Akaka a Iyain a̱ Bulusu a kubana wa

Aza o Korintiya

Ukuna u katagarda ka nam pa

Bulusu u ɗanai akaka a nam pa koɓolo n o yoku a kubana wa aza o Kutoni a na i Korintiya. Korintiya likuci i ɗa i gbayin a̱ ka̱kina̱ ka mala. Uma a̱ ubuta̱ kakau o ci yongo ta̱ ɗe. Likuci ya i yaꞋan ta̱ kula a̱ ubuta̱ u kuyaꞋan ki ili i gbani-gbani. Agisana a ɗaɗa a̱Ꞌisa̱ o Oforodi, a̱ ubuta̱ u na ka̱ma̱li ka zuwai ashakanlai ali 1,000 n ulinga u le n adama a aza a na a kuyaꞋan kucikpa ku mayun ku nan lo. Bulusu u bana ta̱ ɗe ɗa u ka̱na̱i kucaꞋa ko ogbodo adama a na u ciya̱ ikebe i na u kuɓa̱na̱ ka̱ci ka̱ ni ɗa kpamu u doki u yaꞋin ulinga u kudana uma kadanshi ke Yesu. Aza o Kutoni n a̱bunda̱i o Korintiya i ta̱ n unambi, amma aza o yoku uciyi u le gusa̱ ba.

Punu a akaka a nam pa Bulusu u yaꞋin kuyotsongusu uteku u na vuza vu Yesu u kuyongo a̱ ubuta̱ u na uma i a kuyaꞋan ili i gbani-gbani n a̱bunda̱i. U danai aza o Kutoni o yongo m ma̱ta̱na̱ uteku u le ayin dem, ka̱ta̱ e pecuku ka̱ci ke le a ugboku kakau adama a na a yaꞋan vishili uteku u le ba. U yotsongushi kpamu u danai ka̱ta̱ uma a yaꞋan unushi u tsugbani ko kawuya ko yoku ba. U dansai hawun tsu na Ka̱shile ka cigai yolo i yaꞋan. Punu a akaka a kpamu, Bulusu u yaꞋan ta̱ kadanshi ku ucigi u mayun a uye u na u gaꞋin. U tuka̱i n kuyotsongusu ku singai adama a uteku u na a kuyaꞋan kucikpa. Ili yu uteku, u dansai hawun tsu na a̱ ɗengusa̱i Yesu n wuma, nannai ɗaɗa aza o Kutoni a̱ ni a̱ ciya̱i ulyaꞋi wa.

UlyaꞋi u na Kishi ka̱ ciya̱i a̱ ubuta̱ wu ukpa̱ u tuka̱ ta̱ aza o Kutoni n utsura a wuma u le. Mali mo kutono ili ya aduniyan ili i gbayin i ɗa. Katagarda ka nam pa ka dana tsu ta̱ ulyaꞋi u Kishi a̱ ubuta̱ wu ukpa̱ u laꞋa ta̱ mali ma aduniyan, nannai kpamu aza o Kutoni a gaꞋan ta̱ a iwan ili ya aduniyan ka̱ta̱ o tono Kishi mayin.

Ili i na yi punu udariki a katagarda ka nam pa

1. Ikya̱shi i Bulusu n kavasa (1:1-9)

2. Meɗevile mo kuɓolongu (1:10—4:21)

3. Atakaci a maciganai (5:1—7:40)

4. Kuneke Ka̱shile tsugbayin a na e neke a̱ma̱li (8:1—11:1)

5. Ili i kuɓa̱nka̱ kucikpa Ka̱shile n wuma wa aza o Kutoni (11:2—14:40)

6. UlyaꞋi u Kishi a̱ ubuta̱ wu ukpa̱ (15:1-58)

7. KuneꞋe adama a aza a unambi (16:1-4)

8. Tsu na Bulusu u foɓusoi nwalu n ni (16:5-12)

9. Ili i na i burai ni n ikya̱shi (16:13-24)

1

Kuɓa̱yuwa̱

1-2Mpa Bulusu n ɗanakai a̱Ꞌisa̱ a aza o Kutoni† o Korintiya akaka a nam pa. Mi ta̱ a̱ kusuku ikya̱shi i va̱, mpa n Sasatsani. Ka̱shile ke ɗeke mu ta̱ mo okpo vuzavusuki vi Yesu Kirisiti Kishi adama a na ta Ka̱shile ka cigai nannai.

Ka̱shile ke ɗeke ɗa̱ ta̱ adama a na yo okpo uma a ciɗa a̱ ni. U bonokoi ɗa̱ ciɗa a̱ ubuta̱ u Yesu Kishi. U yaꞋan ta̱ nannai kpamu adama a uma ra̱ka̱ a na i a kuyaꞋanka kula ku Vuzagbayin Yesu Kishi tsugbashi a̱ ubuta̱ kakau dem. Kishi Vuzagbayin vu tsu ɗa n vu le feu.

3YaꞋan Ka̱shile Dada vu tsu n Vuzagbayin Yesu Kishi e neke ɗa̱ kasingai m ma̱ta̱na̱.

Bulusu u yaꞋankai Ka̱shile ogodiya

4N ci yaꞋanka ta̱ Ka̱shile ka̱ va̱ ogodiya ayin tutu adama a kasingai ka na u yaꞋankai ɗa̱, a̱ɗa̱ na gogo na yo okpoi aza o kutono Yesu Kishi. 5Yo okpo ta̱ aza a̱ uciyi a uye kakau dem, koɓolo n kadanshi n kuyeve dem adama a na a̱ɗa̱ yi ta̱ vi te n a̱yi. 6Na va u yotsongu ta̱ a na ili i na n danai ɗa̱ adama a̱ ni mayun ɗa. 7Adama a nannai, yi isa ta̱ kuneꞋe kakau ra̱ka̱ ku na i cigai ku na Ayinviki a̱ Ka̱shile† e ci neke, a̱ɗa̱ a kuvana biꞋi Vuzagbayin Yesu Kishi a na wo bono. 8Wi ta̱ e kuneke ɗa̱ utsura ali a kubana a uteku adama a na Ka̱shile ke neke ɗa̱ unushi wi ili ba a kanna ka na Vuzagbayin Yesu Kishi u kubono kpamu. 9Mayun ɗa Ka̱shile ki ta̱ a kuyaꞋanka ɗa̱ ili i nam pa adama a na u ci yaꞋan ta̱ ili i na u danai wi ta̱ a kuyaꞋan. A̱yi ɗa u zagbai ɗa̱ yo okpo koɓolo m Maku ma̱ ni, Vuzagbayin vu tsu Yesu Kishi.

Uma e pecuki ka̱ci ke le ugboku kakau

10Uma a̱ va̱, n folono ɗa̱ ta̱ ra̱ka̱ i panakpanai adama o tsugono tsu Vuzagbayin vu tsu Yesu Kishi. Ka̱ta̱ i pecuku ka̱ci ka̱ ɗa̱ ugboku kakau ba, amma ɓolongi ekiye a̱ ɗa̱ a̱ ubuta̱ u te adama a na yo okpo n ka̱ɗu ke te n kusheshe ku te kpamu. 11Uma a̱ va̱, uma o yoku a na i a kpaꞋa ku Kulawi1:11 Kulawi vuka ɗa, amma a̱ uta̱ka̱ e keteshe ko uma a nan lo a aza a̱ ni a ɗa ko agbashi a ɗa a na i o kuyongo punu a kpaꞋa ku ni ba. a dana mu ta̱ i yongo ta̱ a kanananai uteku u ɗa̱. 12A danai yaba dem vu ɗa̱ u dansai ili i ni kau. Vuza te u danai, “Mi ta̱ o kutono Bulusu.” Vuza yoku kpamu a kudana, “Mi ta̱ o kutono Apolosu.” Vuza yoku kpamu u danai, “Mi ta̱ o kutono Biturusu.” Vuza yoku kpamu u danai, “Mi ta̱ o kutono Kishi.”

13I ta̱ a kufuɗa e pece Kishi vuza na wi vuza te a ugboku kakau? A̱Ꞌa̱! Bulusu u kuwa̱ ta̱ adama a̱ ɗa̱ a maɗanga ma atakaci? Ko kenu! A yaꞋanka ɗa̱ ta̱ kusumbu ka akucina adama a na yo okpo mukumitoni m Bulusu? A̱Ꞌa̱! 14N cikpa ta̱ Ka̱shile n yaꞋanka ko vuza te vu ɗa̱ kusumbu ka akucina ba, sai Kirisibu koci n Gayu. 15Gogo na babu vuza na u kudana n yaꞋanka yi ta̱ kusumbu ka akucina n kula ku va̱. 16(Kai, n ciɓa ta̱ gogo na! N yaꞋanka ta̱ feu Istifanu n limata i ni kusumbu ka akucina, amma n doku n ciɓa ko n yaꞋanka ta̱ vuza yoku kpamu ba.) 17Kishi u suku mu n yaꞋanka uma kusumbu ka akucina ba. U suku mu ta̱ n dana uma Arabali a Singai a̱ ni. Ayin a na baci n danai Arabali a Singai a, mi a kuyaꞋan kadanshi n tsuzogu ba, adama a na n ciga utsura wu ukpa̱ u Kishi a maɗanga ma atakaci wo okpo gbani ba.

Kishi kaꞋa utsura n ugboji u Ka̱shile

18Ayin a na baci aza a na i a uye u na a̱ kuniꞋwa̱n a panai akaka a̱ ukpa̱ u Yesu Kishi, wi ta̱ o kokpo le ili yi izoshi. A ayin a na baci a̱tsu vu na Ka̱shile ki a kisa tsu panai a ɗa, wi ta̱ o kokpo tsu utsura u Ka̱shile. 19A ɗana ta̱ punu a Katagarda ka Ciɗa:

“Mi ta̱ a̱ kula̱nga̱sa̱ ugboji wa aza a na a ɗikai ka̱ci ke le i ta̱ n ugboji.

Mi ta̱ a kukpada kuyeve ka aza e kuyeve.”1:19 Ish. 29:14.

20Yi ɗa̱i ugaꞋin u na wi punu wa̱ a̱la̱nshi e kuyeve a aduniyan a nam pa, nu nlum n wila̱, n aza a kanananai ku ukuna? Ka̱shile ka zuwa le ta̱ ɗe ra̱ka̱ o okpoi ukuna u tsulau ɗa u zuwai ugboji u le wo okpoi wasasa. 21Ka̱shile n ugboji u ni u rece ta̱ ili ra̱ka̱ ciya̱ uma a aduniyan a nam pa a̱ kpa̱ɗa̱ kene yi, o tono baci ugboji u le. U kucikpa u zagbai kisa aza a na e nekei a̱ɗu e le n akaka a na tsu tuka̱i, a na o yotsoi ili i tsulau. 22Ayahuda a ci ciga ta̱ e ene ili i mereve ili i kuyotsongu an Ka̱shile ki a kuyaꞋan ulinga. Aza̱ka̱yimbi a ciga ta̱ a̱ ciya̱ ugboji. 23Adama a nannai, a̱tsu tsu dana baci Kishi u kuwa̱ ta̱ a maɗanga ma atakaci, ɗa Ayahuda a danai ili unushi i ɗa, ɗa Aza̱ka̱yimbi a danai na lo va ra̱ka̱ ukuna u tsulau u ɗa. 24Amma akaka a uma a na Ka̱shile ka zagbai a̱ ka̱tsuma̱ ka Ayahuda n Aza̱ka̱yimbi dem, a ɗa na: Kishi, a̱yi ɗa utsura u Ka̱shile n ugboji u Ka̱shile. 25Ko an Ka̱shile ka yaꞋin adanshi tsulau tsu ɗa yi, u laꞋa ta̱ yaba dem vu na u buwai ta na ugboji, ko a na wi adanshi wi n utsura ba, u laꞋa ta̱ yaba dem ta na utsura.

26Uma a̱ va̱, ciɓai tsu na yi ishi a ayin a na Ka̱shile ka zagbai ɗa̱. Uma a aduniyan a nam pa e sheshe a na a̱ɗa̱ n a̱bunda̱i yi n ugboji ba. A̱ɗa̱ na yi azagbagbaꞋin yi gbayin ba. Aza a na kpamu i umaci u mogono i gbayin ba. 27Ka̱shile ka kucikpai ka zagbai ili i na uma a aduniyan e yevei i ili i tsulau i ɗa, adama a na u neke aza a na a danai i ta̱ n ugboji wono. Ɗa u zagbai aza a na i babu utsura u ciya̱ u neke aza a na i n utsura wono. 28U zagbai ili i na uma a aduniyan o goyoi ɗa a danai i suɓa̱ ko i gaꞋan ba, ɗa u yaꞋin ulinga n ili i nan lo ya i na uma e sheshei i ɗa i laꞋi n kugaꞋan, ɗa u bonokoi i ɗa gbani. 29Ka̱shile ka yaꞋan ta̱ nannai adama a na ka̱ta̱ vuza u yaꞋan a̱ra̱ɗi e kelime ka̱ ni ba.

30Ka̱shile a̱yi ɗa u zuwai ɗa̱ i ɓolongi ka̱ci ka̱ ɗa̱ n Yesu Kishi. Ka̱shile ka zuwai Kishi wo okpo n ugboji adama a̱ tsu. Adama a̱ ni ɗa Ka̱shile ki isai tsu. Kishi u zuwai tsu tso okpoi ciɗa, ɗa u nekei ka̱ci ka̱ ni adama a na wu uta̱ka̱ tsu punu a̱ ubuta̱ wu unushi. 31Katagarda ka Ciɗa ka danai, “Vuza na baci u cigai kuyaꞋan a̱ra̱ɗi, u yaꞋan a ɗa koci n ili i na Vuzagbayin u yaꞋin.”

2

Kadanshi ku ukuna u Kishi n ukpa̱ u ni

1Uma a̱ va̱, ana n ta̱wa̱i n danai ɗa̱ akaka a̱ Ka̱shile, n yaꞋan ulinga n kadanshi ko tsuzogu ko ku ugboji ba. 2Ana mi koɓolo n a̱ɗa̱, n dana yaꞋan n cinukpa n ili ra̱ka̱, sai Yesu Kishi ali ukpa̱ u ni a maɗanga ma atakaci.† 3Ana n ta̱wa̱i wa̱ a̱ɗa̱, ikyamba i va̱ i kuwa̱ ta̱ ali e kujeꞋe adama o wovon. 4Ayin a na baci n yaꞋin kuyotsongu n kudana uma Arabali a Singai, n dansa ta̱ mejege. N dansa n ugboji ko n leꞋeshe uma ba. N ka̱sa̱kpa̱ ta̱ Ayinviki a̱ Ka̱shile o yotsongu utsura u ni. 5N yaꞋan ta̱ nannai adama a na i ciya̱ uneki u ka̱ɗu adama a utsura u Ka̱shile, amma adama a ugboji u vuma ba.

Ugboji u Ka̱shile

6Ana mi koɓolo n aza o Kutoni a na a kutsai, n ci yaꞋan ta̱ kadanshi n ugboji, amma n icuꞋu yu ugboji ya aduniyan i ɗa ba. IcuꞋu yu ugboji i nan lo i na aza o tsugono a aduniyan a cigai i ɗa ba, ele ɗa aza a na utsura u le u tsu na̱mgba̱ gbani. 7N ci yaꞋan ta̱ kadanshi ku ugboji u Ka̱shile u na wi usokongi, ka buwa usokongi ali n gogo na ba. Kafu aduniyan a̱ gita̱, Ka̱shile ko foɓuso ta̱ ugboji u nam pa adama a na u tuka̱ tsu n tsugbayin. 8Aza o tsugono a aduniyan a nam pa ko vuza te u yeve ba. Ishi baci e yeve, ishi a kuna Vuzagbayin vu na wi n tsugbayin a maɗanga ma atakaci ba. 9Amma Katagarda ka Ciɗa ka danai:

“Ili i na Ka̱shile ko foɓusokoi uma a na a cigai ni

i laꞋa ta̱ i na e enei n a̱shi e le,

ɗa kpamu i doki i laꞋi i na a panai n atsuvu e le.

Ka̱ta̱ biꞋi i ɗa i uwa a̱ɗu a uma ba!”

10Amma ci yeve ta̱ ili i nam pa adama a na Ayinviki a̱ Ka̱shile o yotsongu tsu ta̱ i ɗa ɗe ra̱ka̱. U la̱nsa̱ ta̱ ili ra̱ka̱, ali n kusheshe ku na ki usokongi daꞋin ku Ka̱shile. 11Avu ɗa koci vi yevei ili i na yi punu a̱ ka̱ɗu ka̱ nu, Ayinviki a̱ Ka̱shile a ɗa koci feu e yevei ili i na yi punu a̱ ka̱ɗu ka̱ Ka̱shile. 12Amma Ka̱shile ke neke tsu ta̱ Ayinviki a̱ a̱ ni. I ɗaɗa i zuwai ɗa ci sheshe uteku u na uma a aduniyan a nam pa e ci sheshe ba. I ɗa kpamu i zuwai ɗa tsu kuyeve ili i na Ka̱shile ke nekei tsu ba̱ri. 13Ana tsu danai ɗa̱ nahannai, ci yaꞋan ulinga n kadanshi ku ugboji u vuma ba. Ci ci yaꞋan ta̱ kadanshi ki ili i na Ayinviki a̱ Ka̱shile a danai tsu tsu dansa ayin a na baci tsu dansai hawun ili i mayun wa aza a na i n Ayinviki a̱ Ka̱shile. 14I ɗaɗa i zuwai vuza na wi n Ayinviki a̱ Ka̱shile ɗa koci u kufuɗa kuyeve ili yi una̱singai ya Ayinviki a̱ Ka̱shile. Vuza na baci wi n Ayinviki a̱ Ka̱shile ba, wi ta̱ e kusheshe ka̱ta̱ u dana una̱singai u nam pa ili i wasasa i ɗa. 15Vuza na baci wi n Ayinviki a̱ Ka̱shile, ɗa u fuɗai u la̱na̱i ili i nam pa, amma babu vuza na u kufuɗa wo kondo yi.

