Uusu-uusu A Pol Hurulaꞌaa Hunie Mo
Pilipae
?A tei ni e uusue uusu-uusu ienini?
A Pol Hurulaꞌaa ni e uusue uusu-uusu ienini aana eetana nga maholo mo Rom kire tapolie aana e tarohaꞌinie a Jisas. A Pol ngaeta poro paine haahie soihaadaꞌinge na kire tohungei haꞌaletehie i tehulaꞌana Tataroha Diana ko tarohaꞌinie, taꞌe maꞌalana e urine, uusu-uusu a Pol ie e haataꞌinie ilenimwaꞌenga paine na norutoꞌonga a Pol aana Jisas Kraes. A Timoti e iiꞌo noꞌone peꞌie a Pol maholo e uusue uusu-uusu ienini.
?E uusue uusu-uusu ienini hunie kira tei?
Uusu-uusu a Pol ie, uusulana e lae hunie soihaadaꞌinge aana huilume i Pilipae. Soihaadaꞌinge ngeena, eetana nga soihaadaꞌinge nge a Pol e haꞌa-uuresie aana poꞌo ni henue i Masedonia i laona aalahanga ni Rom. Mo iini hunge aana mo Pilipae ikire mo ramo na kire iiꞌo toli oto mwaanie mae ni Rom. Oto kire ko saemango aana ikire mo iinoni aana aalahanga ni Rom, aana lio i sulinge mo mwane paine ikire e kaꞌa lae ike mola i sulie saeda, taꞌe ko lae oto i sulie mo haꞌatolanga. Leesie Palonga 16:21 na Pilipae 3:20-21.
?Nga taa e rau-reu maholo e uusue uusu-uusu ienini?
Mo Rom kire ko deu rarahie a Pol ke iiꞌo ni hoꞌo i Rom i laona ngaeta nume ko waa-waaie suli waro-waro. E waaie urine aana maholo ko maa-maaꞌoohie mei wala mwaanie mo mwane lei-lei uri kire ke toliꞌaasie, wa kire ke lei maesie, wa nga taa loꞌu kire kei unue. A Pol e iiꞌo urine na mei niinge uure aana mo Pilipae e hule aana. Mo Pilipae kire ko tohungei peꞌie a Pol oto tarau, aana kire ko nii-nii hunie maꞌalana e iiꞌo peꞌire wa haꞌike.
?E uusue uusu-uusu ienini huni taa?
A Pol ko uusu-uusu huni paalahera mo Pilipae haahie mei niinge ikire nge e si hule aana maholo e iiꞌo ni hoꞌo ngeena. A Pol e paalahera haahie niinge ikire ngeena, na e uusue noꞌone hunire uri hunie saeda ke susu peꞌi norutoꞌonga mola. Maꞌalana mo mwane lei-lei ko lei maesie a Pol wa haꞌike, taꞌe mo Pilipae ke uure maꞌutaꞌa mola. A Pol e unue noꞌone uri kire ke haimaanie tolahana a Jisas aana e maneko, na e haꞌa-aamasitoꞌora loꞌu aana walu ola diana aana maurihe haalu kire toꞌo aana i tehulaꞌana kire iiꞌo ruru peꞌie a Kraes. Maurihe haalu ngeena, mei niinge oto uure mwaanie a God hahaiteli. Kire hele oto aana maurihe haalu ngeena aena aana kire lulu i sulie a Jisas, na kaꞌa ike aena aana kire lulu i sulie mo Haꞌatolanga a Mosis.
?Nga taa ni mo pweu ni wala i laona uusu-uusu ienini?
ilenimwaꞌenga, haꞌamwai-mweiꞌanga, iiꞌo-rurunge peꞌie a Kraes, paalahenga, saemangonga
?Nga taa ni ngaeta mo eehuꞌi tatala i laona uusu-uusu ienini?
Pilipae 1:21, Na pwau nge e ere diana liutaa i sulie haꞌamwai-mweiꞌanga nge Pilipae 2.
?Nga taa ni mo eehuꞌi neꞌisaenga i laona uusu-uusu ienini?
