Luk ecʼAmani Mamn eke nↄn
Ów ekʼit eke wɛl kʼuw any
Luk nↄn lɛl yony: Amani Mamn a ekʼij in e nin a lele Ɛrm Ɛsɛl ecʼOb Kok e lɛl ab ab. Li bʼɛbr Grɛk sɛnyn sɛnyn ɛtŋ lʼel sɛkp kok ɛs yɛji. Lɛgŋ a eke ɛrm ɛs Pↄl im am dad Amani Mamn ecʼodad ok Nyam e low any uwm ɛsɛl a, lʼoc Luk ab nʼim, aŋke Luk el Nyam any uwm ɛs ekʼitŋn ɛrm ɛm el Krist e jam us ɛs.
Luk in obi lʼuwm Jesu any, kↄ ni nↄn ow e lís e lɛl. Agŋ a eke ɛkn Jesu ke iri in ecʼodad a ogŋ lʼotar akr; ɛtŋ lʼoc Mark e lɛl a li kokr juma, ɛsɛ elel eke Matie yɛji kok ab af. Ɛsɛ Mark af, Luk nↄn in eci lɛl a Nyam any uwm ɛsɛl eci. Nʼam otar Jwifɛl ecʼów lele sodad eke -lʼirim okm ɛl es sos ɛm a akr. Ɛtŋ nʼam ↄsŋm Jesu eci mew ab es Adam ɛm ɛtŋ, yecʼɛtŋ ke ow yɛ́gm eke Jesu el agŋ a fɛŋ ecʼEb Ɛs.
Ɛgŋ fɛŋ eke bʼow awl Luk e lɛl a, bʼow uw any eke Jesu bʼɛlu Nyam ecʼerur ligbɛl ekʼↄny agŋ eke wɛl wal ok es a e lís e low ↄkm: ↄgbↄru, ↄ́lu, ↄkↄpm agŋ, ↄyↄw, lele etu agŋ ab. Ɛmɛny Luk dad Abŋ Lala lele Nyam ŋↄŋn ab e low nↄnↄ.
1Kin elel eke Luk am otar Amani Mamn a e low akr ok Teofil
1-2Ɛgŋ gbɛl Teofil mamn, agŋ nↄnↄ gbɛl nↄn ów amua eke ɛy ɛy ɛm a ɛsɛ elel eke agŋ a ekʼɛkn low a nuŋ ↄb ɛm ɛtŋ, ke Nyam ↄŋ eke ki dad ɛy in ecʼodad a dad ɛy ab af. 3Na sosiɛm ɛgŋ gbɛl Teofil, ɛm yɛji mʼotar low a ekʼɛy nuŋ ↄb ɛm ɛtŋ a akr, ɛtŋ mʼerur eke mi ki nↄn mʼↄsŋm es mʼↄŋʼŋ ɛsɛ elel eke mʼɛŋan ab af, 4yecʼɛtŋ ke úw any eke low yɛgm a ekʼɛŋn a el nawrɛ tasi.
Afr ɛrm ɛs nyam am dad Jan mij ok nuŋ ɛs e mew owi
5Lɛgŋ a eke Erↄd el Jude wus af ecʼɛb ebu a, Nyam ecʼegb waw ɛs nyam anŋ eke wɛl bʼɛsŋ Zakari, ke el Abia 1.5 Abia:David e lɛgŋ ɛm a, lʼel egb waw ɛs. Egb waw ɛsɛl a, -li cɛc -nʼinym es sakp likŋ lele yar ab, ɛtŋ Abia el eb nyam e nuŋ af ɛs. Ɛ̀kn 1 Ów e Wɛl Nↄn 24.10. ecʼeb ɛm ecʼegb waw ɛsɛl a ecʼɛgŋ nyam. Wɛl bʼɛsŋ ɛy a Elisabɛt, egb waw ɛsɛl ecʼɛl lagŋ Arↄn ecʼeb ɛm e yↄw. 6Ɛl yony mum -lʼij nɛnyɛmbri nyam Nyam ecʼany af, ɛtŋ -li bʼɛlum Ɛs Kↄtↄkↄ e sol a sɛnyn sɛnyn. 7Kↄ -lʼewm iy kaka, aŋke Elisabɛt el itr yↄw ɛtŋ ɛl yony mum -lʼel agŋ ekʼusu nↄnↄ.
8-9Lɛgŋ nyam, Zakari am kok egb waw ɛs e juma Nyam ecʼany af. Ow el ɛl ecʼeb a e lɛgŋ, ɛtŋ in anake sↄsum oc ɛyʼr af a. Ow sosiɛm nʼim lʼɛy Ɛs Kↄtↄkↄ e Nyamel gbɛl a e Nyam ŋↄŋn usu lala a eke li ki waw egb ogŋ ɛm, ɛsɛ elel eke egb waw ɛsɛl bi kok ab af. 10Dedeku a fɛŋ anŋ gbeŋ am ŋↄŋn Nyam wanci a eke wɛl am ofŋ ogŋ a.
11Eke Zakari ɛy yogŋ a, Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼafr ɛrm ɛs nyam ɛlu sos ↄkm yɛgmʼn; nʼinym es egb waw usu a e lidr ogog a eke wɛl bi kok ogŋ ecʼegb waw a. 1.11 Ɛ̀kn Ɔkm Ok 30.1-6; 1 Ɛ́b Ebu 7.48.12Eke Zakari bʼɛknʼn a, lʼikprm es ɛtŋ erŋn am ↄnyʼn. 13Kↄ afr ɛrm ɛs a dadʼr ninɛ: «Zakari, kʼùru erŋn, aŋke Nyam iri ŋ e ŋↄŋn ebl a. Ayŋ Elisabɛt bʼow ew iy igŋ nyam ↄŋʼŋ, ɛtŋ bʼow ɛwʼr nin Jan. 14Ow bʼow el ŋ ecʼehe ligbɛl, ɛtŋ agŋ nↄnↄ gbɛl sos ɛm bʼow iŋn in e mew a sosiɛm. 15Li bʼow lʼel ɛgŋ ligbɛl Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼany af. Li kʼow lʼɛgŋm mar fɛŋ eke bʼↄny ɛgŋ a. 1.15 Ɛ̀kn Awl 6.3. Lis e lokm ɛtŋ li bʼow nʼɛŋn Abŋ Lala. 16Li bʼow lʼɛsŋ Israɛl ecʼagŋ nↄnↄ eke digŋ Nyam ecʼejagb mamn a ɛlu es a ow Ɛs Kↄtↄkↄ ɛl e Nyam a ogŋ. 1.16 Ɛ̀kn Malaki 2.6.17Li bʼow nʼɛŋn Abŋ Lala ɛsɛ Nyam e kokoba ↄb ɛs Eli ecʼab af. Ɛtŋ Abŋ a bʼow ↄŋʼn lɛc lʼɛy ↄkm Nyam ecʼany af, ke li dád ey lele ɛl ɛsɛl ab okr ɛm.1.17 Malaki 3.23-24. Li bʼow nʼↄŋ low ↄbr any ɛsɛl tutr ów ɛsɛ ɛsɛwru nɛnyɛmbri nyam ɛsɛl af. Nɛnɛ anake li bʼow li bɛbm agŋ sos Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼeb ecʼa.»
18Eke afr ɛrm ɛs a dad ɛbɛn a, Zakari yɛji dadʼr ninɛ: «Kↄ ayaf mʼow mʼuw any eke low na el nawrɛ ee? Tasi ɛm a, ɛm lele ɛm ɛy ab sʼusu.» 19Ɛtŋ ɛrm ɛs a dadʼr ninɛ: «Ɛm Gabriɛl. 1.19 Gabriɛle nyandrɛ el Nyam e lɛc ɛs oglog Nyam el lɛc ɛs. Ɛ̀kn Daniɛl 8.16; 9.21; Luk 1.26. Mi bʼanŋ Nyam ecʼany af mi kok in e juma; lʼɛrmʼm eke mi kʼow mʼↄŋʼŋ amani mamn na. 20Ɛtŋ ɛm ecʼodad na bʼow iy nɛny eke ow bʼow sig ow e lɛgŋ a, kↄ ubm nawrɛ. Na sosiɛm bʼow el ɛbrm, kʼow dadm odad toŋ bake ow ít lɛgŋ eke low a bʼow ɛy ɛkn ŋ e nyamn ɛm a.»
21Agŋ a fɛŋ ekʼanŋ yogŋ am eku Zakari a, 1.21 Agŋ a fɛŋ am ekuʼr eke li kʼow lʼafl wɛl es ɛsɛ elel eke Arↄn bi kok ab af. Ɛ̀kn Awl 6.24-26. low am iti any aŋke nʼam ibn Nyam ŋↄŋn usu a. 22Kↄ eke lʼɛy ↄkm Nyam ŋↄŋn usu yogŋ a, lʼↄ́tum eke li ki dad wɛl odad, ɛtŋ agŋ a uw any eke lʼɛkn low nyam. Nɛny ablʼl es lʼel ɛbrm, ɛtŋ nʼam dad wɛl odad sabu ɛm sabu ɛm.
23Eke Zakari uwar in e sɛgŋ a eke li kʼanŋ Nyamel gbɛl ab ɛm li kok juma a, lʼɛwl mɛny nʼim gbugŋ. 24Gbugŋ e nʼim a, eke sɛgŋ bɛb bʼɛc a, ɛy Elisabɛt anŋ lok ab, ɛtŋ nʼanŋ akŋ sos ↄsu ɛm toŋ ij awl yen, ɛtŋ nʼam dad lʼɛsɛ: 25«Kin ow eke Ɛs Kↄtↄkↄ kok ↄŋʼm; lʼerur eke li kʼↄŋʼm iy mʼew, ocʼm ɛ́s es agŋ ecʼany af.»
Afr ɛrm ɛs nyam am dad Jesu e mew owi
26Eke Elisabɛt e lok a ij awl nↄhↄn a, Nyam ɛrm in ecʼafr ɛrm ɛs Gabriɛl, Galile eci baŋn nyam eke wɛl bʼɛsŋ Nasarɛt, 27dedyↄwli nyam ekʼuwm igŋ any ogŋ. -Lʼel ɛb ebu David ecʼeb ɛm eci yↄw eke wɛl bʼɛsŋ Mari. In eci igŋ ekʼɛsuʼr a Josɛf. 28Afr ɛrm ɛs a im ɛŋnʼn ɛtŋ ɛsŋn in dad ninɛ: «Sos ɛm íŋnʼŋ! Nyam ↄŋʼŋ bibm, ɛtŋ nʼanŋ ŋ ab!» 29Odad na ↄŋ Mari ikprm es ɛtŋ am ibrm in sosi ɛsŋn akpasu na e nyandrɛ.
30Na ɛm a, afr ɛrm ɛs a dadʼr ninɛ: «Mari, kʼùru erŋn, aŋke ɛŋn Nyam ecʼↄwrↄ. 31Bʼow anŋ lok ab ew iy igŋ nyam ɛtŋ bʼow ɛwʼr nin Jesu. 1.31 Jesue nyandrɛ el Es Eb Ɛlu Ɛs.32Li bʼow lʼagb ɛtŋ wɛl bʼow ɛsŋʼn Nyam ekʼanŋ afr usu kpekpe ecʼIy. Ɛtŋ Ɛs Kↄtↄkↄ Nyam bʼow oc lagŋ David ecʼes ɛw lɛkpn a ↄŋʼn, 33ɛtŋ li bʼow lʼɛw Israɛl ecʼagŋ ab es sɛgŋ fɛŋ, ɛtŋ in ecʼes ɛw a kʼow ↄnym uwr.» 1.33 Ɛ̀kn 2 Samiɛl 7.12,13,16; Selu 89.5; Esayi 9.6; Daniɛl 7.14.
34Kↄ Mari dadʼr ninɛ: «Ɛm eke mʼel dedyↄwli eke kʼuwm igŋ any a, ayaf low na bʼow eel ee?» 35Ɛtŋ afr ɛrm ɛs a dadʼr ninɛ: «Abŋ Lala bʼow owʼŋ af, ɛtŋ Nyam ekʼanŋ afr kpekpe e lↄw a bʼow uburʼŋ es. 1.35 Nyam e lↄw a bʼow uburʼŋ es:Abŋ Lala bʼow ↄŋ anŋ lok ab. Na sosiɛm, iy eke bʼow ew a, wɛl bʼow ɛsŋʼn Nyam ecʼIy lala. 36Ɛ̀kn! Elisabɛt ekʼel ŋ ecʼakŋ e yↄw a anŋ iy igŋ nyam e lok ab, in e susu ɛm. -Li bʼɛsŋ ow itr yↄw, ɛtŋ kin eke sica nʼanŋ lok ab ow ij awl nↄhↄn, 37aŋke low kaka ↄtum eke kʼakm Nyam.» 1.37 Nuŋ Ɔb 18.14.38Ɛtŋ Mari dad ninɛ: «Mʼel Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼadyↄw, ke ow él ɛsɛ elel eke dad ab af.» Ɛtŋ afr ɛrm ɛs a ɛluʼl es im.
Mari aam ɛkn Elisabɛt
39Sɛgŋ ab ɛm a cɛ eke low na ɛc a, Mari ogŋ es im Jude eci baŋn nyam ekʼanŋ lafɛny af. 40Eke nʼim a, lʼɛy Zakari e gbugŋ a ɛtŋ lʼɛsŋn Elisabɛt. 41Kpɛkŋ eke Elisabɛt bʼiri in ecʼɛsŋn a, iy a eke anŋʼn lokm a mumu, ɛtŋ Elisabɛt ɛŋn Abŋ Lala. 42Kpɛkŋ li barm lebl tuↄtuↄ lʼɛsŋn Mari li dad ninɛ: «Nyam ɛdŋʼŋ ↄwrↄ akm ↄyↄw fɛŋ, ɛtŋ in ecʼↄwrↄ a bʼow anŋ iy a eke bʼow ew ab af! 43Kↄ bwo elʼm, ɛtŋ Ɛs Kↄtↄkↄ e lis kʼow ɛm ogŋ ee? 44Kↄ kin, kpɛkŋ eke mi bʼiri ŋ ecʼɛsŋn a e lebl a, iy a ekʼanŋʼm lokm a mumu sos ɛm iŋn ɛm. 45Ehe él ŋ eci, aŋke ub nawrɛ eke Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼodad eke wɛl dadʼŋ a, bʼow iy nɛny!»
Mari ecʼɛj ekʼam ɛgŋ
46Eke Elisabɛt dad ɛbɛn ba bʼok es a, Mari am kↄklm Nyam dad ɛsɛ:
«Ɛm e liy am kↄklm Ɛs Kↄtↄkↄ,
47ɛtŋ ɛm ecʼabŋ sos ɛm am iŋn Nyam, ɛm ecʼEb Ɛs ɛm;
48aŋke lʼerur eke li kʼis any li lɛrʼm, ɛm, in ecʼadyↄwli. 1.48 Bɛ̀bmn 1 Samiɛl 1.11.
Ɛɛ, sica gbɛ wus na ecʼagŋ fɛŋ bʼow dadʼm eke mʼel ehe lis,
49aŋke Nyam Abusu Ɛs kokʼm ów amamn ɛgbɛl:
in e nin a el lala,
50In e sↄrŋ ikŋ a bʼow anŋ alaw alaw,
agŋ eke bʼɛlumʼn a eci.
51Lʼɛlu in ecʼabusu a e lɛc ↄkm
ɛtŋ lʼogŋ es ɛfuu, ɛrm tuↄtuↄ ɛsɛl nʼↄmun es,
52lʼitr ɛ́b ebu ɛl e mɛkpn af lʼok wus,
ɛtŋ nʼↄny ɛrm frↄrↄ ɛsɛl lʼigbl ogŋ.
53Lʼiyr ámnu lok
ɛtŋ lʼogŋ egbreŋgbi im abu ↄfr.
54Lʼɛlum in e juma kok ɛs Israɛl abu,
lʼↄkn in e sↄrŋ ikŋ a ekʼanŋ godo godo fɛŋ
55ɛsɛ elel eke lʼɛwar ɛy ɛsɛl,
Abraham lele in ecʼalaw alaw ab af a.»1.46-55 Ɛ̀kn 1 Samiɛl 2.1-10.
56Ɛtŋ Mari anŋ Elisabɛt ab ij awl nyahan, ɛtŋ ɛwl mɛny im baŋn.
Jan mij ok nuŋ ɛs e mew
57Eke sɛgŋ ɛc a, lɛgŋ a eke Elisabɛt kʼew in ecʼiy a ow, ɛtŋ lʼew iy igŋ nyam. 58Elisabɛt ecʼakŋ a lele agŋ a eke -lʼiir -li titmnin ab ab iri eke Ɛs Kↄtↄkↄ ɛlu in ecʼɛrm mamn ↄkm in e lís, ɛtŋ -nʼam kok sos ɛm iŋn ow ab.
59Eke lʼew iy a bake ow ij sɛgŋ niwn a, -lʼoc -lʼow ow eke wɛl kʼubr ow likr es. 1.59 Ɛ̀kn Nuŋ Ɔb 17.12; Ob Ap 12.3. Ow ɛm a, -lʼerur eke wɛl kʼɛw iy a Zakari ekʼel ɛs e nin a; 60kↄ lis dad ninɛ: «Njaŋ, wɛl bʼow ɛsŋʼn Jan.» 61Ɛtŋ -li dad ow ninɛ: «Ŋ ecʼakŋ a, ɛgŋ kaka ijm nin na.» 62Ɛtŋ -nʼam ibrm iy ɛs a sabu ɛm, eke -li kʼuw elel eke li kʼɛwr ow nin any. 63Zakari ibrm ob eke li ki nↄn af; wɛl ↄŋʼn, ɛtŋ ni nↄn: «In e nin a, Jan.» Low na iti ɛl fɛŋ any. 64Ɛtŋ kpɛkŋ Zakari nɛny lele anm ab kpab es, ɛtŋ nʼam kↄklm Nyam lebl gege. 65Agŋ a fɛŋ ekʼir ɛlul ɛl ɛm a erŋn am ↄny, ɛtŋ Jude mafɛny e wus ab af ecʼagŋ a fɛŋ yɛji iri ów amua ɛtŋ am dad okarir ɛl ↄfr. 66Agŋ a fɛŋ ekʼiri low na a am tutr ów ɛrm ɛm dad ɛsɛ: «Kↄ iy na, bla li bʼow lʼel ee?» Ow ɛm a, agŋ a fɛŋ uw any eke Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼabu a anŋʼn af.
Zakari e selu ekʼↄcu
67Eke ów amua ɛc a, Zakari, iy ɛs a, ɛŋn Abŋ Lala ɛtŋ nʼam ↄb kokoba li dad lʼɛsɛ:
68«Wɛl kↄ́klm Ɛs Kↄtↄkↄ Israɛl e Nyam,
aŋke lʼoc in ecʼany li lɛr in ecʼagŋ ɛtŋ li sↄg wɛl.
69Lʼɛlu Eb Ɛs Abusu Ɛs nyam ↄkm nʼↄŋ ɛy,
in e juma kok ɛs ɛb ebu David ecʼalaw ɛm.
70Na anake lʼɛwar lɛgŋ kpekpe ɛm ɛtŋ,
in e kokoba ↄb ɛsɛl lala ɛm a.
71Lʼɛwar eke li bʼow li sↄg ɛy
ɛy ecʼefnu ecʼabu ɛm lele agŋ a fɛŋ
ekʼam ifn ɛy a ecʼabusu a e lís ab.
72Ɛbɛn eke lʼɛlu in ecʼɛrm mamn ↄkm ɛy ɛsɛl e lís,
ke lʼↄkn in e sinm lala a yɛji ana.
73Tasi ɛm a, Nyam ɛwar ɛy lagŋ Abraham nɛny ij ɛm, 1.73 Ɛ̀kn Nuŋ Ɔb 22.16-17.
74eke kʼeb ɛlu ɛy es, ɛy ecʼefnu ecʼabu ɛm,
ke nʼↄ́ŋ ɛy abusu sʼigŋʼn nuŋ,
si kók in e juma ɛrm susu ɛm;
75yecʼɛtŋ ke sʼél agŋ amamn ów tutr ɛm lele nɛny nyam ij ɛm ab in ecʼany af,
ɛy ecʼowr anŋ ɛm sɛgŋ fɛŋ.
76Ɛtŋ ŋ, ɛm ecʼiy, wɛl bʼow ɛsŋʼŋ Nyam ekʼanŋ afr kpekpe e kokoba ↄb ɛs,
eke bʼow an es Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼany af kok in ecʼejagb, 1.76 Ɛ̀kn Malaki 3.1.
77ke yɛ́gm in ecʼagŋ uw sel ɛŋn any,
ke lʼóc sikpl lʼap wɛl.
78Ɛy e Nyam a el ɛrm mamnu, low mamn Ɛs.
Ow sosiɛm li bʼow lʼɛjn afr ecʼusuayl a lʼok ɛy af,
ɛsɛ ligbn eke bʼɛy ↄkm am ow af,
79ke lʼáyal agŋ ekʼanŋ ncebn ɛm luw ecʼabusu e gbre ij ɛm,
ke ni nyímn ɛy e lakr ecʼes an, ɛrm es ɛy ecʼejagb ab af.» 1.79 Ɛ̀kn Esayi 9.1.
80Iy a am agb ɛtŋ am ↄny lɛc abŋ ɛm. Ɛtŋ lʼir loj 1.80 Ɛ̀kn Mark 1.1-8. toŋ batŋ ow sig lɛgŋ a eke lʼↄb nuŋ nʼam kok Nyam e juma Israɛl eyŋ ecʼany af a.
2Jesu e mew
1Lɛgŋ ab ɛm a, Sesar Ogust ↄŋ abusu eke wɛl kʼawl ɛb a fɛŋ ekʼanŋ Rom ecʼes ɛw ɛm a ecʼagŋ a. 2Krɛkrɛ ɛm ecʼagŋ awl na ɛy lɛgŋ a eke Kirinus el Siri wus af ecʼes ɛw ɛs a. 3Agŋ a fɛŋ aam wɛl áwl ɛl, ɛgŋ ɛgŋ in e baŋn. 4Josɛf igb Nasarɛt baŋn Galile wus af im Bɛtlehɛm, Jude wus af ekʼel ɛb ebu David e baŋn a. Nʼim yogŋ aŋke in yɛji lʼel David e lilaw. 5Lʼoc Mari ekʼel in e yↄw eke lʼɛsu ke anŋ lokab ab ab nʼim. 6Eke -nʼimn -lʼokr Bɛtlehɛm a, in ecʼiy a e mew e lɛgŋ ow. 7Ɛtŋ lʼew in eci yɛfl iy igŋ nyam. Lʼoc gbad ufu li bubur ow sos es, ɛtŋ lʼɛrum ow es mindey ecʼob ijr ↄfu ɛm, 2.7 Lʼɛrum ow es mindey ecʼob ijr ↄfu ɛm yecʼɛtŋ ke iy a lɛfr kʼↄ́nym, aŋke ob ijr ↄfu ɛm a bʼɛw gbagba. aŋke usu anm ɛbam ɛl etu eb usu a.
Mɛcɛb ↄsu ɛsɛl iri Jesu e mew owi a
8Wus ab af yogŋ cɛ, mɛcɛb ↄsu ɛsɛl bʼanŋ loj am ↄsu ɛl mɛcɛb a ncok ɛm. 9Kpɛkŋ Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼafr ɛrm ɛs nyam ɛy ↄkm, ɛtŋ Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼanygbɛl a ɛjn usuayl ok ɛl af, ɛtŋ erŋn am ↄny ɛl. 10Gbɛkↄ afr ɛrm ɛs a dad ɛl ninɛ: «Kʼùrur erŋn! Mʼam is ↄny amani mamn ligbɛl eke bʼow iŋn agŋ a fɛŋ sos ɛm: 11ncok a, David eci baŋn a, wɛl ew ↄny ecʼEb Ɛs ekʼel Krist Ɛs Kↄtↄkↄ a. 12Ɛtŋ kin mɛny ɛwr yeci eke bʼow ↄŋ ↄny uwr ir any: bʼimn ba bʼokr baŋn a, bʼow ɛŋan iy owrli nyam eke wɛl bubur sos es gbad ufu ɛm ɛrum es mindey ecʼob ijr ↄfu ɛm.»
13Eke afr ɛrm ɛs a dad odad a bake ow uwr a, kpɛkŋ afr ecʼɛrm ɛsɛl nↄnↄ gbɛl ow ɛŋnʼn ɛtŋ -nʼam kↄklm Nyam -li dad -lʼɛsɛ:
14«Anygbɛl él Nyam ekʼanŋ afr usu kpekpe eci,
ɛrm es ɛy él wus na ecʼagŋ eke ɛŋn in ecʼɛrm mamn a eci!»
Mɛcɛb ↄsu ɛsɛl a aam Bɛtlehɛm
15Eke afr ɛrm ɛsɛl a ɛlu ɛl es aam afr a, mɛcɛb ↄsu ɛsɛl a am dadarir ɛl ↄfr ɛsɛ: «Sʼímn fafa sʼokr Bɛtlehɛm, ke sʼɛ́kan low a ekʼɛy, ke Ɛs Kↄtↄkↄ kok ɛlu ↄkm sʼuw any a!»
16-Lʼogŋ es -nʼim -lʼok yogŋ, ɛtŋ -nʼɛŋn Mari, Josɛf lele iy owrli a ekʼɛru es mindey ecʼob ijr ↄfu ɛm a. 17Eke -lʼɛkan iy a, -nʼam awl ów a eke afr ɛrm ɛs a dad ɛl ow e lís a. 18Ɛtŋ ɛl a fɛŋ ekʼam iri mɛcɛb ↄsu ɛsɛl a ecʼodad a, low am iti any iŋn sos ɛm. 19Kↄ Mari eb ów amua fɛŋ ɛw es in ecʼɛrm ɛm, yecʼɛtŋ ke sɛgŋ fɛŋ nʼám tutr. 20Mɛcɛb ↄsu ɛsɛl a ɛwl mɛny aam. -Nʼam dad Nyam ecʼanygbɛl ecʼodad -li kↄklm ow, ów a fɛŋ eke -lʼɛkan ke -lʼirir a sosiɛm; tasi ɛm a, ow anŋ ɛsɛ yecʼa eke afr ɛrm ɛs a dad ɛl ab af.
Jesu e nin ɛw
21Eke ow ij sɛgŋ niwn a, wɛl ubr iy a likr es, ɛtŋ wɛl ɛwʼr nin Jesu, nin a eke afr ɛrm ɛs a ɛwar gbuŋ ke lis anŋ in e lokab a.
Wɛl oc Jesu im Nyamel gbɛl ab ɛm
22Ɛtŋ lɛgŋ a eke Josɛf lele Mari ab kʼim ke Mari ki kok sos ayal owi, ɛsɛ elel eke Mois ecʼol a dad ab af a ow. 2.22 Bɛ̀bmn Ob Ap 12.3,6. Jesu eci mew ab ab ow ij sɛgŋ ekŋ yony. -Lʼoc iy a -lʼow Jerusalɛm eke -li kʼoc -nʼim ow Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼany af, 23aŋke Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼol ab ɛm, wɛl nↄn eke: Iy igŋ krɛkrɛ fɛŋ eke wɛl ew a, wɛl óc ɛwʼr saw Ɛs Kↄtↄkↄ e juma kok eci.2.23 Ɔkm Ok 13.2,12.24Ke ca ɛmɛny -li kok egb waw yɛji eke ol a ibrm a: kel yony oglog prɛndrɛ ekekey yony.2.24 Ol Ɔkn 12.8.
25Lɛgŋ ab ɛm a, Jerusalɛm baŋn yogŋ igŋ nyam anŋ eke wɛl bʼɛsŋ Simeↄn. Ɛgŋ na el ɛgŋ mamn; li bʼɛlum Nyam ɛtŋ nʼam eku ɛgŋ eke kʼow sↄg Israɛl a. Ɛtŋ Abŋ Lala anŋ in ab. 26Abŋ Lala ɛwar ir eke li kʼow lʼuwm toŋ bake lʼɛ́kn Mesi a ekʼƐs Kↄtↄkↄ ɛrm a. 27Eke Josɛf lele Mari ab oc ɛl jim Jesu ow Nyamel gbɛl a gbugŋ a eke ki kok in e lís e low ɛsɛ elel eke ol dad ab af a, Abŋ nyimn Simeↄn yɛji ow yogŋ. 28Eke li bʼɛkn iy a, lʼeb ow in ecʼabu ɛm, ɛtŋ lʼɛlu Nyam bia li dad ninɛ:
29«Sica Ɛs Kↄtↄkↄ, ɛ̀lu ŋ e juma kok ɛs es úw ɛrm es ɛy ɛm,
ɛsɛ elel eke dad ab af,
30aŋke mʼɛkn ŋ e sel ɛŋn a, 2.30 Sel ɛŋne nyandrɛ el ɛgŋ a eke in ɛm Nyam bʼeb agŋ ɛlu es ɛl eci sikpl ɛm a.
31sel ɛŋn a e kok ɛw es ɛbr ɛbr fɛŋ ecʼa:
32ke el usuayl eke bʼow ayal ɛbr ɛbr fɛŋ ekʼuwm Nyam any,
ke bʼow el Israɛl ecʼagŋ ecʼanygbɛl a.»
Simeↄn ecʼodad eke Nyam ↄŋ am dad ɛwar
33Jesu ɛs lele lis ab low am iti any 2.33 Low am iti ɛl any:odad na Grɛk ɛm, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm dad ɛsɛ sos ɛm am iŋn ɛl. Simeↄn ecʼodad ekʼam dad iy a e lís a sosiɛm. 34Simeↄn ŋↄŋn Nyam ↄŋ ɛl ɛtŋ dad lis Mari ninɛ: «Nyam sↄsum iy na oc; li bʼow lʼel lirikp lʼok agŋ nↄnↄ wus Israɛl ɛb ɛm, ke lʼigbm nↄnↄ. Li bʼow lʼel Nyam e mɛny ɛwr nyam eke agŋ kʼow ɛgŋm in e low ebm. 35Ow ɛm anake agŋ nↄnↄ e tutr eŋuŋ ekʼanŋ mɛrm ɛm a bʼow ok ↄkm a; ɛtŋ ŋ yↄw, low bʼow duduʼŋ ɛyʼŋ sos ɛm ɛsɛ labli eke bʼigŋ ɛgŋ af.»
An am ɛlu Nyam bia
36Nyam e kokoba ↄb lis nyam anŋ eke wɛl bʼɛsŋ An, Fanuɛl jↄw ekʼel Asɛr ecʼeb ɛm e yↄwli. Lʼusu nↄnↄ. Nʼanŋ in ecʼigŋ ab ab akpo lↄbŋ in e mↄwr yↄw ɛm a, 37ɛtŋ ɛc uw, lʼel iŋnyↄw. Sica lʼij akpo ekŋ yar lele yar ab, ɛtŋ sɛgŋ fɛŋ li bʼim Nyamel gbɛl ɛm li kok Nyam e juma ncok lele lɛgŋ owr ab, nɛny ɛnŋ ɛm lele Nyam ŋↄŋn ɛm ab. 38Wanci ab af cɛ in yɛji lʼow nʼam ɛlu Nyam bia iy a, ɛtŋ nʼam dad ow e lís e low lʼok agŋ a fɛŋ ekʼam eku Jerusalɛm ecʼes eb ɛlu owi a.
39Eke Mari lele Josɛf ab uwar ów a fɛŋ eke Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼol a ibrm a, iy ab ab -lʼɛwl mɛny -nʼim Nasarɛt baŋn Galile wus. 40Yogŋ, Jesu am agb lele lɛc ab; ɛtŋ Nyam ecʼↄwrↄ lele nuŋ ɛm ↄny ab anŋ in ab.
Jesu ekʼij akpo lɛw yony a im Nyamel gbɛl ab ɛm
41Lakpo lakpo fɛŋ, Mari lele Josɛf ab bʼim Jerusalɛm Pak ecʼes gbɛgbl ɛm. 42Eke Jesu ij akpo lɛw yony a, ɛsɛ elel eke -li bi kok ab af, 2.42 Ɛ̀kn Ɔkm Ok 12.1-27; Ol Ɔkn 16.1-8 Jwifɛl ɛm a, iy igŋ ekʼij akpo lɛw yony afŋ es a, it eke kʼim Pak ecʼes gbɛgbl ɛm Jerusalɛm e Nyamel gbɛl a bʼɛm. -lʼoc ow ab -nʼim es gbɛgbl ab ɛm. 43Eke es gbɛgbl a uwr ke -lʼɛwal mɛny -nʼaam a, Jesu anŋ Jerusalɛm yogŋ, eke Mari lele Josɛf ab uwm any. 44-Li tutr eke Jesu us ejagb ɛl lawlɛl ab aam. -Nʼan es ejagb af toŋ ij lɛgŋ nimum nyam, ɛtŋ -nʼam ↄl ow ɛl ecʼagŋ ogŋ lele ɛl lawlɛl ɛm ab, 45gbɛkↄ -nʼɛŋnm ow. Ca -lʼɛwl mɛny -lʼow Jerusalɛm -nʼam ↄl ow.
46Eke ow ij sɛgŋ nyahan a, -nʼɛŋn ow Nyamel gbɛl a e gbugŋ a. Li sig es ol e low any uw ɛsɛl ecʼaraŋn nʼam iri wɛl ecʼodad a ɛtŋ in yɛji nʼam bibrm wɛl ów. 47Agŋ a fɛŋ ekʼam iri in ecʼodad a low am iti any, in e sodad eke nʼam dad nʼↄŋ wɛl nuŋ ɛm ↄny ɛm a sosiɛm. 48Eke ɛs lele lis ab bʼɛknʼn a, low iti ɛl any ɛtŋ Mari dad ninɛ: «Ɛm ecʼiy, kↄ bla ɛtŋ kok ɛy low nɛnɛ ee? Kin, ɛm lele asŋ ab sʼam ↄlʼŋ ɛrm mij ab.» 49Kↄ li dad wɛl ninɛ: «Bla sosiɛm ɛtŋ am ↄↄlʼm ee? Uwr any eke ow it eke mi ki kok ɛm Ɛs e juma.» 50Kↄ -li kʼirim yecʼa eke ow am dad ɛl a.
51Ɛtŋ Jesu im Nasarɛt ɛl ab, nʼam ɛlum wɛl. Mari gbɛ, lʼeb ów amua fɛŋ lʼɛw es ɛrm ɛm nʼam tutr ow e low. 52Ɛtŋ Jesu am agb sos megl ɛm lele nuŋ ɛm ↄny ɛm ab. Nyam am ↄny in ecʼerur, ɛtŋ agŋ yɛji am ↄny in ecʼerur.
3Jan mij ok nuŋ ɛs e Nyam odad eke dad
Matie 3.1-12; Mark 1.1-8; Jan 1.19-28
1-2Ow ij akpo lɛw yen eke Sesar Tibɛr ɛw ɛb a fɛŋ ekʼanŋ Rom eyŋ ecʼabu ɛm a es. Pↄns Pilat ɛw Jude wus es. Erↄd Antipas ɛw Galile wus es, ɛtŋ lisijim Filip ɛw Iture lele Trakonit wus ab es. Lisanias yɛji ɛw Abilɛn wus es, ɛtŋ An3.1-2 An:egb waw ɛs ligbɛl a eke wɛl ↄny oc es egb waw e juma kok ɛm eke wɛl ew Jesu toŋ ke li kʼↄny akpo lɛw yen a. Wɛl oc in anwi Kayif usrʼr usu. Ɛ̀kn Jan 18.13; Ob Kok 4.6. lele Kayif ab el egb waw ɛsɛl ɛgbɛl. Yogŋ ɛm anake Nyam dad Zakari jim Jan ekʼanŋ loj a odad a.
3Jan am ɛc ɛlul Jurdɛn e mij ewl mij a e wus ab ɛm, ɛtŋ nʼam ɛlu lebl li dad lʼɛsɛ: «Ìtŋnin ɛrm ɛm, òkr mij nuŋ, ke Nyam bʼow oc ↄny e sikpl a ap ↄny.» 4Ɛsɛ elel eke ow anŋ kokoba ↄb ɛs Esayi e lɛl ɛm ab af:
Ɛgŋ nyam anŋ loj am ɛlu lebl dad ɛsɛ:
«Kòkr Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼejagb a,
kòkr in e sebr a ínym nyim nyim!
5Yìyibar ↄmu a fɛŋ ekʼanŋ mafɛny araŋn araŋn a;
bↄbmn mafɛny lele egigl ab ab es sís es,
nyìnyiman sebr eke kikn a ínym,
ke wɛl ↄ́du sejagb a fɛŋ es iy bɛbmn.
6Ɛtŋ agŋ fɛŋ bʼow ɛkn Nyam e sel ɛŋn a.» 3.6 Esayi 40.3-5.
7Agŋ nↄnↄ a am ow Jan ogŋ eke li kʼok wɛl mij nuŋ, ɛtŋ nʼam dad wɛl lʼɛsɛ: «Ɔny morŋn amua! Kↄ bwo dad ↄny eke, ekʼokr mij nuŋ ↄtur eke kʼŋgbroŋn Nyam ecʼɛrm bebl ekʼam ow ab ɛm ee? 8Sica yɛ̀gmn ↄny ecʼes an ab ɛm eke itŋnin ɛrm ɛm, ke kí dadmn ↄny obi ɛm ɛsmn: “Ɛy lagŋ el Abraham!” 3.8 Ɛ̀kn Matie 3.9 ecʼakr otar a. Kↄ mʼam dad ↄny eke Nyam ↄtu eke ki kok mebn amua él Abraham ecʼalaw. 9Sica ↄs anŋ eke bʼow bubr ekŋ es min ɛm. Likŋ fɛŋ ekʼↄ́sum ey amamn a, wɛl bʼow ubrʼr es oc ↄwlʼl alm.»
10Kↄ agŋ a am ibrmʼn dad ɛsɛ: «Kↄ sica ɛy, ayaf si ki kokr ab ee?» 11Li dad wɛl ninɛ: «Ɛgŋ ekʼↄny mob sus ɛm yony a, lʼóc nyam nʼↄŋ ɛgŋ ekʼↄnym a. Ke ɛgŋ ekʼↄny ob ij a yɛji ↄ́ŋ ɛgŋ eke ↄnym a.»
12Wus labm eb ɛsɛl ekʼow eke kʼok mij nuŋ a yɛji am ibrmʼn ɛsɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, kↄ sica ayaf si ki kokr ab ee?» 13Li dad wɛl ninɛ: «Os yecʼeke ol ɛw ↄŋ ↄny eke kʼebr a, kʼìgŋn ɛjeci kokr ɛm.» 14Srↄda eyŋ bɛb yɛji ow ibrmʼn ninɛ: «Ɛtŋ kↄ ɛy, ayaf si ki kokr ab ee?» Ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Kʼèbr ɛgŋ kaka ecʼob lɛc ɛm, oglog kʼↄ̀br ɛgŋ kaka low yadŋ ɛm. Kↄ èkur ↄny e labm sↄg a cɛ.»
15Agŋ a fɛŋ ekʼam eku a am ↄmn ɛtŋ ɛgŋ ɛgŋ am dad in ecʼɛrm ɛm ɛsɛ: «Kↄ Jan na kʼel Mesi ab ee?» 16Kↄ Jan dad ɛl fɛŋ ninɛ: «Ɛm ecʼa, mʼam ok ↄny mij nuŋ mij ɛm. Kↄ ɛgŋ eke ↄny abusu akm im, ke mʼitm bↄbↄ yɛji eke mi kʼↄny in e cↄkrukpↄ meb a mi mↄmu es a am ow. 3.16 mi kʼↄny in e cↄkrukpↄ meb a mi mↄmu es:ɛ̀kn Jan 1.27 ecʼakr otar a. In li bʼow lʼok ↄny mij nuŋ Abŋ Lala lele al ɛm ab.3.16 Ɛ̀kn Ob Kok 2.1-4.17Nʼↄnym waw ab ɛtŋ li bʼow nʼↄŋ egb a lɛf, lʼéb ey a, ke lʼígŋ suw a lʼok es. Li bʼow lʼeb egb a lʼok egbel ɛm, ke lʼófŋ suw a al ekʼiram es ab ɛm.»
