Hebreo

Hiyay Hulat kanlan

HEBREO

Hiyay Paghabi nan Apo Dioh makauli ha Anak na

¹Hatew, hiyay Apo Dioh, malabong a ukdo yan naghabi ha nakahinadi a papadan kanlan nangaunan tutoa tawo makauli kanlan popodopita na. ²Noba kanlan hilatin kalampuhan a mangaamot, naghabi ya kantawo makauli kanan Anak na. Impapalhowa nan Apo Dioh kana ye babe-luta boy pinili na yan manawid nin kaganaan. ³Ket makit kana ye kahnagan nan Apo Dioh boy hiyay pagkaDioh nan Apo Dioh, ket wanabay met ateed kana. Ket hiyabay ye ampangalingay ha kaganaan makauli ha makapalyadiyan a habi na. Ket pangayadi na kitawon nilinihan ha kakahalanan, nag-udong yayna ha langit boy nikno yayna ha dapit wanan1:3 dapit wanan ye pohto nin kapalyadiyan, kadangalan, boy katungkolan. nan Makapalyadiyan a Dioh.

⁴Kaya-bay hiyay Anak nin Dioh, nag-ilyadi yan matatagay kanlan aanghil. Wanabay met a matatagay ye impangalan nan Bapa a Dioh kana dinan ha ngangalan lan aanghil na. ⁵Ta hiyay Apo Dioh, ket ahe na bega hinabi ha ayaman a anghil na,

“Hika ye Anak ko.

Ket haanin, ipatanda ko a hikoy Bapa mo.”1:5 Kakanta 2:7.

Boy aliwan hilay aanghil na ye andektan nin hinabi na,

“Hikoy mag-ilyadin Bapa mo,

ket hika ye Anak ko.”1:5 2 Samuel 7:14; 1 Cronica 17:13.

⁶Ket ha itubol na yaynan Apo Dioh ye bugtong a Anak na ihti ha babe-luta, hinabi na,

“Hikawon kaganaan a anghil ko, galangen yo yay Anak ko.”1:6 Deuteronomio 32:43.

⁷Boy main yan hinabi ye Apo Dioh a tungkol kanlan aanghil na, a wanae,

“Hilay anghil ko a māghilbi ko,

ket mapalyadi ko hilan angin o apoy.”1:7 Kakanta 104:4.

⁸Noba yati ye hinabi nan Bapa a Dioh kanan Anak na,

“Hika a Dioh ye mamoon makanoman.

Ket matoynong ye pamoon mo.

⁹Ampabliyen moy matoynong a didiyag,

noba kahulog moy maloke a didiyag.

Kaya-bay hiko a Dioh mo,

pinili katan paaliketen nin igit po kanlan kalalamoan mo.”1:9 Kakanta 45:6-7.

¹⁰Boy main ya po hinabi kanan Anak na a wanae,

“Ha pandugi nin kaganaan, hika Apo ye namalhowa nin babe-luta.

Ket makauli ha kapalyadiyan mo, pinalhowa mo ye kaganaan a anti ha langit.

¹¹Maanam man hilatin kaganaan, noba mikakaanti ka makanoman.

Umalan man yatin kaganaan a omen ha bado.

¹²Itopi mo man hilatin kaganaan a omen ha maghay kepkep

boy hagiliyan a omen ha bado.

Noba ahe ka angkauman.

Boy mikakaanti kan angkabi-ay makanoman.”1:12 Kakanta 102:25-27.

¹³Ket agya makanoman, ahe na bega hinabin Apo Dioh ha agya ayaman kanlan aanghil na ye hinabi na kanan Anak na, a wanae,

“Mikno ka ha dapit wanan ko

angga ha mapahuko ko hila kammo ye kakaaway mo.”1:13 Kakanta 110:1.

¹⁴No wanabay awod, hinya hilay aanghil nin Dioh? Hilay anghil nin Dioh, ket ihpiditon māghilbi na bengat boy hilabay ye an-itubol na a managlap kanlan tataon iligtah na.

Hiyay tungkol ha Panhumyay ha Kaptegan

¹Ulita umiigit yay Apo Jesus ha kaganaan, katapulan a lanang tawon ihipen ye nange tawo ta-omen kitawo ahe mitaang ha kaptegan. ²Pakaihipen yo yati. Hatew, hiyay Bibilin nan Apo Dioh, impaibyay na kanlan aanghil na kanan Moises. Ket napaptegan a peteg ya yati boy ayaman a nanlabag o ahe nanumbong kanlan hilatin bibilin, ket napaduhaan ya ha kaeteban nin kahalanan na. ³Lalo ana kantawo. No ahe tawo an-ibabano ye homain kapadihon kaligtahan a ibat kanan Apo Dioh, ket ahe tawo maliklikan ye kapaduhaan. Hiyay Apo Jesus ye unan nangibalita nin yatin kaligtahan. Ket pinaptegan la met tataon nakange kana. ⁴Ket hiyay Apo Dioh, pinaptegan na met makauli ha pagkakitan boy hadihadi a kapagtakaan. Boy pinaptegan na po makauli ha malabong a binaba a in-ibyay nan Ihpiditon Dioh kanlan labay nan biyan.

Nagkamain nin Kaligtahan makauli kanan Apo Jesus

⁵Ket haanin, tungkol met ha bayon babe-luta a lumateng, ahe na impabaala Apo Dioh kanlan aanghil na, no aliwan impabaala na kanlan tatao. ⁶Ta wanae ye anhabiyen nin maghay pahen nin naihulat a Habi nin Dioh,

“Apo, hinya hilay tatao, ta angkaihipan mo hila?

Hinya hila nayi, ta angkalingayen mo hila?

⁷Ta ha makandin panaon, ket dinyag mo hilan maaaypa kanlan aanghil mo.

Noba pinadangalan mo hila a omen ha poon.

⁸Boy impahakop moynay kaganaan ha kapalyadiyan la.”2:8 Kakanta 8:4-6.

Yatin hinabi ha naihulat a Habi nin Dioh a impahakop nan Apo Dioh kanlan tatao ye kaganaan a babagay, hiyay labay habiyen, ket lumateng lanoy mangaamot a homain bagay a ahe na ipahakop ha tao. Noba ahe tawo ya po makit haanin a naipahakop ha tao ye kaganaan a babagay. ⁹Noba tanda tawo a hiyay Apo Jesus, ha anti ya ihti ha babe-luta, ha makandin panaon, dinyag na yan Apo Dioh a maaypa kanlan aanghil na ta-omen na madihaan ye matey. Natey ya ha ikanged nin kaganaan a tatao makauli ha kangedan nan Apo Dioh. Ket haanin, binyan na yan galang boy kadangalan uli ha pagteeh na nin pamaidap anggan kamateyan.

¹⁰Kaya-bay hiyay Apo Dioh a namalhowa nin kaganaan a babagay bilang pagkonin na, ket huhton bengat a pinalubohan na yan mapaidapan ye Apo Jesus ta-omen ya mag-ilyadin genap a pangibatan nin kaligtahan tawo. Dinyag nan Apo Dioh yatew ta-omen na hila maibilang kanlan anhakopen na ha langit ye malabong a aanak na. ¹¹Ta hikitawon nalinihan ha kakahalanan boy hiyay Apo Jesus a ampanlinih kantawo, ket mamaghay Bapa tawo. Kaya-bay ahe na an-ikading-ey Apo Jesus a habtan na kitawon kakatongno. ¹²Yati ye hinabi nan Apo Jesus kanan Bapa na,

“Bapa a Dioh, ipatanda ko kanlan kakatongno ko no aya ka.

Ha bunak lan tataon ampanggalang kammo, magkanta ko nin panggalang.”2:12 Kakanta 22:22.

¹³Hinabi na po Apo Jesus,

“Pataya ako kanan Apo Dioh.”2:13 Isaias 8:17.

Ket hinabi na po,

“Anti ko ihti a kalamo lan aanak nan Apo Dioh a impataya na kangko.”2:13 Isaias 8:18.

¹⁴Hiyay andektan nin aanak nin Dioh, ket hikitawon tatao. Kaya-bay hiyay Apo Jesus, ket in-anak yan tao a omen met kantawo a main daya boy laman ta-omen makauli ha pagkamatey na, ket luboh na yan mahambot ye Satanas a ampangibatan nin kamateyan. ¹⁵Ha wanabay, napalihway kitawoyna ha kapalyadiyan nin limo, ta hatew, ampagbi-ay kitawon angkalimo ha kamateyan. ¹⁶Ulin yati, makinang a aliwan hilay aanghil ye anhaglapan nan Apo Jesus, no aliwan hikitawon lalahi nan Abraham. ¹⁷Kaya-bay katapulan a mianak yan tao a omen kanlan kakatongno na ta-omen na kitawo mahaglapan. Ket ha wanabay, mag-ilyadi yan pinakapoon tawon padi a mapangingalo boy mapatayaan. Ket bilang pinakapoon tawon padi, hiyabay ye māmietan kantawo kanan Apo Dioh. Inhagpa nay hadili na bilang pambeh ta-omen hiyabay anay mapaduhaan, ket mapatawad ye kakahalanan tawo. ¹⁸Ulita nangikpe yan pamaidap ye Apo Jesus uli ha tukho, mahaglapan na hila met ye ampagdiha nin tukho.

