JAN

έnɩ Amanɩɛ Namʋɛ mimeɛ

1

Jesi lί Owukan Lubuo ɛbɩ έnɩ ʋtʋ nkʋaan

1Bʋbo mu tɛ neemeɛ, ɔwɔ̂ Owukan Lubuoɛ nɔ́. Owukan Lubuo obuɛ, Nyatɩ ɛɩn tɛ nʋnɔ, eseji nɩlɩ Nyatɩ. 2Ɛɛ, bʋbo muɛ, ɛnɛ lɛɛ Nyatɩ ɛɩn nʋnɔnί. 3Ɔnʋ mʋ lɩ obuɛ Nyatɩ sɛ bɛ lɩ woju-woju fɛɩn. Woju kɔɔkɔ ɔ́nɔ́ έnɩ Nyatɩ nɛlɩ bɛ έsέmίnɩ mʋ. 4Ɔnʋ mʋɛ, ɛnɛɛ nkʋaan nɔ. Nkʋan obuɛ, ɛnɛɛ lɩ wɛɩn έnɩ ʋtʋ kpan ɩdɩ ɛpɛɛ. 5Dɩkɩ: wɛɩn-ɛ nadan dambriɛ ɛrɛhɩn, ɛnɛɛ dambriɛ ɔ́kpʋ́ étérumíni.

6Nʋ nnɔ, ɛnɛɛ Nyatɩ tɔpʋ kpan nnɔ έnɩ nɩranί Jan Batis-ɛ i wʋtʋ ɛtɩ έbɩ. 7Ɛnɩnɩ ieuɛ niɛ, wɛɩn-ɛ έnɩ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ lɩ obuɛ ni nɩ amɛkɛ lε̌ akpan ɔcʋ té etěni ɛtɩ. 8Dɩkɩ: έlίmʋ ɛnɛ ɔnɔbɔ nέlί wɛɩn-ɛ; ɛnɩnɩɛ, wɛɩn-ɛ έnɩ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ lɩ obuɛ ni nɩ nuku akpan. 9Wɛɩn obuɛ, ɛnɛɛ nɩlɩ wɛɩn nawrɛ tasɩɩ ɛbɩ έnɩ i wʋtʋ ɛtɩ έbɩ bɛ nɔtʋ kpan fɛɩn ɩdɩ ɛpɛɛ nɔ̌.

10Obu cɛ ɛbɩ έnɩ Nyatɩ sɛ ɔnʋ mʋ lɩ ɛntɩ lɛɛ wʋtʋɛ, cɔnɩ nʋnɔ wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ, kpan έdίmίnɩ an. 11Ɛɛ, nie ɔnɔbɔ ɔnʋ pʋɛnɛ agbra, ɛnɛɛ nálámίnί bɔ nɔ́cʋ́mίnɩ̂. 12Gba, akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ la bɔ́ cʋnɩɛ ɛkɛ, akpan-ɛnɛɛ cʋ té teni ɛtɩɛ, nɔ́tʋ nɛnɛ nɔ́nyʋkʋ nέlɩnί Nyatɩ έnɩ ɛwɩ kprɔrɔ. 13Nɛnɩnɩ Nyatɩ έnɩ ɛwɩɛ nɩlɩnίɛ, étêmu fίnί lɔ̂ nʋrʋɔnί kpan fɛɩn ɛkɛ, ɛɛ, étêmu fίnί lɔ̂ wɩrʋɔ woju ɩpɩ yi lɛɛ kpɩsɩ íne mu bɛ itite ɔnʋ woju tʋʋn ʋrʋɔɔ ɛkɛ; Nyatɩ ɔnɔbɔ lɩ obuɛ tʋ sɛ lɔɔ.