18Ɛbɛn eke Jan am ↄm agŋ ów nↄnↄ ke am dad ɛl Amani Mamn ecʼodad yɛjʼana. 19Gbɛkↄ nʼam ɛnym Erↄd abr aŋke ow eb ow lisijim e yↄw Erodiad ɛbi, 3.19 Ɛ̀kn Matie 14.4 ecʼakr otar. ɛtŋ ow kok ów eŋuŋ nↄnↄ gbɛl yɛji. 20Ɛtŋ ɛmɛny lʼɛlu Jan sobel ɛm lʼigŋ ów eŋuŋ amua eke li kok ab af.
Jesu e mij ok nuŋ owi
21Eke Jan ok agŋ a fɛŋ mij nuŋ bake ow uwr a, lʼok Jesu yɛji. Eke Jesu ok mij nuŋ oc es ke am ŋↄŋn Nyam a, afr fig, 22ɛtŋ Abŋ Lala usʼr es nuŋ af ɛsɛ kel af. Ɛtŋ Nyam e lebl anŋ afr ikŋ dad ninɛ: «Ŋ el ɛm ecʼiy eke mʼerur tasi, mʼoc ɛm eci sos ɛm iŋn fɛŋ mʼɛluʼŋ ɛm.» 3.22 Selu 2.7; Esayi 42.1.
Jesu lagŋɛl ecʼen ecʼes ↄsŋm
23Jesu ↄb nuŋ am yɛgm agŋ low, lʼↄtu eke li kʼↄny akpo likŋ lele lɛw ab. Agŋ bi tutr eke Jesu el Josɛf jim. Ɛtŋ kin Josɛf lagŋɛl ecʼen ecʼes ↄsŋm: 3.23 Ɛ̀kn Matie 1.16 ecʼakr otar a.
24Eli, Matat, Levi, Mɛlki, Janayi, Josɛf.
25Matatias, Amↄs, Nahum, Ɛsli, Nagayi.
26Maat, Matatias, Semeyin, Josɛk, Joda.
27Joana, Resa, Sorobabɛl, Salatiɛl, Neri.
28Mɛlki, Adi, Kosam, Ɛlmadam, Ɛr.
29Joswe, Eliesɛr, Jorim, Matat, Levi.
30Simeↄn, Juda, Josɛf, Jonam, Eliakim.
31Meleya, Mena, Matata, Natan, David.
32Jese, Jobɛd, Boas, Sala, Nasↄn.
33Aminadab, Admin, Arni, Esrↄm, Farɛs, Juda.
34Jakↄb, Isak, Abraham, Tera, Nakↄr.
35Seruk, Rago, Falɛk, Ebɛr, Sala.
36Kayinam, Arpasad, Sɛm, Noe, Lemɛk.
37Matusala, Enↄk, Yarɛd, Maleleyɛl, Kayinam.
38Enↄs, Sɛt, Adam eke Nyam in obi kok in ecʼabu ɛm.
4Agn ɛbm Jesu
1Eke Jesu anŋ Jurdɛn ow a, Abŋ Lala iyʼr ɛm, ɛtŋ lʼoc ow nʼim loj. 2Yogŋ, agn ɛjuʼr toŋ ow ij sɛgŋ ekŋ yony. Sɛgŋ a nimum fɛŋ ɛm a, nʼɛnŋ nɛny eke lʼijm ob kaka. Eke ow bʼuwr a, namn owʼr sos, 3ɛtŋ agn dadʼr ninɛ: «Eke el Nyam ecʼIy, ke dàd lebn na ítŋn el ob ij.» 4Jesu dadʼr ninɛ: «Wɛl nↄn Nyam Lɛl ɛm eke: Ow elm ob ij sↄny cɛ ↄ́ↄm ɛgŋ sel.» 4.4 Ol Ɔkn 8.3.
5Ɛmɛny agn ocʼr ab im lafɛny gege nyam af, ɛtŋ inym es yɛgmʼn wus na nimum ecʼes ɛw es ɛw a fɛŋ, 6-7ɛtŋ dadʼr ninɛ: «Mʼow mʼↄŋʼŋ abusu lele anygbɛl fɛŋ ekʼanŋ es ɛw na ɛm a, eke ok ↄwrↄkp wus igŋʼm nuŋ, aŋke na fɛŋ, ɛm wɛl ↄŋʼm, ɛtŋ mʼↄtu eke mi kʼↄŋ ɛgŋ eke mʼerur a.» 8Kↄ Jesu dadʼr ninɛ: «Wɛl nↄn Nyam Lɛl ɛm eke: Bʼow igŋ Ɛs Kↄtↄkↄ ŋ e Nyam nuŋ ke kók in sↄny coco cɛ e juma.» 4.8 Ol Ɔkn 6.13-14.
9Ɛtŋ ɛmɛny agn ocʼr im uyumʼn Jerusalɛm e Nyamel gbɛl a e luw af ecʼusu gege a, ɛtŋ dadʼr ninɛ: «Eke el Nyam ecʼIy tasi, ke ànŋ aŋa igb us es wus; 10aŋke wɛl nↄn Nyam Lɛl ɛm eke: Nyam bʼow ↄŋ in ecʼafr ɛrm ɛsɛl ↄsuʼŋ.11Ɛtŋ ɛmɛny: -Li bʼow -lʼocʼŋ abu ɛm abu ɛm yecʼɛtŋ ke lebn kaka kí kokmʼŋ ob lakr.» 4.11 Selu 91.11-12.12Jesu ↄdu eb dadʼr ninɛ: «Nyam Lɛl dad eke: Kʼɛ́bam Ɛs Kↄtↄkↄ ŋ e Nyam.» 4.12 Ol Ɔkn 6.16.
13Eke lʼɛju Jesu kprakpr amua na ɛm bake ow uwr a, agn ŋgboŋ ɛgbʼr es im am ekuʼr lɛgŋ ɛjeci.
Jesu ↄb juma nuŋ Galile wus af
14Jesu ɛwl im Galile; Abŋ Lala ecʼabusu a iyʼr ɛm, ɛtŋ yogŋ agŋ am dad in e lís e low. 15Nʼam yɛgm agŋ low Nyam nuŋ igŋ susu, ɛtŋ agŋ a fɛŋ am awʼr.
Nasarɛt baŋn eyŋ ebm Jesu
16Jesu im Nasarɛt baŋn, yogŋ eke wɛl gbagblʼl a. Nɛnɛgŋ e lɛgŋ a, nʼim lʼɛy Nyam nuŋ igŋ usu a ɛsɛ elel eke li bi kok godʼɛtŋ ab af. Lʼigb eke li kʼawl Nyam odad eke wɛl nↄn a lʼok agŋ, 17ɛtŋ wɛl oc kokoba ↄb ɛs Esayi e lɛl ↄŋʼn. Ni mↄmu lɛl ab es, 4.17 Lɛgŋ ab ɛm, silɛl og akpakp eke wɛl ↄtu eke kʼar es a, af yogŋ anake wɛl bi nↄn lɛl a. ɛtŋ nʼɛŋn usu a eke wɛl nↄn eke:
18Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼAbŋ anŋ ɛm ab,
aŋke li sↄsum lʼocʼm eke mi kʼↄb Amani Mamn a mʼok ↄgbↄru.
Lʼɛrm im eke mi ki dad sobel ɛm ɛsɛl ecʼes eb ɛlu owi,
ke mʼↄ́ŋ ány eflu ɛkn es,
ke mʼéb agŋ eke am ij gbre a mʼɛ́lu es,
19ke mi dád agŋ eke lakpo eke Nyam bʼow ɛlu
in ecʼɛrm mamn ↄkm agŋ e lís a ow. 4.19 Esayi 61.1-2.
20Eke Jesu awl lɛl a bake ow uwr a, lʼar lɛl a es lʼoc nʼↄŋ ob oc ↄŋ ɛs a, ɛtŋ li sig es. Agŋ a fɛŋ a ekʼanŋ Nyam nuŋ igŋ usu a okʼr anyamn af. 21Ɛtŋ nʼam dad wɛl lʼɛsɛ: «Yɛfɛnyna, Nyam Lɛl na ecʼodad na eke wɛl awl ok ↄny ke irir a, ow e lɛgŋ a ow ŋ̂.» 22Agŋ a fɛŋ am aw Jesu, ɛtŋ ow am iti ɛl any sodad amamn amua eke ow am dad a sosiɛm. Ɛtŋ -nʼam dad -lʼɛsɛ: «Kↄ ow elm Josɛf jim ab ana ee?»
23Ow ɛm a, Jesu ↄdu eb dad ɛl ninɛ: «Nawrɛ, bʼow dadrʼm nyandrɛ ɛm ecʼodad na ɛsrɛ: “Sɛkp kok ɛs, kòkr ŋ sosi sɛkp!” Ɛtŋ ɛmɛny bʼow dadrʼm ɛsrɛ: “Sʼiri yecʼa fɛŋ eke kok Kapɛrnayum a; aŋa ekʼel ŋ e baŋn a yɛji kòk ɛbɛn nyam coco gↄŋ!” 24Low nawrɛ mʼam dad ↄny: wɛl ébm kokoba ↄb ɛs kaka sɛnyn sɛnyn in ecʼɛb ɛm. 4.24 Bɛ̀bmn Luk 4.24; Jan 4.44 lele Jan 6.42 ab.25Mʼam dad ↄny nawrɛ tasi eke Eli e lɛgŋ ab ɛm a, eŋnyↄw nↄnↄ gbɛl anŋ Israɛl wus af. Lɛgŋ a, nyam anm toŋ batŋ ow ij akpo nyahan lele likpr ab, ɛtŋ lek ligbɛl ɛy eb ɛb a nimum ɛm. 4.25 Ɛ̀kn 1 Ɛ́b Ebu 17.1.26Ɛbɛn yɛji Nyam ɛram Eli iim Israɛl wus af ecʼiŋnyↄw kaka ogŋ, kↄ lʼɛrm ow iŋnyↄw a ekʼir Sarɛpta, Sidↄn wus af a ogŋ.4.26 1 Ɛ́b Ebu 17.8-16.27Kokoba ↄb ɛs Elise e lɛgŋ ab ɛm yɛji, kokobe ɛsɛl nↄnↄ gbɛl anŋ Israɛl wus af. Kↄ ɛbɛn yɛji, ɛl ɛm ecʼɛgŋ kaka ewlm in e kokobe ecʼↄl ab ɛm, eke ow elm Nayma, Siri iy a sↄny cɛ.» 4.27 Ɛ̀kn 2 Ɛ́b Ebu 5.1-14.
28Eke Jesu dad ów amua a, agŋ a fɛŋ ekʼanŋ Nyam nuŋ igŋ usu a ke iri a am ebl ɛrm. 29Ɛtŋ -lʼigb -nʼↄny ow lʼoc ow ab -nʼim ɛl eci baŋn a ekʼanŋ ligigl af a eke -li ki pipig ow, ow ɛ́y nↄmu ab ɛm. 30Kↄ lʼɛpir wɛl araŋn lʼeb ejagb nʼim.
Abŋ ŋuŋ ɛs nyam ecʼewlm
31Ɛmɛny Jesu im Kapɛrnayum baŋn, Galile ɛb ɛm, ɛtŋ yogŋ nʼam yɛgm agŋ low nɛnɛgŋ e lɛgŋ. 32Agŋ a ekʼam iri in e low yɛgm a, low am iti any in ecʼelel eke nʼam yɛgmn agŋ low ab ɛm, aŋke nʼam dad wɛl odad abusu ɛm.
33Nyam nuŋ igŋ usu yogŋ a, igŋ nyam anŋ ekʼabŋ ŋuŋ anŋ ɛm. Nʼam ɛlu lebl tuↄtuↄ li dad lʼɛsɛ: 34«Oy! Nasarɛt e Jesu, kↄ bla am erur eke ki kok ɛy ee? Kↄ ekʼow eke ki ŋuŋn ɛy ee? Ɛm, mʼuw ɛgŋ ekʼelʼŋ ab any: Nyam ecʼɛrm ɛs Lala!» 35Jesu dad abŋ ŋuŋ a odad lebl tuↄtuↄ ɛm ninɛ: «Yèwal! Ke ɛ́y ↄkm ɛgŋ na ɛm!» Abŋ ŋuŋ a ↄny igŋ a ɛlu wus agŋ fɛŋ ecʼany af, ɛtŋ lʼɛy ↄkm eke li kokm ow low ŋuŋ kaka. 36Agŋ a fɛŋ low iti any afŋn es ɛtŋ -nʼam dadarir -lʼɛsɛ: «Bogŋ ecʼodad el na ee? Igŋ na bi dad odad lɛc ɛm lele abusu ɛm ab, ke kpɛkŋ abŋ eŋuŋ am ok ↄkm!» 37Ɛtŋ -nʼam dad Jesu e lís e low wus ab af nimum.
Jesu ewlm ↄ́lu nↄnↄ
38Jesu anŋ Nyam nuŋ igŋ usu a ɛy ↄkm ɛtŋ im igŋ nyam e gbugŋ. Igŋ a wɛl bʼɛsŋʼn Simↄ, ɛtŋ ɛy lis lɛfr ↄl am ↄny tuↄtuↄ. Wɛl am dad Jesu eke kʼewlm yↄw a. 39Nʼim li titm ow ɛtŋ lʼis es li dad lɛfr ↄl a odad lebl tuↄtuↄ ɛm, nʼↄŋ ow ol, ɛtŋ lɛfr ↄl a ocʼr es lís. Kpɛkŋ lʼigb wus ɛtŋ nʼam kok Jesu lele in e jam ɛsɛl ab ab e lís e low.
40Eke lɛgŋ ew es a, 4.40 Ɛ̀kn Mark 1.32 lele ow eci akr otar ab. agŋ a fɛŋ eke ↄl akpasu akpasu am ↄny a, wɛl ot ow ɛl Jesu ogŋ. Ɛtŋ lʼat ɛgŋ nyam nyam abu nuŋ, lʼewlm wɛl. 41Abŋ eŋuŋ nↄnↄ gbɛl anŋ agŋ ab ɛm ok ↄkm am ↄg dad ɛsɛ: «Ŋ el Nyam ecʼIy tasi!» Kↄ Jesu dad ɛl odad lebl tuↄtuↄ ɛm ɛdŋn ɛl eke -li ki dadmn odad, aŋke -lʼuw any eke Jesu el Mesi.
Jesu am dad Nyam odad Jwifɛl e wus af
42Sica eke lɛgŋ am ɛny a, Jesu ɛy ↄkm ɛb ab ɛm im usu saw ɛm. Agŋ nↄnↄ am ↄlʼl. Eke -nʼɛŋan ow a, -lʼerur eke -li kʼucu -nʼↄny ow es, ow ánŋ ɛl ab. 43Kↄ Jesu dad ɛl ninɛ: «Ow akpl ke mʼím sɛb ɛjecʼɛm yɛji mi dad Nyam e gbreŋgbi usu a ecʼamani ecʼodad, aŋke na sosiɛm eci Nyam ɛrm im mʼow.» 44Ɛtŋ nʼam dad Nyam ecʼodad Jude wus af e Nyam nuŋ igŋ susu a. 4.44 Jwifɛl e wus af e Nyam nuŋ igŋ susu:Luk eci silɛl esig oglog ɛm a Galile wus af e Nyam nuŋ igŋ susu.
5Jesu e jam ɛsɛl krɛkrɛ ekʼɛsŋ
1Lɛgŋ nyam, Jesu inym es Genesarɛt e mij lekpl 5.1 Genesarɛtel Galile e mij lekpl a e nin ɛjeci. a ecʼany af a, ɛtŋ agŋ nↄnↄ ow iwr ɛlul il ɛm ɛtŋ am itarir eke kʼiri Nyam ecʼodad. 2Eke Jesu bʼɛdŋ mɛny a, lʼɛkn muwɛtŋ yony ekʼitr es nanu a. Ɛtŋ ↄcn ibi ɛsɛl anŋ ɛm us es am yↄyↄg ɛl e muw ab es. 3Jesu ɛy mɛtŋ a e nyam ɛm, ekʼel Simↄ ecʼa, ɛtŋ nʼam ŋↄŋn ow eke ow kʼↄdu lɛtŋ a eb jam tɛl ɛy mij ab ɛm. Jesu sig es lɛtŋ ab ɛm, ɛtŋ ɛmɛny am yɛgm agŋ a low.
4Eke li yɛgm wɛl ów bake ow uwr a, li dad Simↄ ninɛ: «Ɔ̀du lɛtŋ a eb im libn ab ɛm, ke ŋ lele awlŋɛl ab ab ókr ↄny e muw a ↄnyn ↄcn.» 5Ɛtŋ Simↄ dadʼr ninɛ: «Ɛm ɛgŋ gbɛliy, sʼↄdu muw ncok a toŋ sʼɛŋnm ob kaka. Kↄ eke dad a, mʼow mʼↄdu muw a mʼɛkn.»
6-Lʼↄdu muw a, ɛtŋ -nʼↄny ↄcn bubutɛ gbɛl, toŋ batŋ ɛl e muw a am ↄl eke ki gbagbrm ɛm. 7Ɛtŋ -nʼam ibrm ɛl lawlɛl a ekʼanŋ lɛtŋ ɛjecʼab ɛm a, eke kʼow ɛlum ɛl abu. -Lʼow ɛtŋ -nʼↄny ↄcn a -lʼok mɛtŋ yony ab ɛm iy gbↄŋ gbↄŋ, batŋ mɛtŋ a am ↄl eke kʼɛmn. 8Eke Simↄ Piɛr bʼɛkn ɛbɛn a, lʼok ↄwrↄkp wus Jesu ecʼany af, ɛtŋ li dad ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, kʼòw ki titmʼm, aŋke mʼel sikpl ɛs!»
9Tasi ɛm a, low na iti Simↄ lele agŋ a ekʼanŋ in ab a any, ↄcn bubutɛ a eke -nʼↄnyn a sosiɛm. 10Ɛtŋ lawlɛl Jak lele Jan ab ekʼel Sebede jimɛl a yɛji, low iti any. Kↄ Jesu dad Simↄ ninɛ: «Kʼùru erŋn; kↄ jam aŋa agŋ anake bʼow eb ↄŋʼm a.» 11Ɛtŋ kpɛkŋ -lʼot ɛl e mɛtŋ a -lʼow itr es ákpaf, ɛtŋ -lʼigŋ fɛŋ -lʼok es -nʼam us Jesu jam.
Jesu ewlm kokobe ɛs nyam
12Eke Jesu anŋ Galile wus af eci baŋn nyam a, kokobe ɛs nyam ow ɛŋnʼn. Eke li bʼɛkn Jesu a, lʼɛy wus lʼubu any es ow ecʼany af, ɛtŋ nʼam ŋↄŋn ow li dad lʼɛsɛ: «Ɛgŋ gbɛl, eke erur, ↄtu eke kʼayalʼm.» 13Jesu ɛgŋm abu es itŋn in ɛtŋ dad ninɛ: «Mʼerur, àyl!» Ɛtŋ kpɛkŋ kokobe a ocʼr es lís. 14Gbɛkↄ Jesu ɛdŋn in dadʼr ninɛ: «Kì dad ɛgŋ kaka ŋ ecʼewl a e low; kↄ ìm yɛgm egb waw ɛs a sos, ke wáw egb a ɛsɛ elel eke Mois ecʼol a ibrm ab af, ke ow íj daŋku.» 5.14 Ɛ̀kn Matie 8.4 eci akr otar a.
15Ɛbɛn a yɛji, Jesu e nin a am eb es susu a fɛŋ. Ɛtŋ agŋ nↄnↄ gbɛl bʼow in ogŋ am iri in ecʼodad a, ɛtŋ ↄ́lu a bʼibrm eke li kʼewlm wɛl. 16Kↄ Jesu bʼocr sos es im usu saw ɛm am ŋↄŋn Nyam.
Jesu ewlm sos es wɛw ɛs nyam
17Lɛgŋ nyam, Jesu am yɛgm agŋ low, ɛtŋ Farisiɛl lele ol e low any uw ɛsɛl ab, anŋ Galile baŋn baŋn, Jude baŋn baŋn lele Jerusalɛm ab ow ok es yogŋ. Ɛtŋ Nyam ecʼabusu a anŋ Jesu ab ɛtŋ am ↄŋʼn lʼewlm ↄ́lu. 18Ɛtŋ kin agŋ oc sos es wɛw ɛs nyam ekʼɛru es faja ɛm ow, ɛtŋ am ↄl eke kʼoc ɛluʼl akŋ Jesu ecʼany af. 19Gbɛkↄ -lʼɛknmn usu eke -li kʼɛcr nↄnↄ gbɛl a sosiɛm. -Lʼoc -lʼuyum ow êl luw af ɛtŋ -li fig usu nyam, -lʼusm ow es faja ab agŋ a ecʼaraŋn, Jesu ecʼany af. 20Eke Jesu bʼɛkn ɛl ecʼↄmn a, li dad ↄlu a ninɛ: «Lisijim, mʼoc ŋ e sikpl a mʼapʼŋ!»
21Eke Jesu dad ɛbɛn a, ol e low yɛgm ɛsɛl a lele Farisiɛl ab ab am bibrmnin ɛl ↄfr ɛsɛ: «Kↄ ɛgŋ na, ayaf nʼam ocr in sosi ɛtŋ nʼam ↄbr Nyam any nɛnɛ na ee? 5.21 Ɛ̀kn Ob Ap 24.16; Selu 103.3; Esayi 43.25. Kↄ bwo ↄtu ekʼap ɛgŋ sikpl ekʼow elm Nyam sↄny cɛ ee?» 22Jesu uw ɛl e sow tutr ab any ɛtŋ dad ɛl ninɛ: «Bla ɛtŋ am ↄnyn sow tutr nɛnɛ ↄny eci mɛrm ab ɛm ee? 23Kↄ bogŋ ecʼanake ɛw fuɛfuɛ eke wɛl ki dad sos es wɛw ɛs ab ee? “Mʼoc ŋ e sikpl a mʼapʼŋ” oglog ke wɛl dádʼr ɛsɛ: “Ìgb ke án es ee”? 24Gbɛkↄ mʼerur eke kʼuwr low na any: wus af aŋa, ɛgŋ ecʼIy ↄny abusu eke kʼoc sikpl ap.» Ɛtŋ sica li dad sos es wɛw ɛs a ninɛ: «Mʼam dad ŋ, ìgb, òc ŋ eci faja a eb ejagb im gbugŋ.» 25Ɛtŋ kpɛkŋ igŋ a igb wus agŋ a fɛŋ ecʼany af oc in eci faja a eke lʼɛrur a aam gbugŋ, ɛtŋ nʼam kↄklm Nyam. 26Eke agŋ a ɛkn low na a, ow iti ɛl any, erŋn am ↄny ɛl, ɛtŋ -nʼam kↄklm Nyam -li dad -lʼɛsɛ: «Yɛfɛnyna sʼɛkn low any iti owi eke sʼɛknm lɛgŋ kaka!»
Jesu ɛsŋ Levi eke kʼusʼr jam
27Eke low na ɛc a, Jesu ɛy ↄkm aam ɛtŋ ɛkn wus labm eb ɛs nyam eke wɛl bʼɛsŋ Levi. Li sig es wus labm eb usu, ɛtŋ Jesu dadʼr ninɛ: «Ùsʼm jam!» 28Levi igb wus, digŋ wus labm eb e juma a ɛlu es ɛtŋ usʼr jam.
29Ow e jam a, Levi kok ob ij ligbɛl nyam in ogŋ a ↄŋ Jesu. Wus labm eb ɛsɛl nↄnↄ gbɛl lele agŋ ɛjecʼab yɛji anŋ ob ij ab ɛm. 30Eke -nʼam ij ob a, Farisiɛl lele ɛl ɛm ecʼol e low yɛgm ɛsɛl ab ab am ɛny abr dad Jesu e jam ɛsɛl a ɛsɛ: «Kↄ bla ɛtŋ am ijr ɛtŋ am ɛgŋn lↄfu nyam ɛm wus labm eb ɛsɛl lele sikpl ɛsɛl ab ee?» 5.30 Ɛ̀kn Luk 15.2 ecʼakr otar a.31Jesu ↄdu eb dad ɛl ninɛ: «Agŋ ekʼanŋ sos tuↄtuↄ ɛm a, íbram sos kok ɛs. Kↄ ↄ́lu anake bʼibrm sos kok ɛs a. 32Mʼowm eke mi kʼɛsŋ agŋ eke bʼubr ɛl sosi nɛnyɛmbri nyam ɛsɛl a, kↄ mʼow eke mi kʼɛsŋ “sikpl ɛsɛl” yecʼɛtŋ ke -lʼitŋn ɛrm ɛm.»
Ob owr lele ob sig ab ókrm af
33Sica agŋ bɛb am dad Jesu ɛsɛ: «Jan mij ok nuŋ ɛs e jam ɛsɛl a bʼɛnŋ nɛny ke ám ŋↄŋn Nyam, ɛtŋ Farisiɛl e jam ɛsɛl a yɛji bi kok ɛbɛn. Kↄ ŋ e jam ɛsɛl a am ij ob ɛtŋ am ɛgŋ!» 34Ɛtŋ Jesu ↄdu eb dad ɛl ninɛ: «Kↄ ↄtur eke kʼɛdŋnin agŋ eke wɛl ɛsŋ mɛbi ecʼes gbɛgbl ɛm a ob ij, eke yↄw ɛc a anŋ ɛl ab ee? Njaŋ! 35Gbɛkↄ lɛgŋ am ow, eke wɛl bʼow ↄny yↄw ɛc a oc es ɛl ecʼaraŋn, ke sica -nʼɛnŋ nɛny gↄŋ.»
36Ɛmɛny Jesu dad ɛl nyandrɛ ɛm odad na ninɛ: «Ɛgŋ ócm gbad owr log ɛlum gbad sig ɛm gigŋm. Eke kok ɛbɛn, ke gbad owr a ŋuŋn a; ow kʼow okrm af gbad sig ab ab. 37Ɛtŋ ɛmɛny ɛgŋ ócm mar owr okm marel sig ɛm. 5.37 Ɛ̀kn Matie 9.17 ecʼakr otar a. Eke kok ɛbɛn a, mar owr a bʼow inŋ toŋ bake ↄ́ny marel sig a ↄb es: mar a bʼow ok es ɛtŋ marel a bʼow uŋ. 38Kↄ mar owr, marel owr ɛm wɛl bʼokʼr. 39Ɛgŋ ekʼɛgŋ mar sig ɛcm ab a, kʼow erurm mar owr ecʼɛgŋ aŋke li bʼow li dad eke mar sig a in akpl!»
6Ɛgŋ ecʼIy el nɛnɛgŋ ecʼes ɛw ɛs
1Nɛnɛgŋ nyam, 6.1 Nɛnɛgŋ nyam:Luk eci silɛl esig oglog ɛm a Awl krɛkrɛ e nɛnɛgŋ yony ɛm. Ow el nɛnɛgŋ eke titm egb ub (Ob Ap 23.5-14). Jesu lele in e jam ɛsɛl ab ab am ɛcr segb ↄgm eci. In e jam ɛsɛl a am bubm egb a ecʼey a, ɛtŋ -nʼam gag es -lʼij. 2Ow ↄŋ ɛtŋ Farisiɛl bɛb am dad ɛl ɛsɛ: «Kↄ bla sosiɛm am kokr low eke ɛy ecʼol a ↄↄm abusu eke wɛl ki kok nɛnɛgŋ e lɛgŋ ee?» 6.2 Ɛ̀kn Matie 12.2 eci akr otar a.3Ɛtŋ Jesu dad ɛl ninɛ: «Awlmn low eke ɛb ebu David in obi in obi lele in ecʼagŋ ab ab kok lɛgŋ nyam eke namn am ↄny ɛl ab ee? 4Lʼɛy Nyamel ab ɛm, ɛtŋ in ecʼagŋ ab ab -lʼij egb waw eci futufutu a; ke -nʼↄnym ow ecʼij ecʼabusu kaka. Ɛy ecʼol a ↄŋ egb waw ɛsɛl sↄny coco abusu eke kʼij.» 6.4 Ɛ̀kn 1 Samiɛl 21.2-7; Ob Ap 24.5-9.5Ɛmɛny Jesu dad ɛl ninɛ: «Ɛgŋ ecʼIy el nɛnɛgŋ ecʼes ɛw ɛs.»
Jesu ewlm ɛgŋ ekʼabu wɛw ɛs nɛnɛgŋ e lɛgŋ
6Nɛnɛgŋ e lɛgŋ ɛjeci nyam, Jesu im ɛy Nyam nuŋ igŋ usu a am yɛgm agŋ low. Yogŋ nʼɛŋn igŋ nyam eke lidr abu wɛw es. 7Ɛtŋ ol e low yɛgm ɛsɛl lele Farisiɛl ab am ↄsu Jesu eke -li kʼɛkn ekʼow bʼow ewlm ɛgŋ nɛnɛgŋ e lɛgŋ, aŋke -nʼam ↄl low ij nyam eke -li kʼebr ow af -nʼↄŋ ow dedeku. 6.7 Ɛ̀kn Matie 12.10 eci akr otar a.8Kↄ Jesu uw ɛl e sow tutr ab any, ɛtŋ li dad igŋ a ekʼabu wɛw es a ninɛ: «Ìgb inym es araŋn aŋa agŋ a fɛŋ ecʼany af!» Ɛtŋ kpɛkŋ igŋ a igb inym es. 9Ca Jesu dad ɛl ninɛ: «Dàdrʼm: nɛnɛgŋ e lɛgŋ a, bla lowi ɛy ecʼol a ↄŋ abusu eke wɛl ki kok ee? Low nimamn kↄ low ŋuŋ ee? Wɛl ↄtu eke ki sↄg ɛgŋ oglog wɛl ɛgbʼr es luw ee?» 10Eke Jesu ibrm ɛl ów amua bake ow uwr a, nʼam lɛr wɛl ɛtŋ li dad igŋ a ninɛ: «Ɛ̀gŋm abu es!» Ɛtŋ eke li bʼɛgŋm abu es a, in ecʼabu a ɛwl mɛny akplʼl. 11Ol e low yɛgm ɛsɛl a lele Farisiɛl ab ab ɛrm am ebl, ɛtŋ -nʼam dadarir ɛl ↄfr elel eke -li ki kokr Jesu.
Jesu sↄsum ɛrm ɛsɛl lɛw yony ot
12Ow e jam a, Jesu uyu lafɛny nyam af eke ki ŋↄŋn Nyam, ɛtŋ ni ŋↄŋn Nyam ncok nyam a nimum. 13Eke lɛgŋ ɛny a, lʼɛsŋ in e jam ɛsɛl a ɛtŋ li sↄsum lɛw yony lʼot, lʼɛw wɛl nin “ɛrm ɛsɛl”. 14Ɛl ecʼen el: Simↄ, eke Jesu igŋ nin af Piɛr; 6.14 Ɛ̀kn Mark 3.16 eci akr otar a. lisijim Andre, Jak lele Jan ab, Filip lele Bartelemi ab, 15Matie, Toma lele Jak, Alfe jim ab, Simↄ, ɛb dogŋn ɛs, 16Judas ekʼel Jak jim lele Judas Iskariↄt ekʼↄl Jesu ij ab ab.
Jesu am yɛgm agŋ a low ɛtŋ am ewlm ↄ́lu
17Jesu anŋ lafɛny ab af us es ɛrm ɛsɛl ab ab, ɛtŋ ow inym es lafɛny a ecʼesr pɛtɛ a. Yogŋ, in e jam ɛsɛl nↄnↄ gbɛl lele bieku bieku ekʼanŋ Jude, Jerusalɛm, Tir lele Sidↄn ekʼel ɛb yony ekʼanŋ okij any ab yɛji, ow. 18-Lʼow eke -li kʼiri ow ecʼodad ke ow éwlm ɛl ecʼↄl a yɛji. Ɛtŋ agŋ eke abŋ eŋuŋ am ijr gbre a yɛji ewl. 19Agŋ a fɛŋ am ↄl eke kʼitŋn in abu, aŋke ewlm ecʼabusu e lɛc nyam bʼɛy ↄkm in ɛm ewlm agŋ a fɛŋ.
Ehe ɛsɛl lele gbre ɛsɛl ab
20Jesu is any lɛr in e jam ɛsɛl a ɛtŋ dad ɛl ninɛ:
«Ɔny ekʼeel ↄgbↄru a, ehe él ↄny eci
aŋke Nyam e gbreŋgbi usu a el ↄny eci! 6.20 Ɛ̀kn Matie 5.3 ecʼakr otar yony ɛm a.
21Ɔny eke sica namn am ↄny ↄny a, ehe él ↄny eci
aŋke lɛgŋ nyam am ow eke Nyam bʼow iyr ↄny lok!
Ɔny eke sica am ikŋn ↄŋn a, ehe él ↄny eci
aŋke bʼow ifir miyɛr!
22Ehe él ↄny eci, ↄny eke agŋ am ifn ↄny, ebm ↄny ke am wɛwr ↄny,
ke am dad ↄny ecʼodad eŋuŋ,
eke eel ɛgŋ ecʼIy e jam ɛsɛl a sosiɛm a!
23Sos ɛm íŋn ↄny! Ìgbr susr es eke ów nɛnɛ bʼɛŋn ↄny a,
aŋke afr, ob ap ligbɛl nyam am eku ↄny.
Ɛbɛn eke ɛl lagŋɛl a ijr kokoba ↄb ɛsɛl gbre ana. 6.23 Bɛ̀bmn 2 Ów e Wɛl Nↄn 36.16; Ob Kok 7.52.
24Kↄ ↄny egbreŋgbi a, gbre él ↄny eci,
aŋke ɛŋan ↄny ecʼehe a godʼɛtŋ!
25Gbre él ↄny eci, ↄny eke lok iy ↄny a
aŋke namn bʼow ↄny ↄny!
Gbre él ↄny eci, ↄny eke am ifir miyɛr a
aŋke bʼow ikŋn ↄŋn nↄnↄ!
26Gbre él ↄny eci, eke agŋ a fɛŋ bi dad ↄny e lís e low mamn.
Ɛl lagŋɛl yɛji, ɛbɛn eke godo godo a -li dadr kokoba ↄb ɛsɛl ayadŋu a ecʼów amamn ana!»
Efnu ecʼerur owi
27«Ɔny ekʼam irir ɛm ecʼodad a, kin yecʼeke mʼam dad ↄny: èrurir ↄny ecʼefnu ke kókr ów amamn ↄŋn agŋ eke bʼifn ↄny a. 28Àfal agŋ a eke bʼofn ↄny ab es, ke ŋↄ́ŋan ↄŋn agŋ a eke bi kok ↄny ów eŋuŋ a. 29Ekʼɛgŋ bʼɛdŋʼŋ any af láwl ogog, 6.29 Ɛ́dŋ ɛgŋ any af el Jwifɛl ogŋ eci wɛwr ligbɛl. ke ɛ̀wl ogog nyam a yɛji ↄŋʼn lʼɛ́dŋʼŋ. Ekʼɛgŋ bʼebʼŋ gbad, ke yɛ̀bʼr lʼéb ŋ e mob af ɛw a yɛji.6.29 yɛ̀bʼr lʼéb ŋ e mob af ɛw a yɛji:ɛ̀kn Matie 5.40 ecʼakr otar a.30Ɛgŋ fɛŋ eke bʼibrmʼŋ ob a, ↄŋʼn. Ɛtŋ ekʼɛgŋ oc ŋ ecʼob, ke kʼìbrmʼn kʼeb. 31Low fɛŋ ekʼam erurir eke agŋ ki kok ↄŋ ↄny a, ↄny yɛji kòkr ɛbɛn kpɛŋ ↄŋn agŋ ɛjecʼa. 6.31 Bɛ̀bmn Rom 13.8-10.
32Eke bʼerurir agŋ a cɛ eke bʼerur ↄny a, ke bla low mamn iy am ekur eke bʼow ɛŋan ee? Sikpl ɛsɛl bↄbↄ yɛji bʼerur agŋ eke bʼerur ɛl a! 33Ɛtŋ eke bi kokr low nimamn ↄŋn agŋ a sↄny cɛ eke bi kok ↄny low nimamn a, ke bla low mamn iy am ekur eke bʼow ɛŋan ee? Sikpl ɛsɛl bↄbↄ yɛji bi kok ɛbɛn! 34Kↄ eke ow el agŋ a sↄny cɛ ekʼam ↄman eke bʼow ↄwr ob ↄŋ ↄny a bʼabmnin ob, ke bla low mamn iy am ekur eke bʼow ɛŋan ee? Sikpl ɛsɛl yɛji bʼabmn ɛl lawlɛl sikpl ɛsɛl ob, yecʼɛtŋ ke ɛl yɛji wɛl ↄ́wr ↄŋ ɛl ɛbɛn kpɛŋ! 35Yecʼeke ki kokr a el: èrurir ↄny ecʼefnu, kòkr ɛl ów amamn. Àbmnin ɛl ob ke kʼↄ́mnmn eke -li kʼↄwr -nʼↄŋ ↄny. Eke bi kokr ɛbɛn a, bʼow ɛŋan ob ap ligbɛl ɛtŋ bʼow eel Nyam ekʼanŋ afr kpekpe ecʼey, aŋke Nyam akpl ɛtŋ li bi kok low mamn nʼↄŋ agŋ eŋuŋ lele agŋ ekʼuwm low mamn any ab. 36Ɔny yɛji, èel ɛ́rm mamnu, ɛsɛ elel eke ɛy Ɛs el ɛrm mamnu ab af.» 6.36 Bɛ̀bmn Ɔkm Ok 34.6; Selu 86.15.
Ɛ̀w ɛrm jɛj ok owi ɛm
37«Kì jɛjr agŋ ecʼów kokr, yecʼɛtŋ ke Nyam kí jɛjm okm ↄny. Kʼↄ̀br agŋ low, yecʼɛtŋ ke Nyam yɛji kʼↄ́bm ↄny low. Òcr low apr agŋ ke Nyam yɛji óc low ap ↄny. 38Ɔ̀ŋn agŋ ob, ke Nyam yɛji ↄ́ŋ ↄny ob yiyibr ↄny: ↄny e gbad a eke ↄkŋn eke wɛl kok ↄny ob ɛm a, wɛl bʼow ok ↄny ob ow íy gbↄŋ, tatakŋ es, gigigŋ es. Akunda yecʼɛm eke bʼocr ɛbmnin ob ↄŋn ɛgŋ ɛjecʼa, ow ɛm cɛ Nyam yɛji bʼow oc ɛbmn ↄŋ ↄny.» 6.38 Ɛ̀kn Rut 3.15.
39Ɛmɛny Jesu dad ɛl odad nyandrɛ ɛm ninɛ: «Kↄ any eflu ↄtu eke ki nyimn lawl any eflu ee? Eke ow el ɛbɛn a, ke ɛl yony mum -li bʼow -lʼok nↄmu nyam ɛm. 40Low wewr ɛs kaka ágbm akam in e low yɛgm ɛs; kↄ low wewr ɛs fɛŋ ekʼuw low any sɛnyn sɛnyn a bʼow anŋ ɛsɛ in e low yɛgm ɛs ab af.
41Kↄ bla ɛtŋ am lɛr suwli ekʼanŋ esŋ jim e nyamn ɛm a, ɛtŋ ɛ́wm likŋ ikpr ekʼanŋʼŋ nyamn ɛm a e low ɛrm ee? 42Ɛtŋ ayaf ↄtu eke ki dad esŋ jim ɛsɛ: “Lisijim, yɛ̀bʼm mʼↄ́ny suwli ekʼanŋʼŋ nyamn ɛm a mʼóc es, ke kʼɛ́knm likŋ ikpr ekʼanŋʼŋ nyamn ɛm ab ee?” Ɛnyɛmbri yony yony ɛs, ìkŋ anym ↄny likŋ ikpr ekʼanŋʼŋ nyamn ɛm a oc es, ke sica bʼow ɛkn es sɛnyn sɛnyn ↄ́ny esŋ jim e suwli ekʼanŋ nyamn ɛm a oc es.»
Likŋ lele in ecʼey ab
43«Likŋ mamn ↄ́sum ey eŋuŋ, ɛtŋ likŋ ŋuŋ ↄ́sum ey amamn. 44Tasi ɛm a, wɛl bʼuw likŋ nyam nyam any in ecʼey ↄsu ɛm: wɛl ↄ́wm babm librebr ɛm, ɛtŋ wɛl ↄ́wm kↄkↄbri kati ɛm. 45Ɛgŋ mamn, in ɛm ecʼów amamn eke bʼanŋ a anake li bʼoc lʼɛlu ↄkm a; ɛtŋ ɛgŋ nuŋ, in ɛm ecʼów eŋuŋ eke bʼanŋ a anake li bʼoc lʼɛlu ↄkm a. Low yecʼa ekʼiy ɛgŋ ecʼɛrm ɛm gbↄŋ a anake nɛny bi dad ɛlu ↄkm a.»