Hiyay Apo Jesus, Madadangal ya po kanan Moises

¹Kaya-bay hikitawon mikakatongno ha pamteg a hinagyat nan Apo Dioh a mapagkalamo na ha panakopan na ha langit, pakaihipen tawo yay Apo Jesus. Pinamtegan tawo ya a hiyabay ye intubol nan Apo Dioh boy hiyabay ye pinakapoon a padi a māmietan kantawo kanan Apo Dioh. ²Mapatayaan ya kanan Apo Dioh a nangitubol kana a omen met kanan Moises a mapatayaan ha pamaala na kanlan kaganaan a kabilang ha pamilya nin Dioh. ³Noba an-ibilang na yan Apo Dioh ye Apo Jesus a madadangal po kanan Moises. No ilalayi tawo ha panyag nin baey, hiyay Apo Jesus ye mamaideng ket hiyay Moises ye pahen nin baey. Ket madadangal yay mamaideng dinan ha an-ipaideng na. ⁴Ta tanda tawo a no main baey, main met nanyag nin baey. Ket hiyay Apo Dioh ye nanyag nin kaganaan. ⁵Hatew hiyay Moises, mapatayaan ya ha pamaala na kanlan tataon kabilang ha pamilya nin Dioh. Noba māghilbi na yan bengat Apo Dioh. Ket hilay didinyag na, bilang pagkakitan bengat nin ipatanda nan Apo Dioh lano. ⁶Noba hiyay Apo Jesu Cristo, aliwa yan māghilbi, ta Anak yan Dioh boy mapatayaan a māmaala nin pamilya nin Dioh. Ket haanin, kabilang kitawoyna kanlan pamilya nin Dioh, dapot tana mikakaanti kitawon mapah-ey ha pamteg boy ahe tawo ya ikading-ey ye an-agaden tawon diyagen nan Apo Dioh kantawo lano.

⁷Kaya-bay manlenge kitawo ha anhabiyen nan Ihpiditon Dioh, a wana,

“No mange yo a ampaghabi kanyoy Apo Dioh, pakaleng-en yoya.

⁸Adi yo ampabyangen ye ō yo

a omen ha dinyag lan nangaunan tutoa yo hatew.

Ta ha anti hila ha wangwang, ahe hila nanumbong kanan Apo Dioh boy hinubok lay kaanohan na.”

⁹Hinabi na po Apo Dioh,

“Agya nakit laynabay ye kapagtakaan a didinyag ko ha loob nin apatapo a taon,

ket hinubok lay kaanohan ko.

¹⁰Kaya-bay tubat ye poot ko kanlan hilatew a nangaunan tutoa boy hinabi ko,

‘Lanang hilan antumaang kangko

boy ahe la labay a humbongen ye an-ibilin ko kanla.’

¹¹Kaya-bay uli ha poot ko kanla, impangako ko ha hadili ko a

ahe hila bega miabot ha kapainawaan a intaladan ko kanla.”3:11 Kakanta 95:7-11.

¹²Kaya-bay kakatongno, mag-alla kawo ta-omen homain kanyoy mag-ilyadin maloke boy ahe ana mamteg, ket mitaang kawo kanan Apo Dioh a angkabi-ay. ¹³Hiyay diyagen yo, minamangaamot kawon maypapakhawan nin pamteg legan main po panaon ta-omen kawo ahe matalingo a magkahalanan a mamabyang nin ō yo. ¹⁴Ta no paibat po ha namteg kitawo angga ha kalampuhan, ket mikakaanti kitawon mapah-ey ha pamteg kanan Cristo, mapagkalamo tawo yan makanoman. ¹⁵Ihipen tawon uman ye naihulat a Habi nin Dioh,

“Haanin, no mange yo a ampaghabi yay Apo Dioh kanyo, pakaleng-en yoya.

Adi yo ampabyangen ye ō yo

a omen ha dinyag lan nangaunan tutoa yo hatew a ahe nanumbong kanan Apo Dioh.”3:15 Kakanta 95:7-8.

¹⁶Ket haanin, aya hilay nakange kanan Apo Dioh, noba ahe nanumbong kana? Aliwa nayi a hilay tataon in-ilwah nan Moises ha nahyon Egipto? ¹⁷Ket aya hilay kinapootan nan Apo Dioh ha loob nin apatapo a taon? Aliwa nayi a hilay nagkahalanan boy nangamatey ha wangwang? ¹⁸Boy aya hilay nagpangakoan nan Apo Dioh nin hadili na a ahe bega miabot ha lugal nin kapainawaan? Aliwa nayi a hilay tatao a ahe ampanumbong kana? ¹⁹Kaya-bay makinang a ahe hila niabot ha kapainawaan a intaladan nan Apo Dioh, ta ahe la yan pinamtegan.

¹Agya wanabay man ye nalyadi kanlan nangaunan tutoa tawo, nikakaanti yan teed ye kapainawaan a impangako nan Apo Dioh. Kaya-bay mag-alla kitawo, ta maka main kanyo ye ahe miabot ha kapainawaan na. ²Ta padiho kitawoyna kanlan nangaunan tutoa tawo a nakange nin Manged a Balita a tungkol kananyatin kapainawaan. Noba ahe ya nakahaglap kanla ye nange la, ta ahe la pinamtegan. ³Hikitawon māmteg nan Apo Dioh bengat ye miabot ha kapainawaan na. Noba hiyay tungkol kanlan ahe ampamteg kana, hinabi nan Apo Dioh,

“Uli ha poot ko kanla, impangako ko ha hadili ko a

ahe hila bega miabot ha kapainawaan a intaladan ko kanla.”4:3 Kakanta 95:11.

Hinabi nan Apo Dioh yain, agya nakataladan yaynay kapainawaan kanla paibat po ha pinalhowa nay babe-luta. ⁴Tanda tawo yain ta yati ye naihulat a Habi nin Dioh tungkol ha ikapiton mangaamot,

“Ha ikapiton mangaamot, nagpainawa yay Apo Dioh ha pamalhowa na.”4:4 Genesis 2:2.

⁵Noba ihipen tawo man uman ye naihulat a Habi nin Dioh a tungkol kanlan Israelita,

“Ahe hila bega miabot ha kapainawaan a intaladan ko kanla.”

⁶Hilay nakange nin yatin manged a balita hatew tungkol ha impangako nin Dioh, makinang a ahe hila miabot ha kapainawaan na ulita ahe hila nanumbong kana. Noba agya wanabay man, nikakaanti yan teed ye pangako nan Apo Dioh boy main miabot ha kapainawaan na a intaladan na. ⁷Kaya-bay ha pangalabah nin malabong a taon, nangitaning yayna man ye Apo Dioh nin magha po a mangaamot ta-omen kitawo miabot ha kapainawaan na. Yati ye labay habiyen nin hinabi na a “haanin” ha hinabi nan Apo Dioh makauli kanan David,

“Haanin, no mange yo a ampaghabi yay Apo Dioh kanyo, pakaleng-en yoya.

Adi yo ampabyangen ye ō yo.”4:7 Kakanta 95:7-8.

⁸Tanda tawoynabay met a naiabot na hilan Josue ye Israelita ha Canaan a lugal nin kapainawaan la hatew. Noba aliwa po yain ye kaptegan a lugal nin kapainawaan a an-agaden tawo, ulita nangitaning yayna man ye Apo Dioh nin magha po a mangaamot nin pamainawa. ⁹Kaya-bay bilang pagtao nin Dioh, angkahigudo tawo a main kitawon kapainawaan a intaladan nan Apo Dioh a omen ha pagpainawa na ha ikapiton mangaamot. ¹⁰Ta ayaman a miabot ha kapainawaan nan Apo Dioh, ket magpainawa ya met ha andiyagen na a omen kanan Apo Dioh a nagpainawa pangayadi nin pamalhowa na nin kaganaan. ¹¹Kaya-bay pakaapehen tawon miabot ha kapainawaan na. Adi tawo hila antuwaden ye tatao hatew a ahe nanumbong kanan Apo Dioh. Maka ahe kitawo met miabot ha kapainawaan na.

¹²Ta hiyay Habi nin Dioh ket angkabi-ay boy makapalyadiyan ya. Ket ba-mo yan matadem a tubat a omen ha kampilan a mitaligmang ye tadem na a malyadin panigpah nin pipilpoan boy utek nin bobot-o, ta antupohen nay puho nin tao boy an-ibagwa nay pinakamaldeg a ihip na boy hiyay ampakaapehen na. ¹³Homain bega maitayo kanan Apo Dioh, ta angkakit boy tanda nay kaganaan. Ket makibat kitawo lano kana.

Hiyay Apo Jesus ye Pinakapoon a Padi

¹⁴Kaya-bay pakapah-ey kitawo ha pamteg, ta main kitawon madangal a pinakapoon a padi a nakew ha langit a homain kanayon, no aliwan hiyay Apo Jesus a Anak nin Dioh. ¹⁵Tanda nan pinakapoon tawon padi ye kaganaan a kakapeyan tawo. Ket angkaingalowan na kitawo, ta kaganaan a tukho4:15 tukho o papanubok. a angkadihaan tawo, nadihaan na met, noba ahe ya bega nagkahalanan. ¹⁶Ket ulita main kitawoynan pinakapoon a padi, ha panaon nin pagkatapulan tawo, adi kitawoyna ampagluwaluwa a humaley kanan Apo Dioh, ta ingalowan boy haglapan na kitawo.

¹Hatew, hiyay pinakapoon a padi a māmietan ha tao kanan Apo Dioh, ket napili ya kanlan kapadiho nan tao. Katungkolan nay mangihagpa kanan Apo Dioh nin didigalo boy hagpa lan tatao ha pangihagpaan ta-omen mapatawad ye kakahalanan la. ²Ulita hiyay pinakapoon a padi, ket tao ya a main ya met kakapeyan, maanoh ya kanlan tataon ampakadyag nin maloke boy kanlan ahe nagtanda a maloke ye andiyagen la. ³Uli ha kakapeyan na, katapulan na met ye mangihagpa uli ha kakahalanan na, aliwan bengat ha kakahalanan nin tatao.

⁴Agya ayaman a tao, ahe na malyadin diyagen ye hadili na a pinakapoon a padi. Ta hiyay Apo Dioh bengat ye ampamili ha wanabay a katungkolan a omen ha pamili na kanan Aaron hatew. ⁵Wanabay met kanan Cristo, aliwan hiyabay ye namadangal boy namili nin hadili na a mag-ilyadin pinakapoon a padi, no aliwan hiyay Apo Dioh. Ta hinabi nan Apo Dioh kana,

“Hika ye Anak ko.

Ket haanin, ipatanda ko a hikoy Bapa mo.”5:5 Kakanta 2:7.

⁶Boy hinabi na po Apo Dioh ha kanayon a pahen nin kahulatan,

“Hikaynay padi makanoman

a omen ha pagkapadi nan Melkizedek.”5:6 Kakanta 110:4.