Mei wala ni saediananga hunie mo Pilipae (1:1-11)
Mo aato-hononga e rau aana a Pol, e kaꞌa asuie ike uri a Pol ke saehuu. (1:12-26)
Kira hiiwalaimoli ke haimaanie tolahana a Jisas. (1:27–2:18)
A Timoti na a Epaprodaetas kirerue ko oalaꞌi ni lae i maatolie mo Pilipae. (2:19-30)
Kira hiiwalaimoli ke haimaanie tolahana a Pol, na kire ke asu aꞌailaꞌa nana a Kraes. (3:1–4:9)
Mei wala ni saediananga ooreta (4:10-23)
11Saediananga mwaanieu a Pol na a Timoti, e ro koni-konihe a Jisas Kraes hunie ahutemiu mwala nge omu hiiwalaimoli aana Jisas Kraes, nge omu iiꞌo wau aana huilume i Pilipae, na noꞌone hunie mo naꞌohai mwane iꞌomu haahie soihaadaꞌinge, na mo iini aani heiraretaꞌinge i laona soihaadaꞌinge. 2Mere ko eitanaie a God Aamaka na Aalaha ikie a Jisas Kraes uri hahuꞌana manata-diananga na hanuelamanga ingeie ke iiꞌo peꞌiꞌomu.
A Pol E Aarengaꞌi Peꞌi Paalahenga Haahie Mo Pilipae
3No ko paalahea God ineu mola tarau aana ahutana maholo no ko loꞌongaꞌiniꞌomu. 4Na aarengaꞌinge ineu talamiu no ko aarengaꞌi taraureꞌi peꞌi ilenimwaꞌenga. 5Aena aana omu ko peꞌi diana aaku i laona asunge aana Tataroha Diana, uure oto wau aana maholo omu aehota hiiwalaimoli aana hule mai siꞌiri. 6Na nou norutoꞌo uri a God nge e aehotaa mei esunge diana i laona maurihaꞌamiu, kei lae peꞌi esu taraꞌasi oto urine i lalo aamiu, lai hule aana hai dinge a Jisas Kraes kei ooli loꞌu mei.
7Loꞌongaꞌinge ineu eemiu e paine liutaa. Na e malisine oto noꞌone ne ke hii urine aamiu, aena aana omu ko peꞌieu aana asunge nge a God e niie hunieu. Asunge ngeena huni haataꞌinie Tataroha Diana uri mei ola toꞌohuu hunie mwala ke CAF - hiiwalaimoli aana. Na omu ko peꞌieu suli maholo, uure oto mai na nou kaꞌa lae ue i nume ni hoꞌo, lai hule aana ineu oto i nume ni hoꞌo siꞌiri ie. 8A God e saie uri no ko tohungei sare leesiꞌomu aena aana nou manata diana huniꞌomu mala a Jisas Kraes e manata diana huniꞌomu.
9Na no ko eitanaie a God talamiu hunie manata-diananga iꞌomu ke paine loꞌu liutaa, na omu ke honu eeni saenanaunge hunie lio sai-olanga diana. 10No ko eitanaie a God urine hunie omu ke lio hilisie tohungei tala diana. Urine nge omu ke si iiꞌo rereꞌa na oodotaꞌi hule aana hai dinge nge a Kraes kei ooli loꞌu mei. 11Oto omu ke si honu aana hue-huana oodotaꞌinge nge a Jisas Kraes maraana haꞌalaa ko niie, aani esuilana mo ola diana hunie mwala ke haꞌamanikuluꞌaa God peꞌi paalahelana haahiꞌi.
Mo Aasanga Ko Peꞌie Tataroha Diana Na Aena Leune A Pol E Ilenimwaꞌe Mola
12Maeni eesiku, nou saetoꞌo aana omu ke sai diana aana uri sapesalunge ineu i nume ni hoꞌo ie e kohi taane mola, aena aana leune mone, mwala hunge kire ko si rongoa Tataroha Diana. 13Aana ahutana mo ramo nge kire ko kakakali i leu aana nume paine a inemauri, na ahutana mwala kire iiꞌo i leu, kire mani saie uri nou iiꞌo i nume ni hoꞌo aena aana ineu koni-konihe a Kraes. 14Na loꞌu, iiꞌonga ineu i nume ni hoꞌo ie, e haꞌasusue mwala hunge aana mwala e hiiwalaimoli aana Kraes, uri hunie kire ke aꞌailaꞌa na mwaanie kire maꞌu huni laeliwala aana Tataroha Diana.
15Siꞌue, ngaeta mo iini aada kire ko laeliwala i sulie a Kraes aena aana kire ko upwesieu, na kire ko sare paine liutaa aaku i laona soihaadaꞌinge. 16Taꞌe ngaeta mo iini taane kire ko laeliwala i sulie a Kraes aani loꞌongaꞌinge diana takoie asunge ngeena aena aana kire manata diana hunieu. Kire saie uri a God e saetoꞌo aana oto ne ke haataꞌinie Tataroha Diana aana mwala uri ola toꞌohuu. 17Taꞌe mo iini nge kire ko tarohaꞌinie a Kraes aani sae aaelanga, kire ko teꞌurine mola aena aana kire ko haꞌapainaꞌara mola maraada, na kire neꞌisae mola huni esuie aasanga hunieu maholo nou iiꞌo i nume ni hoꞌo. 18Taꞌe ahutana mo olana kire kaꞌa roroꞌa ike. No ko tohungei saemango mola ni rongoa uri laeliwalanga aana a Kraes ko lae, maꞌalana uri ko si lae i sulie loꞌongaꞌinge takalo ikire maraada, wa taane i sulie nga tala oodo.