Ús êl lob af
46«Kↄ bla ɛtŋ bʼɛsŋnʼm “Ɛgŋ Gbɛl, Ɛgŋ Gbɛl” ɛtŋ am kokmn yecʼa eke mi bi dad ↄny ab ee? 47Ɛgŋ eke bʼow ɛm ogŋ iri ɛm ecʼodad, ke bʼucu ↄny es kok a, mʼam ow mi yɛgm ↄny ob eke li bʼot es a: 48nʼanŋ ɛsɛ ɛgŋ nyam ekʼam us êl af, lʼagbr nↄmu im wus ɛm kpekpe ɛtŋ li sigm in ecʼêl ab es lebn af. Eke mij iy am ewl igŋ êl a, êl a ɛym wus aŋke ɛgŋ na usʼr lʼakpl. 49Kↄ ɛgŋ eke am iri ɛm ecʼodad a ke úcum ↄnym es kokm ɛsɛ elel eke nʼam iri ab af a, anŋ ɛsɛ ɛgŋ nyam ekʼam us êl sɛc af ke agbrm nↄmu yɛji af. Eke mij iy am ewl igŋ êl a, kpɛkŋ êl a ɛy wus gbruu bubm es nimum!»
7Jesu ewlm srↄda eyŋ eci anym ɛs nyam e juma kok ɛs
1Eke Jesu dad agŋ a odad bake ow uwr a, nʼim Kapɛrnayum. 2Yogŋ, Rom eci srↄda eyŋ ekŋ yen ecʼanym ɛs nyam ↄny in e juma kok ɛs nyam eke lʼerur nↄnↄ; ɛtŋ juma kok ɛs a ↄl am ↄny toŋ batŋ am ow uw. 3Eke lʼiri wɛl dadʼr Jesu e low a, lʼɛrm Jwifɛl ecʼagŋ ekpekp bɛb im am ɛsŋʼn eke li kʼow lʼewlm in e juma kok ɛs a. 4-Nʼim -nʼɛŋn ow ɛtŋ -nʼam ŋↄŋn ow atrm ɛm -li dad -lʼɛsɛ: «Ɛgŋ na ekʼɛrm ɛy a it eke kʼɛŋn in ecʼabu ɛlum. 5Lʼerur ɛy ecʼɛb na ɛtŋ in anake nʼↄŋ ke wɛl us ɛy e Nyam nuŋ igŋ usu a.» 6Eke Jwifɛl a dad ów amua ok Jesu a, lʼɛgŋ ɛtŋ kpɛkŋ nʼaam wɛl ab.
Ow anŋ tɛl ke -lʼok gbugŋ, ɛtŋ ɛmɛny anym ɛs a ɛrm lawlɛl eke kʼim dadʼr ɛsɛ: «Ɛgŋ gbɛl, ɛs ow ɛs dadʼŋ eke ŋ kʼìjr sos gbre ŋ kʼow yɛji, kↄ in itm eke ŋ kʼɛy in e gbugŋ a; 7.6 Eke Jwif nyam ɛy ɛgŋ ekʼelm Jwif a ecʼakŋ, ke in yɛji Nyam ecʼany af lʼuwm anŋ ij.7na sosiɛm anake in igbm in obi in owm toŋ bake in ɛŋnʼŋ a. Kↄ ŋ dád odad ebl nyam cɛ, ke kpɛkŋ in e juma kok ɛs a in bʼow in ewl. 8In obi yɛji in anŋ abusu ɛsɛl ekpekp ecʼew, ɛtŋ in ↄny srↄda eyŋ eke in ɛw es. Eke in bi dad nyam in ɛsɛ: “Ìm!”, kpɛkŋ owʼn bʼim; in bi dad ɛjeci in ɛsɛ: “Òw!”, kpɛkŋ owʼn bʼow; ɛtŋ eke in bi dad in e juma kok ɛs in ɛsɛ: “Kòk low na!”, kpɛkŋ owʼn bi kok low a.»
9Eke Jesu iri sodad amua eke wɛl ow dadʼr a, lʼerur anym ɛs a e low. Sica lʼɛwl mɛny nʼam dad agŋ a ekʼam usʼr jam a lʼɛsɛ: «Mʼam dad ↄny, mʼɛŋnm ↄmn ɛs nɛnɛ kaka Israɛl eyŋ ɛm bↄbↄ yɛji.» 10Agŋ a eke wɛl ɛrm a ɛwl mɛny im anym ɛs a e gbugŋ a, ɛtŋ -lʼɛkn eke juma kok ɛs a ewl.
Jesu igbm iŋnyↄw nyam ecʼiy ekʼuw
11Eke low na ɛc a, Jesu aam baŋn nyam eke wɛl bʼɛsŋ Nayin; ɛtŋ in e jam ɛsɛl a lele agŋ nↄnↄ gbɛl ab am usʼr jam. 12Eke nʼam titm baŋn ecʼɛm ɛy usu a, wɛl oc ɛgŋ nyam ekʼuw a aam oc es ɛtŋ baŋn a ecʼagŋ nↄnↄ gbɛl yɛji aam ɛl ab. Ow el iŋnyↄw nyam ecʼiy ekpↄbi. 13Eke Ɛs Kↄtↄkↄ ɛkn yↄw a, ow e low ↄnyʼn sↄrŋ ɛtŋ li dad ow ninɛ: «Kʼìkŋ ↄŋn!» 14Kpɛkŋ li tat nʼim lʼitŋn lɛblakp a abu, ɛtŋ agŋ a inym es. Li dad ninɛ: «Ŋgbafrɛli, mʼam dadʼŋ, ìgb!» 15Ɛtŋ ɛgŋ a ekʼuw a igb inym es ɛtŋ am dad odad. Ɛtŋ Jesu dad lis ninɛ: «Kin ŋ ecʼiy a.» 16Agŋ a fɛŋ erŋn am ↄny ɛtŋ am kↄklm Nyam dad ɛsɛ: «Kokoba ↄb ɛs ligbɛl nyam ɛy ↄkm ɛy ɛm! Nyam ow am ɛlum in ecʼagŋ abu!» 17Ɛtŋ Jude wus ab af lele baŋn a fɛŋ eke ɛlulil ɛm ab ab iri low a eke Jesu kok a.
Jan mij ok nuŋ ɛs lele Jesu ab
18Jan e jam ɛsɛl a im dad ów a fɛŋ eke Jesu kok a ok Jan. Lʼɛsŋ ɛl ɛm ecʼagŋ yony, 19ɛtŋ lʼɛrm wɛl Ɛs Kↄtↄkↄ ogŋ eke -li kʼibrm ow eke ow el Mesi a eke ow a, oglog ɛgŋ ɛjeci -li kʼeku. 20Eke jam ɛsɛl yony a im ok yogŋ a, -li dad Jesu ninɛ: «Jan mij ok nuŋ ɛs ɛrm ɛy sʼow eke si kʼibrmʼŋ: “Kↄ ŋ, ŋ el ɛgŋ a eke ɛl uw any eke in bʼow in ow a, oglog ɛgŋ ɛjeci ɛl kʼeku ee?” » 21Wanci ab af a, Jesu am ewlm agŋ nↄnↄ ekʼↄl akpasu akpasu am ↄny, nʼam ogŋ agŋ nↄnↄ ecʼabŋ eŋuŋ; ɛtŋ nʼam ↄŋ ány eflu nↄnↄ ɛkn es. 22Ɛtŋ li dad agŋ a eke Jan ɛrm a ninɛ: «Ìmn ke dádr Jan low a eke ɛkan ke irir a: ány eflu am ɛkn es, akr kpɛcɛ ɛsɛl am an es, kokobe ɛsɛl yɛji am ewl, ↄ́ru ablu yɛji am iri ów, agŋ ekʼuw a yɛji am igb, ɛtŋ wɛl am ↄb Amani Mamn a e kokoba ok ↄgbↄru. 7.22 Ɛ̀kn Esayi 35.5-6; 61.1.23Ehe él ɛgŋ a eke kʼow irmnm in ecʼↄmn eke nʼↄny ɛm ɛm a eci!» 7.23 in eci ↄmn eke nʼↄny ɛm ɛm a eci:odad na Grɛk ɛm, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm dad ɛsɛ in ecʼↄmn eke nʼↄny ɛm sosiɛm a.
24Eke Jan ecʼagŋ a ekʼɛrm a ɛwl mɛny im a, Jesu oc Jan e lís e low am ibrm agŋ a ɛsɛ: «Kↄ loj yogŋ bla imn eke kʼɛkan ee? Kↄ ɛgŋ ekʼanŋ ɛsɛ anany eke lɛf am ↄny mumu af ee? Njaŋ! 25Ca eke ow elm ɛbɛn a, ke bla imn ɛkan ee? Ɛgŋ eke sus mob sɛnyn ee? Njaŋ! Agŋ eke bi sus mob sɛnyn sɛnyn íj ɛb a, ɛ́b ebu e gbugŋ -li bʼanŋ. 26Ɛtŋ ca bla tasi imn ɛkan ee? Kↄ kokoba ↄb ɛs nyam ee? Ɛɛ, mʼam dad ↄny eke ɛgŋ a ekʼɛkan a agb akm kokoba ↄb ɛs. 27Nyam Lɛl ɛm a, Nyam dad Jan e lís e low ninɛ: Kin, mʼam ↄŋ ɛm ecʼɛrm ɛs íkŋʼŋ anym kok ŋ ecʼejagb a.» 7.27 Malaki 3.1.28Ɛmɛny Jesu dad ɛl ninɛ: «Mʼam dad ↄny eke agŋ eke wɛl ew ab ɛm, ɛgŋ kaka anm ekʼagb akm Jan; kↄ Nyam e gbreŋgbi usu a ecʼagŋ ekʼanŋ a e likekli a agb akmʼn.»
29Agŋ nↄnↄ toŋ wus labm eb ɛsɛl bↄbↄ yɛji ekʼiri Jesu ecʼodad a, uw any eke Nyam e low a nawrɛ, aŋke -lʼɛgŋ Jan ok ɛl mij nuŋ. 30Kↄ Farisiɛl lele ol e low any uw ɛsɛl ab ab ɛgŋm Nyam e low eke ki kok ↄŋ ɛl a ebm, aŋke -lʼɛgŋm eke Jan kʼok ɛl mij nuŋ.
31Ɛmɛny Jesu dad ninɛ: «Bwo ecʼɛgŋ mʼↄtu eke mi kʼoc mi bɛbmn yɛfɛnyna ecʼagŋ ab ab ee? Bogŋ ecʼagŋ -lʼot es ee? 32-Lʼot etuey ekʼanŋ an ↄl usu es ke am dad lebl gege ɛm ɛsɛ: “Sʼafl kete ɛj ub eci sʼok ↄny, ɛtŋ ɛgŋmn eke kʼubr ɛj! Sʼɛgŋ sↄrŋ ɛj sʼok ↄny, ɛtŋ ɛgŋmn okmn sabu ɛrmni ikŋmn ↄŋn!” 33Kin Jan ekʼow a, li bʼɛnŋ nɛny, lʼɛ́gŋm mar, ɛtŋ ↄny bi dadr ekʼowʼn ↄny abŋ ŋuŋ! 34Sica ɛgŋ ecʼIy ekʼow a, li bʼij ob, li bʼɛgŋ mar, ɛtŋ ↄny cɛ bi dadr eke ɛgŋ ikŋ na, in el ob iju, mar ɛgŋu, wus labm eb ɛsɛl lele sikpl ɛsɛl ab e lawl! 35Agŋ a eke ɛgŋ Nyam e sɛwr a eb a uw any eke sɛwr a el low nɛnyɛmbri nyam.»
Yↄw nyam eke nin uŋ a ow yↄyↄg Jesu akr
36Lɛgŋ nyam, Farisi nyam eke wɛl bʼɛsŋ Simↄ ɛsŋ Jesu eke kʼow ij ob in ab. Jesu ɛgŋ ɛtŋ im ɛy in e gbugŋ a sig es ob ij usu. 37Baŋn yogŋ yↄw nyam eke nin uŋ a anŋ. Eke lʼiri eke Jesu anŋ ob ij usu Farisi a e gbugŋ a, lʼow yogŋ. Nʼↄnym mijey kↄk nyam eke wɛl kok lebn eke wɛl bʼɛsŋ albatr ɛm ab, ke mijey sŋↄsŋↄ iy ɛm gbↄŋ. 7.37 Ɛ̀kn Mark 14.3 eci akr otar a.38Lʼis es Jesu ecʼakr esr 7.38 lʼis es Jesu ecʼakr esr:Jwifɛl ecʼob ij ɛm a, agŋ a fɛŋ bi gɛgŋm es tat abu lekpl es ok akr jam. Na anake ↄŋ ke yↄw a is es, ↄny Jesu akr am tɛtŋ es in e sin nuŋ ab ɛm, am ɛyʼr akr af jojʼr akr a. nʼam ikŋ ↄŋn lʼↄpar ow akr es in e mikŋ ab ɛm, lʼoc in e sin nuŋ a nʼam tɛtŋ ow es; nʼam ɛy ow akr af li joj ow akr, ɛtŋ nʼam ok ow mijey a. 39Eke Farisi a bʼɛkn ɛbɛn a, nʼam dad in ɛm lʼɛsɛ: «Blel igŋ na el kokoba ↄb ɛs tasi ana, ke blel lʼúw any eke yↄw na ekʼam titŋn in sabu a el yↄw eke nin uŋ.» 40Kↄ Jesu dad Farisi a ninɛ: «Simↄ, mʼↄny low eke mi ki dadʼŋ.» Ɛtŋ Simↄ ↄdu eb dad ninɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, dàd gↄŋ.»
41Ɛtŋ lʼub ow nyandrɛ nyam li dad ninɛ: «Agŋ yony abmn os ɛgŋ nyam ogŋ: nyam ij os ekŋ yen yen sakp yen e labm, ɛtŋ nyam a ij os ekŋ yony lele lɛw ab e labm. 7.41 Os nyam ij juma kok ɛs nyam eci leg nyam e labm sↄg.42Ɛl yony mum -lʼↄtum -li sↄgm labm a, ɛtŋ igŋ a oc ap ɛl. Kↄ ɛl yony na ɛm a, bwo ecʼɛgŋ anake bʼow erur igŋ a akm lawl ab ee?» 43Ɛtŋ Simↄ ninɛ: «Mʼam tutr ke ɛgŋ eke wɛl oc in e labm nↄnↄ a ap a.» Jesu ɛgŋ ninɛ: «Ow tasi anake dad a.»
44Ɛtŋ kpɛkŋ lʼɛwl mɛny lʼↄkŋ yↄw ab any ɛtŋ li dad Simↄ ninɛ: «Kↄ am ɛkn yↄw na! Mʼow mʼɛyʼŋ gbugŋ ɛtŋ ↄↄm im mij akr es yↄg eci. Kↄ in, li yↄgʼm akr es in e mikŋ ab ɛm ɛtŋ li tɛtŋ es in e sin nuŋ ab ɛm. 45Eke mʼow a, ɛym im af. Kↄ in, anym ɛtŋ nʼam ɛyʼm akr af li jójʼm akr. 7.45 Jwifɛl ogŋ a, utu ɛgŋ eci eb ɛm a, wɛl bi jojʼr nɛny ke wɛl ↄŋ madu a yↄyↄgʼr akr es. Jesu eke Farisi na ebm ɛbɛn a, ow el low sos ɛm ɛy mum. Ow am yɛgm eke Farisi a am wɛwr Jesu. Ɛ̀kn Nuŋ Ɔb 18.4; 19.2.46Okm im mun nuŋ, 7.46 Ɛ̀kn Selu 23.5; 92.11; 133.2; Odad Ɛs 9.8. kↄ in lʼokʼm mijey akr. 47Na sosiɛm mʼam dadʼŋ: erur ligbɛl na eke lʼɛlu ↄkm a am yɛgm eke in e sikpl nↄnↄ gbɛl a yɛji wɛl oc apʼr. Kↄ ɛgŋ eke wɛl ap sikpl tɛl a, erur tɛl cɛ li bʼɛlu ↄkm.» 48Ɛtŋ li dad yↄw a ninɛ: «Mʼoc ŋ e sikpl a mʼapʼŋ.» 49Agŋ a ekʼanŋ yogŋ am ij ob ɛl ab a am dad ɛl ↄfr ɛm ɛsɛ: «Kↄ bwo el ɛgŋ na ɛtŋ li kʼap ɛgŋ sikpl ee?» 50Kↄ Jesu dad yↄw a ninɛ: «Ŋ ecʼↄmn a eb ɛluʼŋ es; ìm ɛrm es ɛy ɛm gↄŋ.»
8Jam ɛsɛl lɛw yony a lele ↄyↄw ab am us Jesu jam
1-2Eke na bʼɛc a, Jesu am ɛc baŋn ɛgbɛl ɛm lel ekekey ɛm ab dad Nyam e gbreŋgbi usu a ecʼAmani Mamn ecʼodad. In e jam ɛsɛl lɛw yony a lel ↄyↄw bɛb eke lʼogŋ abŋ eŋuŋ wɛl e lís ke lʼewlm wɛl ↄl ɛm ab yɛji am usʼr jam: Mari Magdala yↄwi a eke ow ɛm lʼogŋ abŋ eŋuŋ lↄbŋ a; 3Jana, Erↄd e gbugŋ a ecʼes ɛw ɛs nyam eke wɛl bʼɛsŋ Kusa e yↄw; Susan lele ↄyↄw nↄnↄ gbɛl eke bʼis Jesu lele in e jam ɛsɛl ab ab abu ɛlum.
Wus akpasu yar e nyandrɛ ɛm odad
4Eke agŋ nↄnↄ anŋ baŋn baŋn am ow Jesu ogŋ, ke sica ɛl fɛŋ -lʼasr luku a, li dad wɛl odad nyandrɛ ɛm ninɛ: 5«Lɛgŋ nyam, egb ewl ɛs nyam im ↄgm am ewl egb. Eke nʼam ufŋ egb ey ab es a, 8.5 Ɛ̀kn Matie 13.4 eci akr otar a. bɛb ok ebr af: agŋ uyu af ɛtŋ ↄr ow sus ij. 6Bɛb ok mebn wus af. Eke egb a ɛli a, -li wɛw es aŋke -nʼɛŋnm sɛc prↄprↄ eke -li kʼakpl. 7Bɛb ok mirŋ wus af. Kpɛkŋ mirŋ a ɛli ok ↄkm egb amamn ab ab, ɛtŋ ↄny egb amamn a awŋ es. 8Ɛtŋ ɛmɛny bɛb ok wus mamn af. Egb a ɛli ɛtŋ ↄsu ey: nyam ↄsu ey ekŋ yen.» Ɛtŋ Jesu igbl lebl ogŋ dad ninɛ: «Ekʼↄnyn ↄru eke kʼirir, ke írir sɛnyn sɛnyn!»
Low sosiɛm eke Jesu bʼoc nyandrɛ odad yɛgmn agŋ low a
9Eke li dad nyandrɛ ɛm ecʼodad na bake ow uwr a, in e jam ɛsɛl a am ibrmʼn odad a e nyandrɛ. 10Ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Ɔny, ɛŋan Nyam eci gbreŋgbi usu a ecʼów a eke lↄl es a ecʼany uw. Kↄ agŋ ɛjecʼa, ɛl -lʼuwmn any. Nyandrɛ ɛm wɛl ki dad yecʼɛtŋ ke -li bi lɛr yɛji -li kʼɛknmn; -li bʼiri yɛji -li kʼuwmn any.» 8.10 Esayi 6.9-10. Sɛptant ɛm ecʼodad eke wɛl oc.
Wus akpasu yar a ecʼakr otar
11«Kin odad a e nyandrɛ: egb a el Nyam ecʼodad. 12Ebr ab af a eke egb a ok a, el agŋ a eke bʼiri Nyam odad, ke agn bʼↄny odad a oc es ɛl ecʼɛrm ɛm yecʼɛtŋ ke -li kʼubmn nawrɛ bake -nʼɛŋn sel. 13Mebn wus a eke egb a ok a, el agŋ a eke bʼiri odad a ke bʼebʼr sos ɛm iŋn ɛm a, kↄ ow ókm min ɛl ɛm. -Lʼubmn nawrɛ ow ibnm, ɛtŋ eke -li bʼↄbr gbre a -li bi digŋ ɛl ecʼↄmn a -lʼɛlu es. 14Wus a eke mirŋ nↄnↄ anŋ af ke egb a ok af a, el agŋ a eke bʼiri odad a ke bʼebr wus na ecʼowr anŋ ecʼɛrmij a, bʼↄl ob ↄny lel ɛb ij owi ab es a. Ów amua na bʼↄny awŋ ɛl es, ɛtŋ -li kokmn ów amamn. 15Wus mamn a el agŋ eke bʼiri odad a ke bʼeb ɛw es ɛl ecʼɛrm tasi ab ɛm a; -li bʼij nɛnyɛmbri nyam ɛtŋ -li bi kok ów amamn.»
Kɛniɛ e nyandrɛ ɛm ecʼodad eke Jesu dad
16Ɛmɛny Jesu dad nyandrɛ ɛm ecʼodad na ninɛ: «Ɛgŋ ígŋm kɛniɛ uburm es lↄfu ew, oglog kofa ew. Kↄ bʼigŋ kɛniɛ a, ke ítm es ob es itm ob af, yecʼɛtŋ ke agŋ eke bʼok akŋ a ám ɛkn usuayl a. 8.16 Bɛ̀bmn Matie 5.15; Luk 11.33.17Low eke lↄl es agŋ ɛ́knm a, -li bʼow -lʼɛkn; ɛtŋ low eke agŋ úwm any a, -li bʼow -lʼuw any ke -lʼiri yɛji. 18Na sosiɛm, ɛ̀wr ɛrm elel eke am iririr ab ɛm! Aŋke ɛgŋ ekʼiri odad a ke ucu ↄny es a, Nyam bʼow obnʼn; kↄ ɛgŋ ekʼirim kaka a, tɛl a eke nʼam tutr eke lʼiri a yɛji, wɛl bʼow ↄny ocʼr es ɛrm af.»
Jesu lis lele lisijimɛl ab
19Jesu lis lele lisijimɛl ab ow ok yogŋ a eke Jesu anŋ a, kↄ -lʼↄtum eke -li kʼim bake -li titm ow bieku a sosiɛm. 20Ɛtŋ agŋ a ekʼanŋ yogŋ a am dad Jesu ɛsɛ: «Kin esŋ lele esŋ jimɛl ab ekʼow inym es gbeŋ. -Nʼam erur eke -li kʼɛknʼŋ.» 21Kↄ Jesu dad agŋ a fɛŋ ninɛ: «Ɛm lis lele ɛm lisijimɛl ab a el agŋ a eke am iri Nyam ecʼodad ke am ɛlum a.»
Jesu adar lidgbegb
22Lɛgŋ nyam Jesu lele in e jam ɛsɛl ab ab ok mijɛtŋ nyam ɛm ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Sʼúbr mij lekpl na e jam a!» 8.22 Mij lekpla el Galile e mij lekpl. Ɛtŋ agŋ a ekʼir mij lekpl na e jam a elm Jwifɛl. Ɛtŋ -lʼok lɛtŋ ab ɛm -nʼaam. 23Eke -nʼam ↄr mij -nʼim a, Jesu am ɛru mɛmn. Kpru ɛm lidgbegb ligbɛl nyam igb mij lekpl ab af, ɛtŋ mij am ok ɛl lɛtŋ ɛm toŋ batŋ ow am iy, ɛtŋ jam ɛsɛl a anŋ ɛrmij ɛm. 24-Nʼim -nʼam uwr Jesu ɛtŋ -nʼam ↄg -li dad -lʼɛsɛ: «Ɛgŋ gbɛl, ɛgŋ gbɛl, sʼam uw!» Jesu ufŋm es ɛtŋ dad lidgbegb a lele mra ab ab odad lebl tuↄtuↄ ɛm ɛtŋ -lʼadr. Ɛtŋ usu a fɛŋ irm es tiŋ. 25Sica lʼibrm in e jam ɛsɛl a ninɛ: «Bogŋ ↄny ecʼↄmn ab a ee?» Kↄ erŋn am ↄny ɛl, low iti ɛl any ɛtŋ -nʼam dadarir ɛl ↄfr -lʼɛsɛ: «Kↄ bwo ecʼɛgŋ el ɛgŋ na ee? Li bi dad lɛf lele mij ab odad, ɛtŋ wɛl bʼɛlumʼn!» 8.25 Bɛ̀bmn Selu 65.8; 89.10; 107.23-32.
Jesu ewlm igŋ nyam eke abŋ eŋuŋ am ijr gbre
26Jesu lele in e jam ɛsɛl ab ab ubr mij lekpl a jam. Ca -nʼim -lʼok Geraseni wus af 8.26 Geraseni wus af:Luk eci silɛl esig oglog ɛm a, Gadareni eyŋ wus af, ɛtŋ bɛb ecʼa Gɛrgesi eyŋ wus af. ekʼanŋ Galile any af a. 27Eke Jesu anŋ lɛtŋ ɛm us es wus a, baŋn a ecʼɛgŋ nyam am ow ↄbrʼr. Ɛgŋ a abŋ eŋuŋ bʼijrʼr gbre. Lɛgŋ kpekpe ɛtŋ li bʼanŋ sos ↄfr; nʼánm akŋ kↄ suwↄmu ɛm ↄfr li bʼanŋ.
28Eke li bʼɛkn Jesu a, li barm ɛtŋ lʼɛy lʼubu es ow ecʼany af, ɛtŋ nʼam dad odad lebl tuↄtuↄ ɛm lʼɛsɛ: «Jesu, Nyam ekʼanŋ afr kpekpe ecʼIy, kↄ bla lowi anŋ ɛy araŋn ee? Mʼam ŋↄŋnʼŋ, kʼìjrʼm gbre!» 29Nʼam dad ɛbɛn aŋke Jesu am ogŋ abŋ ŋuŋ a eke kʼɛy ↄkm in ɛm. Sakp nↄnↄ, eke abŋ akpasu na bʼɛyʼr af a, wɛl bʼawŋʼn akr lele sabu ab ŋgbraka ɛm am ↄsuʼr. Kↄ li bi dɛdŋ ŋgbraka ab es, ɛtŋ abŋ a bʼoc ɛluʼl loj nʼam adŋ es. 30Jesu ibrmʼn ninɛ: «Kↄ ayaf wɛl bʼɛsŋnʼŋ ee?» Ɛtŋ li dad ninɛ: «Ɛm e nin el “Bubutɛ” » (eke abŋ eŋuŋ nↄnↄ anŋʼn ɛm a sosiɛm). 31Ɛtŋ abŋ eŋuŋ a am ŋↄŋn Jesu dad ɛsɛ: «Kʼògŋ ɛy si kʼim si kʼok nↄmu croŋ gbɛl ab ɛm.»
32Lafɛny nyam anŋ yogŋ eke gbroko 8.32 Ɛ̀kn Mark 5.11 eci akr otar a. nↄnↄ anŋ af am ij ob. Abŋ eŋuŋ a am ŋↄŋn Jesu eke ow kʼↄ́ŋ ɛl abusu -nʼim -lʼok sigbroko ab ɛm, ɛtŋ nʼↄŋ wɛl abusu. 33Abŋ eŋuŋ a ok ↄkm igŋ ab ɛm im ok sigbroko ab ɛm, ɛtŋ gbroko a fɛŋ anŋ lafɛny ab af uru es im ok mij lekpl ab ɛm, ɛtŋ -nʼɛmn.
34Eke agŋ a ekʼam ↄsu sigbroko a bʼɛkn low na ekʼɛy a, -lʼuru es -nʼim -lʼↄb amani -lʼok baŋn a lele sikpukpu ɛm ab ab ecʼagŋ a. 35Agŋ a fɛŋ ekʼiri low na ekʼɛy a ok ↄkm aam ɛkn. -Lʼow -nʼɛŋn Jesu ɛtŋ -lʼɛkn igŋ a eke abŋ eŋuŋ anŋ ɛm ok ↄkm a eke sus mob sig es Jesu saw, ke nuŋ ɛm ayal. Ɛtŋ agŋ a erŋn am ↄny. 36Agŋ ekʼɛkn low na a am dad ɛl elel eke abŋ eŋuŋ ɛs a ewl a. 37Ɛtŋ Geraseni eyŋ a ow nↄnↄ am dad Jesu eke kʼŋgboŋ ɛl e wus ab af, eke erŋn am ↄny ɛl a sosiɛm. Ɛtŋ Jesu ɛy lɛtŋ ɛm eke kʼim.
38Sica igŋ a eke lʼogŋ abŋ eŋuŋ ok ↄkm in ɛm a am ŋↄŋnʼn eke li kʼanŋ ow ab. Kↄ Jesu dadʼr ninɛ: 39«Ɛ̀wl mɛny im gbugŋ ke ↄ́b low a eke Nyam kokʼŋ a ecʼamani ok agŋ.» Igŋ a ɛwl im ɛtŋ am dad baŋn a nimum ecʼagŋ a, low a eke Jesu kok ↄŋʼn a e low.
Jesu ewlm yↄw nyam ɛtŋ igbm Jayirus jↄw a luw ɛm
40Eke Jesu anŋ mij jam a ow a, agŋ a ekʼim am ekuʼr a ebʼr. 41Igŋ nyam eke wɛl bʼɛsŋ Jayirus ow ɛŋnʼn; lʼel Jwifɛl e Nyam nuŋ igŋ usu a ecʼes ɛw ɛs nyam. Lʼok ↄwrↄkp wus Jesu ecʼany af, ɛtŋ nʼam ŋↄŋn ow eke ow kʼow in ogŋ a, 42aŋke nʼↄny iy yↄwli ekpↄbi ekʼij akpo lɛw yony ke am uw. Ɛtŋ kpɛkŋ Jesu igb aam yogŋ.
Eke nʼaam a, agŋ nↄnↄ iwr ɛlul il ɛm am atrʼr sel. 43Yogŋ, yↄw nyam eke bʼub abu ke mebl a ɛ́dŋm es toŋ ow ij akpo lɛw yony a anŋ. Ni ŋuŋn in ecʼob eke nʼↄny a sos kok ɛsɛl ogŋ, 8.43 Ni ŋuŋn in ecʼob eke nʼↄny a ewlm ɛsɛl ogŋ:Luk eci silɛl oglog ɛm a, odad na anm ɛm. kↄ ɛbɛn yɛji ɛgŋ kaka ↄtum ewlamʼn. 44Lʼɛcr jam jam eci lʼow li titm Jesu ɛtŋ lʼitŋn ow e mob sus ɛm a eci ɛnyɛmbri a abu, 8.44 Ɛ̀kn Matie 9.20 eci akr otar a. ɛtŋ kpɛkŋ mebl a ekʼam okʼr a ɛdŋ es. 45Jesu ibrm ninɛ: «Kↄ bwo itŋnʼm abu ee?» Ɛtŋ ɛl fɛŋ -nʼam dad eke ɛl ɛknm. Kↄ Piɛr dad ninɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, kↄ ɛ́knm bieku na ekʼiwr did ɛlulʼŋ ɛm am atrʼŋ sel ab ee?» 46Kↄ Jesu dad ninɛ: «Nawrɛ tasi, ɛgŋ ɛkn piy ɛtŋ itŋnʼm abu, aŋke mʼɛkn eke lɛc nyam ɛy ↄkm ɛm ɛm.» 47Yↄw a bʼɛkn eke low a lↄlm es a, sos ufŋ ɛm lʼow lʼɛy Jesu ecʼakr af a, ɛtŋ li dad agŋ a fɛŋ ecʼany af low a sosiɛm eke lʼitŋn ow abu, ke kpɛkŋ lʼewl a. 48Ɛtŋ Jesu dad yↄw a ninɛ: «Ɛm jↄw, ŋ ecʼↄmn a ewlmʼŋ! 8.48 ŋ ecʼↄmn a ewlmʼŋodad na Grɛk ɛm, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm dad ɛsɛ ŋ ecʼↄmn a eb sↄgʼŋ. Ìm ɛrm es ɛy ɛm.»
49Jesu odad anŋ nɛnym am dad, ɛtŋ wɛl ɛrm ɛgŋ nyam anŋ Jayirus ogŋ a ow. Nʼam dad ow lʼɛsɛ: «Ejↄŋ uw! Kʼìjr low yɛgm agŋ ɛs gbre ↄfr ↄfr.» 50Eke Jesu bʼiri ɛbɛn a, li dad Jayirus ninɛ: «Kʼùru erŋn, kↄ ↄny ↄmn sↄny coco cɛ; li bʼow lʼigb.»
51Eke nʼim lʼɛy gbugŋ a, nʼↄↄm ɛgŋ kaka abusu eke kʼɛy akŋ a in ab, ekʼow elm Piɛr, Jan, Jak, lele iy ɛs a lele iy lis ab cɛ. 52Agŋ a fɛŋ am ikŋ ↄŋn ok sabu ɛrmni iy a sosiɛm. Kↄ Jesu dad ɛl ninɛ: «Kʼìkŋn ↄŋn! Dedyↄwli a lʼuwm kↄ mɛmn nʼam ɛru.» 53Kↄ eke Jesu dad ɛbɛn a, -nʼam kokr ow miyɛr aŋke -lʼuw any eke dedyↄwli a uw. 54Kↄ Jesu im ucu iy a abu ↄny ɛtŋ dad lebl tuↄtuↄ ɛm ninɛ: «Dedyↄwli, ìgb wus!» 55Dedyↄwli a ɛwl anŋ owr ɛtŋ kpɛkŋ igb wus. Ɛtŋ Jesu dad ɛl ninɛ: «Ɔ̀ŋn in ob lʼíj.» 56Iy ɛs a lele iy lis ab ab low iti any, kↄ Jesu ɛdŋn ɛl eke -li ki dadmn low a ekʼɛy a -lʼokmn ɛgŋ kaka.
9Jesu ɛrm in e jam ɛsɛl lɛw yony a
1Lɛgŋ nyam Jesu as in e jam ɛsɛl lɛw yony a luku, ɛtŋ nʼↄŋ wɛl abusu lele lɛc ab eke -li kʼogŋ abŋ eŋuŋ fɛŋ ke -lʼewlm ↄl ɛsɛl. 2Ɛtŋ lʼɛrm wɛl eke -li kʼim -li dad Nyam e gbreŋgbi usu a ecʼodad, ke -lʼewlm ↄ́lu. 3Nʼↄm wɛl ów ninɛ: «Kʼòcr usu im ecʼob kaka kʼↄnymn ab: kpama, ekpr, ob ij, os yɛji. Ke ↄny ɛm ecʼɛgŋ kaka kʼócm mob sus ɛm ɛjeci akrm af. 4Usu fɛŋ eke wɛl bʼow eb ↄny a, ànŋn gbugŋ a cɛ toŋ bake ŋ́gbroŋn yogŋ a. 5Usu fɛŋ eke agŋ kʼow ɛgŋm ebm ↄny a, ŋ̀gbroŋn ɛl ecʼɛb ab ɛm, ke cícr ↄny ecʼakr sɛc a okr ɛl es. 9.5 cícr ↄny ecʼakr sɛc okr es:Ɛ̀kn Matie 10.14 ecʼakr otar a. Na bʼow ij ɛl e nuŋ af e daŋku Nyam ecʼany af.»
6Jam ɛsɛl a im ɛtŋ am ɛc baŋn baŋn fɛŋ dad Amani Mamn a ecʼodad, ɛtŋ usu a fɛŋ -nʼam ewlm ↄ́lu.
Erↄd ecʼɛrmij owi
7Lɛgŋ ab ɛm a, Erↄd Antipas ekʼel Galile wus af ecʼes ɛw ɛs a iri wɛl am dad ów a ekʼam ɛy a ecʼamani. Ɛtŋ lʼúwm elel eke li ki dadr any, aŋke agŋ bɛb am dad ɛsɛ Jan mij ok nuŋ ɛs ekʼin uw a, in igb luw ɛm. 8Agŋ oglog am dad eke owʼn bʼow in el kokoba ↄb ɛs Eli anake in ɛwl in ow a. Ɛtŋ bɛb am dad eke owʼn bʼow in el godo godo e kokoba ↄb ɛsɛl a e nyam anake in igb luw ɛm a. 9Kↄ Erↄd am tutr ów dad ɛsɛ: «Kↄ mʼubr Jan nuŋ; ɛtŋ bogŋ ecʼɛgŋ anake mʼam iri in e lís ecʼów ab ee?» Ɛtŋ nʼam ↄl eke li kʼɛkn Jesu.
Jesu iyr agŋ ekʼafŋ fandi yen es lok
Matie 14.13-21; Mark 6.30-44; Jan 6.1-14
10Eke ɛrm ɛsɛl a ɛwl mɛny ow a, -nʼam dad Jesu ów a fɛŋ eke -li kokr a e low. Ɛtŋ Jesu ot ɛl ab im baŋn nyam eke wɛl bʼɛsŋ Bɛtsayida e saw eke -li kʼanŋ ɛl sↄny. 11Kↄ eke -lʼokr yogŋ a, agŋ nↄnↄ gbɛl uw any ɛtŋ am usʼr jam im. Jesu eb ɛl ɛtŋ am dad ɛl Nyam e gbreŋgbi usu a e low ɛtŋ nʼam ewlm ↄ́lu a ekʼam ibrm eke kʼewl a.
12Eke lɛgŋ am ew es a, jam ɛsɛl lɛw yony a ow ɛŋn Jesu ɛtŋ dadʼr ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, òk bieku ab es ím baŋn baŋn lele sikpukpu ɛm ab yecʼɛtŋ ke -nʼɛŋn ob ij lele es ɛru usu ab, aŋke aŋa eke sʼanŋ a el usu saw ɛm.» 13Kↄ li dad wɛl ninɛ: «Ɔny obi, ↄŋn ɛl ob -lʼij!» Ɛtŋ jam ɛsɛl a ↄdu eb ninɛ: «Futufutu yen lele ↄcn yony ab cɛ sʼↄnym ab. Kↄ erur eke si kʼim sʼↄl ob ij ɛbm agŋ nↄnↄ na ee?» 14(Agŋ egŋ ekʼanŋ ɛl ɛm yogŋ a ↄtu ekʼij agŋ fandi yen). Jesu dad in e jam ɛsɛl ninɛ: «Dàdr ɛl -lʼok es eku eku ɛm ekʼↄtu eke kʼij agŋ ekŋ yony lele lɛw lɛw ab.» 15Jam ɛsɛl a ɛlum ɛtŋ ↄŋ ɛl -lʼok es ɛbɛn. 16Jesu oc futufutu yen a lele ↄcn yony ab ab igbl any ogŋ afr, ɛtŋ ɛlu Nyam bia. Li bubr ɛm nʼↄŋ in jam ɛsɛl a, ɛtŋ -li cɛc -nʼↄŋ bieku a. 17Agŋ a fɛŋ ij ob a lok iy, ɛtŋ ɛmɛny ow wal es. Ɛtŋ jam ɛsɛl a ot ekpr a eke wal es a as luku, ɛtŋ ow iy mulu lɛw yony. 9.17 Bɛ̀bmn 2 Ɛ́b Ebu 4.42-44.
Piɛr dad eke Jesu in el Mesi. Jesu am ɛwar in e luw lele in e luw ɛm anŋ igb ab
18Lɛgŋ nyam, Jesu ocr sos es im Nyam ŋↄŋn ɛm; jam ɛsɛl a yɛji im in ab. Nʼam ibrm wɛl lʼɛsɛ: «Kↄ ayaf agŋ a bi dadr ɛm e lís ee?» 19-Lʼↄdu -lʼeb -li dad ninɛ: «Agŋ bɛb bi dad eke ŋ Jan mij ok nuŋ ɛs. Agŋ oglog bʼɛsɛ ŋ Eli. Ɛtŋ bɛb bi dad ɛsɛ ŋ godo godo e kokoba ↄb ɛsɛl ab ɛm e nyam eke in igb luw ɛm.» 20Eke -li dadr ɛbɛn a, Jesu ibrm ɛl ninɛ: «Ɛtŋ kↄ ↄny obi ↄny obi a ayaf bʼocarʼm ee?» Ɛtŋ Piɛr ↄdu eb dad ninɛ: «Ŋ el Nyam e Mesi!»