14Owukan Lubuoɛ nyʋ́kʋ lί kpan, ɛnɛɛ i hɔ ebi ɔrʋ ɛɩn bɛ rɩdɩ nʋ lɔ̂: nɩkân mʋnʋ kɔ́ fɛɩn. Ɛɛ, rɩdɩ nʋ lɔ̂: nɩlɩ Bɔ̂ɔ έnɩ Wɩ lʋwɩ nnɔ kʋkʋkpɔ ɛbɩ έnɩ ɔnʋ mʋnʋ lɔkʋɛ nɔ ɛtɩ bɛ lɛdʋ ɔ́tʋkʋ lɛɛ woju nawrɛɛ yiku gbɔʋn. 15Ɛnɩnɩ íne ɛtɩɛ, ɛnɛɛ Jan Batis ɩ dalʋfʋɛ nyepu lubuo ɛtɩ kan lɔ̂: <<Kɩ kpan ɛbɩ έnɩ ɔwɔ̂ mɩkan ɔnʋ woju lɔ̂ nɔ́ egeɛ! Tasɩɩ mʋɛ, ɛnɛ lɩ obuɛ nɩlɩ kpankprɛ ambɛ kraa lε̌ nɔ́rʋɔmίnɩɛ, bɛ ɔwɔ̂ nʋnɔ.>>

16Ɛnɩnɩ lɛdʋ ɔ́tʋkʋɛ yikuni gbɔʋn-ɛ, ɛnɛɛ tʋ bɛ nʋca fɛɩn nʋtʋkʋ ɛrɛ lɛdʋ nʋnʋnʋpʋ ɛtɩɛ nɔ̌. 17Dɩkɩ: Mois mʋ ɛnɛɛ Nyatɩ sɛ tʋ ɛrɛ Auleɛ, bɛ lɛdʋɛ nʋtʋkʋ ɛrɛ lɛɛ woju nawrɛɛ nɩnyakʋ gbein-ɛ ɛkɛ, Jesi Kris mʋ lɩ obuɛ nɩsɛ. 18Kpan kɔɔkɔ yε̌dɩ Nyatɩ nʋ, alɩ έlίmʋ ɔnʋ Wɩ lʋwɩ nnɔ kʋkʋkpɔ ɛbɩ έnɩ lɩ Nyatɩ lɛɛ cɛ. Wɩ obuɛ, Bɔ̂ɔ ɛɩn tɛ nʋnɔ, ɛnɛɛ ni nɩlanɩ gbein niye ɛrɛ.

Jan Batis έnɩ dalʋfʋɛɛ ɩ Jesi íne ɛtɩɛ έnɩ woju

19Cɔnɩ Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛɛ nɔ Jerusalɛm tɛɛ tɔpʋ tɛyɩyɩ pʋɛnɛ lɛɛ Lefi bʋsʋɛ έnɩ akpan elefe i nobutu Jan Batis lɔ̂: ɛnɛ ɛbɩ̂ tasɩɩɛ, 20nɔ́’ʋ̂n-mʋ nɛnɛ woju kɔɔkɔ, nifîn ei wɛɩn nɩkan niyê nɛnɛ lɔ̂: έlίmʋ ɛnɛɛ nέlί Kris-ɛ bɛmʋ. 21Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, ɛnɛɛ nubutunî ji lɔ̂: <<Bɛ ɛfɛ ɛbɩ̂? O bɛ ɛfɛ Eli e?>> Ɛnɛɛ nίnί nέlί Eli. Ɛnɛɛ eseji nubutunî lɔ̂: <<O bɛ, ɛfɛ lɩ obuɛ fɩlɩ Nyatɩ έnɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋ ɛbɩ naa?>> Lɩpɛ frɛɛ, nʋkpɔrʋ ei lɔ̂ έlίmʋ ɛnɛ. 22Ɛnɛɛ gba nubutunî lɔ̂: <<Bɛ ɛfɛ tasɩɩ, ɛbɩ̂? Kan ye ɛrɛ lε̌ rɔ́cʋ amanɩɛ ráhan akpan-ɛnɛɛ tɔpʋ ɛrɛɛ. La rire gbein!>> 23Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ gba Jan nakan iyê nɛnɛ lɔ̂: <<Ɛmɛ lɩ obuɛ mɩlɩ kpan ɛbɩ έnɩ Nyatɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋ Esai kan ɔnʋ wojuɛ. Ɛmɛ lɩ obuɛ mɩlɩ kokoba pʋ ɛbɩ έnɩ nɔ luju mu tɛ nala lubuo lɔ̂: Titení atingbreɛ Nyɔnɩɛ yɔcʋɛ namʋ-namʋɛ. >>

