PƆLƱ KALATA’N
M’Ɔ HƐLƐLƖ NWANLƖN
FILIPƱ ASƆNƖN MMA’N-MƆ’N
M’ɔ wɔ nun’n
Filipʋ tɩ Masedʋanɩn mân nɩn anun kulo kpili’n kʋn. Aboloci mân nun, alimʋa kulo’n mɔ Pɔlʋ hɔlɩ sʋ ɔ bɔlɩ Asɔnɩn nɩn anɩn (Junman 16.11-40). Mɔ Pɔlʋ fi ɛbɛlɛ ɔ hɔlɩ yɛ́ Mɩn junman nɩn elie kulo nvʋfɔlɛ asʋ’n, Filipʋ asɔnɩn mma’n-mɔ kɔ nwan yɩ́ esika bɛ kɔ bʋka yɩ́. Kalata ɛhɩ anun, Pɔlʋ lɛ da Filipʋ asɔnɩn mma’n-mɔ asɩ wɔ acɛdɩɛ’n mɔ bɛ nanndɩlɩ anianman bian Epafoloditɩ asʋ bɛ falɩ nwanlɩn yɩ́’n. Anɩn b’a tʋ Pɔlʋ fiadɩ. Nan mɔ yɩ́ sa hanlɩn acɛdɩɛ sɔ’n, ɔ lili yɩ́ nwʋn fɛ kpa.
Kalata nɩn ati 1.1-26 yɛ nwun yɩ́ kɛ Nyanmɩan anyunnun, Pɔlʋ sɩ Filipʋ asɔnɩn mma’n-mɔ anwʋn ye yɛ̂ ɔ lɛ bɔ yɩ́ fiadɩ nna’n m’ɔ la nɩn anun amannɩɛ kele bɛ́. Kalata nɩn ati 1.27-2.18, Pɔlʋ lɛ fa tʋ asɔnɩn mma’n mɔ anyunnun kɛ bɛ mán bɛ́ nʋan sɛ bɛ́ nwʋn, bɛ bɛ́bɛlɛ bɛ́ nwʋn asɩ, bɛ mán bɛ́ nwʋn anyɩnnzɔ. Kalata nɩn ati 2.19-30, Pɔlʋ lɛ kan Timote nʋn Epafoloditɩ m’ɔ sʋanlɩn bɛ́ Filipʋ ɛlɔ nɩn ɛjɔlɛ. Kalata nɩn ati 3, Pɔlʋ lɛ kannzʋ Filipʋ asɔnɩn mma’n-mɔ wɔ bɛ́ mɔ bɛ kekele Zufʋ mala ninnge nɩn anwʋn. Ɔ sanlɩn kɛ menian sɔ’n-mɔ kekele kɛ bɛ́ mɔ bɛ tɩ man Zufʋ’n, ɔ di kɛ bɛ kpɛ bɛ́ mmian nun nán b’a sɔ Nyanmɩan anyɩn. Pɔlʋ nwan bɛ nɩ́an yɩ́ ɛnanndɩɛ dɩɛ nɩn asʋ, yɩ́ bʋ y’ɔ le kɛ bɛ fá bɛ́ nwʋn bɛ mán Zozi Kilisi bɔkɔɔ. Kalata nɩn ati 4, Pɔlʋ lɛ man bɛ́ afʋtu, ɛsɛ ɔ lɛ bɔ sʋ biekun kɛ bɛ́ acɛdɩɛ’n-mɔ anwʋn, ɔ sɩ bɛ́ nwʋn ye.
1Ahɩn ebisa
1Mɩ́n Pɔlʋ, mɩn nʋn Timote mɔ yɛ tɩ Zozi Kilisi ngʋa’n, yɛ́ yɛ̂ yɛ lɛ kɛlɛ kalata ɛhɩ yɛ nwan ɛmɔ mɔ bɛ wɔ Filipʋ kulo nɩn asʋ ɛbɛlɛ nɩn ɔ. Ɛmɔ kʋalaa mɔ Zozi Kilisi a man ɛmɔ anwʋn a tɩ’n, Asɔnɩn nɩn asʋ mgbain’n-mɔ nʋn bɛ́ bʋkafʋɛ’n-mɔ, yɛ ’bisa ɛmɔ ahɩn.
2Nyanmɩan m’ɔ tɩ yɛ́ Sɩ’n, ɔ nʋn Zozi Kilisi m’ɔ tɩ yɛ́ Mɩn’n, bɛ nwún ɛmɔ anwʋn anwunnvoe ɛsɛ bɛ mán ɛmɔ alʋa cɩ́cɩ bɛ́ nwʋn.
3Ɛhɩ, cɩan biala mɔ mɩn ti kɔ kpɩn ɛmɔ asʋ’n, mɩn da Nyanmɩan asɩ wɔ ɛmɔ dunman nun. 4Mɛlɛ biala mɔ mɩn ’sɛlɛ Nyanmɩan mɩn man ɛmɔ kʋalaatin’n, mɩn di yɩ́ nwʋn fɛ. 5Ɔ sanlɩn kɛ, alimʋa cɩan’n mɔ n juli ɛmɔ ɛlɔ mɔ ɛmɔ lelɩ Ɛjɔlɛkpa’n bɛ lili’n, ɛmɔ bʋkalɩ mɩ́n maan m mɔlɩ Ɛjɔlɛkpa sɔ’n n gelelɩ menian’n-mɔ dede ɔ’a ju ɛnɛ. 6Yɩ́ ti, mɩn de mɩn di kɛ Nyanmɩan mɔ ɔ’a li junman kanlanman sɔ nɩn ɛmɔ afian ɛlɔ’n, ɔ ’sesie yɩ́ kpa man ɛmɔ dede ɔ ju Kilisi Zozi ɛwalɛ cɩan.