21Eke Piɛr dad ɛbɛn a, Jesu ijl ɛl nɛny kpoŋ kpoŋ kpoŋ ninɛ: «Kì dadr low na kʼokr ɛgŋ kaka.» 22Ɛtŋ ɛmɛny li dad ninɛ: «Ow it ekʼɛgŋ ecʼIy kʼij gbre nↄnↄ, ke agŋ ekpekp, egb waw ɛsɛl ɛgbɛl, lele ol e low yɛgm ɛsɛl ab ígŋ ɛluʼl es, ↄ́ŋ wɛl ibiʼr ke sɛgŋ nyahan lʼígb agŋ ekʼuw ab ɛm.»
23Ɛtŋ li dad agŋ a fɛŋ ninɛ: «Ekʼɛgŋ nyam am erur eke kʼusʼm jam a, ow it ke li kí tutrm in e lís owi, ke sɛgŋ fɛŋ lʼábu in obi ecʼolikŋ a, 9.23 Lʼábu in obi ecʼolikŋ:Ɛ̀kn Matie 10.38 eci akr otar a. ke lʼúsʼm jam. 24Tasi ɛm a, ɛgŋ yecʼeke bʼow erur eke ki dogŋn in e sel a bʼow irmn. Gbɛkↄ ɛgŋ yecʼeke bʼow irmn in e sel a bʼow ɛŋn. 25Eke ɛgŋ nyam ↄny wus ecʼob a fɛŋ ɛtŋ lʼirmn in e sel a, ke bla ow bʼow eel il ab ee? 26Ekʼɛgŋ ɛ́s bʼↄny ɛm sosiɛm lele ɛm ecʼodad ab ecʼa, ɛbɛn ɛgŋ ecʼIy yɛji ɛ́s bʼow ↄny in e lís, lɛgŋ eke li bʼow lʼow in ecʼanygbɛl ɛm a, anygbɛl ekʼel Ɛs lele afr ɛrm ɛsɛl lala ab eci. 27Low nawrɛ mʼam dad ↄny: agŋ a eke anŋ aŋa a e bɛb bʼow ɛkn Nyam ecʼes ɛw a gbuŋ ke -lʼuw.»
Jesu itŋn sos
28Eke ow ij sɛgŋ niwn eke li dad odad na a, Jesu uyu lafɛny nyam af, in lele Piɛr, Jan lele Jak ab eke li ki ŋↄŋn Nyam. 29Eke nʼam ŋↄŋn Nyam a, in ecʼany a itŋn ɛtŋ in e mob sus ɛm a yɛji ufu toŋ am jɛjn. 30-31Kpɛkŋ agŋ yony ok ↄkm am dad ów Jesu ab: ow el Mois lele Eli ab eke anŋ Nyam ecʼusuayl ekʼam jɛjn ab ɛm okm sos ↄkm. -Nʼam dad elel eke Jesu bʼow uw Jerusalɛm, ke ow ɛm in e juma bʼow iy nɛny a. 32Low na ekʼam ɛy a, Piɛr lele lawlɛl ab ab mɛmn ibi. Eke any bʼok ɛl es a, -lʼɛkn Jesu ekʼanŋ Nyam ecʼusuayl ab ɛm lele agŋ yony eke inym es ab. 9.32 Ɛ̀kn 2 Piɛr 1.16-18.33Eke agŋ a kʼɛlu Jesu es im a, Piɛr dadʼr ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, ow akpl eke si kʼanŋ aŋa! Sʼús nuŋ igŋ usu nyahan: ŋ e nyam, Mois e nyam lele Eli e nyam ab.» (Odad cɛ ekʼɛyʼr nɛnym ke li dad.)
34Eke nʼam dad odad ɛbɛn a, kpɛkŋ jru ɛy ɛtŋ ubur ɛl fɛŋ es. Eke -lʼɛkan jru na ow am ubur ɛl es a, jam ɛsɛl a erŋn am ↄny. 35Ɛtŋ lebl nyam anŋ jru ab ɛm am ikŋ dad ɛsɛ: «Ɛgŋ na el ɛm ecʼIy eke mi sↄsum mʼoc. Ìrir in e low!» 9.35 Bɛ̀bmn Esayi 42.1; Luk 3.22.36Eke lebl a ikŋ dad odad na bake ok es a, jam ɛsɛl a ɛkn Jesu sↄny coco eke inym es. Low na eke jam ɛsɛl a iri ke ɛkn a, lɛgŋ ab ɛm a -li dadm -lʼokm ɛgŋ kaka.
Jesu ewlm iy nyam ekʼabŋ ŋuŋ bʼijr gbre
37Eke lɛgŋ ɛny a, Jesu lele in e jam ɛsɛl ab ab anŋ lafɛny ab af us es ɛtŋ agŋ nↄnↄ ow am ↄbrʼr. 38Bieku ab ɛm yogŋ, ɛgŋ nyam am ɛlu lebl ↄg dad ɛsɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, mʼam ŋↄŋnʼŋ, ìs any lɛr ɛm ecʼiy na, lʼel ɛm ecʼiy igŋ ekpↄbi! 39Abŋ ŋuŋ a bʼɛyʼr ɛm a ke nʼam ↄg, ow ám ↄny ufŋʼn lɛc ɛm ke sar ám iflʼl nɛny. Ow bʼijrʼr gbre toŋ bake sos kiknʼn es gbuŋ ke ow ɛ́luʼl es. 40Mi dad ŋ e jam ɛsɛl a ow ekʼogŋ abŋ ikŋ na, kↄ -lʼↄtum.»
41Eke igŋ a dad ɛbɛn a, Jesu igbl lebl ogŋ dad agŋ a fɛŋ ninɛ: «Wew! Ɔny eel agŋ eŋuŋ eke ↄmn anm ɛm tasi! Ɛmɛny sɛgŋ abi mʼit eke mi kʼanŋ ↄny ab ee? Ɛtŋ ɛmɛny sakp abi ow it eke mi kʼɛgŋ low na mʼeb ee?» Ɛtŋ ca li dad iy ɛs a ninɛ: «Òc ŋ ecʼiy a ow aŋa!» 42Eke iy a am ow titmʼn a, abŋ a ↄny ɛluʼl wus ɛtŋ am ↄny ufŋʼn lɛc ɛm. Kↄ Jesu dad odad lebl tuↄtuↄ ɛm ogŋ abŋ ŋuŋ a, ewlm iy a, ɛtŋ lʼoc nʼↄŋ ow ɛs. 43Low na ekʼɛy ɛbɛn a, ow iti agŋ a fɛŋ any, Nyam ecʼabusu ligbɛl na ekʼɛy ↄkm a sosiɛm.
Ɛmɛny Jesu am ɛwar in e luw lele in e luw ɛm anŋ igb ab
Ekʼɛgŋ ɛgŋ low am iti any Jesu e low na eke kok a sosiɛm a, li dad in e jam ɛsɛl a ninɛ: 44«Low na eke ca mʼam ow mi dad ↄny a, ùcur ↄnyn es: wɛl bʼow ↄny ɛgŋ ecʼIy ɛlu agŋ abu ɛm.» 45Kↄ -lʼirim odad a okm ɛl es sos ɛm, aŋke Nyam lↄl odad na e nyandrɛ ab es yecʼɛtŋ ke -li kʼuwmn any; ɛtŋ ɛmɛny -nʼam uru eke -li kʼibrm Jesu low na ecʼakr otar a.
Ɛgŋ ligbɛl ecʼel owi
46Sica jam ɛsɛl a am atar ów es eke kʼuw ɛl ɛm ecʼɛgŋ eke kʼel ɛl ecʼanymu ab any. 47Kↄ Jesu uw ɛl e tutr ab any. Lʼɛsŋ iyli nyam ow inymʼn es saw, 48ɛtŋ li dad in e jam ɛsɛl a ninɛ: «Ɛgŋ ekʼeb iyli na ɛm sosiɛm a, ke ɛm anake lʼebʼm a; ɛtŋ ɛgŋ ekʼebʼm a, eb ɛgŋ a ekʼɛrm im a yɛji. Tasi ɛm a, ɛgŋ ekʼel ↄny ɛm e likekli a, in ana lʼagb lʼakm ↄny a.»
Ɛgŋ ekʼelm ↄny eci ifnu a el ↄny ecʼɛgŋ
49Eke Jesu dad ɛbɛn a, Jan ↄdu eb dad ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, sʼɛkn ɛgŋ nyam eke oc ŋ e nin a am kokr juma ogŋn abŋ eŋuŋ. Sʼɛdŋn in, eke lʼelm ɛy ecʼɛgŋ a sosiɛm.» 50Ɛtŋ Jesu dad ninɛ: «Ɛgŋ kʼɛ́dŋn in, aŋke ɛgŋ eke ifnm ↄny a el ↄny eci.»
Samari wus af e baŋn nyam ɛgŋm ebm Jesu
51Eke sɛgŋ a eke Jesu kʼuyu afr a ow titm a, ca li bɛbm tasi eke li kʼim Jerusalɛm. 52Lʼɛrm agŋ ikŋʼn anym. Eke ɛ́rmu a us ejagb a, -nʼim -lʼok Samari eyŋ e baŋn nyam eke -li ki bɛbm ow e lís e low. 53Kↄ ɛb eyŋ a erurm eke kʼebʼr aŋke -lʼerurmn eke Jwifɛl kʼɛcr ɛl ogŋ a eci im Jerusalɛm. 54Eke jam ɛsɛl Jak lele Jan ab bʼɛkn ɛbɛn a, -li dad ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, kↄ erur eke si kʼↄŋ al anŋ afr ow ɛtul ɛl ee?» 9.54 Luk eci silɛl esig oglog ɛm a wɛl bʼigŋ af dad ɛsɛ Eli ecʼab af? Bɛ̀bmn 2 Ɛ́b Ebu 1.10-12.55Jesu ɛwl mɛny lɛr ɛl ɛtŋ ɛnym ɛl abr lebl tuↄtuↄ ɛm. 9.55 Luk eci silɛl esig oglog bʼigŋ af ɛsɛ «Uwmn abŋ yecʼekʼↄŋ ↄny low na am dadr ab any, aŋke ɛgŋ ecʼ Iy owm eke kʼibi agŋ, kↄ ke lʼéb agŋ lʼɛlu es.»56Ɛtŋ -nʼim baŋn ɛjeci.
Agŋ ekʼerur eke kʼus Jesu jam
57Eke -nʼanŋn ejagb -nʼaam a, ɛgŋ nyam dad Jesu ninɛ: «Mʼow mʼusʼŋ jam usu fɛŋ eke bʼow im a.» 58Jesu dadʼr ninɛ: «Ɛkrɛ bʼↄny ɛl ecʼↄmu wus ɛm eke bʼɛru ɛm, ↄr yɛji bʼↄny ɛl e mel; kↄ ɛgŋ ecʼIy ↄnym usu nuŋ nyam ekʼↄtu eke kʼɛru es eb sel.»
59Ɛmɛny li dad ɛgŋ ɛjeci nyam ninɛ: «Ùsʼm jam.» Kↄ ɛgŋ a dadʼr ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, ↄŋʼm abusu mʼím mʼoc ɛm ɛs es gbuŋ ke mʼów.» 9.59 Ɛ̀kn Matie 8.21 ecʼakr otar a.60Kↄ Jesu dadʼr ninɛ: «Yɛ̀b agŋ ekʼuw abŋ ɛm a ót ɛl ecʼagŋ ekʼuw ab es; kↄ ŋ, ìm dad Nyam e gbreŋgbi usu a ecʼodad.»
61Ɛmɛny ɛgŋ ɛjeci nyam dadʼr ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, mʼow mʼusʼŋ jam; gbɛkↄ yɛ̀b mʼím mʼibrm ɛm e gbugŋ ecʼagŋ a abusu gbuŋ ke mʼów.» 62Kↄ in yɛji Jesu dadʼr ninɛ: «Ɛgŋ eke bʼagbr wus, ke bʼɛdŋ mɛny a, akplm Nyam e gbreŋgbi usu a eci.»
10Jesu am ɛrm jam ɛsɛl ɛjeci ekŋ nyahan lele lɛw yony ab
Matie 9.37-38; 10.7-16; Mark 6.8-11
1Eke na bʼɛc a, Ɛs Kↄtↄkↄ Jesu sↄsum jam ɛsɛl ɛjeci ekŋ nyahan lele lɛw yony ab 10.1 ekŋ nyahan lele lɛw yony ab:Luk eci silɛl esig oglog ɛm a ekŋ nyahan lele lɛw ab. ot. Lʼɛrm wɛl yony yony wɛl ikŋ anym im ɛb ɛb ɛm lele susu susu ekʼin obi yɛji li bʼow nʼim a. 2Ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Egb ub a ufu es nↄnↄ, kↄ juma kok ɛsɛl ɛnym. Ow sosiɛm, ìbrmn egb ↄgm ɛs a, ke lʼɛ́rm juma kok ɛsɛl nↄnↄ im in ecʼegb ub ab ɛm. 3Ìmn gↄŋ! Mʼam ɛrm ↄny ɛsɛ mɛcɛb ey af sibotimbo ecʼaraŋn. 4Kʼòcr os, ekpr, lele cↄkrukpↄ ab. Eke aamn a, kʼìrmnin lɛgŋ ejagb af kʼɛ̀sŋnin ɛgŋ. 5Gbugŋ nyam eke bʼow im okr a, ìkŋn anym dadr ɛsrɛ: “Ke Nyam ecʼɛrm es ɛy a ánŋ gbugŋ na ecʼagŋ ab ab!” 6Eke yogŋ ɛgŋ nyam anŋ ekʼerur Nyam ecʼɛrm es ɛy a, ke ↄny ecʼɛrm es ɛy a bʼow anŋ in ab. Eke ɛgŋ nɛnɛ anm a, ɛrm es ɛy a bʼow ɛwl anŋ ↄny ab. 7Ànŋn gbugŋ yogŋ ijr ob, ke ɛ́gŋn yecʼeke wɛl bʼow ↄŋ ↄny a, aŋke juma kok ɛs it eke kʼↄny in e labm sↄg. 10.7 Ɛ̀kn 1 Korɛnt 9.14; 1 Timote 5.18. Kʼɛ̀cr gbugŋ gbugŋ. 8Eke bʼɛyr ɛb nyam ɛm ɛtŋ -lʼeb ↄny a, ìjr ob yecʼeke -li bʼow -nʼↄŋ ↄny a. 9Èwlmn ↄ́lu ekʼanŋ ɛb ab ɛm a, ke dádr ɛb eyŋ a ɛsrɛ: “Nyam e gbreŋgbi usu a ow titm ↄny.” 10Kↄ eke bʼɛyr ɛb nyam ɛm ɛtŋ -lʼɛgŋm -lʼebm ↄny a, ɛ̀cr ɛb ab ɛm, ke dádr ɛsrɛ: 11“Sʼam cic ↄny ecʼɛb ab ɛm ecʼakr sɛc a sʼók ↄny es. 10.11 Ɛ̀kn Matie 10.14 ecʼakr otar a. Gbɛkↄ ùwr low na any: Nyam e gbreŋgbi usu a ow titm ↄny.” 12Mʼam dad ↄny: jɛj ok e lɛgŋ a, Sodↄm 10.12 Ɛ̀kn Nuŋ Ɔb 19.24-28; Jud 7. e low ŋuŋ a eke Nyam ki kok a bʼow ↄdŋ tɛl akm ɛb na ecʼa.»
Sɛb ekʼerurm eke kʼub Jesu nawrɛ
13«Korasin ecʼagŋ, gbre él ↄny eci! Bɛtsayida ecʼagŋ, 10.13 Korasin lele Bɛtsayida ab el ɛb yony ekʼanŋ Kapɛrnayum saw. Tir lele Sidↄn ab: ɛ̀kn Matie 11.21 ecʼakr otar a. gbre él ↄny eci! Aŋke sakrowa a eke wɛl kok ↄny ogŋ a, blel ow el Tir lele Sidↄn ab wɛl kok ana, ke blel -lʼɛw sↄrŋ e sos, -li kpakp milakŋ, -lʼok fandi10.13 fandi:ɛ̀kn Jeremi 6.26; Jonas 3.5-8. ɛrm ɛm itŋn eci ow yɛ́gm eke -lʼerur eke -li kʼitŋn ɛrm ɛm. 14Na sosiɛm jɛj ok e lɛgŋ a, Tir lele Sidↄn ab e low ŋuŋ eke Nyam ki kok a bʼow ↄdŋ akm ↄny ecʼa. 15Ɛtŋ ŋ Kapɛrnayum, am tutr eke any ij ɛm bʼow agb toŋ bake ím titm afr ee? Njaŋ, bʼow is es toŋ bake ígŋ ↄŋnes baŋn.»10.15 Ɛ̀kn Matie 11.23 ecʼakr otar a.
16Ɛtŋ ɛmɛny li dad jam ɛsɛl a ninɛ: «Ɛgŋ eke bʼiri ↄny e low a, iri ɛm e low. Ɛgŋ eke ebm ↄny a, ebm im; ɛtŋ ɛgŋ eke ebm im a, ebm ɛgŋ a ekʼɛrm im a.»
Jam ɛsɛl agŋ ekŋ nyahan lɛw yony a eke Jesu ɛrm a ɛwl ow
17Agŋ ekŋ nyahan lele lɛw yony ab ab eke wɛl ɛrm a ɛwl mɛny ow sos ɛm iŋn ɛm ɛtŋ am dad ɛsɛ: «Ɛgŋ gbɛl, eke sʼim a, abŋ eŋuŋ yɛji ɛlum ɛy ŋ e nin ɛm!» 18Jesu ↄdu eb dad ɛl ninɛ: «Mʼɛkn Satan ekʼanŋ afr ɛy wus ɛsɛ nyam eke bʼɛŋn af. 19Kin, mʼↄŋ ↄny abusu eke kʼaan es morŋn lele sibↄban ab af, ke ákmn ifnu ecʼabusu fɛŋ es; ɛtŋ ob kaka kʼow kokm ↄny. 20Ɛbɛn yɛji sos ɛm kʼíŋn ↄny eke abŋ eŋuŋ ɛlum ↄny a sosiɛm. Kↄ sos ɛm íŋn ↄny eke afr wɛl nↄn ↄny ecʼen a sosiɛm.» 10.20 Ɛ̀kn Es Ɛkn 20.11-15.
Jesu anŋ sos ɛm iŋn ɛm
21Wanci ab af cɛ, Abŋ Lala ↄŋ Jesu sos ɛm am iŋn toŋ batŋ li dad ninɛ: «Ɛm Ɛs, ŋ ekʼel afr lele wus ab ecʼƐs Kↄtↄkↄ a, mʼam ɛluʼŋ bia, ów a ekʼot lↄl es, ɛsɛwru lele nuŋ ɛm ↄny ɛsɛl ab ecʼany af, ke yɛgm etuey uw any a eci. Ɛɛ! Ɛm Ɛs, erur ekʼow kʼel ɛbɛn. 22Ɛm Ɛs ocr in sosi ɛlulʼm abu ɛm. Ɛgŋ kaka uwm Iy ab any eke ow elm Ɛs sↄny coco cɛ, ɛtŋ ɛgŋ kaka uwm Ɛs any eke ow elm Iy a sↄny coco cɛ lele agŋ eke Iy a erur eke kʼɛlu ↄkm yɛgmʼn ab ab.»
23Ca Jesu ɛwl sos mɛny ɛtŋ am dad in e jam ɛsɛl a sↄny cɛ ɛsɛ: «Na eke ɛkan a, ehe el ↄny ecʼŋ̂! 24Kↄ mʼam dad ↄny, godo godo e kokoba ↄb ɛsɛl nↄnↄ lele ɛ́b ebu nↄnↄ ab erur eke kʼɛkn low na ekʼam ɛkan a, kↄ -lʼɛknm, iri low na ekʼam irir a, kↄ -lʼirim.» 10.24 Ɛ̀kn 1 Piɛr 1.10-12.
Samari iy mamn
25Ca ol e low any uw ɛs nyam ↄdu odad eb ɛtŋ ibrm Jesu ɛbm ɛkn ɛm ninɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, kↄ ayaf mi ki kokr ke mʼɛ́ŋn sel ekʼↄnym uwr ee?» 26Jesu dadʼr ninɛ: «Kↄ bla lowi wɛl nↄn ol ab ɛm ee? Ɛtŋ eke bʼawl a, ayaf bʼirir ee?» 27Li dad ow ninɛ: «Bʼow erur Asŋ Kↄtↄkↄ ŋ e Nyam ŋ eci ɛrm fɛŋ ɛm, ŋ ecʼabŋ fɛŋ ɛm, ŋ e lɛc fɛŋ ɛm, lele ŋ e tutr pupukpaŋ ab; ke érur ɛgŋ kaka fɛŋ ɛsɛ ŋ obi af.»10.27 Ol Ɔkn 6.5; Ob Ap 19.18.28Ɛtŋ Jesu ɛgŋ ninɛ: «Ow anake dad a. Kòk ɛbɛn cɛ ke bʼow ɛŋn sel ekʼↄnym uwr.» 10.28 Bɛ̀bmn Ob Ap 18.5.
29Kↄ eke ol e low any uw ɛs a erur eke in e low kʼij low a, li dad Jesu ninɛ: «Kↄ bwo el ɛgŋ ɛjecʼab ee?» 30Jesu ↄdu eb dadʼr ninɛ: «Ɛgŋ nyam igb Jerusalɛm am us nuŋ es im Jeriko baŋn ɛtŋ lʼɛy elu abu ɛm. Wɛl ↄrʼr, ebʼr mob ɛtŋ wɛl digŋ ɛluʼl es im. Ɛtŋ nʼanŋ luw lele owr anŋ ab ecʼaraŋn. 31Egb waw ɛs nyam eb ejagb a aam. Eke li bʼuyum ow ab a, lʼaru lʼɛgb ow es nʼim. 32Leviɛl ɛm ecʼɛgŋ nyam ekʼeb ejagb a am ow a, ɛknʼn, ɛtŋ in yɛji lʼaru lʼɛgb ow es nʼim. 33Kↄ Samari iy nyam ekʼaam usu a, im ok yogŋ. Eke li bʼɛkn ow a, ow e low ↄnyʼn sↄrŋ. 34Lʼɛri nʼim li titm ow, lʼoc mar li yↄyↄg ow abi ab es, lʼok mun ɛm 10.34 Mar lele mun ab el sɛkp eke lɛgŋ ab ɛm a wɛl bʼoc okr ɛgŋ eke ob kok a sel es. Bɛ̀bmn Esayi 1.6. ɛtŋ nʼawŋ ow abi ab es. Lʼoc ow in e gbaŋkↄ ab af, lʼoc nʼim ow etu eb usu. 35Eke lɛgŋ ɛny a, lʼoc os yony 10.35 os yony:os ekʼɛbm sɛgŋ lɛw yony e sɛkp kok e labm sↄg. nʼↄŋ etu eb usu a ecʼes ɛw ɛs a, ɛtŋ li dad ow ninɛ: “Kòk ɛgŋ na sɛkp sɛnyn sɛnyn. Ekʼos a obn a, ɛm e mɛny ɛwl ow ɛm a, mʼow mi sↄgʼŋ fɛŋ.” » 36Ɛtŋ Jesu ibrmʼn ninɛ: «Kↄ agŋ nyahan amua ɛm a, bwo el ɛgŋ eke elu a ↄr eb mob a e lawl ee?» 37Ɛtŋ ol e low any uw ɛs a ninɛ: «Ɛgŋ a ekʼikŋʼn sↄrŋ a anake el lawl a.» Ɛtŋ Jesu dadʼr ninɛ: «Ìm ke ŋ yɛji kók ɛbɛn.»
Jesu im am ɛkn Mart lele Mari ab
38Eke Jesu lele in e jam ɛsɛl ab ab us ejagb aam a, -nʼim -lʼok baŋn nyam. Yogŋ yↄw nyam eke wɛl bʼɛsŋ Mart eb Jesu in e gbugŋ a. 39Nʼↄny lisijↄw nyam eke wɛl bʼɛsŋ Mari, 10.39 Mart lele Mari ab: ɛ̀kn Jan 11.1; 12.1-3. ke ow sig es Ɛs Kↄtↄkↄ e saw am iri ow ecʼodad a. 40Mart eke akŋ e juma kok afŋn es a ow ɛŋn Jesu ɛtŋ dad ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, kↄ ow ám kokmʼŋ low kaka sos ɛm eke ɛm lisijↄw ɛluʼm es ɛm sↄny mʼam kok akŋ e juma na ab ee? Dàdʼr ke lʼów lʼɛlum im abu.» 41Ɛs Kↄtↄkↄ dadʼr ninɛ: «Mart, Mart, am ebr ɛrmij lul es ów nↄnↄ eci, 42kↄ low nyam sↄny coco cɛ akpl: Mari sↄsum yecʼa eke akpl a oc, ɛtŋ ɛgŋ kʼↄtum ebmʼn abu ɛm.»
11Jesu am yɛgm jam ɛsɛl a Nyam ŋↄŋn
1Lɛgŋ nyam Jesu im usu nyam am ŋↄŋn Nyam. Eke ni ŋↄŋn Nyam bake ow uwr a, in e jam ɛsɛl ab ɛm ecʼɛgŋ nyam ibrmʼn ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, yɛ̀gm ɛy elel eke si ki ŋↄŋan Nyam, ɛsɛ elel eke Jan mij ok nuŋ ɛs yɛgmn in e jam ɛsɛl ab af.» 2Jesu dad ɛl ninɛ: «Eke bʼow ŋↄŋan Nyam a, ke dàdr ɛsrɛ:
Ɛs, ke ŋ e nin lala a ↄ́ny ɛlum,
ke ŋ ecʼes ɛw a ów.
3Ɔ̀ŋ ɛy lɛgŋ lɛgŋ ecʼob ij ekʼit a.
4Àp ɛy e sikpl, eke ɛy yɛji si bʼap agŋ eke bi kok ɛy low ŋuŋ a.
Kì yɛb ɛy si kʼɛ̀y ɛbm owi ɛm.»
5Ɛmɛny Jesu dad ɛl ninɛ: «Sʼóc low nyam sʼɛbmn: ↄny ɛm ecʼɛgŋ nyam im njijm ɛm ɛŋn lawl nyam ɛtŋ am ibrmʼn ɛsɛ: “Ɛm lawl, àbmnʼm futufutu nyahan. 6Ɛm lawl nyam ekʼɛc aam usu a ow ɛm ogŋ a, ɛtŋ mʼↄnym ob kaka eke mi kʼↄŋʼn lʼij.” 7Ɛtŋ lawl a ekʼanŋ akŋ a dadʼr ninɛ: “Kʼìjrʼm gbre! Mʼabl êl ŋ̂. Ɛm lele ɛm ecʼey ab sʼɛru es ŋ̂. Mi kʼↄtum mʼigbm mʼↄↄmʼŋ futufutu!” 8Eke ow el lawl yɛji, li kʼow lʼigbm nʼↄↄm ow futufutu a eke ow ibrm a. Kↄ eke nʼam at lʼibrm ow a, li bʼow lʼigb nʼↄŋ ow ob fɛŋ a eke ow am ibrmʼn a, ɛ́s eke kʼↄnymʼn a sosiɛm. 11.8 Kↄ eke nʼam at lʼibrm... a sosiɛm:odad na Grɛk ɛm, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm dad ɛsɛ Kↄ li bʼow lʼigb nʼↄŋ ow ob fɛŋ eke ow am ibrmʼn a, aŋke ow am at lʼibrmʼn.
9Eke ow el ɛbɛn a, mʼam dad ↄny: ìbrmn ob eke erurir a, Nyam bʼow ↄŋ ↄny. Ɔ̀ↄl es, ɛtŋ Nyam bʼow ↄŋ ↄny ɛŋnʼn. Ìcmn lisany abu, ɛtŋ Nyam bʼow fig ↄny. 10Kↄ ɛgŋ fɛŋ eke bʼibrm ob eke lʼerur a, Nyam bʼↄŋʼn; ɛgŋ fɛŋ eke bʼↄl ob eke lʼerur a es a, Nyam bʼↄŋ nʼɛŋn; ɛtŋ Nyam bi fig ɛgŋ fɛŋ eke bʼicmʼn lisany abu a. 11Ɔny ɛm aŋa, bwo ecʼɛgŋ el iy ɛs eke jim bʼibrmʼn futufutu, ke lʼóc lebn nʼↄŋ ow ee? 11.11 Luk eci silɛl esig oglog ɛm a, wɛl ɛ́ŋnm: ke jim bʼibrmʼn futufutu, ke lʼóc lebn nʼↄŋ ow ee? Ɛ̀kn Matie 7.9. Oglog jim bʼibrmʼn ↄcn, ke lʼóc lorŋn nʼↄŋ ow ee? 12Ɛmɛny ow bʼibrmʼn ŋgↄs mbue, ke lʼóc bↄban nʼↄŋ ow ee? 13Ɔny nana ekʼeel agŋ eŋuŋ a bʼuwr ob amamn any ↄŋn ↄny ecʼey; ayaf Nyam ekʼanŋ afr a kʼow kokm ow afŋm es ee? Agŋ eke am ibrmʼn Abŋ Lala a, li bʼow nʼↄŋ wɛl.»
Jesu in ↄny agn ecʼabŋ
14Lɛgŋ nyam, Jesu am ogŋ abŋ ŋuŋ ekʼanŋ igŋ nyam ɛm, ke ow ↄŋʼn lʼel ɛbrm. Eke abŋ ŋuŋ a ɛy ↄkm a, ɛbrm a am dad odad ɛtŋ agŋ a low am iti any. 15Kↄ agŋ oglog am dad ɛsɛ: «Bɛlsebul ekʼel abŋ eŋuŋ ecʼes ɛw ɛs a anake bʼↄŋʼn abusu lʼogŋ abŋ eŋuŋ amua a!»
16Agŋ oglog erur eke kʼɛbmʼn odad ebl ɛm. -Nʼam ibrm eke ow ki kok mɛny ɛwr yɛgm eke ow ecʼabusu bʼanŋ Nyam ogŋ ow. 17Kↄ Jesu uw ɛl ecʼów tutr ab any, ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Es ɛw fɛŋ eke in ecʼagŋ a ubr ɛm a bʼuŋ; ɛbɛn nɛnyɛmbri nyam akŋ ekʼubr ɛm a yɛji bʼuŋ. 18Eke Satan ubr ɛm sakp yony, ke in ecʼes ɛw a ↄtu eke kʼanŋ ee? Ɔny bi dadr eke Bɛlsebul ecʼabusu ɛm mʼam ogŋ abŋ eŋuŋ. 19Eke ow el ɛbɛn, ke ↄny agŋiyɛl ecʼa eke bʼogŋ a, kↄ bwo bʼↄŋ ɛl abusu ee? Ɛl obi -nʼam yɛgm eke ↄnymn low ij! 20Tasi ɛm a, Nyam ecʼabusu ɛm anake mʼam ogŋ abŋ eŋuŋ a; ow am yɛgm eke Nyam ecʼes ɛw a ow ↄny ecʼaraŋn ŋ̂. 11.20 Jesu fifn Satan ecʼes ɛw ab es. Ɛ̀kn Luk 10.18.
21Eke lɛc ɛs nyam ok ar mob sos am ↄsu in e gbugŋ a, in ecʼob ↄny fɛŋ bʼanŋ tiŋ. 22Kↄ eke lɛc ɛs ɛjeci nyam ow ɛŋnʼn ɛtŋ akmʼn es a, ow bʼebʼr ar mob a eke nʼam ↄmn a, ke ow eci mob eke lʼeb a, li cɛ́c nʼↄŋ agŋ. 23Ɛgŋ ekʼanm ɛm ab a, el ɛm ecʼifnu; ɛtŋ ɛgŋ eke ɛ́luam im abu sʼasm Nyam ecʼey luku a, am ↄmun ɛl es.»
Abŋ ŋuŋ ekʼɛy ↄkm ɛgŋ ɛm a ↄtu ekʼɛwl ow
24Ɛmɛny Jesu dad ninɛ: «Ekʼabŋ ŋuŋ nyam anŋ ɛgŋ ɛm ɛy ↄkm a, li bʼanŋ usu wɛwɛ nʼam rereb usu a, nʼám ↄl usu eke li kʼir. Eke sica nʼɛ́ŋnm a, ke nʼám dad in ɛm lʼɛsɛ: “Mi bʼow mʼɛwl mʼim mʼɛy ɛm ecʼakŋ a eke mʼanŋ mʼɛy ↄkm a.” 25Eke li bʼɛwl mɛny lʼow a, li bʼɛkn eke wɛl apl akŋ ab es ayl, wɛl nyinyimn ow akpl. 26Sica li bʼɛwl nʼim lʼɛsŋ lawlɛl abŋ eŋuŋ lↄbŋ ekʼuŋ akmʼn, -li bʼokr af -lʼir yogŋ. Ow e jam a, abŋ amua bʼijr ɛgŋ na gbre akm krɛkrɛ ecʼa.»
Ehe tasi
27Eke Jesu dad odad na ɛbɛn ok es a, yↄw nyam anŋ bieku ab ɛm ↄdu odad eb dad ninɛ: «Ehe el yↄw na eke ewʼŋ ke ↄŋʼŋ mɛny a eci!» 28Ɛtŋ Jesu dad ninɛ: «Nawrɛ, kↄ ehe tasi el agŋ a ekʼam iri Nyam ecʼodad ke am ɛlum a eci!»
Farisiɛl am ibrm eke Jesu ki kok mɛny ɛwr nyam
29Eke agŋ a am ow Jesu ogŋ egbekl ɛm a, li dad wɛl ninɛ: «Yɛfɛnyna ecʼagŋ eŋuŋ amua am ibrm mɛny ɛwr, kↄ wɛl kʼow kokm mɛny ɛwr kaka ↄↄm ɛl, eke ow elm Jonas ecʼa cɛ. 30Tasi ɛm a, ɛsɛ elel eke Jonas el Ninif baŋn eyŋ e mɛny ɛwr ab af a, 11.30 Ɛ̀kn Jonas 3.3-5. ɛbɛn cɛ ɛgŋ ecʼIy yɛji bʼow el yɛfɛnyna ecʼagŋ a e mɛny ɛwr. 31Jɛj ok e lɛgŋ a, Seba ecʼes ɛw lis a bʼow igb inym es yɛfɛnyna ecʼagŋ a ecʼany af, ɛtŋ bʼow ↄb ɛl low, aŋke nʼanŋ usu kpekpe lʼow yecʼɛtŋ ke lʼíri Salomↄ e sɛwr e sodad a. 11.31 Ɛ̀kn 1 Ɛ́b Ebu 10.1-10. Ɛtŋ kin, ɛgŋ anŋ ekʼagb akm Salomↄ! 32Jɛj ok e lɛgŋ a, Ninif baŋn eyŋ bʼow igb yɛfɛnyna ecʼagŋ a ecʼany af ɛtŋ bʼow ↄb ɛl low, aŋke eke -lʼirir Jonas eci Nyam odad a, -lʼitŋn ɛrm ɛm. Ɛtŋ kin, ɛgŋ anŋ ekʼagb akm Jonas!»
Kɛniɛ e nyandrɛ
33«Ɛgŋ ígŋm kɛniɛ itam es ob ew, kↄ wɛl bʼigŋ kɛniɛ a, ob gege af wɛl bʼitm es yecʼɛtŋ ke agŋ eke bʼok akŋ a ɛ́kn usuayl. 34Ŋ ecʼanyamn a el ŋ e sos megl a e kɛniɛ: ekʼanyamn akplʼŋ a, ŋ e sos megl a fɛŋ anŋ usuayl ɛm; kↄ ekʼanyamn akplmʼŋ a, ke ŋ e sos megl a yɛji anŋ ncebn ɛm ŋ̂. 35Na sosiɛm a, ɛ̀w ɛrm ke usuayl ekʼanŋʼŋ ɛm a kʼélm ncebn. 36Eke ŋ e sos megl ikpr kaka anm ncebn ɛm, ɛtŋ fɛŋ anŋ usuayl ɛm a, sos a nimum bʼow anŋ usuayl ɛm, ɛsɛ elel eke kɛniɛ bi jɛjn in ecʼusuayl mamn okʼŋ af ab af.»
Jesu am cicr Farisiɛl lele ol e low yɛgm ɛsɛl ab
37Eke Jesu dad odad bake ow uwr a, Farisi nyam ɛsŋʼn ob ij. Jesu ɛgŋ ɛtŋ im ɛy akŋ a sig es ob ij usu a in ab. 38Gbuŋ ke -lʼij ob a, Jesu yↄgm sabu ɛsɛ elel eke ɛl ecʼol a dad ab af; low na iti Farisi a any. 39Kↄ Ɛs Kↄtↄkↄ uw in ecʼów tutr ab any ɛtŋ dadʼr ninɛ: «Kin elel eke ↄny Farisiɛl anŋnin: ↄny, bʼɛtŋn mij kpↄk lele nagbeŋ ab eci jam jam ab es; kↄ ↄny e lokm a, ów eŋuŋ bʼiy ɛm: bʼerurir ob ↄny toŋ él ↄny mil, ɛtŋ bi kokr lokm suŋ owi. 40Anyamb agŋ! Kↄ ow elm Nyam a eke kok sos af a kokm lokm a yɛjʼee? 41Gbuŋ ke ↄny e low a áyl akpl tasi a, ↄŋn ↄgbↄru ↄny e magbeŋ ɛm ecʼob a lele kpↄk ɛm ecʼab ab.
42Farisiɛl, gbre él ↄny eci! Aŋke bʼↄŋn Nyam ↄny ecʼob fɛŋ eke bʼewal a eci sakp lɛw ɛm toŋ alaf mob yɛji, 11.42 Ɛ̀kn Matie 23.23 ecʼakr otar a. gbɛkↄ ɛ́wmn Nyam ecʼerur a eke kʼↄnyn a lele low nɛnyɛmbri nyam e kok ab e low any. Ke tasi ɛm a, low na anake wɛl ki kok a, ke ow e likpr a yɛji wɛl kʼigŋm ɛlum es.
43Farisiɛl, gbre él ↄny eci! Aŋke bʼerurir Nyam nuŋ igŋ susu e mɛkpn anym e sisigr, ɛtŋ dedeku ɛm bʼerurir eke wɛl kʼɛsŋn ↄny ɛlum ɛm.
44Gbre él ↄny eci! Aŋke anŋn ɛsɛ uwↄmu eke wɛl ɛwrm mɛny, ke any uwm ɛm, wɛl bʼuyu af af!» 11.44 Ɛ̀kn Matie 23.27 ecʼakr otar a.
45Ol e low any uw ɛsɛl ɛm ecʼɛgŋ nyam dadʼr ninɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, eke am dad ɛbɛn, ke ɛy anake am wɛwr ɛy a!» 46Jesu ↄdu eb dadʼr ninɛ: «Ol e low any uw ɛsɛl, ↄny yɛji gbre él ↄny eci! Aŋke bʼuyulil agŋ ɛrɛkp legleg ɛtŋ érurmn eke kʼɛlumn ɛl abu -lʼuyu ɛrɛkp a.
47Gbre él ↄny eci! Aŋke bi kokr suwↄmu amamn ↄŋʼn Nyam e kokoba ↄb ɛsɛl ekʼↄny ɛsɛl ibi a! 48Na bi yɛgm eke ↄny ɛsɛl ecʼów eke kok a ↄny yɛji erurir, aŋke -lʼibi kokoba ↄb ɛsɛl, ɛtŋ ↄny yɛji bi kokr ɛl eci suwↄmu! 49Na sosiɛm Nyam, in e sɛwr ab ɛm dad ninɛ: “Mʼow mʼawŋ ɛl kokoba ↄb ɛsɛl lele ɛrm ɛsɛl ab; -li bʼow -lʼibi wɛl ɛm ecʼagŋ bɛb, ɛtŋ -li bʼow -lʼijr bɛb gbre.” 50Na sosiɛm, Nyam bʼow kok yɛfɛnyna ecʼagŋ a low ŋuŋ, kokoba ↄb ɛsɛl eke ɛl lagŋɛl ibi wus na eci kok ɛm ɛtŋ sosiɛm. 51Ow ↄb nuŋ Abɛl ecʼibi ɛm toŋ im igŋ Zakari eke wɛl ibi egb waw usu a lele usu lala ab ab ecʼaraŋn a. 11.51 Ɛ̀kn Matie 23.35 ecʼakr otar a. Ɛɛ, low nawrɛ mʼam dad ↄny: Nyam bʼow kok yɛfɛnyna ecʼagŋ a low ŋuŋ, agŋ na fɛŋ eke wɛl ibi a sosiɛm.