16Katagarda ka Ciɗa ka danai:

“Yayi u yevei ka̱ɗu ka Vuzavaguɗu?

Yayi u kufuɗa kuyaꞋanka yi kadanshi ko odoki?”2:16 Ish. 40:3.

Amma ci ta̱ a kufuɗa kuyeve ili i nam pa, adama a na ci ta̱ n ka̱ɗu ka̱ Kishi.

3

Agbashi a̱ Ka̱shile

1Uma a̱ va̱, ayin a na mi n a̱ɗa̱ n yaꞋan kadanshi n a̱ɗa̱ tsu na n cigai tsa aza a na e kutsai a̱ ubuta̱ u Kutoni ba. Kadanshi ka sai n yaꞋan adanshi a̱ɗa̱ aza a aduniyan a ɗa yi, ko nreɓu a̱ ubuta̱ u Kishi. 2N neke ɗa̱ tsuwaꞋa ba, adama a na i buwa ta̱ biꞋi a kapa mani. Ko n gogo na ka̱ta̱ i kutsa kulyaꞋa tsuwaꞋa ba, adama a na yi ta̱ o kuyongo tsu na uma a aduniyan i o kuyongo. 3Yi ta̱ e cisheꞋe uteku u ɗa̱ ɗa kpamu yi a kuyaꞋan vishili uteku u ɗa̱ feu. Na va u yotsongu an a̱ɗa̱ uma a aduniyan a ɗa yi ɗa yi kpamu o kutono uye wa aduniyan ba? 4Vuza ɗa̱ vi yoku u danai, “Mi ta̱ o kutono Bulusu.” Vuza yoku kpamu u danai, “Mi ta̱ o kutono Apolosu.” I dansa baci ili tsu nam pa, yi ta̱ a kuyaꞋan tsa aduniyan a nam pa.

5A̱yi Apolosu ili i yoku i ɗa wi? A̱Ꞌa̱! A̱yi Bulusu ili i yoku i ɗa wi? A̱Ꞌa̱! A̱tsu agbashi a̱ Ka̱shile a ɗa koci a na a̱ ɓa̱nka̱i ɗa̱ i neke a̱ɗu. Yaba dem vu tsu u yaꞋan ta̱ ulinga u na Vuzagbayin Yesu u zuwai tsu ci yaꞋan. 6N ca̱Ꞌi icuꞋu, ɗa Apolosu u tsungi i ɗa mini. Amma Ka̱shile kaꞋa ka zuwai i ɗa i gbonguroi.7Vuza na u yaꞋin vica̱Ꞌa̱ n vuza na u tsungi mini dem ele gbani ɗa i, amma Ka̱shile kaꞋa vuza vu usuɓi adama a na a̱yi u zuwai icuꞋu ya i gbonguroi. 8Ka̱ca̱Ꞌi n ka̱tsungi ka̱ mini dem vi le a ciga ta̱ ashina a singai. Ka̱shile ki ta̱ e kuneke yaba dem vi le katsupu adama a ulinga u na a yaꞋin. 9A̱tsu ci ta̱ ulinga koɓolo n Ka̱shile, a̱ɗa̱ ɗa kashina ka̱ Ka̱shile.

A̱ɗa̱ ɗa kpamu kumaꞋa ku na Ka̱shile ka maꞋi. 10N yaꞋan ta̱ ulinga u kamaꞋi ka na ki mayun adama a na Ka̱shile ka zuwa mu ta̱ n fuɗa ku ɗa. Mpa ɗa n varai kasaka ka, vuza yoku tamkpamu wi a kulyaꞋa kelime n kuyaꞋan kumaꞋa. Amma yaba dem vu ɗa̱ u zuka n uteku u na wi a kuyaꞋan kumaꞋa ka. 11KumaꞋa ku na tsu varai va Yesu Kishi† ɗa, babu kpamu vuza na u kuvara kumaꞋa ku yoku.

12Uma a yaꞋan baci kumaꞋa a̱ ubuta̱ u na a varai, aza o yoku i ta̱ a kuyaꞋan ulinga n azanariya, ko azurufa, ko atali a na i n ikebe. Aza o yoku i ta̱ a kuyaꞋan ulinga nu nɗanga ko mita̱ mi ijanu ko ciꞋiwa̱. 13Amma ayin o kukondo a na a kuyaꞋanka uma afada i ta̱ lo a̱ kuta̱wa̱ a kanna ku ukocishi, adama a na e ene ulinga u na kamaꞋi dem ka yaꞋin. Ulinga u yaba dem i ta̱ a kuzuwa u ɗa a akina ko u ɗa u kukula̱. 14KumaꞋa ka ku kula̱ baci ba, kamaꞋi ka ki ta̱ a̱ kuciya̱ katsupu. 15Amma kumaꞋa ka ku kula̱ baci, kamaꞋi ka ki ta̱ a kunamba ili ra̱ka̱. KamaꞋi ka ki ta̱ a̱ kuciya̱ wishi, amma wi ta̱ o kuyotso an vuza na u fa̱ta̱tsa̱i a akina.

16N yeve ta̱ i yeve ta̱ a̱ɗa̱ a̱Ꞌisa̱ a̱ Ka̱shile a ɗa yi, i yeve ta̱ kpamu Ayinviki a̱ Ka̱shile feu i ta̱ punu n a̱ɗa̱! 17Ka̱shile ki ta̱ a̱ kuniꞋwa̱nta̱ngu yaba dem vu na u fa̱da̱i a̱Ꞌisa̱ a̱ ni. Ili i na i zuwai i ɗaɗa, adama a na a̱Ꞌisa̱ a̱ Ka̱shile i ta̱ ciɗa, a̱ɗa̱ a̱ ka̱ci ka̱ ɗa̱ feu a̱Ꞌisa̱ a̱ ni a ɗa yi.

18Ka̱sa̱kpa̱i kudoro ka̱ci ka̱ ɗa̱. Aza o yoku a̱ ɗa̱ e ene ta̱ adanshi i ta̱ n ugboji a aduniyan a nam pa. Amma uma a nan lo sai o bonoko ka̱ci ke le alau a̱ ubuta̱ wi ili ya aduniyan, adama a na o okpo uma a na i n ugboji mayun. 19Ili i na aduniyan i a kinda an tsulau i ɗaɗa Ka̱shile ko bonokoi ili yu ugboji. Katagarda ka Ciɗa ka danai, “Ka̱shile ka tsu aza ta̱ aza a ugboji a ayin a na baci a yaꞋin ugboji u modoroko u le.” 20Ɗa kpamu u danai, “Vuzavaguɗu u yeve ta̱ ofoɓuso a na uma a ugboji a ci yaꞋan gbani ɗa a ɗa i.” 21Ka̱ta̱ vi yaꞋan a̱ra̱ɗi a ayin a na vi o kutono uma a gbagbaꞋin ba. Ili ra̱ka̱ i nu i ɗa: 22Bulusu, n Apolosu m Biturusu uma a̱ ɗa̱ a ɗa. Aduniyan ra̱ka̱ kpamu a̱ ɗa̱ a ɗa. Nannai kpamu wuma n ukpa̱ u ɗa̱ u ɗa. Ko gogo na ko ayin a na i lo a̱ kuta̱wa̱ a̱ ɗa̱ a ɗa. Mayun ili ra̱ka̱ i ɗa̱ i ɗa, 23a̱ɗa̱ kpamu aza a̱ Kishi a ɗa, Kishi kpamu vu Ka̱shile ɗa.

4

Ulinga u na azusuki a yaꞋin

1U gaꞋan ta uma a ɗika tsu a̱tsu agbashi e Kishi a ɗa, aza a na Ka̱shile ke nekei ili i mayun i na yi usokongi. 2Uma e neke baci agbashi ulinga a yaꞋan, i ta̱ a kuciga le a yaꞋan u ɗa n ka̱ɗu ke te. 3N tsu va̱, n keɓece ko a̱ɗa̱ i yaꞋanka mu afada ba, ko a̱ kunukafada a yaꞋanka mu afada. N yaꞋanka biꞋi ka̱ci ka̱ va̱ afada ba. 4N yeve ta̱ mi ta̱ n asuvu a singai, amma ili i nam pa i zuwa mu mo okpo ciɗa ba. Vuzagbayin ɗa vuza na u kuyaꞋanka mu afada. 5Ka̱ta̱ i yaꞋan afada babu ayin a yawa ba, vanai sai ayin a na Vuzagbayin u bonoi. Wi ta̱ a̱ kuta̱ka̱ ili i na yi usokongi a̱ ka̱yimbi gogo na e keteshe, ka̱ta̱ u palukpa ili yu usokongi i na uma i a mali a̱ a̱ɗu e le. Ka̱ta̱ ayin a nan lo Ka̱shile ka cikpa yaba dem tsu na u gaꞋin.

6Uma a̱ va̱, n zuwa ɗa̱ ta̱ yi indana Apolosu nu mpa tsa agisana a ili i na mi a kadanshi, adama a na a̱ɗa̱ feu i la̱na̱ ili i na ansa i a kudana, “Tonoi ili i na a ɗanai a Katagarda ka Ciɗa koci.” Ta lo ya cikpa vuza te i ka̱sa̱kpa̱ vuza te. 7A̱ɗa̱ ɗa tamkpamu anan ya? I dana ta̱ i laꞋa ta̱ aza o yoku a na i aza o Kutoni? Yi ɗa̱i yi n i ɗa i na Ka̱shile ka̱ kpa̱ɗa̱i kuneke ɗa̱? Ili i na yi n i ɗa ra̱ka̱ i Ka̱shile i ɗa baci, yi ɗa̱i i zuwai ɗa yi a̱ra̱ɗi adanshi a̱ɗa̱ ɗa i yaꞋin i ɗa ra̱ka̱ n ka̱ci ka̱ ɗa̱?

8I sheshe ta̱ yi ta̱ n ili ra̱ka̱ i na i cigai. I sheshe ta̱ yi ta̱ n uciyi. I sheshe ta̱ yo okpo ta̱ ngono, amma n a̱tsu ba. N ciga ta̱ yi ishi yo okpo ngono adama a na a̱tsu feu tso okpo ngono koɓolo n a̱ɗa̱. 9Me ene ta̱ adanshi Ka̱shile ka zuwa tsu ta̱ azusuki† tso okpo uma a na osoji e ci neke wono e keteshe,4:9 N ayin a cau, osoji a̱ ka̱na̱ baci uma a̱ ubuta̱ u kuvon, o tsu bonoko le ta̱ a kpaꞋa adama a na e neke le wono. Bulusu wi ta̱ a kugisangu ka̱ci ka̱ ni tsu uma a nam pa. tsa aza a na i ugbashi a kuvana kilukpa̱. Ci ta̱ tsu uma a na a tsu banka a̱ ubuta̱ u kuna e keteshe, ka̱ta̱ uma n alingata dem e ene le a̱ kukuwa̱.

10Uma a aduniyan a nam pa a dana ta̱ a̱tsu va alau a ɗa ci, adama a na ci ta̱ a kuyaꞋanka Kishi ulinga. Amma a̱ɗa̱, i sheshe ta̱ yi ta̱ n ugboji adama a na yi ta̱ o kutono Kishi, ashe ta na ba. I sheshe ta̱ ci n a̱ɗu a ugbami ba, a̱ɗa̱ i laꞋa tsu ta̱ a̱ɗu a ugbami, ashe ta na ba. I sheshe ta̱ uma i ta̱ e kuneke ɗa̱ tsugbayin, amma e neke tsu tsugbayin ba, ashe ta na ba. 11Ali n gogo na ci ta̱ a kupana kakuli n kambulu. Akashi a̱ tsu a na a karai a ɗa a buwai tsu koci. Uma e nekei tsu atakaci ka̱u. Ci m kpaꞋa ku ka̱ci ka̱ tsu ba. 12Tsu dakakai adama a na ci yaꞋan ulinga n ekiye a̱ tsu. Ayin a na baci uma a yaꞋankai tsu una̱, a̱tsu tamkpamu ci yaꞋanka le una̱singai. Uma e neke tsu baci atakaci, a̱tsu tsu lulukpa̱ ta̱ n a ɗa. 13Uma a dansa baci ili i gbani-gbani adama a̱ tsu, a̱tsu tsu dansa ta̱ ili i singai adama e le. Ali a̱ kuta̱wa̱ gogo na uma a ɗika tsu ta̱ an ka̱kiza̱ koɓolo kpamu n akama a tsuwaꞋa.

14N ɗana ili i nam pa adama a na n ciga ɗa̱ ta̱ i pana wono ba. N ciga ta̱ m ɓarangu ɗa̱ adama a na a̱ɗa̱ muku n va̱ n ɗa yi. 15Uma a̱kpa̱n kupa (10,000) i ta̱ a kufuɗa kupiꞋisaka ɗa̱ ukuna u Kishi, amma mpa ɗa esheku a̱ ɗa̱ koci. Yo okpo ta̱ muku n va̱ ana n danai ɗa̱ ukuna u Yesu Kishi. 16Adama a nannai n folono ɗa̱ ta̱, tonoi agisana a̱ va̱, ka̱ta̱ i yaꞋan tsu na mi a kuyaꞋan. 17I ɗaɗa i zuwai ɗa mi a̱ kusuku maku ma̱ va̱ Timoti wa̱ ɗa̱. A̱yi ɗa macigi ma̱ va̱, kagbashi ka Vuzagbayin kaꞋa mayun. Wi ta̱ a kuciɓaka ɗa̱ uteku u na n yongoi adama o kutono Kishi, tsu na mi a kuyaꞋan kuyotsongusu ku va̱ a̱ a̱Ꞌisa̱ aza o Kutoni a na m banai dem.

18Aza o yoku a̱ ɗa̱ i ta̱ a̱ra̱ɗi adama a na e sheshe ta̱ mpa mi a̱ kuta̱wa̱ me kene ɗa̱ ba. 19Amma Vuzagbayin wu ushuku baci n kuta̱wa̱ ku va̱, mi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ babu megeshe. N ta̱wa̱ baci mi ta̱ e kene ili i na aza a a̱ra̱ɗi a nan lo i a kuyaꞋan. N kuyeve ta̱ an mayun ɗa baci yi n utsura a̱ ubuta̱ u Ka̱shile, ko an kadanshi ka gbani ka baci i a kuyaꞋan n una̱. 20Tsugono tsu Ka̱shile adama a kuyaꞋan kadanshi a ɗa koci ba, amma adama o kuyongo n utsura u Ka̱shile. 21Punu a̱ ka̱tsuma̱ ki ili i re i nam pa, yi ɗa̱i i zagbai: n ta̱wa̱ wa̱ ɗa̱ adanshi mi ta̱ m macaka ma mafabuka, ko n ta̱wa̱ n ucigi n kuleꞋeshe?

5

Kudansuka aza o Kutoni adama a tsugbani

1M pana ta̱ uma o yoku a danai vuma vi yoku a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱ wi ta̱ a kuyaꞋan tsugbani an wi a kaꞋasasa n vuka ve esheku a̱ ni. Ko uma a na e yevei Ka̱shile ba, a iwan ta̱ biꞋi ili i nan lo. 2U gaꞋan ta̱ i pana wono, ɗa kucikpa yi a kuyaꞋan a̱ra̱ɗi. U gaꞋan ta̱ a̱ɗu a̱ ɗa̱ a̱ na̱mgba̱ adama a̱ unushi u vuma vu nam pa. Yi ishi baci i na̱mgba̱ a̱tsuma̱ nannai, yi ishi ta̱ a̱ kusa̱nka̱ yi kugaꞋasa n a̱ɗa̱ a̱ oɓolo a̱ ɗa̱.

3Ko an mi daꞋin n a̱ɗa̱, n ci yongo ta̱ a kuciɓasa ɗa̱ a̱ ka̱ɗu ka̱ va̱. N kotso ta̱ ɗe kuyaꞋan afada adanshi mi ta̱ lo koɓolo n a̱ɗa̱ gogo na. N utsura u na Vuzagbayin Yesu u nekei mu, n sheshe ta̱ i neke vuma vu na u yaꞋin unushi u nan lo wa atakaci. 4U gaꞋan ta̱ i ɗeke oɓolo. I yaꞋan baci nannai ka̱ɗu ka̱ va̱ ki ta̱ ɗe koɓolo n a̱ɗa̱, utsura u Vuzagbayin Yesu kpamu wi ta̱ o kutono n a̱ɗa̱ a̱ ubuta̱ wo oɓolo u ɗa̱. 5U gaꞋan ta̱ i neke vuma vu nan lo e ekiye a MalyaꞋi ka̱ta̱ u neke ikyamba i ni atakaci. Ka̱ta̱ nannai ayinviki a̱ ni a̱ ciya̱ wishi ayin a na baci Vuzagbayin Yesu u bonoi.