⁷Ha anti ya po ihti ha babe-luta ye Apo Jesus, in-aleng-eng nay nakigwang boy nakiiingalo kanan Apo Dioh a hiyan bengat ye makapiligtah kana ha kamateyan. Ket lingnge na met Apo Dioh ye pakigwang na ulita luboh yan nagmakaaypa boy mapanumbong ha kalabayan nan Apo Dioh. ⁸Noba agya Anak yan Dioh, natandaan nay peteg a panumbong makauli ha pangikpe na nin kaidapan. ⁹Ulin yatin panumbong na, dinyag na yan Apo Dioh a genap boy pangibatan nin homain anggaan a kaligtahan lan kaganaan a ampanumbong kana. ¹⁰Ta tinuga na yan Apo Dioh a mag-ilyadin pinakapoon a padi a omen met ateed ha pagkapadi nan Melkizedek.5:10 Genesis 14:18-20.

Babala kanlan Manalingkukol kanan Apo Dioh

¹¹Malabong po dayi ye habiyen ko kanyo a tungkol ha pagkapadi nan Apo Jesus. Noba maidap yan ipataloh kanyo, ulita kinumapey anay pagkataloh yo. ¹²Māngiadal kawoyna dayi, ta nabuyot kawoyna ha pamteg. Noba angga haanin, katapulan a iadal po kanyo ye unan aadal a tungkol ha Habi nin Dioh a naiadal ana kanyo hatew. Ba-mo kawon ongi a gatah po ye pamangan na, ta ahe yo po magatgat ye mabyang a pamangan a nakailalayian nin mangaldeg a adal. ¹³Hilay ampagbi-ay ha gatah, oongi hila po. Hiyay labay habiyen, ahe la po naadal no hinyay matoynong o maloke. ¹⁴Noba hilay ampagbi-ay nin mabyang a pamangan, main yaynan ihip. Hiyay labay habiyen, uli ha pangilmaw, angkatalohan laynay mangaldeg a aadal boy tanda layna no hinyay manged o maloke.

¹Kaya-bay lakwanan tawoynay unan adal tungkol kanan Cristo, ket magpahulong kitawoyna ha mangaldeg a adal ta-omen kitawo pumah-ey ha pamteg. Adi kitawoyna pag-udong-udong ha unan adal tungkol ha paghehe boy panalingkukol ha didiyag a homain hilbi boy tungkol ha pamteg kanan Apo Dioh, ²ha aadal tungkol ha pamawtihmo, pangipalonto nin gamet ha ō, pagkabi-ay uman nin nangamatey boy no way-omen ya lano ye tao ha homain anggaan pangayadi na yan uhgaen Apo Dioh. ³Kaya-bay no ipaluboh nan Apo Dioh, magpahulong kitawoyna ingat ha mangaldeg a adal.

⁴Ta hilay nanalingkukol ha pamteg la kanan Apo Jesus, ahe tawo hilayna makumbinyo a maghehe ta-omen hila mag-udong kana. Natandaan layna ye kaptegan hatew, nadihaan laynay kangedan a digalo nan Apo Dioh, boy natanggap layna ye Ihpiditon Dioh. ⁵Nadihaan laynay kangedan a ibat ha Habi nin Dioh boy natanam layna ye kapalyadiyan nan Apo Dioh a ipakit na ha huyot a mangaamot. ⁶Ket haanin, no talingkukolan la ye pamteg la kanan Apo Jesus, ahe hilayna makumbinyo a maghehe boy miudong kana, ta ba-moynan an-ipako la yayna man ha kodoh ye Anak nin Dioh boy an-ipapading-ey laya ha adapan lan tatao.

⁷Hikitawon tatao, nailalayi kitawo ha luta a talon. Hiyay luta a maheheg maudanan boy tuboan nin tatanaman a pakinabangan nin māgtalon, ket inged na yan Apo Dioh. ⁸Noba no ilamon boy didiwi bengat ye antumubo nin yatew a luta, ket homain yan hilbi. Kaya-bay ihumpa na yan Apo Dioh boy maulam ya.

⁹An-adoen kon kakatongno, agya wanabay man ye anhabiyen ko, aliwa kawon omen kanla, ta angkahigudo ko a mamanged ye kahahaad yo bilang nananggap nin kaligtahan. ¹⁰Matoynong yay Apo Dioh boy ahe na maliwaan ye manganged a didiyag yo boy hiyay impakit yo a pangado yo kana makauli ha pahulong yon panaglap kanlan pagtao nin Dioh. ¹¹Kakatongno, labay ko dayi a ipahulong yoy kahipegan yo angga ha kapopohan ta-omen yo matanggap ye anhigudowen yo. ¹²Anhabiyen ko yati ta-omen kawo maghipeg boy tuwaden yo hilay tatao a makauli ha pamteg la kanan Apo Dioh boy pahulong lan pangikpe, ampananggap hilaynan impangako na.

Peteg ye Pangako nan Apo Dioh

¹³Ihipen yo yay Abraham. Ha nagpangako yay Apo Dioh kana, ahe ya nanggawi nin kanayon a ngalan a pamaghen nin pangako na, no aliwan ginawi nay hadili nan ngalan, ulita homain umiigit kana. ¹⁴Wanae ye hinabi nan Apo Dioh kanan Abraham, “An-ipangako kon inged kata boy diyagen kon malabong ye lalahi mo.”6:14 Genesis 22:16-17.¹⁵Ket ulita nagteeh yan nangagad ye Abraham, natanggap nay impangako nan Apo Dioh kana.

¹⁶Tanda tawo a no hiyay maghay tao, ket labay na a mapapaghen ye pangako na, manggawi yan ngalan nin umiigit kana. Ha wanabay, homain hilaynan payngatngatan. ¹⁷Wanabay met ateed ye dinyag nan Apo Dioh hatew. Ta ha nagpangako yay Apo Dioh, pinaghen nay pangako na makauli ha panggawi na nin ngalan na ta-omen naya ipakit kanlan tataon nagpangakoan na a ahe naya bega umanen ye pangako na. ¹⁸Ket hilatin luwa a hiyay pangako na boy pamapaghen na, peteg a ahe mauman, ta ahe yan bega ampagtago ye Apo Dioh. Kaya-bay hikitawon tinumkip kana, main kitawon maghen a kahigudowan, legan an-agaden tawoy impangako na. ¹⁹Yatin kahigudowan tawo kanan Apo Dioh ye ampamakhaw nin nakem tawo a ba-mon nakatakip ha mayadet a dapah. Ket yatin kahigudowan tawo, itupoh na kitawo ha tabing nin Timplo boy iabot na kitawo ha Pinakanahantowan a Hilid nin Timplo ha langit a angkunaan nan Apo Dioh. ²⁰Nauna yaynan hinumlep ye Apo Jesus ihtew ta-omen ya mamietan kantawo kanan Apo Dioh, ta hiyabay ye nag-ilyadin pinakapoon tawon padi makanoman a omen ha pagkapadi nan Melkizedek.

Hiyay Melkizedek a Padi hatew

¹Hiyay Melkizedek, poon ya hatew ha banwan Salem ha panaon nan Abraham. Boy padi ya a ampaghilbi ha Katatagayan a Dioh. Ha maghay mangaamot, nakilaban yay Abraham ha nangaanon popoon, ket nanambot ya. Ha ampuli yayna, hinagana na yan Melkizedek. Ket hinabi na kanan Abraham, “Inged na kan Apo Dioh.”7:1 Genesis 14:19.²Ket in-ibyay nan Abraham kana ye ikamapo nin kaganaan a nahamham na kanlan kaaway na. Hiyay labay habiyen nin ngalan a Melkizedek, “Poon nin Katoynongan.” Ket ulita poon ya ha Salem a hiyay labay habiyen “katanaan,” anhabtan yan “Poon nin Katanaan.” ³Homain naihulat tungkol kanlan bapa o indo na, agya kanlan nangaunan tutoa na. Boy homain met naihulat tungkol ha pangianak kana boy pagkamatey na. Homain met anggaan ye pagkapadi na a omen kanan Anak nin Dioh.

⁴Ihipen tawo man no way-omen ya kadangal ye Melkizedek! Agya hiyay Abraham a unan tutoa tawo, ket namyay ya kana nin ikamapo nin kaganaan a nahamham na kanlan kaaway na. ⁵Hiyay anti ha Bibilin a impahulat kanan Moises, hilay papadi a lahi nan Levi ye mananggap nin ikamapo nin babandi nin kapadiho la a Jujudio, agya padipadiho hilan ibat kanan Abraham. ⁶Noba agya ahe ya nangibat ha lahi nan Levi ye Melkizedek, ket nananggap yan ikamapo a ibat kanan Abraham. Boy hiyabay met ye naghabi kanan Abraham, “Inged na kan Apo Dioh,” agya hiyay Abraham ye taon pinangakoan nan Apo Dioh. ⁷Ket kamatandaan tawoynabay met a madadangal yay taon nanginged dinan ha in-inged. ⁸Tanda tawo met a hilay papadi a lahi nan Levi a ampananggap nin ikamapo, ket tao hilan bengat a main kamateyan. Noba hiyay Melkizedek a nananggap nin ikamapo a ibat kanan Abraham, ket ampaptegan nin naihulat a Habi nin Dioh a homain anggaan ye pagkapadi na, ta homain naihulat tungkol ha kamateyan na. ⁹Boy agya hiyay Levi ye toa lan papadi a ampananggap nin ikamapo a dakay, ba-mon namyay yayna met nin ikamapo kanan Melkizedek makauli kanan Abraham. ¹⁰Ta ha hinagana na yan Melkizedek ye Abraham, hiyay Levi, anti yayna ha laman nan Abraham a toa na.

