinakatix uka axtaskañ luräwinakar chuyma churat jakapxani ukanakarusti, luräwinakapatjam wayt’arakï. Naya, Tatituw uk arsta’ ” sasa. ²² Uka pusi chhiqhaninakax thuqtawayxapxiwa, uka muyuri muruq’unakasti jupanak chikarakiw thuqtawayapxi. Ukapachaw Israelan Diosapan qhapaq kankañapax, jupanak patxankkäna ukax ²³ sartxarakïna, ukatsti markat jayarst’awayasin uka markat inti jalsu tuqin utjir qullu patxaruw purirakïna. ²⁴ Ukatsti Tatitun ch’amapaw nayar aptawayasax Babiloniar kuttayitu, kawkhankapkäntix apanukuyata jaqinakax uka markaru. Taqi aka luräwinaksti, Tatitun Ajayupaw unañchäwi tuqi uñjayarakitu. Uka qhipatsti uka unañchäwix chhaqtawayxänwa, ²⁵ ukatsti nayax taqi kuntix Tatitux uñachaykitu ukanak Babiloniar apanukutanakaru yatiyarakta.

¹ Tatitux nayaruw parlxayitu, akham sasa: ² “Ezequiel, jumax saykatasir marka taypin jaktaxa. Jupanakax nayranïsipkiwa, ukampis janiw uñjapkiti, jinchunïsipkiwa, ukampis janiw ist’apkiti, saykatasir markätap layku. ³ Ukhamax jaya markar apayatäñatak kunatix wakiski ukanak wakicht’asim, ukatsti taqinin uñjkata urpach utamat mistxam, ukatsti yaqha chiqar sarxam; inas ukhamat nayar saykatir markätapat amuyasipxchini. ⁴ Jichhax urpacha, taqin uñjkañ yänakam apthapisim, apanukutäñatakis wakichaskasma ukhama; jayp’u tuqirusti taqinin uñjkataraki mistuwayxam, apanukutäsinsa sarkasma ukhama. ⁵ Ukatsti pirqarux taqinin uñjkata mä jach’a p’iya p’iysum, uka chiqa yänakamas apt’ata mistuwayxam. ⁶ Ch’amakthapxani ukkhasti, taqinin uñjkata, yänakam q’ipt’asit mistuwayxam. Ajanumsa imt’asirakim uka uraqi jan uñjaskañamataki. Ukham luratamampisti Israel markatakix mä uñacht’äwïyätawa” sasa. ⁷ Nayasti Tatitun arunakaparjamaw yänakax wakichasxta, urpacharakiw ukanak apt’at mistuwayxta, apanukutäsin sarxiri jaqjama. Jayp’u tuqirusti amparaxampiw pirqan mä jach’a p’iya lurarakta, ukat jayp’thapxipansti taqin uñjkataw yänakax q’ipt’asit mistuwayxta. ⁸ Qhipärmanthisti Tatitux nayaruw parlxayitu, akham sasa: ⁹ “Uka qallasir israelita jaqinakax, kuntix lurkta ukat jiskt’apxpachätamwa. ¹⁰ Jichhasti nayan sutixampi jupanakarux saskakim, aka yatiyäwix Jerusalén markankir reyitakïtapa, uka markan jakiri taqi uka israelita jaqinakatakïtapa. ¹¹ Jupanakarusti sarakim, jumax jupanakataki mä yatiyäwi churiri chimpütama, ukatsti jupanakax kuntix jumax lurkta uka kipka lurapxañaparaki, jaya markaru apanukutäpxaniwa uka layku. ¹² Jupanakan jilïripasti q’ipip q’ipt’asitaw uka ch’amakthapix pirqa p’iyanjam mistuwayxañaparaki. P’inqapatsa markar jan uñjañatakix ajanup imt’asisin sarxani. ¹³ Nayasti jupxarux qänaxampi jaqxatasin katjä. Babiloniaruw juparux katuntat aparakï, ukampis janiw uka marka uñjkaniti, uka markar janïra purkasin jiwxani. ¹⁴ Juparu muyuntata uñjiri soldadonakarusti, taqi aka uraqpacharuw ananukü, ejercitoparusti q’al tukjañkamaw arknaqarakï. ¹⁵ Yaqha markanak taypin ananukut uñjasipkani ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa. ¹⁶ Ukampis nayaw mä qawqha jaqinakar jilt’ayä, nuwasïwin jiwañata, manq’atjam jiwañata, jan ukax kunayman usunakampi jiwañatsa; ukhamat kawki markanakarutix sarapkani ukanakan yatiyapxañapataki, jupanakan kunayman q’añu luräwinakapata. Ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa” sasa. ¹⁷ Tatitux wasitat nayar parlxayitu, akham sasa: ¹⁸ “Ezequiel, manq’kasax axsarañat wal khathatïta, wali llakt’atäkasmas ukham uma umt’arakïta. ¹⁹ Aka uraqin jakir jaqinakaru, Jerusalén markan jakirinakaru, taqpach israelita jaqinakarusti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Manq’anakam wali llakisiñampiw manq’apxäta, umañanakamsti wali axsarasaw umapxäta; aka markax jaqinakapan jan walinak lurapxatapat q’ala t’unjata, ch’usarakiw tukuni. ²⁰ Jaqinakan phuqt’ata markanakax q’ala t’unjatäniwa; aka markasti ch’usa wasarar tukuyatarakïniwa. Ukapachaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitütaxa’ ” sasa. ²¹ Tatitux nayar sarakituwa: ²² “¿Israelitanakax kunsa sañ munapxi uka säwipampixa: ‘Urunakax inakiw sarakipaski, profetan unañchäwi uñjatanakapasti janiw phuqhaskiti’ sasasti? ²³ Jichhasti jupanakarux nayan sutixampi sarakim: ‘Nayaw uka säwi chhaqtayä, janiw mayampisa Israel markan ukax arsutäkxaniti’ sasa. Ukxarusti sarakim: ‘Kuntix profetanakax unañchäwi tuqi uñjapkän ukanakan phuqhasiñap urunakasti niya jak’ankxarakiwa. ²⁴ Israelitanak taypinsti janipuniw k’ari unañchäwi uñjañax utjkxaniti, janirakiw k’ari profecía arunak parlañas utjkxaniti, ²⁵ naya, Tatitu kipkaw parlä, nayan arsut arunakasti jank’akiw phuqhasirakini. Jumanakpachaw ukanak uñjapxarakïta, nayatak sayt’asir jaqinaka; nayaw parlä, parlataxasti phuqhasipuniniwa. Naya, Tatituw uk arsurakta’ ” sasa. ²⁶ Tatitusti nayarux sarakituwa: ²⁷ “Israelitanakax juman unañchäwi uñjatanakaman jaya urunakat phuqhasirïtap parlapxaraki. ²⁸ Ukhamasti jupanakar sarakim: Tatitux akham siwa: ‘Nayan arsutanakaxax jank’akiw phuqhasini, arunakaxasti phuqhasipuniniwa. Naya, Tatituw uk arsta’ ” sasa.

¹ Tatitux nayar sarakituwa: ² “Israel markankir profetanakatak nayan sutixar parlam, uka profetanakax jupanakan amtatanakaparjamakiw parlapxi, jupanakar sarakim: ‘Tatitun arunakap ist’apxam: ³ ¡Ay kunakïkan uka pisi chuyma luqhi profetanakatakixa, jupanakax pachpa amtatanakaparukiw arkapxi, janiw chiqpach unañchäwi uñjapkiti! ⁴ Israel marka, profetanakamax allinukut pirqa taypinakan utjir tiwulanakjamawa. ⁵ Israel markar arxatañatakisti janiw kunsa lurapkiti, Tatitun urupax purinkani uka urun nuwasïwina sayt’asipxañapataki. ⁶ Unañchäwi uñjatanakapasa, profecía arunak arsupxatapas k’arikamakiwa. Jupanakax nayan sutixat parlapxi, ukampis janiw nayax jupanakarux khithankti. ¡Arsutanakapan phuqhasiñanakap suyapxarakiwa! ⁷ ¡Jumanakan unañchäwi uñjatanakamax janiw chiqäkiti! ¡Profecía arunak parlatanakamas k’arikamakiwa! Nayan sutix aytasisaw parlapxtaxa, ukampis janiw nayax kunsa siskti. ⁸ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Jumanakax k’ari arunak parlapxtaxa, unañchäwi uñjatanakamas k’arikamakirakiwa, ukat nayax jumanakatak sayt’asï. Naya, Tatituw uk arsta. ⁹ K’ari unañchäwinak uñjiri profetanakaru, k’ari profecía arunak parliri profetanakarus mutuyäwa. Israel markaxan tantachasïwinakapansti janiw kuna parlañanakapas utjkaniti; sutinakapasti janiw israelitanak taypin qillqatäkaniti, janirakiw israelitanakan uraqinakaparus mantapkaniti. Ukapachaw jumanakax nayan Tatitütax yatipxäta.’ ¹⁰ “Jïsa, jupanakax markaxaruw sallqjapxäna, taqi kunas walikïskiwa sasa, ukampis uka parlatanakapax janiw chiqäkänti. Uka k’arisitanakapax jan suma sayt’ayata, q’athawimpi lluch’ikipata pirqjamawa. ¹¹ Ukhamasti uka pirqanak luririnakarux sarakim, pirqa luratanakapax mäkiw tinkuni. Jallunakax walpun purintani, chhijchhis qalanakjamaw purintani, mä jach’a thayaw thayt’anini, ¹² uka pirqasti tinkuniwa. Ukapachaw jumanakarux jiskt’apxätam: ‘¿Kunarak lurasxi q’athawimpi lluch’ikipata pirqasti?’ sasa. ¹³ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Q’apisiñaxan nayax mä jach’a thaya thayt’ayanï, jach’a phiñasiñaxansti, walpun jallu purintayä, chhijchhisa qalanakjamaw purintani, phiñasiñaxampix taqi kunpin t’unthapï. ¹⁴ Kuna pirqtix jumanakax suma pirqarjam tukuyapkta uksti, pamparuw liwinukü, qalltanakapsa qhanaruw apsurakï. Jïsa, uka pirqax liwisiniwa, jumanakasti uka pirqampi liwxattataw jiwarapxäta. Ukapachaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitütaxa. ¹⁵ Uka pirqarusa, uka pirqa luririnakarus phiñasiñax warxatanï, ukat jaqinakax sapxani: ‘Janiw kunas uka pirqat jilt’kxiti, janirakiw pirqa luririnakat maynis qhiparkxiti, ¹⁶ Israel markankir uka k’ari unañchäwi uñjir profetanakasa, khitinakatix Jerusalén markarux: ‘Taqi kunas walikïskiwa’ sasa yatiyapkäna ukanakas janiw qhiparkxapxaniti.’ Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁷ “Jichhasti, jaqin yuqapa, kawkïr warminakatix markaman nayan sutix aytasis parlapki ukanakar saykatam, ¹⁸ ukatsti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: ¡Ay kunakïkan jumanakatxa, jaqinakar sallqjañatakix kunayman layqasiñ ch’uqañanak ch’ukupxtaxa, ukanakampi amparanakapar ch’uqt’asipxañapataki, velonak lurapxtaxa, ukanakampi p’iqinakap ch’uqt’asipxañapataki! ¿Jumanakasti markaxan jakañanakapax jumanakankkaspas ukhamti amuyapxta? ¹⁹ Jumanakax mä jach’i cebada layku, mä jisk’a t’ant’a laykukiw nayarux markax nayraqatan jisk’achapxista; jan juchan jaqinakaruw jiwarayapxtaxa, khitinakatix jiwapxañapäkän ukanakarusti janiw jiwayapktati. Jumanakax ukham nayan markaxarux sallqjapxtaxa, jumanakan k’ari arunakamar jaysapxatap layku. ²⁰ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Nayax jumanakan lurata layqasiñ ch’uqañanakarux uñisipuntwa, ukanakampisti jaqinakarux jamach’inakäkaspas ukham katurapxtaxa. Nayaw uka jaqinakarux layqasiñanakamat qhispiyä, ukatsti jamach’inakjamaw thuqtawayxapxani; ²¹ kawkïr layqasiñ ch’uqañanaktix uskuntapkta ukanakat nayaw qhispiyä, janirakiw mayampsa jupanakarux katurkxapxätati. Ukapachaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitütaxa. ²² Jumanakasti k’arisiñanakamampix aski jaqinakarux llajlla tukuyapxtaxa, uk lurañsti janiw nayax munkäyätti, ñanqha lurir jaqinakarux juk’ampi jan wal lurapxañapatakiw ch’amachapxtaxa, ukhamat nayan mutuyäwixat jan qhispipxañapataki. ²³ Ukatpï jichhax jumanakax janiw mayampsa uka k’ari unañchäwinakam uñjkxapxätati, janirakiw k’ari profecía arunakamsa juk’ampi parlkxapxätati. Nayaw markaxarux jumanakan amparanakamat qhispiyä, ukat yatipxäta, nayan Tatitütaxa.’ ”

¹ Israelan jilïr jaqinakapat waljaniw nayan ukar jutapxäna, Tatitur jiskt’añaxataki, ukat nayraqataxaru qunt’asipxäna. ² Ukhamasti Tatitux sarakituwa: ³ “Aka jaqinakax diosanakar yupaychañaruw katuyasxapxi, kunatix juchar puriyki uka uñkatatakïsipkiwa. ¿Ukatti nayax jupanakan jiskt’asitanakaparu iyawsästi? ⁴ Jichhax jupanakampi parlam ukatsti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Israelitanakat khitinakatix diosanakar yupaychañar uskusipxani, juchar puriyki ukanak uñkatatakïsipkani, ukat profetan ukar jiskt’asir jutapxarakini, ukanakarusti qawqha diosanakapatix utjki ukarjamaw mutuyä.’ ⁵ “Kawkïr israelitanakatix yaqha diosanakar yupaychañ layku nayat jithiqtapki ukanakarusti nayaw chuymap llamkt’arakï. ⁶ Ukat jichhax israelitanakar sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Nayan ukar kuttanxapxam; diosanakamsti apanukxapxam, uka axtaskañ luräwinakamsa apanukupxam.’ ⁷ Mä israelita jaqitixa, jan ukax mä yaqha markat jutir jaqisa, Israel uraqin jakkasa, nayat saraqas diosanakar yupaychañar katuyasxani, juchar puriyki ukanak uñkatatäskani, ukatsti mä profetar nayxat jiskt’asir sararakini, ukarusti naya kipkaw arusxatarakï. ⁸ Nayaw uka jaqimpix jikintasï, taqininsa uñjkañ mutuyarakï, uka luräwix taqinitakis mä uñacht’äwïniwa, uka jaqirusti markaxat chhaqtayarakïwa. Ukapachaw jumanakax nayan Tatitütax yatipxäta. ⁹ “Mä profetatix k’ari yatiyäwinak churanixa, nayaw uka profetar ukham yatiyañapatak lurtxa, ukampis uka profetarux mutuyasin Israel markaxat chhaqtayarakï. ¹⁰ Jiskt’asir jaqisa, uka profetasa panpachaniw juchapat mutuyatäni, ¹¹ ukhamat Israel markax jan juk’ampi nayat jithiqtxañapataki, janirak uka ñanqha lurañanakampis q’añuchjasiskañapataki. Jupanakax nayan markaxäniwa, nayasti jupanakan Diosaparakïyäwa. Naya, Tatituw uk arsta.” ¹² Tatitux sarakituwa: ¹³ “Mä markatix nayatak sayt’asis jucha lurani, janirak taqi chuymampi arkkitani ukaxa, uka markarux mutuyäwa, manq’añ imasitanakapsti q’al apaqarakï. Uka markxarusti mach’a apayanirakï, jaqinakasa, uywanakasa manq’atjamaw jiwarapxani. ¹⁴ Uka markantix Noé, Daniel, Job chachanakax jakapxaspaxa, uka kimsanikiw aski jaqïpxatapat qhispipxaspa. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁵ “Nayatix mä markar monte animalanak khitirista, uka markan utjir jaqinakar jiwarayapxañapataki, uka marka ch’usa wasarar tukuyapxañapataki, ukhamat monte animalanakar axsarasax uka chiqa jan khitis sarakipañapataki, ¹⁶ uka markantix uka kimsa chachanakax jakapxaspa, janiw yuqanakaparusa, phuchhanakaparus qhispiyapkaspati; jupanakakiw qhispipxaspa, uka markasti mä ch’usa wasarar tukutäspawa. Naya, Tatituw jakañax layku juramentompi uk arsta. ¹⁷ “Nayatix aka markxar nuwasiñanak apayanirista, ukatsti uywanakana, jaqinakan jiwarayatäpxañapatak arsurista, ¹⁸ uka kimsa chachanakatix ukan jakapxarakispa, ukkhasti janiw yuqanakaparusa, phuchhanakaparus qhispiyapkaspati; uka kimsanikiw qhispiyasipxaspa. Naya, Tatituw jakañax layku juramentompi uk arsta. ¹⁹ “Nayatix uka markxaru kunayman usunak apayanirista, phiñasiñaxantix jaqinakarusa, uywanakarus jiwarayarakirista, ²⁰ ukantix Noé, Daniel, Job chachanakax jakapxaspa, ukapachax janiw yuqanakaparusa, phuchhanakaparus qhispiyapkaspati; jupanak sapakiw aski jaqïpxatapat qhispiyasipxaspaxa. Naya, Tatituw jakañax layku juramentompi uk arsta. ²¹ “Naya, Tatitux saraktwa: Kunakïkani nayax Jerusalén markxar pusi jach’a axsarkañ mutuyäwi apayankä ukkhaxa: nuwasiñanaka, mach’anaka, axsarkañ laq’unaka, kunayman usunaka, jaqinakarusa, uywanakarus q’al jiwaraykä ukapachaxa. ²² Mä qawqhanikiw jiwañat qhispipxani, ukatsti uka chiqat yuqanakapampi, phuchhanakapampiw mistunxapxani. Kunapachatix jupanakax jumanakan ukaru jutapxani, ukapachaw jumanakax uñjapxäta kunjämtix sarnaqapkatayna, kunanaktix lurapkarakitayna taqi ukanaka, ukatsti Jerusalén markxaru apayanit mutuyäwitxa chuymachasipxarakïtawa. ²³ Jupanakan sarnaqäwipa, luratanakap yatisasti chuymachasxapxätawa. Ukapachaw jumanakax amuyapxäta, kuna mutuyäwinaktix Jerusalén markxar apayankta ukanakan wakisirïtapa. Naya, Tatituw ukanak arsta.”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “¿Kunansa uva alin lawapax askixa yaqha lawanakat sipanxa? ³ Uvan lawapax janiw kunatakis askïkiti, ¡janiw kuna warkt’asiñ lurañatakis askïkiti! ⁴ Nina nakhayañatakikiw askixa, k’achinakap nakhari ukkhasti, taypix k’illimir tukutäxiwa, janiw kunatakis askïkxiti. ⁵ Maypachäkän ukkhasti janiw kunatakis askïkänti, jichhasti niyaki nakhantatäxchixa, janiw kunatakis askïkaniti. ⁶ “Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Jerusalén markankirinakax uva alin lawapar uñtatawa; ¡ninar nakhayañatakikiw askïni! ⁷ Nayasti jupanakan uñisiriparuw tukurakï. Mä ninatsa jaltasipkaniwa, ukampis yaqha ninaw jupanakarux nakhantani. Jupanakar saykatkä ukkhawa, jumanakax nayan Tatitütax yatipxäta. ⁸ Aka uraqipsti ch’usa wasararuw tukuyä, nayar jan taqi chuymampi arkapxatapata. Naya, Tatituw uk arsta.”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Ezequiel, jaqin yuqapa, Jerusalén markarux uka axtaskañ luräwinakapat amuyt’ayam. ³ Ukatsti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Jerusalén marka, jumax cananea uraqin yurirïtawa, awkimax amorreo jaqiwa, taykamasti hitita warmirakiwa. ⁴ Yurïwim urux janiw kururum khariqapktamti, janiw jariqapktamsa, janiw jayumpis qaqsupktamti, janirakiw wak’ampis wak’antayapktamti. ⁵ Janiw khitis jumat llakkänti, janirakiw khitis ukanak lurañarux uskuskänti. Yurïwim urusti, jumat axtasisin pamparuw jaqtanipxtam. ⁶ Juma jak’a sarakipkasasti, pachpa wilam taypin wat’akiskir nayax uñjsma. Ukham uñjasin jumar jakayañ amtasirakta. ⁷ Pampankir alir uñtat jumarux jilsuysma. Jumasti jank’akiw wali jach’a jilsuwaytaxa, mä warmiw tukuwayaraktaxa. Ñuñunakamas jank’akiw jilaqantam, t’awranakas jilantxaraktam. Ukampis jumax q’alalakipunïskäyätawa. ⁸ “ ‘Wasitat juma jak’a sarakipawayta, ukat jumar uñkatsma. Wali tawaqüxatätawa, niyas chacht’asirpacha. Nayax uka q’alal janchim imxatañatakix isixampiw janxatsma, ukat jumampi parlthapirakta; mä arust’äwi jumampix lurtan, ukhamat jumax nayankxaraktaxa. Naya, Tatituw uk arsta. ⁹ Nayasti jumarux jariqsmawa, janchimat wila pichararaksma, suma q’apkir qullanakampiw jawsuraksma; ¹⁰ ukxarusti wali suma sami isinakampiw isthapiysma, suma lip’ichit lurat wiskhumpiw wiskt’aysma; ukxarusti suma linot lurat wak’a chursma, ukhamarak suma sawuta isinakampi; ¹¹ qurit lurat yänakampiw k’achachsma, amparamarus chipanampiw uchsma, kunkamarus mä wallqampiw ajuntayaraksma; ¹² nasamarusti surtijampiw uchsma, jinchunakamarusti wali suma aretenak uchsma, p’iqimarusti mä suma pillu asxataraksma. ¹³ Qurita, qullqit lurat yänakampi k’achachkipataw uñjasxäyäta; isinakamas linot lurata, wali suma sawt’ata kunayman sami p’itatanakat luratarakïnwa. Suma t’ant’a, misk’i, olivot apsut aceite manq’asïyätaxa. Sinti munkañ mä reinar uñtataw tukurakïyätaxa. ¹⁴ Ukham munkañätam laykusti, yaqha markanak taypin wali aytatapuniw tukuwaytaxa, nayaw jumar ukataqi sumaptañamatak k’achachsma, ukanakampisti sinti munkañapuniw tukuwayaraktaxa. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁵ “ ‘Ukampis jumax ukham wali munkañ tukutamampi, taqi markanakansa aytat uñjasitamampix jan wali sarnaqir warmiruw tukuwayxtaxa, uka chiqa sariri chachanakaru janchim katuyasisa. ¹⁶ Isinakamampisti, qullu patanakan yaqha diosanakar yupaychañ utanak lurastaxa, uka patanakan jan wali sarnaqir warmir tukuwaytaxa. ¹⁷ Nayax churkäyäsma uka qurita, qullqit lurat k’achachasiñanakampisti, chachanakar uñtat luraraktaxa, ukanakampiw q’añu luräwinakar puriraktaxa; ¹⁸ ukanakarusti uka suma isinakamampiw isintaytaxa, nayan aceitexampi, nayan inciensoxampi jupanakarux luqtaraktaxa. ¹⁹ Jumar uywañatak manq’ayksma uka suma jak’ut lurat t’ant’ampi, aceitempi, misk’impxa, uka yaqha diosanakaruw mä suma q’apkir waxt’a luqtaraktaxa. Naya, Tatituw uk arsta. ²⁰ “ ‘Ukatsti jumampi nayampi jikxatasit wawanaksti, uka diosanakan manq’apäñapatakiw mä wilañcha luqtxtaxa. ¿Jumatakisti ukham jan wali sarnaqir warmir tukutamasti juk’akiti, ²¹ wawanakaxsa uka diosanakar luqtasin nakhantayas jiwayatamas juk’akirakiti? ²² Ukham jan wali sarnaqir warmi tukutamampisti, janiw wawa urunakamat amtaskxtati, q’alala, wilam taypin wat’akiskatamatsa. ²³ “ ‘Aksti naya, Tatituw arsta: ¡Ay kunakïkan jumatxa! Taqi ukham jan walinak lurasinsti, ²⁴ taqi qhanawjanakaruw diosanakamar yupaychañatakix mä chiqa wakichastaxa, uka chiqanakan yaqha chachanakampiw sarnaqaraktaxa. ²⁵ Taqi thakhi tukuyanakaruw uka yupaychañanak lurastaxa, ukham suma warmïtamsti mä axtaskañaruw tukuyaraktaxa, uka chiqa sarakipirinakarus q’añu lurañanakatakiw katuyastaxa. ²⁶ Pachpa uta jak’anakamampiw q’añu luräwinak lurtaxa, uka q’añu jucha lurir egipcio jaqinakampiw sarnaqaraktaxa, ukham yaqha chachanakampi sarnaqatanakamampiw q’apisiyistaxa. ²⁷ “ ‘Ukat nayax mutuysma, uraqimsa mä chikat apt’asiyaraksma, filisteonakan amparaparuw katuysma, kawkïr markanakatix jumar ukham q’añu luräwinakamat uñisipktam uka markanakaru. ²⁸ Ukham katuqkasasa, asirio jaqinakampiw q’añu lurañanakan sarnaqaraktaxa; janiw ukanakampis sisthapktati. ²⁹ Babilonia uraqinsa alakip lurir chachanakampix ukham q’añu luräwinakam luraskaktawa; janiw ukanakampis sisthapkaraktati. ³⁰ Naya, Tatituw uk arsta. ¡Chuymamasti uka ñanqha luräwinak lurañatakix usutäkaspas ukhamänwa, jan p’inqani, jan wali sarnaqir warminakjama! ³¹ Jumax taqi thakhi tukuyanakaru, suma qhanawjanakaruw diosanakar yupaychañ altaranak lurastaxa, uka chiqanakan q’añu lurañanakarux katuyasiraktaxa. Ukampis jumax janiw uka yaqha chachanakampi sarnaqir warminakjama, jan wali sarnaqäwimat kuna qullqsa maykaraktati. ³² “ ‘Chachapatak jan askïki uka wamix, jan uñt’at chachanak katuqasi. ³³ Walja chachanakampi q’añu lurañan sarnaqir warminakarux qullqi churatawa, ukampis jumax janiw qullqsa mayktati, jan ukasti jumaw taqi waynanakamarux waxt’asiñanak churtaxa, ukhamat taqi tuqit jumampi jucha lurir jutapxañapataki. ³⁴ Uka wachuqa jucha luräwinakamasti yaqha warminakat sipan jumax mayja lurtaxa: janiw khitis jumarux wachuqa jucha lurañatak thaqktamti, janiw qullqsa churapkaraktamti, jan ukasti jumaw jupanakarux qullqi churtaxa. ¡Uka luratamampiw jumax yaqha warminakat sipan mayjätaxa! ³⁵ “ ‘Wachuqa jucha lurañanakan sarnaqir warmi, jichhax nayan arunakax ist’am: ³⁶ Naya, Tatituw sisma: Jumax jan p’inqanpachaw waynanakamampi wachuqa jucha lurañatakix janchimsa uñacht’ayastaxa, uka axtaskañ diosanakamar wawanakaman wilap wartasaw wilañcha luqtaraktaxa. ³⁷ Ukatpï jichhax juma jak’ar tantacht’äxa, taqi waynanakamaru, munirinakamaru, ukhamaraki juman uñisita chachanakaru; jupanak nayräxan jumarux q’alalsuyäma, taqinis jumar q’alal uñjapxañapataki. ³⁸ Chachanakampi wachuqa jucha lurañanakan sarnaqatanakamata, jaqi jiwayatanakamat juchañchäma, wali jach’a q’apisiñampiw jumarux jiwañaru katuyäma. ³⁹ Jupanakan amparaparuw katuyäma, jupanakasti wachuqa jucha lurañ utanakama, diosanakar yupaychañ chiqanakam t’unthapipxani. Isinakamsa, uka suma k’achachasiñanakamsa q’al aparapxätam, ukatsti q’alalpach sayt’ayapxarakïtam. ⁴⁰ Markankir jaqinakarusti jumar jan walt’ayañatakiw amtayapxani, jumarusti qalampi k’upjasa, espadanakapampi chhuqhuntasaw jiwayapxätam. ⁴¹ Utanakamsti ninampiw phichkatapxani, ukatsti taqi warminak nayräxan jumar juchañchapxätam. Nayaw jichhax uka wachuqa jucha lurañanakam tukusiyä, janirakiw mayampis waynanakamarux uka wachuqa jucha luratanakamat qullqi churkxätati. ⁴² Ukapachaw nayan q’apisiñaxax samarxani, jumataki phiñasiñaxas tukusxarakini; llamp’u chuymanïyäwa, janiw juk’ampi phiñaskxäti. ⁴³ Jumax tawaqu kankañ urunakamat armasxtawa, q’añu axtaskañ luräwinakamampiw nayarux q’apisiyista; ukatpï jichhax jumarux uka q’añu luräwinakamat mutuyarakïmaxa. Naya, Tatituw uk arsta. ⁴⁴ “ ‘Jaqinakax jumampiw aka säwix phuqhasi sapxaniwa: ‘Kunäkitix taykaxa, phuchhax kipkarakiwa’ sasa. ⁴⁵ Jumasti, chachapar wawanakapar uñisir warmin phuchhapätawa, kullakanakamasa, chachanakaparu, wawanakaparux uñisipxarakïnwa. Jumanakan taykamasti hitita warmïnwa, awkimasti amorreo jaqirakïnwa. ⁴⁶ Jilïr kullakamasti amsta tuqinkir Samaria markawa, jisk’a markanakapampi kuna; sullka kullakamasti aynach tuqinkir Sodoma markawa, jisk’a markanakapampi kuna. ⁴⁷ Jumasti, jupanakjamarakiw q’añu luräwinakapa lurtaxa. Ukanakampi jan sisthapisasa, juman sarnaqäwinakamax jupanakan sarnaqäwinakapat sipan juk’ampi jan walïnwa. ⁴⁸ Naya, Tatituw jakañax layku juramentompi arsta: Janiw Sodoma kullakamasa, uka jisk’a markanakapasa, kuntix jumax lurkta, kuntix jisk’a markanakamas lurapki ukanak lurapkänti. ⁴⁹ Sodoma kullakaman juchapax akänwa: Jupasa, jisk’a markanakapasa, manq’añan phuqt’atäsina, jan kuna llakin jakkasinxa wali jach’a jach’aw tukupxäna, janirakiw jan kunaninakarusa, pist’at sarnaqirinakarus yanapt’apkänti. ⁵⁰ Jupanakax wali jach’a jach’aw tukupxäna, ukatsti kunanaktix nayax uñiskta ukanak lurapxarakïna; ukatpï jupanakarux tukjtxa, kunjämtï jumax uñjkta ukhama. ⁵¹ Samaria markasti, janiw juman jucha luratamat sipan chikat juchsa lurkänti. Jumasti jupat sipansa juk’ampi axtaskañ juchanak lurtaxa; ukham juchanak sinti luratamaxa, uka markanakax juma nayraqatan janis juchanïpkaspa ukhamäpxiwa. ⁵² Jichhasti jumax jisk’achjataw uñjasïta, kullakanakamat sipansa juk’ampi axtaskañ jucha luratanakamampisti, kullakanakaman juchanakapax janiw kunäkisa. Jichhax jumaw p’inqachjata, jisk’achjata uñjasïta, kullakanakamax janis juchanïkaspa ukham uñstayatam layku. ⁵³ “ ‘Nayaw Sodoma markampiru, Samaria markampiru, uka jisk’a markanakapampirus suman sarnaqasiñanakap kuttayxä; jumarusa uka kipkarakiw taqi phuqt’at sarnaqañam kuttayxäma, ⁵⁴ ukampis kuna jisk’achatäñatix jumxar jutkani ukxa t’aqhisiñamapunïniwa, ñanqha luratanakamatsa p’inqasiñamarakïniwa, jupanakasti uk uñjasin chuymachasiñapataki. ⁵⁵ Ukatsti kunapachatix Sodoma markasa, Samaria markasa, uka jisk’a markanakapasa, kunjämäpkäntix nayrax ukhamar tukxapxani ukkhaxa, jumasa, uka jisk’a markanakamasa, nayra pachan jakasipkäyäta ukhamaruw tukxapxarakïta. ⁵⁶ Jumasti jach’achasiñ urunakamanxa Sodoma kullakaman t’aqhisitapat larusïyätawa, ⁵⁷ ñanqha lurataman janïr qhanstkipana; ukampis jichhax Edom uraqinkir markanakasa, filistea markanakasa, utam jak’ankir markanakas jan wali arunakampiw jisk’achapxtam; ¡taqpachanipuniw jisk’achapxaraktam! ⁵⁸ Jichhasti taqi ñanqha axtaskañ luräwinakamatsti mutuyatapuniw uñjasïta. Naya, Tatituw uk arsta. ⁵⁹ “ ‘Naya, Tatitusti saraktwa: Jumarux mutuyapunïmawa, juramento luratamar jisk’achatamata, arust’äwir jan phuqhatamata. ⁶⁰ Ukampis nayax amtasiskakipunïwa tawaqu kankañam urunakaman nayampi lurktan uka arust’äwita, ukat jumampi wiñay arust’äwi lurarakï. ⁶¹ Jumasti luratanakamat amtasïta, ukatsti p’inqa tuküta, jilïr kullakamaru, sullka kullakamar phuchhamäñapatak katuykäma ukapacha; ukampis janiw ukax jumampi arust’äwi lurat laykükaniti. ⁶² Nayasti wasitat jumampix arust’äwix lurä, ukapachaw jumax nayan Tatitütax uñt’arakitäta. ⁶³ Jumasti amtasisax wal p’inqasïta, jisk’achjataw amuyasïta, janiw arsuskarakïtasa, nayax jumar uka jan wali luratanakam pampachkäma ukapachaxa. Naya, Tatituw uk arsta.’ ”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Ezequiel, Israel markarux mä uñtasïwi tuqi amuyt’ayam. ³ Jupanakarusti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Mä jach’a pakaw Líbano qullurux puri, chhiqhanakapasti sinti jach’anakawa, kunayman sami phuyunakaniwa. Cedro quqan alay laymip katxaru, ⁴ wali amstankir laymi khuchhuqi, alakipa lurir jaqinakan markapar ayruntiriw sari, alakipa lurañax walt’atäki uka markaru. ⁵ Ukatsti uraqit mä jatha apti, mä wakichat uraqiruw satanti, walja umani jawir thiyaru. ⁶ Uka jathasti jank’akiw mistuni, mä jach’a uva aliw tukuraki; janis wali jach’akchïnxa, layminakapax uka jach’a paka tuqiruw jilanti, saphinakapasti uraqiruw jilantaraki. Wali alintata uva yapuruw tuku, külltasinsti, walja layminakaniw tukuwayaraki. ⁷ Ukampis yaqha jach’a pakaw utjarakïna, wali jach’a chhiqhanakani, walja phuyunakani. Uka uva alisti saphinakapampi, layminakapampi uka jach’a paka tuqiruw jilantayi, juk’ampi uma churañapataki, kawki chiqar ayruntatäkäntix ukat jayana. ⁸ Ukampis mä suma uraqiru, walja umanak jak’ar ayruntatänwa, ukan wal laymintasapäna, suma achunak churarakisapäna, mä suma uva alir tukurakisapäna.’ ⁹ “Jichhasti nayan sutixar jupanakarux sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Aka uva alix janiw jiltkaniti. Nayrïr pakaw ukarux saphinakap jik’irani, achunakapsa willirtayarakini; juk’a ch’amampi, mä juk’a jaqinakampikiw saphinakap jik’irani, machaq külltatanakapasti wañsxakirakiniwa. ¹⁰ Wasitat ayruntapkani ukasa, janiw ch’uxñatatkaniti; inti jalsu tuqit thayt’anir thayaw wañsuyani; kawkhantix ayruntatäkäna uka pachpan wañsxarakini.’ ” ¹¹ Tatitusti sarakituwa: ¹² “Jichhax nayatak sayt’asir markar jiskt’am, kuna amuyt’äwtix churktan uk amuyt’apxpachati janicha uka tuqita. Jupanakarusti sarakim: ‘Babilonia uraqinkir reyiw Jerusalén markar jutasin Judá uraqinkir reyimpiru, jilïrinakapampir katuntayasin Babilonia markarux apasxi. ¹³ Ukatsti reyin wila masipankirinakat jilïr yuqaparuw katunti, jupampisti mä arust’äwi luri, jupar taqi chuymampi luqtañapatakiw juramento lurayi, ukatsti aka markat wali aytat jaqinak apasxaraki, ¹⁴ ukhamat Judá uraqin mä jan ch’aman markäñapataki, jan sayt’kir tukuñapataki, kawkïr arust’äwtix lurki uk phuqkchini ukasa. ¹⁵ Ukampis uka reyin jilïr yuqapax Babiloniankir reyitakix sayt’asïnwa, ukatsti Egiptoruw yatiyirinak khithäna, caballonaka, walja soldadonak mayiniñapataki. ¿Jumanakasti amuyapxtati ukanak lurasin atipjañapa, jiwañatsa jaltxañapxa? ¿Uka arust’äwir jan phuqhiristi jiwañat qhispispati? ¹⁶ Naya, Tatituw juramentompi arsta, khititix uka juramento luratapat phiskaskani, janirak reyit qunt’askasinsa uka arust’äwi lurataparus phuqkarakiniti, ukax pachpa Babilonia uraqin jiwani. ¹⁷ Babiloniankir reyix uka markar nuwantkani, ukatsti nuwantañataki marka muytpacharu suma sayt’asiñ chiqanaka wakichaskani, jach’a pirqanaksa pirqantkarakini, walja jaqinakarus jiwaraykarakini ukapachax, faraón reyix janiw ch’aman ejercitop khithankaniti, janirakiw walja jaqinaksa khithankaniti, ¹⁸ jupax juramento luratapat phiskasïnwa, janirakiw arust’äwirus phuqkänti; jupasti phuqhañatakiw arsutayna, ukampis janiw uka arsutaparux phuqkxiti, ukat jichhax jiwayatäni. ¹⁹ “ ‘Naya, Tatituw jakañax layku juramentompi arsta: Jupax nayaru juramentompi arsutanakapat phiskasiwa, janirakiw nayampi lurata arust’äwirus phuqkiti, ukatpï jichhax juparux luratapat wayt’äxa. ²⁰ Jupxarusti jichhax qänaxa jaqxatanï, ukampirakiw katuntä, ukatsti Babilonia uraqiruw aparakï, ukan juparux luratapat wayt’ä nayar jan taqi chuyma arkatapata. ²¹ Suma soldadonakapas nuwasiñan jiwarapxani, ukat jilt’irinakasti taqi tuqir ananukutäpxaniwa. Ukapachaw jumanakax yatipxäta, naya, Tatitun parlaskataxa. ²² “ ‘Naya, Tatituw arsta: Jichhasti nayax cedro quqan alay laymip katurakï; suma wawa alïkis uk apaqarakï, ukatsti naya kipkaw mä jach’a qullu patar ayruntä, ²³ Israelan wali jach’a qullüki ukaru. Layminakapax wal jilantani, achunakapas wal phuqhantani, ukatsti mä suma cedro quqaw tukuni. Uka quqan ch’iwipan jamach’inakax tapachasipxani. ²⁴ Pampankir taqi quqanakasti nayan Tatitütax yatipxani. Nayaw jach’a jach’a tukuri quqanakarux liwinukta, jisk’a quqanakarusti jiltayaraktwa. Nayaw ch’uxña quqanakarux wañsuyta, waña quqanakarusti ch’uxñatatayaraktwa. Naya, Tatituw uk arsta, arsutaxarusti phuqhapuntwa.’ ”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Israel markankirinakasti sapa kutipuniw aka säwi parlapxi: ‘Awkinakan luratanakapxa, wawanakapaw phuqhapxi’ sasa. Kunatsa ukham parlapxpacha sasaw jiskt’asta. ³ Naya, Tatituw juramentompi arsta, janipuniw jichhax jumanakax mayampsa uka säwi Israel markan parlapkxätati. ⁴ Taqi jaqinakax nayankiwa, awkisa, yuqasa nayankiwa, ukampis jucha luriristi jiwaniwa. ⁵ “Aski jaqisti kunatix chiqapäki, askïki uk luri: ⁶ qullu patanakan diosanakar yupaychasa utjiri manq’äwinakat jithiqtiwa, janirakiw Israelan k’ari diosanakaparus katuyaskiti; jaqi masipatsa janiw warmip irparkiti, janirakiw pachpa warmiparus jak’karakiti kunapachatix uka warmix phaxsi wilapampïki ukapachaxa; ⁷ janiw khitirus t’aqhisiykiti, jan ukasti manuniparux kuntix manu lanti katuqkatayna uksa kutt’ayxarakiwa; janiw khititsa lunthatkiti, manq’añapatsti khititix jan manq’añanïki ukarus churarakiwa, jan isinirusa ist’ayarakiwa; ⁸ qullqipsa janiw walja jalaqta katuqañ layku mayt’kiti; janiw khitirus ñanqhachkiti; kunapachatix pani ch’axwir jaqinakar ch’axwatanakap t’aqki ukapachasti chiqaparupuniw t’aqjaraki; ⁹ kamachinakaxar phuqhasaw kunsa luri. Uka jaqix chiqätapat jakaskapuniniwa. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁰ “Ukampis uka aski jaqitix jaqi jiwayiri mä qhuru yuqanïni, ¹¹ kuntix awkipax jan lurkän ukanaksa lurani, qullu patanakan diosanakar yupaychañataki manq’äwinakarus sarani, ukatsti jaqi masipatsa warmip irparani, ¹² pist’añan jakir jaqirus t’aqhisiyani, mayninakatsa lunthatani, manuniparus kuntix manu lanti katuqkatayna uksa jan kutt’aykani, uka k’ari diosanakar katuyasini, nayax uñiskta uka luräwinaksa lurarakini, ¹³ qullqipsa juk’ampi walja qullqi jikxatañ layku mayt’ani; uka jaqisti jiwaniwa. Nayataki axtaskiri taqi ukanak luratapatsti jiwaniwa, jupa pachpaw jiwatapat juchanïskani. ¹⁴ “Uka jaqitix mä yuqanïxaspa, uka yuqapasti awkipan taqi uka juchanak luratap uñjarakispa, ukampis janirak jupax awkipjam uka juchanak lurkani; ¹⁵ janirak uka qullu patanakan diosanakar yupaychas manq’äwinakarus sarkaniti, Israelan k’ari diosanakaparus katuyaskarakiniti; janirak jaqi masipan warmip irpaqkani, ¹⁶ janirak khitirus t’aqhisiykani; jupat mä kunsa mayt’asipkani ukkhasti janirak kunsa maykaniti; janirak khititsa lunthatkaniti, jan ukasti manq’at awtjatarus manq’añ churani, jan isinirus isi churarakini; ¹⁷ janirak khitirus kuna ñanqhsa lurkaniti, qullqipsa juk’ampi walja uñxatañ laykus mayt’kaniti. Ukatsti kamachinakaxarjam phuqhas sarnaqani uka jaqix janiw awkipan juchap laykux jiwkaniti, chiqpachansa jupax jakaskaniwa. ¹⁸ “Ukampis awkipax, jaqi masipar t’aqhisiyatapata, lunthatasitapata, markap taypinsa jan walinak luratapatxa, pachpa juchanakapat mutuyäwi katuqasaw jiwaskani. ¹⁹ Jumanakasti jiskt’apxitätawa: ‘¿Kunatarak wawasti awkipan juchanakap layku jan mutuyatäkisti?’ sasa. Nayasti sapxämawa: Wawax kunatix chiqapäki, kunatix askïki uk luri, taqi kamachinakaxsa phuqharakiwa; uka wawan wakisiw jakaskañapa. ²⁰ Jucha lurir jaqiw jiwaskani. Wawax janiw awkin juchapat mutuyatäkaniti, awkis janirakiw wawan juchanakapat mutuyatäkaniti. Aski jaqix aski lurataparjamaw suma waxt’asïwi katuqani, ñanqha jaqisti ñanqha lurataparjamaw mutuyäwi katuqarakini. ²¹ “Ñanqha lurir jaqitix taqi ñanqha juchanak lurkän ukanaka apanukxani, ukatsti nayan kamachinakaxarjam sarnaqxani, kunatix askïki, kunatix chiqapäki ukanak lurxarakini ukax jakaskaniwa, janiw jiwkaniti. ²² Nayasti janiw mayampsa uka jucha luratanakapat amtaskxäti, jupasti aski luratap laykuw jakxarakini. ²³ Janiw nayax ñanqha jaqin jiwañap munkti, jan ukasti ñanqha lurañat jithiqtxañap munta, ukhamat jakxañapataki. Naya, Tatituw uk arsta. ²⁴ “Ukampis, aski jaqitix aski luräwinakap apanukuni, ukatsti kuntix ñanqha jaqix axtañanak lurki ukanak lurarakini ukasti, ¿uka jaqin jakaskañap jumanakax amuyapxtati? Nayasti janiw amtaskxäti kuna askinaktix jupax lurkän ukanakatxa, taqi chuymampi jan arkatap layku, jucha luratap laykuw jiwani. ²⁵ Jumanakax sapxätawa: ‘Tatitux janiw chiqapar uñjkiti’ sasa, ukampis ist’am Israel marka, ¿nayan jan chiqapar uñjaskataxti jumanakax amuyapxta? ¿Janit jumanakaki jan chiqapar kunanaksa lurapkta? ²⁶ Aski jaqitix aski luräwinakap apanukusin ñanqha luräwinak lurxchi ukasti, uka jan walinak luratapat jiwaniwa. ²⁷ Ukampis mä ñanqha jaqitix ñanqha luräwinakap apanukxchi, ukatsti aski luräwinak lurxarakchi ukasti qhispiyataw uñjasini. ²⁸ Jupatix sum amuyt’asini, ukat taqi ñanqha luräwinakap apanukxarakini ukkhasti, jupax jakaskakiniwa, janiw jiwkaniti. ²⁹ “Ukampis Israel markax saskakiniwa: ‘Tatitux janiw chiqapar uñjkiti’ sasa. ¿Janit Israel markaki jan walinak lurkpacha? ³⁰ Israelita jaqinaka, nayasti luräwinakamarjamaw sapaqat maynir uñjapxsma. Naya, Tatituw uk arsta. Ñanqha lurañanakam jank’ak apanukupxam, jumanak pachpa jan uka ñanqha luräwinakam layku jiwaraskañamataki. ³¹ Naya nayraqatan lurapkta uka ñanqhanaksti mäpit apanukupxam, mä machaq chuymani, mä machaq ajayun tukupxarakim. Israel marka, janiw kunatsa jiwapxañamäkiti, ³² Janiw nayax khitin jiwañapsa munkti. Ñanqha luräwinakamat jithiqtxapxam, ukapachakiw jakapxäta. Naya, Tatituw uk arsta.