7Ɔ tɩ sɛsɛ kɛ n nyán ɛmɔ kʋalaa anwʋn ajʋnlɩn sɔ, ɔ sanlɩn kɛ ɛmɔ anwʋn cian mɩ́n kpa. Nyila’n mɔ Nyanmɩan a yeyila mɩ́n’n, bie a han ɛmɔ. Afɩ, mɛlɛ mɔ n na fiadɩ sua nɩn anun mɔ ngɔnzɔngɔnzɔ’n gua mɩ́n sa’n, ɛsɛ kʋsʋ, mɛlɛ mɔ bɛ nʋn mɩ́n kɔ fite mgbain’n-mɔ mɔ bɛ di ɛjɔlɛ’n-mɔ aja sʋ’n, mɔ mɩn nyan atɩn mɩn bɔ Ɛjɔlɛkpa’n mɩn kekele nun kɛ ɔ tɩ ananhɔlɛ sakpa’n, ɛmɔ nʋn mɩ́n. Sɛ n na fiadɩ sua nɩn anun an, anaan sɛ mɩn nyan atɩn mɩn bɔ Ɛjɔlɛkpa’n mɩn kekele menian’n-mɔ nun kɛ ɔ tɩ ananhɔlɛ ɛjɔlɛ a, ɛmɔ nʋn mɩ́n yɛ̂ yɛ bɔ ɔ. 8Nyanmɩan muonun di mɩ́n adanzɩɛ kɛ mɩn kulo ɛmɔ kʋalaatin kpa kɛ Zozi Kilisi kulo ɛmɔ’n.
9Ɛhɩ, mɩn sɛlɛ Nyanmɩan kɛ ehulo’n mɔ ɛmɔ kulo yɩ́’n, ɔ nʋn mɔ ɛmɔ fa kulo bɛ́ nwʋn’n, ɔ mán ehulo sɔ’n hɔ́ yɩ́ nyunnun. Ɔ mán ɛmɔ sɩ́ Nyanmɩan bɛ hɔ́ bɛ́ nyunnun, ɛsɛ ɔ mán ɛmɔ nwún ngɛlɛ kpa. 10Afɩ, mɩn kulo kɛ ɛmɔ nyan anyɩan bɛ nwun like m’ɔ tɩ kpa ɔ nʋn like m’ɔ tɩ man kpa’n kʋsʋ angʋnmɩn. Yɩ́ dɩɛ, anɩn cɩan mɔ Kilisi ’sa ba’n, ɛmɔ anwʋn tɩ nán b’a ndu man bɛ́ nyunnun. 11Zozi Kilisi ’ba man ɛmɔ yɔ nyɔlɩɛ mgbakpa ngʋnmɩn m’ɔ sɔ Nyanmɩan anyɩn. Menian’n-mɔ nwun yɩ́ sɔ a, bɛ ’ba yɩ Nyanmɩan ayɛ bɛ wula yɩ́ anunminnyanmʋn.
12Ɛhɩ, anianman-mɔ, mɩn kulo kɛ ɛmɔ nwun yɩ́ kɛ fiadɩ’n mɔ b’a tʋ mɩ́n’n, ɔ’a man Ɛjɔlɛkpa nɩn a nga man nvɩalɩɛ nun nán ɔ’a hɔ yɩ́ nyunnun. 13Afɩ, nzalafʋ’n-mɔ kʋalaatin mɔ bɛ sisa belemgbin kpain nɩn awulo’n, ɔ nʋn ɛhɩnlɩn-mɔ, bɛ́ kʋalaa bɛ sɩ kɛ Kilisi mɔ mɩn sʋ yɩ́’n dunman nun ati yɛ̂ n na fiadɩ ɔ. 14Anianman’n-mɔ mɔ bɛ de yɛ́ Mɩn bɛ di nɩn a nwun yɩ́ kɛ n na fiadɩ, kʋsʋ bɛ́ dɔʋn b’a nzulo man kʋ́n. B’a nyan anwʋnsɛlɛ bɛ lɛ kan Nyanmɩan Anʋan Ɛjɔlɛ’n bɛ kele menian’n-mɔ.
15Ɔ tɩ ananhɔlɛ kɛ ejujue’n mɔ mmie-mɔ nʋn mɩn lɛ juju’n, ɔ nʋn akpʋlʋwa esue ajʋnlɩn’n, yɩ́ ti y’ɔ man bɛ bɔ Kilisi Ɛjɔlɛkpa nɩn ɔ. Nan mmie-mɔ kʋsʋ dɩɛ, b’a yɩ bɛ́ kunnun bɛ lɛ bɔ Ɛjɔlɛkpa sɔ’n. 16Bɛ́ mɔ b’a yɩ bɛ́ kunnun sɔ’n, bɛ sɩ kɛ Nyanmɩan a man mɩ́n junman kɛ m mɔ́ Ɛjɔlɛkpa’n n géle menian’n-mɔ, ɛsɛ n géle bɛ́ nun kɛ ɔ tɩ ananhɔlɛ ɛjɔlɛ. 17Bɛ́ mɔ bɛ nʋn mɩn lɛ juju’n, bɛ ’kan Kilisi ɛjɔlɛ nɩan an, bɛ nyɩ man bɛ́ kunnun. Nan ejujue ajʋnlɩn yɛ̂ bɛ fa bɛ di junman nɩn ɔ. Kɛmɔ n na fiadɩ’n, bɛ́ nwan bɛ ’yɔ sɔ nan bɛ wula mɩ́n akpue. 18Sɛ bɛ yɩlɩ bɛ́ kunnun e, sɛ b’a nyɩ man bɛ́ kunnun e, nán ɛhɩ y’ɔ cian bɔbɔ ɔ. Nan m’ɔ cian’n y’ɔ le kɛ bɛ lɛ bɔ Kilisi Ɛjɔlɛkpa’n bɛ kele menian’n-mɔ. Mɩn di yɩ́ nwʋn fɛ kɛ bɛ lɛ bɔ Kilisi Ɛjɔlɛkpa nɩn ɔ. Ɛsɛ mɩn ’di yɩ́ nwʋn fɛ biekun. 19Ɔ sanlɩn kɛ ɛmɔ mmʋtʋɛ’n-mɔ adawʋlʋman, ɔ nʋn Zozi Kilisi kʋsʋ Wawɛ’n m’ɔ suan mɩ́n’n, mɩn sɩ kɛ mɩn ’nyan yɩ́ kʋalaa asʋ nvasʋɛ.