52Ol e low any uw ɛsɛl, gbre él ↄny eci! Aŋke ocr low any uw e safuɛ a eke bʼↄŋ ɛgŋ abusu uw low any a; ↄny obi a yɛji ókmn ɛm, ɛtŋ bʼɛdŋnin agŋ eke am erur eke kʼok ɛm a yɛji.»
53Eke Jesu ŋgboŋ yogŋ a, ol e low yɛgm ɛsɛl lele Farisiɛl ab ɛrm ebl ligbɛl ɛtŋ -nʼam bibrm ow ów nↄnↄ. 54-Nʼam uk ow meb eke -li kʼↄny ow eke batŋ yadŋ ɛm ecʼodad ka anŋʼn nɛnym ɛy ↄkm.
12Kʼèel ɛnyɛmbri yony yony ɛsɛl
1Lɛgŋ ab ɛm a, agŋ fandi fandi as luku toŋ batŋ am yuyurir af. Ɛtŋ Jesu ikŋ anym am dad in e jam ɛsɛl a odad ɛsɛ: «Mʼam dad ↄny, ↄsur sos Farisiɛl e lijru a ekʼel ɛnyɛmbri yony yony owi a e lís. 2Low fɛŋ eke lↄl es a bʼow ɛy ↄkm, ɛtŋ low fɛŋ ekʼel asre ɛm ecʼa, wɛl bʼow uw any. 3Low fɛŋ eke bʼow dadr saw ɛm a, wɛl bʼow dad ok ↄkm agŋ a fɛŋ ecʼany af; ɛtŋ yecʼeke bʼow abal êl anŋn akŋ dadr ów sɛsl ɛm, okr ↄny lawlɛl ↄru ɛm a, wɛl bʼow oc uyu luw af ɛlul lebl agŋ iri.» 12.3 Ɛ̀kn Matie 10.27 ecʼakr otar a.
Ɛgŋ ekʼit eke wɛl kʼuru
4«Ɛm lawlɛl, mʼam dad ↄny, kʼùrur agŋ a eke bʼibi sos megl, ke ow e jam a kʼↄtum kokm low kaka fɛŋ ij a. 5Mʼam ow mi yɛgm ↄny ɛgŋ eke kʼurur a: ùrur Nyam eke luw e jam a, ↄny abusu ekʼoc ↄwl ↄny gbre ij usu a. Ɛɛ, mʼam dad ↄny, in anake ↄtur eke kʼurur ir a!
6Kↄ wɛl ↄ́lm yay yen íjm lɛl yony ee? Ɛbɛn yɛji Nyam íjlm ɛl ɛm e nyam es. 7Ɛtŋ ɛmɛny ↄny ecʼa, ↄny e sin nuŋ bↄbↄ yɛji Nyam awl uw any. Kʼùrur erŋn: ↄny, iil an akmn siyay!»
Jesu Krist ecʼɛgbr lele ɛgŋ eb ab
Matie 10.19-20; 10.32-33; 12.32
8«Mʼam dad ↄny, ekʼɛgŋ nyam bi dad dedeku ecʼany af eke in el ɛm eci, afr, ɛgŋ ecʼIy yɛji bʼow dad Nyam ecʼɛrm ɛsɛl ecʼany af ɛsɛ: “Lʼel ɛm eci.” 9Kↄ ekʼɛgŋ nyam bi dad dedeku ecʼany af ekʼin uwm im any, ɛbɛn afr, ɛgŋ ecʼIy yɛji bʼow dad Nyam ecʼɛrm ɛsɛl ecʼany af ɛsɛ: “Mʼuwmʼn any.” 10Ɛgŋ fɛŋ eke bi dad odad ŋuŋ ok ɛgŋ ecʼIy af a, Nyam bʼow oc apʼr; kↄ ɛgŋ yecʼeke dad odad ŋuŋ ok Abŋ Lala af a, Nyam kʼow ocm apmʼn.
11Eke wɛl bʼot im ↄny jɛj ok ɛm Nyam nuŋ igŋ susu, ow kʼↄdm es ɛw ɛsɛl ecʼany af, ke ɛrmij kʼók ↄny low yecʼeke ki dadr ɛdŋnin ↄny sosi abu any a eci, 12aŋke wanci ab af cɛ Abŋ Lala bʼow yɛgm ↄny low yecʼeke ki dadr a.»
Gbreŋgbi nyamb ɛgŋ ecʼodad nyandrɛ ɛm
13Bieku ab ɛm, ɛgŋ nyam dad Jesu ninɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, dàd ɛm lisijim cɛc in lel ɛm ab ecʼob ↄny a eke ɛy ɛs ɛw ɛy es a.» 14Ɛtŋ Jesu dadʼr ninɛ: «Ɛm lawl, wɛl ɛwm im eke mi ki jɛj ↄny ecʼów mʼók, ke mi cɛ́c ↄny yony a ecʼob ↄny a mʼↄŋ ↄny.» 15Ɛmɛny li dad wɛl fɛŋ ninɛ: «Ɛ̀wr ɛrm, ke ↄ́sur sos ob ↄny ecʼerur fɛŋ e lís. Kↄ ɛgŋ ecʼowr anŋ tasi a anm in ecʼob ↄny ab ɛm eke lʼel gbreŋgbi yɛji.»
16Na sosiɛm li dad wɛl nyandrɛ ɛm ecʼodad na ninɛ: «Gbreŋgbi nyam ↄny wus eke egb ↄsu af nↄnↄ. 17Ɛtŋ in ɛm nʼam tutr ów li dad lʼɛsɛ: “Kↄ ayaf mi ki kokr ee? Mʼↄnym usu eke mi kʼub ɛm ecʼegb na fɛŋ mʼok.” 18Tutr nyam owʼr ɛrm ɛm ɛtŋ li dad ninɛ: “Kin ow eke mi ki kok: mi bʼow mʼufŋ ɛm ecʼegbel amua fɛŋ es, ke mʼus mel ɛgbɛl ɛjeci, ke mʼás ɛm ecʼegb a fɛŋ lele ob ↄny a fɛŋ ab luku ɛm yogŋ. 19Ke mi dádr ɛm sosi mʼɛsɛ: Mʼↄny nuŋ mamn gbɛ! Mʼↄny ob nↄnↄ mʼɛw es akpo nↄnↄ eci. Ow it cɛ ke mi síg es mʼam ij, ke mʼám ɛgŋ, ke mʼám kok sos ɛm iŋn!” 20Kↄ Nyam dadʼr ninɛ: “Nyamb ɛgŋ! Ncok a cɛ ŋ ecʼowr anŋ a bʼow uwr. Ɛtŋ sica ob na fɛŋ eke ot ok es a, bwo ecʼɛgŋ eci ow bʼow el ab ee?” » 21Ɛmɛny Jesu dad ninɛ: «Ɛbɛn nɛnyɛmbri nyam ow bʼow el ɛgŋ eke bʼas ob ↄny luku in obi eci, ke ↄ́lm Nyam ogŋ ecʼob ↄny es a.» 12.21 Ɛ̀kn Matie 6.20; Luk 12.33; 16.19; 18.22.
Ɔ́ny ↄmn Nyam ɛm
22Ɛmɛny li dad in e jam ɛsɛl a ninɛ: «Na sosiɛm a, mʼam dad ↄny: kʼèbar ob eke kʼijr ɛsŋn sel oglog ob sos ɛw e low ɛrmij, 23aŋke owr anŋ akpl akm ob ij, ɛtŋ sos megl akpl akm ob sos ɛw. 24Ɛkan ebl kpↄm yɛji: -lʼewlmn egb, -lʼubmn egb. -Nʼↄnymn oj, -nʼↄnymn egbel -lʼokmn egb ɛm, gbɛkↄ Nyam bi gbagbl ɛl. Ɔny iil an nↄnↄ akmn ↄr amua! 25Ɔny ɛm, bwo ecʼɛgŋ ↄtu eke in ecʼɛrmij ebr ɛm kʼobn in ecʼowr anŋ e sɛgŋ a tɛl ee? 12.25 kʼobn in ecʼowr anŋ e sɛgŋ a tɛl:odad na Grɛk ɛm, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm kʼigbl sos ogŋ agb tɛl in obi ee?26Eke low tɛɛli ɛm ↄtumn eke ki kokr low kaka, ke bla ɛtŋ bʼebar low ɛjeci ekʼanŋ a ecʼɛrmij ee? 27Lɛ̀ɛr ↄgm e suw ↄdↄdↄ ecʼelel eke bʼɛlil: -li kokmn juma, -lʼolmn gbad. Gbɛkↄ mʼam dad ↄny eke Salomↄ ekʼↄny ob nↄnↄ a yɛji, 12.27 Ɛ̀kn 1 Ɛ́b Ebu 10. ↄnym ob sos ɛw ekʼakpl akm suw ↄdↄdↄ amua ɛm e nyam. 28Nyam bʼɛw ↄgm e suw ekʼanŋ yɛfɛnyna, ke efi wɛl bʼow oc ↄwl alm a ob sos. Sakp abi ↄny yɛji li kʼow lʼɛwm ↄny ob sos ɛbɛn ee? Ɔmn ufum ↄny es gbɛ! 29Kì lulil es kʼↄↄl ob yecʼeke kʼijr ke ɛ́gŋn a es. 30Tasi ɛm a, wus na eci Nyam any uwm ɛsɛl anake sakp sakp fɛŋ bʼↄl ów amua es a. Ɔny ecʼa, ↄny Ɛs uw any eke ↄnyn ow ecʼes abur. 31Nyam e gbreŋgbi usu a e low ókr ↄny ɛrmij, ke ow e likpr a fɛŋ Nyam bʼow igŋ af ↄŋ ↄny.»
Afr ecʼob ↄny
32«Ɔny agŋ lukuli na ekʼam usrʼm jam a, kʼùrur erŋn, aŋke ↄny Ɛs erur eke kʼↄŋ ↄny in ecʼes ɛw ab ɛm ecʼↄwrↄ. 33Ɔ̀ↄl ↄny ecʼob ↄny a ijr, òcr ow ecʼos ekʼɛŋan a apr ↄgbↄru. Ɔ̀ↄl ob eke ugŋm es a es. Àsr ↄny ecʼob ↄny a luku afr, yogŋ ow kʼↄtum iram, elu yɛji kʼↄtum itŋnm abu, ɛtŋ sisŋ yɛji kʼↄtum ŋuŋnm. 34Tasi ɛm a, yogŋ eke ↄny ecʼob ↄny bʼanŋ a, yogŋ cɛ ↄny ecʼɛrm a yɛji bʼanŋ.»
Ànŋn sos bɛbm ɛm
35«Ɛ̀wr ob sos, gìgŋn al ám iri, ke ínymn es juma kok eci. 36Ànŋn ɛsɛ juma kok ɛsɛl ekʼam eku ɛl ecʼakŋ ɛs eke bʼow anŋ mɛbi ecʼɛs gbɛgbl ɛm ow af, yecʼɛtŋ ke li bʼow eke li bʼicm lisany abu a, ke -li fig ow. 37Ehe él juma kok ɛsɛl amua eke gbugŋ ɛs a bʼow ɛŋan any owr a eci! Low nawrɛ mʼam dad ↄny: li bʼow lʼɛw ob sos, nʼↄ́ŋ wɛl ok es, ke nʼↄ́ŋ wɛl ob ij. 38Eke lʼow lɛgŋ usu ɛm, oglog ow afŋ es yɛji, ɛtŋ nʼɛŋan wɛl any owr, ke ehe el ɛl eci!
39Ìrir low na ow ók ↄny es sos ɛm sɛnyn sɛnyn: blel akŋ ɛs bʼuw wanci eke ulu kʼow ab any ana, ke blel li kí yɛbm ow ɛpirm ɛymʼn akŋ. 40Ɔny yɛji bɛ̀bmn sos aŋke ɛgŋ ecʼIy bʼow ow wanci af eke kʼow ↄmnmn a.»
Juma kok ɛs mamn lele juma kok ɛs ŋuŋ ab
41Na sosiɛm Piɛr ibrmʼn ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, kↄ ɛy sↄny cɛ ecʼodad am dad nyandrɛ ɛm, kↄ agŋ a fɛŋ ecʼee?» 42Ɛtŋ Ɛs Kↄtↄkↄ dad ninɛ: «Bwo ecʼɛgŋ el juma kok ɛs mamn, nuŋ ɛm ↄny ɛs ee? Lʼel ɛgŋ eke in ecʼes ɛw ɛs a ↄŋ abusu eke kʼɛkn juma kok ɛsɛl ɛjecʼa e lís e low, ke nʼↄ́ŋ wɛl ob ij wanci a ekʼow bʼit a. 43Ehe él juma kok ɛs ikŋ na eci, eke in eci es ɛw ɛs a eci mɛny ɛwl ow ɛm, bʼow ɛŋan am kok juma a! 44Low nawrɛ mʼam dad ↄny: es ɛw ɛs a bʼow afl in ecʼob ↄny a fɛŋ es ɛlul il abu ɛm. 45Gbɛkↄ eke sica juma kok ɛs ikŋ na bi dadr in sosi eke in ecʼes ɛw ɛs a in kʼow in owm caca, ɛtŋ li bʼow lʼↄb nuŋ nʼam ↄr juma kok ɛsɛl ɛjecʼa, egŋ lel ↄyↄw ab, nʼám ij ob ke nʼám ɛgŋ mar ow ám ↄnyʼn, 46es ɛw ɛs a bʼow ɛwl ow lɛgŋ eke li kʼow nʼↄmnm, wanci af eke li kʼow lʼuwm any. Li bʼow lʼogŋ juma kok ɛs a, 12.46 li bʼow lʼogŋ juma kok ɛs:odad na Grɛk ɛm, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm dad ɛsɛ li bʼow li kok juma kok ɛs a low ŋuŋ afŋn es. ke nʼↄ́ŋ ow Nyam any uwm ɛsɛl eci gbre ij a. 47Juma kok ɛs yecʼekʼuw low yecʼeke in e es ɛw ɛs a bʼerur any ke am kokm a, wɛl bʼow ↄrʼr ŋgbre ɛm sakp nↄnↄ. 48Gbɛkↄ juma kok ɛs yecʼekʼuwm low yecʼeke in e es ɛw ɛs erur ab any ke kok low ekʼit eke wɛl kʼↄrʼr a, wɛl bʼow ↄrʼr ŋgbre abi ka ɛm cɛ. Ɛgŋ a eke wɛl ↄŋ nↄnↄ a, wɛl bʼow ibrmʼn nↄnↄ; ɛgŋ yecʼeke wɛl abul nↄnↄ a, wɛl bʼow ibrmʼn ow ok af.»
Jesu sosiɛm ecʼɛm bubr owi
49«Mʼism Nyam e jɛj ok ecʼal ab wus na, 12.49 Bɛ̀bmn Esayi 66.15-16. ɛtŋ mʼam erur eke jɛj ok a kʼel caca. 50Mʼow mʼɛy gbre ij ligbɛl ɛm ekʼel mij ok nuŋ mum nyam, ɛtŋ ow am ijrʼm gbre ɛrm ɛm toŋ lɛgŋ a eke low na bʼow iy nɛny a. 51Kↄ am tutar ekʼɛrm es ɛy mʼis wus ee? Njaŋ, mʼam dad ↄny eke na ɛm bubr! 52Sica jam aŋa, bosu nyam ɛm ecʼagŋ yen ekʼanŋ a bʼow ubr ɛm: nyahan bʼow inym es, ɛtŋ yony yɛji bʼow inym es ke -nʼam ifanin. 53Iy ɛs bʼow ifn jim ɛtŋ jim yɛji bʼow ifnʼn. Iy lis bʼow ifn jↄw ɛtŋ jↄw yɛji bʼow ifnʼn. Jim ɛy bʼow ifn ɛc lis ɛtŋ ɛc lis yɛji bʼow ifnʼn.»
Sɛgŋ ecʼany uw e nyandrɛ
54Sica Jesu dad bieku a yɛji ninɛ: «Eke bʼɛkan afr ibr es ligbn es ɛru usu a, kpɛkŋ bi dadr eke Nyam bʼow an, ɛtŋ ow bʼel ɛbɛn. 55Ɛtŋ eke bʼɛkan eke lɛf gbagba igb ɛb esr a, bi dadr eke elubu bʼow ow, ɛtŋ ow bʼel ɛbɛn. 56Ɛnyɛmbri yony yony ɛsɛl! Eke bi lɛɛr afr lele wus ab a, bʼuwr lɛgŋ ecʼelel eke ow bʼow anŋn ab any: bla ɛtŋ úwmn lɛgŋ na ekʼanŋ ↄny any af a e nyandrɛ ab any ee?»
Ifnu ab ecʼɛm okr owi
57«Kↄ bla ɛtŋ ↄny obi ɛm am jɛjmn okmn kokmn yecʼeke akpl ab ee? 58Eke batŋ ɛgŋ ↄŋʼŋ dedeku ɛtŋ aamn jɛj ok usu ↄny yony mum a, ke ejagb ekʼaamn a, dàdr low a okar ɛm yecʼɛtŋ ke li kʼócm nʼiimʼŋ jɛj ok ɛs ogŋ; ke jɛj ok ɛs yɛji kʼócm ɛlumʼŋ usu ↄsu ɛsɛl abu ɛm ɛlumʼŋ sobel ɛm. 59Mʼam dadʼŋ eke kʼow ɛym ↄkm yogŋ eke sↄgm ŋ e labm a fɛŋ ekʼↄny a uwarm.»
13Ɛrm ɛm itŋn owi
1Lɛgŋ ab ɛm, agŋ bɛb ow am dad Jesu: «Es ɛw ɛs Pilat ↄŋ wɛl ibi Galile ecʼagŋ ekʼim am kok egb waw ↄŋ Nyam a.» 2Jesu dad ɛl ninɛ: «Kↄ am tutar eke Galile ecʼagŋ amua eke wɛl ibi a, -lʼel sikpl ɛsɛl ɛgbɛl -lʼakm Galile ecʼagŋ a fɛŋ ee? 3Njaŋ! Mʼam dad ↄny; eke itŋnmn ɛrm ɛm, ↄny fɛŋ bʼow uwr ɛsɛ ɛl af. 4Ɛtŋ kↄ agŋ lɛw niwn a eke Silowe 13.4 SiloweJerusalɛm ecʼɛbɛrŋ nyam e nin. yogŋ, êl gege a bubm ok af ibi a, kↄ ɛl -lʼel agŋ eŋuŋ -lʼakm Jerusalɛm ecʼɛb eyŋ a fɛŋ ee? 5Njaŋ! Mʼam dad ↄny: eke itŋnmn ɛrm ɛm, ↄny yɛji bʼow uwr ɛsɛ ɛl af.»
Babm e likŋ a eke ↄsum ey
6Ɛtŋ Jesu dad ɛl odad nyandrɛ ɛm ninɛ: «Igŋ nyam ewl babm e likŋ in ecʼegb ↄgm a. Li bʼow ↄgm a eke li kʼↄw babm a, nʼɛŋnm. 7Ɛtŋ li dad juma kok ɛs a ninɛ: “Ɛ̀kn: akpo nyahan ɛtŋ eke mi bʼow e mi kʼↄw babm na, kↄ mʼɛ́ŋnm. Ùbrʼr es! Kↄ bla ɛtŋ li kʼeb wus nʼↄnym ab ↄfr ↄfr nɛnɛ!” 8Kↄ juma ɛs a ninɛ: “Ɛgŋ gbɛl, yɛ̀bʼr nʼánŋ lakpo na yɛji; mʼow mʼagbr wus mi dídʼr, mʼókʼr suw egŋun. 9Ow kʼↄdm lakpo ekʼam ow a, li bʼow lʼↄsu ey. Ekʼow elm ɛbɛn a, ke ↄ́ŋ wɛl ubrʼr es.” »
Jesu ewlm ↄl lis nyam nɛnɛgŋ e lɛgŋ
10Nɛnɛgŋ nyam, Jesu am yɛgm agŋ low Jwifɛl e Nyam nuŋ igŋ usu. 11Yogŋ a ↄl lis nyam anŋ. Ow ij akpo lɛw niwn, eke abŋ ŋuŋ nyam ↄny ibnʼn es ɛtŋ lʼↄ́tum eke li kʼinym es. 12Eke Jesu bʼɛknʼn a, lʼɛsŋ ow ɛtŋ li dad ow ninɛ: «Wɛl eb ɛluʼŋ es ŋ ecʼↄl na ɛm ŋ̂!» 13Jesu atʼr abu nuŋ, ɛtŋ kpɛkŋ nʼinym es ceŋ ɛtŋ nʼam kↄklm Nyam.
14Ɛbɛn a, Nyamel a ecʼes ɛw ɛs a ebl ɛrm ewlm owi na eke Jesu kok nɛnɛgŋ e lɛgŋ a sosiɛm. Li dad dedeku a ninɛ: «Sɛgŋ nↄhↄn anŋ eke wɛl ki kok juma; 13.14 Ɛ̀kn Ɔkm Ok 20.9; Ol Ɔkn 5.13-14. blel ówr lɛgŋ ab ɛm wɛl éwlm ↄny, ke ow kʼelm nɛnɛgŋ e lɛgŋ!» 15Ɛs Kↄtↄkↄ eb odad ɛtŋ am dadʼr ɛsɛ: «Ɛnyɛmbri yony yony ɛsɛl! Nɛnɛgŋ e lɛgŋ ↄny ɛm ecʼɛgŋ nyam nyam bi mↄmu in ecʼid ekʼanŋ ob ij usu a es ɛy ↄkm, ow kʼↄdm ni mↄmu in e gbaŋkↄ es nʼim nʼↄŋ ow mij ow ɛ́gŋ. Kↄ yadŋ ee? 16Ɛtŋ yↄw na ekʼel Abraham e lilaw, ke Satan ↄny ibn es ij akpo lɛw niwn a, ke ow akplm eke wɛl ki mↄmuʼn es éb ɛluʼl es nɛnɛgŋ e lɛgŋ ee?» 17Jesu ecʼodad ebl na eke dad a, ↄŋ in ecʼefnu a fɛŋ ɛ́s. Kↄ dedeku a fɛŋ gbɛ sos ɛm am iŋn sijuma ɛgbɛl amamn amua eke nʼam kok a sosiɛm.
Likŋ e liy ecʼodad nyandrɛ ɛm
18Jesu dad ninɛ: «Kↄ bla lowi Nyam e gbreŋgbi usu a ot es ee? Bla lowi wɛl kʼoc ɛbmn ab ee? 19Nʼanŋ ɛsɛ likŋ e liy nyam eke ɛgŋ nyam oc ewl in ecʼↄgm af. Lʼɛli lʼagb lʼel likŋ ligbɛl ɛtŋ ↄr ow us mel in ecʼál ab ɛm.»
Nyandrɛ ɛm odad ekʼel lijru eci
20Ɛmɛny Jesu dad ninɛ: «Kↄ bla lowi mi kʼoc mʼɛbmn Nyam e gbreŋgbi usu ab ab ee? 21Ow anŋ ɛsɛ lijru eke yↄw nyam oc wuwlm ma 13.21 ma:Grɛk ɛm odad eci irir tasi el farin. toy likŋ lele yen ab toŋ bake ma a nimum inŋ eb es ab af.»
Lisany likekli ecʼodad
22Jesu am ɛc baŋn ekekey lele ɛgbɛl ɛm ab yɛgm agŋ low ejagb a ekʼaamn Jerusalɛm ogŋ ogŋ a. 23Ɛgŋ nyam ibrmʼn ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, kↄ agŋ tɛl cɛ bʼow ɛŋn sel ee?» Jesu dad ɛl ninɛ: 24«Àtar sos es okr akŋ lisany likekli ɛm ogŋ. Kↄ low nawrɛ mʼam dad ↄny: agŋ nↄnↄ bʼow ɛbm eke kʼok akŋ, kↄ -li kʼow -lʼↄtumn. 25Eke gbugŋ ɛs a bʼow igb abl lisany a safuɛ ɛm a, ↄny bʼow anŋn gbeŋ icmn lisany abu ke dádr ɛsrɛ: “Gbugŋ ɛs, fìg ɛy lisany!” Li bʼow li dad ↄny lʼɛsɛ: “Mʼuwm yogŋ ekʼanŋn am owr ab any!” 26Ɛtŋ ↄny bʼow dadr ir ɛsrɛ: “Sʼij ob, sʼɛgŋ ŋ ab; yɛgm agŋ low ɛy ecʼɛb ab ɛm.” 27Ɛmɛny li bʼow li dad ↄny lʼɛsɛ: “Mʼuwm yogŋ ekʼanŋn am owr any. Ŋ̀gbroŋn ɛm e lís, ↄny eke bi kokr ów eŋuŋ a!” 13.27 Selu 6.9.28Lɛgŋ eke bʼow ɛkan Abraham, Isak, Jakↄb lele kokoba ↄb ɛsɛl a fɛŋ ab Nyam e gbreŋgbi usu a, ke wɛl bʼow ogŋ ok ↄny gbeŋ a, yogŋ anake ca bʼow ikŋn ↄŋn sasagar an ɛm a! 29Agŋ bʼow anŋ susu susu fɛŋ ow ok es Nyam e gbreŋgbi usu ecʼob ij usu a. 30Ɛtŋ agŋ bɛb a ekʼel ajamu a, sica bʼow el ánymu. Ɛtŋ ánymu a bʼow el ajamu.»
Jesu am dad Jerusalɛm ecʼes ufŋ owi
31Lɛgŋ ab ɛm a, Farisiɛl ecʼagŋ bɛb ow titm Jesu ɛtŋ dadʼr ninɛ: «Ŋ̀gboŋ aŋa ìm usu ɛjeci, kↄ Erↄd Antipas am erur eke kʼibiʼŋ.» 32Ɛtŋ Jesu dad ɛl ninɛ: «Ìmn dadr kprakpru na ɛsrɛ: “Mʼow mʼogŋ abŋ eŋuŋ, mʼewlm ↄ́lu yɛfɛnyna lele efi ab, ɛtŋ sɛgŋ nyahan mʼow mʼuwar ɛm e juma.” 33Ow akpl eke mi kʼimn anym eci ɛm ecʼejagb us ab ɛm, yɛfɛnyna, efi lele lɛgŋ ekʼanŋ anym am ow ab ab. Tasi ɛm a, ow akplm eke Nyam e kokoba ↄb ɛs kʼuw usu ɛjeci, ke ow kʼelm Jerusalɛm.»
34Ɛmɛny Jesu low am ɛy sos ɛm toŋ batŋ nʼam dad lʼɛsɛ: «Jerusalɛm, Jerusalɛm, ŋ eke bʼibi kokoba ↄb ɛsɛl ke bʼↄr agŋ eke Nyam bʼɛrm ow ŋ ogŋ a mebn ɛm a! Sakp abi mʼerur eke mi kʼas ŋ ecʼey luku ɛm e lís, ɛsɛ elel eke ŋgↄs ey lis bʼas in ecʼey luku ↄw éw ab af, ɛtŋ ɛ́gŋmn! 35Ow sosiɛm kin, Nyam bʼow digŋ ↄny ecʼakŋ a ɛlu es foŋ. Mʼam dad ↄny: kʼow ɛknmnʼm toŋ bake lɛgŋ a ow; yogŋ anake bʼow dadr ɛsrɛ: “Ke Nyam ɛ́dŋ ɛgŋ a ekʼam ow Ɛs Kↄtↄkↄ e nin ɛm a ↄwrↄ a!” »13.35 Selu 118.26
14Jesu ewlm ↄl ɛs nyam nɛnɛgŋ e lɛgŋ
1Nɛnɛgŋ nyam, Jesu im Farisiɛl ecʼes ɛw ɛs nyam ogŋ ob ij ɛm. Agŋ ekʼanŋ yogŋ a am ɛwʼr nyamn. 2Ɛtŋ igŋ nyam ekʼↄl ↄny bake ir ɛw fↄŋ a ow inymʼn es any af. 3Jesu ↄdu odad eb ɛtŋ ibrm ol e low any uw ɛsɛl a lele Farisiɛl ab ab ninɛ: «Kↄ ɛy ecʼol a ↄŋ abusu eke nɛnɛgŋ e lɛgŋ wɛl kʼéwlm ɛgŋ ee?» 4Kↄ -lʼerurm eke -li ki dad odad. Ɛtŋ Jesu itŋn ↄlu a abu, ewlmʼn ɛtŋ ɛluʼl es nʼim. 5Ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Kↄ eke ↄny ɛm ecʼɛgŋ nyam ↄny in ecʼiy, ow kʼↄdm in ecʼid ekʼɛy mijↄmu ɛm, kↄ li kʼow nʼiim kpɛkŋ nʼↄnym lʼocm ow es eke ow el nɛnɛgŋ e lɛgŋ yɛji ee?» 6Low na ɛm a, -lʼↄtum -li dadm ow odad kaka ij.
Dedeku ɛm e susu amamn e sↄsum oc owi
7Jesu ɛbmn nyamn ɛkn eke agŋ eke wɛl bʼɛsŋ ob ij a, bʼerur eke ki sig es susu amamn. Na sosiɛm li dad agŋ a fɛŋ nyandrɛ ɛm ecʼodad na: 8«Ekʼɛgŋ nyam ɛsŋʼŋ mɛbi ecʼob ij ɛm, ke kʼìm ki sig es usu mamn a. Ow kʼↄdm ke wɛl ɛ́sŋ ɛgŋ nyam ekʼↄny any akmʼŋ a yɛji ob ij ab ɛm; 9ɛgŋ a ekʼɛsŋ ↄny, ↄny yony mum a, bʼow ow dadʼŋ ɛsɛ: “Ìgb aŋa im sig es jam a!”, kpɛkŋ ɛ́s ɛm bʼow igb im sig es jam a. 10Kↄ eke wɛl ɛsŋʼŋ ob ij ɛtŋ im a, sìg es jam. Eke ow e wanci a bʼow ow a, ɛgŋ a ekʼɛsŋʼŋ ob ij a bʼow dadʼŋ ɛsɛ: “Ɛgŋ gbɛl, òw anym aŋa sig es any ɛsɛl ecʼusu na.”14.8-10 Bɛ̀bmn Nyandrɛ 25.6-7. Ow ɛm a, ow bʼow el ŋ ecʼanygbeŋ agŋ a fɛŋ ekʼanŋ ob ij usu a ecʼany af. 11Tasi ɛm a, ɛgŋ fɛŋ eke am igblʼl in sosi ogŋ a, Nyam bʼow ↄny isʼr es, ɛtŋ ɛgŋ ekʼam is es a Nyam bʼow ↄny igblʼl ogŋ.»
Kin agŋ yecʼeke wɛl kʼɛsŋ ob ij
12Ɛtŋ sica Jesu dad ɛgŋ a ekʼɛsŋʼn ob ij a ninɛ: «Eke bʼow ɛsŋ agŋ ob ij ɛm a, ke kʼɛ́sŋ awlŋɛl, esŋ jimɛl, ŋ ecʼakŋ ecʼagŋ lele awlŋɛl egbreŋgbi ab; ɛl yɛji -lʼↄtu eke -li kʼɛsŋʼŋ ob ij, ke yecʼa eke kok a e labm -nʼam sↄgʼŋ a. 13Kↄ ekʼam kok low ɛtŋ kʼɛsŋ agŋ ob ij a, ke ɛ̀sŋ ↄgbↄru, sos ɛ́yru, akr kpɛcɛ ɛsɛl lele ány eflu ab. 14Ehe bʼow el ŋ eci aŋke agŋ amua kʼow ↄtum ↄwrm ↄↄmʼŋ. Kↄ Nyam bʼow sↄgʼŋ ow e labm lɛgŋ eke agŋ eke kok ów amamn a bʼow igb luw ɛm anŋ owr a.»
Ob ij ligbɛl e nyandrɛ ɛm ecʼodad
15Agŋ ekʼanŋ ob ij usu a ecʼɛgŋ nyam ekʼiri odad na a, dad Jesu ninɛ: «Ehe él ɛgŋ eke bʼow ij ob Nyam e gbreŋgbi usu a eci!» 16Ɛtŋ Jesu dadʼr nyandrɛ ɛm ecʼodad na ninɛ: «Igŋ nyam ɛsŋ agŋ nↄnↄ gbɛl ob ij. 17Ekʼow sig ob ij e wanci a, lʼɛrm in e juma kok ɛs a im am ɛsŋ agŋ a eke lʼɛsŋ ob ij a eke kʼow, aŋke sica fɛŋ iy nɛny ŋ̂. 18Kↄ ɛl fɛŋ, ɛgŋ ɛgŋ am dad in ecʼes abur owi. Krɛkrɛ ɛm ɛs a dad juma kok ɛs a ninɛ: “Dàd ɛgŋ gbɛl a, mʼↄl ↄgm nyam, ow it eke mi kʼim mʼɛkn. Mʼam ŋↄŋnʼn, mʼↄny es abur; mi kʼow mʼↄtum mʼowm.” 19Yony ɛm ɛs a dad juma kok ɛs a ninɛ: “Dàd ɛgŋ gbɛl a, mʼↄl sed lɛw eke mi kʼim mʼɛbm mʼɛkn ɛl, mʼam ŋↄŋnʼn, mʼↄny es abur; mi kʼow mʼↄtum mʼowm.” 20Nyahan ɛm ɛs a yɛji dad juma kok ɛs a ninɛ: “Dàd ɛgŋ gbɛl a, catŋ mʼɛbi yↄw mʼoc mʼow mʼɛlu akŋ. Na sosiɛm mi kʼow mʼↄtum mʼowm.” 14.20 Agŋ amua erurm eke kʼim es gbɛgbl ab ɛm, na sosiɛm anake -nʼam dad ɛl ecʼabusu ɛ́ŋnm ecʼodad a. Ɛgŋ kaka anm eke bʼow ↄl ↄgm oglog sed eke li kʼow lʼikŋm lʼɛknm ow e low. Eke ɛgŋ ɛbi owr yɛji, lɛgŋ owr a, lʼↄtu eke li kʼɛlu ow es nʼim es gbɛgbl ɛm.
21Juma kok ɛs a ɛwl mɛny im ɛŋn in ecʼes ɛw ɛs a, ɛtŋ dadʼr agŋ a ecʼodad eke dad a. Kↄ es ɛw ɛs a ebl ɛrm ɛtŋ dad in e juma kok ɛs a ninɛ: “Ìm fafa sɛbɛrŋ ɛm, sejagb af lele susu fɛŋ ab ɛsŋ ↄgbↄru, sos ɛ́yru, ány eflu lele akr kpɛcɛ ɛsɛl ab!”
22Eke ow bʼibn tɛl a juma kok ɛs a ow ɛtŋ dad ninɛ: “Ɛm ecʼes ɛw ɛs, ow eke dad a, wɛl kok ɛtŋ ɛmɛny usu anŋ.” 23Es ɛw ɛs a dad in e juma kok ɛs a ninɛ: “Ìm sakp ɛm ejagb lele sebr af ab, ke átrm agŋ ów ok akŋ yecʼɛtŋ ke ɛm ecʼêl a íy gbↄŋ.” 24Kↄ mʼam dad ↄny, agŋ amua eke mʼɛsŋ ob ij ke ɛgŋm owm a, ɛl ɛm ecʼɛgŋ kaka kʼow ijm ɛm ecʼob na!»
Digŋ low fɛŋ ɛlu es ke ús Jesu jam
25Agŋ nↄnↄ gbɛl am us Jesu jam ejagb af. Lʼɛwl mɛny lʼↄkŋ wɛl any ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: 26«Ɛgŋ ekʼerur eke kʼusʼm jam a, lʼérurʼm lʼakm ɛs, lis, in e yↄw, in ecʼey, lisijimɛl, lisijↄwɛl, lele in obi in obi ecʼowr anŋ ab. Ekʼow elm ɛbɛn a, li kʼↄtum lʼelm ɛm e jam ɛs. 27Ɛtŋ ɛgŋ ekʼocm in obi ecʼolikŋ abum 14.27 Ɛ̀kn Matie 10.38 eci akr otar a. usm im jam a, ↄtum eke kʼel ɛm e jam us ɛs.
28Ɔny ɛm a, ekʼɛgŋ erur eke kʼus êl ligbɛl nyam, li bʼow li sig es lʼub os abi eke li kʼↄny ke lʼúwar êl a. 29Eke ow elm ɛbɛn, ɛtŋ lʼɛlu lebn nↄmu ɛm, ɛtŋ ca lʼↄtum lʼusm êl a lʼuwarm a, agŋ a fɛŋ eke bʼow ɛkn êl a, bʼow kokrʼr miyɛr, 30dad ɛsɛ: “Ɛgŋ na am us êl ɛtŋ ca ow akmʼn!” 31Ɛbɛn nɛnyɛmbri nyam, ekʼes ɛw ɛs nyam erur eke kʼogŋ ar lawl es ɛw ɛs ɛjecʼab a, li bʼow sig es li bɛbm lʼɛkn, eke lʼↄtu eke agŋ fandi lɛw ab li bʼow lʼogŋ lawl a ekʼam an es ↄbrʼr agŋ fandi likŋ ab a ar. 32Eke lʼↄtum ij a, ke lʼɛ́rm agŋ im ibrm es ɛw ɛs yecʼa ekʼanŋ akpoj am ow a ɛrm es ɛy.» 33Ɛtŋ Jesu dad uwar ninɛ: «Ɔny ɛm ecʼɛgŋ kaka kʼↄtum elm ɛm e jam us ɛs, eke lʼigŋm ów fɛŋ eke nʼↄny a lʼɛlum es.»
Mok eke ded anm ɛm
34«Mok el ob mamn. Kↄ eke lʼirmn in e ded a, 14.34 Ɛ̀kn Matie 5.13 ecʼakr otar a. ayaf wɛl ↄtu eke ki kokrʼr ke lʼɛwl li ded ee? 35Ɛgŋ kʼↄtum ocm kokrm wus e juma kaka; kↄ lirŋ af cɛ ow it eke wɛl kʼoc ↄwlʼl. Ekʼↄnyn ↄru eke kʼirir, ke írir sɛnyn sɛnyn!»
15Licɛb ekʼirm ke wɛl ɛŋn
1Wus labm eb ɛsɛl lele sikpl ɛsɛl ab ow ɛŋn Jesu eke kʼiri in ecʼodad. 2Kↄ Farisiɛl lele ol e low yɛgm ɛsɛl ab am ebl ɛrm ɛl ↄfr ɛm ɛtŋ am dad ɛsɛ: «Igŋ na bʼeb sikpl ɛsɛl ɛtŋ bʼij ob ɛl ab!» 15.2 Jwifɛl e low yɛgm ɛsɛl e sol ab ɛm, ɛgŋ eke bʼus abu ij ob agŋ ekʼɛ́luam ol ab a, lʼel ɛgŋ ekʼ aylm.
3Na ɛm a, Jesu dad ɛl odad nyandrɛ ɛm ninɛ: 4«Ekʼↄny ɛm ecʼɛgŋ nyam ↄny mɛcɛb ekŋ yen ɛtŋ nyam irm a, kↄ li kʼow lʼokm ekŋ yar lele lɛw libarm ab ab es egb ij usu yogŋ, nʼiim lʼↄlm yecʼa ekʼirm a toŋ bake nʼɛ́ŋnm ow ee? 5Eke nʼɛŋn ow a, nʼanŋ sos ɛm iŋn ɛm. Lʼoc lʼɛw ow ↄbↄw af, 6ɛtŋ lʼow lʼɛy gbugŋ. Lʼɛsŋ lawlɛl lele agŋ ekʼir titmʼn ab ab, ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: “Kòkr sos ɛm iŋn ɛm ab, kↄ ɛm e licɛbli a ekʼirm a, mʼɛŋnʼn ŋ̂!” 7Ɛbɛn nɛnyɛmbri nyam mʼam dad ↄny, eke sikpl ɛs nyam itŋn ɛrm ɛm a, afr yogŋ wɛl bʼow kok sos ɛm iŋn ligbɛl akm agŋ ekŋ yar lɛw libarm eke bʼocr ɛl sosi nɛnyɛmbri nyam ɛsɛl ke ibram ɛrm ɛm itŋn a.»