¹ “Jumasti, jichhax aka amay imañ q’uchunak Israel markankir reyinakatakix q’uchum: ² “ ‘Taykamax mä leonjamänwa, leonanak taypin jakarakïna. Putupsti uka leonanak taypiruw lurasïna, ukan león qallunakaparux uywararakïna. ³ Maynïri qalluparusti, jach’akamaw uywsurakïna. Uka qallusti animalanak katuntañ yatiqäna, jaqinak manq’antarakïna. ⁴ Markanakasti jupxat parlir ist’apxäna; juparusti sipitampiw katuntapxäna, chinuntasin qatatipxäna, Egipto markar puriyañkama. ⁵ Uka tayka leonasti ukham suyt’äwipa ina ch’usar tukutap uñjasinxa, león qallunakapat yaqharuw irptasini, ukarusti uywsurakiwa. ⁶ Mä jach’a leonar tukxasinsti, leonanak taypinjam sarnaqäna. Yaqha animalanak katuntañ yatxarakïnwa, jaqinaksa manq’antarakïnwa. ⁷ Reyinakan utanakapsti q’alpun t’unthapïna, markanaksa q’al t’unjarakïna; wararitapampisti taqi akapacharuw khathatiyäna. ⁸ Ukat uka jak’ankir markanakax katjañatak mayacht’asipxäna; sipitanakap wakichapxäna, ukaruw jalt’ayapxäna. ⁹ Ñach’antasinsti mä jaularuw jist’antapxäna; Babiloniankir reyin ukaruw apapxäna, ukan carcelar apantapxäna, Israelan qullunakapan wararitap jan khitisa ist’askañapataki. ¹⁰ “ ‘Taykamax uma jak’aru ayruntat uva alir uñtatänwa, wali achuri, walja laphinakani, walja uma utjatap layku. ¹¹ Layminakapasti wali thurunakaw jilantxäna, reyinakan thujrup lurañatakjama, ukham jilatapampisti qinayanakkamaw purïna. Yaqha alinakat sipan wali jach’aw tuküna, walja layminïtap laykusti taqinin uñjkañänwa. ¹² Ukampis wali phiñasiñampiw alir jik’inukupxi, uraqiruw liwinukupxi. Inti jalsu thayaw uk wañsuyawayi, uva achunakapas willirtxiwa; uka thuru layminakapas wañsxiwa, ninar phichhantatarakiwa. ¹³ Jichhasti wasaran ayruntatawa, jan umani waña uraqina. ¹⁴ Layminakapatsti ninaw mistu, uka ninaw küllinakapsa, achunakapsa nakhantxaraki. Janiw jichhax thuru layminakanïkxiti, reyinakan thujrup lurañatakixa.’ ” (Akax amay imäwi q’uchuwa, ukatak q’uchutapunïniwa.)

¹ Paqallqüri marana, phisqïr phaxsina, tunka uru saraqatarusti, Israel markat mä qawqha jilïr jaqinakaw Tatitur jiskt’asir purinipxäna, ukatsti nayan nayraqataxaruw qunt’asipxäna. ² Tatitusti nayaruw akham sarakitu: ³ “Ezequiel, Israel markankir jilïr jaqinakampi parlam, jupanakarusti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: ¿Jumanakax nayar jiskt’asirit jutapxta? Jichhasti nayaw jumanakar sapxsma, janiw jumanakax kunsa nayarux jiskt’asipkitätati.’ ⁴ Ezequiel, jumaki uka jaqinakarux juchañcham; kuna axtaskañ luräwinaktix awkinakapax lurapkän ukanak jupanakar yatiyarakim. ⁵ Jupanakar sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Israelar ajlliskäyät ukapachasti, wawanakapatakix mä juramento lurta, Egipto uraqin jupanakar uñstarakta. Ukansti amparaxa aytasaw juramento lurta: Nayätwa Tatitu Diosamaxa, sasa. ⁶ Uka urusti nayax Egipto uraqit jupanakar irpsxañatakiw arsurakta, jupanakatak thaqkäyät uka markar irpsxañataki, leches misk’is umjam jalaski uka markaru. ¡Taqi markanakat sipan juk’ampi suma markäki ukaru! ⁷ Nayasti taqpachaniruw sarakta uka axtaskañ diosanakap apanukxañapataki, Egiptonkir diosanakampis jan q’añuchasipxañapa, naya Tatitun jupanakan Diosapätax layku. ⁸ “ ‘Ukampis jupanakax kutkatasipxituwa, janiw arunakaxsa ist’añ munapkänti; uka axtaskañ diosanakapatsa janiw jithiqtapkänti, janirakiw Egiptonkir k’ari diosanakapsa apanukuñ munapkänti. Nayasti wali phiñasitapunïyätwa, uka phiñasiñax apaqtayasiñatakix pachpa Egipto uraqin mutuyañ amtäyäta. ⁹ Ukampis sutixan jach’ätap laykuw Egiptot irpsunta, ukhamat yaqha markanak nayraqatan sutixan jan jisk’achatäñapataki, kawkïr markanak taypintix israelitanakax jakapkän uka markanak nayraqatana, uka markanak nayräxan jupanakarux uñstäyäta, Egiptot irpsunxañatakis arsurakïyäta. ¹⁰ Nayaw jupanakarux Egiptot irpsunta, wasar tuqiruw irparakta; ¹¹ ukan jupanakarux kamachinakaxampi, arsutanakaxampi yatiyta, uka arunakaxarjam sarnaqirinakasti jakañ katuqapxi. ¹² Ukhamarakiw jupanakarux sábado urunakaxat yatiyta, uka urusti nayampin jupanakampin mä chimpüñapänwa, ukatsti mä amtawïñapänwa, naya Tatitun sábado uru nayatak yaqhachasitaxata. ¹³ Ukampis jupanakax wasar tuqin nayatakiw sayt’asxapxi, jupanakar churata kamachinakarus janiw jaysapkiti; janirakiw sábado urunsa nayarux yupaychapkituti, jupanakasti uka kamachinakar phuqhasax jakañ katuqapxasapäna. Ukat nayax jupanakxaru q’apisiñaxa samarasiñ amtäyäta, pachpa wasaran tukjañataki, ¹⁴ ukampis sutixan jach’ätap laykuw uk jan lurkti, jupanak Egiptot irpsunir uñjapkitu uka markanak nayraqatan jan jisk’achat uñjasiskañaxataki. ¹⁵ “ ‘Wasaran jupanakarux juramentompi arsurakta, jupanakar churata uraqir jan mantayañataki, yaqha uraqinakat sipan wali suma uraqiru, kawkhantix leches, misk’is umjam jalaski uka uraqiru. ¹⁶ Jupanakasti kamachinakaxar ist’añ lantxa, apanukupxiwa; sábado urun nayar yupaychañ lantsti, yaqha diosanakaruw yupaychapxi. ¹⁷ Ukampis jupanakax wasaran llakkañaw sarnaqapxarakïna, ukat jupanakarux jan tukjkaraktti. ¹⁸ Ukat wawanakaparux mayirakta awkinakapan luräwinakapa jan lurapxañapataki, awkinakapan arsutanakaparusa jan phuqhapxañapataki, janirak diosanakampis q’añuchasipxañapataki. ¹⁹ Jupanakarusti sarakïyätwa: Nayätwa jumanakan Tatitu Diosamaxa, kamachinakaxsa, arsutanakaxsa sum phuqhapxam, ²⁰ nayan samarañ sábado urunakaxsti wali axsart’añampi uñjapxam, ukhamat uka urunakax jumanakampin nayampin mä chimpüñapataki; ukkhaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitu Diosamätaxa, sasa. ²¹ “ ‘Ukampis jupanakan wawanakapax nayatakix sayt’asipxarakikïnwa. Janiw kamachinakaxsa arsutanakaxsa jaysapkänti; jakañ churiri arunakaxarjamas sarnaqapkänti, sábado urunakaxsa takisipxarakïnwa. Nayasti wali phiñasitapunïyätwa, uka phiñasiñax apaqtayasiñatakix pachpa wasaran tukjañ amtäyäta, ²² ukampis sutixan jach’ätap laykuw uk jan lurkti, ukhamat yaqha markanak nayraqatan jan jisk’achat uñjasiskañaxataki, uka markanakasti Israel markar Egiptot irpsunir uñjapxarakitänwa. ²³ Wasaransti jupanakarux juramentompiw arsurakïyäta, taqi markanak taypiru ananukuñataki, ²⁴ kamachinakaxar jan ist’añ munapxatap layku, sábado urun nayar jan yupaychapxatap layku, jan ukasti nayra awkinakapan diosanakapar yupaychapxatap layku. ²⁵ Ukatsti jupanakarux jan askïki uka kamachinak churarakta, ukhamat jakañ jan jikxatapxañapataki. ²⁶ Jupanakarusti, uka diosanakar jilïr yuqall wawanakap wilañcha luqtañampiw q’añuptayta. Taqi ukanaksti jupanakan axsartapxañapatakiw lurta, ukat nayan Tatitütax yatipxañapataki.’ ²⁷ “Jichhasti jumax israelitanakar sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Awkinakamax nayar jan taqi chuymampi arkapxatapampiw ñanqhachapxitu. ²⁸ Nayax jupanakar churañataki arsuta uraqiru puriyanxta ukkhasti, jupanakax mä jisk’a qullu patansa, jan ukax walja laphinakani quqanak k’uchunakansa, jank’akiw nayar q’apisiykitu uka wilañchanaka, waxt’anak luqtapxäna, suma q’apkir qullanakampi q’uphichasa, vinompi ch’allt’asa. ²⁹ Nayasti jupanakarux jiskt’araktwa: ¿Kuna yaqha diosanakar yupaychañ altarasa, kawkharutix jumanakax yupaychir sarapkta ukaxa? sasa. Ukasti jichhürkama: Yaqha diosanakar yupaychañ altara, satapuniwa.’ ³⁰ “Israel markarux sarakim: ‘Tatitux akham siwa: ¿Kunatarak jumanakasti nayra awkinakamjam q’añuchasiñ munapxtasti? ¿Kunatarak nayar taqi chuymampi jan arkasa uka axtaskañ diosanakar yupaychapxtasti? ³¹ Jumanakax wawanakamar ninampi nakhantayasin wilañcha luqtasax, uka axtaskañ diosanakamampix q’añuchasisipkaktawa. Jichhasti israelitanaka, ¿ukham lurkasas nayar jiskt’asirix jutañ munasipkaktati? Naya, Tatituw jakañax layku juramentompi arsta, janipuniw jumanakampix jiskt’ayaskäti. ³² Jumanakasti, kawkïr yaqha markanakatix lawanakaru, qalanakar yupaychasipki uka kipkaw tukuñ munapxta, ukampis janiw ukax ukhamäkaniti. ³³ Naya, Tatituw jakañax layku juramentompi arsta, jach’a ch’amaxampi, jach’a phiñasiñaxampiw jichhax jumanakar apnaqapxäma. ³⁴ Nayaw kawkïr markanak taypintix ananukut jikxatasipkta ukanakatxa, tantachthapinipxäma, jach’a ch’amaxa uñacht’ayasa phiñasiñampi mutuyasa. ³⁵ Kunjämatix nayra awkinakamarux Egiptonkir wasaran mutuykäyätxa, ukhamarakiw jumanakarux mutuyapxäma. Wasar tuqiruw irpapxäma, markanakatsa juk’ampi jayaru, naya kipkaw mutuyapxarakïma. Naya, Tatituw uk arsta. ³⁷ Nayaw jumanakarux kunjämatix mä awatirix ovejanakapar sum uñakipki ukham uñakipapxarakïma, mayat mayat markaxäpxañamatakix ajllipxäma, mä arust’äwi jumanakampix lurarakï. ³⁸ Jumanak taypitsti nayatak sayt’asiri, jan walt’añanaksa utjayirinakarux yaqhachäwa, kawkïri yaqha markantix jichhax jakasipki ukatsti jupanakarux apsunirakïwa; jupanakasti Israel uraqirux janiw mantapkaniti. Ukapachaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitu Diosätaxa. ³⁹ “ ‘Israelitanaka, Tatitux akham siwa: Janitix jaysañ munapkchistaxa, ¡ukhamax axtaskañ diosanakamar yupaychasipkakim! Ukampis mä uruw purini, jumanakax nayaruw jaysapxitäta, janirakiw nayan qullan sutixsa uka diosanakamar luqtanak churasa, yupaychasasa takichaskxapxätati. ⁴⁰ Taqpach Israel markaw nayan qullan qulluxan yupaychapxitani, nayan uraqixankir Israelan jach’a qullupana. Naya, Tatituw uk arsta. Ukan nayax jumanakar taqi chuymampi katuqapxäma; ukan nayar luqtanak churapxañamatak wayt’apxarakïma, yapunakamat nayrïri achunak nayar luqtapxañamataki apanipxarakïta. ⁴¹ Kunapachatix nayax uka yaqha markanakata, kawkhanakantix ananukut uñjasisipkta ukanakat tantachthapipkäma, taqi markanak nayraqatan nayan q’uma kankañaxsa uñacht’ayapkäma, ukapachaw nayax jumanakan suma q’apkir luqtäwinakam katuqapxäma. ⁴² “ ‘Ukatsti kunapachatix nayax Israel uraqir puriyxapxäma, nayra awkinakamar churañatak arsuta uraqiru, ukapachaw jumanakax nayan Tatitütax yatipxäta. ⁴³ Ukan jumanakax amtasipxäta kuna jan wali luräwinakamampitix q’añuchjasipkta ukanakata, jumanakpachaw ukham ñanqhanak lurapxatamat axtasipxäta. ⁴⁴ Israelitanaka, jumanakax jan wali qhuru jaqinakäpxtawa, ukampis janiw kuna mutuyäwtix katuqapxañamäki ukhamarjamax mutuyapkämati. Jan ukasti, nayan jach’a sutix laykuw sumak uñjapxäma, ukapachaw jumanakax nayan Tatitütax yatipxäta. Naya, Tatituw uk arsta.’ ” ⁴⁵ Tatitux sarakituwa: ⁴⁶ “Ezequiel, jichhax aynach tuqir uñtam, ukatsti Jerusalén markar nayan arunakax yatiyam, akham sasa: ⁴⁷ ‘Tatitux akham siwa: Jerusalén marka, ninampiw phichkatäma. Taqi jaqinakamaw jiwarani, janirakiw maynis jakañan qhiparkaniti. Amstat qalltasin aynachkamaw ninax aqantani, taqi kun nakhantarakini. ¡Janipuniw khitis uka nin jiwaraykaniti! ⁴⁸ Taqi markanakaw uñjapxarakini naya, Tatitun uka nina naktayataxa. Uka ninasti janiw jiwarkaniti’ sasa. ⁴⁹ Nayasti ukxarux saraktwa: “Tatay, jaqinakax sapxiwa nayax jan amuyt’kaña arunakak parlaskataxa” sasa.