20Afɩ, mɔ mɩɩn kpʋnndɛ’n y’ɔ le kɛ nán man mɩn yɔ anyunnunguasɩɛ like fɩ́ɩ́. Nan sɛ mɩ́n nyɩn wɔ sʋ o, sɛ mɩn wu o, menian’n-mɔ anyunnun, mɩ́n sʋanlan baka’n ’wula Kilisi anunminnyanmʋn kpa bɔkɔɔ ɛnɛ ɔ nʋn cɩan daa. 21Ɔ sanlɩn kɛ mɩ́n dɩɛ, sɛ n dɩ asɩ a, n dɩ mɩn man Kilisi. Sɛ mɩn wu kʋsʋ a, mɩn nyan sʋ nvasʋɛ, afɩ mɩn ’kɔ yɩ́ nwʋn ɛlɔ. 22Nan sɛ ɔ di mɔ mɩn nyan ngʋan mɩn di junman kpa biekun an, anaan sɛ ɔ di mɔ mɩn wu a, mɩn nnwun man kʋn mɔ mɩn ’fa ɔ. 23M’an ha ninnge nnyuan sɔ’n-mɔ afian. Mɩn kulo kɛ mɩn fi mân ɛhɩ anun mɩn jasʋ mɩn kɔ Kilisi anwʋn ɛlɔ. Asɩtanlan sɔ’n tɩ kpa man mɩ́n. 24Nan kʋsʋ ɛmɔ dunman nun, ɔ tɩ cɩnnjɩn kpa kɛ n dánlan ɛwa. 25Kɛmɔ mɩn nwun yɩ́ kɛ ɛbɛlɛ dɩɛ’n y’ɔ tɩ fɔ́ʋ́n’n, mɩn sɩ kɛ mɩn ’ka ɛwa. Mɩn ’ka ɛwa mɩn bʋka ɛmɔ kʋalaatin maan bɛ́ dedi’n kɔ yɩ́ nyunnun bɛ di yɩ́ nwʋn fɛ. 26Yɩ́ ti, sɛ bɛ yɩ mɩ́n fi fiadɩ nɩn anun nán yɛ nwun yɛ́ nwʋn ɛmɔ ɛlɔ biekun an, ɛmɔ ’di mɩ́n nwʋn ndutue kpili kpa wɔ Zozi Kilisi dunman nun.
27Ɛhɩ, mɔ tɩ cɩnnjɩn kpa’n y’ɔ le kɛ, ɛmɔ nánndɩ kɛ Kilisi Ɛjɔlɛkpa’n kele’n. Yɩ́ dɩɛ, sɛ mɩn ba ɛmɔ abʋsʋ efua o, sɛ m’an mma man ɛmɔ abʋsʋ efua o, anɩn mɩn tɩ kɛ ɛmɔ jin bɛ́ ja nun, ɛmɔ ajʋnlɩn’n tɩ kʋn, ɛmɔ abʋ tɩ kʋn bɛ lɛ kpɩlɩ Ɛjɔlɛkpa’n m’ɔ man bɛ nyan dedi nɩn ati. 28Nán bɛ man menian mɔ bɛ kpɔ ɛmɔ’n nyan atɩn bɛ nwonwunlan ɛmɔ. Sɛ ɛmɔ a mman man bɛ́ atɩn an, ɔ tɩ nzɔlɛ ɔ kele bɛ́ kɛ b’a minlin. Nan m’ɔ tʋ de ɛmɔ’n, ɔ tɩ nzɔlɛ ɔ kele kɛ ɛmɔ nanndɩ ngʋan atɩn nɩn asʋ. Ɛhɩ fi Nyanmɩan ɛlɔ. 29Ɔ sanlɩn kɛ Nyanmɩan a nwun ɛmɔ anwʋn anwunnvoe kɛ ɛmɔ lé Kilisi bɛ lí. Nán kɛ ɛmɔ lé yɩ́ bɛ lí mgban ɔ, nan ɛmɔ nwún yɩ́ ti yalɛ bɛ bʋ́ka sʋ. 30Afɩ kɩkaala dɩɛ, ɛmɔ lɛ bʋka mɩ́n maan yɛ kʋn. Kʋan sɔ’n mɔ ɛmɔ nwunlin kɛ mɩɩn kʋn yɩ́ daba’n, kɛmɔ ɛmɔ muonun sɩ’n, kʋan kʋnmgba sɔ’n yɛ̂ n dɛ kʋn ɔ.