Iau, na ne kei ilenimwaꞌe noꞌone, 19aena aana nou saie uri, mwaanie aarengaꞌinge iꞌomu talaku na mwaanie peꞌinge aana Liꞌoa Maaꞌi a Jisas Kraes, a God kei luhesieu taane mwaanie nume ni hoꞌo ie. 20Nou tohungei neꞌisae paine taane aana uri ne ke aꞌailaꞌa huni haꞌamanikuluꞌaa a Kraes aana ahutana mo ola no ko deu-deuꞌi. Aana saeku uri ne ke lae taraꞌasi mola oto mala no ko euꞌesuie tarau, mwaanie uri nou masa i maana a Kraes aana taꞌena nga maholo. Saeku ke urine maꞌalana uri ne ke mauri keꞌu wa ne ke mae loꞌu. 21Ineu, nou loꞌongaꞌinie uri mala no ko meu-meuri ue, na ne kei esu liutaa mola ue nana a Kraes. Na mala uri no ko mae oto, na e si diana loꞌu liutaa eena aena aana ne kei iiꞌo oto peꞌie a Kraes taꞌau i Lengi. 22Nou kaꞌa saie oto uri leu uri taa ne kei lio hilisie. Aana nou sare mauri ue hunie ne ke asu keꞌu nana a Kraes. 23E ro mei ola nge saeku ko eune i suliꞌi, uri ne ke mae mola hunie ne ke iiꞌo peꞌie a Kraes, aena aana tohungei leu diana nakue otona, 24taꞌe e diana noꞌone uri ne ke suꞌuri mae kaꞌu, hunie uri ne ke peꞌiꞌomu. 25Nou sai diana aana uri kei urine oto toꞌohuu. Na nou saie oto uri ne kei iiꞌo mola ue peꞌiꞌomu, hunie ne ke haꞌasusue hiiwalaimolinge na ilenimwaꞌenga iꞌomu. 26Hunie uri maholo ne kei ooli loꞌu mei seemiu, na omu ke paalahea Jisas Kraes oto liutaa haahieu.
27Oto maꞌalana uri ne ke lae loꞌu mei leesiꞌomu wa haꞌike, taꞌe tolahamiu ke oodo oto malisine Tataroha Diana a Jisas Kraes. Na nou sare rongoa uri omu ke mani esu loko-loko taane peꞌie taꞌa-taꞌa mei sae aani helinge honosie mo iini ko sare dau tekelaꞌinie hiiwalaimolinge aana Tataroha Diana. 28Omu ke suꞌuri meꞌuteꞌinie mo maelonga iꞌomu, taꞌe omu ke uure aꞌailaꞌa, hunie ke haataꞌinie aada uri a God ni kei haꞌa-uuriꞌomu, na kei haꞌaloire. 29-30Iꞌomu, omu ko ooho oto aana taꞌa-taꞌa taungei oohonga nge omu leesie nou ooho-ooho kaꞌu aana i naꞌo, na omu ko rongoa no ko ooho-ooho ue aana maholo ie. Omu ko ooho urine aana a God e haꞌamaꞌu eemiu, aani lio hilisilemiu huni hiiwalaimoli aana a Kraes, na oto liutaa huni sapesalu i tehulaꞌana.
2Kie Ke Haꞌamwai-mweiꞌakie Mala A Kraes
1Nou saie uri iiꞌo-rurunge iꞌomu i lalo aana a Kraes ko haꞌa-aꞌailaꞌaꞌomu, na manata-diananga ingeie ko haꞌasusuꞌomu. Na nou saie noꞌone uri omu toꞌo aana Liꞌoa Maaꞌi peꞌiꞌomu, na omu manata diana huniꞌomu heiliu peꞌi aamasilana mo iinoni. 2Na aena urine, no ko eitanaiꞌomu uri hunie omu ke neꞌie taꞌa-taꞌa mei sae, na omu ke mani manata diana huniꞌomu heiliu. Mala omu kei teꞌurine, nge ne kei tohungei ilenimwaꞌe oto liutaa haahiꞌomu. 3Na omu ke suꞌuri da nga mei ola huni haꞌapainaꞌaꞌomu na huni toohaꞌiniꞌomu haahie. Taꞌe omu ke haꞌamwai-mweiꞌaꞌomu, na omu ke loꞌongaꞌinie uri ngaeta mwala kire roroꞌa liutaa aamiu. 4Omu ke suꞌuri loꞌongaꞌi mola i sulie nga taa omu saetoꞌo aana maraamiu, taꞌe omu ke loꞌongaꞌi noꞌone i sulie nga taa e diana hunie ngaeta mwala. 5Tolahamiu na ahutana loꞌongaꞌinge iꞌomu ke mani sada oto mala loꞌongaꞌinge na tolahana a Kraes.