¹¹Tanda tawo po a hiyay tungkol ha pagpadi nin lalahi nan Levi ket nakailig ha Bibilin a in-ibyay nan Apo Dioh kanlan Jujudio. Haanin, no hiyay andiyagen lan hilatin papadi ket ampakapag-ilyadin genap ha tao ha pamilew nan Apo Dioh, ahe ana katapulan ye lumbo a padi. Noba natandaan tawo a ahe yan ampakapag-ilyadin genap ha tao. Kaya-bay katapulan a main bayon padi a omen ha pagkapadi nan Melkizedek a lumbo ye pagkapadi na kanan Aaron. ¹²Ket no nauman ye tungkol ha pagpadi, katapulan met awod a mauman ye Bibilin. ^13-14Hiyay Apo tawon Jesu Cristo ye andektan a padi a kahagili lan papadi a lalahi nan Levi. Nakiduma ye pagkapadi na, ta ibat ya ha lahi nan Juda, aliwan ha lahi nan Levi. Ket agya nakanoman, homain po naghilbi bilang padi a ibat ha lahi nan Juda. Ta ha hinabi nan Moises no aya yay mag-ilyadin padi a maghilbi ha pangihagpaan, ket homain yan hinabi a lahi nan Juda, no aliwan hiyay lahi nan Levi bengat.

Hiyay Padi a omen kanan Melkizedek

¹⁵Lalo anan kinuminang a nahagiliyan hilaynay papadi a lalahi nan Levi, ta main anan lumbo a padi haanin. Hiyabay ye Apo Jesus boy padiho ye pagkapadi na kanan Melkizedek. ¹⁶Hiyay Apo Jesus, nag-ilyadi yan padi uli ha makapalyadiyan a bi-ay na a homain anggaan, aliwan makauli ha Bibilin tungkol ha lahi na. ¹⁷Ta wanae ye anhabiyen nin naihulat a Habi nin Dioh tungkol kana,

“Hika ye padi makanoman

a omen ha pagkapadi nan Melkizedek.”7:17 Kakanta 110:4.

¹⁸Kaya-bay hinagiliyan nan Apo Dioh ye alan a bibilin tungkol ha pagpadi, ta makapey ya boy homain hilbi. ¹⁹Ta homain bega nag-ilyadin genap ha pamilew nan Apo Dioh makauli ha panumbong ha Bibilin. Noba haanin, main anan mamanged a papadan. Ket makauli kananyati, makahaley kitawoyna kana.

²⁰Mamanged yatin papadan, ta hinumpaan na yan Apo Dioh. Ha dinyag na yan Apo Dioh a padi ye lalahi nan Levi, ahe na yan hinumpaan. ²¹Noba ha dinyag na yan padi ye Apo Jesus, hinumpaan naya, a wana,

“Hiko ye Apo Dioh a ampanumpa.

Hika ye padi makanoman.

Ket ahe yaynan mauman ye ihip ko.”7:21 Kakanta 110:4.

²²Kaya-bay hiyay Apo Jesus ye kahigudowan tawo a tupaden nan Apo Dioh ye mamanged a kahundoan na kanlan tatao na.

²³Malabong hilay papadi hatew, ulita no matey yay magha, humagili ye magha ta-omen magpahulong ye paghilbi la bilang padi. ²⁴Noba hiyay Apo Jesus, ket homain yan kamateyan. Kaya-bay homain anggaan ye pagkapadi na. ²⁵Kaya-bay miligtah na hilan genap ye ayaman a taon humaley kanan Apo Dioh makauli kana, ulita angkabi-ay ya makanoman a ampamietan kantawo kanan Apo Dioh.

²⁶Kaya-bay hiyay Apo Jesus bengat ye pinakapoon a padi a katapulan tawo. Ta homain yan kahalanan, homain pakaumihan, homain kalok-an kana, aliwa yan padiho kanlan tataon māgkahalanan boy pinadangalan na yan Apo Dioh nin maiigit po kanlan kaganaan a anti ha langit. ²⁷Nakiduma yay Apo Jesus kanlan kanayon a pinakapoon a padi a katapulan lay mangihagpa ha minamangaamot uli ha kakahalanan la ket pangayadi, mangihagpa hila met uli ha kakahalanan lan tatao. Noba hiyay Apo Jesus, impipinghan nan inhagpa ye hadili nan bi-ay ta-omen mapatawad ye kakahalanan nin kaganaan a tatao. ²⁸Ta hiyay anti ha Bibilin a impahulat kanan Moises, hiyay mapili a pinakapoon a padi ket taon bengat a main kakapeyan. Noba pangalabah nin yatew a panaon, nanumpa yay Apo Dioh, a wana, “Hiyay Anak koyna haanin ye dinyag kon pinakapoon a padi, ket genap yan makanoman.”

Hiyay Apo Jesus ye Pinakapoon a Padi

¹Yati ye labay habiyen nin anhabiyen ko kanyo. Peteg a main kitawoynan pinakapoon a padi a nakaikno ha dapit wanan nin pamiknoan nan Makapalyadiyan a Dioh ha langit. ²Ket bilang pinakapoon a padi, ampaghilbi ya ha kaptegan a panggalangan a dinyag nan Apo Dioh, aliwan dinyag nin tao.

³Ihti ha babe-luta, hiyay balang pinakapoon a padi, ket napili ya ta-omen mangihagpa nin didigalo boy kanayon po a hagpa lan tatao. Kaya-bay hiyay pinakapoon a padi tawo ha langit, ket katapulan a main ya met ihagpa kanan Apo Dioh. ⁴Ket no anti ya po ihti ha babe-luta, ahe ya malyadin padi, ta main anan papadi a ampangihagpa nin didigalo a omen ha anti ha Bibilin. ⁵Hiyay paghilbi lan papadi, ket pagkakitan bengat nin angkalyadi ha langit. Ta ha ipaideng nan Moises ye Toldan Panggalangan, ket mahehpet nan imbilin Apo Dioh kana, “Katapulan a humbongen moy kaganaan a impakit ko kammo hatew ha mapantay no way-omen mo yan diyagen ye Toldan Panggalangan.”8:5 Exodo 25:40.⁶Noba hiyay paghilbi nan Apo Jesus bilang pinakapoon a padi, ket mamanged ya dinan ha paghilbi lan nangaunan papadi ihti ha babe-luta. Ta ha bayon kahundoan, hiyay Apo Jesus ye ampamietan ha tao kanan Apo Dioh. Ket yatin bayon kahundoan, mamanged ya dinan ha alan, ta nakailig ya ha mamanged po a papangako nan Apo Dioh.

⁷No hiyay alan a kahundoan ket homain yan kulang, ahe yayna dayi katapulan ye bayon kahundoan. ⁸Noba nakit nan Apo Dioh ye kulang lan tataon ampanumbong ha nunan kahundoan. Kaya-bay hinabi na,

“Lumateng lanoy mangaamot

a manyag akon bayon kahundoan kanlan lalahi nan Israel boy Juda.

⁹Yatin bayon kahundoan, aliwan padiho ha alan a kahundoan

a dinyag ko hatew kanlan nangaunan tutoa la

a in-ilwah ko ha nahyon Egipto.

Ahe la hinumbong ye unan kahundoan ko kanla.

Kaya-bay pinaolayan ko hila.”

¹⁰Hinabi na po Apo Dioh,

“Lano maabot ye panaon,

yabayti ye diyagen kon bayon kahundoan ha lalahi lan Israel.

Hiyay bibilin ko, itanem ko ha ihip

boy puho la.

Hikoyna ye Dioh la

ket hilabay ana met ye tatao ko.

¹¹Ahe layna katapulan a mapay-aadal

o habiyen kanlan kakatongno la, ‘Kakatongno, katapulan a balayen yo a hiyay Apo ye Dioh.’

Ta kananyatew a panaon,

balayen la kon kaganaan a tao, matagay man o ahe.

¹²Ta patawaden koyna ye kalok-an la

boy liwaan koynay kakahalanan la.”8:12 Jeremias 31:31-34.

¹³Ha hinabi nan Apo Dioh a main anan bayon kahundoan, makinang a inalihan na yaynan hilbi ye alan a kahundoan. Ket hinyaman a alan ana boy homain anan hilbi, ha ahe mabuyot, maanam ya.

Hiyay Panggalang ihti ha Babe-luta boy ha Langit

¹Ha unan kahundoan, main bibilin tungkol ha huhton panggalang boy main met Toldan Panggalangan kanan Apo Dioh a dinyag nin tao. ²Yatin Toldan Panggalangan, ket luway hilid na boy tabing ye pietan la. Hiyay dapit dongla ket anhabtan yan “Nahantowan a Hilid.” Anti ya ihtew ye kingki a manipitoy delag boy lamihaan a pangikunaan nin tinapay a an-ihagpa kanan Apo Dioh. ³Hiyay ikalwan hilid ha likol nin tabing ket anhabtan “Pinakanahantowan a Hilid.” ⁴Anti ya ihtew ye pangihagpaan a pangulaman nin insenso boy anti ya met ihtew ye lakaha nin kahundoan. Hiyay pangihagpaan boy lakaha ket padiho hilan napakalopkopan nin balitok. Ha loob nin lakaha nin kahundoan, anti ya ihtew ye koden a balitok a nakaikunaan nin pamangan a anhabtan “manna”9:4 Hatew, ha anti hilay Israelita ha wangwang, minamangaamot na hilan ambiyan Apo Dioh nin pamangan a anhabtan “manna”. boy hiyay teken nan Aaron a nagboong boy hiyay luway madampiyak a dapah a nakaidokitan nin Bibilin nan Apo Dioh. ⁵Ha babe nin lakaha, main luway kadih anghil nin Dioh a yadi ha balitok. Hiyay kadih anghil ye pagkakitan a anti ya ihtew ye Apo Dioh. Naameyan nin papakpak la ye hakeb lakaha a pangiwahikan nan pinakapoon a padi nin daya ayop ta-omen mapatawad ye kakahalanan lan tatao. Noba ahe ko po maipalinaw yatin kaganaan haanin.