2Anwʋnmɛbɛlɛ nʋn anʋannzɛ elie’n
1Ɛhɩka ati, sɛ dedi’n mɔ ɛmɔ le yɩ́ Kilisi anun’n jin yɩ́ ja nun, sɛ yɩ́ ehulo’n wɔ ɛmɔ anun, sɛ ɛmɔ nʋn Wawɛ Nwannzan-nwannzan’n di anʋannzɛ, sɛ ɛmɔ amanngʋn’n-mɔ anwʋn cian bɛ́ bɛ bʋka bɛ́ a, 2anɩn ɛmɔ mán bɛ́ nʋan sɛ́ bɛ́ nwʋn, bɛ húlo bɛ́ nwʋn, ɛmɔ ajʋnlɩn yɔ́ kʋn, ɛsɛ ɛmɔ amanmuo’n yɔ́ kʋn nán mɩ́n lʋa a cɩcɩ kpa bɔkɔɔ. 3Nán bɛ fa ejujue ajʋnlɩn bɛ yɔ like fɩ́ɩ́, ɛsɛ nán bɛ yɔ like bɛ fa bɛ tu bɛ́ nwʋn mgban sʋa. Nan ɛmɔ bɛ́bɛlɛ bɛ́ nwʋn asɩ bɛ́ manngʋn’n-mɔ anyunnun, ɛsɛ sʋanlan kʋn biala bú yɩ́ manngʋn’n-mɔ kɛ bɛ tɩ kpa bɛ tala yɩ́. 4Sʋanlan fɩ́ɩ́ n’ɔ man yɩ́ ngʋnmɩn yɩ́ kʋ ɛsɛ̂’n cian yɩ́, nán ɔ nɩ́an ɛhɩnlɩn-mɔ kʋsʋ lɩka. 5Ɛmɔ nɩ́an Kilisi Zozi amanmuo nɩn asʋ bɛ bú bie.
6Zozi Kilisi m’ɔ tɩ Nyanmɩan’n,
ɔ’a ngele man yɩ́ nwʋn kɛ yɩ́ tikpɛ y’ɔ le Nyanmɩan.
7Nan yɩ́ ninnge’n-mɔ kʋalaa m’ɔ le yɩ́’n,
ɔ sielɩ yɩ́ ahanmɩan ɔ kacili akʋa.
Ɔ falɩ yɩ́ nwʋn fʋlalɩ menian’n-mɔ anun,
ɔ kaci yɩ́ nwʋn kɛ kulo sʋanlan.
8Ɔ bɛbɛlɛlɩ yɩ́ nwʋn asɩ yɩ́ nyɩn sɔlɩ Nyanmɩan dede
ɔ wuli anyunnunguasɩɛ ewue kʋlʋwa nɩn asʋ.
9Ɛhɩka ati kʋsʋ yɛ̂ Nyanmɩan a kuku yɩ́ sʋ,
ɛsɛ dunman’n mɔ ɔ’a tʋn yɩ́’n,
ɔ tɩ dunman m’ɔ sʋ ɛbʋɛ ɔ tala dunman’n kʋalaatin.
10Ɔ man Zozi dunman nun, nyanmɩansʋ ɛlɔ o,
asɩɛ asʋ ɛwa o, asɩɛ bʋ ɛlɔ o,
biala ’gua yɩ́ nanngʋnlʋnman asɩ
11ɛsɛ ɔ ’kan kɛ Zozi Kilisi tɩ yɛ́ Mɩn.
Ɛbɛlɛ nɩn anun yɛ̂ anunminnyanmʋn ’kan Nyanmɩan
m’ɔ tɩ Sɩɛ nɩn ɔ.
Ɛmɔ tá kɛ nzalama
12Ɛhɩka ati, ehulo mma, mɔ anɩn n wɔ ɛmɔ afian ɛlɔ’n, ɛjɔlɛ’n mɔ n ganlɩn n gelelɩ ɛmɔ’n, tɛmʋn biala ɛmɔ di sʋ. Ɛsɛ kɩkaala mɔ n nnʋn man ɛmɔ afian ɛlɔ’n, ɔ tɩ cɩnnjɩn kpa kɛ ɛmɔ lí mɩ́n ɛjɔlɛ nɩn asʋ. Ɛmɔ mán ɛjɔlɛ sɔ’n hían bɛ́ cɩnnjɩn kpa, bɛ nɩ́an bɛ́ asɩtanlan nɩn asʋ kpa nán b’a ndɔ man ɛtɛ nɩn anun. 13Ɔ sanlɩn kɛ Nyanmɩan y’ɔ di junman ɛmɔ afian ɔ man ɛmɔ kʋala bɛ yɔ like m’ɔ kulo nɩn ɔ. 14Like kʋalaa mɔ ɛmɔ ’yɔ’n, nán bɛ jʋjɔ bɛ́ konvin abʋ, ɛsɛ nán bɛ hyʋhyʋɩn bɛ́ bʋ asɩ. 15Yɩ́ dɩɛ anɩn ɛmɔ anɩn fi nán sʋanlan fɩ́ɩ́ a ndu man ɛmɔ anyunnun. Ɛmɔ mɔ bɛ tɩ Nyanmɩan amma mɔ bɛ wɔ ɛtɛfʋɛ’n-mɔ nʋn abɔlɛ mma’n-mɔ afian asɩɛ nɩn asʋ’n, ɛmɔ tá kɛ nzalama 16bɛ bɔ́ ngʋan ɛjɔlɛ’n bɛ héle bɛ́. Sɛ ɛmɔ yɔ yɩ́ sɔ a, Kilisi ɛwalɛ cɩan’n, mɩn ’di ɛmɔ anwʋn fɛ. Ɔ sanlɩn kɛ anɩn mɩ́n junman’n nʋn mɩ́n ɛfɛ mɔ n vɛlɩ ɛmɔ afian ɛlɔ nɩn a nyɔ man mgban. 17Sɛ bɔbɔ ɔ di mɔ bɛ kun mɩ́n an, bɛ ’fa mɩ́n ngʋan’n bɛ bʋka ɛmɔ dedi nɩn asʋ bɛ fite Nyanmɩan anyunnun kɛ afɔlɩɛ. Sɛ ɔ yɔ sɔ a, mɩn di yɩ́ nwʋn fɛ ɛsɛ mɩn nʋn ɛmɔ kʋalaatin yɛ ’di yɩ́ nwʋn ndutue. 18Ɛmɔ kʋsʋ, ɛmɔ lí yɩ́ nwʋn fɛ ɛsɛ ɛmɔ nʋn mɩ́n yɛ lí yɩ́ nwʋn ndutue.