6Aana ingeie e pwani neꞌi God oto uure mai, taꞌe e kaꞌa sare tola hiitoꞌo ike aana mei neꞌisaenga ngeena i sapena, uri ingeie e sada mola peꞌie a God. 7Oto ingeie maraana e toliꞌaasie ahutana walu ola huni haataꞌinie painanga ingeie ngeena, na e si toolea tolaha ni koni-konihe i sapena aana e neꞌi iinoni, na e iiꞌo oto mola mala ngaeta iinoni aana walumalau ie. 8E haꞌamwai-mweiꞌaa maraana, oto e tola i sulie neꞌisaenga a God lai hule oto aana maelana i lengine poꞌu-poꞌu. 9Aena ngeena, nge a God e si tahelaꞌinie oto loꞌu liutaa hunie leu ni haꞌamaꞌunge i Lengi, na e niie satai ola ngeena hunie nge e lai peine loꞌu liutaa aana taꞌena nga sata. 10Na hunie haꞌamaꞌunge aana satana a Jisas, ahutana mo ola mauri taꞌau i Lengi na mo iini mei aano, na oto aana hanue mo iini e mae oto, kire kei meni pouruuru i naꞌona. 11Na ahutada kire kei meni houleꞌinie oto uri a Jisas Kraes ingeie Aalaha haahie taꞌena nga ola. Na kire kei meni haꞌamanikuluꞌaa satana God Aamaka.
Kie Ke Neꞌi Raa-raa Hunie Walumalau
12Aena urine, maeni eesiku, mala omu lae kaꞌu peꞌi tola i sulie a God aana omu rongo hunie walaku maholo ineu ue peꞌiꞌomu, omu ke hele susuleꞌi aani lulu i sulilana walaku oto urine, oto liutaa aana maholo mala ienini nge nou kaꞌa iiꞌo ike peꞌiꞌomu. Aana e roroꞌa toꞌohuu uri omu ke mani meꞌuteꞌinie a God hunie omu ke asu aꞌailaꞌa huni haꞌa-oaie leune a God e aehotaa, aana e haꞌa-uuriꞌomu mwaanie haꞌamotaahinge. 13Aena aana a God ni ko esu i lalo aamiu urine, huni haꞌamwaꞌe-mwaꞌeꞌomu, na hunie omu ke sai tola i sulie tolahana maraana.
14Taꞌe-taꞌena nga ola omu ko euꞌesuie, omu ke auꞌesu oodo-oodo oto mola aana, mwaanie upwanga na haitelilinge haahiꞌi. 15Na hunie omu ke iiꞌo oodotaꞌi, na tolahamiu ke diana aana omu neꞌi mwela maaꞌi a God oto, maꞌalana omu ko oꞌoꞌo ue i matolana mo iinoni ni oorahaꞌaa na tolahada e popoliꞌiliꞌi. Ikire, kire iiꞌo i laona rodohono, na iꞌomu oto raa-raa hunire, 16aani laeliwalanga nada aana mei wala nge e sai niie maurihe huu hunire. Na mala uri omu ko teꞌurine, nge ne kei tohungei ilenimwaꞌe aana hai dinge a Kraes kei ooli mei, aena aana ne kei saie uri nou kaꞌa huru mwaakule ike taane aana asunge ineu i matolamiu.
17Na hiiwalaimolinge iꞌomu aana God, e urihana uuraaꞌinge nge niilana a lae hunie a God na ko ilenimwaꞌe haahie. Oto mala uri ingeie kei loꞌongaꞌi ni iidu tarakonie maenga ineu noꞌone huni haꞌa-ahue uuraaꞌinge aana hiiwalaimolinge iꞌomu, nge ne kei tohungei ilenimwaꞌe loꞌu liutaa. Na saeku omu ke ilenimwaꞌe oto noꞌone peꞌieu haahie leune. 18Oto mala nga mei ola urine kei reu eeku, nge omu ke ilenimwaꞌe mola peꞌieu.