6A̱ra̱ɗi a̱ ɗa̱ a gaꞋan ba. A̱ɗa̱ feu i la̱na̱ ili i na ansa a i a kudana, “Kusasu ku kenu koci a̱ umbuku baci ku tsu zuwa ta̱ kiya ku masasu ku shita ka̱u.” Na va ɗaɗa i ka̱sa̱kpa̱ baci vuma vu tsugbani vu nan lo u lyaꞋi kelime n kuyongo n a̱ɗa̱, uma o yoku a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱ i ta̱ a̱ kugita̱ kuyaꞋan unushi tsu na vuma vu nan lo va wi a kuyaꞋan. 7Uteku u na Ayahuda a tsu takpa kusasu ra̱ka̱ a iꞋuwa i le kafu a yaꞋan Ka̱ɗiva̱ ka Kupasamgbanai, adama a nannai takpai vuma vu nan lo a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱. Ka̱shile ka takpa ta̱ ɗe nshinda̱ n ɗa̱ adama a na Kishi u kuwa̱ ta̱ adama a na wi isa tsu a̱ ubuta̱ wu unushi u tsu. Wi ta̱ tsu malala ma na Ayahuda a kiɗai a̱ Ka̱ɗiva̱ ka Kupasamgbanai n ayin a cau. 8Adama a na ta ki nannai mayun, ci ciɓai ayin tutu a na a̱tsu uma a̱ Ka̱shile a ɗa ci. U gaꞋan ta̱ tsu vakangu kusasu ku kuku. Ɗaɗa, tsu ka̱sa̱kpa̱ cisheꞋe n kuyaꞋan ki ili i gbani-gbani tsu na ci ishi a kuyaꞋan kafu tso okpo aza o Kutoni.

9Ana n ɗanakai ɗa̱ n ayin a ɗe, n dana ɗa̱ ta̱ ka̱ta̱ i yongo koɓolo n uma a na a ci yaꞋan tsugbani ba. 10A ayin a na n ɗanakai ɗa̱ va, mi a kuyaꞋan kadanshi ka aza a na i o Kutoni ba. Ele mayun ɗa aza o yoku e le a ci yaꞋan ta̱ tsugbani. Aza o yoku e le i ta̱ n ulyopi, aza o yoku e le a ci yaꞋan ta̱ modoroko, aza o yoku e le kpamu o kutono a̱ma̱li. I ciga baci i suma uma a na i n unushi nannai, sai i ka̱sa̱kpa̱ kuyongo ka aduniyan ku nam pa. 11Ili i na mi a kudansa i ɗaɗa, pecei vuma vu na u danai a̱yi vuza vu Kutoni ɗa amma wi a kuyaꞋansa tsugbani. Pecei ka̱ci ka̱ ɗa̱ n vuza vu ulyopi, n vuza na wi o kutono a̱ma̱li. Pecei ka̱ci ka̱ ɗa̱ n vuza vu kula̱nga̱su, n vuza na wi kosoꞋi, n vuza na wi a kuyaꞋansa modoroko. Ka̱ta̱ i lyaꞋa ilikulyaꞋa n uma a na i nannai ba.

12Mi n utsura u na n kuyaꞋanka aza a na i aza o Kutoni ba, afada. Amma yi ta̱ n utsura i dansuka aza o Kutoni a na a yaꞋin unushi nannai. 13Ka̱shile ki ta̱ a kuyaꞋanka aza a na i aza o Kutoni ba afada. Katagarda ka Ciɗa ka danai, “Vuza ɗa̱ vi yoku wi baci a kuyaꞋan ili i gbani-gbani, lokoi ni.”5:13 K.Wil. 17:7.

6

Kubankanai a̱ kunukafada

1Vuza ɗa̱ vi yoku wi baci a kanananai n toku vi ni vi yoku vuza vu Kutoni, ka̱ta̱ u ɗika kadanshi ka a kubana a̱ ubuta̱ u keyevikafada ka na ka̱ kpa̱ɗa̱i kuyaꞋan vuza vu Kutoni ba. I dana uma a̱ Ka̱shile a yaꞋanka le ukuna wa afada wa. 2I yeve a na kanna ko yoku a̱tsu aza o Kutoni ci a kuyaꞋanka aduniyan afada ba? Yi baci a kufuɗa kuyaꞋanka aduniyan afada, ya kufuɗa kuyaꞋan afada a ukuna u kenkeꞋen feu ba? 3I yeve ta̱ a kubana kelime ci ta̱ a kuyaꞋanka alingata afada nannai kpamu, ci ta̱ a kufuɗa kuyaꞋan afada a ukuna u kenkeꞋen u wuma u nam pa. 4I ciya̱ baci kanananai nahannai, yi ɗa̱i ɗa i kubana wa eyevafada a na i kau n a̱ɗa̱, aza a na aza o Kutoni e ci neke tsugbayin ba?5Mi ta̱ a kudansa ili i nam pa adama a na i pana wono. N yeve ta̱ vuza yoku a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱ vuza na wi n ugboji u na u kufuɗa kuyaꞋan afada, kanananai ki baci lo a̱ ka̱tsuma̱ ka aza o Kutoni. 6Amma i tsu bankanai ta̱ a̱ ubuta̱ wa afada, ka̱ta̱ i yaꞋan kanananai ka e kelime ka aza a na i aza o Kutoni ba. U gaꞋan i yaꞋan nannai ba!

7Ayin a na baci i ɗikai kanananai ka̱ ɗa̱ a kubana a̱ kunukafada, i yikpa̱ ta̱ ɗe. Vuza vu Kutoni vi yoku u nusaka wu baci, ka̱ta̱ vu banka yi a̱ ubuta̱ u keyevikafada ba. U laꞋa ta̱ n kugaꞋan vu ka̱sa̱kpa̱ kadanshi ka nannai. Ko vuza vu Kutoni vi yoku u lyaꞋa wu baci, ka̱ta̱ vu banka yi u keyevikafada ba. U gaꞋan ta̱ vu ka̱sa̱kpa̱ ili ya nannai. 8Amma a̱ɗa̱ a̱ ka̱ci ka̱ ɗa̱ i ci yaꞋan ta̱ unushi nannai, ka̱ta̱ kpamu i yaꞋan kalyaꞋa a̱ ubuta̱ wa aza a̱ ɗa̱ aza o Kutoni.

9-10Ka̱ta̱ i ya̱nsa̱ ka̱ci ka̱ ɗa̱ ba. Mayun i yeve ta̱ aza a na a ci yaꞋan kawuya i a̱ kuciya̱ tsugono tsu Ka̱shile† ba. Uma a nam pa ele ɗa aza a na i o kutono a̱ma̱li. Uma a nam pa kpamu a ci yaꞋan ta̱ tsugbani, n aza a na a ci yaꞋan tsugbani n a̱ma̱ci a na i e le ba, ko a̱ma̱ci a na a ci yaꞋan tsugbani n ali a na i e le ba, a̱ kuciya̱ tsugono tsu Ka̱shile ba. Nannai kpamu n ali a na a ci yaꞋan tsugbani n otoku e le ali n uye kakau. Oboki, n aza a ulyopi, n aza a uboki m ma̱ga̱la̱ka̱ a̱ kuciya̱ tsugono tsu Ka̱shile ba. Ta kpamu ki nannai n aza a na o tsu soꞋo ma̱ra̱ ka̱ta̱ ma maka le, n aza a̱ kula̱nga̱su. Uma a na i a kuyaꞋan ili i nam pa ra̱ka̱ a kuꞋuwa o tsugono tsu Ka̱shile ba.

11Kafu i neke a̱ɗu n Vuzagbayin Yesu Kishi, a̱ɗa̱ vi yoku ishi ta̱ i ci yaꞋan ili i gbani-gbani i nan lo. Amma Ka̱shile ka̱ za̱Ꞌa̱ ta̱ unushi u ɗa̱ ɗa u bonokoi ɗa̱ ciɗa, ɗa u danai a cinukpaka ɗa̱ ta̱ unushi u ɗa̱ babu kpamu ili i wono wa̱ ni. U yaꞋan ta̱ ili i nam pa dem n kula ku Vuzagbayin Yesu Kishi koɓolo kpamu n utsura wa Ayinviki a̱ Ka̱shile a̱ tsu.

Cikpa Ka̱shile n ikyamba i nu dem

12A̱ɗa̱ vi yoku i dansai ili i nam pa: “Mi ta̱ a kufuɗa kuyaꞋan ili i na n cigai dem, adama a na n neke ta̱ ɗe ka̱ɗu ka̱ va̱ n Yesu.” Ɗa mu ushuki nahannai: “E, kuyotsongusu ku nan lo ku mayun ku ɗa. Amma na lo wi a kadanshi ki ili i na n yaꞋin ra̱ka̱ i gaꞋan mu ta̱ ba.” Mi ta̱ a kufuɗa kudana, “N fuɗa ta̱ kuyaꞋan ili ra̱ka̱ i na n cigai,” amma n iwan ta̱ kuka̱sa̱kpa̱ ko ili i te i bonoko mu kagbashi ka̱ ni. 13I danai, “TsuwaꞋa tsu ɗaɗa ili i singai i ka̱tsuma̱, ka̱tsuma̱ kpamu ili i singai i tsuwaꞋa i ɗa.” Mayun ɗa, amma kanna ko yoku Ka̱shile ki ta̱ a kuyawaka le uteku. Ka̱shile ka yaꞋan ikyamba adama a̱ tsugbani ba. U yaꞋan ta̱ i ɗa adama a na i cikpa Vuzagbayin, a̱yi Vuzagbayin tamkpamu ka̱ta̱ u la̱na̱ ikyamba ya. 14Ka̱shile ka̱ ɗengusa̱i Vuzagbayin Yesu n wuma, wi ta̱ feu a̱ kuɗengusa̱ tsu n utsura u ni. 15I yeve ta̱ ikyamba i ɗa̱ yi ta̱ ukambu kakau wi ikyamba i Kishi. U gaꞋan mu ta̱ n ɗika ukambu wi ikyamba i Kishi wa, ka̱ta̱ n gasaka u ɗa n kashakanlai? U gaꞋan ba, ko kenu! 16I yeve an vuza u gasa baci ikyamba n kashakanlai o okpo ta̱ ikyamba i te ba? Katagarda ka Ciɗa ka dana ta̱, “Aza e re o ɓolongu ta̱ ɗa o okpoi vuza te.”6:16 Ugi. 2:24.17Amma vuma vu na u ɓolongi ka̱ci ka̱ ni n Vuzagbayin, ayinviki a̱ ni n Ayinviki a̱ Ka̱shile a o okpo ta̱ e te.

18Adama a nannai sumai tsugbani. Unushi dem u na uma a yaꞋin ta punu u ɗa wi a ikyamba i le ba, sai tsugbani koci. Aza a na a ci yaꞋan tsugbani a ci yaꞋanka ta̱ ikyamba i le unushi. 19I yeve an ikyamba i ɗa̱ i ɗa ubuta̱ u na Ayinviki a̱ Ka̱shile i ida̱shi ba? Ayinviki a̱ Ka̱shile i ta̱ punu wa̱ a̱ɗa̱. Ka̱shile kaꞋa a̱ ka̱ci ka̱ ni u nekei ɗa̱ Ayinviki a̱ Ka̱shile. A̱ɗa̱ yi n ka̱ci ka̱ ɗa̱ ba, amma u Ka̱shile u ɗa yi. 20Ka̱shile ka tsula ɗa̱ ta̱. U tsupa ta̱ ɗe ka̱u adama a̱ ɗa̱. Adama a nannai, ili i na baci de dem i zuwai ikyamba i ɗa̱ kuyaꞋan, i yotsongu a na i nekei Ka̱shile tsugbayin.

7

Kuyotsongusu ku yolo

1Gogo na n kudana ɗa̱ ta̱ ili i na n sheshei n ukuna u na i ɗanakai mu a katagarda ka akaka ka̱ ɗa̱. I danai, “Vuma u ciga baci Ka̱shile ka pana uyoꞋo u ni, u kulaꞋa ta̱ n kugaꞋan u kpa̱ɗa̱ kuyaꞋan yolo.” 2Wushuki u va̱ u ɗaɗa: uma n a̱bunda̱i a tsu fuɗa a̱ ka̱na̱ ka̱ci ke le ba, i ɗa i tsu zuwa ɗa a ci yaꞋan tsugbani. I ɗaɗa i zuwai ɗa u gaꞋin yaba dem u yaꞋan yolo ka̱ta̱ u vaku n vuka vi ni koci. U laꞋa ta̱ n kugaꞋan kpamu, vuka dem u yaꞋan yolo ka̱ta̱ u vaku n vali vi ni koci.

3Vali u iwan kuvaku n vuka vi ni ba. U gaꞋan ta̱ u vaku n vuka va, adama a na a̱yi vali vi ni ɗa wi. Ka̱ta̱ kpamu vuka vi iwan kuvaku n vali vi ni ba. U gaꞋan ta̱ u vaku n vali va, adama a na vuka vi ni ɗa wi. 4Vuka vi neke utsura wi ikyamba i ni u vali vi ni, vali feu u neke utsura wi ikyamba i ni u vuka vi ni. 5Ka̱ta̱ i sa̱nka̱na̱i ikyamba i ɗa̱ ba, saidei i sheshe baci kuka̱sa̱kpa̱ biꞋi adama a na i yaꞋan avasa a̱ ka̱tsuma̱ ka ayin kenu a nan lo a. Ka̱ta̱ i bono kpamu i gasa ikyamba, ta lo MalyaꞋi† mo kondo ɗa̱ adama a na i fuɗa i ka̱na̱ ka̱ci ka̱ ɗa̱ ba. 6N dana ta̱ ili i nam pa adama a na n ka̱sa̱kpa̱ ɗa̱ i kpa̱ɗa̱ kuvaku n vuka ali a kubana megeshe kenu i ciga baci. Wila̱ u ɗa e nekei i yaꞋan nannai ba. 7Mi ishi ta̱ a kulaꞋa n kuciga aza o Kutoni a̱ kpa̱ɗa̱ kuyaꞋan yolo, tsu na mpa mi babu yolo. Amma Ka̱shile ke ci neke ta̱ yaba dem kuneꞋe ku ni. A̱yi na n kuneꞋe ku ni, a̱yi na ɗe feu n kuneꞋe ku ni kau.

8Gogo na mi ta̱ a kuyaꞋan kadanshi n a̱ɗa̱ aza o Kutoni ali n a̱ma̱ci a na i agapa. U gaꞋan ta̱ i kpa̱ɗa̱ kudoku kuyaꞋan yolo kpamu. Yongoi nannai endeꞋen tsu na mi. 9Amma yi baci a kufuɗa kuka̱na̱ ka̱ci ka̱ ɗa̱ ba, i yaꞋan yolo. U laꞋa ta̱ n kugaꞋan i yaꞋan yolo a na yo yongo a mazama ma̱ a̱ma̱ci n ali.

10Mi ta̱ n wila̱ u na n kuneke, a̱ɗa̱ na yi n yolo. Amma mayun ɗa Vuzagbayin Yesu n ka̱ci ka̱ ni u nekei tsu wila̱ u nam pa, mpa ɗa ba. Vuka ɗa baci vi, ka̱ta̱ vu ɗenga̱ u vali vu nu ba. 11Ko vu ɗenga̱ baci, ka̱ta̱ vu doku vi yaꞋan yolo i yoku ba, saidei vu bono u vali vu nu. Vali ɗa baci ta na vi, ka̱ta̱ vu loko vuka vu nu ba.

12Gogo na mi ta̱ a kadanshi n a̱ɗa̱ na yo oloi aza a na i aza o Kutoni ba. Vuzagbayin Yesu u neke tsu kuyotsongusu adama a ukuna u nam pa ba, amma mpa mi ta̱ e kuneke ɗa̱ kuyotsongusu ku va̱. A̱ɗa̱ vi yoku ali a na i aza o Kutoni yi ta̱ n a̱ma̱ci a na a̱ kpa̱ɗa̱i kuneke a̱ɗu e le. Vuka va vi ciga baci kuɗenga̱ ba, ka̱ta̱ vu loko yi ba. 13Vuka ɗa baci vi vu na vi vuza vu Kutoni, ɗa kpamu vali vu nu vi vuza na u kpa̱ɗa̱i kuneke ka̱ɗu, ɗa wu ushuki kuyongo n avu, ka̱ta̱ vu ɗenga̱ vu ka̱sa̱kpa̱ yi ba. 14Avu vuka ɗa baci vi nannai, yolo i ɗa̱ yi ta̱ ciɗa adama a̱ nu. Avu kpamu vali vuza Yesu ɗa baci vi, vu na wi n vuka vu na vi vuza Yesu ba, yolo i ɗa̱ yi ta̱ ciɗa adama a̱ nu. Ta baci nannai ba, muku n ɗa̱ n kuyaꞋan ciɗa ba, amma gogo na i ta̱ ciɗa adama tsu na i tuka̱i n ida̱shi i ciɗa a̱ ubuta̱ u yolo u ɗa̱.

15Amma vuza na wi vuza vu Kutoni ba, wu ushuku baci kuka̱sa̱kpa̱ yolo i vuza vu Kutoni, ka̱ta̱ vuza vu Kutoni u gutsaka yi kushamgba ba. Nannai u yaꞋan baci, vuza na u nekei ka̱ɗu u buwa n kakuna n yolo ya ba. Amma wi baci a kuyaꞋan, yolo i lyaꞋa kelime n vali ko vuka vu na u kpa̱ɗa̱i kuneke ka̱ɗu ka, adama a na Ka̱shile ka ciga tsu ta̱ a̱tsu aza o Kutoni ci yongo m ma̱ta̱na̱ n yaba dem. 16N dana ɗa̱ a̱ɗa̱ a̱ma̱ci a na yi aza e Yesu: U gaꞋan ba vali vu nu wi ta̱ o kubono wo tono Yesu Kishi adama a̱ nu. Mayun ɗa a kubana wa̱ nu feu, a̱ɗa̱ ali a na yi aza e Yesu: U gaꞋan ba vuka vu nu wi ta̱ o kubono wo tono Kishi adama a̱ nu.