Os ekʼirm ke wɛl ɛŋn
8«Eke yↄw nyam ↄny os 15.8 Os nyam bʼij juma kok ɛs nyam eci lɛgŋ nyam e labm sↄg. lɛw, ɛtŋ nyam irm a, kↄ li kʼow lʼigŋm kɛniɛ, li paplm akŋ ab es, lʼↄlm ɛrm ɛw ɛm toŋ bake nʼɛ́ŋnm lʼocm ee? 9Eke nʼɛŋn lʼoc a, li bʼow lʼɛsŋ lawlɛl lele agŋ a ekʼir in ab ab, ke li dad wɛl lʼɛsɛ: “Kòkr sos ɛm iŋn ɛm ab, aŋke ɛm ecʼos a ekʼirm a, mʼɛkn mʼoc ŋ̂!” 10Ɛbɛn nɛnyɛmbri nyam mʼam dad ↄny, eke sikpl ɛs nyam cɛ itŋn ɛrm ɛm a, Nyam ecʼafr ɛrm ɛsɛl sos ɛm bʼow iŋn!»
Iy ekʼirm im
11Ɛmɛny Jesu dad ninɛ: «Igŋ nyam ↄny in ecʼey yony. 12Lɛgŋ nyam, jam ɛs a dad ɛs ninɛ: “Ɛm ɛs, ↄŋʼm ɛm ecʼob ↄny ekʼↄtu eke kʼɛbm im a.” Ɛtŋ ɛs cɛc ɛl in ecʼob ↄny a. 13Eke sɛgŋ bɛb bʼɛc a, jam ɛs a oc in ecʼaja ↄl ij oc ow ecʼos a fɛŋ ab im usu kpekpe, ɛb ɛjecʼɛm. Yogŋ ni ŋuŋn in ecʼob ↄny a fɛŋ nfaci ij ɛm.
14Eke ni ŋuŋn in ecʼob ↄny fɛŋ bake ow uwr a, lek ligbɛl ɛy ɛb ab ɛm, ɛtŋ sica nʼam ↄny low fɛŋ ecʼes abur. 15Nʼim ɛb ab ɛm ecʼigŋ nyam ogŋ, ɛtŋ ow ɛrmʼn ↄgm eke li kʼim lʼↄsu gbroko. 15.15 Juma na elm juma ekʼit eke Jwif ki kok, aŋke gbroko el Jwifɛl e criɛ (Ob Ap 11.7; Ol Ɔkn 14.8).16Namn ↄnyʼn toŋ batŋ nʼam erur eke li kʼij gbroko a ecʼob eke bʼij a, kↄ yeci yɛji wɛl ↄↄmʼn.
17Eke li bʼɛkn eke low a e li kok a akplm a, ow ↄŋ ɛtŋ nʼam tutr in ecʼɛrm ɛm li dad lʼɛsɛ: “Juma kok ɛsɛl a fɛŋ ekʼanŋ ɛm ɛs ogŋ a bʼɛŋn ɛl ecʼob ij sɛnyn sɛnyn. Ɛtŋ ɛm, mʼanŋ aŋa namn am ↄnyʼm toŋ afŋn es! 18Mʼow mʼigb mʼim ɛm ɛs ogŋ a, ke mi dádʼr mʼɛsɛ: Ɛm ɛs, mi kok sikpl Nyam ecʼany af lele ŋ e lís ab. 19Mʼitm eke kʼɛsŋʼm ŋ ecʼiy ij, kↄ èbʼm ɛsɛ ŋ e juma kok ɛsɛl ab ɛm e nyam af.”
20Ɛtŋ kpɛkŋ lʼigb nʼaam ɛs ogŋ a. Eke nʼim toŋ bake nʼam ok yogŋ a, nʼanŋ akpoj ɛtŋ ɛs ɛknʼn. Ow e low ↄnyʼn sↄrŋ, ɛtŋ lʼuru es nʼim lʼɛy ow af. 21Iy a dadʼr ninɛ: “Ɛm ɛs, mi kok sikpl Nyam ecʼany af lele ŋ e lís ab. Mʼitm eke kʼɛsŋʼm ŋ ecʼiy ij.” 22Kpɛkŋ ɛs dad in eci juma kok ɛsɛl a ninɛ: “Òcr mob sus ɛm mamn a owr susr ir, ɛ̀lul il kpatrowa abuli, ke ókr ir cↄkrukpↄ! 23Ɔ̀nyn id igŋ mamn a owr ibir; sʼíjr ob si kokr sos ɛm iŋn! 24Kↄ ɛm ecʼiy na ekʼɛm gbɛ mʼɛsɛ lʼuw a, njɛ nʼanŋ owr. Lʼirm ɛtŋ wɛl ɛŋnʼn.” Ɛtŋ nʼam kok es gbɛgbl a sos ɛm iŋn ɛm.
25Ke lɛgŋ a, igŋ a ecʼiy kpekp a im akp ɛm. Eke nʼam ow bake nʼam titm gbugŋ a, nʼam iri ɛj ub e likekr. 26Lʼɛsŋ juma kok ɛsɛl ab ɛm e nyam ɛtŋ lʼibrm ow ninɛ: “Kↄ bla lowi am ɛy ee?” 27Juma kok ɛs a dadʼr ninɛ: “Esŋ jim ɛwl ow. Eke ɛs ɛknʼn eke nʼanŋ sɛnyn sɛnyn a, lʼibi id igŋ mamn a.” 28Eke iy kpekp a iri ɛbɛn a, lʼebl ɛrm ɛtŋ lʼerurm eke li kʼɛy gbugŋ a. Ɛs ɛy ↄkm ow am ŋↄŋnʼn eke li kʼɛy gbugŋ, 29kↄ li dad ɛs ninɛ: “Kin akpo akpo eke mʼanŋ ŋ ab, ke lɛgŋ fɛŋ mi bi kok yecʼa eke bi dadʼm a. Ɛtŋ lɛgŋ kaka ↄↄm im cani mi kokrm sos ɛm iŋn ɛm lawlɛl ab yɛji. 30Eke sica ejimŋ ow a, in eke ni ŋuŋn ŋ ecʼob afacyↄw ab a, in sosiɛm ibi id igŋ mamn a.” 31Ɛs dadʼr ninɛ: “Ɛm jim, anŋ ɛm ab sɛgŋ fɛŋ, ɛtŋ fɛŋ a eke mʼↄny a, ŋ eci. 32Ow akpl ke si kók sos ɛm iŋn, aŋke esŋ jim na eke sʼɛsɛ lʼuw a, njɛ nʼanŋ owr. Lʼirm, ɛtŋ sica wɛl ɛŋnʼn!” »
16Ob ↄsu ɛs nyam e nyandrɛ ɛm odad
1Jesu dad in e jam ɛsɛl a ninɛ: «Gbreŋgbi nyam ↄny in ecʼob ↄsu ɛs nyam. Ɛtŋ wɛl ow dadʼr eke ob ↄsu ɛs a in am ŋuŋn ŋ ecʼob ↄny a fɛŋ. 2Gbreŋgbi a ɛsŋʼn ɛtŋ ibrmʼn ninɛ: “Kↄ bla lowi anake mʼam iri ŋ e lís ab ee? Bʼow awl ob a eke mʼabulʼŋ a ecʼelel eke kokr a okʼm. Kↄ kʼↄtum elm ɛm ecʼob ↄsu ɛs ij.”
3Eke ow ɛwar ir ɛbɛn a, ob ↄsu ɛs a am dad in ɛm ɛsɛ: “Ɛm ɛgŋ gbɛliy am ow ogŋʼm juma ɛm; ke sica ayaf mi ki kokr ab ee? Mʼijm lɛc wus ob kok owi ɛm, ɛtŋ ob sasm owi ɛm yɛji ɛ́s bʼↄnyʼm. 4Mʼuw yecʼeke mʼow mi kok ab any ba eke lʼogŋʼm juma ɛm a, ke agŋ ébʼm ɛl ogŋ a!”
5Ɛtŋ nʼam ɛsŋ agŋ a fɛŋ a ekʼij in ɛgŋ gbɛliy eci labm a nyam nyam ɛm. Li dad krɛkrɛ ɛm ɛs a ninɛ: “Kↄ os abi e labm ij ɛm ɛgŋ gbɛliy ogŋ ee?” 6Ow dadʼr ninɛ: “Mun baro ekŋ yen e labm.” Ɛtŋ ob ↄsu ɛs dadʼr ninɛ: “Eke ŋ e labm a el na, ke sìg es fafa, ke nↄ́n ekŋ yony lele lɛw ab.” 7Ɛmɛny li dad yony ɛm ɛs a ninɛ: “Ɛtŋ kↄ ŋ, os abi e labm ij ee?” Ɛtŋ ow dad ninɛ: “Egb ey eke wɛl ok fandi ɛm toŋ ij ekŋ yen.” Ɛtŋ ob ↄsu ɛs a dadʼr ninɛ: “Ekʼow el na, ke nↄn ekŋ yar.” 8Eke -lʼawal mob a, gbreŋgbi a am aw in e juma kok ɛs a eke kok juma kprakpr ɛm a. Tasi ɛm a, wus na ecʼagŋ bi kok ów kprakpr ɛm ↄŋanin akm usuayl ecʼagŋ a.» 9Ɛmɛny Jesu dad igŋ af ninɛ: «Kↄ mʼam dad ↄny, òcr wus na ecʼob ↄny a eke bʼɛju ɛgŋ a, ke ow ɛm ɛ́ŋan alawl. Sica lɛgŋ eke kʼow ↄnym os ij a, ke Afr éb ok ↄny ɛb ir usu a ekʼↄnym uwr ab ɛm.
10Ɛgŋ ekʼij nɛnyɛmbri nyam ów ekekey ɛm a, bʼow ij nɛnyɛmbri nyam ów ɛgbɛl ɛm yɛji. Ɛgŋ ekʼijm nɛnyɛmbri nyam ów ekekey ɛm a, kʼow ijm nɛnyɛmbri nyam ów ɛgbɛl ɛm yɛji. 11Eke ijmn nɛny nyam wus na ecʼob ↄny e lís, ke bʼow ecʼɛgŋ anake bʼow abul ↄny ob ↄny tasi ab ee? 12Ekʼijmn nɛny nyam ob ekʼel ɛgŋ ecʼa ecʼↄsu ɛm, ke bwo ecʼɛgŋ anake bʼow ↄŋ ↄny ob él ↄny ecʼab ee?
13Aduigŋ kaka kʼↄtum kokm es ɛw ɛsɛl yony e juma; oglog li bʼow lʼifn krɛkrɛ ecʼa ke lʼérur yony ɛm ecʼa; oglog li bʼow lʼij nɛny nyam, nyam e lís, ke li kʼɛwm nyam e low any. Ɔtumn eke ki kokr Nyam e juma ke kokr jɛtɛ yɛji eci juma.» 16.13 Bɛ̀bmn Matie 6.24.
Jesu am ɛnym Farisiɛl abr
Matie 11.12-13; 5.31-32; Mark 10.11-12
14Farisiɛl ekʼam iri Jesu e sodad amua a am kokrʼr miyɛr, aŋke -li bʼerur os owi. 15Jesu am dad ɛl ɛsɛ: «Agŋ ecʼany af a bʼocar ↄny sosi ɛsɛ nɛnyɛmbri nyam ɛsɛl af, kↄ Nyam uw ↄny ecʼɛrm ab any. Yecʼeke agŋ bʼoc ɛw low ligbɛl a, el low eke Nyam ifn. 16Mois ecʼol a e lɛgŋ a lele kokoba ↄb ɛsɛl a ecʼodad ab ab anŋ toŋ ok Jan mij ok nuŋ ɛs e lɛgŋ a. Lɛgŋ a ɛtŋ wɛl am ↄb Nyam e gbreŋgbi usu a ecʼAmani Mamn a, ɛtŋ ɛgŋ ɛgŋ am atr sos es eke kʼɛy ɛm. 17Afr lele wus ab bʼow ɛc gbuŋ ke ol a e mↄni nyam oc es.
18Igŋ fɛŋ eke ɛlu in e yↄw es, ke im ɛbi ɛjecʼa, ij nfaci ŋ̂; ɛtŋ igŋ eke ɛbi yↄw ekʼɛc ogŋ a yɛji ij nfaci.»
Gbreŋgbi ɛrm suŋ ɛs lele gbↄru Lasar ab
19Ɛmɛny Jesu oc nyandrɛ ɛm odad am dad ɛsɛ: «Gbreŋgbi nyam anŋ eke bi sus mob amamn eke bʼil an, ɛw dandany ebl af. Sɛgŋ fɛŋ li bi kok sos, nʼám ij, nʼám ɛgŋ, nʼám kok sos ɛm iŋn. 20Gbↄru nyam eke wɛl bʼɛsŋ Lasar ke abi ok a, bʼanŋʼn lisany. 21Li bʼerur eke li kʼij gbreŋgbi a ecʼob eke bʼij ecʼekprey a eke bʼok es wus a. Ɛtŋ ɛmɛny mↄwr bʼow ám irmʼn abi a. 22Ɛbɛn ɛbɛn toŋ batŋ gbↄru a uw, ɛtŋ afr ɛrm ɛsɛl ow oc in ecʼabŋ a im sigm es Abraham 16.22 Ɛ̀kn Luk 13.28. e lís. Eke ow bʼibn tɛl a, gbreŋgbi a yɛji uw, ɛtŋ wɛl ocʼr es.
23Kↄ ↄŋnes baŋn yogŋ, gbreŋgbi a am ij gbre nↄnↄ gbɛl. Eke li bʼigbl any ogŋ a, lʼɛkn Lasar akpoj ɛm eke sig es Abraham e lís. 24Ɛtŋ nʼam ɛlu lebl li dad lʼɛsɛ: “Ɛm ɛs Abraham ìkŋʼm sↄrŋ, ke ɛ́rm Lasar usm abuli mij ɛm ow tatʼm anm adarʼm ɛrm, aŋke mʼam ij gbre nↄnↄ al na ɛm.” 25Kↄ Abraham dadʼr ninɛ: “Ɛm jim, ↄkn eke ŋ ecʼowr anŋ ɛm anŋ ehe ɛm ɛtŋ Lasar anŋ gbre ɛm. Ca kin eke aŋa nʼanŋ ɛrm es ɛy ɛm ke ŋ am ij gbre. 26Ɛtŋ ɛmɛny ɛy lele ↄny ab ecʼaraŋn a, nↄmu ligbɛl nyam anŋ. Ekʼɛgŋ erur eke kʼow ↄny ogŋ a, oglog ow ɛy yogŋ a yɛji, li kʼↄtum.” 27Ɛtŋ gbreŋgbi a dad ninɛ: “Eke ow el ɛbɛn, ke mʼam ŋↄŋnʼŋ: ɛ̀rm Lasar im ɛm ɛs e gbugŋ a, 28aŋke mʼↄny ɛm lisijimɛl yen. Nʼím lʼɛwar wɛl yecʼɛtŋ ke ɛl yɛji -li kʼowmn gbre ij usu na.” 29Abraham ↄdu eb dad ninɛ: “Esŋ jimɛl ecʼa, -nʼↄny Mois lele kokoba ↄb ɛsɛl ab eke am ɛwar ɛl. Ow akpl ke -lʼiri wɛl ecʼa!” 30Kↄ gbreŋgbi a dad ninɛ: “Ɛm ɛs Abraham, ow elm ow. Kↄ eke agŋ ekʼuw ab ɛm ecʼɛgŋ bʼim dad ɛl a, -li bʼow -lʼitŋn ɛrm ɛm.” 31Ɛtŋ Abraham dadʼr ninɛ: “Eke -lʼerurm eke -li kʼiri Mois lele kokoba ↄb ɛsɛl ab ecʼa, ɛbɛn cɛ -li kʼow -lʼirimn ɛgŋ ekʼuw ke bʼow igb im dad ɛl a ecʼa yɛji.” »
17Sikpl kok lele low oc ap owi ab
Matie 18.6-7, 21-22; Mark 11.22-26
1Sica ɛmɛny Jesu dad in e jam ɛsɛl a ninɛ: «Ów eke bʼↄŋ agŋ kok sikpl a, bʼow anŋ sɛgŋ fɛŋ. Gbɛkↄ gbre él ɛgŋ a eke sikpl bʼɛcr in ɛm ow ɛŋn ɛgŋ a eci! 2Ɛgŋ eke bʼↄny ɛgŋ ekʼↄny ↄmn ɛm ɛm ɛsɛ iy af ɛlu wus a, low ŋuŋ a eke li kʼɛŋn a agb nↄnↄ. Eke wɛl oc meb ucur lob ligbɛl ucuʼr ɛmn ɛtŋ wɛl ↄny ɛman in okij a, ow akpl akm low ŋuŋ a eke wɛl ki kokʼr a. 3Ɔny obi a, ɛ̀wr ɛrm sɛnyn sɛnyn!
Eke esŋ jim kok low ↄbr ŋ e lís, ke ↄmʼn ów mɛwl ɛm. Eke lʼiri ɛtŋ lʼuw in ecʼów ↄbr ab any a, òc apʼr. 4Eke lɛgŋ nyam af li kok low ↄbr sakp lↄbŋ ŋ e lís ɛtŋ lʼow sakp lↄbŋ mum nʼam ŋↄŋnʼŋ a, ke òc apʼr.» 17.4 Jwifɛl e low yɛgm ɛm a, wɛl ↄtu eke kʼoc low ap ɛgŋ toŋ sakp nyahan.
Ɔmn owi
5Ɛrm ɛsɛl a dad Jesu ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, òbn ɛy ecʼↄmn a.» 6Ɛtŋ Ɛs Kↄtↄkↄ dad ɛl ninɛ: «Blel ↄnyn ↄmn ɛw likekli ɛsɛ likŋ e liy af ana, ↄtur eke ki dadr likŋ gbɛl na ɛsrɛ: “Ìil es im inym es okij ɛm!”, li bʼow lʼɛlum ↄny.»
Juma kok ɛs itam eke kʼeku bia ɛlu
7Ɛmɛny Jesu dad ninɛ: «Kin low nyam: ↄny ɛm a, ɛgŋ nyam ↄny juma kok ɛs eke bi kok ↄgm juma oglog bʼↄsu mindey. Eke li bʼanŋ juma kok ɛm ba li bʼow a, kↄ in ecʼakŋ ɛs a bʼow dadʼr eke li kʼow fafa li sig es lʼij ob ee? 8Kↄ li kʼow li dadm ow kpɛkŋ lʼɛsmɛ: “Kòk ɛm ecʼob ij a! Ɛ̀w ob sos, ke ↄ́ŋʼm ob mʼij mʼɛgŋ gbuŋ ke ŋ yɛji íj ob ɛgŋ ee?” 9Ɛkan eke nʼↄↄm in e juma kok ɛs a bia, ów a eke li dad ow, ke ow kok ↄŋʼn a ecʼab ee? 10Ɛbɛn ↄny yɛji, eke kokr low fɛŋ eke Nyam ↄŋ ↄny eke ki kokr a yɛji, dadr ɛsrɛ: “Ɛy juma kok ɛsɛl cɛ sʼel; ow ekʼit eke si ki kok a, ow ana.” »
Kokobe ɛs nyam ow ɛlu Jesu bia
11Sica Jesu eb ejagb aam Jerusalɛm, ɛtŋ nʼam ɛcr Samari lele Galile ab e ligber a ogŋ ogŋ. 12Eke nʼim bake nʼam titm baŋn nyam a, kokobe ɛsɛl agŋ lɛw anŋ akpoj 17.12 Ɛ̀kn Ob Ap 13.45-46. am ow ↄbrʼr, 13ɛtŋ -nʼam ɛlu ow lebl -li dad -lʼɛsɛ: «Ɛgŋ gbɛl Jesu, ìkŋ ɛy sↄrŋ!» 14Jesu ɛkn ɛl ɛtŋ dad ɛl ninɛ: «Ìmn yɛgmn egb waw ɛsɛl sos!» 17.14 Ɛ̀kn Ob Ap 14.2-3. Ɛtŋ -lʼɛwl mɛny -nʼaam.
Eke -nʼaam a, ɛl fɛŋ -lʼewl. 15Ɛl ɛm ecʼɛgŋ nyam ekʼɛkn eke lʼewl a, lʼɛwl mɛny lʼow yogŋ, ɛtŋ nʼam kↄklm Nyam lebl gege. 16Lʼok ↄwrↄkp wus, lʼubu any es Jesu ecʼany af, ɛtŋ nʼam ↄŋ ow bia. Igŋ na elm Jwif kↄ Samari ecʼɛgŋ. 17Jesu ibrmʼn ninɛ: «Kↄ ow elm ↄny lɛw mum ewlmn ee? Ɛtŋ kↄ bogŋ libarm ab a ee? 18Kↄ ŋ sↄny cɛ ekʼel utu ɛgŋ a anake ow am ɛlu Nyam bia ab ee? Ɛtŋ kↄ ɛl a gbɛ, ɛgŋ kaka tutrm eke kʼow ɛlu Nyam bia ee?» 19Ɛtŋ Jesu dadʼr ninɛ: «Ìgb ke ím, kↄ ŋ ecʼↄmn a eb ɛluʼŋ es.»
Nyam ecʼes ɛw a e mowrer
20Lɛgŋ nyam Farisiɛl ow am ibrm Jesu ɛsɛ: «Kↄ bogŋ lɛgŋ iy Nyam ecʼes ɛw a bʼow ow bake agŋ ɛkn ee?» Ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Nyam ecʼes ɛw a kʼow owm ɛsɛ ob eke wɛl bʼɛkn af. 21Wɛl kʼow dadm ɛsmɛ: “Kin nʼanŋ aŋa, ow kʼↄdm nʼanŋ yogŋ a!” Tasi ɛm a, Nyam ecʼes ɛw a anŋ ↄny ecʼaraŋn.» 17.21 anŋ ↄny ecʼaraŋnodad na Grɛk ɛm, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm dad ɛsɛ anŋ ↄny ɛm.
22Ɛtŋ ɛmɛny nʼam dad jam ɛsɛl a lʼɛsɛ: «Sɛgŋ am ow eke bʼow erurir eke kʼɛkan ɛgŋ ecʼIy lɛgŋ nyam cɛ, gbɛkↄ kʼow ɛknmn in. 23Wɛl bʼow dad ↄny ɛsɛ: “Nʼanŋ aŋa!”, ow kʼↄdm “Nʼanŋ yogŋ a!”, kↄ kʼùrur es kʼusr jam kʼìmn! 24Ɛsɛ elel eke nyam bʼɛŋn ke bʼayal afr nimum fɛŋ a, ɛbɛn nɛnyɛmbri nyam ow bʼow ɛcr ɛgŋ ecʼIy e mowrer e lɛgŋ a yɛji. 25Gbɛkↄ gbuŋ ke low na ɛ́y a, ow it ke lʼíj gbre nↄnↄ, ke yɛfɛnyna ecʼagŋ ígŋ ɛluʼl es. 26Low a eke ɛy Noe e lɛgŋ a, ɛbɛn cɛ ow bʼow ɛy ɛgŋ ecʼIy e mowrer e lɛgŋ a yɛji. 27Lɛgŋ a, agŋ a fɛŋ am ij ob, ɛtŋ am ɛgŋ. Egŋ lel ↄyↄw ab am ɛbirir toŋ batŋ ow it lɛgŋ a eke Noe ɛy mijɛtŋ gbɛl ab ɛm a, ɛtŋ mij gbɛl a iy ow bubur ɛl es ibi ɛl. 17.27 Ɛ̀kn Nuŋ Ɔb 6.9–7.24.28Ɛmɛny ow bʼow anŋ ɛsɛ Lↄt e lɛgŋ a ecʼab af: yogŋ yɛji agŋ am ij ob, am ɛgŋ, am ↄl án, am ewl egb, am us mel. 29Ɛtŋ eke Lↄt anŋ Sodↄm baŋn ɛy ↄkm a, Nyam ↄŋ al lele mebn eke ler ab am an ok wus ɛsɛ mij af, toŋ ibi agŋ a fɛŋ. 30Ɛbɛn cɛ ow bʼow ɛy ɛgŋ ecʼIy e mowrer e lɛgŋ a yɛji.
31Lɛgŋ ab ɛm a, ɛgŋ eke bʼow anŋ in ecʼêl af e lɛf eb usu a, 17.31 Ɛ̀kn Matie 24.17 ecʼakr otar a. ke bʼow ↄny in e mob anŋ akŋ a, kʼúsm es ɛym akŋ ocm ob. Ɛbɛn ɛgŋ eke bʼow anŋ ↄgm a yɛji, kʼɛ́wlm ij. 32Ɔ̀kan Lↄt e yↄw a eke lɛr jam a e low a yɛji. 17.32 Ɛ̀kn Nuŋ Ɔb 19.26.33Ɛgŋ eke bʼerur eke ki dogŋn in e sel a, bʼow irmn; kↄ ɛgŋ a eke bʼow irmn in e sel a, bʼow anŋ owr. 34Mʼam dad ↄny, lɛgŋ a eci ncok a, agŋ yony eke bʼow ɛru es ob ɛrur ob nyam af a, wɛl bʼow oc nyam, ke wɛl ígŋ nyam ɛlu es. 35Ekʼↄyↄw yony am bɛbm sos ob iny eci, wɛl bʼow oc nyam, ke wɛl ígŋ nyam ɛlu es. 36[Eke agŋ yony anŋ ↄgm, wɛl bʼow oc nyam, ke wɛl ígŋ nyam ɛlu es.]» 17.36 Luk eci silɛl esig bɛb ɛm a, wɛl ɛ́ŋnm sodad ekʼanŋ ob na [...] ecʼaraŋn ɛm a. Ɛ̀kn Matie 24.40.
37Sica in e jam ɛsɛl a ibrmʼn ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, kↄ low na bogŋ ow bʼow ɛy ee?» Ɛtŋ Jesu dad ɛl ninɛ: «Yogŋ eke sos megl ugŋn bʼow anŋ a, yogŋ anake sikaka bʼow as luku a.» 17.37 Ɛ̀kn Matie 24.28 eci akr otar a.
18Jɛj ok ɛs nyam lele iŋnyↄw nyam ab
1Ɛmɛny Jesu dad in e jam ɛsɛl a nyandrɛ ɛm odad yɛgm ɛl ekʼow akpl ke sɛgŋ fɛŋ -ni ŋↄŋn Nyam, sos kʼↄ́wm ɛl es. 2Li dad wɛl ninɛ: «Ɛb nyam ɛm a, jɛj ok ɛs nyam anŋ eke ɛ́luam Nyam ke ám tutrm ɛgŋ yɛji. 3Ɛb nyam ab ɛm cɛ, iŋnyↄw nyam yɛji anŋ eke sakp nↄnↄ bʼow ɛŋnʼn ke ám ibrmʼn eke ow ki jɛj in lele in ecʼifnu ab e low ok nɛnyɛmbri nyam ɛm ↄ́ŋʼn. 4Lɛgŋ kpekpe ɛm ɛtŋ, jɛj ok ɛs a ɛ́gŋm jɛjm in e low a okm, ɛtŋ nʼam dad in ɛm lʼɛsɛ: “Nawrɛ tasi mʼɛluam Nyam, ɛtŋ mʼam tutrm ɛgŋ yɛji, 5gbɛkↄ iŋnyↄw na am ijrʼm gbre nↄnↄ. Mi bʼow mi jɛj in e low a mʼok, yecʼɛtŋ ke li kʼówm lʼijrm im gbre ij.” »
6Ɛtŋ ɛmɛny Ɛs Kↄtↄkↄ igŋ af dad ninɛ: «Kↄ irir jɛj ok ɛs ŋuŋ na ecʼodad eke dad ab ee? 7Ɛtŋ Nyam ekʼↄny in ecʼagŋ eke bʼɛluʼl lebl ncok lele lɛgŋ owr ab a, li bʼow lʼɛw wɛl eci jɛj ok owi a es ow ibn ee? 8Low nawrɛ mʼam dad ↄny: li bʼow lʼogŋ es li jɛj wɛl e low lʼok. Kↄ lɛgŋ eke ɛgŋ ecʼIy bʼow ow a, li bʼow nʼɛŋn ↄmn ɛsɛl wus na af ee?»
Farisi nyam lele wus labm eb ɛs nyam ab
9Ɛmɛny Jesu dad nyandrɛ ɛm odad ok agŋ a eke bʼubr ɛl sosi nɛnyɛmbri nyam ɛsɛl ke bʼifn agŋ ɛjecʼa ninɛ: 10«Agŋ yony im ok Nyamel gbɛl a e gbugŋ a Nyam ŋↄŋn eci; nyam el Farisi ɛtŋ nyam el wus labm eb ɛs. 11Farisi a igb inym es am ŋↄŋn Nyam ɛrm ɛm dad ɛsɛ: “O Nyam, mʼam ɛluʼŋ bia eke mʼanm ɛsɛ agŋ amua na ekʼel elu, ów eŋuŋ kok ɛsɛl, afacu, oglog ɛsɛ wus labm eb ɛs na af a. 12Nɛnɛgŋ gber nyam af, mi bʼɛnŋ nɛny sakp yony. Ɛtŋ mi bʼoc ɛm ecʼob fɛŋ eke mi kok a eci lɛw ɛm mʼapʼŋ.” 13Kↄ wus labm eb ɛs a gbɛ kpab es agŋ a e lís inym es saw ɛm, ↄ́tum eke kʼigbl any ogŋ lɛr afr yɛji, ɛtŋ am ok sabu ɛrmni dad ɛsɛ: “O Nyam, ìkŋʼm sↄrŋ aŋke mʼel sikpl ɛs.” 14Low nawrɛ mʼam dad ↄny: wus labm eb ɛs a, eke lʼɛwl mɛny nʼaam akŋ a, Nyam oc in e sikpl a apʼr; 18.14 Nyam oc in e sikpl apʼr:odad na Grɛk ɛm, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm dad ɛsɛ Nyam ocʼr nɛnyɛmbri nyam ɛs in ecʼany af. kↄ ow elm Farisi a gbɛ. Tasi ɛm a, ɛgŋ fɛŋ eke bʼigblʼl in sosi ogŋ a, Nyam bʼow ↄny isʼr es; ɛtŋ ɛgŋ eke bʼisr in sosi es a, Nyam bʼow ↄny igblʼl ogŋ.»
Jesu lele etuey ab
15Ca agŋ ot ey mɛny nɛnym yɛji ow eke Jesu kʼat ɛl abu nuŋ. Eke jam ɛsɛl a bʼɛkn ɛbɛn a, -nʼam ɛnym agŋ a abr. 16Kↄ Jesu ↄŋ wɛl ot etuey a owʼr lís ɛtŋ li dad ninɛ: «Yɛ̀br etuey ow ɛm ogŋ! Ɛgŋ kʼɛ́dŋn ɛl, aŋke tasi ɛm a, Nyam e gbreŋgbi usu a, agŋ a ekʼanŋ ɛsɛ ɛl af a eci. 17Low nawrɛ mʼam dad ↄny: ɛgŋ kaka fɛŋ ekʼɛgŋm Nyam e gbreŋgbi usu a ebm ɛsɛ iyli af a, ɛgŋ ikŋ na, lɛgŋ kaka li kʼow lʼↄtum lʼɛym ɛm.»
Ígŋ fɛŋ ɛlu es ke ús Jesu jam
18Jwifɛl ecʼany ɛs nyam ibrm Jesu ninɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs mamn, kↄ ayaf mi ki kokr ke mʼíj sel ekʼↄnym uwr ecʼaja ee?» 19Jesu dadʼr ninɛ: «Kↄ bla ɛtŋ am ɛsŋʼm ɛgŋ mamn ee? Ɛgŋ kaka elm ɛgŋ mamn, ekʼow elm Nyam sↄny coco cɛ. 20Kↄ uw sol ab any ee? Kʼíjm nfaci, kʼíbim ɛgŋ, kʼíym mil, kʼíjm daŋku yadŋ ɛm ɛgŋ e nuŋ af, ɛ́lum asŋ lele esŋ ab.»18.20 Ɔkm Ok 20.12-16; Ol Ɔkn 5.16-20.21Any ɛs a dad ninɛ: «Likekli ɛm ɛtŋ mi bʼɛlum sol amua fɛŋ.» 22Eke Jesu bʼiri odad na a, li dad ow ninɛ: «Eke kok ɛbɛn ke ow akpl, gbɛkↄ ow anŋʼŋ low nyam: ↄl ŋ ecʼob fɛŋ ekʼↄny a ij, òc ow ecʼos a cɛc ↄgbↄru, 18.22 Ɛ̀kn Matie 19.21 eci akr otar a. ke bʼow ɛŋn ob ↄny afr, ca ɛ́wl mɛny ow usʼm jam.» 23Eke any ɛs a iri odad na a, sos ↄwʼr es aŋke nʼↄny ob nↄnↄ. 24Jesu is any lɛrʼr ɛtŋ ɛkn eke sos ↄwʼr es; li dad ninɛ: «Nyam e gbreŋgbi usu a ecʼɛm ɛy a ɛw tuↄtuↄ agŋ a ekʼↄny ob nↄnↄ a eci gbɛ! 25Gbaŋkↄ kedebnam eci fɛfn ↄmu ɛm eke kʼɛcr a ɛw fuɛfuɛ akm gbreŋgbi eci Nyam e gbreŋgbi usu a ecʼɛm ɛy a.»
26Agŋ a eke iri odad na a am dad ɛsɛ: «Kↄ sica bwo ecʼɛgŋ ↄtu ekʼɛŋn sel ee?» 27Jesu ↄdu eb dad ninɛ: «Yecʼeke ɛw tuↄtuↄ agŋ ecʼa, Nyam ogŋ a ow ɛw fuɛfuɛ.» 28Piɛr dad ninɛ: «Ŋ obi yɛji ɛkn, sʼigŋ ɛy ecʼob ↄny fɛŋ sʼɛlu es sʼam usʼŋ jam!» 29Jesu dad ɛl ninɛ: «Low nawrɛ mʼam dad ↄny: ekʼɛgŋ igŋ in ecʼakŋ, in e yↄw, lisijimɛl, in ecʼagŋ oglog in ecʼey ab ɛlu es Nyam e gbreŋgbi usu a sosiɛm, 30li bʼow nʼɛŋn amua na fɛŋ bubu af lɛgŋ na ɛm, ɛtŋ lɛgŋ ekʼanŋ anym am ow ab ɛm a, li bʼow nʼɛŋn sel ekʼↄnym uwr.»
Jesu ɛwar sakp nyahan ɛm in e luw lele in e luw ɛm anŋ igb ab
31Jesu ɛsŋ in e jam ɛsɛl lɛw yony a ow ɛŋnʼn saw ɛm ɛtŋ am dad ɛl ɛsɛ: «Ìsr any ɛkan, kin Jerusalɛm anake sʼam uyu sʼim a. Yogŋ anake low a fɛŋ eke kokoba ↄb ɛsɛl nↄn ɛgŋ ecʼIy e lís a bʼow iy nɛny a. 32Wɛl bʼow oc ɛluʼl Nyam e low any uwm ɛsɛl ecʼabu ɛm. -Li bʼow -li kokr ow miyɛr, -li wɛwr ow, -lʼafl ow sar any. 33-Li bʼow -lʼↄr ow ŋgbre ɛm, ke ca -lʼibi ow. Ɛtŋ sɛgŋ nyahan li bʼow lʼigb luw ɛm.» 34Kↄ jam ɛsɛl a irim odad eke nʼam dad wɛl a okm ɛl es sos ɛm; odad a eci liy a kʼɛym ↄkm, ɛtŋ -lʼuwm low yecʼa eke Jesu am dad a e nyandrɛ ab any.
Jesu ewlm Jeriko ecʼany eflu nyam
35Eke -nʼimn toŋ bake -nʼam titm Jeriko a, any eflu nyam sig es ejagb saw am sasm ob. 36Nʼam iri dedeku a ekʼam ow a e lebl, ɛtŋ nʼam ibrm lʼɛsɛ: «Kↄ bla lowi ee?» 37Wɛl dadʼr ekʼow el Nasarɛt e Jesu anake am ɛc a. 38Ɛtŋ kpɛkŋ nʼam ↄg li dad lʼɛsɛ: «Jesu, David eci lilaw, ìkŋʼm sↄrŋ!» 39Agŋ ekʼanŋ anym am an es im a, am ɛnymʼn abr eke li ki yewal, gbɛkↄ nʼam at lebl es lʼↄg li dad lʼɛsɛ: «David e lilaw, ìkŋʼm sↄrŋ!» 40Eke nʼam ↄg ɛbɛn a, Jesu inym es ɛtŋ ↄŋ ɛgŋ ɛsŋʼn. Eke any eflu a ow titmʼn a, Jesu ibrmʼn ninɛ: 41«Kↄ bla lowi am erur eke mi ki kok mʼↄŋʼŋ ee?» Any eflu a dadʼr ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, mʼam erur eke mi kʼɛkn es.» 42Jesu dadʼr ninɛ: «Ŋ ecʼↄmn a ewlmʼŋ; ɛ̀kn es gↄŋ!» 43Kpɛkŋ any eflu a am ɛkn es, ɛtŋ nʼam us Jesu jam li kↄklm Nyam. Ɛtŋ agŋ a fɛŋ eke ɛkn low na a yɛji am kↄklm Nyam.
19Jesu im Zashe e gbugŋ a
1Eke Jesu ɛy Jeriko baŋn am ubr im a, 2gbreŋgbi nyam eke wɛl bʼɛsŋ Zashe, ke el wus labm eb ɛsɛl ecʼɛgŋ ligbɛl a anŋ yogŋ. 3Nʼam ↄl eke li kʼɛkn ɛgŋ a eke el Jesu a, kↄ bieku a sosiɛm, lʼↄ́tum eke li kʼɛkn ow aŋke lʼel ɛgŋ kpɛtɛŋni. 4Ɛtŋ lʼuru es nʼim lʼuyu sikomor ikŋ nyam lʼɛy ɛm eke li kʼɛkn Jesu, eke ow bʼow ɛcr yogŋ ecʼa sosiɛm.
5Eke Jesu ow ba bʼigŋ yogŋ a, lʼigbl any ogŋ ɛtŋ li dad ow ninɛ: «Zashe, ògŋ es fafa us es; ow it eke yɛfɛnyna mi kʼɛy ŋ e gbugŋ a.» 6Ɛtŋ kpɛkŋ Zashe ogŋ es us es, oc Jesu ab im gbugŋ ɛtŋ ebʼr sos ɛm iŋn ɛm. 7Agŋ a fɛŋ ekʼɛkn low na a am sɛsl ów dad ɛsɛ: «Ɛgŋ na gbɛ, sikpl ɛs ogŋ anake nʼim nʼam ij etu a!» 8Kↄ Zashe igb inym es Ɛs Kↄtↄkↄ ecʼany af ɛtŋ dad ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, mʼow mʼoc ɛm ecʼob e mʼↄny a e likpr mʼap ↄgbↄru. Ɛtŋ eke mʼeb ɛgŋ nyam ecʼob dufre ɛm, mil ɛm, ke mʼↄ́wr sakp yar mʼↄŋʼn.» 9Ɛtŋ Jesu dadʼr ninɛ: «Yɛfɛnyna sel ɛŋn ɛy akŋ aŋa, aŋke ɛgŋ na yɛji el Abraham e lilaw. 10Tasi ɛm a, ɛgŋ ecʼIy ow am ↄl eke kʼeb agŋ ekʼirm a ɛlu es.»
Òc os ↄↄl an!
11Eke -nʼam iri sodad amua a, ɛmɛny Jesu dad nyandrɛ ɛm ecʼodad nyam aŋke nʼam titm Jerusalɛm, ɛtŋ agŋ a am tutr eke Nyam ecʼes ɛw a am ow ɛy ↄkm kpɛkŋ. 12Ɛtŋ kin odad eke lʼoc nʼam dad: «Akŋ nyam ecʼany ɛs nyam aam usu kpekpe ɛb nyam ɛm eke kʼeb es ɛw ecʼabusu, ke ɛ́wl mɛny ow. 13Gbuŋ eke li kʼim a, lʼɛsŋ in eci juma kok ɛsɛl ab ɛm e lɛw, ɛtŋ nʼↄŋ ɛgŋ ɛgŋ os 19.13 Os nyam a el juma kok ɛs nyam e lɛgŋ nyam e labm sↄg. ekŋ yen, ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: “Òcr kokar juma ɛŋan mij toŋ ke mʼɛ́wl mɛny mʼow.” 14Kↄ in ecʼɛb eyŋ a ifnʼn, ɛtŋ -lʼɛrm agŋ usʼr jam im dad eke ɛl erurm eke ɛgŋ ikŋ na in kʼɛw ɛl es.