A Pol E Sare Uusungeꞌinie A Timoti Na A Epaprodaetas I Saana Mo Pilipae
19Nou norutoꞌo uri e saꞌa tewa ike taane i naꞌona Aalaha ikie a Jisas kei haꞌamwadaꞌue hunieu, huni uusungeꞌinie wau a Timoti i seemiu. Hunie ineu noꞌone ne ke hii kohi aani rongolana nga mo tataroha mwaaniꞌomu. 20Aana a Timoti oto taꞌa-taꞌa iini e manata diana huniꞌomu noꞌone mala ineu, huni leesie uri mauringe iꞌomu ke lae diana. 21Mo iini hunge, kire ko talei loꞌo-loꞌongaꞌinire mola maraada, na kire saꞌa loꞌohie ike mo ola i sulie tolahana a Jisas Kraes. 22Taꞌe omu lio saie oto asunge diana a Timoti, aana ko peꞌi diana aaku aani laeliwalanga aana Tataroha Diana, mala e ro heꞌi-aamana ko esuie taꞌa-taꞌa mei esunge. 23Aena urine, ingeie oto ne kei tolana uusungeꞌinie wau i seemiu, aana maholo ne kei sai diana aana uri nga taa kei reu eeku i leu. 24Na nou hiiwalaimoli uri e saꞌa tewa taane na a Aalaha ikie kei peꞌieu hunie ineu maraaku ne ke hule wau i seemiu.
25Na nou loꞌongaꞌinie oto uri e malisine ne ke holaꞌi uusungeꞌinie oto wau a oaku Epaprodaetas. Aana ingeie oto mwane aasikaelu nge omu uusungeꞌinie mai huni peꞌieu, na mere asu tararuru oto nana God mala e ro ramo i laona oohotaa. 26A Epaprodaetas ko tohungei sare leesiꞌomu loꞌu, na ko tohungei tolahiꞌe aana omu rongoa uri ko mweri hiitoꞌo. 27Na e toꞌohuu oto, aana e tohungei mweri hiitoꞌo, hule aana e karaꞌi mae. Taꞌe a God e aamasie, na e haꞌa-uurie. Na kaꞌa taꞌe ike ingeie haliꞌite, aana a God e aamasieu noꞌone mwaanie uri saehuunge haahie maenga ingeie ke hite haahie loꞌu ahutana saehuunge ineu. 28Aena urine no ko tohungei sare uusungeꞌinie oto wau a Epaprodaetas i seemiu, hunie omu ke ilenimwaꞌe loꞌu aana omu kei leesie, na hunie ineu ne ke suꞌuri tolahiꞌe aana. 29Aena urine, omu ke takuhie peꞌi ilenimwaꞌenga mala aasikaelu i lalo aana Kraes. Na omu ke haꞌamaꞌu noꞌone aana mo iini mala ingeie. 30Aana ingeie e toliꞌaasie maraana, mala oto e karaꞌi mae i tehulaꞌana asunge a Kraes, hunie ke peꞌieu oolisiꞌomu, aana e aasa oto huniꞌomu huni peꞌieu aana maholona.
31Na ngaeta leu loꞌu, maeni eesiku, omu ke ile-ilenimwaꞌe mola aena aana iꞌomu mo iinoni a Aalaha.
Oodo-oodonga Toꞌohuu E Kaꞌa Uure Ike Aana Mo Haꞌatolanga, Taꞌe Aana Lulu I Sulinge A Kraes
Ineu, nou saꞌa weo ike huni haꞌarongoꞌomu loꞌu aana mo ola nge nou uusuꞌi keꞌu huniꞌomu holaꞌi naꞌo. Aana mo olana ni kire kei kakalie hiiwalaimolinge iꞌomu. 2Oto omu ke lio talamiu aana mo usu aaela ngeena, mwala nge kire ko talei esu oto mola aana torihesiꞌonga. Ikire mo iinoni aaela, aena aana kire ko haꞌa-uusulie mwala uri kire ke torihesiꞌo haꞌalaa kire ko neꞌi iinoni a God. 3Taꞌe ikolu, a God e asuie torihesiꞌonga toꞌohuu i saekaelu. Oto ikolu mo iinoni a God toꞌohuu, na ikire haꞌike, aena aana kolu ko paloa a God toꞌohuu aana peꞌinge a Liꞌoa Maaꞌi. Kolu norutoꞌo mola aana a Jisas Kraes huni haꞌa-uurikolu, na kolu kaꞌa norutoꞌo ike aana mo ola poꞌoi sinaha aana sape mala torihesiꞌonga.