⁶Wanabay ye pagkatunong nin Toldan Panggalangan. Hilay papadi, minamangaamot hilan anhumlep ha dapit dongla a hilid ta-omen la diyagen ye katungkolan la. ⁷Noba ha Pinakanahantowan a Hilid, hiyay pinakapoon a padi bengat ye malyadin humlep ihtew, ket minghan yan bengat ha loob nin maghay taon. Ket tepe humlep ihtew, ampangaget yan daya nin ayop bilang hagpa uli ha kakahalanan na boy ha kahalanan lan tatao a ahe la tinatala. ⁸Legan anti ya po ye Toldan Panggalangan, makauli kanlan hilatin bibilin, ket an-ipakit nin Ihpiditon Dioh a ahe hila malyadin humlep ye tatao ha Pinakanahantowan a Hilid. ⁹Hilatin kaganaan ket ampangipakit bengat kantawo haanin a hilay didigalo boy kanayon po a hahagpa kanan Apo Dioh, ket ahe ya makaalih nin kahalanan a ampakayootan lan tataon ampanggalang kana. ¹⁰Hilatin bibilin ket tungkol bengat ha laman, no hinyay malyadin kanen o inomen boy no way-omen ye huhton panguyah nin hinyaman. Hilatew a bibilin ket tungkol bengat ha babagay a katapulan humbongen angga ha panaon a hagiliyan na yaynan Apo Dioh nin bayo.

¹¹Noba haanin, nilumateng yaynay Apo Jesu Cristo a pinakapoon tawon padi. Ket makauli kana, angkadihaan tawoy kangedan na uli ha bayon papadan. Ket bilang pinakapoon a padi, hinumlep yayna ha langit a mamanged boy genap a Panggalangan a aliwan dinyag nin tao boy ahe ya ihti ha babe-luta. ¹²Ket ha hinumlep yay Apo Jesus ihtew, aliwan daya nin kambing o oybon baka ye inhagpa na, no aliwan hadili nan daya. Ninghan yan bengat hinumlep ha Pinakanahantowan a Hilid. Ket makauli ha daya na, timbeh na kitawo ha kapaduhaan uli ha kakahalanan tawo ta-omen kitawo miligtah makanoman. ¹³Hiyay anti ha Bibilin a impahulat kanan Moises, no hiyay maghay tao ket naibilang yan madinat, ahe ya malyadin manggalang kanan Apo Dioh. Noba no mawahikan yayna nin daya nin kambing boy bolog a baka boy tubog nin naulam a dumalaga a baka, ket maibilang yaynan malinih. ¹⁴Ket no ampakalinih yay daya nin ayop, lalalo yayna ingat ye daya nan Apo Jesu Cristo. Ta angkaalih nay pagkayoot nin ihip uli ha mangaloke a didiyag tawo ta-omen kitawoyna malihway a maghilbi kanan Apo Dioh a angkabi-ay. Ta makauli ha Ihpiditon Dioh a homain anggaan, hiyay Apo Jesus, inhagpa nay hadili na bilang hagpa a homain kaumihan kanan Apo Dioh.

¹⁵Kaya-bay ha bayon kahundoan, hiyay Apo Jesu Cristo ye ampamietan ha tao kanan Apo Dioh. Ta uli ha pagkamatey na, timbeh na hilay tatao ha kakahalanan a nadyag la ha anti hila po ha unan kahundoan. Kaya-bay haanin, hilay kaganaan a hinagyat nan Apo Dioh a pagtao na, ket matanggap lay homain anggaan a kangedan a impangako na.

¹⁶Tanda tawoynabay met a no main kahulatan tungkol ha tawid, katapulan a main pagkakitan a natey yaynay nanyag nin kahulatan ta-omen maipatupad ye nakahulat. ¹⁷Ta ahe maipatupad ye nakahulat no angkabi-ay ya po ye nanulat. ¹⁸Kaya-bay agya ha unan kahundoan, katapulan a main met daya nin ayop a pagkakitan nin pagkamatey nin ayop ta-omen ya magkamain nin hilbi. ¹⁹Kaya-bay pangayadi nan impatanda nan Moises ye balang bilin kanlan tatao, nangwa yan daya nin oybon baka boy kambing a hinalean nin lanom. Pangayadi, indede na ha daya ye labok nin tupa a kinadihan matibya a nakagawot ha hanga nin isopo haka na hila winahikan ye tatao boy hiyay nakakehkeh a nakaihulatan nin Bibilin. ²⁰Legan anwahikan na hila, anhabiyen na kanla, “Yatin daya ye pamaghen ha kahundoan a an-ipatupad nan Apo Dioh kanyo.”9:20 Exodo 24:4-8.²¹Ket winahikan na met nin daya ye Toldan Panggalangan boy kaganaan a kakahangkapan a angkagawi ha panggalang. ²²Ta hiyay anti ha Bibilin a impahulat kanan Moises, magaynan kaganaan ket katapulan a malinihan nin daya. Ket no homain maibuhboh a daya bilang hagpa kanan Apo Dioh, homain met kapatawadan ye kakahalanan lan tatao.

²³Kaya-bay hiyay Toldan Panggalangan boy kaganaan a kakahangkapan a anti ihtew a pagkakitan bengat nin babagay a anti ha langit, ket katapulan a malinihan nin daya nin ayop. Noba hilay babagay a anti ha langit, katapulan a malinihan nin mamanged po a hagpa dinan ha daya nin ayop. ²⁴Ta hiyay Cristo, ahe ya hinumlep ha maghay Panggalangan ihti ha babe-luta a dinyag nin tao, no aliwan ha kaptegan a Panggalangan ha langit. Ket haanin, an-ipakitongtong na kitawo kanan Apo Dioh. ²⁵Ket hiyay panumlep na ihtew, aliwan piuman-uman a omen ha andiyagen nin pinakapoon a padi hatew a tinaon a anhumlep ha Pinakanahantowan a Hilid nin Panggalangan boy ampangaget yan daya nin ayop bilang hagpa. Ta hiyay Cristo, ninghan na yan bengat inhagpa ye hadili na, ket ahe nayna uman-umanen. ²⁶Ulita no katapulan na yan uman-umanen, malabong a ukdo ya dayin natey ye Apo Jesus paibat ha napalhowa ye babe-luta. Noba haanin a kalampuhan nin panaon, ninghan yan bengat a nakew ihti ha babe-luta ta-omen na ipipinghan a alihen ye kakahalanan tawo makauli ha pangihagpa na nin hadili na. ²⁷Naitaning ha tao a katapulan yan matey minghan, ket pangayadi, uhgaen na yan Apo Dioh. ²⁸Wanabay met ateed kanan Cristo. Natey yan ninghan ha inhagpa nay hadili na ta-omen na alihen ye kakahalanan nin tao. Ket mag-udong yan uman ihti ha babe-luta, aliwan ta-omen matey yayna man uli ha kahalanan, no aliwan mangiligtah yayna nin tataon ampangagad kana.

¹Hiyay Bibilin a impahulat kanan Moises, ket aliwa po kaptegan, no aliwan pagkakitan bengat nin manganged a babagay a nilumateng makauli kanan Apo Jesus. Kaya-bay hiyay hagpa lan tataon anhumaley boy ampanggalang kanan Apo Dioh, ket ahe ya bega makapitoynong kanla agya po man tinaon hilan ampangihagpa a omen ha anhabiyen nin Bibilin. ²Ta no hiyay hagpa la, ket makalinih ya dayin kahalanan, ahe hilayna dayi angkayoot uli ha kakahalanan la boy ahe layna dayi katapulan ye mangihagpa po uman. ³Noba hiyay hagpa lan tinaon, ket ahe ya makaalih nin kakahalanan, no aliwan yabay-in ye ampangipaihip kanla nin kakahalanan la ha nangalabah a panaon. ⁴Ta hiyay daya nin bulog a baka boy kambing, ket ahe ya bega makaalih nin kahalanan.

⁵Kaya-bay ha nilumateng yay Apo Jesu Cristo ihti ha babe-luta, hinabi na kanan Bapa na a Dioh,

“Ahe mo labay ye hahagpa boy didigalo lan tatao.

Kaya-bay binyan mo kon laman ta-omen ko ihagpa kammo.

⁶Ahe ka naaliket ha hahagpa a aayop a inulam

boy kanayon po a hagpa uli ha kakahalanan.

⁷Kaya-bay hinabi ko kammo, ‘Bapa kon Dioh, anti ko ihti ta-omen ko tupaden ye kalabayan mo

a omen ha nakahulat tungkol kangko.’ ”10:7 Kakanta 40:6-8.

⁸Ihipen tawo man ye hinabi nan Apo Jesus. Hiyay una, “Ahe na nalabayan Apo Dioh boy ahe na naaliketan ye hahagpa, didigalo, aayop a inulam boy kanayon po a hagpa lan tatao uli ha kahalanan la.” Hinabi na yatew agya po man yabaytew ye man-ipatupad nin Bibilin. ⁹Pangayadi, hinabi na kanan Bapa na, “Anti ko ihti ta-omen ko tupaden ye kalabayan mo.” Kaya-bay inalihan nan hilbin Apo Dioh ye alan a pangihagpa. Ket inhagili nay bayo a hiyay pangihagpa nan Cristo. ¹⁰Haanin, ta hinumbong nan Apo Jesus ye kalabayan nan Apo Dioh, nalinihan kitawoyna ha kakahalanan tawo makauli ha pangipipinghan nan pangihagpa nin hadili na.

¹¹Hilay papadi, minamangaamot hilan ampaghilbi boy pauman-uman hilan ampangihagpa nin hahagpa a ahe bega makaalih nin kahalanan. ¹²Noba hiyay Apo Jesu Cristo, ket ninghan na yan bengat inhagpa ye hadili nan laman uli ha kakahalanan tawo. Ket huhtoyna yain makanoman. Pangayadi yatew, nikno yayna ha dapit wanan nan Apo Dioh. ¹³Ket haanin, an-agaden naynan bengat ye panaon a hilay kakaaway na, ket pahukoen na hilaynan Apo Dioh kana. ¹⁴Ta makauli ha ninghan nan pangihagpa nin hadili nan Cristo, hilay tataon nalinihan na ha kakahalanan, ket dinyag na hilan genap makanoman.

¹⁵Hiyay Ihpiditon Dioh, ampaptegan na met yati, ta yati ye hinabi na,

¹⁶“Lano maabot ye panaon,

yabayti ye diyagen kon bayon kahundoan kanlan tatao ko.