15Eke nʼim lʼeb es ɛw ecʼabusu a bake lʼɛwl lʼow a, lʼɛsŋ in eci juma kok ɛsɛl a eke li cɛc os nʼↄŋ a eke li kʼuw ɛgŋ ɛgŋ e juma e kok a e mij ekʼɛŋn ab any. 16Krɛkrɛ ɛs a ow ɛtŋ dadʼr ninɛ: “Ɛgŋ gbɛl, ŋ e os ekŋ yen ab ɛm, mʼɛŋn os fandi.” 17Es ɛw ɛs a dadʼr ninɛ: “Juma kok ɛs mamn, ow akpl gbɛ! Eke ij nɛny nyam low likekli na ɛm a, ow sosiɛm mʼam ↄŋʼŋ abusu ekʼɛw ɛb lɛw es.” 18Yony ɛm ecʼa yɛji ow ɛtŋ dadʼr ninɛ: “Ɛgŋ gbɛl, ŋ e os ekŋ yen ab ɛm, mʼɛŋn os ekŋ yen yen sakp yen.” 19Li dad ow ninɛ: “Mʼam ↄŋʼŋ abusu ekʼɛw ɛb yen es.” 20Nyahan ɛm e juma kok ɛs a ow ɛtŋ dad ninɛ: “Ɛgŋ gbɛl, kin ŋ e os a eke mʼucu es ↄhↄny ɛm mʼɛwʼŋ es. 21Mʼuruʼŋ aŋke mʼuw any eke ŋ el ɛgŋ tuↄtuↄ. Ɛtŋ bʼoc ob yecʼeke ŋ ɛwm es a, bʼub egb yecʼeke ewlm a.” 22Eke li dad ɛbɛn a, es ɛw ɛs a dadʼr ninɛ: “Ŋ el juma kok ɛs ŋuŋ; mʼow mʼoc ŋ ecʼodad ebl a mʼↄbrʼŋ low. Uw any eke mʼel ɛgŋ tuↄtuↄ, ke mi bʼoc ob yecʼeke mʼɛwm es, ke mi bʼub egb yecʼeke mʼewlm a; 23ɛtŋ kↄ bla ɛtŋ ocm ɛm e os a iim ɛwm es os es ɛw usu, ow kokm juma bake, ɛsɛ elel eke mʼow ab af a, ke mʼóc os a lele ow e mij ab ab ee?” 24Kpɛkŋ es ɛw ɛs a ɛwl mɛny ɛtŋ dad agŋ a ekʼanŋ yogŋ a ninɛ: “Èbr ir os a abu ɛm ↄŋn ɛgŋ a ekʼↄny fandi a.” 25Kↄ -li dad ow ninɛ: “Ɛgŋ gbɛl, in nʼↄny os fandi ɛtŋ, ke ɛmɛny wɛl ↄŋʼn ee?” 26Lʼↄdu lʼeb li dad ninɛ: “Low nawrɛ mʼam dad ↄny: ɛgŋ fɛŋ eke ↄnym ob ab a, wɛl bʼow obnʼn; kↄ ɛgŋ eke ↄnym ob kaka a, tɛl a eke nʼↄny a yɛji, wɛl bʼow ↄdu ebʼr abu ɛm. 27Kↄ sica ɛm ecʼefnu a ekʼerurm eke mi kʼel ɛl ecʼes ɛw ɛs a, ↄnyn owr ɛl aŋa, ke íbir ɛl ɛm ecʼany af!” »
Jesu am ɛy Jerusalɛm
Matie 21.1-11; Mark 11.1-11; Jan 12.12-19
28Eke li dad ɛbɛn a, Jesu ikŋ bieku a anym am uyu im Jerusalɛm. 29Eke nʼim bake nʼam titm Bɛtfaje lele Betani ab ekʼel Olivie lafɛny a ecʼogog a, 19.29 Ɛ̀kn Mark 11.1 ecʼakr otar a. Jesu ɛrm in e jam ɛsɛl ab ɛm ecʼagŋ yony, 30ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Ìmn baŋn a ekʼanŋ anym a. Eke bʼow okr ɛm a, bʼow ɛkan gbaŋkↄ kpɛtɛŋni nyam eke wɛl ucur es, ke ɛgŋ kaka kʼuyum af. Ɔ̀nyn mↄmun in es ocr owr ir. 31Ekʼɛgŋ bʼibrm ↄny low a sosiɛm eke am mↄmun gbaŋkↄli ab es a, dàdr ir ɛsrɛ: “Ɛgŋ gbɛl a ↄny ow ecʼes abur.” »
32Agŋ a eke lʼɛrm a im ɛtŋ -lʼɛkn low a ɛsɛ elel eke Jesu dad ɛl ab af. 33Eke -nʼam mↄmu gbaŋkↄli a es a, ow ecʼɛsɛl a am ibrm ɛl ɛsɛ: «Kↄ bla ɛtŋ am mↄmun gbaŋkↄli ab es ee?» 34Ɛtŋ ɛrm ɛsɛl yony a dad ɛl ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl a ↄny ow esʼabur.» 35Ɛtŋ kpɛkŋ -lʼoc gbaŋkↄ kpɛtɛŋni a -lʼis Jesu. -Lʼoc ɛl eci sigbad -li faf ow af, ɛtŋ -nʼↄŋ Jesu uyu af. 19.35 Bɛ̀bmn Zakari 9.9. Ɛ̀kn Matie 21.5 eci akr otar a.
36Eke -nʼam an es -nʼimn anym ecʼa, agŋ am ot ɛl e sigbad faf ejagb. 19.36 Ɛ̀kn Matie 21.8 ecʼakr otar a.37Eke nʼam titm Jerusalɛm, ejagb a ekʼam us nuŋ es imn Olivie lafɛny af ecʼa, agŋ a fɛŋ ekʼam usʼr jam a sos ɛm iŋn ɛm am kↄklm Nyam lebl gege, sakrowa a fɛŋ eke -lʼɛkan a sosiɛm eci. 38-Nʼam dad -lʼɛsɛ: «Ke Nyam ɛ́dŋ Ɛb Ebu ekʼam ow Ɛs Kↄtↄkↄ e nin ɛm a ↄwrↄ!19.38 Selu 118.26. Ɛ̀kn Matie 21.9 ecʼakr otar a. Sʼam kↄklm Nyam, ɛrm es ɛy lele anygbɛl ab ekʼanŋ afr a sosiɛm eci!»
39Farisiɛl bɛb ekʼanŋ agŋ ab ɛm a, dad Jesu ninɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, ɛ̀dŋn ŋ e jam ɛsɛl a yéwal.» 40Kↄ Jesu dad ɛl ninɛ: «Eke -li yewal yɛji, mebn amua bʼow ↄg kↄklm im!»
Jesu am ikŋ Jerusalɛm ecʼↄŋn
41-42Eke Jesu im titm Jerusalɛm ke bʼɛkn ɛb a, nʼam ikŋ ow ecʼↄŋn li dad lʼɛsɛ: «O Jerusalɛm, blel ŋ yɛji uw lɛgŋ na ɛm ecʼelel eke kʼɛŋn ɛrm es ɛy any ana! Kↄ sica ow lↄlʼŋ es any af. 43Kↄ lɛgŋ am ow eke ŋ ecʼefnu bʼow awŋ lakp iwr did ɛlulʼŋ ɛm, ebʼŋ susu fɛŋ, aburʼŋ es atrʼŋ sel. 44-Li bʼow -ni ŋuŋnʼŋ nimum, ŋ lele ŋ ecʼɛb eyŋ ab ab. Ɛtŋ lebn kaka kʼow anm lawl lebn af ij, aŋke ŋ uwm lɛgŋ eke Nyam ow eke kʼɛlumʼŋ abu ab any!»
Jesu ogŋ án ↄlu a ok ↄkm Nyamel gbɛl ab ɛm
Matie 21.12-17; Mark 11.15-19; Jan 2.13-22
45Sica Jesu im lʼɛy Nyamel gbɛl a e gbugŋ a, lʼogŋ án ↄlu a lʼok ↄkm, 46ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Nyam Lɛl ɛm a, Nyam dad ninɛ: Ɛm ecʼêl a bʼow el Nyam ŋↄŋn ecʼêl. Ɛtŋ ↄny, am ocr kokr elu eci ɛŋanin usu!» 19.46 Bɛ̀bmn Esayi 56.7; Jeremi 7.11.
47Sɛgŋ fɛŋ Jesu bʼim yɛgm agŋ low Nyamel gbɛl ab ɛm. Ɛtŋ egb waw ɛsɛl ɛgbɛl a, ol e low yɛgm ɛsɛl a, lele Jwifɛl ɛm ecʼany ɛsɛl ab ab, am ↄl eke kʼibiʼr. 48Kↄ -lʼuwmn elel eke -li kʼɛŋan ow any, aŋke agŋ a fɛŋ bʼiri in e low sɛnyn sɛnyn.
20Jesu ecʼabusu ↄny owi
1Lɛgŋ nyam, Jesu am yɛgm agŋ low Nyamel gbɛl a e gbugŋ a, ɛtŋ nʼam dad Amani Mamn ecʼodad. Egb waw ɛsɛl ɛgbɛl a, ol e low yɛgm ɛsɛl a lele agŋ ekpekp ab ab ow 2ɛtŋ am ibrm ɛsɛ: «Dàd ɛy ↄ! Kↄ bogŋ ecʼabusu ɛm am kok ów amua ee? Kↄ bwo ↄŋʼŋ na eci kok ecʼabusu ee?» 3Ɛtŋ Jesu dad ɛl ninɛ: «Ɛm yɛji mʼam ow mʼibrm ↄny low nyam cɛ. Dàdrʼm, 4kↄ bwo ↄŋ Jan abusu ow ok agŋ mij nuŋ ee? Kↄ Nyam oglog agŋ ee?» 5Ɛtŋ -nʼam dadarir ɛl ↄfr ɛm -lʼɛsɛ: «Eke si dad eke Nyam ↄŋʼn lʼow, li bʼow lʼibrm ɛy lʼɛsɛ: “Kↄ bla sosiɛm ubmn in nawrɛ ee?” 6Ɛtŋ ɛmɛny eke si dad eke agŋ ↄŋʼn abusu lʼow, ow bʼow ↄŋ agŋ a fɛŋ ot mebn eke kʼibi ɛy, aŋke -lʼuw any eke Jan el Nyam e kokoba ↄb ɛs tasi.» 7Ɛtŋ sica -li dad Jesu ninɛ: «Sʼuwm ɛgŋ ekʼↄŋʼn abusu lʼow lʼok agŋ mij nuŋ ab any.» 8Ɛtŋ in yɛji li dad wɛl ninɛ: «Eke ow el ɛbɛn a, ɛm yɛji mi kʼow mi dadm ↄny abusu yecʼɛm eke mi bi kok ów amua fɛŋ a.»
Viny ↄgm e juma kok ɛsɛl eŋuŋ ecʼodad nyandrɛ ɛm
9Ɛmɛny Jesu am dad agŋ a nyandrɛ odad na ɛsɛ: «Lɛgŋ nyam ↄgm ɛs nyam ewl viny in ecʼↄgm a, lʼoc lʼabul ↄgm juma kok ɛsɛl, 20.9 Ɛ̀kn Mark 12.1 ecʼakr otar a. ɛtŋ nʼim usu lɛgŋ kpekpe eci. 10Eke egb ub e lɛgŋ ow a, lʼɛrm in ecʼabu ɛlum ɛs nyam im ɛŋn juma ɛsɛl a eke wɛl kʼↄŋʼn egb a, in ecʼeke kʼɛbmʼn a. Eke abu ɛlum ɛs a im a, juma ɛsɛl a ↄrʼr, ɛtŋ -lʼogŋ ow ow ɛwl abu ↄfr. 11Ɛmɛny ↄgm ɛs a ɛrm abu ɛlum ɛs ɛjeci nyam. Kↄ in yɛji juma ɛsɛl a ↄrʼr, wɛwrʼr, ɛtŋ -lʼogŋ ow; ow ɛwl eke -nʼↄↄm ow ob kaka. 12Ɛmɛny sakp nyahan ɛm, lʼɛrm abu ɛlum ɛs nyam im. Na ecʼa gbɛ, -lʼↄr ow -li kok ow mob, ɛtŋ -nʼↄny -lʼↄwl ow lakp jam a. 13Eke egb ↄgm ɛs a bʼɛkn ɛbɛn a, li dad ninɛ: “Oho! Kↄ sica ayaf mi ki kokr ab ee? Mi bʼow mʼɛrm ɛm ecʼiy eke mʼerur tasi a; ow kʼↄdm ke -nʼↄny ow ecʼɛlum.” Ɛtŋ lʼɛrm jim im. 14Gbɛkↄ eke -lʼɛkan ow a, -nʼam dadarir ɛl ↄfr -lʼɛsɛ: “Kin ɛgŋ a eke godo godo bʼow el aja ij ɛs a! Sʼíbiʼr ke ↄgm a él ɛy eci.” 15Ɛtŋ -nʼↄny -lʼↄwl ow ↄgm a e lakp jam a, ɛtŋ -lʼibi ow.»
Sica Jesu ibrm ɛl ninɛ: «Kↄ na, bla lowi ↄgm ɛs a bʼow kok ↄgm juma kok ɛsɛl ab ee? 16Li bʼow lʼow, lʼibi juma kok ɛsɛl a, ke lʼóc ↄgm a nʼↄŋ agŋ ɛjeci.»
Eke agŋ a iri sodad amua a, -li dad ninɛ: «Ow kʼow ɛym ɛbɛn!» 17Kↄ Jesu lɛr ɛl ɛtŋ ibrm ɛl ninɛ: «Kↄ Nyam odad na e nyandrɛ el ayaf ee?
Lebn a eke êl us ɛsɛl a oc ↄwl a,
ɛwl el êl lↄy ɛm e lebn tasi. 20.17 Selu 118.22.
18Ɛgŋ fɛŋ eke bʼow ɛy lebn na af a, bʼow kikn es, ɛtŋ ɛgŋ fɛŋ eke lebn a bʼow ɛy af a, bʼow piplm ɛm el siflefl.»
Kↄ wɛl sↄ́g wus labm ee?
19Eke ol e low yɛgm ɛsɛl lele egb waw ɛsɛl ɛgbɛl ab ab uw any eke ɛl sosiɛm anake Jesu ub nyandrɛ na a, -nʼam ↄl eke li kʼↄny ow ke -lʼɛdŋn ow e juma a, gbɛkↄ -nʼam uru agŋ a. 20Ow sosiɛm -nʼam ↄsu Jesu kprakpr ɛm. -Li bʼɛrm agŋ ow ɛsɛ nɛnyɛmbri nyam ɛsɛl af, eke kʼↄny Jesu in ecʼodad ebl ɛm, yecʼɛtŋ ke -lʼoc -lʼɛlu ow Jude ecʼes ɛw ɛs a abu ɛm. 21-Nʼam ibrm Jesu low ikŋ na -lʼɛsɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, sʼuw any eke ŋ e Nyam e low eke bi dad ke bi yɛgm agŋ a el nawrɛ ɛtŋ úrum ɛgŋ any ɛ́s; Nyam ecʼelel eke am ibrm eke si kʼiir ɛb a, bi yɛgm ow ecʼejagb a kpɛŋ. 22Kↄ dàd ɛy ↄ! Ɛy ecʼol ↄŋ abusu eke si ki sↄg wus labm sʼↄŋ Sesar ee?» 20.22 Ɛ̀kn Matie 22.17 ecʼakr otar a.23Eke -li dadr ɛbɛn a, Jesu uw ɛl e kprakpr ab any, ɛtŋ dad ɛl ninɛ: 24«Yɛ̀gmnʼm os nyam.» Ɛtŋ -lʼoc ɛl ecʼos a e nyam -nʼam yɛgm ow. Ɛtŋ Jesu ibrm ɛl ninɛ: «Mɛny ɛwr na lele nin na eke wɛl nↄn os na af a, bwo ecʼɛgŋ ecʼow el ee?» Ɛtŋ -li dad ninɛ: «Sesare eci.» 25Ɛtŋ Jesu dad ɛl ninɛ: «Eke ow el ɛbɛn a, ke ↄŋn Sesar yecʼekʼel in ecʼa, ke ↄ́ŋn Nyam yɛji yecʼekʼel in ecʼa.» 26Na ɛm yɛji -lʼↄtum -nʼↄnym ow odad ebl ɛm agŋ a ecʼany af. Kↄ odad eke li dad wɛl a iti ɛl any, ɛtŋ -li bubur ɛnyɛmbri.
Luw ɛm anŋ igb
27Ow e jam a, Sadusiɛl ecʼagŋ bɛb ow ɛŋn Jesu. (Ke Sadusiɛl anake bi dad ɛsɛ luw ɛm anŋ igb in anm a.) -Nʼam ibrm Jesu low na lʼɛsɛ: 28«Low yɛgm agŋ ɛs, Mois nↄn ol na ↄŋ ɛy dad ninɛ: Eke igŋ nyam ɛbi yↄw ɛtŋ lʼewm iy kaka toŋ lʼuw, ow akpl ke lisijim éb iŋnyↄw a ɛbi, ke éw ey in ab ɛw lisijim nin es. 20.28 Ol Ɔkn 25.5-6.29Kin agŋ lisijimɛl lↄbŋ e low ekʼɛŋn: likpekp a ɛbi yↄw, lʼewm iy kaka ow ab ɛtŋ lʼuw. 30Li bʼuw a, yony ɛm ecʼa eb iŋnyↄw a ɛbi. In yɛji lʼewm iy toŋ batŋ lʼuw. 31Eke in yɛji li bʼuw a, nyahan ɛm ecʼa yɛji eb iŋnyↄw a ɛbi. Ɛbɛn ɛbɛn toŋ ɛl lↄbŋ mum -lʼɛbi iŋnyↄw a ɛtŋ -lʼuw eke -lʼewm ey kaka. 32Ɛtŋ ow ecʼuwr ɛm a, yↄw a yɛji uw. 33Kↄ sica lɛgŋ eke agŋ ekʼuw a bʼow igb luw ɛm a, bwo ecʼɛgŋ e yↄw tasi li bʼow lʼel ab ee? Aŋke ɛl a fɛŋ ɛgŋ ɛgŋ ɛbiʼr ow el in e yↄw.»
34Jesu dad ɛl ninɛ: «Wus na ecʼegŋ lele ↄyↄw ab bʼɛbirir; 35kↄ egŋ a lele ↄyↄw ab ab ekʼit eke kʼanŋ luw ɛm igb, ke ir ɛb afr a kʼow ɛbirm ij. 36-Li kʼow -lʼↄtumn -lʼuwmn ij aŋke -nʼanŋ ɛsɛ afr ɛrm ɛsɛl af. Sica -lʼel Nyam ecʼey, aŋke -nʼanŋ luw ɛm -lʼigb. 37Mois dad ayal eke agŋ ekʼuw a bʼow anŋ owr, aŋke kati a ekʼam iri al ab ɛm a, lʼɛsŋ Ɛs Kↄtↄkↄ Abraham e Nyam, Isak e Nyam, Jakↄb e Nyam.20.37 Ɔkm Ok 3.6. Ɛ̀kn Matie 22.32 ecʼakr otar a.38Kↄ agŋ eke uw a e Nyam li kʼel ee? Njaŋ, lʼel agŋ ekʼuw ke anŋ owr a e Nyam, aŋke in ecʼa agŋ amua fɛŋ anŋ owr.» 39Ɛtŋ ol e low yɛgm ɛsɛl bɛb eb odad ɛtŋ dad ninɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, uw dad.» 20.39 Sadusiɛl lele Farisiɛl ab ecʼodad nyam eke bʼanŋ ɛl araŋn a e liy a el luw ɛm anŋ igb owi. Ol e low yɛgm ɛsɛl nↄnↄ el Farisiɛl. -Li bʼub luw ɛm anŋ igb e low a nawrɛ. Ɛl anake -nʼam ↄŋ Jesu low ij a, aŋke -nʼam ɛkn eke Jesu anŋ ɛl ecʼogog.40Low na eke li dad wɛl ɛbɛn a, ɛgŋ kaka úsm af ibramʼn low ij.
Mesi a lele David ab
41Sica Jesu ibrm ol e low any uw ɛsɛl a ninɛ: «Ayaf wɛl ↄtu eke ki dad eke Mesi el David eci lilaw ee? 42Aŋke Selu e lɛl ab ɛm a, David in obi am dad ɛsɛ:
Ɛs Kↄtↄkↄ Nyam dad ɛm e Kↄtↄkↄ ninɛ:
“Òw sig es ɛm e lidr abu af
43toŋ bake mʼót ŋ ecʼefnu a mʼokʼŋ akr ew.” 20.43 Selu 110.1.
44Ɛkan, eke sica David bʼɛsŋʼn “Ɛs Kↄtↄkↄ”, ke ayaf Mesi a ↄtu eke kʼel David e lilaw ab ee?» 20.44 Ɛ̀kn Matie 22.45 ecʼakr otar a.
Kì kokr ɛsɛ ol e low yɛgm ɛsɛl ecʼab af
45Eke agŋ dedeku a am iri in ecʼodad a, Jesu dad in e jam ɛsɛl a ninɛ: 46«Ɔ̀sur sos ol e low yɛgm ɛsɛl e lís, ɛl eke -li bʼerur eke -li ki sus mob akpakp -nʼam ɛcm ab, ke -li bʼerur eke dedeku ɛm wɛl kʼɛsŋn ɛl ɛlum ɛm, ɛtŋ Nyam nuŋ igŋ susu a -li bi dogŋn mɛkpn anym es. Es gbɛgbl ecʼob ij owi ɛm yɛji -li bʼerur susu amamn. 47-Li bʼufŋ eŋnyↄw ɛb es, ɛtŋ -li bi kok nyandrɛ -lʼↄfur Nyam ŋↄŋn yecʼɛtŋ ke wɛl ót ɛl agŋ amamn. Na sosiɛm anake ɛl e jɛj ok a bʼow ɛw tuↄtuↄ a.»
21Iŋnyↄw gbↄr yↄw a ecʼob ap a
1Ow e jam a, Nyamel gbɛl ab ɛm yogŋ cɛ, eke Jesu bʼis any a, lʼɛkn egbreŋgbi ekʼam ɛlu Nyam bia ok ɛl ecʼob ap a kↄprↄ ebr mob ab ɛm. 2Ɛmɛny lʼɛkn iŋnyↄw gbↄr yↄw nyam yɛji ekʼam ɛlu os ekekey yony kↄprↄ ebr ob ab ɛm; 3ɛtŋ li dad ninɛ: «Low nawrɛ mʼam dad ↄny: iŋnyↄw gbↄr yↄw na ap ob akm agŋ a fɛŋ ecʼa, 4aŋke ɛl ecʼa -nʼↄŋ ɛl ecʼob eke -nʼↄnyn a ecʼow ekʼigŋ af a, kↄ iŋnyↄw a ecʼa, nʼↄŋ in e gbↄr ɛm ecʼa eke nʼↄny a, ow kpra kpra a eke li kʼiir ɛb af a.» 21.4 Ɛ̀kn 2 Korɛnt 8.1-6.
Nyamel gbɛl a e ŋuŋn
5Sica agŋ bɛb am dad Nyamel gbɛl a e sakpl owi, mebn amamn lele mob amamn ab eke wɛl ap Nyam a e low. Eke Jesu bʼiri a, li dad ninɛ: 6«Lɛgŋ am ow eke mebn amua ekʼam ɛkan a, kaka kʼow usrm lawl lebn af anm, aŋke fɛŋ bʼow ɛr ok wus.»
Lɛgŋ es abal el e gbre owi
7Odad na eke Jesu dad ab ɛm -lʼibrm ow ninɛ: «Low yɛgm agŋ ɛs, kↄ bogŋ lɛgŋ iy low na bʼow ɛy ee? Ɛtŋ bogŋ e mɛny ɛwr ɛm, wɛl bʼow uw wanci a eke ów amua bʼow ɛy ab any ee?» 8Ɛtŋ Jesu dad ninɛ: «Ɛ̀wr ɛrm! Kì yɛbr ɛgŋ kʼirmn ↄny! Tasi ɛm a, agŋ nↄnↄ bʼow ow ɛm e nin ɛm dad eke ɛl el Mesi a, ɛtŋ -li bʼow -li dad eke lɛgŋ es abal el a in ow ŋ̂! Kↄ kʼùsr ɛl jam. 9Eke batŋ am irir wɛl am dad ↄny ar owi lele ɛb e bↄbↄr owi ab a, ke erŋn kʼↄ̀ny ↄny. Ow it eke ów amua kʼɛy, kↄ ow elm wus na e nuŋ ɛdŋ. 10Tasi ɛm a, ɛbr nyam ecʼagŋ bʼow im ɛŋn ɛbr ɛjeci nyam ogŋ ar; es ɛw nyam bʼow im ɛŋn es ɛw ɛjeci nyam ar ogŋ eci; 11wus bʼow umu tuↄtuↄ, ɛtŋ susu nↄnↄ gbɛl af lek bʼow ɛy, ↄl eŋuŋ bʼow ↄny agŋ nↄnↄ; ów erŋn erŋn bʼow ɛy ɛtŋ mɛny ɛwr ɛgbɛl ɛgbɛl bʼow anŋ afr ok ↄkm.
12Gbɛkↄ gbuŋ ke ów amua ɛ́y a, wɛl bʼow ↄny ↄny ke wɛl ijr ↄny gbre, wɛl bʼow ot im ↄny jɛj ok ɛm Nyam nuŋ igŋ susu ɛtŋ wɛl bʼow ok ↄny sobel ɛm, ɛtŋ wɛl bʼow ot ok ↄny ɛ́b ebu lele es ɛw ɛsɛl ab abu ɛm, ekʼeel ɛm e jam ɛsɛl a sosiɛm. 13Na anake bʼow ↄŋ ijr ɛm e daŋku. 14Ow sosiɛm a èbr ɛwr es nuŋ ɛm ke ɛrmij kʼíkŋm anym okm ↄny low eke bʼow dadr dogŋnin ↄny sosi a eci. 15Ɛm obi mʼow mʼↄŋ ↄny sodad ebl lele sɛwr ab eke bʼow ↄŋ ↄny ecʼefnu a ecʼɛgŋ kaka kʼow ↄtum dadm odad akam ↄny es. 16Ɔny ɛsɛl bↄbↄ yɛji, ↄny lisɛl, ↄny lisijimɛl, ↄny ecʼagŋ lele ↄny lawlɛl ab bʼow ↄny ↄny ot im ↄny abusu ɛsɛl ecʼany af; wɛl bʼow ↄb ↄny low, ibi ↄny ɛm ecʼagŋ nↄnↄ. 17Ɛm sosiɛm agŋ a fɛŋ bʼow ifn ↄny, 18kↄ ↄny e sin nuŋ bↄbↄ yɛji, kaka kʼow iram. 19Ìnymn es kikri ɛbɛn cɛ; na ɛm anake bʼow ɛŋan sel a.»
Jesu am dad Jerusalɛm e ŋuŋn owi
20Ɛmɛny Jesu dad ninɛ: «Eke bʼɛkan áru ekʼiwr did ɛlul Jerusalɛm ɛm a, ke lɛgŋ ab anake bʼow uwr any eke wɛl bʼow ŋuŋnʼn a. 21Kpɛkŋ agŋ a eke bʼow anŋ Jude a, ow akpl ke -lʼuru es -nʼim mafɛny ɛm; agŋ eke bʼow anŋ Jerusalɛm baŋn a -nʼim akpoj, ke agŋ eke bʼow anŋ sikpukpu ɛm a kʼɛ́ym baŋn a ij, 22aŋke ow bʼow el jɛj ok e sɛgŋ. Yogŋ anake ów a fɛŋ eke Nyam Lɛl dad a bʼow iy nɛny a. 21.22 Ɛ̀kn Ose 9.7.23Sɛgŋ amua bʼow ɛw tuↄtuↄ molok ab lisɛl lele ɛl ekʼam ↄŋ ey mɛny ab ab eci, aŋke sɛgŋ a ow bʼow el sↄrŋ ligbɛl eke bʼow ɛy ɛb ab ɛm. Ɛɛ, Nyam bʼow ɛlu in ecʼɛrm bebl ↄkm agŋ a e lís! 24Wɛl bʼow ibi ɛl ar ɛm, ɛtŋ wɛl bʼow ot im ɛl madu ↄkr ɛm ɛbr ɛbr fɛŋ ɛm; ɛtŋ Nyam e low any uwm ɛsɛl bʼow eb Jerusalɛm ↄnym ab toŋ bake ɛl e lɛgŋ yɛji úwr.»
Ɛgŋ ecʼIy e mowrer
25Eke li dad na a, ɛmɛny Jesu ninɛ: «Sɛgŋ am ow eke mɛny ɛwr bʼow anŋ ligbn ɛm, awl ɛm lele mílɛ́l ɛm ab ok ↄkm. 21.25 awl ɛm, lele mílɛ́l ɛm ab ok ↄkm:bɛ̀bmn Esayi 13.10; Ezekiɛl 32.7; Joɛl 3.3-4. Eke wus na af ecʼɛbr ɛbr a fɛŋ bʼow iri okij lele mra ab e likekr a, -li bʼow -nʼↄny ɛrmij. 26Agŋ erŋn bʼow ↄny toŋ úw, eke -li bʼow -li tutr ów a eke bʼow ɛy wus na af e low, aŋke nyam afr ecʼabusu a bʼow ufŋ. 27Yogŋ anake wɛl bʼow ɛkn ɛgŋ ecʼIy eke bʼow anŋ jru ɛm ow, abusu ligbɛl lele anygbɛl ɛm ab a. 21.27 Ɛ̀kn Daniɛl 7.13.28Eke ów amua bʼow ↄb nuŋ am ow a, ke átar sos es inymn es lɛɛr afr, aŋke ↄny ecʼes eb ɛlu e lɛgŋ a ow titm ŋ̂.»
Low yɛgm eke babm e likŋ a am ɛlu ↄkm
29Ɛmɛny Jesu oc nyandrɛ ɛm ecʼodad na ɛtŋ am dad ɛsɛ: «Ɛ̀kan babm e likŋ lele ekŋ ɛjecʼab ab; 30eke -nʼam gigŋ ↄdↄdↄ a, kpɛkŋ bʼuwr any eke mewij ow titm. 31Ɛbɛn nyam coco, eke bʼow ɛkan ów amua ow a, ke kpɛkŋ úwr any eke Nyam e gbreŋgbi usu a ow titm. 32Low nawrɛ mʼam dad ↄny: yɛfɛnyna ecʼagŋ a fɛŋ kʼow uwm ow uwrm, ɛtŋ ów amua bʼow ɛy. 33Afr lele wus ab bʼow ɛc, kↄ ɛm ecʼodad ebl a kʼow ɛcm.»
Ɛgŋ ecʼIy e mowrer ecʼɛrm ɛw owi
34«Ow sosiɛm, ɛ̀wr ɛrm! Kʼòcar ↄny sosi kʼɛlulil es gbɛgbl owi, mar ↄny owi, lele owr anŋ ecʼɛrmij ebr owi ab ɛm, bake íjal sos es lɛgŋ a ów okr ↄny es kpru, 35ɛsɛ asawa eke bʼok ob af ↄny af; tasi ɛm a, ow bʼow okr wus na ecʼagŋ a fɛŋ es. 36Kʼɛ̀rur mɛmn, kↄ sɛgŋ fɛŋ ŋↄŋan Nyam yecʼɛtŋ ke ↄ́nyn lɛc akmn ów amua eke bʼow ɛy ab es, ke ↄ́tur inymn es ɛgŋ ecʼIy ecʼany af.»
37Sɛgŋ fɛŋ Jesu bʼim yɛgm agŋ low Nyamel gbɛl a e gbugŋ a ɛtŋ lɛgŋ uk ɛm, li bʼim lʼɛru Olivie lafɛny af. 38Ɛtŋ ibribr fafa agŋ a fɛŋ bʼow Nyamel gbɛl a e gbugŋ a eke kʼiri in ecʼodad.
22Es ɛw ɛsɛl am ut Jesu ecʼibi a ecʼasre
Matie 26.1-5; Mark 14.1-2; Jan 11.45-53
1Sica Futufutu eke ejru ánm ɛm ecʼes gbɛgbl ekʼel Pak a e lɛgŋ a ow titm. 22.1 Ɛ̀kn Ɔkm Ok 12.1-27.2Egb waw ɛsɛl ɛgbɛl lele ol e low yɛgm ɛsɛl ab am ↄl ew ew ɛm elel eke -li ki kokr bake -lʼibi Jesu, gbɛkↄ erŋn am ↄny ɛl agŋ a sosiɛm.
Judas am bɛbm eke bʼow ↄl Jesu ij
3Ɛbɛn a, kpɛkŋ Satan ɛy Judas eke wɛl bʼɛsŋ Iskariↄt, jam ɛsɛl lɛw yony a ecʼɛgŋ nyam ɛm. 4Ow ↄŋ ɛtŋ nʼim nʼɛŋn Jwifɛl ecʼegb waw ɛsɛl ɛgbɛl a lele Nyamel gbɛl a ecʼↄsu ɛsɛl ekpekp ab ab, ɛtŋ -lʼiririr elel eke li kʼoc Jesu lʼɛlu wɛl abu ɛm a. 5Low na eke Judas dad ɛl a iŋn ɛl sos ɛm toŋ afŋn es, ɛtŋ -lʼɛwar ow eke -li bʼow -li sↄg ow labm. 6Judas ɛgŋ eb, ɛtŋ sica nʼam ↄl akunda sɛnyn yecʼɛm eke li kʼↄny Jesu nʼↄŋ wɛl yecʼɛtŋ ke dedeku a kʼúwm any.
Pak ecʼob ij a eci sos bɛbm
Matie 26.17-25; Mark 14.12-21; Jan 13.21-30
7Lɛgŋ a ekʼel Futufutu ekʼejru ánm ɛm ecʼes gbɛgbl e lɛgŋ eke wɛl kʼibi mɛcɛb kok Pak ecʼob ij a ow. 8Ɛtŋ Jesu ɛrm Piɛr lele Jan ab dad ɛl ninɛ: «Ìmn bɛbmn ɛy e Pak 22.8 Ɛ̀kn Ɔkm Ok 12.3-9. ecʼob ij a ecʼusu.» 9Odad na eke ow dad ab ɛm, -lʼibrm ow ninɛ: «Kↄ bogŋ erur eke si kʼim si bɛbm ow e sos ee?» 10Ɛtŋ Jesu dad ɛl ninɛ: «Kin, eke bʼimn ba bʼɛyr baŋn a, bʼow ɛŋan igŋ nyam ekʼuyu mijel. Ùsr ir jam toŋ ↄny yɛji ókr gbugŋ a eke li bʼow lʼɛy a. 11Eke bʼokr gbugŋ a, dàdr gbugŋ ɛs a ɛsrɛ: “Low yɛgm agŋ ɛs am ibrm akŋ yecʼeke in kʼij Pak ecʼes gbɛgbl ecʼob in e jam ɛsɛl ab ab.” 12Ɛtŋ li bʼow li yɛgm ↄny êl afr a ecʼakŋ gbɛl nyam ekʼakŋ eci mob fɛŋ iy nɛny ɛm. Yogŋ anake bʼow bɛbmn ɛy ecʼob ij a e sos a.» 13Eke -nʼimn a, -lʼɛkn low a fɛŋ eke Jesu dad ɛl a, ɛtŋ -li bɛbm Pak ecʼob ij a e sos -lʼɛw es.
Ob ij lala
14Eke wanci ow bɛbmn ab a, Jesu lele in ecʼɛrm ɛsɛl ab ab ow ok es ob ij usu a. 15Eke -nʼam ij ob a, Jesu dad ɛl ninɛ: «Mʼerur tasi eke mi kʼij Pak ecʼob na ↄny ab gbuŋ ke mʼíj gbre. 16Kↄ mʼam dad ↄny eke mi kʼow mʼijm ob na ij, toŋ bake es gbɛgbl ikŋ na e liy a ɛ́y ↄkm Nyam e gbreŋgbi usu a.» 17Eke li dad odad na a, kpɛkŋ lʼoc mij kpↄk, lʼɛlu Nyam bia ɛtŋ li dad ninɛ: «Èbr mij kpↄk na ke ɛ́gŋn ↄny fɛŋ. 18Kↄ mʼam dad ↄny eke ɛmɛny mi kʼow mʼɛgŋm mar na ij toŋ bake Nyam ecʼes ɛw a ów.» 19Ɛmɛny lʼoc futufutu. Lʼɛlu Nyam bia ɛtŋ nʼↄny lʼubr ɛm, nʼↄŋ wɛl ɛtŋ li dad ninɛ: «Na el ɛm e sos megl [eke mʼam ↄŋ ↄny. Kòkr low na ɛm ecʼↄkn eci.» 20Eke -lʼijr ob bake ow uwr a yɛji, lʼoc mij kpↄk eke mar anŋ ɛm nʼↄŋ wɛl ɛtŋ li dad ninɛ: «Mij kpↄk na el sinm owr eke Nyam kok ɛm e mebl eke ok es ↄny sosiɛm a eci.]22.19b-20 Luk eci silɛl esig bɛb ɛm a, wɛl ɛ́ŋnm sodad ekʼanŋ ob na [...] ɛm a. Bɛ̀bmn Ɔkm Ok 24.8; Jeremi 31.31-34.21Gbɛkↄ kin: ↄny ɛm ecʼɛgŋ nyam ekʼam ↄl ijʼm a anŋ ob ij usu na ɛm ab! 22.21 Bɛ̀bmn Selu 41.10.22Nawrɛ ɛm, ɛgŋ ecʼIy bʼow uw ɛsɛ elel eke Nyam bɛbm ɛw es ab af, kↄ gbre él ɛgŋ a ekʼↄl ijʼr a eci!» 23Low na eke -lʼirir a ↄŋ ɛtŋ -nʼam bibrmn ɛl ↄfr -lʼɛsɛ: «Kↄ bwo ecʼɛgŋ anake ki kok low na ɛy ɛm ab ee?»
Jam ɛsɛl a am atar anymu el e low es
Matie 18.1-4; Mark 10.35-45; Jan 13.2-17
24Eke low na ɛc a, jam ɛsɛl a am atar ów es tuↄtuↄ eke kʼuw ɛgŋ eke ɛl ɛm a kʼel anymu ab any. 25Ow sosiɛm Jesu dad ɛl ninɛ: «Ɛb ɛb ɛm eci ɛ́b ebu bʼɛw agŋ es, ɛtŋ ɛl ecʼabusu ab ɛm -li bi dad wɛl eke wɛl kʼɛsŋ ɛl ów amamn kok ɛsɛl. 26Kↄ ↄny ecʼa, ow kʼow elm ɛbɛn. Ɛgŋ eke kʼel ↄny ecʼanymu a, nʼánŋ ɛsɛ iyli af; ke ɛgŋ eke kʼel es ɛw ɛs a, ánŋ ɛsɛ ob oc ↄŋ ɛs af. 27Tasi ɛm a, bwo ecʼɛgŋ el anymu ee? Kↄ ɛgŋ eke bi sig es am ij ob a, oglog ɛgŋ eke bʼoc ob ↄŋ agŋ ab ee? Nawrɛ ɛm, ɛgŋ eke sig es am ij ob a el anymu, kↄ yadŋ ee? Ɛtŋ kin, ɛm mʼanŋ ↄny ecʼaraŋn ɛsɛ ob oc ↄŋ ɛs af. 28Ɛtŋ ↄny yɛji anŋn ɛm ab, ɛm e gbre ijr fɛŋ ɛm. 29Ɛsɛ elel eke ɛm Ɛs ↄŋʼm abusu eke mi kʼɛw agŋ es a, ɛbɛn ɛm yɛji mʼow mʼↄŋ ↄny abusu nɛnyɛmbri nyam a cɛ. 30Ɛm ecʼes ɛw ab ɛm a, bʼow ijr ob, ɛgŋn, ɛtŋ bʼow ɛcr okr es mɛkpn af ɛ́wr Israɛl ecʼeb lɛw yony a es.»