¹ Tatitusti ukat sarakituwa: ² “Ezequiel, Jerusalén marka tuqir uñtam, ukatsti ukankir templotak arunakam arsum. Nayan sutixar Israel markatak arsum ³ akham sasa: ‘Tatitux akham siwa: Nayax jumanakan uñisirimaruw tukta. Espadaxampiw aski jaqirusa, ñanqha jaqirus jiwarayä. ⁴ Jïsa, nayax espadax apsusisin taqinirus jiwarayä, juchanirusa jan juchanirusa, amstat qalltasa, aynach tuqir tukuyasa. ⁵ Taqi jaqinakaw yatipxani, naya Tatitux espada apsuskta ukkhax, jan walt’aña utjatapa.’ ⁶ “Jumasti Ezequiel, jichhax walpun jacham, chuymamax q’ala chhaqtatäkaspas ukhama; taqi jaqinak nayraqatan jacham. ⁷ Ukattix jumaru jiskt’apxätam ¿kunatsa jachta sasaxa? Jupanakarux sarakim: Mä jan wali lurasïwin puriniñap yatta, taqi jaqinakasti jan ch’amanjamaw uñjasipxani, jan kunsa lurirjama, taqpachanin chuymapax llakthaptani; taqinis axsarañat khathatipxani. Ukasti niyaw purisinki, phuqhasiñapasti niya jak’ankxiwa, sasa. Naya, Tatituw uk arsta.” ⁸ Tatitusti sarakituwa: ⁹ “Jumasti Ezequiel, nayan sutixar parlam, naya Tatitun jumar uk parlañamatak mayitax yatiyarakim akham sasa: “ ‘¡Espada, espada! Suma ariptayatawa, llijkirirakiwa. ¹⁰ Jiwarayañatak ariptayatawa, lliju llijunak sarayañatak suma llijkir tukuyatawa; ¹¹ maynin apxaruñapatak ukham llijkir tukuyatawa. Espadasti ariptayatawa, suma llijkir tukuyatawa, jaqi jiwayirin amparapar katuyañataki. ¹² Jumasti, ¡arnaqasim, wararirakim, ukasti markaxar jiwarayañatak uchatawa, Israel markan taqi irpirinakapar jiwarayañataki! Jupanakasti markaxampi chika jiwarañatak juchañchatäpxiwa, ukhamax uka ayquñat chuymam liq’isim. ¹³ Naya, Tatituw uk arsta.’ ¹⁴ Jumasti Ezequiel, nayan sutixar parlam: “¡Espadax jiwaraypan! ¡Mayampi mayampsa jiwarayaskakpan! ¡Taqinis axsarañat khathatipxpan! ¡Taqpachaniw katuntatäpxi! ¹⁵ Taqi utanakaparuw uka jiwarayir espada uskurakta; lliju llijunak sarayañataki, suma llijkir tukuyat espadawa, jiwarayañatak ariptayat espadawa. ¹⁶ Ukham ariptayata munsma, ch’iqarusa, kupirusa, uksarusa, aksarusa kharinuqaskiri. ¹⁷ Uka espadax jiwarayaskakpan, q’apisiñaxan samarañapkama. Naya, Tatituw uk arsta”. ¹⁸ Tatitusti sarakituwa: ¹⁹ “Pä thakhi lurt’am Babiloniankir reyin espadapampi sarakipañapataki. Uka pä thakhisti pachpa markat mistuniñapa, thakhi qalltarusti mä chimpu uskurakïta, kawkirutix uka thakhix sarki uk yatiyañataki. ²⁰ Mayïr chimpusti amonitanakan Rabá sat marka tuqiruw chiqañchani, payïr chimpusti Jerusalén marka tuqiruw chiqañcharakini, Judá uraqinkir suma uyuchrantat markaru. ²¹ Babiloniankir reyisti kawkhantix pä thakhix qalltki uka chiqaruw sayt’asi, ukatsti suerte tuqiw uñakipi: mich’inakapsa walpun uksat aksat uñakipi, diosanakaparuw jiskt’asi, uywanakan k’iwchanakap uñxataraki. ²² Kupi amparaparuw Jerusalén marka tuqiru uñtat mich’ix misturaki, ukasti Jerusalén markar nuwasiñ yänakampi nuwantañataki, jiwarayañatak arsuñataki, nuwasïwi utjatapa art’asiñataki, punkunakap k’upsuñataki, pirqanakap jak’ar makhatañanak sayt’ayañataki, taqi tuqit markar muyuntañataki sañ muni. ²³ Ukampis Jerusalén markan jakir jaqinakatakix uka arunakax mä k’ari profecía arunakäkaspas ukhamawa, arust’äwinak lurapxatap layku. Ukampis aka arunakax juchanak lurapxatapat arsüwi arunakawa, kunjämatix jupanakax katuratäpkani uka yatiyäwi arunakarakiwa. ²⁴ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: ‘Jumanakan ñanqha luratanakamampi, jaqi jiwayatanakamampix taqi chiqan qhan uñsti; uka jucha luratanakamasti qhanakiw uñstaski. Ukatpï jichhax katurat uñjasipxätaxa.’ ²⁵ Jumarusti, Israel markan reyipa, jaqi jiwayir ñanqha rey, qhipa mutuyäwi katuqañam urux jumatak niyaw purinxi. ²⁶ Naya, Tatituw arsta: ‘P’iqi ch’uqasiñam apaqapxätam, pillumsa aparapxätamwa; taqi kunas mayjt’atäniwa. ¡Kunatix jichhürux alayankki ukax, qharürux aynachankaniwa, aynachankiristi qharürux alayankaniwa! ²⁷ Aka markarux q’al t’unjä, t’una qullükaspas ukham mayjar t’unthapit tukuyarakï. Taqi akanakasti Babiloniankir reyix jutkani ukkhaw ukham lurasini. Juparuw ukham lurañapatak mayirakta.’ ²⁸ “Jumasti Ezequiel, nayan sutixar Israel markar jisk’achiri amonita jaqinakar sarakim: ‘Espadax jumanakar jiwarayañatakix niya wakicht’atawa, lliju llijunak sarayañatak suma llijkir qaqsutawa, taqi kun t’unjañatak wakicht’atawa. ²⁹ Unañchäwi uñjatanakamasa, qhipa urunakan luraskani ukanakxat parlatanakamas k’arikamakiwa. Espadasti ñanqha luriri jaqi jiwayir jaqinakxaruw purini, p’iqinakap khuchhuqani. Mutuyäwi katuqañ pachapasti niya jak’ankxiwa.’ ³⁰ “¡Babilonia, uka espadam imasxam! Nayaw jumarux pachpa markaman taripäma. ³¹ Jumxaruw phiñasiñaxa mä nakhantir ninjam warxatanï; ukatsti jan khuyapayasiñan qhuru jaqinakan amparaparuw katuyäma. ³² Nakhantata, t’unjataw uñjasïta; wilamasti taqi uka uraqpachan jalani, janirakiw khitis jumat mayampsa amtaskxaniti. Naya, Tatituw uk arsta.”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Jumasti Ezequiel, jaqi jiwayir markatakiw jichhax arsüta. Axtaskañ luräwinakapat juchañchäta, ³ ukatsti jupanakarux sarakïtawa: ‘Tatitux akham siwa: Jaqinakamar jiwarayir marka, q’añuchasiñatak diosanak lurasir marka, ¡pachax jumatak niyaw purinxi! ⁴ Jaqi jiwayatanakamampiw juchañchjastaxa, juman lurata diosanakamampiw q’añuchjasiraktaxa; jichhax mutuñ katuqañam urux jak’ankxiwa, urunakaman tukusiñapas jak’ankxarakiwa. Jichhax yaqha markanakampiw jisk’achjayäma, taqi markanakampiw larusiyäma. ⁵ Jak’ankir markanakasa, jayankir markanakas jumat larusipxätamwa, k’ari diosanakani wali aytat marka, jan wali sarnaqir marka. ⁶ Ukankiw Israel marka apnaqirinakaxa, jumanak taypin jakapxaraki, jaqinaksti qawqhtix munapki ukkha jiwarayapxi. ⁷ Jaqinakamasti janiw awkiparusa, taykaparusa suman uñjapkiti, yaqha markat jutiri jaqinakarus ñanqhachapxiwa, wajchanakarusa, ijma warminakarus inakiw irnaqayapxi. ⁸ Nayan qullan chiqanakaxarusti jisk’achapxiwa, samarañ sábado urunakaxsa janiw imapkarakiti. ⁹ Yaqhipa jaqinakamasti, ina ch’usat tumpantapxatap layku jaqinakan jiwaratanakapat juchanïpxiwa; qullu patanakan diosanakar yupaychañatak jach’a manq’äwinakaruw sarapxi, ukansti axtaskañanak lurapxaraki. ¹⁰ Yaqhip jaqinakax pachpa awkipan warmipampiw wachuqa jucha lurapxi, jan ukax phaxsi wilan warmimpiw ikintasipxi. ¹¹ Yaqhipanakasti jaqi masipan warmipampiw wachuqa jucha lurapxi, yaqhipanakasti pachpa yuxch’apampiw jan wal sarnaqapxi, yaqhipanakasti prima kullakaparuw warmisipxi. ¹² Yaqhip jaqinakamasti jaqi masipar jiwayañatakiw qullqi katuqasipxi. Qullqsa wali jila jalaqtampiw mayt’apxi, jaqi masiparuw t’aqhisiyapxi, inakiw irnaqayapxi, nayatsti armasipxituwa. Naya, Tatituw uk arsta. ¹³ “ ‘Jerusalén marka, jaqinakar inaki irnaqayatamata, jupanakar jiwarayatamatsa, nayax jumataki wali phiñasitätwa. ¹⁴ Jumaru mutuyañ amtkä ukkhax, janiw ch’amamax nayar saykatañatakix utjkaniti. Naya, Tatituw uk arsta, arsutaxsti phuqhapunïwa. ¹⁵ Taqi markanakaruw ananuküma, ukhamat juchanakam q’umachsurakïma; ¹⁶ jucham laykuw taqi markanakax nayat jan wal parlapxani, ukampis jumax yatirakïtawa, nayan Tatitütaxa’ ” sasa. ¹⁷ Tatitusti sarakituwa: ¹⁸ “Israelitanakax nayatak q’añu t’unar uñtatawa, kamisatix qullqita, cobreta, estañota, hierrota, plomota, jilt’ir q’añux hornor uchatax qhiparki ukhamawa. ¹⁹ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Jumanakax q’añu t’unar uñtataw tukupxtaxa, jichhax Jerusalén marka taypiruw tantacht’apxäma. ²⁰ Kunjämatix qullqisa, cobresa, hierrosa, plomosa, estañosa hornor warantataxa, ukatsti ninampi umatatayatarakixa, ukhamarakiw nayax phiñasiñaxan mayawjar tantacht’apxäma, ukatsti uka qhuyanakarjamaw umatatayapxarakïma. ²¹ Jïsa, nayax q’apisiñ ninaxa aqtayä, jumanakarusti marka taypin phichkatas umatatayañatakiw tantacht’apxäma. ²² Kunjämatix qullqix ninan umatatkixa, ukhamarakiw jumanakax marka taypin umatatayata uñjasipxäta, ukhamat jumanakax yatipxäta, naya, Tatitun q’apisiñaxa jumanakxar wartanitaxa” sasa. ²³ Tatitusti saskakituwa: ²⁴ “Jumasti Ezequiel, Israel markar sarakim: ‘Jumax jan jallu puriñampi, jan uma utjañampi mutuyat markätawa, ²⁵ marka apnaqirinakamasa leonanakjamaw jaqinakarux manq’antapxi; pachpa uraqipan katutanakaparus warart’asisa wikhanuqapxi, taqi imasitanakapsa, qamir yänakapsa q’al lunthatjapxi, walja warminakaruw ijma uñjasiyapxaraki. ²⁶ Aka markankir sacerdotenakax, nayan yatichäwinakax maysaruw q’iwipxi, nayataki qullanäki ukanaksti takichasipxiwa; janiw jupanakax kunatix qullanäki, kunatix ñanqhäki uk amuyapkiti, janirakiw mayninakarus kunatix q’umäki, kunatix q’añüki uk amuyapxañapatakis yatichapkiti. Nayan samarañ sábado urunakaxarusa janiw yäqapkiti, janirakiw nayarux jach’añchapkituti. ²⁷ Aka markan jilïrinakapasti, katutaparu jisk’a jisk’a wikhanuqiri qamaqinakar uñtatäpxiwa, jaqinak jiwarayañatakisti jank’akïpxiwa, ukhamat qamiriptapxañapataki. ²⁸ Profetanakax kunatix chiqapäki uk imt’apxi, kunjämatix mä jaqix pirqa janq’ur tukuykix ukhama; jupanakasti unañchäwinak uñjapxta sapxiwa, ukampis uka parlatanakapax k’arikamakiwa. Jupanakax nayan sutixaruw parlapxi ukampis janiw nayax jupanakar kunsa parlkti. ²⁹ Qamir jaqinakax nuwasiñaru, lunthatasiñaru katuyatawa; t’aqhin jakirinakarusa, pist’añan sarnaqirinakarus inakiw irnaqayapxi, yaqha markat jutir jaqinakarus taqi kunansa jan wal uñjapxi. ³⁰ Nayasti uka jaqinak taypinxa, mayni aski jaqi thaqhäyäta, markapatak mä kuna asksa lurañapataki, aka markar jan t’unjañaxatak nayar achikt’asiñapataki, ukampis janiw uka jaqi jikxatkti. ³¹ Ukatpï nayax taqi jupanakxarux mutuyäwixa apayantxa, q’apisiñaxsti mä ninjam jupanakar t’unjañatak wartanirakta, ukhamat sarnaqäwinakapat wayt’asa. Naya, Tatituw uk arsta.’ ”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Mä kutix pä warmiw utjäna, panpachanix mä taykanikïnwa. ³ Aka warminakasti tawaqutpach jan wali sarnaqañanakaru katuyasipxäna; Egipto uraqinsti ñuñunakapsa llawq’ayasipxakïnwa, ukham sarnaqasaw q’uma kankañap q’añuchjapxäna. ⁴ Jilïristi Oholá satänwa, (ukax Samaria markaruw uñtasi), kullakapasti Oholibá satarakïnwa (ukasti Jerusalén markaruw uñtasiraki). Jupanakarusti nayan warminakaxat uñt’asxta, nayatakisti yuqalla, imill wawanak utjayarapipxitu. ⁵ Oholá warmix, janiw nayatakix askïkxänti, jan ukasti Asiria markankir nuwasir jaqinakaruw walpun munapayxäna, ⁶ uka chachanakax suma suti chupik isinakampi isthapitaw sarnaqapxäna, marka apnaqir jilïrinakänwa, waynakamakïnwa, caballonakapar kachxatata chachanaka, ⁷ asirionak taypit suma ajllit waynanaka. Oholá warmix jupanakampiw jan wali sarnaqañar katuyasxäna, diosanakaparus taqi chuymarakiw yupaychäna. ⁸ Egiptonkkän ukkhatpacha q’añu lurir warmiru tukuwayxäna, uka jan wali sarnaqañanakapsti janipuniw apanukkänti. Jupax tawaqükän ukkhatpacha, walja chachanakaw jupampi ikintapxäna, q’uma kankañap q’añuchjapxäna, walja chachanakampi sarnaqir warmiru tukuyasa. ⁹ Ukatpï nayax asirio munirinakapan amparapar katuytxa, jupanak layku chuymap kawkst’ayaskän ukanakaru, ¹⁰ jupanakasti juparux warmisiwayapxänwa; ukatsti jank’akiw yuqall wawanakapsa, imill wawanakapsa aparxapxäna, juparusti espadampiw jiwayapxarakïna, ukhamat jupataki arsuta juchañchäwiru phuqhasa. Uka mutuyäwi katuqatapax taqi warminak taypin wali aytkayaw tukuwayaraki. ¹¹ “Oholibá kullakapasti taqi akanak sum uñjarakïna, ukampis jupax kullakapat sipansa juk’ampiw uka q’añu lurañanakar katuyasirakïna. ¹² Jupax uka asirio jaqinakarux munarakïnwa, taqi jupanakasti marka apnaqir jilïrinakänwa, wali suma isthapt’at nuwasir jaqinaka, caballonakar kachxatat jaqinaka, wali suma waynanaka. ¹³ Kunjämtix kullakapax lurkän uka kipkaraki Oholibá warmix jan wali luratapampi q’añuchjasïna. ¹⁴ Ukampis jupax kullakapat sipan juk’ampi wachuqa jucha lurañanakaruw katuyasïna. Mä kutix pirqanakan uñjäna, babilonio jaqinak qillqkatata, wila samimpi jawikipt’ata, amuyatax isthapitäpkän uka isinakax markan jilïrinakapäpkaspas ukhamänwa. ¹⁶ Uka babilonio jaqinak uñkatasax walpun chuymapan uka jaqinakar munäna, ukat jupax Babiloniar yatiyirinak khithäna; ¹⁷ babilonio jaqinakasti jutasin jupampiw ikintapxäna, ukatsti ukan warmisipxarakïna, jucha luräwinakapampi q’añuchjasa. Ukham q’añuchjat uñjasisinxa, uka jaqinakat axtasxarakïnwa. ¹⁸ Ukhamasti taqin uñjkataw uka jan wali lurañanakarux katuyasxäna, q’alala janchip uñacht’ayasa, nayasti jupat axtasxtwa, kunjämtix kullakapat axtaskäyät ukhama. ¹⁹ Ukampis jupax juk’ampi juk’amp yaqha chachanakampi sarnaqañarux katuyasïna, tawaqu urunakapat amtasisa, Egipton jan wali sarnaqkän ukhama, ²⁰ egipcio munirinakapat chuyma kawkst’ayasirakïna, uka jaqinakasti jucha lurañanakapanxa asnoru, caballonakar uñtatäpxiwa. ²¹ “Jumasti, Oholibá, tawaqu urunakaman munañamar sarnaqatanakamat amtäyätaxa, egiptonkirinakax ñuñum llawq’apkäyätam uka urunakata. ²² Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Uka munirinakamarux, khitinakattix jichhax axtaskxta, ukanakarux juman uñisirinakamaruw tukuyä. Taqi tuqit jumar jan walt’ayañatakix jutapxani, ²³ babilonio jaqinaka, asirio jaqinaka, Pecod, Soa, Coa sata markankirinaka, taqpach asirio jaqinaka; taqi jupanakasti wali suma waynanakäpxiwa, jilïrinaka, marka apnaqirinaka, soldadonakan jilïrinakapa, nuwt’asirinaka, caballonakar lat’xatirinaka. ²⁴ Jumar jan walt’ayañatakisti walja carronakampi, walja ejercitompiw jutantapxani; taqi tuqit muyuntapxätam jark’aqasiñanakapas apt’ata, nuwasiñ yänakapas ayt’ata, casconakampi asxatata, nayasti jupanakarux jumar taripañatak munañanïñ churä, jupanakasti kamachinakaparjamaw taripapxarakïtam. ²⁵ Nayaw q’apisiñaxa jumxarux warxatanï, jupanakasti wali qhuru chuymampiw jumar uñjapxätam; nasamsa, jinchunakamsa muruqapxätamwa, uka nuwasïwit qhispirinakarusti espadampiw jiwarayapxarakïtam. Yuqall wawanakamsa, imill wawanakamsa aparapxätamwa, ukatsti ninampi nakhantataw uñjasirakïta. ²⁶ Isinakamsa, qurit qullqit lurat yänakamsa katuntasipxaniwa. ²⁷ Ukham lurasaw munañamar sarnaqañamxa tukusiyä, Egipton yaqha chachanakampi sarnaqañaru katuyasitamsa, janiw egipcio jaqinakarux mayampsa uñjkxätati, janirakiw mayampsa jupanakat amtaskxätati” sasa. ²⁸ Naya, Tatitusti akham sistwa: “Juman uñisita markanakan amparaparuw jalt’ayäma, kawkïr markanakattix axtaskta uka markanakaru. ²⁹ Jupanakasti wali uñisiñampiw jumarux uñjapxätam, irnaqatamampi jikxatasit yänakam katuntasipxani, q’alalpacharak jaytanukupxätam, wachuqa jucha lurir janchimasti taqinin uñjkañ q’alaläniwa. Munañamar sarnaqatamampi, wachuqa jucha lurañanakan sarnaqatamampiw ³⁰ taqi ukanakar puriytamxa, jumasti uka markanakampiw wachuqa jucha lurañanakan sarnaqtaxa, diosanakaparu yupaychasaw aynacht’araktaxa. ³¹ Kullakaman kayup arktaxa; ukatpï jichhax kunjämtix kullakamar mutuykta, ukhamarak jumarux mutuyäma” sasa. ³² “Naya, Tatitusti akham sistwa: Kullakamax katuqki uka kipka mutuyäwirak katuqäta, jach’a t’aqhisiña, q’ala apanukutäñ katuqäta, larusiñanakampi, jisk’achasiñanakampi katuqäta, ³³ aynacht’añampi, t’unjatäñampi katuqäta. Samaria kullakamarux ukham mutuytxa, ukhamarak jumarux mutuyäma. ³⁴ Taqi ukanak phuqhasipansti, juma pachpaw ñuñunakam jat’inuqasïta. Naya, Tatituw uk arsta, arsutaxarux phuqhapunïwa. ³⁵ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: “Jichhax nayar apanukutam layku, qhip uñtatam layku, jan wali sarnaqatanakamat mutuyäwi katuqäta” sasa. ³⁶ Tatitux sarakituwa: “Jumasti Ezequiel, Oholá, Oholibá ukanak tuqi juchañchäwi arunak arsum, uka axtaskañ luräwinakapat ajanupar qhant’am. ³⁷ Jupanakax janiw nayarux taqi chuyma arkapkituti, amparanakapasa wilampi q’añuchjatawa, wawanakap jiwarayasaw uka diosanakaparux wilañcha luqtapxäna, nayataki utjayarapkitu uka wawanaka. ³⁸ Ukhamarus mä urunak nayan qullan utax takisipxi, nayan samarañ sábado uruxsa jisk’achapxaraki. ³⁹ Kunürutix uka diosanakar wawanakap wilañchat luqtapkäna uka pachpa ururakiw nayan utaxar q’añuchjirix jutapxäna. ¡Uksti nayan pachpa utaxan lurapxi! ⁴⁰ “Yatiyirinak khithapxäna, jaya markanakat jaqinakax jutañapataki, ukchañkamasti, uka jaqinakar katuqañatakix uka pani kullakax sum jariqt’asipxäna, nayranakapsa sum samicht’asipxäna, suma quri yänakampiw k’achacht’asipxäna; ⁴¹ mä suma ikiñxaruw qunt’asipxäna, manq’añäwjas suma wakicht’atänwa, ukaruw nayar luqtatäkän uka inciensompi, aceitempi uchapxarakïna. ⁴² Walja jaqinakan uxutanakapaw ist’asïna, phunchhäwïkaspa ukhama; uka jaqinakasti wasar tuqit jutir jaqinakänwa, jupanakasti warminakarux chipananak amparapar uchasa, p’iqinakaparus suma pillunak uchasaw k’achachapxäna. ⁴³ Nayasti sarakïyätwa: ‘Jichhax aka wachuqa jucha lurañan tukjata warminakampikiw ikintasipxani. ¡Q’ala tukuntatäpxiwa, janiw wachuqa lurañatakis askïkxapxiti!’ ⁴⁴ Ukhamapuniw lurasïna. Oholá Oholibá uka jan wali warminakampix mayampi mayampi wachuqa jucha lurañatakix ikintapxäna. ⁴⁵ Ukampis mä uruw aski jaqinakax uka warminakarux juchañchani, wachuqa q’añu lurañanakan sarnaqapxatapata, jaqinak jiwarayapxatapat juchañchatäpxaniwa” sasa. ⁴⁶ Tatitux akham siwa: “Jaqinakax jupanakar juchañchañatak tantacht’asipxpan, axsarayapxpan, taqi yänakapsa aparapxpan; ⁴⁷ taqi markpach jupanakarux qalampi k’upjasa, espadampi chhuqhuntas jiwayapxpan; yuqall wawanakapsa, imill wawanakapsa jiwarayapxpan, utanakapsa ninampi phichhantapxarakpan. ⁴⁸ Nayaw aka markat uka jan wali luräwinak chhaqtayä. Ukhamat taqi warminakas uka luräwinakan jan askïtap yatiqapxani, ukatsti janirakiw uka luräwinakaparu arkapkaniti. ⁴⁹ Uka pani kullakasti, luratanakaparjamaw mutuyäwi katuqapxani, wachuqa juchan yaqha chachanakampi sarnaqapxatapata, diosanakar yupaychapxatapata. Jumanakasti ukapachaw nayan Tatitütax yatipxäta” sasa.

¹ Llätunkïr marana, tunkïr phaxsina, tunka uru saraqatarusti, Tatitux nayaruw sarakitu: ² “Jichhürux kuna urükitix uk sum qillqantam, jichhüruw Babiloniankir reyix Jerusalén markar nuwantañ qallti. ³ Ukatsti aka nayataki sayt’asir markatak aka uñtasïwi arsurakim, jupanakan amuyt’asipxañapataki. Nayan sutixar sarakim: “ ‘Nina patar mä phukhu itxatam, ukarusti umampi warantam; ⁴ uka phukhurusti kharitatat ovej aychanak ucham, charawjankiri, jikhanïxankir suma aychanaka, ch’akhanakatsa sumäki uk ucharakim. ⁵ Jichhasti lawanakampi phaykatam, aychasa, ch’akhanakasa sum qhathiñapataki. ⁶ “ ‘Tatitusti siwa: ¡Kunakïkani jaqi jiwayir markatakixa! Jupax mä saruntat phukjamawa, sarupa jan qaqstiri phukhu. Jumax mayat mayat uka aychanak apsum, ch’usa phukhu antutañkama. ⁷ Markasti wila wartatampi phuqhantatawa; jaqinakarux qarqanakar jisktasaw jiwaraytaxa; wilapsa janirakiw uraqirux puriyktati, ukhamat laq’an jan imxatañapataki. ⁸ Nayasti uka wilxa pachpa q’ara qarqxaruw wañt’ayä, ukhamat jan chhaqtañapataki, uka wila uñjasin phiñasiñaxan ninjam aqtañapataki, taqi kunas chiqapar uñjatäñapataki. ⁹ “ ‘Tatitusti siwa: ¡Kunakïkani jaqi jiwayir markatakixa! Naya kipkaw mä nina naktayä. ¹⁰ Jumasti Ezequiel, walja lawanak aptanim, ninsa naktayarakim, uka aychsti suma qhathiyam, uman q’al wañkatañapkama, ch’akhanakan nakhantañapkama; ¹¹ ukasti uka ch’usa phukhu ninar itxatam, uka phukhun nina sank’aru tukuñapkama, ukhamat q’umachata uñjasini; uka saruntatas chhaqtxarakini. ¹² Ukampis phukhun sinti saruntatätap laykux janiw ninampis q’umachañjamäkiti, sasa. ¹³ “ ‘Jerusalén marka, nayax uka ñanqha juchanak luratamat q’umachañ munäyäsma, ukampis janiw q’umachatäktati. Nayax mutuykäm ukkhakiw q’umachat uñjasïta. ¹⁴ Naya, Tatituw uk arsta, ukasti ukhamapunïniwa. Naya kipkaw ukanak lurä, ukanaksti phuqhapunïwa; janipuniw khuyapt’ayaskäti, janirakiw chuymaxansa amtkäti. Taqi sarnaqäwimata, luräwinakamat mutuyapunïmawa. Naya, Tatituw uk arsta.’ ” ¹⁵ Tatitux sarakituwa: ¹⁶ “Ezequiel, warmimarux walpun munastaxa, ukampis mä akatjamat apaqäma. Ukhamasti janiw jachätati, janirakiw llakisïtasa. ¹⁷ Amukiw t’aqhisïta, janirakiw llaki isimpis isthapisïtati kunjämatix jiwirinakat isthapisipki ukhama. Jan q’ara p’iqis sarnaqamti, janirak q’ara kayus saramti; ajanumsa jan imt’asimti mä kunatsa t’aqhiskasma ukhama, janiraki uka pachanakan manq’añ t’ant’a manq’amti.” ¹⁸ Nayasti uka willjtax jaqinakampiw parlaskäyäta, jayp’urusti warmixax jiwxiwa; qhipärmanthisti kunjämtix Tatitux siskitu ukarjamaw lurarakta. ¹⁹ Ukatsti markankir jaqinakax sapxarakituwa: “¿Janit nanakar uka luratam qhanañchapkitätasti?” sasa. ²⁰ Nayasti jupanakarux saraktwa: “Tatituw nayar akham situ: ²¹ ‘Israel markar parlam: Tatitux akham siwa: Nayasti qullan utaxa q’al tukjä, kawkïrtix wal munapkta, muspharañampi uñch’ukt’apxarakta, uka utaxat jach’a jach’as tukupkarakta uka uta; Jerusalén markar jaytanipkta uka yuqall wawanakamasa, imill wawanakamasa jiwarayatäpxaniwa. ²² Jumanakax kuntix nayax lurkta ukhamarak lurapxäta, ayquñanakam uñacht’ayañatakisti janiw ajanunakam imt’asipkätati, janirakiw uka pachanakan manq’añ t’ant’sa manq’apkätati. ²³ Janiw q’ara p’iqisa, q’ara kayusa sarnaqapkätati. Janiw jachapkätati, janirakiw t’aqhisipkätasa. Ñanqha juchanak lurapxatam laykusti jan ch’amaniw uñjasipxäta, ukatsti jumanakkamaw jachapxarakïta. ²⁴ Ezequiel profetax jumanakatakix mä amuyt’asïwïniwa, kuntix jupax jichhax lurki taqi ukanak jumanakax lurapxarakïta. Taqi ukanakax luraskani, ukapachaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitütaxa. ²⁵ “ ‘Jichhasti israelitanakat ch’ama churir qullan utaxa apaqäwa; kawkïrirutix wal munapki, muspharañampi uñch’ukt’apkaraki, uka utaxat jach’a jach’as tukupkaraki uka uta; yuqall wawanakaparusa, imill wawanakaparus apaqarakïwa. ²⁶ Uka urusti, khititix taqi ukanakat jaltkani ukaw jumar yatiyir jutani. ²⁷ Uka uruw jan juk’ampi amutükxätati, ukatsti khititix jaltankatayna ukampiw parlt’asirakïta. Ukhamat jumax aka jaqinakatakix mä yatichäwi tuküta, jupanakasti ukapachaw nayan Tatitütax yatipxarakini.’ ”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Jumasti Ezequiel, jichhax amonitanakar saykatam, ukatsti nayan sutixampi jupanakar parlam. ³ Jupanakarusti Tatitun arunakap ist’apxam sañamawa: ‘Jumanakax nayan utaxan t’unjatätap uñjasax kusisiñatsa wal arnaqasipxäyätaxa, ukhamarak Israel marka t’unjatätapata, Judá uraqin jakirinak jaya markar katuntat apatäpxatapatsa. ⁴ Jichhax walikiwa, ukatpï jumanakarux inti jalsu tuqinkir markanakan munañanakaparux katuyapxämaxa, ukhamat jupanakax uraqinakam katuntasipxañapataki, utanakapsa ukan jakapxañapatak sayt’ayasipxañapataki. Jupanakaw jumanakan yapunakamata, uywanakamat manq’apxani. ⁵ Rabá markarusti camellonak awatiñ uraqiruw tukuyä, Amón uraqirusti ovejanak awatiñ uraqiruw tukuyarakï. Ukapachaw jumanakax nayan Tatitütax yatipxäta, sasa. ⁶ “ ‘Naya, Tatituw sistxa: Juma amonita jaqinakax amparanakam t’axllisipxtaxa, kusisiñatsa sink’usipxtawa, Israel markarusti jisk’achapxaraktawa. ⁷ Ukatpï jichhax jumanakarux mutuyapxämaxa, yaqha markanakaruw katuyapxäma, ukhamat jupanakan taqi yänakam aparañapataki. Jumanakarux q’al tukjapxäma, markanak taypitsa chhaqtayapxarakïmawa. Ukapachaw jumanakax nayan Tatitütax yatipxäta.’ ⁸ “Naya, Tatitusti saraktwa: Moabitanaka, jumanakax Judá markarux jisk’achapxtawa. Maya markanak kipkakiw sapxtawa. ⁹ Ukatpï jichhax Moab markarux q’al tukjäxa, mä thiyat mä thiyakam jan markanakani jaytarakïxa, kawkïr markanakatix uka uraqitak qurïkaspas ukhamäki ukanaka: Bet-jesimot, Baal-megón, Quiriataim uka markanaka. ¹⁰ Inti jalsu tuqinkir markanakaruw uraqinakam katuyä, amonitanakan uraqipsa, ukhamat jan khitis mayampi amonitanakat amtasxañapataki. ¹¹ Moab markataki arsuta arunaksti, phuqhapunïwa, ukapachaw jupanakax yatipxani, nayan Tatitütaxa. ¹² “Naya, Tatituw sarakta: Edom markax Judá markat phuqsusiwa, uka luratapampisti sinti jach’a juchaniw uñjasi. ¹³ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Edom markarux mutuyapunïwa, jaqinakaparusa, uywanakaparus t’unjarakïwa. Juparux q’ala t’unjat jaytarakï. Temán sata ukkhatpacha, Dedán sata ukkhakamaw jaqinakapax espadampi jiwarayata uñjasipxani. ¹⁴ Israel markaxaw Edom markarux nayan mutuyäwixa uñt’ayani; jupa tuqiw Edom markarux jach’a phiñasiñax warxatanirakï. Ukhamat jupanakax yatipxani, kunäkitix nayan phuqsusiñaxax ukxa. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁵ “Naya, Tatituw sista: Filisteo jaqinakax Israel markat wali jisk’achjañampiw phuqsusipxi; jupanakan wiñay uñisiripätap laykusti, filisteonakax wali qhuru chuymampiw t’unjapxi. ¹⁶ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Jichhax filisteonakaruw mutuyä; quereteo jaqinakarusti q’al tukjä, jach’a quta iraman utjasipki ukanakarus q’al tukjarakï. ¹⁷ Jupanakat jan khuyapt’ayasisaw phuqsusï; jach’a phiñasiñaxampiw mutuyarakï. Taqi ukanak lurkä ukapachaw jupanakax yatipxani, nayan Tatitütaxa.”