Hiyay bibilin ko, itanem ko ha puho

boy ha ihip la.”10:16 Jeremias 31:33.

¹⁷Hinabi na po Apo,

“Hiyay kakahalanan la boy kaganaan a didinyag lan mangaloke,

ket liwaan koyna.”10:17 Jeremias 31:34.

¹⁸Kaya-bay ulita pinatawad naynan Apo Dioh ye kakahalanan tawo, ahe tawoynan katapulan ye mangihagpa uli ha kahalanan tawo.

Hiyay tungkol ha Panumaley kanan Apo Dioh

¹⁹Kaya-bay kakatongno ko, uli ha daya nan Apo Jesus, malihway kitawoynan humlep ha Timplo a angkunaan nan Apo Dioh. ²⁰Ta makauli ha pangihagpa nan Apo Jesus nin hadili nan laman, inlukat nayna kantawo ye bayon dān a tumupoh ha tabing ta-omen kitawo makahaley kanan Apo Dioh. ²¹Ket ulita main kitawoynan madangal a pinakapoon a padi a ampamaala nin pamilya nan Apo Dioh, ²²humaley kitawoyna kana a main puho a malinih boy main mapah-ey a pamteg kana, ta nalinihan nin daya naynan Apo Jesus ye kanakman tawo boy ba-mon nauyahan ye laman tawo nin malinih a lanom. ²³Pakapaghen kitawo ha anhigudowen tawo boy adi kitawoyna ampagluwaluwa, ta mapatayaan yay Apo Dioh ha papangako na kantawo. ²⁴Pakikwanan tawon mapokaw ye balang magha a may-adoado boy manyag nin manged. ²⁵Adi kitawo anhumawa a makitipon a omen kanlan kanayon a māmteg a ahe ana ampakitipon, no aliwan maypapakhawan kitawon nakem, lalo ana haanin, ta madanon anay pag-udong nan Apo Jesus.

²⁶Ta no tatalaen tawo po ye manyag nin kahalanan pangayadi tawon natandaan ye kaptegan a tungkol kanan Apo Jesus, homain anan maihagpa kanan Apo Dioh ha ikapatawad nin kakahalanan tawo, ²⁷no aliwan hiyay nakataladan kanlan kakaaway nan Apo Dioh a hiyay manliyabliyab a apoy boy hiyay ampakalilimo a panuhga na ye ampangagad kantawo. ²⁸Hatew, ayaman a nanlabag nin Bibilin a impahulat kanan Moises a napaptegan nin luwa o tatlo katao, ket ampateyen la yan homain ingalo. ²⁹Haanin, no mabyat ye paduha ha taon nanlabag nin Bibilin, lalalo anan mabyat ye paduha ha taon mangumih kanan Anak nin Dioh. Ta dinyag na yan homain hilbi ye daya nan Apo Jesus a nanlinih nin kakahalanan na boy namaghen nin kahundoan nan Apo Dioh. Aliwan bengat yain, inumih naya po ye Ihpiditon Dioh a ampamyay kantawon kangedan nin Dioh. ³⁰Homain hapo a mamabyat ye paduha na, ta katatanda tawo yay Apo Dioh a naghabin, “Hikoy mamae, hikoy mamaduha.”10:30 Deuteronomio 32:35. Boy hinabi na po, “Uhgaan nan Apo hilay tatao na.”10:30 Deuteronomio 32:36; Kakanta 135:14.³¹Ampakalilimo ye malyadi ha taon paduhaan nan Apo Dioh a angkabi-ay.

³²Ihipen yoy nalabah a mangaamot ha babayo yoya po natandaan ye kaptegan a tungkol kanan Apo Jesus. Nakadiha kawon tubat a pamaidap, noba in-ikpe yo boy ahe kawo hinumuko. ³³Minghan an-umihen boy ampahakitan la kawo ha adapan nin malabong a tatao. Minghan met an-imahakit yo hilay tataon ampagdiha nin wanabay a papanubok. ³⁴Ta angkalunohan yo hila met ye kakatongno yon nakapidiho. Ket agya angkahamham ye babandi yo, ampagteehan yo a main aliket, ta tanda yo a main mamanged a nakataladan kanyo a ahe maanam makanoman.

³⁵Kaya-bay pahulong kawon pakapah-ey ha pamteg kanan Apo Dioh, ta biyan na kawon mayadet a plimyo. ³⁶Katapulan kawon mangikpe ta-omen yoya mahumbong ye kalabayan nan Apo Dioh boy matanggap yoy impangako na. ³⁷Ta wanae ye nakahulat a hinabi nin Dioh,

“Hiyay an-agaden yo, ket madanon yaynan lumateng.

Ahe yaynan mabuyot.”

³⁸Hinabi na po Apo Dioh,

“Hiyay taon an-ibilang kon matoynong,

ket magbi-ay ya makauli ha pamteg na.

Noba no talingkukolan nako,

ahe akoyna lano maaliket kana.”10:38 Habakuk 2:3-4.

³⁹Noba ahe kitawo omen kanlan tataon ampanalingkukol kanan Apo Dioh boy mipalakew ha kapaduhaan a homain anggaan, no aliwan kabilang kitawo kanlan tataon ampamteg boy miligtah.

Hiyay Pamteg kanan Apo Dioh

¹Hiyay pamteg ket hiyay kahigudowan tawo kanan Apo Dioh a matanggap tawo hilay an-agaden tawon babagay a ahe angkakit. ²Ta uli ha pamteg lan nangaunan tutoa tawo, kinaaliketan na hilan Apo Dioh. ³Ket uli met ha pamteg tawo, natalohan tawo a pinalhowa nan Apo Dioh ye babe-luta makauli ha Habi na. Kaya-bay kaganaan a babagay a angkakit haanin, ket napalhowa yan ibat ha ahe angkakit.

⁴Hiyay Abel, uli ha pamteg na kanan Apo Dioh, nangihagpa ya kana nin mamanged dinan ha inhagpa nan kaka na a Cain.11:4 Genesis 4:1-16. Ket uli ha pamteg na, imbilang na yan matoynong Apo Dioh, ta tinanggap na ye hagpa na. Kaya-bay agya natey yaynay Abel, main kitawo po maadal kana makauli ha pamteg na kanan Apo Dioh.

⁵Hiyay Enoc, uli ha pamteg na, kingwa na yan Apo Dioh ha langit a ahe nakadiha nin kamateyan. Ahe yayna nakit ihti ha babe-luta, ta kingwa na yaynan Apo Dioh. Bayo naya kingwa, angkaaliketan na yayna.11:5 Genesis 5:24.⁶Noba hiyay taon homain pamteg, ahe naya bega mapaaliket ye Apo Dioh. Ta ayaman a malabay a humaley kana, katapulan a mamteg ya a main Dioh boy ambiyan na hilan plimyo ye tataon ampanapul kana.

⁷Hiyay Noe, uli ha pamteg na, pinamtegan nay babala nan Apo Dioh tungkol ha lumateng a mayadet a lanab agya ahe na po nakit. Kaya-bay hinumbong nay bilin nan Apo Dioh a manyag yan daong ta-omen hila miligtah a mitapamilya. Ket uli ha pamteg na, imbilang na yan matoynong Apo Dioh ye Noe. Noba hilay kanayon a tatao, nauhgaan hila, ta ahe hila ampamteg kanan Apo Dioh.11:7 Genesis 6:9-8:22.

⁸Hiyay Abraham, uli met ha pamteg na, hinumbong na yay Apo Dioh ha hinabi na kana a alihan nay lugal na, ket makew ha lugal a impangako na kana. Inalihan nay lugal na agya ahe na tanda no way-ihtew yatew a lugal a lakwen na.11:8 Genesis 12:1-4.⁹Uli met ha pamteg na, kinumonin yan bilang dayohan ha luta a impangako nan Apo Dioh kana. Kinumonin ya ihtew agya tolda bengat ye angkunaan na. Wanabay met ateed ye kinunaan nan Isaac a anak na boy Jacob a apo na a nagpangakoan na met Apo Dioh nin impangako na kanan Abraham. ¹⁰Nagteeh yay Abraham, ulita hiyay an-agaden na ket maghan banwa ha langit a mikakaanti makanoman boy hiyaynabay met Apo Dioh ye nagmonikala boy nanyag.

¹¹Uli ha pamteg, agya matoa yaynay Abraham boy baug yay Sara a ahawa na, nagkaanak hilan teed, ta ampamtegan na a mapatayaan yay Apo Dioh ha pangako na a magkaanak ya.11:11 Genesis 18:11-14; 21:1-2. ¹²Kaya-bay hiyay Abraham, agya ahe yayna makapabuktot ta matoayna, ket nangibat kana ye lalahi a omen ha bibitoen ha langit boy lalanghi ha gilid dagat ye kalabong.

¹³Hilatin kaganaan a tao, ket nangamatey hilan ampamteg kanan Apo Dioh. Agya ahe la natanggap ye impangako na ha angkabi-ay hila po, angkahigudo la a matanggap la ye an-agaden la ha lumateng a panaon a ba-mon angkatamulaw layna. Ket imbilang lay hadili la a dadayohan hilan bengat ihti ha babe-luta. ¹⁴Hilay tataon wanabay ye ihip la, ket an-ipakit la a angkahabek hilan magkamain nin hadilin lugal. ¹⁵No hiyay lugal a nangibatan lay an-ihipen la, ket malyadi hila po dayin mag-udong. ¹⁶Noba aliwan yatew ye angkahabekan la, no aliwan hiyay mamanged a banwa ha langit. Kaya-bay ahe na an-ikading-ey Apo Dioh a habtan la yan Dioh la, ta intaladanan na hila nin maghan banwa ha langit.

¹⁷Uli ha pamteg nan Abraham, ha hinubok na yan Apo Dioh,11:17 Genesis 22:1-14. tinupad nay bilin a ihagpa na yay Isaac kana, agya bugtong na yan bengat a anak boy agya impangako nan Apo Dioh kana, ¹⁸“Hilay lalahi nan Isaac bengat ye maibilang a lalahi mo.”11:18 Genesis 21:12. ¹⁹Ta ampamtegan na a no matey yay Isaac, bi-ayen na yan uman Apo Dioh. Ket ba-mon wanabay ye nalyadi, ta bilang naiudong yay Isaac kana ibat ha kamateyan.