4Ineu ni e malisine uri ne ke norutoꞌo aana mo ola urine. Na mala uri nga iini ko unue uri ingeie e sai norutoꞌo mola aana mo ola aana aapa hatarie sapena, ineu oto nou sai diana aana leune liutaa aana. 5Ineu tohungei mwane ni Israel oto toꞌohuu. Nou hute mola aana komu a Benjamin, na ineu oto tohungei mei epu ni Hibru toꞌohuu. Aapa aana mo Haꞌatolanga a Mosis nou lulu i suliꞌi uure oto aana maholo nou mwei-mwei. Torihesiꞌonga ngeena kire asuie noꞌone aaku oto aana tohungana maholo hunie.3:5 I sulie Haꞌatolanga a Mosis, kire ko esuie torihesiꞌonga maholo wiki e ahu i purine kele wee-wee e hute. Maholo mo Jiu kire ko iidumie mo hei dinge, iidu-iidunge ikire e aaopa mwaanie iidu-iidunge ikie. Oto aana iidu-iidunge mo Jiu, hai dinge ngeena nge walune nga hai dinge. Na nou tohungei lulu i sulie mo haꞌatolanga ngeena oto, hule aana nou neꞌie oto ngaeta Parise. 6Aana aapa aana mo Haꞌatolanga a Mosis, nou kaꞌa dau huꞌisie ike taane nga mei ola. Na aena aana nou tohungei loꞌongaꞌi hiꞌe-hiꞌe oto liutaa huni lulu i sulie tolahameelu mo Jiu, oto no ko si haꞌasapesaluꞌaa mola mo iini e hiiwalaimoli aana a Jisas Kraes. 7Taꞌe ahutana mo ola ienini nge nou holaꞌi loꞌo-loꞌongaꞌinie uri ikire oto mo ola diana, no ko si lio saie mola uri ikire, kire kaꞌa roroꞌa ike, mala lulu i sulilana a Kraes. 8Na e kaꞌa ike taꞌe mola mo ola ie. Ineu nou loꞌongaꞌinie uri ahutana oto taꞌe-taꞌena nga ola nou esuiꞌi oto i naꞌo, toliꞌaasileni kei lae mango, hunie ne ke hele aana mo tohungei ola diana aana tolahana Aalaha ineu a Jisas Kraes. Oto aena aana no ko lulu i sulie oto a Kraes, no ko toliꞌaasie oto ahutana walu ola mango i eelitehu, 9hunie ne ke iiꞌo ruru oto peꞌie a Kraes. Oto nou kaꞌa oodotaꞌi ike mola maraaku aani lulu i sulilana mo Haꞌatolanga a Mosis, taꞌe nou oodotaꞌi mola aana oodo-oodonga nge niilana e lae aani hiiwalaimolinge aana Kraes, oodo-oodonga nge e lae mai mwaanie a God i tehulaꞌana hiiwalaimolinge. 10Oto saeku mola hunie ne ke saie a Kraes, na ne ke toꞌo aana nanamanga aana taꞌelaꞌinge ingeie i laona mauringe haalu ineu ie. Nou sare sapesalu noꞌone mala ingeie, na ne ke lae oto i sulie tala nge e lae i sulie hule aana maelana. 11Nou sare teꞌurine aana nou norutoꞌo aana a God uri ingeie kei taꞌeau noꞌone mwaanie maenga.
Kie Ke Huru Aꞌailaꞌa Mala A Pol, Hunie Ikie Noꞌone Kie Ke Hele Aana Waaite
12Nou kaꞌa unue ike uri nou hule oto aana leu no ko huru hunie, wa nou tohungei diana oto mala a God e saetoꞌo aana. Taꞌe no ko huru-huru ue wau, hunie ne ke hele aana waaite ineu. No ko huru-huru ue urine aena aana mei neꞌisaenga nge a Jisas Kraes e holaꞌi hele aaku hunie ni otona. 13Maeni eesiku, nou saie taane uri nou kaꞌa haꞌamangoa ue hurunge ie, taꞌe taꞌa-taꞌa leu nou esuie oto, nge nou meni toliꞌaasie mola ahutana walu ola i puriku mango, na no ko lae-lae oodo mola hunie nga taa ue i naꞌoku. 14Oto no ko huru aꞌailaꞌa hunie uri ne ke hele aana waaite taꞌau i Lengi, nge a God e soieu hunie ne ke hele aana i tehulaꞌana a Jisas Kraes.