19Ɛhɩka ati, mɩn de mɩn di kɛ yɛ́ Mɩn Zozi man atɩn an, ɔ ngɔ hyɛ man, mɩn ’ba man Timote ba ɛmɔ anwʋn ɛlɔ. Yɩ́ dɩɛ, anɩn ɔ ba ɔ bɔ ɛmɔ anwʋn ɛlɔ amannɩɛ ɔ kele mɩ́n maan mɩ́n lʋa cɩcɩ. 20Afɩ yɩ́ ngʋnmɩn ala y’ɔ wɔ ɛwa ɔ bʋka mɩ́n ɔ. Ɛsɛ yɩ́ ngʋnmɩn ala yɛ̂ ɛmɔ anwʋn ɛjɔlɛ cian yɩ́ kpa sakpa ɔ. 21Nan bɛ́ bʋ nga’n-mɔ kʋalaatin dɩɛ, bɛ́ ti anwʋn dɩɛ yɛ̂ bɛ lɛ kpʋnndɛ ɔ, nan Zozi Kilisi dɩɛ’n njian man bɛ́. 22Ɛmɔ muonun sɩ kɛ b’a sɔ Timote b’a nɩan b’a nwun yɩ́ kɛ ɔ kʋala Zozi junman’n di. Ɔ sanlɩn kɛ ɔ’a bʋka mɩ́n kɛ baa bʋka yɩ́ sɩ’n maan m’an bɔ Ɛjɔlɛkpa’n. 23Sɛ mɩn nwun mɩ́n asɩtanlan nɩn anun yuein kaan ala, mɩn de mɩn di kɛ mɩn ’ba man Timote ba ɛmɔ anwʋn ɛlɔ. 24Mɩn nwun yɩ́ fɔ́ʋ́n kɛ yɛ́ Mɩn dunman nun, ɔ ngɔ hyɛ man, mɩn ’ba a nɩan ɛmɔ abʋsʋ.
25Ɛhɩ, mɩn nɩan an, ɔ tɩ cɩnnjɩn kɛ m mán Epafoloditɩ sá yɩ́ nzin ɛmɔ anwʋn ɛlɔ. Yɩ́ mɔ ɛmɔ falɩ like manlɩn yɩ́ kɛ n vá m mʋ́ka mɩ́n nwʋn’n, ɔ tɩ mɩ́n manngʋn. Ɔ bʋka mɩ́n junman elie nɩn anun ɔ nʋn kʋan nɩn anun. 26Yɩ́ lʋa dɔ ɛmɔ kʋalaa kpa. Nan mɛlɛ mɔ ɛmɔ tɩlɩ kɛ ɔ’a fʋkɛ’n, ɔ lili yɩ́ nwʋn yalɛ. 27Ɔ fʋkɛlɩ sakpa dede ɔ ka m’ɔ wu ɔ. Nan Nyanmɩan a nwun yɩ́ nwʋn anwunnvoe. Nán kɛ yɩ́ ngʋnmɩn yɩ́ nwʋn anwunnvoe ala yɛ̂ Nyanmɩan a nwun yɩ́ ɔ, nan ɔ’a nwun mɩ́n kʋsʋ mɩ́n nwʋn anwunnvoe. Ɔ sanlɩn kɛ mɩ́n yɛ̂ ahan mɩn ’nwun amannɩɛ kpili nɩn ɔ. 28Yɩ́ ti, mɩɩn kan mɩ́n nwʋn mɩn man ɔ tʋ ɛmɔ ɛlɔ. Yɩ́ dɩɛ, sɛ ɛmɔ nwun yɩ́ a, anɩn ɛmɔ alʋa cɩcɩ maan mɩ́n kʋsʋ mɩ́n ti da. 29Yɩ́ sɔ ati, yɛ́ Mɩn dunman nun, ɛmɔ lé yɩ́ atɩn kanlanman kpa. Menian mɔ bɛ tɩ kɛ yɩ́’n, ɛmɔ fɛ́lɩ bɛ́. 30Ɔ sanlɩn kɛ Kilisi dunman nun ati yɛ̂ ahan ɔ ’wu ɔ. Mɩ́n ɛbʋka ati yɛ̂ ahan ɔ ’wu ɔ, afɩ, like’n mɔ ɛmɔ falɩ sʋanlan yɩ́ kɛ ɔ fá bɛ́lɛ mɩ́n’n, ɛmɔ muonun ngʋala man yɩ́ nʋn ba.
3Kɛ bɛ kpɩn bɛ kaci sɛsɛfʋɛ wɔ Nyanmɩan anyunnun’n
1Yɩ́ bɛ-yue-asɩɛ, anianman-mɔ, ɛmɔ lí ndutue wɔ yɛ́ Mɩn dunman nun. Ɔ njɩjɩ man mɩ́n kɛ n gɛ́lɛ ɛmɔ biekun nán n vúnlan ɛjɔlɛ’n mɔ m’an li mʋa m’an han m’an hele ɛmɔ nɩn anun. Ɔ sanlɩn kɛ ɔ tɩ kpa man ɛmɔ kɛ n yɔ́ yɩ́ sɔ. 2Yɩ́ ti, ɛmɔ síe bɛ́ nwʋn ye wɔ bɛ́ mɔ bɛ bɔ bala ɛtɛ nɩn anwʋn. Bɛ tɩ kɛ njʋa-mɔ, bɛ di junmannvule, bɛ́ nwan b’a kpɛ bɛ́ mmian nun, kʋsʋ ɔ tɩ man sɔ. 3Nan Nyanmɩan amma kpa’n-mɔ y’ɔ le yɛ́, nan nán bɛ́ ɔ. Afɩ, yɛ́ dɩɛ, Wawɛ Nwannzan-nwannzan’n y’ɔ bʋka yɛ́ maan yɛ sʋ Nyanmɩan ɔ. Yɛ́ anunminnyanmʋn’n y’ɔ le Kilisi Zozi, nan nán anwʋnnaan nɩn anun ninnge’n-mɔ anun yɛ̂ yɛ fa yɛ́ dedi’n yɛ wula ɔ.