²⁰Hiyay Isaac, uli ha pamteg na, impakigwang na yay Jacob boy Esau, a wana, “Apo, inged mo hila.”11:20 Genesis 27:1-40.

²¹Hiyay Jacob, uli met ha pamteg na, bayo yan natey, in-inged na hilay aapo na kanan Jose boy nakahalked ya ha teken na a nanggalang kanan Apo Dioh.11:21 Genesis 48:1-20.

²²Hiyay Jose, uli met ha pamteg na, ha madanon yaynan matey, hinabi na kanlan kapadiho na a Israelita, “Lumateng lano ye mangaamot a umalih kawo ihti ha Egipto, ket lano no umalih kawoyna, kadten yoy bobot-o ko.”11:22 Genesis 50:24-25.

²³Hilay tutoa nan Moises, uli ha pamteg la, ahe hila nalimon nanlabag ha bilin nan poon ha Egipto a katapulan a pateyen ye oongi a laki. Ta ha nianak yay Moises, intayo laya ha loob nin tatloy bowan ta-omen laya ahe mapatey nin huhundaloh nan poon, ta nakit la a matampa yan laki.11:23 Exodo 2:1-10.

²⁴Hiyay Moises, uli ha pamteg na, ha bayontao yayna, ahe na labay ye maibilang a anak nan prinsesa, agya po man binebe naya. ²⁵Kinalalabay na po ye magdiha nin kaidapan a andihaen lan tatao nin Dioh dinan ha magpakapda ha kadudumali a kaaliketan a maibyay nin kahalanan. ²⁶Kinalalabay na po ye maumih uli ha pamteg na kanan Māngiligtah a lumateng dinan ha mapagkonin nay kabandiyan nin Egipto. Ta lanang nan an-ihipen ye plimyo a ibat kanan Apo Dioh a matanggap na lano ha lumateng a panaon.

²⁷Uli ha pamteg nan Moises, inumalih ya ha Egipto boy ahe ya nalimon mapoot ya kanay poon. Tineeh nay kaidapan ha lugal a nilakew na, ta ba-mon angkakit na yay Apo Dioh a ahe angkakit. ²⁸Uli met ha pamteg na, ha pinaudong na yan Apo Dioh ha Egipto, hinabi na kanlan Israelita, “Wanae ye bilin nan Apo Dioh ta-omen hila miligtah ye pupunganay a anak yo. Polanitan yon daya nin tupa ye iilwangan nin baey yo ta-omen na hila labhan nin anghil nin Dioh lano pateyen na hilaynay kaganaan a pupunganay ihti ha Egipto.”

²⁹Hilay Israelita, uli ha pamteg la, ha inalihan laynay Egipto, mamalan luta ye dinanan la ha panlumipay la ha Dagat a Matibya. Noba hilay huhundaloh nin Egipto, ha angkamaten la hilay Israelita, ket nangaalimeh hila.11:29 Exodo 14:1-31.

³⁰Uli met ha pamteg lan Israelita, pangayadi lan niliwed nin piton mangaamot ye banwan Jerico, nayegma ye matagay a lingling a namalibot.

³¹Hiyay Rahab a maghan babayin babayadan, uli ha pamteg na, hinaglapan na hilay Israelitan ihpiya. Kaya-bay ahe ya nidaman a natey kanlan kabanwa na a ahe ampamteg kanan Apo Dioh.11:31 Josue 2:1-22; 6:22-25.

³²Malabong po dayi ye malyadi kon ialimbawa kanyo, noba kulang ye panaon no titimaghaen ko po a habiyen kanyo ye tungkol ha dinyag nan Gideon, Barak, Samson, Jefta, David, Samuel, boy hilay kanayon po a popodopita. ³³Uli ha pamteg la kanan Apo Dioh, nahakop lay malabong a panakopan, namaala hilan main katoynongan boy natanggap lay impangako nan Apo Dioh kanla. Uli ha pamteg la, ahe la hila pinano nin liyon. ³⁴Ket ha inhapog la hila ha manlalagablab a apoy, ahe hila naulam boy ha pateyen la hilayna dayi makauli ha kampilan, naligtah hila. Hilay kanayon kanla ket mangakapey, noba pinakhaw na hilan Apo Dioh. Hilay kanayon, nag-ilyadin mapah-ey ha pamakilaban la boy hilay kanayon, nanambot boy napaalih la hilay dadayohan a huhundaloh. ³⁵Main met nangaanon babayi a uli ha pamteg la kanan Apo Dioh, ket bini-ay na yan uman ye aanak la. Hilay kanayon met a ampamteg kanan Apo Dioh, napatiyatiyaan hilan anggan matey. Kinalalabay la po ye matey dinan ha mapalihway dapot tana talingkukolan lay pamteg la. Ta tanda la a agya matey hila, lumateng lano ye mangaamot a bi-ayen na hilan uman Apo Dioh ha mamanged a bi-ay. ³⁶Hilay kanayon met uli ha pamteg la, nagdiha hilan pangumih boy paniblad. Hilay kanayon po, binalol la hilan tanikala boy impidiho. ³⁷Hilay kanayon, tinatapon la hilan dadapah anggaynan matey. Hilay kanayon met, nilagadi la hilan ginitna ye laman la. Main hila met pinatey makauli ha kampilan. Hilay nangaano kanla, ket nagbado hilaynan bengat nin katat tupa o kambing. Nagdiha hilan tubat a kaidapan, pangipaloke boy pamatiyatiya. ³⁸Nagbalangbalang hila ha wangwang boy ha mamapantay. Kinumonin hila ha yoyokib boy duduwat. Noba hiyay kaptegan, aliwa hilan katanggap-tanggap ye tatao ihti ha babe-luta a mapagkalamo la.

³⁹Hilan kaganaan ket kinaaliketan nan Apo Dioh uli ha pamteg la kana. Noba ahe la natanggap ye impangako nan Apo Dioh kanla ha angkabi-ay hila. ⁴⁰Ta main yan mamanged a monikala ye Apo Dioh kantawo. Labay na kitawon mayngingidlan a pag-ilyadiyen genap.

Hiyay Pangitoynong nan Bapa a Dioh kanlan Aanak na

¹Ba-mo kitawoynan napalibotan nin malabong a nuna kantawon namapteg nin pamteg la kanan Apo Dioh. Kaya-bay alihen tawoynay kaganaan a ampakabenben kantawo ha pagpahulong ha panumbong kanan Apo Dioh, lalo ana ye kahalanan a ampakabalol kantawo. Mangikpe kitawo boy pakikwanan tawon madyag ye kalabayan nan Apo Dioh a man-ipadyag na kantawo a omen ha ampakilumba a mahehpet nan ampakikwanan a miuna ya ha anggaan. ²Ket ha pamayew tawo, ibuton tawoy pamilew tawo kanan Apo Jesus a ampangubayan boy ampakaignap nin pamteg tawo. In-ikpe nay pamaidap ha pagkapako na ha kodoh boy ahe na ingkading-ey, ta an-ihipen na ye kaaliketan na ha langit. Ket haanin, anti yaynabay a ampikno ha dapit wanan nin pamiknoan nan Apo Dioh ha langit.

³Pakaihipen yon lanang ye pangikpe nan Apo Jesus nin pamaidap lan tataon māgkahalanan ta-omen ya ahe kumapey ye nakem yo boy ahe kawo humuko.

⁴Hiyay kaptegan, ha pamakilaban yo ha kahalanan, homain po pinatey kanyo. ⁵Maka naliwaan yoyna ye habi nan Apo Dioh a makapakhaw nin nakem yo a hiyay pangingat na kanyo a aanak na. Hinabi na,

“Anak ko, adi mo andiyagen a homain hilbi ye pangitoynong nan Apo kammo

boy adi mo an-ipaluboh a kumapey ye nakem mo no ampaghabiyan naka.

⁶Ta an-itoynong na hilan Apo ye an-adoen na

boy ampaduhaan na hilay imbilang na a aanak na.”12:6 Kahabiyan 3:11-12.

⁷Kaya-bay teehen yoy kaidapan bilang pangitoynong nan Apo Dioh kanyo, ta an-ibilang na kawon aanak na. Main nayi anak a ahe na an-itoynong nin bapa na? ⁸Kaya-bay no ahe na kawon an-itoynong Apo Dioh a omen ha andiyagen na ha kaganaan a aanak na, hiyay labay habiyen, ahe na kawon anak, no aliwan anak kawon kanayon. ⁹An-itoynong la kitawon bapa tawo ihti ha babe-luta. Ket ulin yatew, ambihaen tawo hila. Kaya-bay lalalo kitawoynan pahakop kanan Bapa tawon Dioh ha langit boy paitoynong kana ta-omen kitawo mabi-ay makanoman. ¹⁰Ta ha loob nin makandin panaon, hilay babapa tawo ihti ha babe-luta, an-itoynong la kitawo anggan bengat ha angkaihipan la a ikanged tawo. Noba no hiyay Apo Dioh ye mangitoynong kantawo, homain hapo a ikanged tawo ta-omen kitawo magbi-ay a homain kahalanan a omen kana a homain kahalanan. ¹¹Legan an-itoynong na kitawo, ahe kitawo angkaaliket, no aliwan angkalele. Noba pangayadi yatew, makaibyay ya kantawo nin katanaan uli ha matoynong a pagbi-ay.

Hiyay Pamabala boy hiyay Pamakhaw Nakem

¹²Kaya-bay kakatongno, pakhawen yoy nakem yo boy pakapah-ey kawo, ta ba-mon angkukumapey yaynay gamet yo boy ampamigpig anay totool yo uli ha kaidapan a angkadihaan yo. ¹³Magbi-ay kawon matoynong ta-omen ya ahe kumapey ye pamteg yo, no aliwan kumhaw.