¹ Tunka mayanïr marana, phaxsit qallta uru saraqatarusti, Tatitux sarakituwa: ² “Tiro markax Jerusalén markat amtañampiw arsu: “ ‘¡Markanakan alakipa lurañ markax q’ala tukjatawa! ¡Jichhasti nayaruw wakt’itu! Qamir yänakampiw phuqhantasï, jupasti ukchañkamax tukusiniwa.’ ³ “Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Tiro marka, nayax juman uñisirimätwa. Jumar jan walt’ayañatakix walja markanak sartayä, kunjämatix qutax mathapinakap sartayki ukhama, ⁴ marka pirqanakamsa t’unjapxaniwa, pukaranakamsa pampa tukuyapxani. Laq’sa q’al pichsurakï, mä q’ara qarqaruw tukuyawayä. ⁵ Jach’a quta lakanakamas qäna wañachañatakikiw qhiparxani. Naya, Tatituw uk arsta. Tiro markax yaqha markanakampi lunthatjataw uñjasini, ⁶ jisk’a markanakapan jakirinakasti, espadampi jiwarayataw uñjasipxani. Ukapachaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitütaxa. ⁷ “Naya, Tatitux saraktwa: Amsta tuqitxa, Babiloniankir Nabucodonosor reyiruw jutayä, wali ch’aman reyiwa, Tiro markar nuwantiriw jutani. Caballonakampi, carronakampi, walja soldadonakampiw jutantani. ⁸ Markanakaman jakirinakarusti espadampkamaw jiwarayani; jumar katuntañatakix mä pirqa sayt’ayani, jumar nuwantañatakisti makhatañanak sayt’ayani, jark’aqasiñanakampi wakicht’at soldadonak jumarux ant’anirakini. ⁹ Jach’a nukt’añanakampi muqintayasaw pirqanakamsa, pukaranakamsa liwinukuni. ¹⁰ Babiloniankir reyix punkum chiqaw mantanini, katuntat markaru mantatäki ukhama, caballonakax waljapunïniwa, caballonakan laq’a sartayatapaw jumar chhaqtayarakïtam, caballeriapan sarantatapampi, carronakapan uxutapampix pirqanakam khathatiyani; ¹¹ marka thakhinakamasti caballonakapan taksutaw uñjasini. Jaqinakamarusti espadampiw jiwarayani, jach’a pilaranakamsa pampa tukuyarakini. ¹² Soldadonakapax jan kunan jaytawayapxätam, aljasiñanakamsa lunthatjawayapxätamwa, pirqanakamsa tinkunukuyapxaniwa, uka suma utanakamsa q’al tukjapxarakini; qutaruw qalanaksa, uta lawanaksa, t’unanakamppacha willintapxani. ¹³ Ukhamat q’uchusitanakamax jan ist’askxaniti, arpanakaman jachsutapas janiw mayampsa ist’askxaniti. ¹⁴ Mä q’ara qarqaruw tukuyäma, qäna wañachasiñawjaruw tukuyäma, janipuniw mayampis sayt’ayatäkxätati. Naya, Tatituw uk arsta; arsutaxsti phuqhapunïwa. ¹⁵ Naya, Tatituw Tiro markarux sarakta: “Quta tuqinkir markanakasti, wali ch’amampi tinkutam ist’asax khathatipxaniwa, usuchjatanakaman ayqutanakap ist’asa, jaqinakaman jiwarayatätapa ist’asasa khathatipxaniwa. ¹⁶ Quta tuqinkir reyinakasti qunuñanakapat saraqanipxani, uka suma isinakapsa apsusipxaniwa; khathatt’asisaw uraqir qunt’asipxani; jumar uñjasasti, sapa kutiw wali mayjt’at khathatipxani. ¹⁷ Ukatsti aka amay imäwi q’uchu q’uchurapipxätam: “ ‘Tiro marka, taqininsa suma uñt’at marka, quta tuqinkir wali aytat marka, taqi markanakansa wali axsarata, ¿Kunjämarak q’ala tukjat uñjastasti? ¹⁸ Jichhax aynacht’atamat quta tuqinkir markanakax axsarañat khathatipxi. Chhaqtatamatxa, quta manqhankir wat’anakax axsarañampi phuqhantatäpxiwa’ sasa. ¹⁹ Tatitusti akham sarakiwa: “Jumarusti q’ala t’unjat apanuküma, jan jaqinakan markaruw tukuyäma. Jach’a qutankir umanakampiw chhaqtayäma, ²⁰ kawkhankkitix jiwatanakax ukakamaw puriyäma, kawkhankkitix nayra urunakan jakir jaqinakax ukakama. Uraqi manqhakamaw jaquntäma, wiñay aynacht’añ markaruw jaquntäma, ukan jiwatanak taypin jakarakïta. Jumasti janipuniw wasitat sayt’ayatäkxätati, janirakiw khitis juman ukan jakxaniti. ²¹ Jach’a axsarkañaruw tukuyäma, jan mayampitak tukjataw jikxatasïta. Thaqhapxätamwa, ukampis janipuniw jikxatapkätamti. Naya, Tatituw uk arsta.”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Jumax Ezequiel, Tiro markatak aka amay imäwi q’uchu q’uchum, ³ quta lakankir markataki, quta tuqinkir walja markanakampi alakipa lurir markataki. Jupanakarusti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: “ ‘Jumasti Tiro marka, sinti sumapunïtwa, askirakïtwa, sistawa; ⁴ juman apnaqata uraqinakasti jach’a qutakamaw puriraki, utachirinakamasti sinti sumpun utacht’tamxa. ⁵ Uta manqhinakamsti Senir sat qullut apanita pino lawampiw uskurapipxtam; wiphala sayt’ayañ lawamsa Libanot apanita cedro lawat lurarapipxtam; ⁶ barconakaman ñuqiñanakapsti, Basán chiqat apanita roble lawat lurarapipxtam; patxar uskutäki uka lawanakas Chipre tuqinkir ciprés sat lawat luratawa, marfilampi k’iñakipas k’achachatawa. ⁷ Barcomar sarayir velanakamasti, Egiptot apanita k’achacht’at suma lino telat luratawa, ukasti jumatakix mä wiphaljamänwa; patar janxatañatakisti Elisá sata uksa quta iramanakat apanita wila, ch’iyar chupika telanakat luratänwa. ⁸ Barco apnaqirinakamasti Sidón, Arvad markanakankir jaqinakäpxänwa, wali sum apnaqañ yatipxarakïna. ⁹ Guebal chiqankir suma yatxatat jaqinakaw kunatix askichañäkän ukanaksa askichapxäna. Qutan barconak apnaqir jaqinakaw aljañanakamampix alakip lurapxäna. ¹⁰ Ejercitomasti Persia, Lidia, Libia uka markanakankir jaqinakampi sayt’ayatänwa; nuwasiñ yänakapampiw k’achacht’apxäyätam, wali jach’aru aptatäñamataki. ¹¹ “ ‘Arvad markankir jaqinakax, ejercitomamp chikaw markaman pirqanakap sum uñjapxäna, pukaranakamansti Gamad markankir jaqinakaw uñch’ukiyapxarakïna. Escudonakapasti taqi uka pirqanakaman warkuratänwa, ukampisti jumarux juk’ampi suma munkay markar tukuyasa. ¹² Qamir yänakamasti sintipunïnwa, ukat Tarsis markas jumampix alakip lurarakïnxa, aljañ yänakamatsti qullqi, hierro, estaño, plomo uka qhuyanak churapxäyätam. ¹³ Grecia, Tubal, Mésec markanakas jumampiw alakip lurapxarakïna, qullqi lantxa, uywat jaqinaka, broncet lurat yänak churapxäyätam. ¹⁴ Bet-togarmá sata markankirinakasti, aljañ yänakamatxa, kachxatañ caballonakampi, khumunak apir caballonakampi, mulanakampi churapxäyätamxa. ¹⁵ Dedán markankir jaqinakampisa, jach’a quta tuqinkir markanakampis alakip luraraktaxa, aljañ yänakamatsti marfil, ébano sata suma lawanak churapxäyätamxa. ¹⁶ Aljañ yänakamax kunaymanïnwa, ukat Siria markas jumampix alakipa lurarakïna, suma qalanakampi, linot lurat suma isinakampiw alasïyätamxa. ¹⁷ Judá markampi, Israel markampisti jumampiw alakipa lurarakïna, qullqi lantxa, suma trigo, muxsa t’ant’anaka, misk’i, oliva quqat apsut aceite, suma q’apkir qullanaka, ukanak churapxäyätamxa. ¹⁸ Damasco markasti uka qamir yänakam walpun alasïyätamxa, Helbón chiqat apanita vinompi, Sahar sata uywanakan t’awrapampiw alasïyätamxa. ¹⁹ Dan chiqankir alakipa lurir jaqinakasa, griegonakasa, Uzal sata chiqatpach jumatakix suma lurt’at hierro, suma q’apkir qullanak apanipxäna. ²⁰ Dedán markankirinakasti monturanak apanisaw jumampix alakip luräna, ²¹ Arabia, Quedar chiqankir taqi jilïrinakasti juman alasirinakamänwa; jupanakasti urqu jach’a ovejanakampi, cabritonakampi kunaw alasipxäyätamxa. ²² Sabá, Raamá sata markankirinakasti juman alasirinakamänwa, ukatsti suma q’apkiri qullanakampi, suma qalanakampi, qurimpi kunaw alasipxäyätamxa. ²³ Mayni alasirinakamasti: Harán, Cané, Edén, Sabá, Asiria, Media uksa markanakankir alakipa jaqinakänwa; ²⁴ jupanakasti wali suma telanak jumarux aljapxäyätamxa, chupik samita, suma k’achacht’ata isinaka, suma sawuta jant’akunaka, suma k’ansut wiskanakampi kuna. ²⁵ Tarsis markankir barconakasti, mayat mayat kunayman aljasiñanakap apt’ata juman ukar jutapxäna. “ ‘Tiro marka, jumax jach’a qutankir barcor uñtatäyätawa, qamir yänakampi phuqt’ata. ²⁶ Barco apnaqirinakamasti jach’a quta manqharuw irpapxäyätam, ukansti inti jalsu tuqit jutir thayaw q’alpun uka jach’a qutan t’unjtamxa. ²⁷ Umar jaqurantkäta uka urusti, qamir yänakamasa, aljasiñanakamasa, achunakamasa, barco apnaqirinakamasa, barco askichirinakamasa, alakipa lurir jaqinakamasa, nuwasir jaqinakamasa, barcomxat sarir taqi jaqinakamasa, jach’a quta manqharuw jaquranttapxani. ²⁸ Barco apnaqirinakaman arnaqasitaparusti, mathapinakas khathatipxaniwa. ²⁹ Barco ñuqt’irinakaxa, barco apnaqirinakasa, waña uraqiruw thuquqxapxani. ³⁰ Wal arnaqasipxani, jumatjamasti walpun jachapxani, p’iqinakaparus laq’anakampiw jach’xatasipxani, qhillaruw qurumsupxani. ³¹ Jumatjamasti ñik’utanakapsa mururasipxaniwa, llaki isinakampiw isthapisipxani, chuyma kawkst’ataw jachapxarakini. ³² Jumatjamasti amay imäwi q’uchunak q’uchupxani, wali llakisiñampiw sapxarakini: ‘¡Ay jan khitimpi uñtaskay Tiro marka, jichhax quta manqhar jaquntatawa!’ sasa. ³³ Aljañanakamax quta tuqit purinkän ukkhaxa, taqi markanakaruw churäyätaxa. Juman qamir yänakamampi, achunakamampiwa, uraqinkir reyinakarux qamirkipstaytaxa. ³⁴ Jichhax jach’a qutampi tukjatätawa, uma manqhar utjantatätawa. Achunakamasa, taqi jaqinakamasa, jumampi chikaw uma manqharux utjantawayxi. ³⁵ Quta tuqi markanakan utjirinakasti, jumar uñjasax wali llakt’atäpxiwa; reyinakapas wali mayjt’atäpxiwa, uñnaqanakapas qhana mulljatäpxiwa. ³⁶ Yaqha markankir alakipa lurir jaqinakasti, jumar uñjasax wali sustjatäpxiwa. Jichhasti jumax mä axsarkañaw tuktaxa; wiñayatak chhaqtatäxaraktawa’ ” sasa.

¹ Tatitux nayar parlxayasinxa, sarakituwa: ² “Jumasti Ezequiel, jichhax Tiro markan reyipar sarakim: “ ‘Tatitux akham siwa: Chuymamax jach’a jach’a tukuñampi phuqhantatawa, mä diosäkasmas ukham amuyastaxa, diosanakan qunuñapan qunt’ata, jach’a qutampi muyuntata. Ukampis jumax janiw diosäktati, jan ukasti, mä jaqikïtawa, mä diosan yatiñapanïkasmas ukham amuyastaxa. ³ Janiw Daniel profetat sipan juk’ampi yatiñanïktati, janirakiw taqi imantatanaksa uñt’ktati, ⁴ Yatiñamampi ch’ikhi chuymamampixa, walja qamir yänak jikxattaxa, imasiñ pirwanakamarus qurimpi, qullqimpiw phuqhanttaxa. ⁵ Alakip lurañatakisti wali ch’ikhïtawa, qamir yänakam yapxataraktawa, uka qamir yänakamaw wali jach’a jach’a tukuyaraktamxa. ⁶ Ukatpï Tatitux sixa: Niyakixay mä diosäkasmas ukham amuyasstaxa, ⁷ jichhax jaya markanakat jaqinak jutantayä, jumar jan walt’ayañataki, wali qhuru jaqinak khithanï, espadanakampiw nuwantapxätam, juma wali sumäkta, ch’ikhïkarakta ukaru, juman jach’a kankañamsti pampa sarayasaw takisirakini. ⁸ Jach’a quta manqharuw jaquntapxätam, wali t’aqhisiyataw jach’a qutan jiwarakïta. ⁹ Jichhasti, ¿jumar jiwayir jaqinak nayraqatankkasasti, mä diosäkasmas ukham amuyasiskakïtati? ¡Jiwayapkätam uka nayraqatanxa, janiw jumax kunäktasa, mä jisk’a jaqikïtawa! ¹⁰ Jaya markat jutir jaqinakaw jiwayapxätam, kunjämatix Tatitur jan uñt’irinakax jiwarapki ukhama. Naya, Tatituw uk arsta; arsutaxsti phuqhapunïwa’ ” sasa. ¹¹ Tatitux sarakituwa: ¹² “Jumasti Ezequiel, Tiro markan reyipatak amay imäwi q’uchu q’uchurapim, juparusti sarakim: “ ‘Tatitux akham siwa: Jumax taqi kunansa askipunïyätawa, yatiñampisa, sumäñampisa phuqt’ata. ¹³ Tatitun Edén panqar yapupan utjasïyätaxa, kunayman suma qalanakampi k’achachata: Rubí, crisólito, jade, topacio, cornalina, jaspe, zafiro, granate, esmeralda qalanakampi, aretenakamasa, yaqha yänakamasa qurit luratkamakïnwa, yurïwim urutpach wakichatarakïnwa. ¹⁴ Mä angelarakiw jumarux imaskäyätam; Tatitun qullan qullupankarakïyätawa, warawaranak taypin sarnaqarakïyätaxa. ¹⁵ Sarnaqäwimasti chiqapapunïnwa, kunürutix jumax yurkta ukkhata, ñanqha lurañax juman uñstki ukkhakama. ¹⁶ Walja jach’a alakip luratamampisti, juchanakampi, ch’axwañanakampiw phuqhantastaxa. Ukapachaw nayraqataxat jaqunuksma; qullan qulluxatsa jaqunukuraksma, jumar uñjiri angelasti warawaranak taypit jaqsuniraktam. ¹⁷ Jiwakïtam laykusti wali jach’a jach’aw tuktaxa, k’ajkir kankañamaw yatiñ kankañamxa t’unjaraki. Ukatpï uraqirux liwinuksmaxa, taqi reyinak nayraqatana mä p’inqa tukuysma. ¹⁸ Walja juchanakpun lurtaxa, alakip luratamampix walpun ñanqhachastaxa, qullan utanakamsa q’añuchjaraktawa. Ukatpï nayax juma taypin mä nina naktaytxa, uka ninan jumar nakhantañapataki. Jichhax taqiniw jumarux uñjapxtam, uraqir liwnuqtata, qhillar tukuta. ¹⁹ Jumar uñt’iri markanakasti jumar uñjasax wal mulljasipxi. Mä axsarkañaruw tukuraktaxa; ¡jan mayampitakiw tukusiwayxtaxa!’ ” ²⁰ Tatitux sarakituwa: ²¹ “Jumasti Ezequiel, Sidón markar saykatam, ukatsti nayan sutixampi parlam. ²² Sarakim: “ ‘Tatitux akham siwa: Sidón, nayax juman uñisirimaruw tukta; juma taypin jach’ar aptatäyäwa. Nayax jumar juchañchkäma, q’uma kankañaxsa uñacht’aykarakï, ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa. ²³ ‘Jumxarusti usunak apayanï; thakhinakamansti wilaw jalarakini; jaqinakamas jiwarataw uñjasipxani, taqi tuqit espadampi nuwantataw uñjasipxani. Ukapachaw nayan Tatitütax yatipxani. ²⁴ “ ‘Israel markasti janiw mayampsa t’aqhiskxaniti, kunjämatix yaqha markanakan jisk’achatapampix ch’aphinakampjam t’aqhiskän ukhama. Ukapachaw nayan Tatitütax yatipxani’ sasa. ²⁵ Naya, Tatituw sista: “Nayaw Israel markarux ananukutäpki uka markanak taypit tantachthapï, ukatsti nayan q’uma kankañax taqi markanak nayraqatan uñacht’ayarakï. Israel markax pachpa uraqiparuw utjnuqtxani, Jacob luqtirixar churkta uka uraqiru. ²⁶ Ukan jupanakax suma samart’at jakasipxani, utanak utachasipxani, uva alinaksa ayrusipxarakini. Nayaw Israelar jisk’achiri uka taqi jak’ankir markanakarux juchañcharakï. Ukapachaw yatisini, nayan Israelan Tatitu Diosapätaxa” sasa.

¹ Tunka mara saraqataru, tunkïr phaxsina, tunka payan uru saraqatarusti, Tatitux sarakituwa: ² “Jumasti Ezequiel, jichhax Egiptonkir faraón reyimpiru, markapampir saykatam, ukatsti nayan sutixaru parlam. ³ Jupanakarusti sarakim: “ ‘Tatitux akham siwa: Faraón, Egiptonkir rey, nayax juman uñisirimaruw tukta, jumasti mä jach’a katarir uñtataw jawiraman winkusktaxa, ukatsti saraktawa: Nilo jawirax nayankiwa, nayaw lurt’asta, sasa. ⁴ Ukampis nayaw uka jawirat apsunïma, lakamat anzuelompi uskuntasaw qatatsunïma. Uka jawiran tuyur chawllanakasti juman k’ilinakamaruw lip’katapxani. ⁵ Ukatsti ch’usa wasararuw jaqunuküma, jawiramankir chawllanakampi chika jaqunuküma; ch’usa pamparu jaqtataw uñjasïta, janirakiw khitis jumar imt’irix utjkaniti. Ch’uminkir laq’unakana, alaxpach jach’a jamach’inakan manq’apäyätawa. ⁶ Egiptonkir taqpach jaqinakaw nayan Tatitütax yatipxani. Israel markax juman yanapam thaqhäna, ukampis jumax mä suqus lawjamakiw tuktaxa: ⁷ Yanapt’am thaqhapxäna, ukampis jumax janiw yanapt’ktati; yanapt’añ lantxa, chhuxriñchjtawa. ⁸ “ ‘Ukatpï naya, Tatitux sistxa: ‘Egipto, nayaw jumarux espadanakampi nuwjayäma, jaqinakamsa, uywanakamsa jiwarayapxarakiniwa. ⁹ Mä ch’usa wasarar tukutaw uñjasïta, ukapachaw jaqinakax nayan Tatitu Diosätax yatipxani. Jumasti saraktawa: Nilo jawirax nayankiwa, nayaw lurasta, sasa. ¹⁰ Jichhax walikiwa, nayax juman uñisirimaruw tuktxa, jawiraman uñisiriparuw tukuraktxa. Mä axsarkaña, ch’usa wasararuw tukuyäma, Migdol sata ukatpacha Asuán sata ukakama, Etiopía markampi qurpäkis ukakama. ¹¹ Janipuniw jaqinakasa, kuna uywanakas uka chiqnam sarakipapkaniti. Pusi tunka maraw ukan janipun khitis jakkaniti. ¹² Egipto, nayaw jumarux mä ch’usa wañsuta wasar markar tukuyäma, pusi tunka maraw markanakamax q’ala tukjat uñjasipxani, tukjat uñjasipki uka markanakat sipansa juk’ampi tukjataw uñjasipxani, jaqinakamarusti yaqha markanakaruw katuntat apayä, yaqha markanak taypiruw ananukurakï. ¹³ Tatitusti sarakiwa: ‘Pusi tunka maranak qhipatsti, egipcio jaqinakarux ananukuta uñjasipkän uka markanak taypit anthapinxarakï. ¹⁴ Ukatsti katuntatäkän uka egipcionakarusti, Egiptot aynach tuqiruw utjantasiyarakï, kawkhatix markapäki ukaru, ukansti jupanakax mä jisk’a markaki sayt’ayapxani. ¹⁵ Uka markasti taqi markanakat sipansa wali jisk’akïniwa, janirakiw yaqha markanakat sipan juk’ampi nayrar sartkaniti. Juparusti janiw jiltaykäti, jisk’a markakïniwa, janirakiw yaqha markanakarus apnaqkaniti; ¹⁶ Israel markasti janipuniw mayampsa Egiptorux alkataskxaniti, ukaw jupanakar amuyt’ayani, ukham alkatasis Egiptor yanap mayir sarapkän ukapacha pantjasipxatapata. Ukapachaw nayan Tatitütax yatipxani’ ” sasa. ¹⁷ Pä tunka paqallqun mara saraqataru, nayrïr phaxsina, qalltïr uru saraqatarusti, Tatitux nayaruw parlxayitu, akham sasa: ¹⁸ “Babiloniankir Nabucodonosor reyix, Tiro markar katuntasiñatakix ejercitop wakichäna, uka jaqinakapan p’iqinakapas q’arartañapkama, kallachinakapas llixtjtañapkamaw wakichäna; ukampis jupasa, ejercitopas Tiro markar katuntasax janiw kuna asksa jikxatapkänti. ¹⁹ Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Nayaw Nabucodonosor reyirux Egipto marka katuyä, taqi qamir yänakapsa juparuw katuyarakï, kuntix lunthatkani ukanakampi soldadonakapar luratapat churañapataki. ²⁰ Egipto markxa, Nabucodonosor reyimpiw katuntayä, Tiro markar katuntañ munatapat mä churäwïkaspa ukhama, naya lanti irnaqatap layku. Naya, Tatituw uk arsta. ²¹ “Uka urunakansti nayaw Israel markarux juk’ampi ch’ama yapt’arakï, jumasti Ezequiel, jupanakampix qhan parlarakïta. Ukapachaw yatipxani, nayan Tatitu Diosätaxa.”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Jumasti Ezequiel, nayan sutixampi parlam, ukatsti sarakim: “ ‘Tatitux akham siwa: Niya jak’achasiniri urut ³ wal arnaqasipxam; ¡Tatitun mutuyäwi urupax jak’ankxiwa! ¡Qinayan phuqhantat urüniwa! ¡Taqi markanakatakisti mä axsarkañ urüniwa! ⁴ Egipto markaruw nuwantapxani. Ukan walja jaqinak jiwarayapkani, qamir yänakapsa lunthatsupkani, Egipton qalltapsa t’unjapkarakini ukapachasti, Etiopía markax khathatiniwa. ⁵ Uka nuwasïwinsti Libia, Lidia, Etiopía markanakan soldadonakapaw jiwarapxani, Arabia, Cub markan soldadonakapa, juparu jaqkattatäki uka markanakamppacha. ⁶ “ ‘Tatitux akham siwa: Egipto markar yanapirinakasti nuwasïwin jiwarapxani, Migdol chiqata, Asuán sat chiqakama. Egipton jach’a jach’a tukutapasti jisk’achjataw uñjasini. Naya, Tatituw uk arsta.’ ⁷ “Egipto markax taqi markanakat sipansa q’ala tukjatapunïniwa, markanakapasa q’ala t’unjatarakïniwa. ⁸ Egipto markar nayax ninampi phichkatkä, taqi yanapirinakaparus tukjkarakï, ukapachaw nayan Tatitütax yatipxani. ⁹ “Egipto markar mutuyañ urux purinkani ukkhasti, yatiyirinak jach’a quta tuqinjam khitharakï, Etiopiankir jan yäqasir jaqinakar yatiyañapataki, jupanakasti ukanak ist’asax axsarañampiw phuqhantasipxani. Uka urun puriniñapasti jak’ankxiwa. ¹⁰ “Tatitux akham siwa: Egiptonkir taqi qamir yänakap t’unjañatakix, Babiloniankir Nabucodonosor reyiruw yanap mayï. ¹¹ Jupasti, wali qhuru jaqinakani ejercitopampiw markar t’unjirix jutantani. Egipto markarusti espadanakapampiw nuwantapxani, uka markarusti jiwatanakampi phuqhantat jaytapxani. ¹² Nilo jawirsti wañt’ayarakïwa, Egipto markarux qhuru jaqinakan amparaparuw katuyä; uka jaya markat jutir jaqinak tuqiw aka markar t’unjä, ukan utjiri taqi yänakapamppacha. Naya, Tatituw uk arsta. ¹³ “Tatitux akham siwa: Idolonak q’al t’unthapï, Menfis uraqinkir k’ari diosanaksti tukjarakïwa. Egipto markax jan reyiniw uñjasini, uka markarusti axsarañampiw phuqhantarakï. ¹⁴ Patros sat marka q’al tukjä, Soan sat marksti ninampiw phichkatä, Tebas markarusti mutuyarakïwa. ¹⁵ “Egipto markan sayt’asiñapa Sin sat markxarusti phiñasiñax warxatanï, Tebas markan qamir yänakapsa t’unjarakïwa. ¹⁶ Egipto markarux ninampiw phichkatä, Sin sat markasti walpun t’aqhisini; Tebas markan pirqanakapansti jach’a k’ajllanakaw jist’artani, Menfis markasti urpach katuntataw uñjasini. ¹⁷ On, Bubastis sata markanakan jakir waynanakasti nuwasïwin jiwarapxani, mayni jaqinakarusti katuntat apasxapxarakini. ¹⁸ Egipto markax wali ch’aman markawa, uka ch’amapaw jach’a jach’a tukuyaraki, ukampis uka ch’amap t’unjkä ukkhaxa, taqpach markaw ch’amakan jikxatasini; Tafnes sata markas ch’amakan jikxatasini, markanakapan jakir jaqinakarusti katuntat apasxapxarakini. ¹⁹ Nayaw Egipto markataki arsutaxa phuqhä, ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa.” ²⁰ Tunka mayanïr marana, nayrïr phaxsina, paqallqu uru saraqatarusti, Tatitux sarakituwa: ²¹ “Nayaw Egipton faraón reyiparux amparap p’akjta, ukatsti janirakiw k’umarachasiñapatakix khitis qullxatt’asin ch’uqxatkiti, ukhamat wasitat espada aytañapataki. ²² Ukatpï naya, Tatitux sistxa: Nayax Egiptonkir faraón reyin uñisiriparuw tukta. Niyaw mä amparap p’akjta, jichhasti paypach amparap p’akjä, ukhamat espada jan aytañapataki. ²³ Egiptonkir jaqinakarux yaqha markanak taypiruw ananukurakï. ²⁴ Babiloniankir reyirusti ch’am churä, espadax ayxaruyarakï. Faraonan amparanakap p’akirä, ukham usuchjatasti uñisirinakapan nayraqatapan wararini. ²⁵ Babiloniankir reyirux ch’am churä, faraonatsti ch’am apaqxarakï. Nayax Babiloniankir reyir espadaxa ayxaruykä, ukatsti jupax Egiptor nuwantkarakini, ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa. ²⁶ Egipcio jaqinakarusti yaqha markanak taypiruw ananukü, ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa.”