15Ahutaka oto mo iini nge hiiwalaimolinge ikie e susu aana a Aalaha, e malisine uri kie ke mani neꞌi-neꞌisae urine. Taꞌe mala uri nga mo iini eemiu ko loꞌo-loꞌongaꞌi aaopa ue aana mo olana, na a God ke si haꞌa-oodohie neꞌisaenga ikire taane hunire. 16Taꞌe maꞌalana uri kie kaꞌa mani neꞌisae mouteꞌi ue, e roroꞌa oto liutaa hunie ahutaka kie ke hele susuleꞌi aani lulu i sulilana walaimolinge nge kie hiiwalaimoli oto aana.
17Hoe, iꞌomu maeni eesiku, omu ke lulu i sulieu, na omu ke lio susulie mo iini nge kire ko lae i sulie tala nge melu haataꞌinie aamiu. 18Aana mwala hunge kire ko unue uri kire hiiwalaimoli oto aana a Kraes, taꞌe aana iiꞌonga ikire e haataꞌinie uri ikire mo maelonga mola hunie Tataroha Diana i sulie maelana a Kraes i lengine poꞌu-poꞌu. Nou ere mango kaꞌu oto i sulie mei ola ngeena huniꞌomu i naꞌo, na no ko heꞌi ere ngara-ngara loꞌu aana. 19Mwala urine, haꞌamangolada mola i laona dunge ni haꞌamotaahinge, aana kire ko paloa mola mo heri-huninge ni sape mala god ikire. Kire ko talei alea mola haahie mo ola ni masanga, na saeda e honu mola aana walu ola ni welumalau. 20Taꞌe ikie, kie aaopa oto mwaanire, aana kie toꞌo aana hanue huu ikie oto taꞌau i Lengi, na kie ko maa-maaꞌoohie mola a Haꞌa-uuritaka, a Jisas Kraes Aalaha ikie, kei lae mai uure i lengi huni toolekie taꞌau. 21Na ingeie kei oolisie sapeka nge e mamaelaꞌa na e sai mae, hunie ke neꞌie mei sape manikuluꞌe mala sapena. Maholo kei oolisie sapeka urine, kei esu oto aana nanamanga paine ingeie nge ko aalaha haahie ahutana walu ola aana.
4Mwaanie O Haꞌa-ere, Taꞌe O Ke Lodoa Mola Mo Ola Diana I Saemu
1Maeni eesiku maaꞌi, nou manata diana huniꞌomu toꞌohuu, na saeku uri ne ke tohungei lae kaꞌu mei leesiꞌomu. Iꞌomu oto domana rorodara manikuluꞌe nakue, na no ko tohungei ilenimwaꞌe hiitoꞌo haahiꞌomu. Oto aena aana walu ola urine, maeni eesiku maaꞌi, nge omu ke iiꞌo susu mola peꞌie hiiwalaimolinge aana a Aalaha.
2Na iꞌomoreꞌi a Iuodia na Sintiki, no ko eitanaiꞌomoreꞌi uri more ke uure ruru, na more ke neꞌie taꞌa-taꞌa mei sae loꞌu i lalo aana a Aalaha mala e ro mwaasine keni. 3Na iꞌoe a oaku toꞌohuu,4:3 Oana a Pol nge e ere i sulie ngeena, kie kaꞌa saie ike satana, taꞌe ingeie ngaeta mwane e asu diana peꞌie a Pol aani tarohaꞌinilana Tataroha Diana. nou saetoꞌo aana uri o ke peꞌie e ro keitaꞌaa ngeena. Aana kirerue tohungei peꞌi diana aaku huni tarohaꞌinie Tataroha Diana, peꞌie a Klemen na mo iini loꞌu weu nge iidumilana satada e lae oto i laona uusu-uusu ni meurihe huu.
4Omu ke ile-ilenimwaꞌe tarau haahie a Aalaha. Na no ko heꞌi unue loꞌu uri omu ke ile-ilenimwaꞌe. 5Omu ke haataꞌinie manekonga iꞌomu aana ahutana iinoni, aana karaꞌinie oto a Aalaha kei ooli loꞌu mei. 6Omu ke suꞌuri tolahiꞌe loꞌu aana nga mei ola, taꞌe omu ke aarea mola a God. Na omu ke sukaa taꞌena nga ola omu saetoꞌo aana, peꞌi paalahelana wau i saemiu. 7Oto hanuelamanga a God nge nga iini e saꞌa neꞌisae talihana, ke si kakalie saemiu na mo loꞌongaꞌinge iꞌomu i lalo aana Kraes Jisas.