¹⁴Pakakwaen yoy magbi-ay a manged ye pamakilamo yo ha kaganaan a tatao boy magbi-ay kawo a homain kahalanan, ta no ahe, ahe yoya makit. ¹⁵Pakahigudowen yo a homain kanyo ye tumalingkukol ha kangedan nan Apo Dioh. Adi yo ampaolayan a hamboten na kawon hakit nakem a makaibyay nin kagulowan boy makapidaman kanlan kanayon. ¹⁶Pakahigudowen yon homain agya magha kanyoy mandamog o ahe mamalay kanan Apo Dioh a omen kanan Esau, ta inhagili na ye katulidan na bilang punganay ha maghay pangan.12:16 Genesis 25:27-34. ¹⁷Kamatandaan yoynabay met a pangayadi yatew, ket inawok nan Esau kanan bapa na ye panginged a naitaladan ha punganay. Noba pinokto na yan bapa na agya way-omen ye pamakitongtong na boy panumangih na, ta ahe nayna miuman ye dinyag na.12:17 Genesis 27:1-41.

¹⁸Ha hinumaley kitawo kanan Apo Dioh, aliwan padiho ha panumaley lan Israelita ha Mapantay nin Sinai. Ta hiyay hinaleyan la ket maghay mapantay a ahe la malyadin tukdoan. Yatin mapantay, ket main yan apoy a manliyabliyab, main ampakalilimon kalitehan boy tubat a makhaw a angin. ¹⁹Nakange hilan tonoy tamboyok boy bihnga a ampaghabi. Ket pamakange la nin bihnga, nakiiingalo hila a adi yayna maghabi kanla.12:19 Exodo 19:16-19; 20:18-19.²⁰Nahabi la yatew, ta ahe la maikpe yatin bilin, “Ayaman a tumukdo kananyatin mapantay, agya man ayop, ket katapulan a tataponen yan dapah anggan matey.”12:20 Exodo 19:12-13. ²¹Ampakalilimon peteg ye nakit la ihtew! Kaya-bay agya hiyay Moises, ket hinabi na, “Ampamigpig ako ha limo.”12:21 Deuteronomio 9:19.

²²Noba hiyay hinaleyan tawo ket Mapantay nin Zion a hiyay banwa nin Dioh a angkabi-ay. Yatin banwa ket Jerusalem a anti ha langit. Main libo-libon anghil a ampaghayaghag a ampaytipon ihtew. ²³Hinumaley kitawo ha pangkat lan māmteg a naibilang a punganay nin Dioh a nakahulat ye ngangalan la ihtew ha langit. Hinumaley kitawo kanan Apo Dioh a manuhga nin kaganaan a tatao boy kanlan kalelwa lan tataon imbilang na a matoynong a dinyag nan genap. ²⁴Hinumaley kitawo kanan Apo Jesus a ampamietan kantawo kanan Apo Dioh ha bayon kahundoan. Hiyay daya na a nibuhboh ye pamapteg a napatawad anay kakahalanan tawo. Mamanged yati dinan ha daya nan Abel a ampakikwa nin pamae.

²⁵Kaya-bay leng-en tawo awod ye anhabiyen nan Apo Dioh kantawo. No hilay tatao hatew a ahe nanlenge kanan Moises ha impatanda na ye Bibilin nan Apo Dioh ihtew ha mapantay ket ahe la naliklikan ye paduha, lalalo ana kantawo. Ahe tawo maliklikan ye paduha no ahe tawo leng-en ye anhabiyen nin nangibat ha langit. ²⁶Naeyeg ye babe-luta hatew ha naghabi yay Apo Dioh ihtew ha mapantay. Ket haanin, impangako na, “Minghan ko po eyegen ye babe-luta, dayon anan langit!”12:26 Hagai 2:6.²⁷Hiyay habet a “Minghan ko po,” ket pakatandaan a alihen nan Apo Dioh ye pinalhowa na a mayegyeg ta-omen hilay ahe mayegyeg bengat ye mapatla.

²⁸Kaya-bay pahalamat kitawo kanan Apo Dioh, ta kabilang kitawo kanlan anti ha panakopan na a ahe mayegyeg. Galangen tawo ya ha papadan a makapaaliket kana boy main limo boy pamiha, ²⁹ta no mamaduha yay Apo tawon Dioh, ket ba-mo yan apoy a makahipet.12:29 Deuteronomio 4:24.

Hiyay Paghilbin Makapaaliket kanan Apo Dioh

¹Pahulong kawon may-ado bilang mikakatongno kanan Apo Jesu Cristo. ²Adi yo anliwaan ye mamadagoh kanlan dadayohan, ta main tatao hatew a namadagoh, ket ahe la tanda a aanghil met manayti ye pinadagoh la. ³Adi yo hila anliwaan ye kakatongno yon nakapidiho a ba-mon hikawoy nakapidiho. Adi yo hila anliwaan ye kakatongno yon angkapatiyatiyaan a ba-mon hikawoy angkapatiyatiyaan.

⁴Hiyay pamakiahawa, ket katapulan a bihaen boy mag-ilyadi kawo dayin mapatayaan ha magha boy magha, ta paduhaan na hilan Apo Dioh ye ampakilaki o ampamabayi boy hilay ampandamog. ⁵Liklikan yoy maglupan pilak. Mapda kawoyna ha anti kanyo, ta hinabi nan Apo Dioh,

“Ahe katawo bega lakwanan o paolayan.”13:5 Deuteronomio 31:6-8.

⁶Kaya-bay makhaw ye nakem tawon maghabi,

“Hiyay Apo ye ampanaglap kangko.

Ahe ako malimo

ha hinyaman a diyagen nin tao kangko.”13:6 Kakanta 118:6.

⁷Kakatongno, ihipen yo hilay ampanguna kanyo a unan nangipatanda kanyo nin Habi nin Dioh. Ihipen yo no way-omen hila nagbi-ay boy namteg kanan Apo Dioh angga ha pagkamatey la. Tuwaden yo ye pamteg la. ⁸Hiyay Apo Jesu Cristo, ket ahe ya angkauman. Ta no aya ya hatew, ket wanabay ya met ateed haanin boy makanoman.

⁹Kaya-bay adi kawo ampaoy-oy ha aadal a lumbo ha adal a pinamtegan yoyna. Mamanged po a pakapah-ey kitawoyna ingat ha pamteg tawo makauli ha kangedan nan Apo Dioh dinan ha homain pakinabang a panumbong nin bibilin tungkol ha pamangan. ¹⁰Main anan naihagpa uli kantawo a hiyay Apo Jesus. Noba hilay papadi a ampaghilbi ha pangihagpaan, ket homain hilan katulidan a makidakay nin kangedan na kantawon māmteg na.

¹¹Ta hiyay pinakapoon a padi, ket ampangihagpa yan daya nin ayop ha Pinakanahantowan a Hilid uli ha kakahalanan lan tatao. Noba hiyay laman nin yatew a ayop, ket an-ilakew la yan ulamen ha ilwah nin nagpondowan la. ¹²Wanabay met ateed ye nalyadi kanan Apo Jesus. Ta pinaidapan laya anggan matey ha ilwah nin banwa ta-omen na hila malinihan ye tatao ha kakahalanan la makauli ha daya na. ¹³Kaya-bay lakwen tawo ya awod ye Apo Jesus ha ilwah nin nagpondowan ta-omen kitawo met magteeh nin makakading-ey a pamaidap a tineeh na. ¹⁴Ta aliwan ihti ha babe-luta ye kunaan tawon banwa makanoman, no aliwan an-agaden tawo po ye banwa a lumateng.

¹⁵Kaya-bay makauli kanan Apo Jesus, lanang kitawon mangihagpa nin panggalang kanan Apo Dioh. Yatin hagpa, yabayti ye hahabet nin pangipatanda a ambalayen tawo yay Apo Jesus. ¹⁶Boy adi yo anliwaan ye manyag nin manged boy managlap kanlan kanayon, ta yabay-in ye hagpa a makapaaliket kanan Apo Dioh.

¹⁷Humbongen yo hilay ampanguna kanyo boy pahakop kawo kanla, ta hilabay ye ampangalingay kanyo ta-omen kawo ahe mihyay ha peteg a adal. Boy tanda la a pakibatan la lano kanan Apo Dioh no way-omen ye pangalingay la kanyo. Kaya-bay humbongen yo hila ta-omen hila mahayaghag ha panupad lan katungkolan la. Ta no ahe, lumele hila, ket ahe yo yan ikanged.

¹⁸Kakatongno, ipakigwang yo kayi. Angkahigudo mi a homain kayin kahalanan a pakayootan mi boy labay mi ye magbi-ay nin manged ha kaganaan a andyagen mi. ¹⁹Boy an-ipakihabi ko kanyo a lalo yon ipakigwang a tampol ako dayin makaudong ihen kanyo.

²⁰An-ipakigwang katawo met kanan Apo Dioh a ampangibatan nin katanaan. Hiyabay ye nami-ay uman kanan Apo Jesu Cristo a Pinakamanged a Pahtol tawo. Ket uli ha daya nan Cristo, pinaghen nay kahundoan a homain anggaan. ²¹Yati ye pakigwang ko kanan Apo Dioh, “Apo kon Dioh, labay ko dayi a ibyay mo ye kaganaan a matapul lan kakatongno ko ta-omen la madyag ye kalabayan mo. Boy makauli kanan Apo Jesu Cristo, diyagen mo dayi kanla ye makapaaliket kammo. Galangen yay Apo Jesu Cristo makanoman. Amin.”

²²Kakatongno ko, matekbe yan bengat yatin inhulat kon pamabala kanyo. Kaya-bay an-ipakiiingalo ko a pakaleng-en yon manged ye hinabi ko.

²³Labay ko met a matandaan yo a hiyay Timoteo a katongno tawo kanan Apo, pinalihway la yayna ha pidihowan. Ket no tampol yan makalateng ihti, ilamo koya lano ha makew ako kanyo.

²⁴Ikumohta yo kayi kanlan ampanguna kanyo boy kanlan kaganaan a pinili nin Dioh a pagtao na ihen kanyo. Angkumohtaen la kawo met kakatongno tawo ha Italia.

²⁵Mikakaanti ya dayi kanyo ye kangedan nan Apo Dioh. Amin.