24Akpan-ɛnɛɛ nʋtɔpʋnί iɛ, nɩlɩnί Farisɩɛn. 25Nɩjanί owukan lubuo nʋcʋ nubutuní Jan lɔ̂: <<Dɩkɩ: fίnί fέlί Kris-ɛ, fέlί Eli, eseji fέlί Nyatɩ έnɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋɛ frɛ, bɛ lɔ̌ pi bɛ fɛlɩ akpan batɛm e?>> 26Ɛnɛɛ nubua nɛnɛ mʋ nɩkan lɔ̂: <<Ɛmɩnɩɛ, mindi mɔcʋ mɩlɩ akpan batɛm. Dɩkɩ: kpan lefe nnɔ nɔ́ nɔfʋ agbra έnɩ fέdίmίnί an. 27Ɛnɛ lɩ obuɛ mίnί nʋnɔ egeɛ. Mɛdɩkɩ sɩɩn bɛ máfátamʋ έnɩ bɔ̌ mɔpɩɔnɩ ngbabʋa ɩ lɩka frɛ bɔbɔ.>>

28Woju obuɛ, ebiɛ nɩranί Betani bɛ nɔ Jurdɛn dige tɛɛ lɩ obuɛ sɛ. Tɛ frɛ lɩ obuɛ Jan nɛlɩ akpan batɛm-ɛ.

Nyatɩ έnɩ Gbɔnyɔ lʋwɩɛ έnɩ woju

29Cɔnɩ nʋ ca bɛ Jan dɩ Jesi nʋ έnɩ nehi cɔ̂ nʋnɔ lɩpɛɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Gbɔnyɔ lʋwɩ ɛbɩ έnɩ Nyatɩ yɔcʋ yɛyɩ tɛyɩ bɛ yɔnyʋ kpan έnɩ ʋn-ɛ yetiti eiɛ, kɩ ɛnɛɛ nehi! 30Ɛnɩnɩ íne ɛtɩ lɩ obuɛ mɩkan mίnί kpan nnɔ nɔ́ egeɛ; ɔo, ɛnɛ lɩ obuɛ nɩlɩ kpankprɛ ambɛ kraa lε̌ nɔ́rʋɔmίnɩɛ, bɛ ɛnɛ ɔwɔ̂ nʋnɔɔ nɔ̌. 31Kpan obuɛ, mέdίmίnɩ an métêmu ei; ɛmɩnɩɛ, mie mɛlɩ akpan batɛm lε̌ ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, Nyatɩ anyakʋnɩ gbein Israɛl pʋɛnɛ ɛdɩnɩ an.>> 32Jan nʋ̂ ɛtɩ nakan ji lɔ̂: <<Heni-heni muɛ, cɔnɩ mɩlɩnɩ batɛm-ɛ, mɩdɩ Nyatɩ έnɩ Bʋbɔɔ nʋ nɔ́ ɛntɩ tɛ nehi fίnί brandre ɛkɛ tʋʋn bɔɔ bɛ pi ete ɔnʋ ɛtɩ. 33Dɩkɩ: mέdίmίnɩ an métêmu ei. Nyatɩɛ tɔpʋmʋ mi mɛlɩ batɛm-ɛ, ɛnɛɛ yemu wojuɛ mʋ̂cʋ ɛtɩ mɩdɩnɩ aan. Heni-heni muɛ, nɩkan lɔ̂: kpan ɛbɩ έnɩ mɩ̂dɩ nʋ Bʋbɔɔ yɔnɔ ɛntɩ yehi tʋʋn yepi ete ɛtɩɛ, bɛ ɛnɛ lɩ obuɛ nʋ̂tʋ Bʋbɔ Wɛɩn yehi akpan ɛtɩɛ nɔ̌. 34Woju obuɛ, heni-heni mu mέdɩ nʋ ɔmʋ nʋnʋwɩ mʋ, ɛnɛɛ makan lɔ̂: kpan obu lί Nyatɩ έnɩ Wɩ heni tasɩɩ.>>