4Nan sɛ anwʋnnaan nɩn anun ninnge’n-mɔ yɛ̂ bɛ yɔ bɛ nyan bɛ ti a, mɩ́n kʋsʋ mɩn kʋala fa tu mɩ́n nwʋn. Yɩ́ ti, sɛ sʋanlan bie de di kɛ ninnge sɔ’n-mɔ y’ɔ yɔ a, ɔ nyan yɩ́ ti a, mɩ́n kʋsʋ mɩn kʋala fa tu mɩ́n nwʋn maan ɔ tala sʋ. 5Ɔ sanlɩn kɛ bɛ wʋlɩ mɩ́n n nili ɛlɛɔcʋɛ yɛ̂ bɛ kpɛlɩ mɩ́n mmian nun ɔ. B’a wʋ mɩ́n Zufʋ. Mɩn di Bɩnnzʋamɩn afilie. Mɩ́n sɩ nʋn mɩ́n nin tɩ Ebele. Zufʋ mala fâ’n mɔ anɩn mɩn di’n y’ɔ le Falisifʋɛ’n-mɔ dɩɛ’n. 6Mɩ́n fâ dɩɛ nɩn anun, anɩn mɩ́n nwʋn tɛ mɩ́n dede mɩn kele yɛ́ Mɩn Zozi Kilisi Asɔnɩn nɩn anun menian’n-mɔ ahʋlʋwa. Kɛmɔ mɩn kulo kɛ mɩn kaci sɛsɛfʋɛ nɩn ati, anɩn mɩn di Zufʋ’n-mɔ mala’n kʋalaa asʋ dede bɛ nyan man mɩ́n nwʋn ɛjɔlɛ ɛtɛ fɩ́ɩ́ bɛ ngan man.
7Daba, anɩn mɩn nyan ninnge sɔ’n-mɔ asʋ nvasuɛ. Nan kɩkaala dɩɛ, Kilisi dunman nun, mɩn mmu man ninnge sɔ’n-mɔ like fɩ́ɩ́. 8Afɩ, kɛ m’an kpɩn m’an sɩ Zozi Kilisi m’ɔ tɩ mɩ́n Mɩn’n, like fɩ́ɩ́ tɩ man kpa ndala man yɩ́ ɛsɩɛ’n. Ninnge’n kʋalaa mɔ anɩn mɩn nyan sʋ nvasʋɛ’n, Kilisi Zozi dunman nun, m’an yaci m’an gua. Mɩn bu ninnge sɔ’n-mɔ kʋalaa kɛ fʋfʋɛ sʋ ewula. Ɔ sanlɩn kɛ mɩn kulo kɛ mɩn fa mɩ́n nwʋn mɩn bɔ Kilisi 9mɩn nʋn yɩ́ yɛ yɔ kʋn. Nán sɛsɛ ɛyɔlɛ’n mɔ bɛ di mala nɩn asʋ bɛ kaci’n yɛ̂ mɩɩn kpʋnndɛ ɔ, nan sɛsɛ ɛyɔlɛ’n mɔ sʋanlan de Zozi Kilisi di a ɔ kaci’n yɛ̂ mɩɩn kpʋnndɛ ɔ. Sɛsɛ ɛyɔlɛ sɔ’n dɩɛ, dedi nɩn anwʋn yɛ̂ Nyanmɩan nɩan maan bɛ kaci ɔ. 10Mɩ́n nzusue’n kʋalaatin y’ɔ le kɛ mɩn nʋn Zozi Kilisi yɛ yɔ́ kʋn, n nwún yɩ́ tunmin’n m’ɔ man ɔ fi ewue nun tinngelɩ’n, n nwún amannɩnhunlun’n bie ɛsɛ n wú kɛ yɩ́ 11nán ewuetinnge cɩan’n, mɩ́n kʋsʋ m’an nyan ngʋan.
12Nán kɛ mɩ́n sa a han ahatua nɩn ɔ, anaan kɛ mɩ́n nwʋn a tɩ a yue ɔ, cɛcɛ. Nan mɩɩn bɔ mɔndɩnlɩn mɩn kpʋnndɛ ninnge sɔ’n-mɔ. Ɔ sanlɩn kɛ yɩ́ ti y’ɔ man Zozi Kilisi a tʋ yɩ́ sa a fɛlɛ mɩ́n ɔ. 13Anianman-mɔ, mɩn ngan man kɛ mɩ́n sa a han ahatua’n dada angʋnmɩn, cɛcɛ. Nan mɔ mɩɩn kpʋnndɛ’n y’ɔ le kɛ mɩ́n lʋa fi ninnge’n mɔ ɔ’a sɩn’n nán m mían mɩ́n bʋ maan mɩ́n sa hán like’n m’ɔ wɔ mɩ́n nyunnun’n. 14Ɛhɩka ati, mɩɩn nwanndi mɩn ’kɔ a le ahatua’n mɔ Nyanmɩan nanndɩ Kilisi Zozi asʋ, ɔ’a fɛlɛ yɛ́ kɛ y’a a le wɔ nyanmɩansʋ ɛlɔ’n.