Piɛr bʼow ɛgbr Jesu
Matie 26.31-35; Mark 14.21-31; Jan 13.36-38
31Eke li dad low na bake ow uwr a, Jesu am lɛr Piɛr ɛtŋ dad ninɛ: «Simↄ, ìgŋ lↄru es iri! Satan ibrm abusu eke bʼow ↄny ufŋ ↄny ɛsɛ egbey eke wɛl bi cic suw es ɛm af. 32Kↄ mi ŋↄŋn Nyam mʼↄŋʼŋ yecʼɛtŋ ke ŋ ecʼↄmn a kʼↄ́bm mɛny. Kↄ ŋ yɛji, lɛgŋ eke bʼow ɛwl ow el ɛm ecʼa, àtr esŋ jimɛl a sos es.» 33Low na eke li dad a, Piɛr ↄdu odad eb ɛtŋ dadʼr ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, mi bɛbm sos eke mi kʼɛy sobel ɛm ŋ ab, ke mʼúw ŋ ab.» 34Kↄ Jesu dadʼr ninɛ: «Piɛr mʼam dadʼŋ, ncok a cɛ, ŋgↄs kʼow ikŋm ɛtŋ bʼow ɛgbr sakp nyahan dad eke uwm im any.»
Os, ekpr lele lab ab
35Ɛmɛny Jesu dad ɛl ninɛ: «Lɛgŋ a eke mʼɛrm ↄny ke ocmn os, ekpr lele cↄkrukpↄ ab ke imn a, kↄ ↄnyn low nyam ecʼes abur ee?» -Li dad ow ninɛ: «Sʼↄnym low kaka ecʼes abur!» 36Ɛtŋ ninɛ: «Kↄ sica, ↄny ecʼɛgŋ ekʼↄny os a, lʼóc gↄŋ. Ɛgŋ ekʼↄny ekpr a yɛji lʼóc; ke ɛgŋ ekʼↄnym lab a, lʼↄ́l in e mob sus ɛm a lʼij ke lʼↄ́l lab. 37Kↄ mʼam dad ↄny nawrɛ ɛm, ow akpl ke Nyam Lɛl ɛm ecʼodad na eke wɛl nↄn ɛm e lís a íy nɛny: Wɛl awlʼl low ŋuŋ kok ɛsɛl ɛm a.22.37 Esayi 53.12. Ɛɛ, ɛm e lís e low a eke wɛl nↄn a bʼow iy nɛny!» 38Ɛtŋ jam ɛsɛl a dadʼr ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, kin sʼↄnym mab ler ɛm yony ab!» Ɛtŋ Jesu ubr odad a es ninɛ: «Na cɛ ow ɛny ŋ̂!» 22.38 Na cɛ ow ɛny ŋ̂!Odad na Grɛk ɛm, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm dad ɛsɛ Ow úbr es gↄŋ!
Jesu im Nyam ŋↄŋn ɛm Olivie lafɛny af
39Sica Jesu ɛy ↄkm im Olivie lafɛny af ɛsɛ elel eke li bi kok godʼɛtŋ ab af. In e jam ɛsɛl a yɛji usʼr jam ab im. 40Eke -nʼimn ba -li bʼok yogŋ a, li dad wɛl ninɛ: «Ŋↄŋan Nyam, yecʼɛtŋ ke kʼɛ́ymn ɛbm ɛkn owi ɛm.» 41Lʼɛlu wɛl es nʼim anym kpekpe tɛl, ɛtŋ yogŋ lʼok ↄwrↄkp wus nʼam ŋↄŋn Nyam li dad lʼɛsɛ: 42«Ɛs, eke erur, ke ↄny gbre ij e mij kpↄk na kpabʼm es lís. Ke fɛŋ ɛm a, ow kʼél yecʼa eke mʼam erur a, kↄ yecʼa eke am erur a.» 43[Kpɛkŋ afr ɛrm ɛs nyam ow ɛŋnʼn ɛtŋ am atrʼr sos es. 44Kↄ ɛbɛn yɛji, Jesu am ij ɛrm ɛm e gbre ɛtŋ am ŋↄŋn Nyam lɛc ɛm toŋ law am okʼr. Ɛtŋ in e law a am sus ok wus ɛsɛ mebl ekuey af.]22.43-44 Luk eci silɛl oglog ɛm a, akr 43-44 ab a anm ɛm.
45Eke ni ŋↄŋn Nyam bake ow uwr a, lʼigb wus ɛtŋ lʼɛwl mɛny lʼow nʼɛŋn jam ɛsɛl a, kↄ sos ↄw ɛl es toŋ ow el ɛl mɛmn. 46Eke nʼɛŋan wɛl mɛmn ɛru ɛm a, lʼuwr wɛl ɛtŋ li dad ninɛ: «Kↄ bla ɛtŋ am ɛrur mɛmn ee? Ìgbr wus ke ŋↄ́ŋan yecʼɛtŋ ke kʼɛ́ymn ɛbm ɛkn owi ɛm.»
Jesu ecʼↄny
Matie 26.47-56; Mark 14.43-50; Jan 18.3-11
47Jesu odad anŋ nɛnym am dad, ɛtŋ kpɛkŋ agŋ nↄnↄ gbɛl ilm any. Ɛtŋ Judas ekʼel jam ɛsɛl lɛw yony ab ɛm e nyam a anake am nyimn ɛl a. Eke -lʼowr -lʼokr yogŋ a, Judas im titm Jesu eke kʼɛyʼr. 48Kↄ Jesu ibrmʼn ninɛ: «Judas, kↄ af ɛy ɛm am ↄl ɛgŋ ecʼIy ij ee?» 49Eke jam ɛsɛl a am ɛkn low a eke am ow ɛy a, -lʼibrm Jesu ninɛ: «Ɛgŋ gbɛl, kↄ sʼógŋ ɛl mum ɛy e mab ler ɛm ab ab ee?» 50Ɛtŋ kpɛkŋ ɛl ɛm ecʼɛgŋ nyam iyr egb waw ɛs ligbɛl ecʼabu ɛlum ɛs a lab, ɛtŋ lʼubr ow lidr e lↄru ab es. 22.50 Bɛ̀bmn Jan 18.10,26.51Kↄ Jesu dad ninɛ: «Ow ínym es gↄŋ!» Ɛtŋ lʼitŋn igŋ a e lↄru a abu, ɛtŋ lʼewlm ow. 52Sica li dad egb waw ɛsɛl a, Nyamel gbɛl a ecʼↄsu ɛsɛl ecʼagŋ ɛgbɛl a lele Jwifɛl ecʼagŋ ekpekp a eke ow ɛl ab in ecʼↄny ecʼa ninɛ: «Kↄ ɛm ecʼↄny a ibrm eke kʼotr ekŋ ekpr lele mab ler ɛm ab owr ɛsɛ low ŋuŋ kok ɛs ɛm el af ee? 53Sɛgŋ eke mʼanŋ ↄny ab Nyamel gbɛl ab ɛm a ↄnymnʼm. Kↄ sica ↄny e wanci eke kʼↄnynʼm a ow ŋ̂; catŋ ncebn ecʼabusu a ow a.»
Piɛr ɛgbr Jesu
Matie 26.57-58, 69-75; Mark 14.53-54, 66-72; Jan 18.12-18, 25-27
54Sica -nʼↄny Jesu ɛtŋ -lʼoc ow ab -nʼim egb waw ɛs ligbɛl a e gbugŋ a. Piɛr anŋ akpoj ɛm am us ɛl jam. 55Wɛl fuf al lakp a ecʼaraŋn, agŋ ok es did al ɛlul ɛm a, ɛtŋ Piɛr yɛji im sig es ɛl ab. 56Ob oc ↄŋ lis nyam ɛknʼn eke li sig es al saw a, lʼok ow anyamn af nʼam lɛr ow gbiy, ɛtŋ ninɛ: «Igŋ na yɛji, nʼanŋ Jesu ab!» 57Kↄ Piɛr ɛgbr Jesu ɛtŋ dad ob oc ↄŋ lis a ninɛ: «Yↄw, mʼuwmʼn any.» 58Eke ow ibn tɛl a, ɛgŋ ɛjeci nyam yɛji ɛknʼn ɛtŋ dadʼr ninɛ: «Ŋ yɛji, el ɛl ɛm ecʼɛgŋ nyam.» Kↄ li dad igŋ a ninɛ: «Njaŋ, mʼanm ɛl ɛm!» 59Ow ibn toŋ kʼij wanci nyam ka, ɛtŋ ɛmɛny ɛgŋ ɛjeci nyam at dad ninɛ: «Nawrɛ tasi ɛgŋ na yɛji el in ecʼagŋ ab ɛm e nyam, aŋke lʼel Galile iy.» 60Kↄ Piɛr dadʼr ninɛ: «Mʼuwm ŋ e low yeci eke am erur eke ki dad ab any!»
Odad na anŋʼn nɛnym nʼam dad ɛtŋ kpɛkŋ ŋgↄs ikŋ. 61Ɛtŋ Ɛs Kↄtↄkↄ ɛwl mɛny ↄkŋʼn any am lɛrʼr gbiy. Ow ↄŋ Piɛr ↄkn odad a eke Ɛs Kↄtↄkↄ dadʼr a: «Gbuŋ ke yɛfɛnyna ŋgↄs íkŋ a, bʼow dad sakp nyahan eke uwm im any.» 62Ɛtŋ Piɛr ɛy ↄkm im gbeŋ am ikŋ low dudu ecʼↄŋn.
Jesu e miyɛr kokr lele ↄr ab
63Agŋ ekʼam ↄsu Jesu a am kokrʼr miyɛr ɛtŋ am ↄrʼr. 64-Nʼawŋ ow any es, -nʼam ↄr ow kukuta ɛm, -nʼam ibrm ow -lʼɛsɛ: «Ekʼel Nyam e kokoba ↄb ɛs, ke dád ɛy ɛgŋ ekʼiyrʼŋ ob a!» 65Ɛtŋ -nʼam dad ów eŋuŋ nↄnↄ gbɛl -lʼok ow af miyɛr kokr ɛm.
Jesu ow Sanedrɛn ecʼagŋ a ecʼany af
Matie 26.59-66; Mark 14.55-64; Jan 18.19-24
66Eke lɛgŋ ɛny a, Jwifɛl ɛm ecʼagŋ ekpekp a ekʼel egb waw ɛsɛl ɛgbɛl a lele ol e low yɛgm ɛsɛl ab ab as luku. -Nʼↄŋ wɛl oc Jesu ow Sanedrɛn ecʼagŋ a ecʼany af, 67ɛtŋ -lʼibrm ow ninɛ: «Dàd ɛy sʼíri gↄŋ! Kↄ ŋ el Mesi ee?» Ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Eke mi dad ↄny yɛji, kʼow ubmn nawrɛ; 68ɛtŋ eke mʼibrm ↄny low yɛji, kʼow ɛgŋmn dadmnʼm. 69Kↄ jam aŋa ɛgŋ ecʼIy bʼow sig es Nyam Abusu Ɛs e lidr abu af.» 22.69 Ɛ̀kn Selu 110.1; Daniɛl 7.13-14.70Ɛl fɛŋ -li dad ninɛ: «Ke Nyam ecʼIy el a!» Ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Ow kpɛŋ anake ↄny obi dadr a.» 71Ɛtŋ -li dad ninɛ: «Ow akplm eke si kʼibrm adaŋku ij! Sica ɛy obi yɛji sʼiriʼr nɛnym ŋ̂!»
23Wɛl oc Jesu im Pilat ecʼany af
Matie 27.1-2, 11-14; Mark 15.1-5; Jan 18.28-38; Ob Kok 4.25-28
1Eke -li jɛjr Jesu ecʼów -lʼokr bake ow uwr a, dedeku a nimum igb wus ɛtŋ oc Jesu ab im Pilat ecʼany af. 23.1 Ɛ̀kn Matie 27.2 ecʼakr otar a.2Yogŋ, kpɛkŋ -nʼam cicr ow -li dad -lʼɛsɛ: «Sʼɛbmn nyamn sʼɛkn eke ɛgŋ na am irmn ɛy ecʼagŋ a; li bi dad wɛl eke wɛl kí sↄgm wus labm 23.2 Ɛ̀kn Luk 20.20-25. ɛtŋ li bʼocr in sosi Mesi, ɛb ebu nyam.» 3Ɛtŋ Pilat ibrmʼn ninɛ: «Kↄ nawrɛ, ŋ Jwifɛl ecʼɛb ebu ee?» Ɛtŋ Jesu dadʼr ninɛ: «Ŋ obi dad.» 4Ɛbɛn a, Pilat dad egb waw ɛsɛl ɛgbɛl a lele bieku ab ab ninɛ: «Mʼɛŋnm low ↄbr kaka igŋ na ɛm.» 5Gbɛkↄ -nʼam at lebl es -li dad lɛc ɛm -lʼɛsɛ: «Ɛgŋ na bi dad agŋ eke kʼↄbr ɛb any. Lʼↄb ow e low yɛgm nuŋ Galile ɛtŋ, toŋ lʼow lʼok Jude wus af, ɛtŋ sica lʼow aŋa yɛji.»
Wɛl oc Jesu im Erↄd ecʼany af
6Eke Pilat iri odad na a, lʼibrm ninɛ: «Kↄ ɛgŋ na Galile ecʼɛgŋ ee?» 7Eke wɛl dadʼr eke Jesu el Galile ecʼɛgŋ, ke lʼuw any eke yogŋ anŋ Erↄd ecʼes ɛw ɛm a, nʼↄŋ wɛl oc Jesu im ow ecʼany af, aŋke Erↄd in obi yɛji lɛgŋ ab ɛm a, nʼanŋ Jerusalɛm. 8Eke lʼɛkn ow a, sos ɛm am iŋnʼn aŋke lʼiri wɛl dadʼr ow e lís e low, ɛtŋ lɛgŋ kpekpe ɛtŋ nʼam erur eke li kʼɛŋn ow 23.8 Ɛ̀kn Luk 9.7-9. bake ow kok mɛny ɛwr nyam lʼɛ́kn. 9Li bibrm ow ów nↄnↄ, kↄ Jesu ↄbm kpu kaka ↄↄmʼn. 23.9 Ɛ̀kn Esayi 53.7.10Egb waw ɛsɛl ɛgbɛl a lele ol e low yɛgm ɛsɛl ab ab yɛji ekʼanŋ yogŋ a am cicr Jesu lɛc ɛm. 11Ɛtŋ Erↄd lele in eci srↄda eyŋ ab ab am kokr Jesu miyɛr, ɛtŋ am ocʼr ɛsɛ ɛgŋ keskes af. -Lʼɛw ow mob sus ɛm mamn sos, ɛtŋ lʼɛwlm ow mɛny ow im Pilat ogŋ a. 12Lɛgŋ a cɛ, Erↄd lele Pilat ab eke lɛgŋ ekʼɛc ab ɛm ijarm a, ɛwl el agŋ lawlɛl.
Wɛl ↄb Jesu low luw eci
Matie 27.15-26; Mark 15.6-15; Jan 18.39–19.16
13Eke Pilat am ɛkn eke low ↄbr kaka anm Jesu ɛm a, lʼas egb waw ɛsɛl ɛgbɛl a, es ɛw ɛsɛl a lele dedeku a fɛŋ ab luku, 14ɛtŋ li dad wɛl ninɛ: «Ocr ɛgŋ na isrʼm ɛtŋ am dadr eke owʼn am irmn agŋ. Na sosiɛm mʼibrmʼn low ↄny ecʼany af. Kↄ kin, mʼɛŋnm low ŋuŋ kaka eke li kok ke ow sosiɛm am ↄŋn in dedeku a. 15Ɛbɛn nyam coco, Erↄd yɛji ɛŋnm low ↄbr kaka in ɛm, ɛtŋ ow sosiɛm lʼɛwlm ow mɛny. Mʼam ɛkn ke ɛgŋ na kokm low ↄbr kaka ekʼit eke wɛl kʼibiʼr. 16Gbɛkↄ mʼow mʼↄŋ wɛl ↄrʼr ŋgbre ɛm, ke mʼɛ́luʼl es.» 17[Pak ecʼes gbɛgbl fɛŋ e lɛgŋ a, ow akpl ke Pilat ɛ́lu sobel ɛm ɛs nyam eke dedeku a bʼerur a es.] 23.17 Luk eci silɛl esig oglog ɛm a, wɛl ɛ́ŋnm sodad ekʼanŋ ob na [...] ecʼaraŋn ɛm a. Ɛ̀kn Matie 27.15; Mark 15.6.
18Eke Pilat dad ɛl ɛbɛn a, kpɛkŋ -nʼam ↄg ɛl fɛŋ -li dad -lʼɛsɛ: «Ìbi ɛgŋ na, ke ɛ́lu Barabas es ↄŋ ɛy!» 19(Ke Barabas na, lɛgŋ ab ɛm eke bↄbar ɛy Jerusalɛm baŋn a, in anake wɛl ɛluʼl sobel ɛm a, aŋke lʼↄbr ɛb any, ɛtŋ lʼibi ɛgŋ yɛji.) 20Gbɛkↄ eke Pilat am erur eke kʼɛlu Jesu es a, ɛmɛny lʼibrm eke li kʼiri dedeku a nɛnym. 21Kↄ -nʼam ɛlu Pilat lebl -li dad -lʼɛsɛ: «Ɛ̀wʼr olikŋ af! Ɛ̀wʼr olikŋ af!» 22Ɛmɛny Pilat eb odad sakp nyahan ɛm ɛtŋ ibrm ɛl ninɛ: «Bla low ↄbr iy li kok ee? Ɛm gbɛ mʼɛknm low ↄbr kaka in ɛm ekʼit eke wɛl kʼibiʼr; gbɛkↄ mʼow mʼↄŋ wɛl ↄ́rʼr ŋgbre ɛm, ke mʼɛ́luʼl es.» 23Kↄ dedeku a nɛny anŋ ɛm cɛ am ibrm sↄ́g ɛm eke wɛl kʼɛw Jesu olikŋ af. Ɛtŋ ɛl e sↄ́g e lebl a akm Pilat es.
24Ɛtŋ Pilat ɛgŋ dedeku a ecʼa ekʼam ibrm a eb. 25Lʼɛlu Barabas ekʼↄbr ɛb any, ibi ɛgŋ ke ow sosiɛm wɛl ɛlu sobel ɛm a es. Ɛtŋ lʼoc Jesu nʼↄŋ dedeku a yecʼɛtŋ -li kok ow ɛl e low eke -nʼam erur a.
Wɛl ɛw Jesu olikŋ af
Matie 27.32-44; Mark 15.21-32; Jan 19.17-27
26Eke -lʼocr ow ab -nʼaam a, -lʼↄbr Sirɛn baŋn iy nyam eke wɛl bʼɛsŋ Simↄ ekʼanŋ akp ɛm am ow. Eke srↄda eyŋ a bʼɛknʼn a, -nʼↄny ow lɛc ɛm ɛtŋ -lʼoc Jesu ecʼolikŋ a -nʼↄŋ ow eke ow kʼabu us ow jam. 23.26 Ɛ̀kn Matie 5.41 ecʼakr otar a.27Agŋ nↄnↄ gbɛl am usʼr jam, ɛtŋ ↄyↄw nↄnↄ ekʼanŋ ɛl ɛm a am ikŋ ↄŋn ok sabu ɛrmni in sosiɛm. 28Eke Jesu bʼɛwl mɛny a, nʼam lɛr wɛl ɛtŋ li dad ninɛ: «Jerusalɛm ecʼↄyↄw, kʼìkŋn ↄŋn ɛm sosiɛm; kↄ ìkŋn ↄny lele ↄny ecʼey ab eci! 29Kↄ lɛgŋ am ow eke agŋ bʼow dad ɛsɛ: “Ehe él etr yↄw eke ewm ey, ke ↄↄm ey mɛny lɛgŋ kaka a eci!” 30Lɛgŋ ab anake agŋ bʼow dad ɛsɛ: “Mafɛny, bùbmn okr ɛy af! Egigl, bùburir ɛy es a!”23.30 Ose 10.8.31Tasi ɛm a, eke wɛl am kok likŋ ekʼanŋ owr a nɛnɛ, ke likŋ wɛwɛ ecʼa ayaf wɛl bʼow kokrʼr ab ee?»
32Srↄda eyŋ a oc agŋ ɛjeci yony ekʼel ów eŋuŋ kok ɛsɛl yɛji ow eke wɛl kʼibi ɛl Jesu ab. 33Eke -nʼimn usu a eke wɛl bʼɛsŋ “Nuŋ kpↄk ecʼusu a”, -lʼɛw Jesu lele ów eŋuŋ kok ɛsɛl yony ab ab olikŋ af; Jesu anŋ araŋn, nyam anŋʼn lidr abu af, ɛtŋ nyam anŋʼn nɛmn abu af. 23.33 Ɛ̀kn Esayi 53.12.34Ɛtŋ Jesu dad ninɛ: «Ɛm Ɛs, òc ap ɛl aŋke -lʼuwm yecʼeke -nʼam kok ab any.» 23.34 Ɛm Ɛs, òc ap ɛl aŋke -lʼuwm yecʼeke -nʼam kok ab any:Luk eci silɛl esig oglog ɛm a, wɛl ɛ́ŋnm odad na. Ɛ̀kn Selu 22.19. Srↄda eyŋ a cɛc in e mob sus ɛm sↄsum oc kok ɛm.
35Agŋ a ekʼanŋ yogŋ a am lɛrʼr. Ɛtŋ Jwifɛl ecʼes ɛw ɛsɛl a am kokrʼr miyɛr 23.35 Ɛ̀kn Selu 22.8-9. dad ɛsɛ: «Lʼeb agŋ ɛjeci lʼɛlu es; eke lʼel Mesi eke Nyam sↄsum oc a, ke lʼébr in sosi sʼɛkn!» 36Srↄda eyŋ a yɛji am kokrʼr miyɛr. -Li bʼim -li titm ow, -lʼoc ɛl e mar a 23.36 Ɛ̀kn Selu 69.22. -nʼam ↄkŋ ow ke -nʼam dad -lʼɛsɛ: 37«Ekʼel Jwifɛl ecʼɛb ebu, ke ébr ŋ sosi ɛlu es gↄŋ!» 38In ecʼolikŋ a e nuŋ af a, -ni nↄn odad na -lʼaru: “Ɛgŋ na el Jwifɛl ecʼɛb ebu.”
39Ów eŋuŋ ɛsɛl a eke wɛl ok olikŋ af ab ɛm a yɛji, nyam am wɛwr Jesu dad ɛsɛ: «Kↄ ow elm ŋ elm Mesi ee? Ekʼel Mesi, ke èbr ŋ sosi ɛlu es, bake ɛy yɛji éb ɛlu ɛy es ↄ!» 40Odad na eke li dad a, lawl a am ɛymʼn abr dad ɛsɛ: «Kↄ ɛ́luam Nyam ee? Ŋ yɛji am ij gbre ɛsɛ in af. 41Ɛy ecʼa, ow it eke si kʼij gbre, aŋke ɛy ecʼów eŋuŋ e si kok a e labm sↄg anake sʼɛŋn a. Kↄ in, li kokm low ŋuŋ kaka!» 42Eke li dad odad na a, ɛmɛny li dad ninɛ: «Jesu, kʼìjlʼm es lɛgŋ eke bʼow ow ŋ ecʼes ɛw ab ɛm a.» 43Ɛtŋ Jesu dadʼr ninɛ: «Mʼam dadʼŋ nawrɛ ɛm, yɛfɛnyna cɛ bʼow anŋ ɛm ab Nyam ecʼusu mamn a.»
Jesu e luw a
Matie 27.45-56; Mark 15.33-41; Jan 19.28-30
44Sica ow anŋ tɛl ke lɛgŋ úyu nuŋ, ɛtŋ ligbn a ekʼam afŋ a irm es; ncebn ɛy wus na nimum af toŋ ncebles eci wanci nyahan ɛm. 45Ɛtŋ Nyamel ab ɛm eci gbad gbɛl gbada a eke wɛl ɛw ɛdŋn usu lala ab any a, 23.45 Ɛ̀kn Ɔkm Ok 26.31-33. igŋ afr ɛm a ɛtŋ agbr ɛm araŋn didi toŋ ok esr ɛm a. 46Ɛtŋ Jesu barm lebl tuↄtuↄ dad ninɛ: «Ɛm Ɛs, mʼoc ɛm ecʼabŋ a mʼɛluʼŋ abu ɛm.» 23.46 Ɛ̀kn Selu 31.6. Li dad odad na ba li bʼok es, ɛtŋ lʼuw. 47Eke Rom eci srↄda eyŋ a ecʼanym ɛs a ɛkn low a ekʼɛy a, nʼam kↄklm Nyam li dad lʼɛsɛ: «Nawrɛ tasi, ɛgŋ na el nɛny nyam ɛs!» 48Agŋ a ekʼow yogŋ a yɛji ɛkn low a ekʼɛy a. Ɛl e mɛny ɛwl ɛm a, -nʼam ok sabu ɛrmni low dudu ɛm -nʼim. 49Ɛtŋ Jesu lawlɛl lele ↄyↄw a ekʼusʼr jam Galile ɛtŋ a, inym es akpoj, 23.49 ↄyↄw a:ɛ̀kn Luk 8.2-3. inym es akpoj ɛm: bɛ̀bmn Selu 38.12. ɛtŋ am ɛkn low na ekʼam ɛy a.
Jesu ecʼes oc owi
Matie 27.57-61; Mark 15.42-47; Jan 19.38-42
50-51Ɛgŋ nyam eke wɛl bʼɛsŋ Josɛf, Jwifɛl eci baŋn eke wɛl bʼɛsŋ Arimate ecʼɛgŋ, erur eke kʼoc Jesu im oc es. Lʼel ɛgŋ mamn, nɛny nyam ɛs, ekʼↄmn ɛm am eku Nyam e gbreŋgbi usu a e mowrer. Ɛtŋ ɛmɛny lʼel Jwifɛl e Sanedrɛn ab ɛm ecʼɛgŋ nyam, kↄ lʼerurm low a eke lawlɛl a bɛbm Jesu ecʼibi ecʼa. 52Na sosiɛm, nʼim nʼɛŋn Pilat ɛtŋ lʼibrm eke ow kʼoc Jesu eci sos megl a ↄŋʼn. 23.52 Ɛ̀kn Matie 27.58 eci akr otar a.53Eke Pilat ɛlu abusu es a, Josɛf ↄny sos megl a usm es olikŋ ab af, lʼoc gbad ufu nyam li wiwrm ow ab, ɛtŋ lʼoc nʼim lʼoc ow es uwↄmu lob eke nʼↄŋ wɛl ur ab ɛm, ke lɛgŋ kaka wɛl ocm ɛgŋ es ɛm. 54Lɛgŋ a el nɛnɛgŋ e sos bɛbm e lɛgŋ, 23.54 Lɛgŋ na el sɛgŋ yen ncebles. ɛtŋ nɛnɛgŋ a yɛji ow titm.
55Eke Josɛf aam oc Jesu es a, ↄyↄw a eke am us Jesu jam Galile ɛtŋ a, ow yogŋ ɛtŋ ɛkn uwↄmu a lele elel eke wɛl ɛrumʼn es ab ab. 56-Lʼɛwl mɛny -nʼim ɛl ogŋ a, ɛtŋ -li kok mun sŋↄsŋↄ lele simijey ab eke -li ki kpakp Jesu e sos megl a. Gbɛkↄ eke lɛgŋ a el nɛnɛgŋ e lɛgŋ a, ow sosiɛm -nʼam eb sel ɛsɛ elel eke Jwifɛl ecʼol a dad ab af.
24Jesu e luw ɛm anŋ igb a
Matie 28.1-10; Mark 16.1-8; Jan 20.1-10
1Sica lɛgŋ krɛkrɛ a ecʼibribr fafa a, ↄyↄw a ot mun sŋↄsŋↄ eke -li kokr ab ab aam Jesu ecʼuwↄmu ab af. 2Eke -li bʼok yogŋ a, -lʼɛkn eke lob a eke abl uwↄmu a ecʼɛm ɛy usu ab es a wuwl oc es, 3ɛtŋ -lʼok uwↄmu ab ɛm. Gbɛkↄ -lʼɛknm Ɛs Kↄtↄkↄ Jesu e sos megl a, 4ɛtŋ ca -lʼuwmn elel eke -li ki dadr any. Kpɛkŋ Nyam ecʼafr ɛrm ɛsɛl yony eke sus mob ekʼam jɛjn a ok ↄkm ɛl ecʼany af. 5Eke ↄyↄw a bʼɛkn ɛl a, erŋn am ↄny ɛl -li sis any es, ɛtŋ ow ↄdm eke -li ki lɛr wɛl. Ɛtŋ ɛrm ɛsɛl a dad ɛl ninɛ: «Kↄ bla ɛtŋ am ↄↄl agŋ ekʼuw ab ɛm, ɛgŋ ekʼanŋ owr ab ee? 6Nʼanm aŋa; lʼigb luw ɛm. Ɔ̀kan ow a eke li dad ↄny lɛgŋ a eke nʼanŋ Galile a: 7“Ow akpl ke wɛl óc ɛgŋ ecʼIy ɛ́lu sikpl ɛsɛl ecʼabu ɛm, ke wɛl báblʼl ecigbrↄ olikŋ af, ke sɛgŋ nyahan nʼánŋ luw ɛm lʼigb.” » 24.7 Ɛ̀kn Luk 9.22; 17.25; 18.32-33.8Ɛtŋ ↄyↄw a ↄkn odad a eke Jesu dad ɛl a. 9-Nʼŋgboŋ uwↄmu ab af, ɛtŋ -nʼim -nʼam dad ów a fɛŋ ekʼɛy a -lʼok jam ɛsɛl lɛw nyam a lele agŋ ɛjecʼa fɛŋ ab. 10Ɔyↄw a el: Mari, Magdala yↄwi a, Jana, lele Mari, Jak lis ab. Ɛtŋ ↄyↄw bɛb a ekʼanŋ ɛl ab yɛji, dad odad nɛnyɛmbri nyam a cɛ ok ɛrm ɛsɛl a. 11Kↄ ɛrm ɛsɛl a am tutr eke ow el yadŋ owi, ɛtŋ -nʼↄnym ↄmn odad a eke ↄyↄw a dad ɛl ab ɛm. 12Ɛbɛn a Piɛr uru es im uwↄmu ab af, lʼis any li lɛr uwↄmu ab ɛm, ɛtŋ lʼɛkn gbad a eke wɛl oc wiwrm sos megl ab ab a cɛ ekʼɛru es. Low na eke lʼɛkn a itiʼr any, ɛtŋ lʼɛwl mɛny nʼim. 24.12 Luk eci silɛl esig oglog ɛm a, wɛl ɛ́ŋnm sodad ikŋ na ecʼakr 12.
Emayus ejagb af
13Lɛgŋ a cɛ, jam ɛsɛl ab ɛm ecʼagŋ yony aam baŋn nyam eke wɛl bʼɛsŋ Emayus, ke Jerusalɛm ab a, án es wanci yony 24.13 án es wanci yony:odad na Grɛk ɛm a, wɛl ↄtu ekʼitŋn ɛjecʼɛm dad ɛsɛ kilo lɛw nyam. gbuŋ ke ók yogŋ. 14Ejagb ab af eke -nʼaam a, -nʼam dad low a ekʼɛy a ecʼodad. 15Eke -nʼam dad odad -lʼatar ów es a, Jesu in obi ow ɛŋn ɛl, ɛtŋ us ejagb ɛl ab aam. 16-Nʼam ɛkn ow gↄŋ, kↄ -lʼuwmn ow any. 17Ɛtŋ Jesu ibrm ɛl ninɛ: «Bla ów iy am atarir es ee?» Sos ↄw ɛl es, ɛtŋ -lʼuk -nʼinym es.
18Ɛl ɛm ecʼɛgŋ nyam eke wɛl bʼɛsŋ Kleopas dadʼr ninɛ: «Kↄ ŋ sↄny cɛ el ɛgŋ ekʼir Jerusalɛm aŋa, ke uwm low na ekʼɛy sɛgŋ amua ɛm ab any ee?» 19Jesu ibrm ninɛ: «Kↄ bla lowi ɛy?» Ɛtŋ -li dad ow ninɛ: «Nasarɛt iy Jesu e lís e low. Ɛgŋ na el kokoba ↄb ɛs abusu ɛs; ɛtŋ lʼɛlu ow e low ↄkm in e juma kok ɛm lele in ecʼodad ebl ɛm ab, Nyam ecʼany af lele agŋ ecʼany af ab. 20Kↄ ɛy ecʼegb waw ɛsɛl ɛgbɛl a lele ɛy e Nyamel ecʼes ɛw ɛsɛl ab oc imʼn wɛl ↄbʼr low, ɛwʼr olikŋ af wɛl ibiʼr. 21Ɛy sʼↄmn eke in anake li bʼow li sↄg Israɛl a. Ɛtŋ kin, yɛfɛnyna ab ow ij sɛgŋ nyahan eke lʼuw wɛl ocʼr es. 22Gbɛkↄ ɛy ɛm ecʼↄyↄw bɛb dad ɛy low any iti owi tasi. Ibribr a -lʼigb fafa -nʼim uwↄmu ab af, 23ɛtŋ -lʼɛknm ow e sos megl a. -Lʼɛwl mɛny -lʼow -li dad ɛy eke afr ɛrm ɛsɛl yony in ok ↄkm in dad ɛl eke Jesu in anŋ owr. 24.23 Ɛ̀kn Luk 24.1-11.24Ɛy ɛm ecʼagŋ bɛb yɛji im uwↄmu ab af ɛtŋ -lʼɛkn low a ɛsɛ elel eke ↄyↄw a dad ɛy ab af. Gbɛkↄ ow gbɛ, -lʼɛknm ow.»
25-Li dad odad na ba -li bʼok es, ɛtŋ Jesu dad ɛl ninɛ: «Oy! Anyamb agŋ, úbmn kokoba ↄb ɛsɛl ecʼodad eke dad a nawrɛ! 26Kↄ uwmn any eke Mesi a kʼij gbre ɛbɛn gbuŋ ke lʼɛ́y in ecʼanygbɛl ab ɛm ee?» 27Ɛtŋ nʼam otar ów a fɛŋ eke Nyam Lɛl dad in e lís a e low akr lʼok wɛl. Lʼↄb nuŋ Mois ecʼol ab ɛm toŋ lʼigŋ kokoba ↄb ɛsɛl ecʼów a e dad ab ɛm. 24.27 Ɛ̀kn Ol Ɔkn 18.15-18; Selu 22.2-9; Esayi 53.
28Eke -nʼimn bake -nʼam titm baŋn a, Jesu kok ɛsɛ anym eci owʼn kʼimn af. 29Kↄ agŋ yony a dadʼr ninɛ: «Kʼìm; ànŋ ɛy ab eke lɛgŋ am uk, ke ncebn am ow a sosiɛm.» Ɛtŋ nʼim nʼɛŋn wɛl -nʼanŋ. 30Eke ow sig wanci eke -li kʼij ob a, Jesu oc futufutu a, lʼɛlu Nyam bia, lʼubr ɛm nʼↄŋ wɛl. 31Kpɛkŋ jam ɛsɛl yony a anyamn ɛm ayl, ɛtŋ -lʼuw ow any; kpɛkŋ lʼirm wɛl ecʼany af. 32Ɛtŋ -nʼam dadarir -lʼɛsɛ: «Eke sʼus ejagb sʼam ow, ke nʼam otar Nyam Lɛl ɛm ecʼów akr lʼok ɛy a, lɛfr mɛnŋ am itr ɛy sos!» 33Kpɛkŋ -lʼɛwl mɛny -nʼim Jerusalɛm, ɛtŋ -nʼɛŋn jam ɛsɛl lɛw nyam a eke as luku lele ɛl lawlɛl ab ab, 34ke ok es am dad ɛsɛ: «Nawrɛ tasi, Ɛs Kↄtↄkↄ igb luw ɛm batŋ Simↄ ɛknʼn!» 35Ɛtŋ ɛl yɛji -nʼam dad low a eke -lʼɛkan ejagb af a, lele elel eke -lʼuwr Jesu any, futufutu a eke nʼam ubr ɛm ab ɛm.
Jesu yɛgm in e jam ɛsɛl a sos
Matie 28.16-20; Mark 16.14-18; Jan 20.19-23; Ob Kok 1.6-8
36Eke odad anŋ ɛl nɛnym -nʼam dad a, Jesu in obi ɛy ↄkm ɛl ecʼaraŋn ɛtŋ ɛsŋn ɛl: «Ɛrm es ɛy ánŋ ↄny ab!» 24.36 ɛrm es ɛy ánŋ ↄny ab:Luk eci silɛl esig oglog ɛm a, wɛl ɛ́ŋnm sodad ikŋ na.37Kpɛkŋ erŋn ligbɛl am ↄny ɛl aŋke -nʼam tutr eke ↄŋn abŋ anake -lʼɛkan a. 38Kↄ Jesu dad ɛl ninɛ: «Kↄ bla ɛtŋ erŋn am ↄny ↄny ufŋn ee? Bla ɛtŋ úbmn nawrɛ ee? 39Ɛ̀kan ɛm e sabu araŋn a lele ɛm ecʼakr ab ab; ɛm obi ana! Ìtŋninʼm abu ke ɛ́kan. Ɔŋnabŋ ɛ́lim sos megl lele ew ab ɛsɛ elel eke mʼɛli am ɛkan ab af!»
40Eke li dad wɛl odad na a, li yɛgm wɛl in e sabu araŋn a lele in ecʼakr ab ab. 24.40 Luk eci silɛl esig oglog ɛm a, wɛl ɛ́ŋnm akr ekŋ yony ecʼodad na.41Sos ɛm am iŋn ɛl, gbɛkↄ ow am iti ɛl any ɛtŋ -li kʼubm nawrɛ tasi. Ow ↄŋ Jesu ibrm ɛl ninɛ: «Kↄ ↄnyamn ob ij tɛl ab aŋa ee?» 42Ɛtŋ -lʼoc ↄcn ikpr eke wɛl ↄw a -nʼↄŋ ow. 43Jesu eb ↄcn a ij ɛl ecʼany af.
44Sica li dad wɛl ninɛ: «Ɛ̀kan ów amua, mi dad ↄny ow e low lɛgŋ a eke mʼanŋ ↄny ab a. Mi dad ↄny eke ów a fɛŋ eke wɛl nↄn ɛm e lís ke anŋ Mois ecʼol ab ɛm, kokoba ↄb ɛsɛl e lɛl ɛm, toŋ igŋ Selu e lɛl ɛm a bʼow iy nɛny.» 45Ɛtŋ nʼↄŋ wɛl abusu eke wɛl kʼiri Nyam Lɛl ɛm ecʼodad a ók ɛl es sos ɛm. 46Ca lʼↄkn wɛl ów a li dad ninɛ: «Kin ow eke wɛl nↄn: ow akpl ke Mesi úw, ke sɛgŋ nyahan nʼánŋ luw ɛm lʼigb, 24.46 Bɛ̀bmn Selu 16.9-11; Esayi 53.10-11; Ose 6.2.47ke wɛl yɛ́gm ɛbr ɛbr fɛŋ low in e nin ɛm, yecʼɛtŋ ke agŋ ítŋn ɛrm ɛm, ke -nʼɛŋn ɛl e sikpl a ecʼoc ap. Ow ↄ́b nuŋ Jerusalɛm, 48ɛtŋ ↄny bʼow eel ów amua ecʼadaŋku. 49Ɛtŋ mʼow mʼawŋ ↄny Abŋ Lala a eke ɛm Ɛs ɛwar ow e low a. Gbɛkↄ ànŋn baŋn toŋ bake afr ecʼabusu a ów ɛŋn ↄny.» 24.49 Ɛ̀kn Ob Kok 1.4-5.
Jesu aam afr
50Eke li dad wɛl ów amua bake ow uwr a, ca Jesu ot ok ɛl ↄkm, ɛtŋ ɛl ab -nʼim -li titm Betani, 24.50 Ɛ̀kn Mark 11.1. ɛtŋ yogŋ li gbigbl sabu ogŋ lʼɛdŋ wɛl ↄwrↄ. 51Eke nʼam ɛdŋ wɛl ↄwrↄ a, lʼɛlu wɛl es ɛtŋ nʼim afr. 24.51 Ɛ̀kn Ob Kok 1.9.52Jam ɛsɛl a igŋʼn nuŋ, ɛtŋ ɛwl mɛny ow Jerusalɛm sos ɛm iŋn ligbɛl ɛm. 53Sɛgŋ fɛŋ -li bʼanŋ Nyamel gbɛl ab ɛm -li kↄklm Nyam.