Akpan-ɛnɛɛ Jesi tɩ cɔ́ de nɔkpʋnɩ egeɛ έnɩ woju

35Ʋdɔ̂n bɔɔ nʋ ɩca njomu, ɛnɛɛ Jan lɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋ aanʋ ɛɩn se ege i cɔ́ baa lɩpɛ. 36Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jan dɩ Jesi nʋ te mu sɛ naha bɛ nakan lɔ̂: <<Kɩ Nyatɩ έnɩ Gbɔnyɔ Lʋwɩɛ!>> 37Ɔnʋ egekpʋ pʋɛɛnɛ iti lɔɔ, ɛnɛɛ lɩ̌ nye nɔkpʋ Jesi ɩha.

38Jesi ice mʋnʋ ege ɩdɩ nɛnɛ nʋ έnɩ nɔkpʋnɩ̂ɛ, ɛnɛɛ nobutu nɛnɛ lɔ̂: <<Woju kɔ̌ e?>> Ɛnɛɛ nubutunî lɔ̂: <<Rabi, ɔfɔlɔ fisike e?>> (Rabiɛ, ɔnʋ nʋwaan lɩ: éyiye pʋ.) 39Nubutunî lɔɔ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<I ránί lε̌ fέdɩnί nʋ!>> bɛ heni-heni mu nʋkpʋnɩ̂ na nɩdɩnί cɔ̂ nʋnɔɔ nʋ. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ nʋ oku yɔmʋ wancɩ aanla mʋ tɛ, ɛnɛɛ nʋdɔn-nί lɛɛ ɔnʋ ɛɩn tʋʋn bɔɔ bɛ dambri ku.

40Akpan aanʋ ɛbɩɛnɛɛ ti owuɛ Jan kan bɛ kpʋ Jesi aa, nɔnʋ mʋ nnɔɔ, ɛnɛɛ lɩ Simɔn Pɩɛr ɔnʋ makpɩ ɛbɩ έnɩ nɩranί Andreɛ. 41Lɔ̂ nʋbʋan-mʋ lɛɛ Jesi ɛɩn lɔɔ, ɛnɛɛ lɩ̌ na nɩdɩ ɔnʋ makpɩ Simɔn nʋ nɩkan niyeni lɔ̂: <<Mesi ɛbɩɛ ie, rέdɩnɩ nʋ!>> (Mesiɛ, ɔnʋ nʋwaan lɩ Kris.) 42Andre ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ han Simɔn cɔ̂ Jesi nɔ tɛ. Jesi ɩdɩ Simɔn nʋɛ, ɛnɛɛ kpranɩ sɩɩn bɛ kan yeni lɔ̂: <<Ɛfɛ, fɩlɩ Jan wɩ Simɔn. Gbakɛ, nɩ̂rafίnɩ Sefas.>> (Sefas-ɛ lί ebre mu íné έnɩ grɛk mʋ lɩ Pɩɛr bɛ ɔnʋ nʋwan lɩ lubobu.)

Filip lɛɛ Natanaɛl-ɛ Jesi raa έnɩ woju

43Ʋdɔ̂n bɔɔ nʋ ɩcaa, ɛnɛɛ Jesi nyʋ kpra tʋʋn bɔɔ bɛ nίnί nɩ̂ha Galile έnɩ wʋtʋ gbisiɛ ɛtɩ tɛ. Ɛnɩnɩ ányaa nɩnya nahaa, ɛnɛɛ nɩdɩ kpɩsɩ nnɔ έnɩ nɩranί Filip-ɛ nʋ bɛ nɩkan niyeni lɔ̂: nʋkpʋnɩ ní nánί. 44Filip obuɛ, ɛnɛ lɛɛ Andre lɛɛ Pɩɛr ɛɩn nɩlɩnί Bɛtsaida ebiɛ έnɩ akpan. 45Lɔ̂ Jesi ra Filip lɔɔ, ɛnɛɛ Filip frɛ a he kpɩsɩ nnɔ έnɩ nɩranί Natanaɛl-ɛ bɛ kan yeni lɔ̂: <<Réhe kpan ɛbɩ έnɩ Mois mime ɔnʋ woju la ɩ Aule kpɛnkpɛɛ mʋ tɛ, eseji Nyatɩ έnɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋ ambɩɛnɛ frɛ mime ɔnʋ wojuɛ. Ɛnɛ lɩ obuɛ nɩlɩ Josɛf wɩɛ nɩranί Jesi bɛ ɔnʋ ebi lɩ Nasarɛt-ɛ.>> 46Natanaɛl iti lɔɔ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Tʋʋn bɔɔ Nasarɛt! Ɛmɩ woju namʋ tasɩɩ yɔkpʋ yɔnɔ ebi obu tɛ yanya e?>> Ɛnɛɛ Filip nίnί ambɩ ɔnɔbɔ ni ná lε̌ ɛdɩ nʋ, 47bɛ heni-heni mu ninye nahanί.