15Ɔ man ɛjɔlɛ sɔ nɩn anwʋn, yɛ́ kʋalaa mɔ y’a tin wɔ Nyanmɩan ninnge’n-mɔ anun’n, yɛ mán yɛ́ ajʋnlɩn yɔ́ kʋn. Sɛ kʋsʋ, ɛmɔ anun mmie-mɔ le ajʋnlɩn fʋfɔlɛ a, Nyanmɩan ’ba hehele ɛmɔ ɛjɔlɛ sɔ nɩn anun. 16Kɛ ɔ kpɩn tɩ yɩ́’n biala, atɩn mɔ yɛ́ nʋan a sɛ yɛ nwʋn y’a nanndɩ sʋ dede ɔ’a ju ɛnɛ’n, bɛ mán yɛ nánndɩ atɩn sɔ nɩn asʋ yɛ hɔ́ yɛ́ nyunnun. 17Ɛhɩka ati, anianman-mɔ, ɛmɔ kʋalaatin sósuan mɩ́n. Ɛmɔ nɩ́an bɛ́ mɔ bɛ nanndɩ kɛ yɛ́ nɩn asʋ nán bɛ nánndɩ sɔ bie. 18Afɩ, ɛjɔlɛ sɔ’n, n ganlɩn yɩ́ daba, ɛsɛ ɛnɛ mɩɩn sun mɩn kan mɩn funlan nun kɛ mmie-mɔ dɔʋn a kaci bɛ́ nzin b’a si Kilisi kʋlʋwa’n. 19Bɛ́ mɔ b’a kaci bɛ́ nzin b’a si Kilisi kʋlʋwa’n, sɛ bɛ wu a, bɛ ngɔ man nyanmɩansʋ. Ɔ sanlɩn kɛ bɛ́ kʋ ɛsɛ̂ nɩn ala y’ɔ cian bɛ́ ɔ. Anyunnunguasɩɛ ninnge’n-mɔ anwʋn ndutue yɛ̂ bɛ di ɔ. Ɛsɛ eyuadɩ nɩn anun ninnge’n-mɔ ala y’ɔ tɩ bɛ́ cɩnnjɩn ɔ. 20Nan yɛ́ dɩɛ, yɛ tɩ nyanmɩansʋ ɛlɔ menian. Yɛ lɛ nwʋnndɛ kɛ yɛ́ Mɩn Zozi Kilisi m’ɔ tɩ Defʋɛ’n fi nyanmɩansʋ ɛlɔ ɔ bála. 21Ɔ ’ba kaci ewue anwʋnnaan’n mɔ yɛ tɛ le yɩ́ ɛwa’n maan ɔ yɔ kɛ yɩ́ anunminnyanmʋn anwʋnnaan dɩɛ’n. Ɔ le yɩ́ nwʋn tunmin. Ɔ sanlɩn kɛ yɩ́ y’ɔ sie ninnge’n-mɔ kʋalaatin ɔ.
4Afʋtu
1Ɛhɩka ati, anianman ehulo mma, mɩ́n lʋa dɔ ɛmɔ sʋnman, ɛsɛ mɩn kulo kɛ mɩn nwun ɛmɔ anwʋn. Ɔ sanlɩn kɛ, ɛmɔ tɩ mɩ́n junman’n mɔ m’an li nɩn asʋ nvasʋɛ. Mɩn di ɛmɔ anwʋn fɛ. Yɩ́ ti, ɛmɔ bɔ́ mɔndɩnlɩn bɛ mántan yɛ́ Mɩn cɩnnjɩn kpa.
2Kɩkaala dɩɛ, Evodi ɔ nʋn Sɩntisʋ yɛ̂ mɩɩn kan ɛjɔlɛ’n mɩn kele bɛ́ ɔ. Mɩn ’sɛlɛ ɛmɔ mɩn bʋtʋ bɛ́ kɛ bɛ mán bɛ́ nʋan sɛ́ bɛ́ nwʋn bɛ tánlan kɛ anianman mmala mɔ b’a le yɛ́ Mɩn b’a li’n tanlan yɩ́’n. 3Anianman, wɔ́ mɔ wɔ́ kʋsʋ ɛ nʋn mɩ́n yɛ́ junman’n tɩ kʋn’n, bʋka bɛ́ maan bɛ́ nʋan sɛ́ bɛ́ nwʋn bɛ tánlan anianman ɛtanlán. Ɔ sanlɩn kɛ, bɛ́ nʋn Keleman nʋn bɛ́ kʋalaa mɔ yɛ nʋn bɛ́ yɛ di junman’n mɔ bɛ́ dunman wɔ ngʋan kalata nɩn anun’n, bɛ bʋkalɩ mɩ́n maan yɛ bɔlɩ Ɛjɔlɛkpa’n.
4Kɛmɔ ɛmɔ nʋn yɛ́ Mɩn a yɔ kʋn’n, ɛmɔ lí yɩ́ nwʋn ndutue cɩan daa. Mɩɩn kan mɩn funlan nun kɛ ɛmɔ lí yɩ́ nwʋn ndutue! 5Ɛmɔ mán menian’n-mɔ kʋalaa nwún yɩ́ kɛ ɛmɔ tɩ bɛtɛɛ. Ɔ sanlɩn kɛ yɛ́ Mɩn ɛwalɛ nɩn a ju a yue. 6Nán man ɛmɔ susu like fɩ́ɩ́ anwʋn, nan like biala anun, ɛmɔ sɛ́lɛ Nyanmɩan bɛ súsu bɛ́ ɛjɔlɛ’n bɛ héle yɩ́, ɛsɛ ɛmɔ lá yɩ́ asɩ. 7Sɛ ɛmɔ yɔ yɩ́ sɔ a, Nyanmɩan m’ɔ man alʋacɩcɩɛ’n mɔ tala kulo sʋanlan ajʋnlɩn’n, ɔ ’man ɛmɔ ahʋnlɩn tɔ bɛ́ kunnun, bɛ́ ti anun tɔ bɛ asɩ wɔ Kilisi Zozi dunman nun.