Tono Vuzavaguɗu ayin dem

17Aza o Kutoni dem n tsu dana ta̱ uma o yongo tsu na i, ana Vuzagbayin Yesu u zagbai le ɗa kpamu Ka̱shile ke ɗekei le o okpo uma a̱ ni. Gogo na mi ta̱ a kudana ɗa̱ nannai feu. 18Agisana, vuza na u ciya̱i ukiɗi u kavaja kafu wo okpo vuza vu Kutoni, ka̱ta̱ u sokongu urotu u ni ba. Ayin a na kpamu vuza va wi isai Yesu, ka̱ta̱ baci a saꞋwa kukiɗa yi ba, ka̱ta̱ o bono a kiɗa yi kavaja ka gogo na ba. 19N ukiɗi u kavaja ko babu ukiɗi u kavaja, na lo wi n ukuna ba. Ili i na i laꞋi n kugaꞋan i ɗaɗa kuyaꞋan ili i na Ka̱shile ka danai a yaꞋan. 20I lyaꞋa kelime nannai tsu na yi ishi n ayin a na Ka̱shile ke ɗekei ɗa̱. 21Kagbashi ka vi? Ka̱ta̱ vu ka̱sa̱kpa̱ ka nan lo ka takacika wu ba. Amma vi ciya̱ baci ayin a na va̱ kuciya̱ uba̱ruwi,† yaꞋan nannai ka̱ta̱ vu ba̱ruwa̱. 22Aza a na ishi agbashi a ayin a na Vuzagbayin u ɗekei le, ele o okpo ta̱ uma a na a̱ ciya̱i uba̱ruwi a̱ ubuta̱ u Vuzagbayin. Ta kpamu nannai, aza a na ishi uba̱ruwi a ayin a na Vuzagbayin u ɗekei le, gogo na ele agbashi a̱ Kishi a ɗa. 23Ka̱shile ka tsula ɗa̱ ta̱. U tsupa ta̱ ɗe adama a̱ ɗa̱ n a̱bunda̱i. Ka̱ta̱ yo okpo tsa agbashi a na a tsu gutsaka a panaka uma a na a panaka Ka̱shile ba. 24Uma a̱ va̱, n dana ta̱ kpamu, yongoi tsu na yi ishi a ayin a na Ka̱shile ke ɗekei ɗa̱, n utsura u Ka̱shile wi ta̱ a̱ kuɓa̱nka̱ ɗa̱ i yaꞋan nannai.

Kuyotsongusu ku uma a na ka̱ta̱ a yaꞋin yolo ba

25Gogo na mi ta̱ a kuɗanaka uma a na ka̱ta̱ a yaꞋin yolo ba. Vuzagbayin u neke wila̱ wa adama a ili i na uma a nam pa a kuyaꞋan ba, yaꞋan n dana ili i na mpa n sheshei. Yi ta̱ a kufuɗa ya̱ kushuku n ili i na n danai adama a kasingai ka Vuzagbayin wa̱ va̱. 26Atakaci i ta̱ lo, adama a nannai n sheshe ta̱ aza a na ka̱ta̱ a yaꞋin yolo ba o yongo tsu nan lo. 27Amma vi yaꞋan baci yolo, ka̱ta̱ i pece yolo i ɗa̱ ba. Ka̱ta̱ vi yaꞋan yolo ba? Ka̱ta̱ ta na vi yaꞋan ba. 28Avu kolobo vi yaꞋan baci yolo, vi yaꞋan unushi ba. Mekere kpamu ma yaꞋan baci yolo, u yaꞋan unushi ba. Amma n ciga ta̱ m ɓa̱nka̱ ɗa̱ i ciya̱ i sula atakaci a na i punu a̱ ubuta̱ u yolo.

29Uma a̱ va̱, n dana ɗa̱ magaba, ayin a na a buwai ɗa̱ na a iɗika, i gbayin ba. Adama a ayin a na a buwai tsu, ka̱ta̱ vu la̱nga̱sa̱ ayin a̱ nu adama a̱ kula̱nsa̱ vuka ba. 30Ko vi baci a̱ ma̱shi adama a̱ una̱mgbuka̱tsuma̱, vi lyaꞋa kelime n kuyaꞋanka Vuzagbayin tsugbashi. Ko yi baci a izoshi n kupana ku ma̱za̱nga̱, ka̱ta̱ i ka̱sa̱kpa̱ ma̱za̱nga̱ ma̱ ɗa̱ ma zuwa ɗa̱ kucinukpa n kuyaꞋanka Vuzagbayin tsugbashi ba. I ciya̱ka̱ baci ka̱ci ka̱ ɗa̱ ili n a̱bunda̱i, ka̱ta̱ i zuwa ɗa̱ kuka̱sa̱kpa̱ kuyaꞋanka Vuzagbayin Yesu Kishi tsugbashi ba. 31Vi yaꞋan baci ili i na uma a ci yaꞋan na a iɗika dem, ka̱ta̱ i la̱nga̱sa̱ ayin a̱ ɗa̱ ra̱ka̱ a kuciɓasa ukuna u le ba, adama a na aduniyan n ili i ni dem yi ta̱ o kukotso babu megeshe.

32N ciga ɗa̱ i muɗa̱ ka̱ɗu adama a ili ya aduniyan i nam pa ba. Vali vu na u kpa̱ɗa̱i kuyaꞋan yolo wi ta̱ a kufuɗa wa̱ liva̱ a kuyaꞋan ulinga u Vuzagbayin n u sheshei uteku u na u kusaꞋa Ka̱shile ka̱ɗu kpamu. 33Amma vali vu na vi n yolo u laꞋa ta̱ n ili i kumuɗa̱ ka̱ɗu. Mayun ɗa u muɗa̱ ka̱ɗu n ili ya aduniyan i nam pa, koɓolo n ili i na u kuyaꞋan adama a na u saꞋa vuka vi ni ka̱ɗu. 34Wi ta̱ n a̱ɗu e re. Nannai feu mekere ko vuka, vuza na wi n vali ba, wi ta̱ a kufuɗa kuna ayin a̱ ni adama a na u yaꞋan ulinga u Ka̱shile. U ci ciga ta̱ u neke ka̱ci ka̱ ni u Vuzagbayin, ikyamba n ka̱ɗu ka̱ ni dem. Amma vuka vi baci n vali, wi ta̱ a kuna ayin a̱ ni a kuyaꞋan ili ya aduniyan, koɓolo kpamu n tsu na u kusaꞋa vali vi ni ka̱ɗu. 35Gogo na ana n yaꞋankai ɗa̱ kadanshi nahannai, ɗaɗa adama a na n ciga ta̱ m ɓa̱nka̱ ɗa̱, amma n shiya ɗa̱ ba. N ciga ta̱ m ɓa̱nka̱ ɗa̱ i yongo tsu na uma a̱ Ka̱shile a gaꞋin o yongo, adama a na i fuɗa i yaꞋanka Vuzagbayin tsugbashi babu ili i na i kuꞋuwa ka̱ta̱ i banka ɗa̱ a̱ ubuta̱ u yoku.

36Amma vuza wi baci n kamana, ɗa wi m mali ka̱u ma kuyaꞋan yolo, u gaꞋan ta̱ a yaꞋan yolo, na lo a yaꞋan unushi ba.7:36 U gaꞋan ba kabaꞋin ka nam pa ka ki ta̱ a kudana: Kesheku ke yeve baci ili i na u kuyaꞋan m mekere ma̱ ni ma na ma̱ gita̱i kulaza yolo ba, amma ɗa u sheshei mekere ma yaꞋan yolo, u gaꞋan ta̱ u yaꞋan. Amma kesheku ke sheshe baci kusa̱nka̱ yi, u lyaꞋa kelime n kuyaꞋan nannai u nusa ba. Amma u shesheke mekere ma̱ ni uteku u na ka̱ɗu ka̱ ni ka cigai, u ka̱sa̱kpa̱ aza o yoku o yotsongu yi ili i na u kuyaꞋan ba.37Amma u sheshe baci n ka̱ɗu ka̱ ni u kuyaꞋan yolo n kamana ka̱ ni ka ba, babu na vuza u gutsakai ni, ɗa wi kpamu a kufuɗa kuka̱na̱ ka̱ci ka̱ ni u tono i na u sheshei va, u yaꞋan ta̱ feu ili i singai. 38A yaꞋan baci yolo, u gaꞋan ta̱. A yaꞋan baci yolo ba, u laꞋa ta̱ n kugaꞋan.

39Vuka vi shamgba o yolo i ni a̱ ubuta̱ u vali vi ni ali sai ayin a na ukpa̱ u pecei le. Na lo wo okpo ta̱ ba̱ri, wi ta̱ a kufuɗa wa yaꞋan yolo kpamu, amma wo olo vali vu na vi vuza vu Kutoni ku Vuzagbayin. 40Me ene ta̱ wo okpo baci babu vali, u kulaꞋa ta̱ m ma̱za̱nga̱, i ɗa kpamu ili i na Ayinviki a̱ Ka̱shile i a kudana.

8

Inyama i na a alyukai a̱ a̱ma̱li

1Gogo na n ciga ta̱ kuyaꞋan kadanshi ki inyama i na a kiɗai ɗa a alyukai a̱ma̱li. Ra̱ka̱ vu tsu ci yeve ta̱ ukuna wi ili i nam pa. Kuyeve ku tsu ku tsu zuwa tsu ta̱ tsu ka̱ga̱ n avangatsu a kuyaꞋan a̱ra̱ɗi, amma ucigi u tsu zuwa tsu ta̱ tsu ɓa̱nka̱na̱i. 2Vuza u sheshe baci u ciya̱ ta̱ ɗe kuyeve, ka̱ta̱ u ciya̱ kuyeve ku mayun ka ba. 3Amma vuza na baci u cigai Ka̱shile a̱yi ɗa feu Ka̱shile ka ci ciga ka̱ta̱ u la̱na̱.

4Na ɗaɗa ili i na n dansai adama a ukuna u kutakuma ki inyama i na a alyukai a̱ma̱li: Ci yeve ta̱ ka̱ma̱li ili i makara i ɗa punu aduniyan ba, ci yeve ta̱ feu Ka̱shile ka ɗaɗa ke te koci. 5E ci ɗeke ta̱ ili n a̱bunda̱i i na yi gaɗi n iɗika dem “a̱ma̱li” n “azagbagbaꞋin.” Amma “a̱ma̱li” n “azagbagbaꞋin” ele ɗa mayun ba. 6Amma ci yeve ta̱ ci ta̱ n Ka̱shile ke te, a̱yi ɗa Dada, vuza na u yaꞋin ili dem, ɗa u yaꞋin tsu kpamu adama a na ci yaꞋanka yi tsugbashi. Yesu Kishi ɗa Vuzagbayin vu tsu endeꞋen. Babu ili i na u kpa̱ɗa̱i kuyaꞋan, adama a̱ ni a ɗa ci n wuma na.

7Amma uma ra̱ka̱ ɗa e yevei an ili i nam pa mayun ɗa i ɗa yi ba. Uma o yoku a̱ ka̱na̱ ta̱ ukuna wa̱ a̱ma̱li a̱ a̱ɗu e le, ali n gogo na a takuma baci inyama nannai, ka̱ta̱ a̱ ka̱na̱ kuciɓasa adanshi i na a yaꞋankai alyuka a̱ ubuta̱ wa̱ a̱ma̱li i ɗaɗa feu. E ci sheshe ta̱ i ɗa yi ta̱ a kuzuwa le o okpo ili yu unata a lyaꞋa baci ilikulyaꞋa nannai. E ci sheshe ta̱ nannai adama a na a kufuɗa kuntsukpa i singai n i gbani-gbani ba. 8Mayun inyama i ɗa i kuzuwa tsu kuyawa ɗevu n Ka̱shile ba. Tsu takuma baci i ɗa, yo kudoku tsu ili ba. Tsu takuma baci i ɗa ba, i kujebe tsu ili ba.

9Amma i zuka. Ka̱ta̱ i ka̱sa̱kpa̱ utsura u kulyaꞋa ki ilikulyaꞋa i yoku nannai i bonoko aza a na i n utsura wa̱ a̱ɗu ba, kuta̱ɗa̱tsa̱. 10I yeve ta̱ a̱ma̱li ili i makara i ɗa ba, nannai u kusa̱nka̱ ɗa̱ kubana a̱ a̱Ꞌisa̱ a̱ a̱ma̱li kutakuma ɗe ba. Amma vuza na ka̱ɗu ka̱ ni ka̱ kpa̱ɗa̱i kukutsa n Kutoni, we ene wu baci, wi ta̱ a kuciga feu wa takuma. 11Ili i na vi yevei va i la̱nga̱sa̱ ta̱ vuma vu na Kishi u kuwa̱i adama a̱ ni. 12Ayin a na baci vi yaꞋankai aza a̱ nu unushi, vu zuwai le a yaꞋan ili i na e enei i gbani-gbani i ɗa, avu feu vi ta̱ kuyaꞋan unushi u Kishi. 13Ili i na n kutakuma yi baci a kuzuwa vuza va̱ u yaꞋan unushi, mi o kudoku ma takuma inyama kpamu aduniyan a nam pa ba, adama a na n ciga yi u ta̱ɗa̱tsa̱ ba.

9

Bulusu ili i te i ɗa n azusuki a na a buwai

1Mpa vuma vu ka̱ci ka̱ va̱ ɗa. Mpa vuzavusuki ɗa mi. Me ene ta̱ Yesu Vuzagbayin vu tsu, a̱ɗa̱ ɗa ta na ili i na i kuyotsongu ulinga u va̱ u Vuzagbayin. 2Ko aza o yoku e ɗika baci a dana mpa vuzavusuki ɗa mi ba, mayun ɗa yu ushuku mpa vuzavusuki ɗa mi wa̱ ɗa̱. Urotu u na u zuwai ɗa mi vuzavusuki ɗaɗa adama a na a̱ɗa̱ a̱ ka̱ci ka̱ ɗa̱ i neke ta̱ wuma u ɗa̱, ɗa i ɓolongi ka̱ci ka̱ ɗa̱ u Vuzagbayin.

3Wushuki u na n ci neke aza a na a ci ciga kuyaꞋanka mu afada u ɗa na: 4Ci ta̱ n utsura ci isa ilikulyaꞋa adama a ulinga u na ci yaꞋin. 5Azusuki a na a buwai, n amgbu a Vuzagbayin, m Biturusu, yaba dem wi ta̱ n vuka vi ni o kutono Kishi, o tsu soku le ta̱ kpamu i baci a kuyaꞋan nwalu. Ci ta̱ a kufuɗa ci yaꞋan feu nannai. 6Mpa m Baranaba ɗa koci sai ci yaꞋan ulinga ci ciya̱ ikebe i na tsa kutsulaka ilikulyaꞋa?

7Kosoji ka bana baci kuvon, sai biꞋi u ɓa̱na̱ ka̱ci ka̱ ni? Babu vuza na u kuyaꞋan vicimba ka̱ta̱ u kpa̱ɗa̱ kulyaꞋa ili i na u cimbai. Babu maguɓi ma na ma̱ kukpa̱ɗa̱ kupisha mani mu ushiga u ni ka̱ta̱ u soꞋo. 8N dansa ili i nam pa n utsura u va̱ ba, amma Wila̱ u Ka̱shile ta feu u dansai nannai. 9Ci kece ta̱ a̱ Wila̱ u na Musa u ɗanai: “Ka̱ta̱ vu pala una̱ u kanaka m mojibo a ayin a na wi a kulapa ilya ba.”9:9 N ayin a cau, a ciga baci kulapa ilya, anaka a ɗa a tsu dasa ilya ya, e keteshe e kpete i ɗa. Ana Ka̱shile ka dansai nahannai, kusheshe ka anaka ku ɗa koci wi a kuyaꞋan? A̱Ꞌa̱! 10Kadanshi ka n a̱tsu ɗa wi a kuyaꞋan kaꞋa. Vuza na baci dem u yaꞋin vicimba koɓolo n vuza na u lapai, a ci yaꞋan ta̱ ulinga u le n a̱pa̱Ꞌa̱ a na i ta̱ a̱ kuciya̱ udariki wi ili i na a kyaꞋi va. 11Ana tsu danai ɗa̱ akaka a, i ta̱ tsu na a̱ ci ca̱Ꞌa̱ icuꞋu i Ka̱shile punu a̱ a̱ɗu a̱ ɗa̱. Ci ta̱ n utsura ci isa ilikulyaꞋa ko ili i yoku kau wa̱ ɗa̱ wo okpo an katsupu ka̱ ɗa̱ a̱ kuta̱wa̱ wa̱ tsu. 12I ɓa̱nka̱ baci uma o yoku a na a yaꞋankai ɗa̱ kadanshi ka̱ Ka̱shile, a̱tsu tsu laꞋa le ta̱ biꞋi n utsura u na ci isa ili i nan lo. Amma ka̱ta̱ tsu saꞋwa kuzuwa ɗa̱ i neke tsu nannai ba. Tsu kucikpa, tsu laꞋakai n i na ci n i ɗa adama a na ka̱ta̱ tsu kpada Arabali a Singai a̱ Kishi ba.