Jesi ɩdɩ Natanaɛl nʋ έnɩ nehiɛ, ɛnɛɛ ja owukan lubuo cʋ nakan lɔ̂: <<Kɩ Israɛl wɩ nawrɛ tasɩɩ έnɩ nʋmʋti aanʋ-aanʋ woju kɔɔkɔ ɔ́nɔ́ ɔnʋ mʋ!>> 48Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Natanaɛl butuni lɔ̂: <<Ɔfɔ fɩsɛ fɩdɩmʋ an?>> Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Cɔnɩ fʋnɔ fig tîn-ɛ nʋwan tɛɛ, ɛnɛɛ ɔwɔ̂ mɩdɩfʋ nʋ kraa bɛ Filip i rafʋ.>> 49Natanaɛl ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Éyiye pʋ, heni-heni mu fɩlɩ Nyatɩ έnɩ Wɩɛ. Ɛɛ, fɩlɩ Israɛl έnɩ gbrengbiɛ.>> 50Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi ja cʋ ji nakan lɔ̂: <<Obuɛ mɩkan cɛ lɔ̂: cɔnɩ fʋnɔ fig tîn-ɛ nʋwan tɛɛ mɩdɩfʋ nʋɛ remuɛ, ɛnɛɛ ɔwɔ̂ ɔtʋ fɔ́cʋ té fétěmu ɛtɩɛ e? Dɩ an te i lɔ̂: fɩ̂dɩ woju nʋ έnɩ yɔkɔ obu.>> 51Ɛnɛɛ gba, Jesi nʋ ɛtɩ nakan lɔ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: fɩ̂dɩnί nʋ έnɩ ɛntɩ yefîn ei, ɛnɛɛ Nyatɩ έnɩ ɛntɩ ngbafrɛɛnɛ yɛsɛ Kpan έnɩ Wɩɛ mʋ yaya yɔrʋ.>>

2

Mindiɛ Jesi cʋ nyʋkʋ mʋlɔɔ έnɩ woju

1Ʋdɔ̂n mʋnʋwɩ aanʋ ɩsɛɛ, ɛnɛɛ akpan nɔnyʋ yiwɔ Galile wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ έnɩ ebi nnɔ έnɩ nɩranί Kanaa tɛ. Jesi eniyia nɔ́ yiwɔ obu nʋwan tɛ lɛ. 2Eseji nɩkrânί Jesi lɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ frɛ í nɔ́ lɩpɛ lɛ. 3Ɩha antɩɛ, ɛnɛɛ mʋlɔ wu. Eniyia ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Dɩkɩ: mʋlɔ owu.>> 4Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Yia, ɛmɩ woju? Ɛmɩnɩ nʋɛ yǒku.>> 5Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ eniyia kan ye ɔ́sʋ pʋɛnɛɛ nɔ lɩpɛɛ lɔ̂: nɩlɩnί obu fɛɩn-ɛ Jesi yakaan.