¹ Tunka mayanïr marana, kimsïr phaxsina mä uru saraqatarusti, Tatitux nayar sarakituwa: ² “Egiptonkir faraón reyiparu, taqi jaqinakaparus sarakim: “ ‘¿Kunampisa uñtasispa juman jach’ätamaxa? ³ Libanonkir cedro quqar uñtatawa, walja layminakan phuqhantata, wali jach’araki, qinayanakkamaw puri. ⁴ Jallumpi, uraqinkir umampiw jumarux jiltayapxtam; ayruntatäkäyäta uka chiqanxa jawiranakaw uñstarakïna; uka jawiranakan umanakapasti uksa tuqinkir taqi quqanakaruw qarpäna. ⁵ Walja umanïtap laykux, taqi quqanakat sipan juk’ampi jach’aw jiltäyätaxa; layminakamasti walipuniw jilantäna, taqi tuqiruw jilatatarakïna. ⁶ Markanakasti jumat yanap mayiriw jutapxäna; jamach’inakar uñtataw layminakamarux tapanakap tapachasipxäna, ch’uminkir animalanakjamaw quqa kayunakam ch’iwipar jutapxäna. ⁷ Mä suma jach’a quqar uñtatapunïyätawa, layminakamax wali jach’anaka, saphinakamas uma jak’an saphintataraki. ⁸ Tatitun yapupan janipuniw kawkïr cedro quqas jumjamax utjkänti; janipuniw kawkïr pinos layminakamjam layminakanïkänti, janipuniw kawkïr castaño quqas jumjam laphinakanïkänti, janipuniw kawkïr quqas Tatitun yapupanxa jumjam sumax utjkänti. ⁹ Nayaw jumarux ukham sum lursma, walja layminakan kuna; Tatitun Edén yapupankir yaqha quqanakasti, jumjamäñarak munapxäna. ¹⁰ “ ‘Israel markan Diosapax nayätwa, ukatsti may yatiñam munta: Jumax mä jach’a quqar uñtataw tuktaxa, alayankir layminakamas alaxpachkamaw purïna; ukatpï jach’a jach’a kankañampix phuqhantastaxa. ¹¹ Ukatpï nayax jumarux apanukuraksmaxa. Jichhax mä yaqha markankir reyipan amparaparuw katuyäma, jupasti ñanqha luratanakamat katuqañamax wakiski ukhamarjamaw mutuyätam. ¹² Uka yaqha markanakankir qhuru jaqinakax pampar liwinukusin apanukuwayapxätam; layminakamasti p’akirtasax qhirwanak tuqiru, qullunak tuqiru, jawiranak tuqiruw williranttani, kawkïr markanakatix quqa kayuman ch’iwicht’asiri jutapkän ukanakasti apanukuwayapxätamwa. ¹³ Ukham liwinukut uñjasxät ukkhasti, jamach’inakaw tapanakap tapachasirix jutapxani, ukatsti kunayman monte animalanakarakiw uka layminakam taksupxani. ¹⁴ Akat qhiparusti, janipuniw kuna quqas ukham wali jach’ax jilkxaniti, qawqhas uma jak’ankaskpan, wali suma qarpatäskpasa, janipuniw alay laymipax qinayanakkam makhatkxaniti, wali alayarus jilkxarakiniti. Taqpachaw jiwarani, manqhapachar jaquntatäpxaniwa, kawkhankkitix jupanakat nayra jiwirinakax ukkharu. ¹⁵ “ ‘Naya, Tatituw akham arsta: Uka quqax jiwañ manqha pachar jaquntatäni ukkhasti, llakisiñatsa jach’a qutar wañt’ayäwa; jawiranaksa, jalir umanaksa wañt’ayarakïwa; jupa laykuw Líbano qullux llakt’at uñjasini, pampankir taqi quqanakas wañsuwayxarakini. ¹⁶ Uka urux purinkani ukkhasti, jiwañ manqha pachar liwiranttatamax taqi markanakaruw khathatiyani. Uka manqha pachansti, Edenankir quqanaka, Líbano qullunkir wali suma umampi qarpata quqanakax chuymachataw jikxatasipxani. ¹⁷ Khitinakampitix sumar mantkäyäta, yanapamsa thaqhapkän ukanakasti, nuwasïwin jiwarapxani, ukatsti jumampi chikaw uka manqha pacharux mantapxani. ¹⁸ Edenankir quqanakatsti janipuniw maynis jumampi uñtasirix utjkänti. Janipuniw maynis jumjam jach’a, wali sumasa utjkänti. Ukampisa, Edenankir yaqha quqanakamp chikaw uka manqha pachar jaquranttäta, ukan Tatitur jan uñt’irinakampi, nuwasïwin jiwirinakampi chikax jakarakïta. “ ‘Uka quqasti faraón reyimpi, taqi jaqinakapampiruw uñtasi. Naya, Tatituw uk arsta.’ ”

¹ Tunka payanïr marana, tunka payanïr phaxsina, qallta uru saraqatarusti, Tatitux sarakituwa: ² “Egipto markankir faraón reyitak aka amay imäwi q’uchu q’uchurapim: “ ‘Markanakan leonapjamätawa; qutankir jach’a katarir uñtatätawa, jawiraman umapan sunt’isiraktaxa, kayunakamampiw uka um qunchuptaytaxa, jalir umsti tirktayaraktawa. ³ “ ‘Tatitux akham siwa: Walja markanak taypinkaskamsa, nayaw qänaxa jumxarux jaqxatanï, ukampiw katuntäma. ⁴ Waña uraqiruw qatatsunïma, ukatsti uka uraqiruw jiwat liwinuküma. Juma patxarusti alaxpach jamach’inakaw jutapxani, juman aychamampisti montenkir animalanakaw sist’asiñkam manq’apxani. ⁵ Jiwat janchiman thujsantat aychapampisti, qullunaksa qhirwanaksa phuqhantarakïwa. ⁶ Uraqis wilamampi ch’ach’jatäniwa, ukasti qullunakkamaw makhatani, jawiranakas uka wilampiw phuqhantasini. ⁷ Nayax jumar t’unjkäma ukkhasti alaxpachas ch’amakt’aniwa, warawaranakas ch’amakt’aniwa, intirus qinayanakampiw chhaqtayä, phaxsis janirakiw juk’ampi qhankxaniti. ⁸ Juma laykusti alaxpachan taqpach qhananak jiwt’ayä, markamsti ch’amakampiw phuqhantarakï. Naya, Tatituw uk arsta. ⁹ “ ‘Juman t’unjatätamat jan uñt’ata yaqha markanakan yatiskani ukapachasti, uka markanakarux wali mayjt’asiyä. ¹⁰ Juma laykuw walja markanakanxa axsarañanak sartayarakï; kunapachatix nayax espadaxa jupanak nayraqatan khiwtkä ukapachasti, reyinakapas wali mulljataw uñjasipxani. Jumax aynacht’käta ukkhasti, jupanakax jiwañar axsarasaw khathatipxani. ¹¹ “ ‘Tatitux siwa: Babilonia reyiw jumarux espadapampi jiwayätam. ¹² Walja jaqinakani markamarusti qhuru jaqinakan espadaparuw jalt’ayarakï. Egipton jach’a kankañaparusti tukusiyapxaniwa, walja jaqinakan markapsa tukjapxarakiniwa. ¹³ Umanakaman umt’asiri uywanakamarusti taqpacharuw tukjarakï, janipuniw mayampsa jaqinakasa, uywanakasa takt’atanakapampix uka uma qunchuptaykxapxaniti. ¹⁴ Ukapachaw umarux suma ch’uwar tukuyä, aceitjama sujakiw jalani. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁵ Kunapachatix nayax Egipto markar mä ch’usa wasarar tukuykä, uka uraqis jan jaqin uñjaskani, ukapachaw jupanakax yatipxani, nayan Tatitütaxa.’ ¹⁶ “Akasti amay imäwi q’uchuwa, ukham yaqha markankir warminakax Egiptot jachasax q’uchupxani, ukhamarak walja qamir yänakapatsa. Naya, Tatituw uk arsta.” ¹⁷ Tunka payanïr marana, tunka payanïr phaxsina, tunka phisqan uru saraqatarusti, Tatitux sarakituwa: ¹⁸ “Jumasti Ezequiel, Egiptonkir walja jaqinakataki, taqi jilïrinakapatakisa, yaqha markanakankir warminakampi chika aka amay imäwi q’uchu q’uchurapim: “ ‘Ch’amaninakax manqhapachar jaquntatäpxiwa, sepulturankxapxi ukanakamp chika ukankapxañapataki. ¹⁹ ¿Jumasti mayninakat sipansa wali sumätati? Jichhax jiwañamaw wakt’tam, kunjämatix juchararanakax jiwapki ukhama.’ ²⁰ “Jupanakasti nuwasïwin jiwaririnakampi chikaw aynacht’apxani. Espadax niya wakicht’atawa. Jupanakampi chikaw uka walja jaqinakapax apatäpxani. ²¹ Wali ch’amani jilïrinakaw jiwatanakan markapanxa egipcio jaqinakampiru jupanakampi mayachasirinakarusa katuqapxani, ukatsti sapxarakiniwa: ‘¡Purinxapxiwa! ¡Tatitur jan uñt’ir jaqinakasti nuwasïwin jiwarir jaqinakamp chikaw liwirtapxi!’ sasa. ²² “Asiria markax ukankiwa, jaqinakaru wali mulljiri soldadonakapan muyuntata. Taqi jupanakax nuwasïwin jiwarayataw uñjasipxi, jichhasti uraqi manqhar imantatäpxiwa. ²⁴ “Elam markas ukankarakiwa, jaqinakaru wali mulljiri soldadonakapan muyuntata. Taqi jupanakax nuwasïwin jiwarayataw uñjasipxi, jichhax jan khitinsa yäqat imantatäpxiwa, uraqi manqhar imantatäpxiwa, kunjämatix Tatitur jan uñt’ir jaqinakan imantatäñapax wakiski ukhama. ²⁶ “Mésec markasa, Tubal markas ukankapxarakiwa, jaqinakaru walpun sustjiri soldadonakapan muyuntata. Taqi jupanakax nuwasïwin jiwarayataw uñjasipxi, ukampis jan khitinsa yäqata imantatäpxiwa. Wali aytat jaqinakapasti nuwasiñ isinakampi isintatpachaw sepulturar allintat uñjasipxi. ²⁸ “Egipto marka, jumas ukankarakïtawa, Tatitur jan uñt’iri jaqinak taypina, q’ala t’unjata, nuwasïwin jiwarir jaqinak taypin imantata uñjasïta. ²⁹ “Edom markas ukankaskarakiwa, reyinakapampi, marka apnaqirinakapamp chika. Wali ch’amanïpkchïn ukasa, jichhax nuwasïwin jiwaririnak taypin jikxatasipxi, Tatitur jan uñt’ir jaqinakamp chika imantatäpxarakiwa. ³⁰ “Amsta tuqinkir taqi jilïrinakasa, Sidón markankir jilïrinakas ukankasipkarakiwa. Jupanakax wali ch’amanïpxänwa, jaqinakarus wal axsarayapxäna, ukampis jichhax nuwasïwin jiwarapki ukanakamp chika manqhapachar jaquntataw uñjasipxi, mä p’inqarakiw ukan jichhax jikxatasipxi. Jupanakax Tatitur jan uñt’irïpxiwa, jan kuna jach’añchäwi katuqasaw nuwasïwin jiwaririnakamp chika imantata uñjasipxi, sepulturar jaquntatäpki ukanakamp chika. ³¹ “Faraonax jupanakar uñjkani ukkhasti, soldadonakapan jiwaratapatxa chuymachasxarakiniwa, jupasa, taqi soldadonakapas nuwasïwin jiwarapxäna. Naya, Tatituw uk arsta. ³² Faraonax taqi markankir jaqinakarux walpun axsarayäna, ukatpï jichhax Tatitur jan uñt’ir jaqinakamp chika imantataxa, nuwasïwin jiwaririnakamp chika, walja soldadonakani ejercitopamp chika. Naya, Tatituw uk arsta.”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Jumax Ezequiel, marka masinakamar parlam, jupanakarusti sarakim: ‘Kunapachatix nayax nuwasiñ mä markar apayankta ukapachax uka markankir jaqinakax mayniruw uñch’ukirïñapatak ajllipxi. ³ Uka uñch’ukiristi uñisir ejercitor jutantaskir uñjasinxa, trompetap phust’asaw jaqinakarux yatiyañapa. ⁴ Ukampis maynitix trompetan phust’asitap ist’kasa ukar jan yäqkani, ukat uñisirinakax purintanisin jupar jiwayapxani ukkhasti, jupa pachpaw juchanïskani, ⁵ trompetan phust’asitaparutix ist’asapänxa, jupax qhispitaw uñjasisapäna. ⁶ Ukampis uñch’ukiritix uñisir ejercitor jutaskir uñjasin, markankir jaqinakar yatiyañatak trompetap jan phust’kaspa, uñisir soldadonakasti maynir jiwayaspa ukaxa, uka jiwirix juchap laykuw jiwaskani; ukampis nayax uñch’ukiriruw ukan jiwatapat wayt’arakï.’ ⁷ “Jichhasti Ezequiel, nayax jumaruw Israel markan uñch’ukiripat uchsma. Jumasti nayan arunakax katuqäta, ukatsti nayan iwxanakax jupanakar churarakïta. ⁸ Inampis nayax mä jucharar jaqitaki juchañchäwi aru arsurista jupan jiwañapataki, ukatsti jumatix jupampi jan parlkäta uka jan wali jakäwip apanukuñapataki, ukat janirak amuyt’askani, uka jucharar jaqix juchap laykuw jiwaskani, ukampis nayax jumaruw jupan jiwatapat wayt’äma. ⁹ Ukampis jumatix uka ñanqha jucharar jaqir amuyt’asiñapatak parläta, uka ñanqha jakañapsa apanukuñapataki, jupasti janirak ist’kätamti, ukapachax jupax juchap laykuw jiwaskani, jumasti jakañam qhispiyasïtawa. ¹⁰ “Jumasti Ezequiel, Israel markarux sarakim: ‘Jumanakax sapxtawa: Juchanakampi jan wali lurañanakampi phuqhantatätanwa. Ukatpï jichhax jakkirpach ñusantasktanxa. ¿Kunjämarak jiwasasti jaksnasti? sasa. ¹¹ Jichhasti jupanakarux sarakim: Naya, Tatituw juramentompi arsta, janiw nayax qhuru jaqin jiwañap munkti, jan ukasti uka qhuru jakañap apanukusin jakañap munta. Israelitanaka, ¡jumanakax uka jan wali sarnaqäwinakam apanukupxam! ¡Kunatix jan walïki uk jan lurapxamti, ukhamat jan jiwapkätati!’ sasa. ¹² “Jumasti Ezequiel, marka masinakamarux sarakim: ‘Mä aski jaqitix jucha luranixa, nayra suma luräwinakapax janiw qhispiykaniti, mä jan wali jaqitix uka jan wali jakañap apanukxanixa, nayra jan wali sarnaqäwipax janiw juparux jiwañar puriykaniti. Mä aski jaqitix jucha luranixa, nayra aski luräwinakapax janiw jakaskañapataki askïkaniti. ¹³ Nayatix mä aski jaqir jakañ churañatak arsüxa, ukatsti uka aski jaqitix aski luräwipar alkatasisin jan wali lurarakini ukaxa, janiw nayatakix uka aski luratanakapax kunatakis askïkaniti, jan ukasti jucha luratapatxa jiwakipuniniwa. ¹⁴ Nayatix mä jan wali jaqir jiwañapatak juchañchäxa, ukat uka jaqix juchap apanukuni, ukatsti askiru, chiqaparu taqi kunsa lurarakini, ¹⁵ kuntix katuqkatayna, jan ukax lunthatkatayna ukanaksa kuttayxani, jakañ churiri kamachinaksa phuqharakini, jan wali lurañanakapsa apanukurakinixa, uka jaqix chiqpachaw jakani, janiw jiwkaniti. ¹⁶ Niyakixay jichhax askinaka, taqi kunsa chiqaparurak lurxchixa, ukhamächi ukax jakaskaniwa, janirakiw nayax mayampsa jucha luratanakapat amtaskxäti.’ ¹⁷ Marka masinakamax sapxaniwa, nayan jan chiqapar uñjataxa, ukampis jupanakaw jan chiqapar uñjapkiti. ¹⁸ Mä aski jaqitix aski luräwip apanukusin jan wali lurañar katuyasini, ukapachasti uka jaqix juchap laykuw jiwani. ¹⁹ Ukampis mä jan wali jaqitix jan wali lurañanakap apanukuni, ukatsti kunatix askïki chiqapäki ukanak lurxani, ukapachasti, uka aski luratanakap laykuw jakarakini. ²⁰ Jumanakasti sapa kutiw parlapxtaxa: ‘Tatitux janiw kunsa chiqapar uñjkiti’ sasa. Ukampis nayaw sapa mayni jumanak israelitanakarux luräwinakamatjam uñjapxäma.” ²¹ Niya tunka payan maraw saraqxatayna Babilonia markar katuntat purinipkta ukkhatxa, ukat tunka phaxsina, phisqa uru saraqatarusti, mä jaqiw Jerusalén markat jaltanxatayna, jupasti Jerusalén markan uñisirin amparaparu jalt’atap yatiyitu. ²² Uka jaltanir jaqina janïr purinkipan nayräx arumasti, Tatituw nayxar amparap luqxatasin amutu tukuyitu; qhipärmanthi willjtasti, kunapachatix uka jaqix purinkän ukkhasti, Tatitux wasitat parlayxitu. ²³ Tatitusti sarakituwa: ²⁴ “Kawkïr jaqinakatix Israel uraqin t’unjat markanakapan jakapki ukanakax, akham sasaw sarnaqapxi: ‘Abraham chachax sapakïnwa, ukampis jupax taqi aka uraqpach katuntasïna; jiwasasti waljanïtanwa, ukatpï aka uraqi katuntasiñänixa” sasa. ²⁵ Jichhax jupanakarux sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Jumanakax wilan aycha manq’apxtaxa, idolonakaruw yupaychapxtaxa, jaqinak jiwarayapxtaxa, nuwasiñanakaruw uskusipxtaxa, kuntix nayax uñiskta ukanak lurapxtaxa, taqiniw jila masiman warmipampis wachuqa jucha lurapxaraktaxa, jichhasti ¿aka uraqix jiwasankaniw sapxtati?” sasa. ²⁷ “Jupanakar sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Naya, Tatituw sutix layku arsta, t’unjata markanakan jakirinakax jiwarayataw uñjasipxani, pampan utjirinakarusti montenkir animalanakaw manq’antani, qarqanakana, qarqa p’iyanakan jakirinakasti kunayman usumpiw jiwarapxani. ²⁸ Aka uraqirusti ch’usa wasara, q’ala tukjat tukuyä, ch’amapampi, wali jach’a jach’a tukutapampsti tukjarakïwa. Israel markan qullunakapasti ch’usa wasararuw tukuni, janirakiw khitis uka chiqa sarakipkxaniti. ²⁹ Kunapachatix nayax uka axtaskañ juchanak lurapxatapat aka marka ch’usa wasar tukuykä, q’ala t’unjat jaytkarakï, ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa.’ ³⁰ “Ezequiel, marka masinakamax pirqa jak’anakana, uta punkunakan jupanakkamaw jumxat parlasipki akham sasa: ‘Jutapxam, Tatitun arunakap ist’apxañäni, Ezequiel tuqi yatiykistu uka arunaka’ sasa. ³¹ Ukhamaw markaxax jutasin juman nayraqataman qunt’asipxi, kunjämtix arunakam ist’añatakix lurapxirïkäna ukhama. Ukampis janiw uka arunakarjam sarnaqapkiti. Munasiña q’uchunakäkaspas ukhamak q’uchupxi, jupanakan chuymanakapasti qullqin qhipap sarañankiwa. ³² Jupanakasti jumax munasiñ q’uchunak q’uchurïkasmas ukhamak amuyapxtamxa, suma q’ucht’irïkasmasa, arpsa sum toct’kasma ukhama. Arunakam ist’apxiwa, ukampis janiw uka arunakarjam sarnaqapkiti. ³³ Ukampis taqi uka arunakax phuqhasiniwa, phuqhaskani ukkhaw jupanakax yatipxani, jupanak taypin mä profetan utjatapa.”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Jumasti Ezequiel, Israel markan jan wali awatirinakapatak nayan sutixampi aka arunak parlam, jupanakarusti sarakim: ‘¡Ay kunakïkani Israel markar awatirinakatakixa, jupanakpachakiw sum uñjasipxi! Uka awatirinakax oveja tamanak awatipxañapawa. ³ Jumanakax leche umt’asipxtaxa, t’awranakapat isinak lurasipxtaxa, wali lik’i ovejanak kharst’asipxaraktaxa, ukampis janiw oveja tamarux sum uñjapktati. ⁴ Jumanakax janiw pisi ch’ama ovejanakarux yanapt’apktati, usutanakarus janiw qullt’apktati, kayu p’akit ovejanakarus janiw ch’uqxatt’apktati, yaqha tuqir saranukurinakarux janiw kuttayanipktati, janirakiw chhaqhatanakar thaqhiris sarapktati, jan ukasti qhuru kankañampi jawq’jasaw usuchjapxtaxa. ⁵ Ovejanakaxasti jan awatirini uñjasisax, taqi tuqiruw aywitatawayxapxi, ukatsti qamaqinakaw manq’arxaraki. ⁶ Jach’a qullunak tuqiruw aywitatawayxapxi, taqi akapach tuqinakaruw chhaqhanukuwayxapxi, ukatsti janiw khiti jupanakat llakiris utjkiti, janirakiw khitis jupanakar thaqhirix sarkiti. ⁷ “ ‘Ukhamasti awatirinaka, arunakax sum ist’apxam: ⁸ Naya, Tatituw jakañax layku juramentompi arsta: Kunayman qamaqinakaw nayan ovejanakax lunthatsusin manq’arawayapxi, jan awatirinïpxatap layku. Awatirinakaxasti janiw ovejanakaxar thaqhir sarapkiti. Awatirinakax jupanakpachatak llakisipxi, ovejanakaxsti janiw tumpapkiti. ⁹ Ukatpï awatirinaka, nayan arunakax ist’apxam, ¹⁰ naya, Tatitux sapksma uka arunak ist’apxam: Awatirinaka, nayax jumanakan uñisirimaw jichhax sayt’ta, tamaxat jumanakar wayt’apxäma; ovejanakar awatiñsti apaqxapxämawa, jumanakpach jan uñjasisipkañamataki; ovejanakaxar tumpasxäwa, jumanakan jan manq’arasipkañamataki.’ ¹¹ “Naya Tatitux akham sistwa: Naya pachpaw tamanakaxarux awatisxä. ¹² Kunjämtix mä suma awatirix chhaqhat ovejanakap thaqhir sarkixa, ukhamarakiw nayax chhaqhat markaxar thaqhir sarä, mä ch’amak urun jupanakax maysar saranukupkatayna uka chiqanakat kuttayanxarakï. ¹³ Jaya markanak taypit irpsusinxä, mayjaru anthapisinsti pachpa markaparuw irpxä. Israel qullunakaruw manq’ayir anakxarakï, jawir thiyanakaru, utjañ markankir chiqanakaru. ¹⁴ Wali suma ch’uxñanak manq’ayir irpxä, Israel qullunakan utjir suma ch’ijinakaru. Ukan samart’apxani, wali suma ch’uxñanak manq’asipxarakini. ¹⁵ Naya kipkaw ovejanakaxan awatiripäyä, naya kipkarakiw jupanakar samart’ayir irpxä. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁶ Chhaqtat ovejanakar thaqhasxäwa, saranukutanakarus kuttayanxäwa, kayu p’akit sarnaqirinakarusti qullxatt’arakïwa, t’ukhanakarusti yanapt’äwa, lik’i ovejanakarusa, ch’amaninakarus sum uñjasirakï. Kunjämatix awatiñax wakiski ukhamarjamaw nayax awatisirakï. ¹⁷ “Naya, Tatitux akham sistwa: Ovejanakaxa, sum ist’apxita: Ovejanakaru, cabritonakarusa chiqaparupuniw uñjä. ¹⁸ ¿Janit jumanakatakix walikïki ukkha suma ch’uxña alinak manq’asiñaxa? ¿Kunatsa jilt’ir ch’uxñanak taksupxtasti? Suma ch’uwa um umt’apxtaxa, ukat jilt’irsti kayunakamampiw qunchuptayapxta. ¹⁹ ¿Ovejanakaxasti jumanakan puchumakti manq’apxani, jumanakan qunchuptayat umanakakcha umapxani? ²⁰ Ukatpï naya, Tatitux arstxa: Lik’i ovejanakampiru, t’ukha ovejanakampirux chiqaparuw uñjä. ²¹ Jumanakasti t’ukhanakarux nukhunukupxtawa, muqinuqasaw jaltayapxtaxa. ²² Ukampis nayaw ovejanakaxarux qhispiyä. Janirakiw jumanakampix juk’ampi lunthataykxäti. Nayaw ovejanak taypin chiqapar uñjarakï. ²³ David luqtirixaruw kuttayanxä, jupa saparukiw ovejanakaxa awatiñapatakix uskt’ä, jupaw uñjani. Jupaw awatiripäni. ²⁴ Naya, Tatitux jupanakan Diosapäyäwa, David luqtirixasti jupanakan jilïriparakïniwa. Naya, Tatituw uk arsta. ²⁵ Jupanakampisti mä arust’äwiruw mantä, ukhamat mä suman jakasipxañapataki. Aka markatsti axsarkañ animalanak chhaqtayxä, ukhamat ovejanakaxan jan kun axsaras pampanakan jakasipxañapataki, ch’uminakansa ikisipxañapataki. ²⁶ “Nayaw ovejanakaxar qullan qulluxar muytata uchä, askinakampiw phuqt’arakï; wakisit ururuw aski jallunak apayanirakï. ²⁷ Pampankir quqanakasti achunak churapxani, uraqis suma achunak churani, jupanakasti jan kun axsarasaw pachpa uraqipan jakasipxani. Kunapachatix nayax markaxaru t’aqhisiyirinakapat qhispiykä, ukapachaw jupanakax yatipxani, nayan Tatitütaxa. ²⁸ Janipuniw yaqha markanakax jupanakar mayampsa katuntkxapxaniti, janirakiw ch’umi animalanakas jupanakarux manq’antkxaniti. Jan khitinsa axsarayatax k’uchikiw jakasipxani. ²⁹ Jupanakarusti suma yapuchat uraqinak churarakï, janipuniw mayampsa manq’at t’aqhiskxapxaniti, janirakiw yaqha markanakas jupanakat juk’ampi laruskxapxaniti. ³⁰ Ukapachaw jupanakax amuyasipxani, naya, Tatitu Diosapan jupanakampi chikäskataxa, Israel markasti nayan markaxätaparaki. Naya, Tatituw uk arsta. ³¹ Jumanakax nayan ovejanakaxäpxtawa, nayan uywa awatisiñaxan manq’asir ovejanakaxäpxtawa. Nayaw jumanakan Diosamätxa. Naya, Tatituw uk arsta.”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Ezequiel, Edom qullunak tuqir uñtam, ukatsti nayan sutixampi jupanakar parlam: ³ “ ‘Tatitux akham siwa: ¡Nayax jumanakan uñisirimaw sayt’ta, Edom uraqin jakir jaqinaka! ¡Luratanakamarjamaw mutuyapxäma! ¡Uraqinakamsti ch’usa wasararuw tukuyarakï! ⁴ Markanakamasti q’ala apanukutaw uñjasini, q’ala tukjataw uñjasirakini. Ukapachaw yatipxäta, nayan Tatitu Diosätaxa. ⁵ “ ‘Jumasti israelitanakan uñisiripapuniw tuktaxa, kunapachatix jupanakax jucha luratanakapat mutuyäwi katuqapkän ukkhasti, jumax nuwantaraktawa. ⁶ Ukampis naya, Tatituw jichhax juramentompi arsta, jumarux jiwañaruw katuyäma, jiwasti jumarux arknaqarakïtamwa. Jumax jiwañatak juchañchatätawa, uka jiwaw jumarux arknaqarakïtam. ⁷ Edom uraqi, ch’usa wasararuw tukuyäma, q’al t’unjäma, uka chiqa sarakipirinakarusa q’al tukjarakï. ⁸ Jach’a qullunakamsa, jisk’a qullunakamsa, qhirwanakamsa, jawiranakamsa nuwasïwin jiwarir amayanakampiw phuqhantarakï. ⁹ Wiñayatakiw ch’usa wasarar tukuyäma, janipuniw khitis markanakaman jakxaniti. Ukapachaw jumax yatïta, nayan Tatitütaxa. ¹⁰ “ ‘Jumasti saraktawa: Israel uraqix paypach markapampix nayankaniwa; Tatitux ukan jakaskani ukasa, nayaw jupanakarux apnaqä, sasa. ¹¹ Ukampis naya, Tatituw jakañax layku juramentompi arsta, jumax Israel markarux phiñasiñampi, uñisiñampiw t’aqhisiytaxa, jichhasti uka kipka luratamampiw mutuyarakïma. Kunapachatix nayax jumar mutuykäm ukapachaw jupanakax nayan Tatitütax yatipxani. ¹² Ukapachaw jumax uñjäta, naya, Tatitun uka jan wali arunaka jumax Israel markataki arsutama sum ist’ataxa. Jumasti saskaktawa: ¡Uka qullunakax ch’usa wasarakiwa, jichhasti tukjaraksnawa! sasa. ¹³ Naya tuqi jan wali arunak parlatamsa sum ist’arakta. ¹⁴ “ ‘Jichhasti naya, Tatitux ak sista: Taqi aka uraqpachaw kusisini, nayax jumar t’unjkäm ukkhaxa. ¹⁵ Jumasti, Israelan katuqat uraqipax t’unjatäkän ukkhax kusisïyätawa, jichhasti jumax ukham t’unjataw uñjasirakïta. Edom marka, Seir qullu, ch’usa wasarar tukuyataw uñjasïta. Ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa.’