13I yeve ta̱ ɗe aza a na a ci yaꞋan tsugbashi a̱ A̱Ꞌisa̱ a Gbayin ta ɗe a̱ ci ciya̱ ilikulyaꞋa. Ta kpamu nannai anan ganu vu na a ci yaꞋan alyuka n ili i kuzuwa a katalikalyuka, a̱ ci ciya̱ ta̱ punu uzuwi u le. 14Ta kpamu nannai, Vuzagbayin u dana ta̱ aza a na baci a danai uma Arabali a Singai, ta ɗe feu a̱ kuciya̱ ilikulyaꞋa.

15Amma n saꞋwa kuzuwa ɗa̱ i neke tsu nannai ba. Mi kpamu a kuɗanaka ɗa̱ ili i nam pa gogo na adama a na i neke mu ili ba. Me ene ta̱ u kulaꞋa ta̱ n kugaꞋan n kuwa̱ a na ya yaꞋanka mu nannai. 16Mpa n yaꞋan a̱ra̱ɗi adama a na mi ta̱ a kudana uma Arabali a Singai ba. Ulinga u nan lo u ɗaɗa u na Ka̱shile ka danai mu n yaꞋan, sai ta na n yaꞋan u ɗa. Ili ya atakaci i ɗa wa̱ va̱, n yaꞋan baci ulinga wa ba.

17Ishi baci n yaꞋan ulinga u nam pa adama a na mpa ɗa n zagbai u ɗa, wi ta̱ a kulaꞋa n kugaꞋan i tsupa mu. Amma mi ta̱ a kuyaꞋan ulinga u nam pa mayun adama a na Ka̱shile kaꞋa ke nekei mu u ɗa. 18Katsupu ka̱ yi ɗa̱i n kisa? Ka̱ba̱nga̱ kaꞋa ka na n kudana uma Arabali a Singai ba̱ri. N saꞋwa kuzuwa uma ta na a tsupa mu adama a ulinga wa ba.

19Mpa kagbashi ka vuza ka mi ba. Amma m bonoko ta̱ ka̱ci ka̱ va̱ kagbashi u uma dem adama a na n ciya̱ uma n a̱bunda̱i. 20Mi baci koɓolo n Ayahuda, n ci yongo ta̱ ci le adama a na n ciya̱ le. Wila̱ u Musa u ɗa i o kutono mayin, amma u lyaꞋa tsugono wa̱ va̱ ba. Mpa mi ta̱ o kutono Wila̱ derere adama a na n ciya̱ n ka̱na̱ le. 21Ta kpamu nannai, mi baci koɓolo n Aza̱ka̱yimbi, n ci yongo ta̱ ci le, n tsu tono Wila̱ ba, adama a na n ciya̱ n ka̱na̱ le. Na va wi a kadanshi ka na n goyoi wila̱ u Ka̱shile ba, amma mi ta̱ o kutono wila̱ u Kishi.

22Ayin a na baci mi koɓolo n aza a na uneki u ka̱ɗu u le u tsurakpai ba, n ci yongo ta̱ adanshi uneki u ka̱ɗu u va̱ feu u tsurakpa ba, adama a na n ka̱na̱ le. N ci yongo ta̱ tsu na uma o ci yongo a̱ ubuta̱ u na de dem m banai, adama a na n fuɗa n ka̱na̱ yaba dem tsu na n kufuɗa. 23N ci yaꞋan ta̱ ili i nam pa dem adama a na n ka̱ra̱Ꞌa̱ka̱ Arabali a Singai, ka̱ta̱ n ciya̱ ma̱za̱nga̱ adama a una̱singai u Ka̱shile.

24Ciɓai, i baci a kuyaꞋan malazanai mi ilaɗi, yaba dem u tsu suma ta̱, amma vuza te ɗa u kufuɗa wa lyaꞋa ka̱ta̱ u ciya̱ katsupu. A̱ɗa̱ feu sumai nannai adama a na i ciya̱ katsupu.

25Vuza na baci wi a kusuma a̱ ubuta̱ wi ilaɗi i malazanai wi ta̱ o kufoɓuso ka̱ci ka̱ ni adama a na u ciya̱ katsupu ko oroliko† a̱ a̱vuku a na e kugeshe ba. Amma a̱tsu tsu foɓuso ta̱ ka̱ci ka̱ tsu adama a na ci ciya̱ katsupu ka na ki ko wanai. 26I ɗaɗa i zuwai n tsu suma magaba a kubana a kakariki ku uteku. I ɗaɗa i zuwai ɗa n dakakai tsu vuza na u ci yaꞋan vishili n a̱kuꞋun adama a na u lyaꞋa, tsu vuza na u tsu ɗengusa̱ a̱kuꞋun a̱ ni gbani ba. 27N tsu foɓuso ta̱ ikyamba i va̱ ka̱ta̱ m bonoko i ɗa kagbashi ka̱ va̱ adama a na n kotso baci kudana uma o yoku Arabali a Singai, ka̱ta̱ Ka̱shile ka̱ sa̱nka̱ mu katsupu ka ba.

10

Ka̱ta̱ i tono a̱ma̱li ba

1Uma a̱ va̱, n ciga ta̱ i ciɓa n ili i na i ciya̱i ikaya i tsu i na i tonoi Musa. Ka̱shile ko tonoi n ele ra̱ka̱ ana u suki keleshu ka wala kelime ke le, ɗa u pasakai le ra̱ka̱ a Mala ma Shili† punu a iɗika i ɗekpu. 2Ta kpamu nannai Ka̱shile ka yaꞋankai le kusumbu ka akucina adama a na o okpo mukumitoni m Musa punu e keleshu m mala ma. 3Ra̱ka̱ vi le a lyaꞋi ilikulyaꞋa i na yu uta̱i gaɗi i na e ci ɗeke mana. 4Ra̱ka̱ vi le o soꞋi mini ma na mu uta̱i n utsura u Ka̱shile. Mini ma nan lo mu uta̱ ta̱ a kakpanlai gaɗi a̱ Ka̱shile ma na mo soki le, kakpanlai ka nan lo ka ta na ka ɗaɗa Kishi. 5Amma ko n nannai, ele vi yoku n a̱bunda̱i a yaꞋan ili i na Ka̱shile ka panai u yoꞋo ba. Ɗa a̱ kuwa̱i, even a ikyamba e le e pecuki a̱ ubuta̱ dem a kakamba.

6Ɗa ili i nam pa i yaꞋin tsa agisana a kubana wa̱ a̱tsu, adama a na i sa̱nka̱ tsu kuciga kuyaꞋan ili i gbani-gbani tsu na uma a nan lo a yaꞋin. 7Ka̱ta̱ i tono a̱ma̱li ba, tsu na aza o yoku e le a yaꞋin. Katagarda ka Ciɗa ka danai, “Uma a a yaꞋin ka̱ɗiva̱ ka kavama, ɗa a̱ da̱sa̱ngi a̱ ka̱na̱i kulyaꞋa n o soꞋi. Ɗa a̱ ɗenga̱i a̱ ka̱na̱i kujeꞋe.”10:7 Kut. 32:6.8Ele vi yoku a ci yaꞋan ta̱ tsugbani, adama a nannai, ɗevu n uma a̱kpa̱n kamanga n a̱kpa̱n a tatsu (23,000) a̱ kuwa̱i a kanna ke te. Ka̱ta̱ ci yaꞋan unushi tsu na ele a yaꞋin ba.

9Ka̱ta̱ tsu kondo Vuzavaguɗu tsu na ele vi yoku a yaꞋin ba, ele a̱ kuwa̱ ta̱ adama a na oko a ɗa a lumai le. 10Ka̱ta̱ i yaꞋan mololo tsu na ele vi yoku a yaꞋin ba, i ɗaɗa i zuwai ɗa Ka̱shile ka̱ suki kalingata ku ukpa̱ ka̱ ta̱wa̱i ka unai le. 11Ili i nam pa ra̱ka̱ i yaꞋan le ta̱ tsa agisana. A ɗana ta̱ ukuna u le u nan lo adama a na u ɗa u ɓarangu tsu. Adama a na ci ta̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka ayin a na kukotso ka aduniyan ku yawai ɗevu.

12Vi sheshe baci vi ta̱ n utsura, vu zuka adama a na ta lo va̱ ta̱wa̱ va̱ yikpa̱. 13Ayin a na baci Ka̱shile ko kondoi nu, vi ciɓa wi ta̱ feu o kukondoso uma a na a buwai nannai. Ka̱shile ka̱ tsu ɓa̱na̱ ta̱ uzuwakpani u ni, u tsu ka̱sa̱kpa̱ kukondo ka ku laꞋa utsura u nu ba. A ayin o kukondo a, wi ta̱ e kuneke wu uye u kuta̱ ciya̱ vu lulukpa̱ n ku ɗa.

14Uma a̱ va̱, adama a nannai, sumai kutono a̱ma̱li. 15A̱ɗa̱ aza a ugboji a ɗa yi. Sheshei n ka̱ci ka̱ ɗa̱ ko ili i na mi a kuciga kudana ɗa̱ va mayun ɗa. 16Ci ciɓa baci n kanna ka na Vuzagbayin u lyaꞋi ilikulyaꞋa yu ukocishi, ɗa ayin a na ci ɗikai mataꞋan ɗa ci cikpai Ka̱shile adama a maꞋa, ci ta̱ e kupece mpasa n Kishi. Ayin a na baci tsu wansai burodi va ɗa tsu takumai, ikyamba i Kishi i ɗa ci e kupece. 17Ci pece baci burodi vi te, tso okpo ta̱ ikyamba i te, ko a na ci n a̱bunda̱i.

18Ciɓai kpamu n uma a Israila, yaba dem u yeve ta̱ ayin a na baci de dem a yaꞋin alyuka a katalikalyuka a̱ ci ciya̱ ta̱ una̱singai wa alyuka wa. 19Mi a kudana a̱ma̱li ko ilikulyaꞋa i na a yaꞋankai alyuka yi ta̱ n ili i yoku ba. 20Amma n dana ta̱ ili i na a lyukai wa̱ a̱ma̱li e neke ta̱ i ɗa u wunla̱i u gbani-gbani,† u Ka̱shile u ɗa ba. Mpa n ciga ɗa̱ i yaꞋan cija̱Ꞌa̱ n wunla̱i u gbani-gbani ba. 21Vo kusoꞋo a mataꞋan ma Vuzagbayin, ka̱ta̱ kpamu vu doku vu soꞋo a mataꞋan ma̱ wunla̱i u gbani-gbani ba. Va kulyaꞋa ilikulyaꞋa i na e nekei Vuzagbayin, ka̱ta̱ kpamu vu doku vi lyaꞋa i na e nekei wunla̱i u gbani-gbani ba. 22Ci ciga ta̱ tsu zuwa Vuzagbayin tsurala? Ci ɗika ta̱ ci ta̱ n utsura u na ci iwan Vuzagbayin, ka̱ta̱ u kpa̱ɗa̱ kutakacika tsu?

Nekei Ka̱shile tsugbayin ayin tutu

23A̱ɗa̱ vi yoku i danai, “Ci ta̱ a kuyaꞋan ili dem i na ci cigai!” Amma n dana ɗa̱ ili ra̱ka̱ ɗa i gaꞋin i yaꞋan ba. I danai, “Ci ta̱ a kuyaꞋan ili dem i na ci cigai!” Amma n dana ɗa̱ ili ra̱ka̱ ɗa i kuɓa̱nka̱ vuza ba. 24Ka̱ta̱ i sheshe ili i na i kuyokpo ɗa̱ koci ba. Sheshei ili i na i kuyokpo adama a uma a na a buwai feu.

25Takumai inyama i na i e kudengeshe e kuden dem. Ka̱ta̱ ye ece ko a lyuka ta̱ i ɗa u ka̱ma̱li ba, vi ta̱ a kufuɗa kutakuma i ɗa n ka̱ɗu ke te ta na, 26adama a na Katagarda ka Ciɗa ka dana ta̱, “Iɗika i Vuzagbayin i ɗa n ili i na yi punu dem.”10:26 Ishp. 24:1.

27Aza a na a̱ kpa̱ɗa̱i kuneke a̱ɗu n Ka̱shile a banuku wu baci vi lyaꞋa ilikulyaꞋa n ele, ɗa vi cigai kulyaꞋa, lyaꞋa ili i na e nekei nu dem. Ka̱ta̱ ve ece ko ili ya yi ta̱ m mila̱ ba.

28-29Amma vuza yoku u dana wu baci, “IlikulyaꞋa i nam pa ya a lyuka ta̱ i ɗa u ka̱ma̱li,” ka̱ta̱ vi lyaꞋa ba, ko u yaꞋan wu baci adanshi unushi u ɗa ba. Ka̱ta̱ vi lyaꞋa i ɗa ba, adama a na vuza na u danai nu va a̱yi u ɗika ta̱ unushi u ɗa vi lyaꞋa baci.

Yi ɗa̱i ɗa a̱ kusa̱nga̱ mu kuyaꞋan ili i na n cigai adama a na ta lo ma nusaka vuza yoku? 30Mi baci a kufuɗa kucikpa Ka̱shile adama a ilikulyaꞋa ya ka̱ta̱ m pana uyoꞋo, yi ɗa̱i i zuwai ɗa i kilukpa̱ mu n lyaꞋa baci?

31Vi lyaꞋa baci, ko vu soꞋi, ko vi yaꞋan ili i yoku, yaꞋan ili ra̱ka̱ uteku u na e kuneke Ka̱shile tsugbayin. 32Ka̱ta̱ vi yaꞋan ili i yoku i na i kuzuwa uma o yoku a na i Ayahuda ko Aza̱ka̱yimbi ko aza a kpaꞋa ku Yesu i na i kokpo le an unushi ba. 33YaꞋan tsu na mpa n ci yaꞋan. N tsu dakaka ta̱ adama a na yaba dem u pana uyoꞋo wi ili i na n yaꞋin. N ci sheshe ili i na i kuneke mpa ugaꞋin koci ba, amma ili i na i kuneke yaba dem ugaꞋin, adama a na a̱ ciya̱ wishi.

11

1Mayun ɗa i tono agisana a̱ va̱, tsu na mpa n tonoi agisana a̱ Kishi.

Kuyotsongusu adama a kuyaꞋan kucikpa

2N cikpa ɗa̱ ta̱ adama a na ayin tutu i tsu ciɓa ta̱ nu mpa, n i tonoi kpamu kuyotsongusu ku na n yaꞋankai ɗa̱.

3Amma n ciga ta̱ i yeve ili i nam pa: Kishi wi ta̱ n utsura gaɗi vu vali, a̱yi vali wi ta̱ n utsura gaɗi vu vuka vi ni, Ka̱shile tamkpamu ki n utsura gaɗi vu Kishi. 4Vali vu na baci de dem u palai kaci a̱yi a kuyaꞋan kavasa ko a kudana uma akaka a̱ Ka̱shile, wi ta̱ a kuzuwa uma e neke Kishi wono. 5Amma vuka dem vu na vu kpa̱ɗa̱i kupala kaci ka̱ ni a̱yi a kuyaꞋan kavasa ko a kudana uma akaka a̱ Ka̱shile, wi ta̱ e kuneke vali vi ni wono. Vuka vu nan lo wi ta̱ derere n vuka vu na o gbonduwoi kaci adama a urotu u wono. 6To, u iwan baci kushiya ka̱ka̱la̱bi a kaci ka̱ ni a kiꞋwan yi ka̱nji ka. An wo okpoi ili i wono a kiꞋwan yi ka̱nji ko u gbonduwo, sai u pala kaci ka̱ ni.11:6 N ayin a cau Ayahuda kogbondi ki ta̱ tsa agisana o wono u vuka. Amma A̱shingini wi le ta̱ tsa agisana a kpalu. Ili i na i laꞋi n kugaꞋan a̱ ubuta̱ u kogbondi ko babu kogbondi, ili i na ubuta̱ u nam pa wi o kuyotsongusu i ɗaɗa kuka̱sa̱kpa̱ ukuna wi ili i wono.

7Ka̱shile ka yaꞋin ali n iyotsonoi i ni ka̱ta̱ feu e neke yi tsugbayin. Na ɗaɗa a̱yi vali u uka ili i na u pala kaci ka̱ ni ba. Ka̱shile ka yaꞋan ta̱ a̱ma̱ci adama a na e neke ali e le tsugbayin. 8Ka̱shile ka yaꞋan vali vu ugiti wu uta̱ u vuka ba, amma u yaꞋin vuka vu ugiti vu uta̱i punu u vali. 9Ka̱shile ka yaꞋan vali adama a vuka ba, amma u yaꞋan ta̱ vuka adama a vali. 10I ɗaɗa i zuwai a̱yi vuka u kupala kaci ka̱ ni adama a na u yotsongu an vali wi n utsura wa̱ ni, n adama a alingata kpamu.

11Tsu na ci o kutono Vuzagbayin, a̱ma̱ci i upeci n ali ba, ali feu i upeci n a̱ma̱ci ba. 12Mayun ɗa vuka vi iyain vu uta̱i u vali, amma ɗa a̱ma̱ci a matsai ali a na a buwai dem. Amma Ka̱shile kaꞋa vuza na u yaꞋin ili dem. 13Ecei ka̱ci ka̱ ɗa̱ vuka vi yaꞋan baci kavasa babu na u palai kaci ka̱ ni, na lo va ili i wono i ɗa ba? 14Ve ene tsu na Ka̱shile ka yaꞋin aduniyan, vali vi baci n ka̱nji va̱cilya̱, wo okpo ili i wono ba? 15Amma vuka vi baci n ka̱nji ku ugaɗi sa̱wu u tsu lobono ta̱. Ka̱shile kaꞋa ke nekei ni ka̱nji ugaɗi nannai adama a na wo okpo yi ili i kupala kaci. 16Uma o yoku a kuciga ta̱ kuyaꞋan kanananai adama a ukuna u nam pa wa ali n gogo na, amma n kudana ta̱ a̱tsu n a̱Ꞌisa̱ a aza a na a buwai ci ci yaꞋan ili kakau ba.