8Anianman-mɔ, mɩ́n ɛjɔlɛ’n be-yue-asɩɛ’n y’ɔ le kɛ like biala m’ɔ tɩ kpa, mɔ bɛ yɩ́ ayɛ, m’ɔ tɩ ananhɔlɛ, m’ɔ le anyɩnnzɔ, m’ɔ tɩ fɔ́ʋ́n, mɔ yɩ́ nwʋn tɩ, m’ɔ yɔ ɛnyɩnmɩn mɔ ɛsɛ ɔ le anunminnyanmʋn’n, ɛmɔ mán bɛ́ ajʋnlɩn’n hɔ́ ɛbɛlɛ. 9Like mɔ m’an hehele ɛmɔ’n, ɛjɔlɛ mɔ m’an han m’an hele ɛmɔ’n, ɔ nʋn like mɔ m’an yɔ m’an hele ɛmɔ’n, ɛmɔ nɩ́an sʋ bɛ yɔ́ bie. Sɛ ɛmɔ yɔ yɩ́ sɔ a, Nyanmɩan m’ɔ man alʋacɩcɩɛ’n, ɔ nʋn ɛmɔ ’tanlan.
10Ɛhɩ, mɩn di ndutue kpili kpa wɔ yɛ́ Mɩn dunman nun. Ɔ sanlɩn kɛ ɛmɔ a man m’an nwun yɩ́ kɛ ɛmɔ ati tɛ wɔ mɩ́n sʋ. Mɩn sɩ kɛ ɛmɔ nɩan mɩ́n lɩka, kʋsʋ tɛmʋn bie juli, ɛmɔ asa a nyan man yɩ́ nwʋn. 11Nán kɛ emian’n mɔ n wɔ nun nɩn ati y’ɔ man mɩɩn kan sɔ ɔ. Ɔ sanlɩn kɛ n nyanlɩn bie o, m’an nnyan man bie o, mɩn nni man yɩ́ nwʋn yalɛ. 12Mɩn sɩ mɩ́n ehian’n di, ɛsɛ mɩn sɩ mɩ́n fɛ’n kʋsʋ di. Lɩka biala, asɩtanlan kʋalaa anun, sɛ n nyanlɩn bie n nili o, sɛ m’an nnyan man bie m’an nni man o, mɩn nni man yɩ́ nwʋn yalɛ. Sɛ n ne bie dɔʋn o, sɛ nne man bie dɔʋn o, mɩn nni man yɩ́ nwʋn yalɛ. 13Ɔ sanlɩn kɛ Kilisi m’ɔ man mɩ́n anwʋnsɛlɛ nɩn adawʋlʋman, mɩn kʋala asɩtanlan sɔ’n-mɔ anun sɔ.
14Nan kʋsʋ, mɔ ɛmɔ a yɔ’n tɩ like kpa, ɔ sanlɩn kɛ mɩ́n emian nɩn anun, ɛmɔ a sɔ mɩ́n afian b’a bʋka mɩ́n. 15Ɛmɔ Filipʋ amma, ɛmɔ muonun sɩ kɛ mɛlɛ mɔ m mɔlɩ yɩ́ bʋ m mɔlɩ Ɛjɔlɛkpa nɩn ɛmɔ ɛlɔ, mɔ n vi Masedʋanɩn mân nun n gɔlɩ’n, ɛmɔ Asɔnɩn nɩn angʋnmɩn cein y’ɔ sɔlɩ mɩ́n afian ɔ bʋkalɩ mɩ́n ɔ. 16Ɛsɛ tɛmʋn mɔ anɩn n wɔ Tesaloninki kulo nɩn asʋ ɛbɛlɛ’n muonun mɔ m mianlɩn’n, ɛmɔ sɔlɩ mɩ́n afian bɛ bʋkalɩ mɩ́n kɔ yɔ kpɛ̂ nyɛ. 17Nán kɛ mɩɩn kpʋnndɛ ɛmɔ asa nun like ɔ, nan mɩn kulo kɛ ɛmɔ yɔ nyɔlɩɛ mɔ kele kɛ Nyanmɩan lɛ di junman kpili kpa wɔ ɛmɔ asɩtanlan nɩn anun. M’an nzuzu man kɛ mɩn sa kɔ han like ɔ. Nan mɔ ɛmɔ a yɔ’n, mɩɩn sɛlɛ Nyanmɩan mɩn man ɛmɔ kɛ ɔ yéyila ɛmɔ asʋ kpa. 18Like’n mɔ ɛmɔ a fa wula Epafoloditɩ asa nun kɛ ɔ fá bɛ́lɛ mɩ́n’n, mɩ́n sa a han yɩ́ kʋalaatin. Ɔ sa mɩ́n dede ɔ bʋ sʋ. Mɔ ɛmɔ a yɔ a man mɩ́n’n, ɔ tɩ kɛ afɔlɩɛ m’ɔ ban fanlan mɔ Nyanmɩan kulo ɔ. 19Yɩ́ ti, Zozi Kilisi dunman nun, Nyanmɩan mɔ mɩn sʋ yɩ́, mɔ ɔ’a nyan yɩ́ nwʋn kpili’n, ɔ ’man ɛmɔ asa kan ninnge’n kʋalaatin mɔ ɛmɔ a hian yɩ́ nwʋn’n. 20Anunminnyanmʋn hán Nyanmɩan m’ɔ tɩ yɛ́ Sɩ’n cɩan daa. Amɩn.
Ngalɩɛ
21Yɛ ’bisa Nyanmɩan anwʋntɩɛ mma’n-mɔ kʋalaa ahɩn wɔ Kilisi Zozi dunman nun. Anianman’n-mɔ mɔ mɩ́n nʋn bɛ́ yɛ wɔ ɛwa’n, bɛ́ kʋalaa bɛ́ nwan bɛ ’bisa ɛmɔ ahɩn. 22Asɔnɩn mma’n-mɔ, ɛsɛ bɔbɔ bɛ́ mɔ bɛ wɔ belemgbin *Sezaa awulo nɩn anun’n, bɛ́ kʋalaa bɛ́ nwan bɛ ’bisa ɛmɔ ahɩn. 23Yɛ́ Mɩn Zozi Kilisi nwún ɛmɔ kʋalaa anwʋn anwunnvoe.