¹ “Jumasti Ezequiel, nayan sutixar Israel markar parlam, arunakaxsti sum ist’apxpan. ² Naya, Tatituw arsta: Israelan uñisirinakapax niyas uka uraqix jupanakankxaspa ukham amuyasipxi. ³ Jichhasti nayan sutixar parlam, jupanakarusti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Taqi tuqit jumanakarux nuwantanipxtam, t’unjanipxaraktam; taqi yaqha markanakaw jumanakarux katuntapxtam, jaqinakasti phiskasiñampi, jisk’achañampiw uñjapxaraktam. ⁴ Ukhamasti, Israelankir jaqinaka, kuna arunaktix Tatitux jach’a qullunakaru, jisk’a qullunakaru, jawiranakaru, qhirwanakaru yatiyki ukanak ist’apxam; Israel uraqin ch’usa wasara tukuyata markanakaru, uka jak’ankir yaqha markanakampi lunthatjatäki, jisk’achañampi uñjatäpki uka markanakax ist’apxpan. ⁵ Tatitux akham siwa: Uka yaqha markanakataki, ukat juk’ampis Edom markatakix wali phiñasitapunïtwa, jupanakax wali kusisiñampiw nayan uraqinakax katuntasipxi, wali jisk’achjañampiw pampanakapan achunakapsa lunthatjapxi’ sasa. ⁶ “Israel markarux nayan sutixar parlam, ukatsti sarakim: ‘Tatitux jach’a qullunakaru, jisk’a qullunakaru, jawiranakaru, qhirwanakarux akham siwa: Nayax wali phiñasitätwa kawkïr yaqha markanakatix jumanakar jisk’achjasin t’aqhisiyapktam ukanakatakixa. ⁷ Uka laykuw naya Tatitux jichhax juramentompi arsta, jumanak jak’ankir markanakax p’inqachjataw uñjasipxani. ⁸ Ukampis, jumanakax israelitanaka, markamaru walja achunak churiri jach’a quqanakampi phuqhantata uñjapxäta, jumanakax niya kuttaniñampïsipktawa. ⁹ Nayaw jumanakarux arxatapxäma, jumanakarusti suma yapucht’ata, walja yapunakani tukuyapxarakïma. ¹⁰ Ukan jakir israelitanakarusti waljanirupuniw tukuyarakï. Markanakasti jaqinakampi phuqhantatäniwa, t’unjatäkän uka markanakasti wasitat sayt’ayatäxaniwa. ¹¹ Jumanakan jaqinakamarusa, uywanakamarus waljaptayapunïwa. Nayra urunakanjam waljani tukxapxäta, qalltat sipan juk’ampi askin sarnaqxapxarakïta. Ukapachaw yatipxäta, nayan Tatitütaxa. ¹² Israel qullunaka, markaxax jumanak taypin sarnaqani, ukatsti jupanakaw katusxapxätam, jumanakasti jupanakarux janirakiw jan wawanis uñjasiykxapxätati. ¹³ “ ‘Tatitux akham sarakiwa: Jumanakarusti, qullunaka, jaqinak manq’antirita, markarusa jan wawani uñjasiyirit juchañchapxtamxa. ¹⁴ Jichhax jumanakax janipuniw mayampsa jaqinakarux manq’antkxapxätati, janirakiw markaparus jan wawani uñjasiykxapxätati. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁵ Janipuniw mayampsa uka yaqha markanakampix jisk’achaykxämati, uka markanakat janipuniw mayampsa jisk’achäwinak katuqkxapxätati. Naya, Tatituw uk arsta.’ ” ¹⁶ Tatitusti nayarux sarakituwa: ¹⁷ “Israelitanakax pachpa uraqipan jakapkän ukapachasti, jan wali luräwinakapampiw uka uraqirux q’añuchjapxäna. Jupanakan jakäwinakapasti nayatakix axtaskañapunïnwa. ¹⁸ Jaqinakar jiwarayapxatapata, yaqha markankir diosanakar killisipxatapatxa, jach’a phiñasiñaxampiw mutuyarakï, ¹⁹ uka jan wali luratanakap laykuw yaqha markanak taypirux ananukta. ²⁰ Ukampis, kawki markanakarutix jupanakax puripkän uka markanakansti, jupanakax nayan sutix takisisipkakïnwa, ukatpï jaqinakax sapxarakïnxa: ‘Akanakax Dios Tatitun markapawa, ukampis uraqinakapat jaqunukutaw uñjasipxi’ sasa. ²¹ Ukhamasti nayarux chuymax walpun usurakitäna, Israelan jan wali luratanakap layku qullan sutixan takisitätap uñjasina, kawki markanakarutix puripkän uka markanakana. ²² “Ukat jichhax Israel markarux sarakïta: ‘Tatitux akham siwa: Israelitanaka, kuntix jichhax lurkä ukax janiw jumanak laykut lurkäxa, jan ukasti qullan sutix laykuw lurä, jumanakax kawki markanakarutix sarapkta ukan nayan sutix takisipxtaxa. ²³ Nayaw uka yaqha markanak nayraqatan uñacht’ayarakï, aytat sutixan qullanapunïtapa, jumanakax uka markanak taypin sutixa jisk’achapxtaxa; kunapachatix nayax sutixan jach’ätap uñacht’aykä, ukapachaw jupanakax yatipxarakini, nayan Tatitütaxa. Naya, Tatituw uk arsta. ²⁴ Nayaw jumanakarux taqi uka markanakat irpsunxapxäma, tantacht’asinsti uraqimaruw kuttayanxapxäma. ²⁵ Q’uma umampiw jariqt’xapxäma, yaqha diosanakar yupaychas q’añuchasitanakamatsa q’umachxapxarakïmawa; ²⁶ jumanakarusti mä machaq chuyma, mä machaq ajayu churxapxäma. Jumanakat uka qala chuyma apaqxapxäma, mä llamp’u chuyma churxapxarakïma. ²⁷ Chuymanakamaruw nayan ajayux uchä, ukhamat kamachinakax phuqhapxañamataki, ²⁸ ukatsti nayra awkinakamar churata uraqin jakxapxäta, jumanakax nayan markaxäpxätawa, nayasti jumanakan Diosamarakïyäwa. ²⁹ Janirakiw juk’ampis juchachaskxapxätati. Trigos walipuniw achuntxani, janirakiw mayampsa jumanakarux mach’a apayankxapxämati. ³⁰ Taqi quqanakan achunakap mirantayä, pampankir yapunakan achunakap mirantayarakï, ukhamat yaqha markanak nayraqatan manq’atjam jan mä p’inqa uñjasisipkañamataki. ³¹ Jumanakasti jan wali sarnaqäwinakamata, juchanak lurapxatanakamat amtasipkäta ukapachasti, jumanakpachaw p’inqasipxäta, jan wali luratanakam layku. ³² Naya, Tatituw uk arsta: ‘Yatipxam israelita jaqinaka, janiw jumanakan ukanak katuqañamatak lurkti, jan ukasti, luräwinakamat jumanak pachpa p’inqasiñanakamatakiw lurta’ sasa. ³³ “ ‘Tatitux akham siwa: Nayax taqi juchanakamat q’umachxapxäma ukkhasti, pachpa markanakaman jakxapxäta, t’unjatäkän ukanaksa wasitat sayt’ayxapxarakïta. ³⁴ Kawkïr uraqitix wasara tukutäkän ukasti, jichhax taqi jaqinakan uñjkat yapuchatäxaniwa. ³⁵ Ukatsti sapxarakiniwa: Aka uraqix wasarar tukuyatänwa, ukampis jichhax Edén huertökaspas ukhamäxiwa; t’unjatäpkäna, ninampis nakhantayatäpkän uka markanakasti, jichhax wali suma sayt’ayata, walja jaqinakan markanakäxiwa, sasa. ³⁶ Ukapachaw uka jak’ankir markanakax yatipxani, kunatix t’unjatäkäna, ninampis nakhantayatäkän ukanak naya, Tatitun wasitat sayt’ayxataxa. Naya, Tatituw uk arsta, arsutaxarusti phuqhapunïwa. ³⁷ “ ‘Tatitusti akham saskakiwa: Juk’ampsa luraskakïwa. Kuntix Israel markax jupanak layku lurañax maykitani ukanak phuqhäwa; jaqinakapsti mä jach’a tamaruw tukuyxarakï. ³⁸ T’unjat markanakasti walja jaqinakanipuniw tukxani, kunjämatix ovejanakax wilañcha luqtañatak Jerusalén markar apatäki ukar uñtata. Ukapachaw yatipxani, nayan Tatitütaxa’ ” sasa.

¹ Tatitux nayaruw amparapampi luqxatitu, ch’amapampiw phuqt’arakitu, ukatsti mä qhirwaruw sayt’ayitu, kawkhantix ch’akhanakax walipunïkatayna uka chiqaru. ² Tatitux uka qhirwan uksar aksar irptitu; ch’akhanakasti uka chiqan waljapunïnwa, uka ch’akhanakasti q’ala wañsutarakïnwa. ³ Ukat Tatitux sarakitu: “Ezequiel, ¿amuytati jumax aka ch’akhanakan wasitat jaktañapxa?” sasa. Nayasti saraktwa: “Tatay, juma sapakiw uk yattaxa” sasa. ⁴ Tatitusti sarakituwa: “Nayan sutixar aka ch’akhanakarux parlam, sarakim: ‘Waña ch’akhanaka, Tatitun yatiyäwi arunakap ist’apxam. ⁵ Tatitux akham sapxtamwa: Jumanakan jaktxapxañamatakix jakañ saman phust’apxäma. ⁶ Ankunak uchapxäma, janchimpiw phuqhantapxäma, patxa janchimpiw janxatapxäma, ukatsti jakañ samanampiw wasitat jaktxapxañamatak phust’apxäma. Ukapachaw yatipxäta, nayan Tatitütaxa’ ” sasa. ⁷ Nayasti jupanakarux kunjämtix Tatitux siskitu ukhamarjamaw yatiyta. Ukham yatiykäyäta ukapachaw mä uxuri ist’ta, ukasti uraqi khathatïnwa, ukatsti ch’akhanakax jupanakkamaw mayar tukxapxäna. ⁸ Ukatsti uka ch’akhanakanxa ankunakampi janchimpirakiw uñstarxäna, ch’akhanakar janxattasa. Ukampis janiw jakañanïpkänti. ⁹ Ukatsti Tatitux sarakituwa: “Nayan sutixar jakañ samanar parlam, akham sasa: ‘Tatitux akham siwa: Jakañ samana, pusi tuqitpach sarthapinim, ukatsti aka jiwat ch’akhanakaru jakañ churam’ ” sasa. ¹⁰ Nayasti Tatitun sutipxaruw parlta, jupan arunakaparjama, ukatsti jakañ samanax uka ch’akhanakaruw mantxäna, uka ch’akhanakasti jaktxasinxa, saythapipxarakïnwa. Jupanakasti mä jach’a tamar uñtata waljanipunïpxänwa. ¹¹ Ukatsti Tatitux sarakituwa: “Israel markax uka ch’akhanakar uñtatawa. Jupanakax akham sasaw sarnaqapxi: ‘Ch’akhanakasax q’ala wañsutawa; janirakiw jiwasatakix kuna suyt’añas utjkxiti, q’ala aynacht’atätanwa’ sasa. ¹² Jichhax walikiwa, ukampis nayan sutixar parlam, akham sasa: ‘Tatitux akham siwa: Nayan markaxa, jumanakax sepulturan allintatjamaw uñjasipxtaxa, ukampis nayaw jumanakarux ukat apsunxapxäma, ukatsti Israel uraqiruw kuttayanxapxäma. ¹³ Kunapachatix nayax jumanakar sepulturat apsunxapxäma ukapachaw jumanakax yatipxäta, nayan Tatitütaxa. ¹⁴ Nayaw jumanakarux jakañ samanaxampi phust’apxäma, jumanakasti wasitat jaktxapxäta; ukatsti pachpa uraqinakamaruw utt’ayxapxäma. Ukapachaw jumanakax yatipxäta, naya, Tatitun parlataxa, uka parlataxarus phuqhataxa. Naya, Tatituw uk arsta.’ ” ¹⁵ Tatitusti sarakituwa: ¹⁶ “Mä lawa aytasin uka lawxar akham sasa qillqam: ‘Judá markawa’ sasa. Ukatsti yaqha lawa aytasin akham sasa qillqarakim: ‘Israel markawa’ sasa. ¹⁷ Ukxarusti uka pä lawanak mayar apthapim, mä sapa lawakïñapataki, ¹⁸ marka masinakamatix jumar sapxätam: ‘Qhanañchapxita, kun sañsa munta uka luräwimpixa’ sasaxa, ¹⁹ jumasti sarakïtawa: ‘Tatitux akham siwa: Judá markampi Israel markampix mä markar tukutäxapxaniwa’ sasa. ²⁰ Ukatsti uka lawanak jupanakan uñjkat amparamar ayxarum, ²¹ ukatsti jupanakarux sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Israelitanakarux kawki markanakantix jichhax jikxatasipki uka markanakat irpsunxä, taqi tuqit jupanakar tantacht’xä, ukatsti uraqiparuw kuttayanxarakï. ²² Jupanakarusti aka uraqinsa, Israelan qullunakapansa mä sapa markarukiw tukuyxä, mä sapa reyinikïpxaniwa. Janipuniw wasitat payar t’aqjtat markäkxapxaniti. ²³ Janirakiw wasitat uka axtaskañ diosanakar yupaychasaxa, kunayman juchanak lurasas q’añuchaskxapxaniti. Nayaw jupanakarux jan chiqapar sarnaqatanakapat qhispiyxä, juchanakapatsa q’umachxarakï. Jupanakax nayan markaxäniwa, nayasti jupanakan Diosaparakïyäwa. ²⁴ David luqtirixaw jupanakatakix reyïni, jupa sapakiw jupanakan awatiriparakïni, nayar ist’asaw sarnaqapxani, kamachinakaxsa phuqhapxarakiniwa. ²⁵ Jacob luqtirixar churata uraqin jakapxani, kawkintix nayra awkinakapax jakapkäna uka uraqina. Jupanakasa, wawanakapasa, wawanakapan wawanakapas ukan jakapxani, David luqtirixarakiw jupanakan jilïripäni. ²⁶ Jupanakan jan kun axsaras jakasipxañapatakisti mä arust’äwi lurä. Ukasti wiñay arust’äwïniwa. Nayaw jupanakarux waljaniru tukuyxä, jupanak taypirusti wiñayatakiw nayan qullan utax ucharakï. ²⁷ Ukatsti jupanak taypin jakxä, jupanakan Diosapäyäwa, jupanakasti nayan markaxarakïniwa. ²⁸ Nayan qullan utaxax wiñayatakiw jupanak taypinkxani, ukapachaw yaqha markanakax yatipxani, nayan Israel markaru mä suma qullan utjäwixatak ajllisitaxa.’ ”

¹ Tatitux sarakituwa: ² “Jumasti Ezequiel, jichhax Magog uraqi tuqiru uñtam, ukatsti nayan sutixar Gog sat jilïritak arsum, jupasti Mésec, Tubal sata ukanakan jilïripawa. ³ Jichhasti juparux sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Gog, jumax Mésec, Tubal sata ukanakan jilïripätawa, jichhasti nayax juman uñisirimätwa. ⁴ Jichhax jumar kuttayanïmawa, lakamarusti ganchonakampiw uskuntäma, jumarusa, caballonakar kachxatat suma isthapt’at soldadonakamarusa, espadanakampi, kunayman jark’aqasiñanakampi wakicht’ata uka jach’a ejercitorus apsunirakïwa. ⁵ Jumasti Persia, Etiopía, Libia uksa markankirinakampi chikaw saräta, taqi jupanakasti nuwantasiñatakix escudonakampi casconakampi wakicht’atäpxarakiwa, ⁶ amsta tuqinkir jaya uraqinakatsti Gómer, Bet-togarmá sata markanakankir taqpach tama soldadonakaw jutapxarakini, jumar jaqkattata ejercitonakax waljaniwa. ⁷ Jichhax nuwantasiñatak sum wakicht’asim, juman p’iqichatax taqi ejercitonakas nuwantasiñatakix sum wachit’asipxpan. ⁸ Akat walja maranakarusti, Israel markar nuwantañamatakiw khithäma. Aka markax q’ala tukjatänwa, walja maranakarakiw ukham tukjat uñjasïna. Jaqinakapax katuntataw uñjasïna, ukatsti yaqha markanakar apayatäpxarakïnwa. Ukampis nayaw jupanakarux uka markanakat irpsunxta, jichhasti Israel qullunakan wasitat tantacht’atäxapxiwa. Ukanarak k’uchik jakasxapxi. ⁹ Jumasti mä ch’amak qinayjamaw jupanakxarux purïta, uka markarusti q’al chhaqtayarakïta, mä jach’a thayäkasmas ukhamaw uka markarux ejercitonakamampi, walja yaqha markanakampix nuwantarakïta. ¹⁰ “ ‘Naya Tatitux akham sistwa: Uka urunakansti ñanqha amtäwinakaw p’iqimarux jutani. ¹¹ Ukatsti sarakïtawa: Mä pisi ch’ama markar nuwantiriw sarä, kawkhantix jaqinakapax k’uchik jakasisipki, markanakapas jan pirqanakampi muyuntayata, jan punkunakani, jan jist’añanakani markanakaruw nuwantä. ¹² Jupanakarusti lunthatjäwa, kawkïr markanakatix yaqha markanakat jutir jaqinakampi wasitat sayt’ayatäki uka markanakarux q’al tukjä, jupanakasti uywanakani, yaqha uraqinakani ukhamäpxiwa, ukampis taqi chiqat sipansa suma chiqäwjan jakapxi. ¹³ Sabá, Dedán markanakankir jaqinakasti, Tarsis markankir alakip lurir jaqinakasa, yaqha markankirinakas jiskt’apxätamwa: ¿Jumax lunthatirit jutta? ¿Ukhamax uka ejercitonakam taqi qamir yänakaxa lunthatañatakit tantachtaxa?’ sasa. ¹⁴ “Ukhamasti Gog jilïrirux nayan sutixar parlam akham sasa: ‘Tatitux akham siwa: Israel markaxax k’uchiki jakasiskani ukapachaw jumax markamatpach jupanakar tukjir sarantäta, ¹⁵ uka jaya amsta tuqitpacha, walja ch’aman ejercitomampi, caballor kachxatat soldadonakampi, ¹⁶ ukatsti Israel markaxaruw nuwantäta. Gog, jumasti uka markarux mä ch’iyar qinayäkasmas ukhamaw chhaqtayäta. Uka qhipa urunakansti nayax markaxar nuwantañamatakiw jumar irpanïma, ukhamat juma tuqi yaqha markanakax yatipxani, nayarus uñt’apxarakitani kunapachatix nayax jupanakaru q’uma kankañax uñacht’aykä ukapacha’ sasa. ¹⁷ “ ‘Naya, Tatitusti saraktwa: Khä urunakan jumaruw nayan profetanakax tuqi parläyäsma, jupanakasti uka urunakan yatiyapxäna nayan jumampi Israel markar nuwantayañatakixa.’ ¹⁸ Tatitux sarakiwa: “Gog sat jilïrix Israel markar nuwantkani ukkhasti, phiñasiñaxax ninjamaw aqtani. ¹⁹ Uka aqkir phiñasiñaxan arsta, uka urunakan mä jach’a uraqi khathatiw Israel uraqin utjani. ²⁰ Jach’a qutankir chawllanakasa, alaxpach jamach’inakasa, montenkir animalanakasa, katarinakasa, naya nayraqatan khathatipxani, ukhamaraki taqi jaqinakasa. Jach’a qullunakasa, qarqanakasa q’alaw allthaptani, taqi pirqanakas liwirtarakiniwa. ²¹ Nayaw Gog jilïrirux kunayman axsarkañ jan walinak apayanï. Usunakampi, akatjamat jiwarañanakampiw juparux mutuyarakï. Jupxarusa, ejercitopxarusa, jupar alkatapki uka yaqha markanakxarusa, jach’a jallunakampi, chhijchhinakampi, nina azufrempi puriyanirakï, soldadonakapasti jupanakpachakiw espadanakapampi nuwarasxapxani. Naya, Tatituw uk arsta. ²³ Ukham lurasaw yaqha markanakarux nayan jach’a qullan kankañax uñacht’ayä. Nayaw jupanakampix uñt’ayasï, jupanakasti nayan Tatitütax yatipxarakini.”

¹ “Jumasti Ezequiel, nayan sutixaru Gog sat jilïritak parlam, ukatsti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Gog, jumax Mésec, Tubal siski ukanakan jach’a jilïripätawa, nayasti jichhax juman uñisirimaw sayt’arakta. ² Jichhax jumarux juk’at juk’at jutayäma, kawki jayanktatix uka amsta tuqita, ukatsti Israel qullunak tuqiruw irpanïma. ³ Ukatsti kawkïr mich’inak antutt’añtï ch’iqa amparamar apxarkta uksti p’akjäwa, kupi amparaman apt’atäkta uka mich’inaksa q’añu t’unanak taypiruw willtarakï. ⁴ Jumasti, ejercitomampi, jumampi chika sarnaqir jaqinakamampix Israel qullunakan jiwarapxäta, jumanakan jiwarat janchinakamsti siwiq’aranakaru, monte animalanakaruw liwxaruyä manq’antatäpxañamataki. ⁵ Uka ch’usa pampanakan liwirtapxäta. Naya, Tatituw uk arsta. Arsutaxsti phuqhapunïwa. ⁶ Magog markxarusti nina apayanï, khitinakatix jach’a quta tuqinakan k’uchik jakasisipki ukanakxarus apayanirakïwa. Ukapachaw jupanakax nayan Tatitütax yatipxani. ⁷ Nayaw Israel markaxa taypin qullan sutixa uñacht’ayä, janirakiw qullan sutixar juk’ampi takisiykxäti. Ukat yaqha markanakax yatipxani, nayan qullan kankañaxa Israel markan uñacht’ayataxa. ⁸ Taqi ukanakasti niyaw lurasini, yatiyata urusti jak’achasisinkiwa. Naya, Tatituw uk arsta.’ ⁹ “Israelan markanakapan utjirinakasti mistunisin nuwasiñ yänakap ninaruw phichhantxapxani, taqi escudonakapa, mich’inak antutt’añanakapa, mich’inakapa, jabalinanakapa, lanzanakapa; ukatsti taqi ukanakan waljätapatxa, paqallqu maratakiw lawanakax phayasiñatak utjani. ¹⁰ Janirakiw wakiskxaniti jupanakan pamparu lawa apthapir sarapxañapaxa, ch’uminakar lawa ch’iyir sarapxañapas munaskxaniti, taqi uka nuwasiñ yänakax jupanakan phayasiñapataki askïtap layku. Ukhamat markaxax jupanakan yänakap lunthatjapki ukanakan yänakap lunthatjapxani, jupanakat yänakap apaqirinakan yänakap apaqapxarakini. Naya, Tatituw uk arsta. ¹¹ “Uka urunsti Gog jilïrin Israel uraqir imt’atäxañapatakiw mayirakï, Saririnakan Qhirwapa sata chiqana, quta uñkatasina. Janirakiw khitis uka chiqanjam sarakipkxaniti, ukan Gog jilïriru, taqpach ejercitoparu imantxapxani, ukatsti uka qhirwarux Gog chachan ejercitopan Qhirwapa sasaw sutichapxani. ¹² Israelitanakasti taqi uka jiwaratanakarux paqallqu phaxsiw imani, ukhamat uka markan q’umäxañapataki. ¹³ Israelitanakatakix mä jach’añchäwïniwa uka jiwarat soldadonakar imañaxa. Uka uruw nayax jach’a k’ajkir kankañax uñacht’ayä. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁴ Uka paqallqu phaxsinak qhipatsti, mä qawqha jaqinakaw taqi uraqpach uñatatiri sarapxani, uka uraqin jiwat liwisisipkani ukanakaruw imantanxapxani, ukhamat uka uraqin q’umäxañapataki. ¹⁵ Uka khithat jaqinakat maynitix jaqi ch’akhanak jikxatanixa, jak’aparuw mä chimpu uskt’ani, ukhamat amay imirinakax Gog sat jilïrin ejercitopan Qhirwapar imxapxañapataki. ¹⁶ Ukhamat uka uraqix q’uma tukutäxani. (Ukansti Ejército sata markaw utjaraki.)” ¹⁷ Tatitusti sarakituwa: “Jumasti alaxpach jamach’inakaru, montenkir taqpach animalanakar jawsthapim, taqi tuqit jutapxpan, nayasti Israel qullun mä jach’a manq’äwi jupanakatak wakicharapï. Ukan jupanakax aycha manq’apxani, wilsa umapxarakini. ¹⁸ Soldadonakan aychanakap manq’apxani, marka apnaqirinakan wilap umapxani, oveja aychäkaspas ukhama, jan ukax Basán sata uksa tuqinkir lik’i cabritonakana, urqu vacanakan aychapäkaspas ukhama. ¹⁹ Jupanakatak wakichat manq’äwinsti, usurañkamaw lik’i aycha manq’apxani, machjasiñkamaw wilsa umapxani. ²⁰ Caballonakana, uka caballonakar kachxatat saririnakan aychapampi, soldadonakan aychapampi, nuwasir sarapki ukanakan aychapampix mä jach’a manq’äwi wakicharapï, ukhamat jupanakan sist’asiñkam manq’apxañapataki. Naya, Tatituw uk arsta. ²¹ “Ukham nayax jach’a k’ajkir kankañaxa yaqha markanakar uñacht’ayä. Taqi markanakaw uñjapxani, chiqapar uñjataxa, juchapat mutuyataxa. ²² Uka urut qhiparusti, israelitanakax yatipxaniwa, nayan Tatitu Diosapätaxa. ²³ Yaqha markanakasti yatipxarakiniwa, israelitanakan jucha luratanakapat yaqha markar apanukuyata uñjasipxatapa, janiw nayarux taqi chuymampi arkapkitänti; ukat nayax jupanakataki maysa uñtxta, uñisirinakapas nuwasïwin atipjasin jupanakar jiwarayapxañapataki. ²⁴ Nayasti jupanakarux q’añu lurapxatapata, nayatak sayt’asipxatapatsa, wakisitaparjamaw apanukta, ukatsti maysa uñtxarakta. ²⁵ “Ukatpï jichhax naya, Tatitux sistxa: Jichhax taqi Israel markpachat khuyapt’ayasï, Jacobun taqi wawanakapata. Israelan sarnaqäwipax sumar tukutäxaniwa, ukhamat nayan qullan sutixax suman uñjatäñapatak wayt’arakï. ²⁶ Nayaw jupanakarux wasitat yaqha markanak taypita, uñisirinakan markanakap taypitsa tantachthapxä; ukapachaw pachpa uraqinakapan k’uchiki jakasxapxani, janirakiw khitis jupanakarux mulljkaniti. Ukhamat nayax q’uma kankañaxa uñacht’ayä, walja markanakaw uk uñjapxarakini. Israelitanakasti nayar jan taqi chuyma arkapxatapat jisk’achjat uñjasiña t’aqhisipxani. ²⁸ Nayaw jupanakarux yaqha markanak taypir katuntat apaytxa, jichhax naya pachpaw wasitat jupanakarux pachpa uraqipar tantacht’xarakï. Janiw maynis jichhax yaqha markar apanukut uñjaskxaniti. Ukapachaw jupanakax yatipxani, nayan Tatitu Diosapätaxa. ²⁹ Janipuniw jupanakatakix mayampsa maysaru uñtkxäti, Israel markxaru ajayuxa warxatanitax layku. Naya, Tatituw uk arsta.”