Adama a IlikulyaꞋa yu Ukocishi

(Luk. 22:7-13)

17O kuyotsongusu ku na mi a kuciga kuyaꞋanka ɗa̱, n kucikpa ɗa̱ ba, adama a na ayin a na baci i ɓolongi a na ya yaꞋan kasingai, i kucikpa i bono i yaꞋan i na i kpa̱ɗa̱i kugaꞋan. 18Ili i iyain i ɗaɗa, m pana ta̱, i gasa baci a̱ a̱Ꞌisa̱ aza o Kutoni i ci pecuku ta̱ ugboku kakau adama a kanananai. Mu ushuku ta̱ ta na n ili i yoku. 19Mayun ɗa i ciya̱ ugboku kakau a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱ adama a na yaba dem we ene aza a na i m ma̱riki. 20I gasa baci koɓolo, i ci sheshe ta̱ yi ta̱ a kulyaꞋa IlikulyaꞋa yu Ukocishi, amma ta ta na nannai ba. 21Na lo ɗaɗa ayin a na baci yi a kulyaꞋa, i tsu kpa̱ta̱ra̱ ta̱, ali uma o yoku kpamu o okpo n kambulu. A̱ɗa̱ vi yoku ali i soꞋo ma maka ɗa̱! 22Vi n ilikulyaꞋa a kpaꞋa ku nu i na va kulyaꞋa ka̱ta̱ vu soꞋo ba? Vu goyo ta̱ a̱Ꞌisa̱ aza e Yesu? I zuwa ta̱ aza a unambi o okpo n wono? Yi ɗa̱i i gaꞋin n dana ɗa̱? I ciga ta̱ n cikpa ɗa̱ adama a na yi a kuyaꞋansa nannai? N cikpa ɗa̱ ba, ko kenu!

23Vuzagbayin ɗa u nekei mu kuyotsongusu ku na n nekei ɗa̱: A kayin ka na e dengei Vuzagbayin Yesu, u ɗikai burodi va. 24U cikpai Ka̱shile adama a vu ɗa. Ɗa u wansai vu ɗa awanshi-awanshi ɗa u danai, “Na va ikyamba i va̱ i ɗa i na e nekei adama a̱ ɗa̱. YaꞋin ili i nam pa ayin tutu adama a kuciɓasa nu mpa.” 25Ta kpamu nannai, ana a lyaꞋi tsuwaꞋa, u ɗikai matan, u danai, “Matan ma nam pa uzuwakpani u savu u Ka̱shile u ɗa, uzuwakpani† u nam pa mayun ɗa wi a̱ ubuta̱ wu mpasa n va̱. Ayin a na baci de dem i soꞋi mataꞋan ma nam pa, i yaꞋan nannai ciya̱ i ciɓasa nu mpa.” 26Ayin a na baci de dem i takumai burodi vu nam pa, ɗa kpamu i soꞋi mataꞋan ma nam pa, yi ta̱ a kudana mayun Kishi u kuwa̱ ta̱. LyaꞋi kelime n kudana uma nannai ali sai ayin a na u kubono.

27Vuza ɗa̱ vi yoku u takuma baci burodi vu Vuzagbayin ɗa kpamu u soꞋi mataꞋan ma̱ ni n uye u na u kpa̱ɗa̱i kucikpa yi, u yaꞋan ta̱ unushi n ikyamba koɓolo nu mpasa n Vuzagbayin. 28I ɗaɗa i zuwai kafu vu takuma burodi ko vu soꞋo mataꞋan ma, vu kondo ka̱ci ka̱ nu mayin. 29Adama a na vi yeve baci ili i na ikyamba i Vuzagbayin yi a kudana ba, ɗa vu takumai burodi ko vu soꞋi mataꞋan ma babu na vi yevei tsu na ma mi, vu zuwaka ta̱ ka̱ci ka̱ nu afada. 30I ɗaɗa i zuwai ɗa a̱ɗa̱ vi yoku n a̱bunda̱i i ci yaꞋan mɓa̱la̱ ko yo okpo babu utsura, aza o yoku ali a̱ kuwa̱ ta̱. 31Ci baci a kufuɗa ku kondo ka̱ci ka̱ tsu kafu tsu takuma ko tsu soꞋo, Ka̱shile ka kuyaꞋanka tsu afada ba. 32Amma Vuzagbayin u ci yaꞋanka tsu ta̱ afada, ka̱ta̱ u lapula tsu, adama a na u kpa̱ɗa̱ kilukpa̱ tsu koɓolo n uma a aduniyan a kanna ku uteku.

33Adama a nannai uma a̱ va̱, i gasa baci kulyaꞋa IlikulyaꞋa yu Ukocishi, i vana itoku i ɗa̱ biꞋi. 34A̱ɗa̱ vi yoku yi baci a kupana kambulu, i lyaꞋa biꞋi ilikulyaꞋa a kpaꞋa, adama a na ko yi a kulyaꞋa koɓolo, Ka̱shile ka kuyaꞋanka ɗa̱ afada ba.

N kudana ɗa̱ ta̱ tsu na i kuyaꞋan n ili i na i buwai ayin a na baci n ta̱wa̱i.

12

Ayinviki a̱ Ka̱shile e ci neke ta̱ kuneꞋe kakau

1Uma a̱ va̱, gogo na mi ta̱ a kuɗanaka ɗa̱ ukuna u kuneꞋe kakau ku na Ayinviki a̱ Ka̱shile e ci neke yaba dem vu tsu.

N ciga ta̱ i yeve ukuna u le mayun. 2N ciga ta̱ i ciɓa, n ayin a cau kafu i gita̱ kutono Vuzagbayin, a zuwa ɗa̱ ta̱ uye u na i puwa̱nka̱i ali ɗa i tonoi a̱ma̱li a na a tsu dansa ba. 3N ciga ta̱ i yeve Ayinviki a̱ Ka̱shile o tono baci n vuza, vuma vu nan lo ko kenu u kudana, “N yaꞋanka ta̱ Yesu una̱!” ba. Babu kpamu vuza na u kudana, “Yesu ɗa Vuzagbayin,” saidei Ayinviki a̱ Ka̱shile a zuwa yi u yaꞋan nannai.

4KuneꞋe ki ta̱ lo kakau, amma Ayinviki a̱ Ka̱shile e te a ɗa e ci neke ku ɗa dem. 5Uye wi ta̱ lo kakau u kuyaꞋan tsugbashi, amma ra̱ka̱ vu tsu Vuzagbayin vi te ɗa ci a kuyaꞋanka tsugbashi tsa. 6Uma i ta̱ a kufuɗa kuyaꞋan ulinga kakau, amma Ka̱shile ke te kaꞋa ke nekei yaba dem utsura u yaꞋan ulinga nannai.

7Ayinviki a̱ Ka̱shile o ci yotsongu ta̱ ka̱ci ka̱ ni u yaba dem ayin a na baci u nekei ni ulinga kau u na u kuɓa̱nka̱ aza o Kutoni† ra̱ka̱. 8Ayinviki a̱ Ka̱shile e ci neke ta̱ vuma utsura u kuneke kadanshi ko odoki n ugboji. Ayinviki a̱ Ka̱shile a ɗa kpamu e te e ci neke vuza yoku utsura u kuyaꞋan kadanshi ka na ki n kuyeve n a̱bunda̱i. 9Ayinviki a̱ Ka̱shile a ɗa kpamu e te a tsu zuwa vuma u yaꞋan n uneki u ka̱ɗu u gbayin. U ci neke ta̱ kpamu vuma vi yoku utsura u kupotsokpo aza a̱ mɓa̱la̱. 10U ci neke ta̱ vuza yoku utsura u na u yaꞋan ili i mereve,† ka̱ta̱ u neke vuza yoku utsura kpamu u na u kudana uma akaka a̱ Ka̱shile. U ci neke ta̱ feu vuza yoku utsura u na u yeve ili i na yu uta̱i u Ka̱shile n i na i kpa̱ɗa̱i kuta̱ u Ka̱shile. U ci neke ta̱ vuza yoku kpamu utsura u na u kuyaꞋan kadanshi n elentsu kakau. U nekei vuza yoku kpamu utsura u kuyaꞋan kadanshi e keteshe ka na aza o yoku a yaꞋin n elentsu a nan lo. 11Ayinviki a̱ Ka̱shile e te a ɗa, a ɗa kpamu koci e ci neke kuneꞋe kakau ku nan lo. A̱yi ɗa u ci sheshe ko kuneꞋe ke ne ku ɗai ku gaꞋin u neke yaba dem.

Ikyamba i Kishi n ukambu kakau

12Ikyamba i vuma ili i te i ɗa, amma yi ta̱ n ukambu kakau. Ko a na ikyamba ya yi n ukambu kakau, ukambu u nan lo ra̱ka̱ u ɗaɗa u ɓolongi ɗa wu uta̱i ikyamba i te. Ikyamba i Kishi ta feu yi nannai. 13A̱tsu yoku Ayahuda a ɗa, aza o yoku Aza̱ka̱yimbi a ɗa. A̱tsu yoku agbashi a ɗa, aza o yoku agbashi a ɗa ba. Amma Ayinviki a̱ Ka̱shile a yaꞋanka ta̱ yaba dem vu tsu kusumbu ka akucina ɗa o bonokoi tsu ukambu wi ikyamba i te n Kishi. Ra̱ka̱ vu tsu ci isa ta̱ ta na Ayinviki a̱ Ka̱shile e te.

14Ta nannai, ikyamba yi ta̱ n ukambu kakau, ukambu u te u ɗa koci ba. 15Kune ku dana baci, “Mpa ukambu wi ikyamba u ɗa mi ba, adama a na kukiye ku ɗa mi ba,” na lo u sa̱nka̱ yi ta̱ kokpo ukambu wi ikyamba? 16Kutsuvu kpamu ku dana baci, “Mpa ukambu wi ikyamba u ɗa mi ba, adama a na kutsuvu ku ɗa koci, mi ka̱shi ba,” na lo u sa̱nka̱ yi ta̱ kokpo ukambu wi ikyamba? 17Ikyamba ya ra̱ka̱ i yaꞋan baci ka̱shi, nini ɗai i ɗa i kupana? I ɗa i yaꞋan baci kutsuvu, nini ɗai i kutsumgba ili? 18Amma Ka̱shile ka yaꞋan ta̱ ikyamba i tsu n ukambu n a̱bunda̱i, ɗa ta na u zuwai ukambu dem a̱ ubuta̱ u na u cigai u ɗa u yaꞋan. 19Ili i wovon i ɗa ikyamba yi ishi a kuyaꞋan i yaꞋan baci n ukambu u te koci! 20To, ukambu wi ta̱ lo n a̱bunda̱i, amma ikyamba i te koci.

21Ka̱shi ka kudana kukiye ba, “Avu vi ta̱ gbani!” Kaci ka kudana ene ba, “A̱ɗa̱ yi ta̱ gbani!” 22A̱Ꞌa̱! Ta nannai ba! Ukambu wi ikyamba u na wi adanshi wi ta̱ babu utsura ka̱u va, u ɗaɗa u laꞋi n ulinga. 23Ukambu u na ce enei adanshi wi n ulinga ka̱u ba, u ɗaɗa tsu tsu la̱na̱ mayin. A̱tsu tsu pala ta̱ ciyampa tsu tsu mayin, 24amma ci ci yongo ta̱ a̱ kuka̱sa̱kpa̱ ukambu u yoku e keteshe. Ka̱shile ka zuwa ta̱ ukambu u tsu a̱ ubuta̱ u na u gaꞋin, ali n ukambu u na wi adanshi wi n ulinga ba, mayun ɗa wi n ulinga. 25U yaꞋan ta̱ nannai adama a na u zuwa ukambu wi ikyamba ra̱ka̱ u yaꞋan ulinga koɓolo derere, ukambu dem a̱ kuɓa̱nka̱ ukambu u yoku. 26Ukambu wi ikyamba u yoku u soꞋo baci atakaci, ukambu u na u buwai dem u soꞋo ta̱ feu a ɗa n a̱yi. E neke baci ukambu u yoku tsugbayin, ukambu u na u buwai dem wi ta̱ a kuyaꞋan ma̱za̱nga̱ n a̱yi.

27Ra̱ka̱ vu ɗa̱ koɓolo ikyamba i Kishi i ɗa yi. Yaba dem vu ɗa̱ ukambu wi ikyamba i ni i ɗa wi. 28Ka̱shile ka zuwai ukambu kakau wi ikyamba i Kishi. Ili i iyain u gita̱i kuzuwa: azusuki, ire, aza a na a kudana uma akaka a̱ Ka̱shile, tatsu, nlum. Ɗa kpamu u zuwai aza a na a ci yaꞋan ili i mereve, koɓolo n aza a na i n utsura u kupotsokpo uma. Ɗa u zuwai aza a na a̱ kuɓa̱nka̱ aza o yoku, koɓolo n aza a na i aza e kelime. Ɗa u doku u zuwai aza a kuyaꞋan kadanshi n elentsu kakau. 29Yaba dem vuzavusuki ɗa wi? Ta nannai ba. Yaba dem ɗa u kudana uma akaka a̱ Ka̱shile? A̱Ꞌa̱. Uma ra̱ka̱ ɗa nlum? Yaba dem ɗa wi n utsura u kuyaꞋan ili i mereve? 30Yaba dem ɗa wi n utsura u kupotsokpo aza a̱ mɓa̱la̱? Ta nannai ba. Ka̱shile ke neke ta̱ yaba dem vu tsu utsura u kudansa n elentsu kakau? Yaba dem u kufuɗa ta̱ wa dana e keteshe ili i na aza o yoku a dansai n elentsu kakau? A̱Ꞌa̱! 31Amma mayun ɗa i kuciga mayin i ciya̱ kuneꞋe ku na ku laꞋi n kugaꞋan.

Gogo na mi ta̱ a̱ kudana ɗa̱ ili i na i laꞋi n ugaꞋin ra̱ka̱.

13

Ucigi

1Mi baci a kufuɗa kudansa n kelentsu ko yoku ko n kelentsu ka alingata a̱ Ka̱shile, amma ɗa kpamu mi n ucigi u uma ba, kadanshi ka̱ va̱ ki ta̱ o kuyotso kacaꞋa ka na i baci a kulapa viyum ko ma̱shi ma kalingi.13:1 Ana Bulusu u danai “kulapa viyum ko ma̱shi ma kalingi” u yaꞋan ta̱ kadanshi ki ili i na a ci cikpa a̱ma̱li n i ɗa. Adama a na ili i nam pa i ci cikpa Ka̱shile ka mayun ba, kacaꞋa ka na a ci yaꞋan kokpo ta̱ gbani.2Ayinviki a̱ Ka̱shile e neke mu baci utsura u kudansa akaka a̱ Ka̱shile, amma ɗa kpamu n fuɗai n cigai uma ba, mpa ili i ɗa mi ba. Ta kpamu nannai n fuɗa baci n yevei ili ra̱ka̱, ali n ili i na yi usokongi ka̱u, amma n cigai uma ba, mpa ili i ɗa mi ba. Ta kpamu nannai, mi baci n uneki u ka̱ɗu u na n kufuɗa kudana nsasan n ɗenga̱ o bono a ubuta̱ u yoku, amma n cigai uma ba, mpa ili i ɗa mi ba. 3N neke baci ili i na mi n i ɗa ra̱ka̱ wa aza a unambi, ko n neke baci ikyamba i va̱ tsa alyuka o kusongu, n ciga baci de uma ba, ili i gbani i ɗa wa̱ va̱.

4Ucigi u tsu zuwa ta̱ kuka̱na̱ ku ka̱ɗu m ma̱riki feu. Ucigi wi n cisheꞋe n uma ba. Ucigi u tsu dansa n a̱ra̱ɗi ba. U ci cikpa ka̱ci ka̱ ni ba. 5U ci yaꞋan kadanshi adama a na u nusaka uma ba. U tsu la̱nsa̱ka̱ ka̱ci ka̱ ni ili ayin tutu ba. U ci yaꞋan wupa gogo ba. U ci ciɓa n unushi u na uma o yoku a yaꞋankai ni ba. 6Kawuya ka̱ ciya̱ baci vuza u ci yaꞋan ma̱za̱nga̱ ba, amma u ci yaꞋan ta̱ ma̱za̱nga̱ n ili i mayun. 7Ucigi u ci ciga ta̱ ayin tutu, u tsu ka̱sa̱kpa̱ kuneke ka̱ɗu ba, ayin tutu u ci yongo ta̱ e kukeɗe a̱pa̱Ꞌa̱, u tsu lulukpa̱ ta̱ kpamu asuvu.

8Ucigi u tsu kotso ba. KuneꞋe ku kudansa akaka a̱ Ka̱shile ki ta̱ o kukotso a kanna ke te. KuneꞋe ku kudansa n elentsu kakau kanna ke te ki ta̱ o kukotso. KuneꞋe ku kuyeve, kanna ke te ku ɗa ki ta̱ o kukotso. 9-10KuneꞋe ku kuyeve n kuneꞋe ku kudana uma akaka a̱ Ka̱shile ka kushana ba; amma ayin a na baci ku na ki ushani ku ta̱wa̱i, ka̱ta̱ ku na ku kpa̱ɗa̱i kushana va ko okpo babu ulinga.