8Oto ie, maeni eesiku, mei wala ooreta ineu huniꞌomu, uri omu ke lolodoa mo ola toꞌohuu na mo ola diana i saemiu. Na omu ke loꞌo-loꞌongaꞌi mola i sulie mo ola oodo, na mo ola manola, na mo ola e lio diana, na mo ola mwala e sai haꞌamaꞌu eeni, na mo ola e malisine lahenga haahiꞌi, na taꞌena nga mei ola e diana loꞌu liutaa urine. 9Omu ke dau oto i sulie mo ola nge nou haꞌa-uusuliꞌomu eeni, na loꞌu mo iini omu rongoꞌi eeku, na mo iini nge omu leesiꞌi eeku noꞌone. Omu kei teꞌurine, nge a God iini ko nii-niie hanuelamanga ke si iiꞌo peꞌiꞌomu.
A Pol E Paalahea Mo Pilipae Haahie Niinge Ikire
10No ko tohungei ilenimwaꞌe oto liutaa na no ko paalahea a Aalaha ikie aana omu ko heꞌi haataꞌinie loꞌu uri omu manata diana taane ue hunieu aana mo ola omu haꞌatolaꞌi mei hunieu. Nou kaꞌa unue ike uri omu rohu oto mwaanieu, taꞌe uri omu kaꞌa toꞌo maholo mola huni peꞌieu. 11No ko ere urine, kaꞌa ike i sulie uri nou kaꞌa toꞌo aana walu ola nou saetoꞌo aani. !Haꞌike! Taꞌe a God e haataꞌinie mola aaku tala hunie uri ne ke iiꞌo ni saemangonga, maꞌalana iiꞌonga ineu e uri taa. 12Nou saie oto taungei iiꞌonga aani meitalenga, na aani toꞌo-toꞌonga noꞌone. Nou saie mola ne kei iiꞌo ni ilenimwaꞌenga uri taa suli maholo, maꞌalana uri ne ke hiolo wa ne ke ngau ni pote loꞌu, wa maꞌalana uri nou kaꞌa toꞌo aana nga mei ola wa nou toꞌo aani taane. 13Ko lae urine aena aana nanamanga nge a Kraes e niie hunieu, nge ko haꞌa-aꞌailaꞌaau huni lio oodoie taꞌena nga ola kei reu eeku.
14Oto aana maꞌalana e urine, na e tohungei diana aana omu peꞌi diana aaku i laona maholo e aasa hunieu. 15Iꞌomu mo Pilipae, omu saie mola maholo nou aehota laeliwala aana Tataroha Diana wau aana poꞌo ni henue iꞌomu i Masedonia. Omu saie mola uri maholo nou lae mwaanie leune, nga taꞌa-taꞌa soihaadaꞌinge e kaꞌa peꞌieu ike aana maholona. Taꞌe iꞌomu haliꞌite nge omu sai loꞌongaꞌinieu aani niinge. 16Na maholo nou meitale noꞌone wau i Tesalonaeka nga mo maholo omu haꞌatola ola wau huni peꞌieu. 17Nou kaꞌa unue ike leune mola uri hunie omu ke nii huni peꞌieu tarau, taꞌe saeku mola uri waaite nge a God kei niie huniꞌomu ke paine. 18Nou leesie taane nga taa omu haꞌatolaa mai, na niinge iꞌomu e lae liutaa aana loꞌu nga taa nou saetoꞌo aana. Oto nou kaꞌa saetoꞌo aana ike loꞌu nga mei ola, aena aana a Epaprodaetas e pwani niie oto peꞌinge iꞌomu hunieu. Niinge iꞌomu e urihana oto uuraaꞌinge e wasu mangoni nge a God ko ilenimwaꞌe haahie. 19Na i tehulaꞌana a Jisas Kraes, God ineu ke si niie walu ola omu saetoꞌo aani huniꞌomu mwaanie ahutana mo tohungei ola diana ingeie. 20Aena urine, kie ke haꞌamanikuluꞌaa God Aamaka taraureꞌi. !Iau, ke urine oto!
Mei Wala Ooreta
21Saediananga ineu hunie ahutemiu mo iini omu hiiwalaimoli aana a Jisas Kraes nge omu iiꞌo wau i leune. Na mo eesikaelu mai peꞌieu ie kire ko niie noꞌone wau saediananga ikire huniꞌomu. 22Ahutana mwala nge kire hiiwalaimoli na kire iiꞌo mai leu i Rom, na oto liutaa mo eesikaelu nge kire ko esu weu i nume a inemauri, kire ko niie noꞌone wau saediananga ikire huniꞌomu. 23No ko eitanaie a God uri hahuꞌana manata-diananga a Jisas Kraes Aalaha ikie ke iiꞌo peꞌiꞌomu.