¹ Nayrïr phaxsina, tunka uru saraqatarusti, uka urux machaq mara qallta urünwa, uka uruw Tatitux amparap nayxar luqxatitu, ukatsti mä unañchäwi tuqiw Israel uraqir irpitu. Babilonia uraqir apatäpkäyäta ukat aksarux niya pä tunka phisqan maräxänwa, Jerusalén markax katuntatäkän ukkhatsti tunka pusin maräxarakïnwa. Israel uraqinsti Tatitux mä jach’a qullu pataruw irpnuqitu, ukatpach aynach tuqin walja jach’a utanak uñjta, ukax mä markäkaspas ukhamänwa. ³ Tatitusti ukaruw irpitu, ukansti mä jaqiruw uñjta broncet luratäkaspas ukhama. Uka jaqix punkun sayt’atäskänwa, amparaparusti linot lurat thuru wiska iqt’atänwa, tupuñ lawa ayt’atarakïnwa. ⁴ Uka jaqisti sarakituwa: “Jichhax wal wali uñtam, sum ist’arakim; kunanaktix uñacht’aykäm ukanaksti sum amuyam, Tatituw jumarux akar irpantam nayan jumar taqi akanak uñacht’ayañaxataki. Ukanak uñjasinsti jank’ak Israel markar yatiyam” sasa. ⁵ Tatitun utapasti mä pirqampi muyuntatänwa. Uka jaqix amparapan tupuñ lawa ayt’atänwa, uka lawasti kimsa metronïnwa, ukampiw uka pirqa tupt’äna. Uka pirqax iramarux kimsa metronïnwa, alayarusti uka kipkaraki. ⁶ Ukatsti inti jalsu tuqinkkis uka punkuruw saräna, patillpatillnäm makhatawayasinsti ukankir punku umbralanak tupt’i, ukasti iramarux kimsa metronïnwa. ⁷ Mantañawjansti utanakaw puraparux utjäna, ukanakasti iramarusa sayt’urusa kimsa metronkamakïnwa, mä utat mä utakamasti pä metro chikataniw utjarakïna. Ukxarusti mantañawja jak’an mä punkuw utjäna, ukasti Tatitun utap tuqir uñtatänwa, uka punkun umbralapasti kimsa metronïnwa. ⁸ Uka jaqisti kawkïr punkutix Tatitun utapar mantki uk tupt’araki, ukax pusi metronïnwa. Ukxarusti pä pilaranakaw utjäna, ukanakasti thururux mä metronkamänwa. ¹⁰ Inti jalsu tuqinkir mantañawjansti kimsa utanakaw purapäxan utjäna, uka utanakasti kimspachax ukch’akamakïnwa, purap tuqipan utjir pilaranakasti paypachax ukch’a purakïnwa. ¹¹ Ukatsti uka jaqix mantañ punku tupt’arakïna: ukasti iramarux phisqa metroni, mantañ tuqirusti suxta metro chikatanirakïnwa. ¹² Uka utanak uñkatasinsti mä jisk’a pirqaw utjäna, uka pirqasti taqi tuqit iramarux chikat metronkamänwa. Sapa utasti iramarusa, sayt’urusa kimsa metronkamänwa. ¹³ Ukatsti uka mantañawja tupt’äna, maya uta manqhatpacha, uñkatasinkki uka uta manqhakama, mä punkut mä punku sarakipasa, taqi ukanakasti tunka payan metro chikatanïnwa. ¹⁴ Ukxarusti mantañawja tupt’arakïna, ukasti tunka metronïnwa. Mantañ tuqinkkäna uka utasti, uta anqarux taqi tuqit muyuntäna. ¹⁵ Uka mantañasti anqäxat manqhakamax pä tunka phisqan metronïnwa. ¹⁶ Ukankir utanakan pirqanakapax manqhäxat rejanakani ventananakampi muytatänwa. Mantañ utasa manqha tuqit ventananakampi muytatarakïnwa. Uka pirqanakansti palmerar uñtasitanakampi qillqkatataw utjarakïna. ¹⁷ Ukatsti uka jaqix uta anqäxaruw irpitu. Uka uta anqäxan thiyanakapasti qalanakampi suk’sutänwa, kimsa tunka utanakampi muytatarakïnwa. ¹⁸ Qalanakampi suk’sutäki ukax uta anqa muytatänwa, qawqch’äkitix uka punku mantañax ukch’pach suk’sutänwa. ¹⁹ Uka jaqisti uka punku uñkatasi manqhatpacha, punku anqäxkamaw tupt’äna, ukasti phisqa tunka metronïnwa. ²⁰ Ukatsti uka jaqix amsta tuqir mistuñ punku tupt’arakïna; saya tuqiru, irana tuqiru, jan ukax, uta anqäxa tuqiru. ²¹ Puraparusti pilaranakani kimsa utanakanïnwa, mantañawjapasti inti jalsu tuqit mantañäkis ukch’arakikïnwa, sayt’urux pä tunka phisqan metroni, iramarusti tunka payan chikatan metronirakïnwa. ²² Uta mantañanakasa, ventananakasa, palmeranakasa, inti jalsu tuqinkir mantañanjam ukch’akamakirakïnwa. Aka punkurusti paqallqu patillpatillanakat makhatañarakïnwa, ukat ukankir uta mantañasti manqha tuqinkarakïnwa. ²³ Inti jalsu tuqitsa, amsta tuqitsa, anqäx tuqit mantaniñawjansti, mä yaqha mantañaw utjäna, ukasti manqhankir uta anqäx tuqiruw sararakïna. Uka jaqisti, mä mantañat mä mantañkamaw tupt’äna, ukasti phisqa tunka metrow tupt’asïna. ²⁴ Ukatsti uka jaqix aynach tuqiruw irparakitu, kawkhantix mä mantañax utjkän uka chiqaru, ukansti pilaranaka, utar mantañawjanak tupt’arakïna, ukanakasti maya mantañanakjam ukch’anakarakikïnwa. ²⁵ Uka utar mantañäki ukasti, mayanakjam ventananakampi muytatarakïnwa. Taqpachasti sayt’urux pä tunka phisqan metroni, iramarusti tunka payan metro chikatanirakïnwa. ²⁶ Ukansti paqallqu patillpatillanakapaw utjarakïna, utar mantañawjapasti manqha tuqinkarakïnwa. Ukankir pilaranakansti palmera alinak qillqt’ataw utjarakïna, maya purapäxana. ²⁷ Manqhankir uta anqäxasti aynach tuqirux mä punkunïnwa. Ukat uka jaqix aynach tuqinkir pä punkutxa, mä punkut mä punkukam tupt’arakïna, ukasti phisqa tunka metronïnwa. ²⁸ Ukatsti jank’akiw aynach tuqinkir mantañäkis ukawjar irpitu, manqhankir uta anqäxaru. Ukatsti jupax aynach tuqinkir punku tupt’äna, uka punkusti maya punkunak ukch’arakïnwa. ²⁹ Utanakapasa, ukar mantañanakapasa, pilaranakapasa, mayanakjam ukch’arakikïnwa. Uka utar mantañäki ukasti, mayanakjam ventananakampi muytatarakïnwa. Taqpachasti sayt’urux pä tunka phisqan metroni, iramarusti tunka payan metro chikatanirakïnwa. ³¹ Uka utar mantañawjapasti anqäx tuqir uñtatänwa. Pilaranakasa palmera alinakar uñtat qillqt’atänwa. Uka punkurusti kimsaqallqu patillpatillanakanjam makhatañänwa. ³² Ukatsti manqha tuqinkir uta anqäxaruw inti jalsu tuqinjam irpitu, ukatsti uka mantañ tupt’arakïna, ukasti maynïrinakjam ukch’arakikïnwa. ³³ Utanakapasa, ukar mantañanakapasa, pilaranakapasa, mayanakjam ukch’arakikïnwa. Uka utar mantañäki ukasti, mayanakjam ventananakampi muytatarakïnwa. Taqpachasti sayt’urux pä tunka phisqan metroni, iramarusti tunka payan metro chikatanirakïnwa. ³⁴ Uka utar mantañawjapasti anqäx tuqir uñtatänwa. Pilaranakasa palmera alinakar uñtat qillqt’atänwa. Uka punkurusti kimsaqallqu patillpatillanakanjam makhatañänwa. ³⁵ Ukatsti uka jaqix amsta tuqit mantaniñ punkükis uksaruw irparakitu, uka mantañ tupt’arakïna, ukasti mayanakjam ukch’arakikïnwa, ³⁶ utanakapasa, ukar mantañanakapasa, pilaranakapasa, mayanakjam ukch’arakikïnwa. Uka utar mantañäki ukasti, mayanakjam ventananakampi muytatarakïnwa. Taqpachasti sayt’urux pä tunka phisqan metroni, iramarusti tunka payan metro chikatanirakïnwa. ³⁷ Uka utar mantañawjapasti anqäx tuqir uñtatänwa. Pilaranakasa palmera alinakar uñtat qillqt’atänwa. Uka punkurusti kimsaqallqu patillpatillanakanjam makhatañänwa. ³⁸ Mä utaw utjarakïna, uka utax mantaniñ tuqinkki ukampix mayakïnwa. Uka utan sacerdoten yanapirinakapax wilañcha luqtañatak uywanak jariqapxirïna. ³⁹ Mantañ tuqinkir utansti pusi mesanakaw utjäna, purapäxarux paya, uka patxan uywanak kharinukupxirïna, jucha luratata, pantjasitata nakt’at waxt’äwi, wilañcha luqtäwi katuyañataki. ⁴⁰ Uta anqansti yaqha pusi mesanakaw utjarakïna, purapäxan pä mesanak ucht’ata, ⁴¹ taqpachasti kimsaqallqu mesanakaw utjäna, pusix uta manqhana, pusisti uta anqäxana. Uka mesanak patxan wilañcha luqtañ uywanakarux kharinukupxirïna. ⁴² Ukhamarus yaqha pusi mesanakaw utjäna, suma qalat k’uthatänwa ukanakasti sayt’urusa, iramarusa paqallqu tunka phisqan centimetronkamänwa, alayarusti phisqa tunka centimetroniraki, uka mesanakxaruw nakt’ayat luqtäwinak uskupxirïna. Uka utan manqha tuqipansti, mä chiqaw taqi uta pirqpachan muytat utjäna, ukasti iramarux niya suxta centimetronjamänwa, ukxaruw jak’ut luqtañäki uka waxt’ax uskusïna, ukhamaraki wilañchataki uywanak khariñ cuchillonakampi. ⁴⁴ Manqha tuqinkir uta anqäxansti, pä utanakaw utjäna, uka utanakasti q’uchurinakatakïnwa, maynïr utax amsta tuqit mantaniñ punkunkänwa, aynach tuqi uñtata, maynïr utasti aynach tuqit mantañ punkunkarakïnwa, ukasti amsta tuqi uñtata. ⁴⁵ Uka jaqisti sarakituwa: “Aynach tuqi uñtatäki uka utax, Tatitun utapan irnaqapki uka sacerdotenakatakiwa, ⁴⁶ amsta tuqi uñtatäki uka utasti, altaran irnaqapki uka sacerdotenakatakirakiwa. Jupanakasti Sadoc chachan wawanakapawa, levitanakat jupanak sapakiw Tatitun altarapar jak’achasipxaspaxa” sasa. ⁴⁷ Uka jaqisti manqha tuqinkir uta anqäx tupt’arakïna, uka uta anqäxasti, taqi tuqit phisqa tunka metronkamänwa. Altarasti Tatitun utap nayräxankänwa. ⁴⁸ Ukatsti uka jaqix Tatitun utapar mantañawjaruw irpitu, ukar irpasinsti uka utanakan pilaranakap tupt’arakïna, sapa pilarasti thururux pä metro chikatankamänwa. Punkusti iramarux paqallqu metronïnwa, uka punku katxäsir pirqanakasti iramarux mä metro chikatanirakïnwa. ⁴⁹ Ukankir utasti iramarux tunka metronïnwa, manqharusti suxta metronirakïnwa, ukar makhatañatakisti tunka patillpatillanakaw utjäna. Sapa pilarampi chikasti mä jach’a thuru pilaraw utjarakïna.

¹ Ukatsti uka jaqix Tatitun utap manqharuw irpitu, ukansti pilaranak tupt’arakïna, uka pilaranakasti thururux kimsa metronïnwa. ² Punkusti iramarux phisqa metronïnwa; uka punku apxäsir pirqanakasti sapa mayax iramarux pä metro chikatankamänwa. Ukatsti taypinkir jach’a uta tupt’arakïna, ukasti iramarux pä tunka metroni, sayt’urusti tunka metronïnwa. ³ Ukatsti manqha tuqinkir uta tupt’iriw sararakïna, ukansti mantañawjankiri pilaranak tupt’i, sapa mayasti thururux kimsa metronkamänwa. Mantañäki ukasti iramarux kimsa metronïnwa, ukankir pilaranakasti paypachax thururux kimsa metro chikatankamänwa. ⁴ Ukat uka manqhankir uta tupt’arakïna, ukasti taqi tuqirusa tunka metronkamänwa. Ukat nayarux sarakitu: “Akawjax Qullanan Qullanapawa” sasa. ⁵ Ukatsti uka jaqix Tatitun utapan pirqap tupt’arakïna, ukasti thururux kimsa metronïnwa. Tatitun utap muytpachansti walja utanakaw siqicht’at utjarakïna, ukanakasti pä metroni utanakänwa. ⁶ Uka jisk’a utanakasti mayax maya patxankänwa, ukhamat kimsa altusan utar tukusa, sapa altusansti kimsa tunka jisk’a utanakaw utjäna. Tatitun utap pirqa muytapansti, pirqat mistsuta katxäsir lawanakaw utjäna; uka katxäsir lawanakaw maysa tunqinkir jisk’a utanak thurxäsiyäna, templon pirqapar jan junukiptasa. ⁷ Uka utanak anqäxansti, Tatitun utapar muytatäkän uka jak’an mä makhatañaw utjäna, ukasti amstakamaw purirakïna, uka chiqanjam makhatasinsti, sapa altusan utanakapax juk’ampi jach’anakaw uñstäna. ⁸ Tatitun utapar muytatasti, alayarux kimsa metroni jach’a pirqampi muyuntatänwa, uka pirqxaru utacht’atänwa Tatitun utap jak’ankir utanakaxa. ⁹ Uka utanakan anqäx pirqapasti pä metro chikatani thuru pirqänwa, uka utanakata, sacerdotenakan utanakapkama, Tatitun utap muytatäki ukan mä ch’usawjaw utjäna, ukasti iramarux tunka metronïnwa. ¹¹ Uka ch’usawjar mistuñatakisti pä punkunakaw utjäna, mayax amsta tuqina, mayasti aynach tuqina. Uka ch’usawjasti iramarux pä metro chikataniw tupt’asïna. ¹² Inti jalanta tuqitsti, uka jist’antata uta anqäx tuqir uñtat mä utaw utjarakïna, ukasti iramarux kimsa tunka phisqan metronïnwa, sayt’urusti pusi tunka phisqan metronirakïnwa, uka utan pirqapasti pä metro chikatani thuru pirqänwa. ¹³ Uka jaqisti Tatitun utap tupt’arakïna, sayt’urusti taqpachax phisqa tunka metronïnwa. Taqpach uta anqäxanakasti, utasa, pirqanakapasa phisqa tunka metronirakïnwa. ¹⁴ Uka templon pirqapasa, inti jalsu tuqin utjir uta anqäxanakapasa, phisqa tunka metrow tupt’asirakïna. ¹⁵ Ukatsti Tatitun utap qhipäxankir jach’a utampi, muyuntat pirqa uñkatasimpi, purap tuqin utjir pirqanakampi tupt’arakïna, taqi ukanakasti phisqa tunka metronirakïnwa. Tatitun utap manqhankir utanakasa, ukar mantañawjanakapasa, ¹⁶ lawampi suk’akipatänwa. Ventananakasa fierronakampi uchatänwa, marconakapas kimsa tuqitpach lawampi suk’akipatänwa. Aynachata ventananakkama, punkut amsta tuqirusa, suma lawanakampi suk’akipatänwa. Tatitun utapan pirqanakapasti anqäxatsa, manqhäxatsa, ¹⁸ querubines sat chhiqhaninakar uñtasita, palmeranakar uñtasit qillqsutanakampi imsutänwa. Uka chhiqhaninakasti sapa maynix pä ajanunkamänwa; ¹⁹ maysa tuqit mä jaqi ajanuw mä palmera alir uñch’ukiskäna, mayasti mä leonan ajanupaw yaqha palmera alir uñch’ukiskarakïna. Ukhamaw Tatitun utapa muytpachan utjäna ²⁰ chhiqhaninakaru, palmeranakar uñtatanakampi qillqsutanaka, pirqa aynachat qalltasina, punku amstakama. Taypinkir jach’a uta pirqansti, ²¹ punku katxäsiripax pusi tuqitpach ukch’akam lawanakänwa. Qullanan Qullanapa chiqa uñkatasinsti, mayaw utjarakïna ²² lawat lurat altarar uñtata, sayt’urusa, iramarusa mä metronkamänwa, amstarusti mä metro chikataniraki. Ukat uka jaqix sarakitu: “Akax Tatitun nayraqatapankir mesawa” sasa. ²³ Taypinkir jach’a utasa, Qullanan Qullanapa chiqawjasa pä punkunïnwa. Sapa punkusti payar jaljatänwa, ukatsti pirqa tuqiruw jist’artarakïna. ²⁵ Taypinkir jach’a utan punkunakapasti, chhiqhaninakaru, palmeranakar uñtatanakampi lurt’atänwa, kunjämatix pirqanakan utjkän ukhama. Mantañ tuqinkir uta anqäx pirqapasti, lawat luratampi utacht’atjamänwa. ²⁶ Uka mantaña tuqinkiri utansti purap tuqin suma rejanakampi uskuntat ventananakaw utjäna, palmeranakar uñtat lurt’ata. Tatitun utapar utachkatatäkäna ukanakasti lawat luratampi utachxatatarakïnwa.

¹ Uka jaqisti Tatitun utapan anqäxaparuw irpsutu, amsta tuqin utjkän uka utanakaruw irpantitu, uka utanakasti Tatitun utap qhipäxankänwa, jist’antat uta anqäxa uñkatasina. ² Taqpach utanakasti, amsta tuqit sayt’urux phisqa tunka metronïnwa, iramarusti pä tunka phisqan metronirakïnwa. ³ Maysa tuqitsti manqhäxankir uta anqäxaruw mistüna, ukasti iramarux tunka metronïnwa, maysa tuqitsti qalanakampi suk’suta uta anqäxaruw misturakïna. Ukasti kimsa altusanïnwa, sapa altusasti aynachat qalltasin amsta tuqirux wali jitthapiyatarakïnwa. ⁴ Uka utanak uñkatasinsti mä uta mantañawjaw utjäna, ukasti iramarux phisqa metronïnwa, manqha tuqi sayt’urusti phisqa tunka metronirakïnwa. Uka utan punkunakapasti amsta tuqir uñtatkamakïnwa. ⁵ Amsta patxankir utanakasti, taypi altusankiri, aynachankir utanakat sipansa jisk’akamakïnwa, sapa altusasti aynachankir utanakat sipansa wali jitthapitänwa. ⁶ Uka utanakax kimsa altusanïnwa, alay tuqinkir utanakasti janiw aynach tuqinkir utanakjam pilaranakanïkänti, ukat sapa altusan juk’ampi jitthapitarakïna. ⁷ Anqäxankir utanakax taqpachasti sayt’urux pä tunka phisqani metronïnwa. Uka utanak uñkatasinsti mä pirqaw utjäna, ukasti sayt’urux pä tunka phisqan metronirakïnwa, uka pirqasti uta anqäx tuqinkänwa. Taqpachasti uka uta mantañax phisqa tunka metronïnwa. ⁹ Aynachankir utanakar mantañatakisti, inti jalsu tuqinkir uta anqäx tuqiw mantatarakïna, ¹⁰ kawkhakamatix anqäx pirqax purkän ukkhata. Aynach tuqinsti yaqha utanakaw utjarakïna, ukanakasti Tatitun utap qhipäxankänwa, uka uta anqäxan pirqapar utachkatatänwa. ¹¹ Uka utanakasti taqpachax mä uñtankama, ukch’akamak luratänwa, amsta tuqinkir utanakjam mantañani mistuñani ukhama, ukanak uñkatasinsti mä uta mantañampi kuna. ¹² Aynach tuqinkir utanakar puriñatakisti, inti jalsu tuqin utjir punku tuqikiw mantapxañapäna, kawkhattix uta mantañawjax qalltaski ukkhata, ukasti muyuntat pirqa uñkatasinkänwa. ¹³ Ukat uka jaqix sarakitu: “Amsta tuqinkir utanakasa, aynach tuqinkir utanakasa, uta anqäx uñkatasinkki uka utanakasa qullan utanakawa. Tatitur jak’achasipki uka sacerdotenakasti ukanwa qullan waxt’äwinak luqtatäki ukanak manq’apxi. Ukarurakiw jupanakax granonakat luqtäwinaka, jucha luratanakat qullan luqtäwinak uchapxi, uka chiqawjan qullanätap layku. ¹⁴ Sacerdotenakax Tatitun utapar mantapkani ukkhasti, janiw uta anqäxarux mistunipxañapäkiti, janïr uka utaru kuna isinakampitix Tatitur luqtapkän uka isinak isirasisaxa, uka isinakan qullanätap layku. Markachir jaqinak nayraqatar mistuniñatakisti, yaqha isimpiw isthapisinipxañapa” sasa. ¹⁵ Uka jaqisti Tatitun utap manqhankir uraqinak tupt’asinsti, inti jalsu tuqinkir punku tuqiw anqäxar irpsuwayitu, ukatsti uka muyta tupt’äna. ¹⁶ Tupuñ lawa aytasisinsti, inti jalsu tuqi tupt’arakïna, ukasti pä pataka phisqa tunkani metronïnwa. ¹⁷ Ukatsti jank’akiw amstäx tuqi tupt’äna, ukasti pä pataka phisqa tunkan metronirakïnwa; ¹⁸ aynach tuqisti pä patak phisqa tunka metronirakïnwa; ¹⁹ tukuyarusti inti jalanta tuqi tupt’arakïna, ukasti pä pataka phisqa tunkani metronirakïnwa. ²⁰ Pusi tuqitpach tupt’äna, Tatitun utapan uraqipar pusi tuqit muytat pirqasti pä pataka phisqa tunkani metronkamänwa, uka pirqasti Tatitun utapampi, markampi jaljañatakïnwa.

¹ Ukatsti uka jaqix inti jalsu tuqinkir punkuruw irpitu, ² ukansti Israelan Diosapan qhanaparuw inti jalsu tuqit jutaskir uñjta. Mä jach’a uxuñaw ist’asïna, mä jach’a walja umani jawiran qhuxuqitapjama, uraqisti uka qhanampi phuqhantataw uñjasirakïna. ³ Uka unañchäwisti, Tatitux Jerusalén marka t’unjiri jutkän ukapacha uñjkäyäta ukhamänwa, Quebar sat jawira jak’an uñjkäyät uka kipkarakïnwa. Ukat nayax uraqir puriñkamaw p’iqix alt’asta, ⁴ Tatitun qhapaq kankañapasti inti jalsu tuqinkir punkunjam templorux mantäna. ⁵ Ukapachaw Tatitun ch’amapax nayar aptitu, manqhäxankir uta anqäx tuqiruw irpitu, ukan nayax uñjarakta Tatitun qhapaq kankañapan templor phuqhantata. ⁶ Uka jaqisti naya jak’aruw sayt’asïna, ukan ist’arakta Tatitux nayaru templo manqhatpach parlxayasinkiri ⁷ akham sasa: “Aka chiqax nayan qunuñaxawa, kayunakaxan takt’asiñapawa; aka chiqan nayax israelitanak taypin wiñayatak jakarakï. Janipuniw jupanakasa, reyinakapasa nayan qullan sutix juk’ampi jisk’achaykxapxaniti, jan taqi chuyma arkatanakapampi, jiwat reyinakapar yupaychatanakapampi. ⁸ Janirakiw nayan utax jak’aru jupanakan jach’a utanakapsa mä pirqan jaljataki utachaskxapxaniti. Jupanakax nayar axtasiykitu ukanak lurasaw nayan qullan sutixa takisipxäna; ukatpï q’apisiñaxan jupanakar tukjaraktxa. ⁹ Jichhax nayat jayar jaqunukupxpan jan taqi chuymampi sarnaqañanakapa, reyinakaparu yupaychañanaka, ukkhakiw nayax jupanak taypin wiñayatak jakarakï. ¹⁰ Jumasti Ezequiel, jichhax taqi israelitanakar yatiyam kuntix nayan utaxan uñjktas taqi ukanaka, kunjäm lurt’atänisa, taqi tupunakapatsa, ukhamat juchanakapat p’inqasipxañapataki. ¹¹ Jupanakatix juchanakapat p’inqasipxanixa, ukkhaw jupanakarux kunjämäkitix nayan utaxaxa, kunanakatix ukan utjki taqi ukanak yatiyäta, mistuñanakapata, mantañanakapata, kunjäm luratänisa, kuna kamachinak phuqhapxañapänisa taqi ukanak yatiyarakïta. Ukanaksti qillqsurapim ukhamat qhanpacha amuyasipxañapataki, ukatsti ukhamarjamar lurapxañapataki. Taqpach kamachinak qillqsurapirakim phuqhapxañapataki. ¹² Tatitun utapan kamachinakapax akawa: qullu patana Tatitun utapar muyuntatäkaraki taqi uka uraqix, qullanan qullanapa chiqäniwa” sasa. ¹³ Altaran tupupax akanakänwa; nayra pachan apnaqata tupunakarjama. Uka altar muytan mä q’awaw utjäna, ukasti manqharux chikat metronïnwa, iramarusti chikat metronirakïnwa, uka q’awan anqäxat muytat thiyanakapasti, pä tunka phisqan centímetro ukkha aptatänwa. Uka altaran tupupasti akhamänwa: ¹⁴ Q’awa manqhat aynachkamasti, mä metrönwa, iramarusti chikat metrorakïnwa. Chika taypinkki ukasti alayarux niya pä metronïnwa, iramarusti chikat metronirakïnwa. ¹⁵ Amstäxankki ukasti, kawkhantix wilañcha luqtäwinakax nakhantayatäkän uka chiqax alayarux pä metronïnwa. Amsta tuqir uñstat pusi waxranakanïnwa. ¹⁶ Altaran patxapasti taqi tuqitsa ukch’apurkamakïnwa, taqi tuqit suxta metronkamänwa. ¹⁷ Taypinkir pirqasti taqi tuqit paqallqu metroni ukch’apurkamarakïnwa. Uka altarar makhatañapasti inti jalsu tuqi uñtatänwa. ¹⁸ Ukatsti Tatitux sarakituwa: “Uka altar luraskani ukapachasti, akanakaw phuqhasiñapa: Altarxarusti mä uywa nakhantayapxäta, nakt’at luqtäwïkaspas ukhama, ukatsti wilampiw uka altarxa ch’allakipapxäta. ¹⁹ Sadoc chachat saraqir levita sacerdotenakarusti, khitinakatix nayar luqtiri jak’achasiniñapäki ukanakarux, mä urqu vaca churapxäta, jucha luratanakat nayar mä wilañcha luqtaniñapataki. Naya, Tatituw uk arsta. ²⁰ Ukatsti uka altarankir pusi waxranakaru, patxa pusi esquinaparu, thiyanakaparu taqi ukanakaruw mä juk’a wilampi warxatäta. Ukhamat uka altarxa q’uma tukuyäta. ²¹ Ukatsti jucha luratat luqta katuyañ vaca qallu katusinsti, Tatitun utap anqäxan nakhantayäta, kawkhatix ukanakatak wakichatäki uka chiqaru. ²² Qhipürusti, jucha luratanakat mä k’umar cabrito luqtarakïta, sacerdotenakasti kunjämtix vaca qallu luqtañatakix altar q’umachapkän uka kipkarak q’umachapxani. ²³ Taqi uka q’umachäwinak tukuyasinsti, mä urqu vacampi, mä urqu ovejampi katurakïta, ukanakasti jan kuna kamacht’atäñapawa, ²⁴ ukatsti ukanak nayaruw taqpach luqtitäta. Sacerdotenakaw ukarux jayumpi willikipt’apxani, ukatsti naya, Tatitur luqtasaw nakhantayapxani. ²⁵ Paqallqu urunakaw jucha luratanakat mä cabritompi, mä urqu vaca qallumpi, mä urqu ovejampi wilañcha luqtäta, uka uywanakasti jan kuna kamacht’atäñapawa. ²⁶ Ukhamarakiw sapüru, paqallqu urunakana, sacerdotenakax uka altar q’umachapxani, ukhamat Tatitur luqtatäñapataki. ²⁷ Paqallqu uruw ukham lurapxani, ukat kimsaqallqüri urut nayraqatarusti nakt’at luqtäwinak katuyaña, sumankañ wilañchanak luqtañ qalltapxani. Ukapachaw nayax taqi chuymampi uka wilañcha luqtatanakam katuqapxarakïma. Naya, Tatituw uk arsta” sasa.