11Ayin a na mi ishi maku, n tsu dansa ta̱ tsu maku, n ci sheshe ta̱ tsu maku kpamu, ka̱ta̱ kpamu n tuka̱ n ilaꞋatsu an maku. Ana n yaꞋin vuza gba̱ra̱, ɗa n ka̱sa̱kpa̱i kuyaꞋan tsu na maku ma ci yaꞋan. 12Gogo na a na ci e kene ili i Ka̱shile, ci ta̱ e kene i ɗa kagimi, tsu na vi ci ene ka̱ci ka̱ nu duli an mindatsu ma̱ kubuta̱. Ayin i ta̱ lo a̱ kuta̱wa̱ an ce kene Ka̱shile a̱shi n a̱shi. Gogo na, kenu ɗa biꞋi n yevei, amma a ayin a̱ kuta̱wa̱ a ɗaɗa n kuyeve ili ra̱ka̱, tsu na Ka̱shile ke yevei mu ra̱ka̱.

13Ili i tatsu yi ta̱ lo i na i kukotso ba: uneki u ka̱ɗu, n a̱pa̱Ꞌa̱, n ucigi, vuzagbayin vi le ra̱ka̱ a̱yi ɗa ucigi.

14

Odoki n kuyotsongusu ku ukuna u kuneꞋe

1I dakaka uteku u na i kufuɗa i ciganai. Ka̱ta̱ kpamu i ciga mayin kuneꞋe dem ku na Ayinviki a̱ Ka̱shile e kuneke ɗa̱. KuneꞋe ku na ku laꞋi ku ɗaɗa kudana uma akaka a̱ Ka̱shile. 2Aza a na a ci yaꞋan kadanshi n elentsu kakau, a ci yaꞋanka aza a na i a̱ kukpa̱ɗa̱ kuyeve ili i na i a kudansa ba, amma Ka̱shile kaꞋa a ci yaꞋanka, vuza na u tsu panaka le. N utsura wa Ayinviki a̱ Ka̱shile i ta̱ a kuyaꞋan kadanshi ki ili i mayun i na yi usokongi. 3Amma aza a na a tsu dana uma akaka a̱ Ka̱shile a ci yaꞋanka ta̱ uma a kadanshi ka̱ta̱ o doku a̱ ɓa̱nka̱ le, n odoki n utsura u ka̱ɗu, n kadanshi ka kuvaꞋanka ka̱ɗu. 4Aza a na a tsu dansa n elentsu o yoku ka̱ci ke le kaꞋa a̱ tsu ɓa̱nka̱ koci, amma aza a na a tsu dansa akaka a̱ Ka̱shile i ta̱ a̱ kuɓa̱nka̱ aza o Kutoni ra̱ka̱. 5N dana ta̱, u gaꞋan ta̱ ra̱ka̱ vu ɗa̱ i dansa n elentsu o yoku, amma u kulaꞋa ta̱ n kugaꞋan ra̱ka̱ vu ɗa̱ yi ishi i fuɗa i dana uma akaka a̱ Ka̱shile. KuneꞋe ku kudana uma akaka a̱ Ka̱shile ku laꞋa ta̱ kuneꞋe ku kadanshi n elentsu o yoku m gbayin. KuneꞋe ku nam pa ku gaꞋan ta̱, amma sai vuza yoku u fuɗa kudana uma ili i na a dansai n elentsu o yoku a, adama a na aza o Kutoni ra̱ka̱ a̱ ciya̱ uɓa̱nki.

6Uma a̱ va̱, ishi baci n ta̱wa̱ wa̱ ɗa̱ ɗa n dansai n elentsu o yoku, nini ɗai na lo u kuɓa̱nka̱ ɗa̱? Nannai u kuɓa̱nka̱ ba, ko kenu, saidei n dana ɗa̱ ili i na Ka̱shile ko yotsongi mu, ko n dana ɗa̱ ili i kuyeve i yoku, ko akaka a na Ka̱shile ka cigakai mu n dana, ko kuyotsongusu. 7Ili i na a tsu waꞋa ko a̱ lika̱, agisana vishari ko umolu, i ɗa yi n wuma ba. Babu vuza na u kuyeve vishipa va vu na wi a kucanana n kula, sai kawaꞋashi ka ka waꞋa taki va derere. 8Kavana ka na ka tsu uka osoji kelime ke neke baci taki vu singai ba, nini ɗai osoji o kufoɓuso kuyaꞋan kuvon ka?

9Ta kpamu nannai, babu vuza na u kuyeve ili i na vi a kudansa, sai ayin a na vu dansai derere. Ta baci nannai ba, saidei vi yongo a kuyaꞋan kadanshi a̱ wunla̱i. 10Elentsu i ta̱ lo kakau a aduniyan, babu ka na ki gbenderi-gbenderi a dansa baci kaꞋa. 11Amma vuza u dansa baci kelentsu ka na m kpa̱ɗa̱i kupana, tso okpo ta̱ omoci dem vu tsu. 12Mayun ɗa baci vi cigai kuneꞋe ka Ayinviki a̱ Ka̱shile, folono Ka̱shile ke neke wu kuneꞋe ku na ka̱ kuɓa̱nka̱ aza o Kutoni dem.

13Vuza na baci wi n kuneꞋe ku kuyaꞋan kadanshi n elentsu o yoku, u yaꞋan kavasa adama a na u ciya̱ kuneꞋe ku na u kufuɗa kudana e keteshe ili i na u dansai. 14N yaꞋan baci kavasa n elentsu o yoku, ayinviki a̱ va̱ feu i ta̱ a kuyaꞋan kavasa, amma n yeve ili i na mi a kudansa ba. 15Yi ɗa̱i n kuyaꞋan? Mi ta̱ a kuyaꞋan ili i re dem. Mi ta̱ a kuyaꞋan kavasa punu n ayinviki a̱ va̱, ka̱ta̱ kpamu n yaꞋan kavasa ka n kadanshi ka na n yevei. Mi ta̱ a kuyaꞋan ishipa n ayinviki a̱ va̱, ka̱ta̱ kpamu n yaꞋan ishipa n kadanshi ka na n yevei. 16Ayin a na baci i gasai koɓolo, ɗa i cikpai Ka̱shile n ayinviki a̱ ɗa̱, uma o yoku e kuyeve ba. A panaka ɗa̱ baci ba, nini ɗai e kuyeve ali a dana, “Ta nannai”?† 17Yi ta̱ a kuyaꞋanka Ka̱shile ogodiya n uye u singai, amma na lo va u ɓa̱nka̱ vuza yoku ba.

18N yaꞋanka ta̱ Ka̱shile ogodiya tsu na n laꞋi yaba dem vu ɗa̱ kudansa n elentsu o yoku. 19Amma ayin a na baci tsu gasai adama a na ci yaꞋanka Ka̱shile kucikpa, n dana ta̱ u laꞋa ta̱ n kugaꞋan ko n fuɗa n dansa udani u tawun u na uma a kupana a na ma dansa n kelentsu ko yoku ka na ka yawai udani a̱kpa̱n kupa (10,000).

20Uma a̱ va̱, ka̱sa̱kpa̱i kusheshe tsu na muku n ci sheshe. Yo okpo tsu muku n na a̱ tsu kpa̱ɗa̱ kuyaꞋan ili i gbani-gbani. I yaꞋan kusheshe ku na ku gaꞋin an aza a̱ gba̱ra̱-gba̱ra̱. 21A ɗana ta̱ a Katagarda ka Ciɗa:

“Vuzavaguɗu u danai,

‘Mi ta̱ a kuyaꞋan kadanshi n uma a̱ va̱ n elentsu o yoku

a na omoci a kufuɗa e yeve kudansa.

Amma ko n nannai i a kupanaka mu ba.’ ”14:21 Ish. 28:11-12.

22KuneꞋe ku kuyaꞋan kadanshi n elentsu o yoku urotu u ɗa wa aza a na i aza o Kutoni ba, amma a̱ ubuta̱ wa aza o Kutoni ili i yoku i ɗa ba. KuneꞋe ku kudana akaka a̱ Ka̱shile ki ta̱ adama a aza a na i aza o Kutoni, amma wa aza a na ka̱ta̱ i aza o Kutoni ba. 23Ko n nannai, aza a na a̱ kpa̱ɗa̱i kuneke a̱ɗu, ko aza a na e yevei ili i nam pa ba, a̱ ta̱wa̱ baci a̱ ubuta̱ wo oɓolo u ɗa̱ ɗa a panai ili i na yi a kudansa ra̱ka̱ n elentsu o yoku, i ta̱ e kusheshe ka̱ta̱ a dana a̱ɗa̱ ajarishi a ɗa yi. 24Amma uma a nam pa a pana baci yaba dem a kudansa akaka a̱ Ka̱shile, i ta̱ e kuyeve ele aza a unushi a ɗa, i na a panai kpamu yi ta̱ a kuyaꞋanka le afada. 25I ta̱ a kudansa ili i na yi punu usokongi a̱ a̱ɗu e le. I ta̱ a̱ kukuɗa̱ngu a iɗika a cikpa Ka̱shile ka̱ta̱ a dana, “Mayun ɗa vi koɓolo n uma a nam pa.”

KuyaꞋan ma̱riki a̱ ubuta̱ u kuyaꞋan kucikpa

26A̱ja̱Ꞌa̱ a̱ va̱, i gasa baci a̱ a̱Ꞌisa̱ aza o Kutoni adama a na i yaꞋan kucikpa, i yaꞋan ili i singai ra̱ka̱ adama a yaba dem vu na wi ɗe. Ta u gaꞋin u yaꞋan nannai ayin a na baci vuza yoku wi a ishipa, ko wi o kuyotsongusu, ko wi a kudana ili i na Ka̱shile ka danai, ko wi a kuyaꞋan kadanshi n kelentsu ko yoku, ko wi a kudana e keteshe ili i na vuza yoku u danai. 27I gasa baci koɓolo, yi ta̱ a kufuɗa ya̱ ka̱sa̱kpa̱ vuza yoku u dansa n kelentsu ko yoku, ko aza e re, amma ka̱ta̱ u laꞋa uma a tatsu ba. A dansa n e nekenei, ka̱ta̱ vuza yoku kau u dansa e keteshe ili i na a danai. 28Amma vuza wi baci lo a na wa dana e keteshe ili ya ba, a̱yi vuza na u kudansa n kelentsu ko yoku ka u paɗa bini, ka̱ta̱ u dansaka ka̱ci ka̱ ni koci n Ka̱shile kpamu.

29Ka̱sa̱kpa̱ uma e re ko uma a tatsu a dana uma akaka a̱ Ka̱shile, ka̱ta̱ uma a na a buwai o kondo ili i na uma a na lo a dansai va. 30Vuza wi baci a kudana uma akaka a̱ Ka̱shile, ɗa Ka̱shile ko yotsongi vuza yoku ili i yoku, vuza na wi a kudana uma akaka a̱ Ka̱shile a u paɗa biꞋi bini u ka̱sa̱kpa̱ vuza yoku vu nan lo va u dansa. 31Vuza te te ɗa u kuyaꞋan kadanshi, ka̱ta̱ ra̱ka̱ vu ɗa̱ i piꞋisa ili ali i ciya̱ utsura u ka̱ɗu. 32Uma a na a tsu dana uma akaka a̱ Ka̱shile i ta̱ a kufuɗa kuka̱na̱ ka̱ci ke le ka̱ta̱ a̱ ka̱sa̱kpa̱ aza o yoku a dansa feu. 33Ka̱shile ka ciga ta̱ uma a yaꞋan ili dem m ma̱ta̱na̱ m motononoi babu kudansa vama.

Uma a̱ Ka̱shile a gasa baci adama a na a yaꞋan kucikpa, 34a̱ma̱ci a paɗa bini. I ka̱sa̱kpa̱ le a dansa ba, adama a na Wila̱ u dana ta̱ a̱ma̱ci a kuyaꞋan aza e kelime ba. 35Ili yi baci lo i na a cigai e yeve, a yawa baci a kpaꞋa e ece ali e le. Ili i wono i ɗa a̱ma̱ci a yaꞋan kadanshi a̱ ubuta̱ wo oɓolo wa aza e Yesu.

36Akaka a̱ Ka̱shile a̱ gita̱ wa̱ a̱ɗa̱ ba, a̱ ɗa̱ ɗa kpamu a yawai koci ba. 37Vi ɗika baci ka̱ci ka̱ nu vuza na u tsu dana akaka a̱ Ka̱shile, ko vi ta̱ n kuneꞋe ka Ayinviki a̱ Ka̱shile, vi ta̱ kuyeve a na mi a kuɗana ili i na Vuzagbayin u danai mu koci n ɗanaka ɗa̱. 38Adama a nannai, ka̱ta̱ i panaka vuza na u kpa̱ɗa̱i kupana ili i na n ɗanai ba.

39Uma a̱ va̱, ucikali u ka̱ɗu u ɗa̱ u yaꞋan kuciga kudana uma akaka a̱ Ka̱shile, amma ka̱ta̱ i sa̱nga̱ vuza na u tsu dansa n elentsu o yoku ba. 40Ili ra̱ka̱ i yaꞋan derere n uye u na u gaꞋin, i ɗa i yaꞋan kpamu m motononoi mayin.

15

Uɗengi u Yesu Kishi a kasaun

1Uma a̱ va̱, gogo na n ciga ta̱ n ciɓaka ɗa̱ ukuna wa Arabali a Singai a na n yaꞋankai ɗa̱ kadanshi n ayin a ɗe. Yi isa ta̱ n ayin a nan lo a, uneki u ka̱ɗu u na yi n u ɗa gogo na adama a nan lo a ɗaɗa. 2Arabali a Singai† a nam pa a ɗa a kisa ɗa̱ i ka̱na̱ baci ili i na n danai ɗa̱. I yaꞋan baci nannai ba, uneki wa̱ a̱ɗu u ɗa̱ gbani ɗa wi.

3N dana ɗa̱ ta̱ ili i na a danai mu. Ukuna u na u laꞋi n kugaꞋan u ɗa na: Kishi u kuwa̱i adama a unushi u tsu, ta kpamu Katagarda ka Ciɗa ka danai nannai. 4A̱ ciɗa̱ngi ni, ɗa a kanna ka tatsu a̱ ɗengusa̱i ni n wuma, ta Katagarda ka Ciɗa ka danai nannai. 5U yotsongi ka̱ci ka̱ ni u Biturusu, ɗa kpamu u yotsongi ka̱ci ka̱ ni u mukumitoni n ni uma Kupanazere. 6Ana nannai u lazai, ɗa kpamu u yotsongi ka̱ci ka̱ ni wa aza o Kutoni a̱ ni a na a laꞋi amangatawantawun (500) a̱ ubuta̱ u te. Uma n a̱bunda̱i a na e enei ni a buwa ta̱ n wuma, amma aza o yoku a̱ kuwa̱ ta̱ ɗe. 7Ɗa kpamu u yotsongi ka̱ci ka̱ ni u Yakubu, ɗa u doki u yotsongi ka̱ci ka̱ ni wa azusuki ra̱ka̱. 8A kubana uteku ra̱ka̱, ɗa u yotsongi ka̱ci ka̱ ni wa̱ va̱, uteku u na a tsu matsa maku a ayin a na a gaꞋin a matsa yi ba.

9Azusuki a na a buwai dem a laꞋa mu ta̱. N yawa e ɗeke mu vuzavusuki ba, adama a na mi ishi ta̱ n neke aza o Kutoni atakaci. 10Amma kasingai ka̱ Ka̱shile ka zuwa mu ta̱ mo okpoi ili i na mi gogo na, kasingai ka̱ ni ta na a kubana wa̱ va̱ ki gbani ba. N dakaka ta̱ ulinga u na n laꞋi azusuki a na a buwai dem, amma mayun ɗa, kasingai ka̱ Ka̱shile ka ɗa ka yaꞋin ulinga wa, mpa ɗa ba. 11N dana ɗa̱ baci kadanshi ka̱ Ka̱shile ko azusuki† a ɗa baci a danai ɗa̱ kadanshi ka̱ Ka̱shile ka, ili i te i ɗa ra̱ka̱ ci a kadanshi, i ɗa kpamu ili i na i nekei a̱ɗu.

A̱ ɗengusa̱ baci ta na a̱kpisa̱ ba?

12Tsu dana baci uma a na a̱ ɗengusa̱i Kishi n wuma, nini ɗai a̱ɗa̱ vi yoku i kudana aza a na a̱ kuwa̱i a̱ kuɗenga̱ n wuma ba? 13Mayun ɗa baci, na lo va u yotsongu ta̱ a̱ ɗengusa̱ Kishi n wuma ba. 14A̱ ɗengusa̱ baci Kishi n wuma ba, kudana uma kadanshi ka̱ Ka̱shile ka̱ tsu n uneki u ka̱ɗu u ɗa̱ dem gbani ɗa. 15I baci a̱ kuɗengusa̱ a̱kpisa̱ n wuma ba, ci yaꞋanka ta̱ uma aꞋuwa an tsu danai le Ka̱shile ka̱ ɗengusa̱ ta̱ Kishi n wuma, ashe ta na u ɗenga̱ n wuma ba. 16A̱ ɗengusa̱ baci a̱kpisa̱ ba, a̱ ɗengusa̱ feu Kishi ba. 17A̱ ɗengusa̱ baci ta na Kishi ba, uneki u ka̱ɗu u ɗa̱ wo okpo ta̱ gbani, a buwa ta̱ ta na a kuyaꞋanka ɗa̱ afada adama a unushi u ɗa̱. 18Mayun ɗa baci, to, aza a na o okpoi aza o Kutoni ɗa a̱ kuwa̱i ɗe, a̱ ciya̱ wishi ba. 19Ci baci a kufuɗa kuneke Kishi a̱ɗu a̱ tsu adama a na wi isa tsu a wuma u nam pa koci babu u kelime, ili ya asuvayali i ɗa wa̱ tsu n uma a na a buwai.

Ukuna u mayun tsu na a̱ kuɗengusa̱ a̱kpisa̱

20Amma ukuna u mayun u ɗaɗa a̱ ɗengusa̱ ta̱ Kishi n wuma, ɗaɗa urotu u na u yotsongi uma a na a̱ kuwa̱i a̱ ubuta̱ u Kishi i ta̱ a̱ kuɗengusa̱ le dem n wuma. 21-22Uma ra̱ka̱ a̱ kuwa̱i adama a ili i na vuma vi te u yaꞋin, adama a na A̱da̱mu† u tuka̱i tsu n ukpa̱ ra̱ka̱. Ta kpamu nannai a̱ kuɗengusa̱ uma n wuma adama a ili i na vuma vi te u yaꞋin. Kishi wi ta̱ a̱ kutuka̱ tsu n wuma ra̱ka̱ feu. 23Amma yaba dem i ta̱ a̱ kuɗengusa̱ yi n wuma m motononoi. Kishi ɗa u gita̱i kuɗenga̱ n wuma. Ayin a na baci Kishi u bonoi, uma a̱ ni ra̱ka̱ i ta̱ a̱ kuɗengusa̱ le n wuma. 24Nannai u laza baci, ka̱ta̱ e yeve kukotso ka aduniyan ku yawa. Kishi wi ta̱ a kuna irala i ni dem, ka̱ta̱ u neke Ka̱shile Dada tsugono ci ni tsa. 25Adama a na Kishi wi ta̱ a kulyaꞋa tsugono ali sai ayin a na u lyaꞋi irala i ni ɗa u bonokoi le ɗaka vi idasakpatsu i ni. 26Vurala vi ni vu ukocishi vu na u kuna a̱yi ɗa ukpa̱. 27Ana Katagarda ka Ciɗa ka danai wi ta̱ a kuzuwa ili dem yo okpo ɗaka vi ni, Ka̱shile ki punu a̱ ka̱tsuma̱ ka nan lo ba. Ka̱shile kaꞋa ka zuwai ili dem Kishi wo okpo mogono mi i ɗa. 28Ayin a na baci u lyaꞋi ili ra̱ka̱, ka̱ta̱ Maku ma ma zuwa ka̱ci ka̱ ni a̱ ka̱ca̱pa̱ ka̱ Ka̱shile, vuza na u zuwai ili dem yo okpoi ka̱ca̱pa̱ ka̱ ni. Ka̱shile ka lyaꞋa tsugono e kelime ki ili ra̱ka̱.

29Aza a na a yaꞋankai kusumbu ka akucina adama a na a̱ ɓa̱nka̱ aza a na a̱ kuwa̱i tamkpamu, nini ɗai ugaꞋin u ni wi? A̱ ɗengusa̱ baci a̱kpisa̱ n wuma ba, yi ɗa̱i i zuwai ɗa uma a yaꞋin kusumbu ka akucina adama e le?

30-31A̱ ɗengusa̱ baci a̱kpisa̱ ba, yi ɗa̱i i zuwai ɗa ayin tutu ci ci yongo ɗevu n ukpa̱? Uma a̱ va̱, n dana ɗa̱ mayun n ci yongo ta̱ e kene ukpa̱ n a̱shi a kanna dem. Mayun ɗa kpamu uteku u na ma̱za̱nga̱ ma̱ va̱ mi adama a ili na Yesu Kishi Vuzagbayin vu tsu u yaꞋin a̱ ka̱tsuma̱ ka̱ ɗa̱. 32A̱ ɗengusa̱ baci a̱kpisa̱ n wuma ba, ugaꞋin we ne u ɗai n kuciya̱ punu n shilika̱ n aza a na i a Afisu, nnama m gbani-gbani n nan lo? A̱ ɗengusa̱ baci a̱kpisa̱ ba, yi ɗa̱i ɗa tsa kukpa̱ɗa̱ kuyaꞋan ili i na uma a danai,

“YaꞋan ci lyaꞋa ka̱ta̱ tsu soꞋo,

adama a na mkpaꞋa ci ta̱ a̱ kukuwa̱.”

33Ka̱ta̱ i ka̱sa̱kpa̱ uma a nan lo a o doro ɗa̱ ba. I yeve ta̱ udani u na u danai, “A̱ja̱Ꞌa̱ a gbani-gbani i ta̱ a̱ kula̱nga̱sa̱ ma̱riki ma̱ nu.” 34Bonokoi kusheshe ku ɗa̱ a̱ ubuta̱ u singai, ka̱ta̱ i ka̱sa̱kpa̱ kuyaꞋan ku unushi. Panai wono a na aza o yoku a̱ ɗa̱ a̱ kpa̱ɗa̱i kuyeve Ka̱shile.

Uteku u na tso kokpo u Ka̱shile

35Aza o yoku i ta̱ e kece, “Nini ɗai a̱ kuɗengusa̱ a̱kpisa̱ n wuma? IcuꞋu yi ikyamba ye ne i ɗai o kokpo n i ɗa?” 36Keci ku tsulau ku ɗa na lo va. Vi ca̱Ꞌa̱ baci icuꞋu a iɗika, yi a̱ kuta̱ ka̱ta̱ i yaꞋan a̱vuku ba, sai biꞋi i ɗa i kuwa̱. 37IcuꞋu i na a̱ ca̱Ꞌi a iɗika i kuyotso a̱vuku a ayin a na i gbonguroi ba. VicuꞋu vi ɗekpu ɗa koci vu na vi ca̱Ꞌi, vu ɗaɗa vu kuyotso vilya ko ili i yoku. 38Ka̱shile kaꞋa ka tsu zuwa vicuꞋu vu nan lo vu uta̱ ka̱ta̱ vi yaꞋan uteku u na u cigai, vicuꞋu dem vi ta̱ o kutopo icuꞋu ya̱ a̱vuku a̱ ni. 39Ikyamba yi ili i wuma yi ta̱ kakau. Vuma wi ta̱ n ikyamba i ni kau. Nnama mi ta̱ n ikyamba i le kau. Nnu n adan i ta̱ feu n ikyamba i le kakau. 40Ikyamba kakau yi ta̱ ɗe gaɗi, ikyamba kakau feu yi ta̱ punu kpamu a aduniyan i na yi kau n i na yi gaɗi. Tsuloboi ci ikyamba i gaɗi ci ta̱ kau, n tsuloboi ci ikyamba ya aduniyan. 41Kanna ki ta̱ n tsuloboi ci ni, wotoi wi ta̱ n tsuloboi ci ni, azangata i ta̱ n tsuloboi ci le kpamu kau; a̱ ka̱tsuma̱ ka azangata ka tsuloboi ci le ci ta̱ kakau.

42Tsu nam pa tsu ɗa ayin a na baci a̱ ɗengusa̱i a̱kpisa̱. Ikyamba i tsu, i na i kuwa̱i ɗa i shamai, yi ta̱ o kokpo kau a ayin a na baci a̱ ɗengusa̱i i ɗa, adama a na a ayin a nan lo o kudoku a̱ kuwa̱ ba. 43Ayin a na baci a̱ ciɗa̱ngi ikyamba i tsu, i ɗa yi n tsuloboi kpamu ba, benle utsura. Ayin a na baci Ka̱shile ka̱ ɗengusa̱i le n wuma, i ta̱ o kokpo n tsuloboi n utsura kpamu. 44Gogo na ele ikyamba i ɗa i na a maꞋi n kayala, amma ayin a na baci a̱ ɗengusa̱i le, i ta̱ o kokpo ikyamba i na Ayinviki a̱ Ka̱shile e nekei wuma feu.

Mayun ɗa ikyamba i na ci yevei yi lo, mayun ɗa feu ikyamba i na Ayinviki a̱ Ka̱shile e nekei wuma yi lo dem. 45Katagarda ka Ciɗa ka danai, “A̱da̱mu vuma vi iyain u ciya̱ ta̱ wuma.” Vuma vu ukocishi, a̱yi Kishi, wo okpoi ayinviki a na e ci neke wuma. 46Ili i na i gita̱i kuta̱wa̱ i ɗaɗa ikyamba i na ci yevei, ɗa yeve ikyamba ya ayinviki i ta̱wa̱i n ka̱ca̱pa̱. 47Ka̱shile ke kenuki kayala ɗa u maꞋi A̱da̱mu vuma vi iyain. Vuma vi ire tamkpamu ta ɗe wu uta̱i gaɗi. 48Yaba dem a aduniyan wi ta̱ n ikyamba tsa̱ A̱da̱mu. Yaba dem feu gaɗi wi ta̱ n ikyamba tsu vuza na wu uta̱i gaɗi va. 49Tsu na ci gogo na tsa̱ A̱da̱mu, vuma vu na a maꞋi n kayala, kanna ke te ci ta̱ o kokpo tsu Kishi, vuma vu na wu uta̱i gaɗi.

50Uma a̱ va̱, n ciga ta̱ i yeve ikyamba nu mpasa n tsu i nam pa, yi ta̱ a kushama. Ɗaɗa ikyamba ya i kuciya̱ tsugono tsu Ka̱shile ba, tsu na ci babu uteku. 51-52Gogo na mi ta̱ a kudana ɗa̱ ili yi usokongi i na Ka̱shile ko yotsongi tsu: Ra̱ka̱ vu tsu ɗa tsa kukuwa̱ ba, amma ayin a na baci a̱ lika̱i kavana ku uteku, Ka̱shile ki ta̱ a kusabaꞋa tsu ra̱ka̱ kute an ulaɗi, tsu na vi ci inda ili kute gipi. A̱ lika̱ baci kavana ka, i ta̱ a̱ kuɗengusa̱ a̱kpisa̱, o kudoku a̱ kuwa̱ ta na ba, ka̱ta̱ ra̱ka̱ vu tsu ci isa ikyamba i savu. 53Adama a ikyamba i tsu i na ci yevei i na i kukuwa̱ ka̱ta̱ i shama, yi ta̱ a kusabaꞋa i bono ci ikyamba i gaɗi i na i kukpa̱ɗa̱ kukuwa̱. 54Ili i nam pa i yaꞋan baci, ɗa ikyamba i tsu i na ci yevei i na i kukuwa̱, i sabaꞋi i bonoi ci ikyamba i gaɗi i na i kukpa̱ɗa̱ kukuwa̱, ka̱ta̱ e yeve Katagarda ka Ciɗa ka shana ta̱ mayun:

“Ukpa̱ u buwa ba! UlyaꞋi wu utsura u shana ta̱!

55Te ɗai ubuta̱ u na ukpa̱ u lyaꞋi utsura?

Te ɗai kpamu utsura u mataɗatsu mu ukpa̱ mi?”

56Wila̱ u neke ta̱ unushi utsura, ɗaɗa unushi u zuwai ukpa̱ u ciya̱ utsura u kuneke mɓa̱la̱. 57Amma ci yaꞋanka ta̱ Ka̱shile ogodiya tsu na u ka̱sa̱kpa̱i Vuzagbayin vu tsu Yesu Kishi u neke tsu utsura u kulyaꞋa.

58Uma a̱ va̱ a na n cigai, adama a na Ka̱shile ka yaꞋin ili i nam pa ra̱ka̱, shamgbai n utsura. Ka̱ta̱ i ka̱sa̱kpa̱ ili i yoku i zuwa ɗa̱ i gba̱ɗa̱ ali i sherewengu ba. Ayin tutu yi baci a kuyaꞋan ulinga u Vuzagbayin, yo okpo aza a kuyaꞋan ulinga n utsura, adama a na i yeve ta̱ ulinga u na yi kuyaꞋan adama a Vuzagbayin gbani ɗa ba.

16

Kisa ki ikebe adama a uma a̱ Ka̱shile

1Yi isa baci ikebe adama a uma a̱ Ka̱shile, n kuciga ɗa̱ ta̱ i yaꞋan derere tsu na n danai a̱Ꞌisa̱ a aza o Kutoni n a̱bunda̱i a na i Galatiya a yaꞋan. 2Kanna ka Aladi ra̱ka̱ yaba dem vu ɗa̱ u zuwa ikebe i yoku i na u ciya̱i. I zuwa i ɗa adama e kuneke kuneꞋe. I yaꞋan baci nannai ayin a na n yawai, yo kudoku kusoꞋo atakaci i bana n i bonoi o kutono n yi isai i ɗa ba. 3Zagbai aza o Kutoni o yoku a ɗika i ɗa a banka a Urishelima. Mi ta̱ e kuneke le atagarda a akaka a na o kuyotsongu a na a̱ɗa̱ ɗa i zagbai le. 4Wi baci feu a kugaꞋan ci yaꞋan nwalu ma koɓolo, ci ta̱ a kuyaꞋan n ɗa.

Ili i na Bulusu wi a kuciga kuyaꞋan

5Ayin a na baci n walai m Makidoniya, mi ta̱ a kubana me kene ɗa̱. 6U gaꞋan ba n da̱sa̱ngu n a̱ɗa̱ una̱ u ayin e re, ko ali ayin a̱ kuta̱nu o kotso, ka̱ta̱ i ɓa̱nka̱ mu n ka̱na̱ uye a̱ ubuta̱ u na n kubana dem. 7Vuzagbayin wu ushuku baci, mi a kuciga n yawa lo gogo ba, n ciga ta̱ n geshe adama a na n yawa baci n ciya̱ n yongo lo n a̱ɗa̱ ali ayin ka̱u, a na ma laza lo babu n yaꞋan megeshe. 8Amma mpa mi ta̱ a kushamgba na a Afisu ali sai Ka̱ɗiva̱† ka Kanna ka Amangerenkupa† kuta̱. 9N ciya̱ ta̱ ka̱ba̱nga̱ ka singai punu ka na n kuyaꞋan ulinga, ka̱ta̱ uma n a̱bunda̱i a isa ukuna wa, ko a na uma o yoku a cigai ba.

10Timoti u yawa baci, yi isa yi mayin. Wi ta̱ a kuyaꞋan ulinga u Vuzagbayin, tsu na mpa mi a kuyaꞋan. 11Ka̱ta̱ i ka̱sa̱kpa̱ vuza u goyo yi ba. I neke yi una̱singai u ɗa̱ ka̱ta̱ i ɓa̱nka̱ yi u ka̱na̱ uye a ayin a na baci wi o kubono na wa̱ va̱. Mi ta̱ a kuvana yi koɓolo n aza o Kutoni a na a buwai o bono.

12Gogo na, mi ta̱ a kuɗanaka ɗa̱ ukuna wo Apolosu vuza tsu. N tsu dana yi ta̱ u ɓolongu ekiye n aza a̱ tsu a na a buwai a ayin a na baci a̱ ta̱wa̱i kene ɗa̱, amma u ciga kuyaꞋan nannai gogo na ba. Ayin a na baci u ciya̱i ka̱ba̱nga̱, wi ta̱ a̱ kuta̱wa̱ we kene ɗa̱.

Bulusu u kotsoi akaka a̱ ni

13Zukai n ka̱ci ka̱ ɗa̱. I gbaɓarangu uneki u ka̱ɗu u ɗa̱. Ka̱ta̱ i pana wovon ba. Tsurakpai. 14YaꞋin ulinga u ɗa̱ ra̱ka̱ a̱ ka̱tsuma̱ ku ucigi.

15I yeve ta̱ Istifanu n limata i ni ele ɗa a̱ gita̱i kuneke a̱ɗu e le n Kishi a cau a Akataya, ɗa ta na e nekei ka̱ci ke le adama a kuyaꞋanka uma a̱ Ka̱shile tsugbashi. N folono ɗa̱ ta̱, uma a̱ va̱, 16i tono uma a nam pa n aza o yoku ci le, aza a na i a kuyaꞋan ulinga n tsugbashi n ele. 17Mi ta̱ a̱ ma̱za̱nga̱ ma na me ene Istifanu, koɓolo n Fatunatu, n Akaiku. A̱ ɓa̱nka̱ mu ta̱ adama a na a̱ɗa̱ yi lo na ba. 18E neke mu ta̱ utsura u ka̱ɗu n a̱bunda̱i, n yeve ta̱ ta a yaꞋankai ɗa̱ feu nannai. I neke tsugbayin tsu singai wa aza a na a ci yaꞋan tsugbashi derere tsu uma a nan lo.

19A̱Ꞌisa̱ aza o Kutoni† n a̱bunda̱i a na i a uɓon u Asiya i ta̱ ikya̱shi i ɗa̱.

Akila m Pirisila, n aza o Kutoni a na a tsu bana a gasa a kpaꞋa ku le, i ta̱ ikya̱shi i ɗa̱ a̱ ka̱tsuma̱ ka kula ka Vuzagbayin.

20Aza a na i o kutono Vuzagbayin dem i ta̱ ikya̱shi i ɗa̱.

I kya̱sa̱na̱i mayin.

21N ekiye a̱ va̱ a ɗa n yaꞋin iɗani i nam pa: Mpa Bulusu mi ta̱ ikya̱shi i ɗa̱.

22Avasa a̱ va̱ a ɗa, Ka̱shile ka yaꞋanka yaba dem vu na u iwain kuciga Vuzavaguɗu una̱. YaꞋan Vuzagbayin u bono gogoꞋo.

23YaꞋan kasingai ka Vuzagbayin Yesu ko yongo n a̱ɗa̱.

24N ciga ta̱ yaba dem vu na wi vuza vu kutoni Kirisiti Kishi.