¹ Uka jaqisti wasitat Tatitun utapar mantañawja anqa punkur irpitu, ukasti inti jalsu tuqi uñtatänwa, ukampis jist’antatarakïnwa. ² Ukan Tatitux nayar situ: “Aka mantañax jist’antatapunïniwa, janirakiw jist’aratäñapäkiti. Janiw khitis uka chiqa mantañapäkiti, uka chiqa Israelan Tatitu Diosapan mantatap layku. Uka punkux jist’antatapunïniwa. ³ Marka apnaqir jilïrikiw uka chiqa mantani, Tatitun nayraqatapan qullan manq’a manq’añataki. Jupax mantañawja punku chiqaw mantani, uka chiqaraki mistunxani” sasa. ⁴ Ukatsti uka jaqix amsta tuqinkir mantañäki uksaruw irpitu, Tatitun utap uñkatasiru. Ukansti Tatitun k’ajkir qhanapan templor phuqhantatap uñjta, ukat p’iqixa uraqir puriñkamaw alt’asta. ⁵ Ukat Tatitux sarakitu: “Jumasti Ezequiel, jichhax wal wali uñatatam, wal ist’arakim taqi kuntix Tatitun utapan kamachinakapa, saranakap tuqit siskäm ukanaka. Ukatsti wal amuyarakim khitinakas Tatitun utapar mantapxaspa mistunipxaspa ukanaka. ⁶ “Uka nayar saykatir Israel markarusti sarakim: ‘Tatitux akham siwa: Israel marka, axtaskañ luräwinakamax akkhakamakïpan. ⁷ Jumanakax utaxar yaqha markanakankir jucharar jaqinak irpantasaw nayan utax takisipxtaxa; amuyunakapansa, janchinakapansa jan nayampi arust’äwi chimpuxa apapki uka jaqinakaru; wilañcha luqtat uywanakan lik’inakapa, wilanakap nayaru luqtasaw nayan utax takisipxtaxa, nayampi lurata arust’äwsti axtaskañ luräwinak lurasaw takisipxaraktaxa. ⁸ Janirakiw uka qullan luräwinakaxsa phuqhapktati, jan ukasti, yaqha markankir jucharar jaqinakaruw ukanak lurapxañapatak katuyapxtaxa.’ ⁹ “Ukatpï naya Tatitux sistxa: Janiw khiti yaqha markankir jaqis nayan utaxarux mantkaniti, khitinakatix amtäwipansa janchipansa nayampi arust’äwi unañcha jan apapki ukanakaxa, israelitanak taypin jakirinakat khiti yaqha markankir jaqinakas mantkaniti. ¹⁰ Sacerdotenakar yanapiri levitanakasti, khitinakatix nayat jayarst’awayapxi, kunapachatix Israel markax nayan thakhixat saranukkäna, yaqha diosanakar yupaychas apanukkitäna ukanakasti, juchanakapat mutupxañapäniwa. ¹¹ Jupanakasti utaxan punkunakap uñjiripäpxaniwa, ukhamarak utaxan yaqha luräwinak lurapxarakini; jupanakaw wilañcha luqtañatak jaqinakan apanita uywanak jiwarayapxani; ukhamarus jaqinakar yanapt’añatakix jank’akïpxañaparakiwa. ¹² Jupanakaw sacerdotenakjam israelitanakarux yaqha diosanakar yupaychayas jucha lurañar puriyapxäna. Ukatpï jichhax taqi uka juchanakapat mutuyatäpxanixa. Naya, Tatituw uk arsta. ¹³ Janiw jupanakax luqtäwinak katuyañatak nayaru jak’achasipkitaniti, janirakiw nayan qullana, jan ukax qullanan qullanap yänakaxarus jak’achaskxapxaspati. Jichhax jupanakax taqi jan wali jucha luratanakapat p’inqachataw uñjasipxani. ¹⁴ Jupanakarusti kuna juk’a lurañanakatix utaxan utjki ukanak lurañapatakikiw uskxarakï. ¹⁵ “Sadoc sata jaqin wawanakapäki uka levita sacerdotenaka, israelita jaqinakax nayan thakhixat maysar saranukupkän ukapacha utaxan luqtasipkakïna ukanakasti, jupanakax nayar luqtañataki jak’achasinisipkaniwa, ukhamat lik’inakampi, wilanakampi wilañcha nayar luqtapxañapataki. Naya, Tatituw uk arsta. ¹⁶ Jupanakakiw nayan utaxar mantapxani, altaraxar jak’achasisasti nayaruw luqtapxarakitani. ¹⁷ Manqhankir uta anqäx punkup chiqa mantapkani ukapachasti, linot lurat suma isimpi isthapitäpxañapawa. Manqhankir uta anqäxan luqtapkani, jan ukax pachpa utaxansa luqtapkani ukkhasti, janiw t’awrat lurat isimpi uchasipkaniti. ¹⁸ P’iqirusti linot lurat mä ch’uqasiñampiw ch’uqt’asipxani, linot lurat calzoncillonak uskusipxarakini, ukatsti jikhanirux janirakiw kunampis wak’antasipxañapäkiti, ukhamat jan jump’iskañataki. ¹⁹ Kunapachatix uta anqäxaru markankirinakampi jikisiñatak mistunipkani ukkhasti, janïr misttankasinxa, Tatitur luqtañataki uchasipkäna uka isinakxa apsusipxañapäniwa, ukatsti Tatitun utapankir mä utaruw jaytawayxapxani, misttaniñatakisti yaqha isimpiw isthapisxapxani. Ukhamat uka qullan isin jan yaqha jaqinakampi jikthaptañapataki. ²⁰ “Sacerdotenakasti ñik’utanakap mururt’asipxaniwa, ukampis janiw q’al q’ararasipxañapäkiti. ²¹ Manqhankir uta anqäxar mantañatakisti janipuniw kawkïr sacerdotes vino umañapäkiti. ²² Janirakiw mä ijma warmimpisa, chachampi jaljtat warmimpisa jaqichasiñapäkiti, jan ukasti Israelankir chacha jan uñt’ir tawaqumpiw jaqichasiñapa, jan ukax yaqha sacerdoten ijmapampisa. ²³ “Sacerdotenakasti markaxarux kunatix qullanäki kunatix jan qullanäki ukanakxata, ukhamaraki kunatix q’umäki, kunatix jan q’umäki ukanakxat yatichapxañapawa. ²⁴ Ch’axwanakansti jupanakaw taripirit sayt’apxani, ch’axwañanaksti nayan kamachinakaxarjamaw uñjapxani. Phunchhäwinak tuqitsti, taqi kamachinakaxa, yatichäwinakax phuqhapxani, nayan samarañ sábado urunakaxsti qullan urunakäkaspas ukham wali axsart’añampi uñjapxani. ²⁵ “Mä jiwat jaqin janchipsti janipuniw llamkt’apkaniti jan q’añuchasiskañ layku, uka jiwatatix pachpa awkipäspa, taykapäspa, yuqapäspa, phuchhapäspa, jilapäspa jan ukax, jan chachani kullakapäspa ukapachakiw llamkt’apxaspa. ²⁶ Q’añuchata uñjasipxaspa ukkhasti, wakisiw q’umachasipxañapa, ukatsti paqallqu uru suyapxañaparaki. ²⁷ Kunapachatix Tatitun utapan manqhankir uta anqäxapar luräwinakapampi phuqhañatak wasitat mantxapxani ukkhasti, jucha luratanakapat wilañcha luqta katuyapxani. Naya, Tatituw uk arsurakta. ²⁸ “Sacerdotenakatakix naya sapakiw uraqi churiripäyä. Jupanakarusti janirakiw kuna uraqis Israel markan churaskaniti. Nayätwa jupanakatakix taqi kunapasa. ²⁹ Kuna granonaktix israelitanakax nayar luqtapkitu ukat manq’apxani, kawkïr uywanaktix jucha luratanakat luqtapkitu uka uywanakan aychanakapat manq’apxarakini. Uka kipkaraki, taqi kuntix israelitanakax nayar luqtapkitani ukanakasti jupanakatakïniwa. ³⁰ Sacerdotenakasti taqi achunakata, nayrïr achunakäki, taqi luqtäwinakat sumäki ukanak katuqapxani. Jumanakax t’ant’a lurasiñatak masa wakichasipkät ukkhasti, sumäki uk jupanakarux churapxäta. Ukapachakiw nayan suma waxt’asiñanakaxax utanakaman utjani. ³¹ Sacerdotenakasti janipuniw jupapacha jiwat jamach’inaksa, uywanaksa manq’apkaniti, kawkïr uywanakatix monte animalanakan jiwayat uñjasipki ukanakan aychapsa janirakiw manq’apkaniti.

¹ “Sapaqat ayllur uraqinak churañatak lakintapkät ukkhasti, mä uraqi jilt’ayapxäta, ukasti sayt’urux pä tupu chikanïñapawa, iramarusti pä tupuraki, uka uraqisti Tatitutak satäniwa. Taqi uka uraqisti qullan uraqirakïniwa. ² Uka uraqit Tatitun utap utachañatakix jilt’ayasini, ukasti pusi tuqir pä pataka phisqa tunkani metronïñapawa, uka uraqi muytarusti ch’usa uraqikiw puchuyasini, iranaru pä tunka phisqani metronïñapawa. ³ Tatitutak yaqhachat uraqinsti, mä t’aqa uraqirakiw chimpt’atäni, ukasti sayt’urux pä tupu chikanïniwa, iramarusti mä tupunirakïniwa, uka uraqisti aski qullanapunïniwa; Tatitun utapax uka uraqinkaniwa. ⁴ Uka uraqisti Tatitun utapan luqtirinaka, Tatitur luqtañatak jak’achasipki uka sacerdotenakatakïniwa. Uka uraqin jupanakax utachasipxani. Uka uraqisti qullanäniwa, Tatitun utapatak yaqhachatarakïniwa. ⁵ Ukhamarus yaqha uraqiw utjarakini, ukasti sayt’urux pä tupu chikanïniwa, iramarusti mä tupuniraki, uka uraqisti Tatitun utapan yanapasiri levitanakatakïniwa, ukhamat kawkhan jakasiñasa jupanakataki utjañapataki. ⁶ Marka lurañatakisti yaqha uraqiw yaqhachasini, ukasti sayt’urux pä tupu chikanïniwa, iramarusti chika tupurakïniwa, uka uraqisti qullan uraqi jak’ankaniwa, taqpach Israel markan uraqiparakïniwa. ⁷ “Marka apnaqiritakisti uraqix yaqhachatarakïniwa. Mayax inti jalsu tuqinkaniwa, mayasti inti jalanta tuqinkarakiniwa, qullan uraqit purapäxana, marka lurañatak yaqhachata uraqi jak’ana. Inti jalsu tuqita inti jalanta tuqikamasti, qawqch’äkitix ayllunakar churata uraqix ukch’arakïniwa. ⁸ Uka uraqisti Israel marka apnaqiritakïniwa; ukhamat markaxankirinakaru jan khitirus uraqip aparaskañapataki. Israelan sapa maya ayllunakapax uraqinïniwa. ⁹ “Tatitux akham siwa: ¡Israel marka apnaqir jilïrinaka, ukkhakamaki! ¡Jan juk’ampi markaxar t’aqhisiykxapxamti, janirak inakis irnaqayaskxapxamti! ¡Taqi kunsa askiru, chiqapar lurapxam! ¡Jan juk’ampi markaxat uraqinakap lunthatkxapxamti! Naya, Tatituw uk mayipxsma. ¹⁰ “Balanzanakamsa, tupunakamsa phuqhatpun apnaqapxam. ¹¹ Granonak tupuñatakisa, umanak tupuñatakis mayakïñapawa. Pä pataka pä tunkan litroni tupuw taqi kunatak apnaqasiñapa, ukasti tunkaru jan ukax patakaru jaljatarakïspawa. ¹² “Jathinak tupt’añatakisti, phisqa kiloni tupuw apnaqasini, ukasti phisqa tunkaru, jan ukax waranqaru jaljatarakïspawa. ¹³ “Waxt’anakat imapkäta ukasti akhamäniwa: Trigo achu apthapitanakamata, cebada achu apthapitanakamatsa, suxta tunkaruw jaljapxäta, jaljasinsti waxt’äwitakix ukanakat maya luqtapxarakïta. ¹⁴ Ukhamaraki, jikxatapkäta uka aceitsti patakaruw jaljapxäta, jaljasinsti waxt’äwitakix ukanakat maya luqtapxarakïta. ¹⁵ Ovejanakatsti sapa pä patakat maya apaqapxäta, uka ovejasti suma lik’ïñapawa. Ukasti granonakamp chika waxt’a luqtañatakïniwa, nakt’at waxt’äwitaki, sumankthapiñ wilañcha luqtañatakirakïniwa, jucha luratat pampachatäñataki churaski uka. Naya, Tatituw uk sarakta. ¹⁶ “Taqiniw aka markanxa uka waxt’anak Israel markan apnaqiripar churapxam satäpxi, ¹⁷ marka apnaqir jilïriw wilañcha luqtañatak uka uywanak churani, ukhamarak granonakata, vinotsa qawqhatix wakiski waxt’a churañatakix uk churani, wawa phaxsix uñstankani ukapacha, samarañ sábado urunakana, Israelan taqi phunchhäwi urunakapan churani. Jupaw jucha luratanakatsa wilañchanak luqtani, granonakat waxt’äwinaka, nakt’ayat luqtäwinaka, sumankthapiñ wilañchanak luqtarakini, ukhamat Israel markan juchanakapan pampachatäñapataki. ¹⁸ Tatitux akham siwa: “Nayrïr phaxsina, qallta urusti, jumanakax mä jan kuna kamacht’at urqu vaca wilañchat luqtapxarakïta, ukhamat Tatitun utap q’umachañataki. ¹⁹ Sacerdotew uka uywan wilapat mä juk’a aptani, jucha luratat wilañcha luqtatäki uka uywata, ukatsti uka wilampix Tatitun utapan punkunakap jawintani, altaran pusi tuqiparusa, ukhamarak manqhankir uta anqäx punkunakaparusa. ²⁰ Uka pachparak lurasini, uka phaxsin paqallqu uru saraqataru, maynitix jan amuyaskasin kuna juchsa lurchi ukatakixa. Ukhamat Tatitun utapax q’umäxarakini. ²¹ Nayrïr phaxsita, tunka pusin uru saraqatarusti, jumanakax Pascua uru uruyañ qalltapxäta, paqallqu urunakaw jan levaduran t’ant’a manq’apxarakïta. ²² Uka urusti marka apnaqirix, juchanakapata ukhamaraki taqi jaqinakan juchanakapatsa, mä urqu vaca wilañcha luqtani, ²³ paqallqu uru kusisiñ urunakansti, sapüruw mä urqu vacampi, mä urqu ovejampi jan kuna kamacht’at uywanak Tatitutak nakt’ayas wilañcha luqtani. Ukhamarus sapürurakiw jucha luratanakat mä cabrito wilañcha luqtani. ²⁴ Sapa maya urqu vacatxa, sapa maya urqu ovejatsa, granonakat pä tunka kilo, aceitet kimsa litro chikatani waxt’ampi yapxatasirakini. ²⁵ “Paqallqür phaxsina, tunka phisqan uru saraqataruw Chhujllanaka uruyañ urux lurasini. Uka paqallqu uru kusisiñ urunakansti, marka apnaqirix jucha luratanakat pachpa waxt’anak luqtani, nayrïr luqtäwin qawqha uywanaktix Tatitur wilañcha luqtkäna, granonakatsa, aceitetsa qawqhtix churkän ukkharakik churani.

¹ Tatitux akham siwa: “Manqhankir uta anqäxa, inti jalsu tuqinkir punkusti, irnaqaña suxta urunakanxa jist’antatapunïniwa, uka punkusti samaraña sábado urumpi, wawa phaxsix uñstankani uka urumpikiw jist’arasini. ² Marka apnaqiristi ukankir utarux uta anqäxankir tuqit mantanini, ukatsti punku mantañawjaruw sayt’asini. Ukchañkamasti, sacerdotenakax marka apnaqirin churata uywanak nakt’ayapxani, sumankthapiñataki wilañcha luqtapxarakini, marka apnaqiristi punku jak’aruw alt’asini, parapampi uraqir puriñkama Tatitur yupaychasa, ukat mistuwayxarakini. Uka punkusti jayp’thapiñkamax janiw jist’antaskaniti. ³ Sábado urunakasti, wawa phaxsisa uñstankani uka urunakasa, jaqinakax uka punku nayräxan Tatitur yupaychapxani. ⁴ Kawkïr uywanaktix marka apnaqirix sábado urun Tatitur wilañcha luqtkani ukanakasti, marani suxta urqu ovejanakampi, mä jach’a urqu ovejampïñapawa, uka uywanakasti jan kuna kamacht’atäñapawa. ⁵ Sapa urqu ovejatsti pä tunka kilo grano luqtarakini, ukampis urqu qallu ovejanakatsti qawqhatix utjki ukkhakiraki. Sapa pä tunka kilo granonakatsti kimsa litro chikatani aceite luqtarakini. ⁶ Machaq phaxsix uñstkani uka urusti mä urqu vaca luqtani, suxta urqu qallu ovejanakampi, mä jach’a urqu ovejampi, taqi ukanakasti jan kuna kamacht’atäñapawa. ⁷ Sapa urqu vacanakatsti pä tunka kilo grano luqtani, uka kipkarak sapa maya urqu ovejanakatsa, urqu qallu ovejanakatsti qawqhatix utjki ukkhakiraki. Sapa pä tunka kilo granonakatsti, kimsa litro chikatani aceite luqtarakini. ⁸ “Marka apnaqirix mantkani ukapachasti, mantañawjan utjir uta punku chiqaw mantani, uka punku chiqarakiw mistuwayxani. ⁹ Ukatsti markan phunchhäwi urunakapan markankir jaqinakax Tatitur yupaychir mantanipkani ukkhasti, akham lurapxani: Amsta tuqinkir punkunjam mantanirinakasti, aynach tuqinkir punku chiqaw mistuwayxapxani, aynach tuqinkir punkunjam mantanirinakasti amsta punku chiqaw mistuwayxapxarakini. Janipuniw mantanipki uka punkunjam mistupkaniti, jan ukasti uka uñkatas punku chiqaw mistuwayxapxani. ¹⁰ Marka apnaqiristi markampi chikaw mantani, uka chikarakiw mistuwayxani. ¹¹ Taqi phunchhäwi urunakansti sapa urqu vacata, sapa urqu ovejatsa pä tunka kilo grano luqtasini; qallu ovejanakatsti qawqhatix utjki ukkhakirakiw luqtasini. Sapa pä tunka kilo granotsti kimsa litro chikatani aceite luqtasirakini. ¹² “Kunapachatix marka apnaqirix chuymapatjama Tatitur mä waxt’a churani, ukax q’ala nakhantayañataki, jan ukax sumankthapiñatakïni ukkhasti, inti jalsu tuqinkir punkunjam uka wilañchanak luqtañatakix mantanini, kunjämatix samarañ sábado urunakan luqtaski ukhama. Jupan mistuwayxatapatsti punkux jist’antasxaniwa. ¹³ “Sapa willjtarakiw jan kuna kamacht’at mä marani urqu oveja Tatitutak nakt’ayat wilañcha luqtapxani. ¹⁴ Ukhamaraki, Tatitur sapärmanthi luqtasini: paqallqu kilo granonakampi, mä litro aceitempi, ukasti jak’uruw warxatasini. Aka luräwisti wiñayatakipunïniwa. ¹⁵ Oveja nakhantata wilañcha luqtäwimpi, grano waxt’äwimpi, aceite waxt’äwimpisa, willjtanakapuniw luqtatäñaparaki. ¹⁶ Tatitusti akham siwa: “Marka apnaqiritix uraqipata mayni wawapar mä t’aqa uraqi churani ukaxa, wawapankapuniniwa. ¹⁷ Ukampis marka apnaqiritix uraqipata mä t’aqa uraqi mayni uywataparu churani ukaxa, uka uraqix qhispiñ maran puriniñapkamakiw jupankani, uka qhipatsti wasitat marka apnaqirir kuttayatäxani, ukatsti marka apnaqirin wawanakapar waxt’atäxaniwa. ¹⁸ Marka apnaqiristi janiw khititsa uraqip aparkaspati. Kuntix wawanakapar tuti waxt’askani uksti pachpa uraqipat churasiskani; ukhamat janiw khitis jan uraqinix uñjaskaniti, janirakiw markaxas yaqha tuqinakar saratatkaniti” sasa. ¹⁹ Ukatsti uka jaqix punku jak’an utjkän uka mantañanjam irpitu, amsta tuqinkir utanakaru, uka utanakasti sacerdotenakatak yaqhachatänwa. Qhipäx tuqit inti jalanta tuqir uñacht’ayasasti, ²⁰ sarakituwa: “Aka chiqan sacerdotenakax jucha luratanakat luqtatäki uka uywanakan aychanakap wallaqiyapxañapa, granonakat luqtat waxt’anaksa qhathiyapxañapa. Ukhamat jupanakax ukanak uta anqäxar jan apsupkaniti, janirakiw jaqinakas kunatix qullanäki uka yänak llamkt’apkaniti” sasa. ²¹ Ukatsti uta anqäx tuqiruw irpsuwayitu, ukansti pusi thiyanakap uñacht’ayarakitu. Uka pusi thiyanakat sapa maya chiqansti mä jisk’a uta anqäxanak uñjarakta. Taqi ukanakasti mä kipkakïnwa, maysarux pä tunka metroni, maysarusti tunka phisqani metroniraki; ²³ uka chiqasti qala pirqampi muytatänwa, uka pirqa k’uchunakansti qhirinakaw utjarakïna. ²⁴ Ukat nayarux akham sarakitu: “Tatitun utapan luqtirinakax aka qhirinakan wilañcha luqtat uywanakan aychanakap qhathiyapxani, kawkïrinaktix jaqinakax Tatitur luqtapki uka uywanakan aychanakapa” sasa.

¹ Uka jaqisti uka qhipat Tatitun utapar mantañawjaruw wasitat irpitu. Ukapachaw nayax uñjarakta punku manqhat uma jalsusinkiri, uka umasti inti jalsu tuqiruw jalaskäna, kawksarutix Tatitun utapax uñtatäkän uksaru. Uka umasti Tatitun utap kupïxap jalaqaskäna, altarat aynach tuqiru. ² Ukatsti Tatitun utapat amstäx punku chiqanjam irpsurakitu, anqäx tuqi muytayanisasti, inti jalsu tuqit mantaniñäkis ukkharuw irpitu. Ukansti aynach punkut mantaniñäkis ukat uma jalsuniskir uñjarakta. ³ Uka jaqisti tupt’añ wiska apt’ataw inti jalsu tuqir mistuwayi, ukansti phisqa pataka metronak tupt’araki, nayarusti uka jalir uma chiqanjam irpkatitu; umasti kayu muqunakkamaw makhatitu. ⁴ Ukatsti yaqha phisqa patak metronak tupt’araki, ukatsti uka jalaskir umanjam wasitat irpkatitu, ukansti umax qunqurkamaw makhatxitu. Yaqha phisqa patak metronak tupt’aniraki, ukatsti uka umanjam wasitat irpkatitu; jichha mänxa uka umanakax cinturkamaw purxarakitu. ⁵ Yaqha phisqa patak metronakampi tupt’askakiwa, uka jalir umasti mä jach’a jan makhatkay jawiraw tukxäna, umanakapan waljätapatsti, tawumpi makhatañjamakïnwa. ⁶ Ukat sarakitu: “Jichhax wal amuyam kuntix uñjktas uka” sasa. Ukatsti jawir thiyaruw wasitat kuttayanitu, ⁷ uka jawir thiyanakansti walja quqanak uñjta. ⁸ Ukat sarakitu: “Aka jawirax inti jalsu tuqiruw sari, Jordán jawirar puriñkama, ukatsti Mar Muerto sat jach’a qutaruw mantxani. Uka qutar purkani ukkhasti, uka qutan umanakapax muxsa umaruw tukxani. ⁹ Kawki chiqansa, kawkharutix aka umanakax purkani ukansti, kunayman walja animalanakampi walja chawllanakampiw jakasipxani. Aka jawiran umanakapasti k’allk’u umanakxa suma muxsa umaruw tukuyxani, ukatsti kunayman chawllanakaw utjarakini. ¹⁰ En-gadi chiqat qalltasina En-eglaim chiqakamaw chawlla katurinakax utjani, ukan qänanakapsa wañacht’asipxani. Ukansti kunjämatix Mediterráneo jach’a qutan kunayman walja chawllanakax utjki ukhamarakiw utjani. ¹¹ Ukampis juqhu chiqanakana, ñiq’inakansa janiw suma muxsa umax utjkaniti; jan ukasti, k’ara umakiw utjani, ukasti jayu apsuñatakikiw askirakïni. ¹² Uka jawir thiyanakansti purapkatan muxsa achunak churir kunayman quqanakaw utjani. Uka quqanakan laphinakapasti janipuniw willirtkaniti, jan samart’asaw uka quqanakax achurakini. Sapa phaxsiw achunak churani, Tatitun utapat misturi umampi qarpatäpxatap layku. Uka achunakasti manq’añatakïniwa, laphinakapasti qullt’asiñatakirakïniwa. ¹³ “Naya, Tatituw akham sista: Israelan tunka payan ayllunakapax tuti katuqkani uka uraqin qurpanakapax akhamäniwa. (Josearusti pä ukkhaw wakt’arakini). ¹⁴ Nayasti jumanakan nayra awkinakamaruw aka uraqi churañatak juramentompi arsüyäta. Jichhax taqinis mä ukch’akamak jaljasipxam. Aka uraqisti jumanakan uraqimäniwa. ¹⁵ “Amsta tuqinkir qurpasti, Mediterráneo sat jach’a qutat qalltasina, Hetlón, Sedad, ¹⁶ Berotá, Sibraim sata markanak chiqa sarakipani, uka markanakasti Damasco, Hamat ukan jikxatasi, ukkhatsti Hazar-haticón sata chiqakama, ukasti Haurán sata uraqimpiw qurpasiraki. ¹⁷ Ukhamaw amsta tuqinkir qurpax Mediterráneo sata jach’a qutat qalltasina, Hazar-enán sata ukakam purini, amsta tuqirusti Damasco, Hamat uraqinakaw qhiparani. ¹⁸ “Inti jalsu tuqitsti, Haurán, Damasco sata uka markanakat qurpax sartanini, Tamar sata markakamaw purini, ukasti Mar Muerto sat quta jak’ankiwa, Galaad sata uka uraqimpi, Israel uraqimpi qurpapsti, Jordán jawiraw jaljarakini. ¹⁹ “Aynach tuqinkir qurpasti Tamar sata markat qalltani, Meribá-cadés sata uka suma uraqi chiqa sarakipasa, Egipto jawiranjama, Mediterráneo jach’a qutaru puriñkama. ²⁰ “Inti jalanta tuqitsti qurpax Mediterráneo jach’a qutatäniwa, Egipto qurpata sartasin, Hamat markar mantaña uñkatasinkki uka jach’a quta lakar puriñkama. ²¹ “Uka uraqinakat Israelan tunka payan ayllunakaparux lakintatäni. ²² Uka uraqisti jumanakaru wakt’apktam uka tutiwa, ukhamaraki kawkïr jaqinakatix yaqha markanakat jutasin jumanak taypin jakapkani, wawanakanïpkarakini ukanakarus wakt’arakini. Jupanakarusti Israel uraqin yurirïpkaspas ukham uñjapxäta. Israel ayllunakar uraqi lakintapkäta ukkhasti, jupanakarux wakt’arakiniwa. ²³ Yaqha markat jutirinakarusti, kawkïr ayllunxay jakapxchini ukan uraqix jupanakaru wakt’arakini. Naya, Tatituw uk arsta.

¹ “Akapï Israelan ayllunakapan sutinakapaxa: Uraqix jupanakaruw lakintatäni, amsta tuqi qurpat qalltasa, Mediterráneo sat jach’a qutat qalltanki, ukatsti Hetlón, Hamat, Hazar-enán markanak chiqa sarakipki, Damasco, Hamat sata markanakan aynach tuqi uraqinaka; sapa aylluw mä uraqi katuqani inti jalsu tuqi qurpata, inti jalanta qurpakama, akhamarjama: Dan Aser Neftalí Manasés Efraín Rubén Judá ³⁵ Marka muyta pirqasti taqpachax sayt’urux llätunka waranqa metronïniwa, akat uksarusti uka markan sutipax: ‘Tatitun Utapa’ satäniwa.” ⁸ “Ukxarusti kawkïr uraqitix yaqhachatäki ukarak tupt’apxäta, uka uraqisti inti jalanta tuqita inti jalsu tuqikamaw purini. Uka uraqisti iramarux pä tupu chikatanïniwa, sayt’urusti kawkïr uraqinakatix inti jalsu tuqita, inti jalanta tuqikam tupt’askixa uka pachpa tupunïniwa. Tatitun utapax uka taypinkaniwa. ⁹ “Uka uraqita, Tatitutak yaqhachata t’aqa uraqisti sayt’urux pä tupu chikatanïniwa, iramarusti pä tupurakïniwa. ¹⁰ Uka uraqi taypinsti mä t’aqa uraqiw utjarakini sacerdotenakatak yaqhachat uraqi; uka uraqisti amsta tuqitsa aynach tuqitsa pä tupu chikatanïniwa, inti jalanta, inti jalsu tuqitsa mä tupurakïniwa. Tatitun utapax uka taypinkaniwa. ¹¹ Uka uraqisti, Tatituru katuyatäpki uka sacerdotenakatakïniwa, jupanakasti Sadoc chachan wawanakapawa, nayar taqi chuyma luqtirinaka, janirakiw mayni israelitanakjam nayar apanukusin yaqha thakhinakanjam sarnaqapkiti, kunjämatix levitanakax israelitanakampi chika sarapxäna ukhama. ¹² Ukatpï sacerdotenakax levitanakampi chika mä yaqha uraqinakanïpxanixa, Tatitutak sat yaqhachatäki uka taypina, uka uraqisti aski qullanapunïniwa. ¹³ Levitanakasti, sacerdotenakampi chika uraqinakanïpxaniwa, uka uraqisti sayt’urux pä tupu chikatanïniwa, iramarusti mä tupurakïniwa. Kawkïr uraqitix Tatitur luqtatäki ukasti sayt’urux pä tupu chikatanïniwa, iramarusti pä tupunirakïniwa. ¹⁴ Uka uraqisti markpachan taqi uraqinakat sipansa suma uraqipunïniwa. Uka uraqisti janipuniw aljaskaniti, kunampis turkatäkaniti, janirakiw yaqharus churatäkaniti, jan ukasti Tatitutak luqtatapunïniwa. ¹⁵ “Ukat jilt’ki ukasti kunatix sayt’urux pä tupu chikatanïki, iramarusti chikat tupükaraki uka uraqix janiw maya uraqjam qullanäkaniti. Ukan jaqinakax jakasipkaspawa, uywa awatisiñ chiqanakas ukankarakiniwa. Markasti uka uraqi taypinkarakiniwa, ¹⁶ uka markasti taqi tuqit pä waranqa pä pataka phisqa tunkani metronïniwa. ¹⁷ Uka marka thiyanakansti uywa awatisiñanakaw utjani, puspach tuqirusti iramarux pataka phisqa tunkani metronïniwa. ¹⁸ Uka marka thiyanakansti mä uraqiw jilt’atäski, uka uraqisti Tatitur luqtatäki uka uraqi thiyankiwa, inti jalsu tuqiru, inti jalanta tuqirusa sayt’urux mä tupunkamawa. Aka uraqisti yapuchañatakïniwa, ukan achur juyranakasti markankir jaqinakan manq’añapatakïniwa. ¹⁹ Markan irnaqirinakasti, israelitanakat kawkïr ayllunkirïpasaya, uka uraqxa yapuchasipxarakiniwa. ²⁰ Taqi uka yaqhachat uraqisti kunatix Tatitur luqtata satäki, kunatix markankkaraki uka uraqinakax pusi tuqit pä tupu chikatankamäniwa. ²¹ “Marka apnaqirirusti, Judá, Benjamín ayllunakan uraqip taypinkki uka uraqinakat wakt’ani; kawkïr uraqitix Tatitur katuyat uraqi jak’ankki, markan uraqip jak’ankki uka uraqinaka. Iramarusti uka uraqix pä tupu chikatanïniwa, ukasti inti jalsu tuqinkkis uka qurpakamaw purini, inti jalanta tuqirusti jach’a qutakamaw purirakini. Tatitutak satäki uka uraqix taypiruw qhiparani, Tatitun utapamp chika, levitanakar churatäki uka uraqimpi, markan uraqinakapampi. ²³ “Yaqha ayllunakan uraqinakapasti aynach tuqinkiwa. Sapa aylluw uraqinakap katuqani inti jalsu tuqinkir qurpata inti jalanta qurpakama, akhamarjama: Benjamín Simeón Isacar Zabulón Gad taqi ukanaka. ²⁸ “Gad sata uka uraqit aynacha tuqirusti, qurpax Tamar sata ukatpachäniwa, Meribá-cadés sata uka uraqi chiqa sarakipasa, Egipto jawiranjama, Mediterráneo sat jach’a qutar puriñkama. ²⁹ “Israelan ayllunakapax uka tuti uraqinak katuqapxani, jumanakasti ukham uka uraqinak jalanuqapxarakïta. Naya, Tatituw uk arsta. ³⁰ “Uka markasti mä pirqampi muytayatäniwa, uka pirqasti sapa pusi tuqipatpach pä waranqa pä pataka phisqa tunkan metronïniwa. Uka pirqanakansti sapa thiyanxa kimsa punkunakaw utjani, sapa maya punkusti Israelan ayllunakapan sutipanïniwa, akhamarjama: Amstäxankir punkunakax Rubén, Judá, Leví sutini punkunaka; inti jalsu tuqinkir punkunakasti: José, Benjamín, Dan sutini punkunaka; aynach tuqinkir punkunakasti: Simeón, Isacar, Zabulón sutini punkunaka; inti jalanta tuqinkir punkunakasti: Gad, Aser, Neftalí sutini punkunaka.