6Lɩpɛ mʋɛ, bɛ di ɔn ɔlɔkʋ akpasua kɔ̌ έnɩ Juf-ɛnɛ uku mindi mu ʋyʋyʋ rire iɛ, nahʋan nɔ́ lɩpɛ. Di ɔn nnɔ-nnɔ fɛɩn kpʋ́ έnɩ bɔ̌ ɔcʋ mindi litrɩ yaɛnɛ lɔɔ. 7Jesi kán yê ɔ́sʋ pʋɛɛnɛ lɔ̂: nilení mindi níyíyikuní ɔɔn-ɛnɛ, ɛnɛɛ heni-heni mu nile niyiyikuní tʋʋn i gbɔʋn-gbɔʋn. 8Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nίnί nilení mindiɛ nίhán-nί kpan ɛbɩ έnɩ nakprâ yiwɔɔ έnɩ woju fɛɩn ɛtɩɛ, bɛ heni-heni mu nile nɩhan-nɩ̂. 9Kpɩsɩɛ ɩkɩ̂n nʋmʋɛ, bɛ mindiɛ ɔnyʋkʋ ɛlɩ mʋlɔ. Ɛnɛ nέdί cɔ̂ mʋlɔ obu nɔ nya. Ɔ́sʋ pʋɛnɛ ɛkɛ dί an ambɛ nɛnɛ lɩ obuɛ nilení mindiɛ. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ kpɩsɩɛ ra kpan ɛbɩ έnɩ nɔhɔn yiɛ, 10bɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Dɩkɩ: mʋlɔ namʋɛ lɩ obuɛ nɩtɩnί cɔ́ nʋtʋnί akpan ʋnɔ bɔɔ cɔnɩ ʋnyʋ nɛnɛ téɛ, bɛ nányakʋnί obuɛ ίja ɔmʋ namʋ-namʋɛ. Ɛnɛɛ gba ɛfɩnɩɛ, fɔ́tʋ namʋɛ ɔdɔ̌n tʋʋn bɔɔ bɛ oku lɔɔ!>>

11Obuɛ sɛɛ, ɛnɛɛ lɩ Jesi έnɩ akprʋa wojuɛ tɩ cɔ́ lɩɛ nɔ̌. Akprʋa obuɛ, Galile wʋtʋ lʋgbʋɛ έnɩ ebiɛ nɩranί Kanaa tɛ lɩ obuɛ nɩlɩ nɩnyakʋ mʋnʋ gbein bɛ tʋ ɔnʋ egekpʋ pʋ ɛbɩɛnɛ cʋ té teni ɛtɩ. 12Lɔ̂ fɛt-ɛ wuɛ, ɛnɛɛ ɛnɛ, eniyia, ɔnʋ makpɩɛnɛ lɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ ɛɩn nanί Kapɛrnahɔm ebi tɛ nʋdɔn-nί nʋ waa lʋwɩlɔ.

Wojuɛ sɛ tɛyɩyɩ-cɔ tɛɛ έnɩ woju

13Cɔnɩ Jesi dɩ nʋ lɔ̂: Juf-ɛnɛ έnɩ fɛt-ɛ nɩranί Pak-ɛ ɔbɔfʋɛ, ɛnɛɛ na Jerusalɛm ebi tɛ. 14Nuku tɛ bɔɔ nɩha tɛyɩyɩ-cɔ tɛɛ, ɛnɛɛ nɩdɩ nʋ έnɩ akpan napa έnί tɛ: elefe nɛyɩyɩ midên, ngbɔnyɔ lɛɛ brandre, ɛnɛɛ elefe frɛ te tablɛ nɔnyʋkʋ sika. 15Nɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nide ba nibie nɩlɩ ngbre bɛ nʋcʋ nibe nɛnɛ lɛɛ nɔnʋ ngbɔnyɔ lɛɛ midên-ɛnɛ ɛɩn fɛɩn nuku gbein, eseji nʋgbɔ sikanyʋkʋ pʋɛnɛ sikaa neeme nɩcɛn ɩ, niti nɔnʋ tablɛɛnɛ frɛ nuku. 16Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nakan niyê brandreyɩyɩ pʋɛnɛ frɛ lɔ̂: <<Dení nɔfʋ brandreɛnɛ nyakʋnί ei έbɩ! Dɔcʋmίnί ɔmʋ Bɔ̂ έnɩ kaan detěmíní ɛnɩpa cɔ́.>> 17Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ kʋan owuɛ nimimení nɔ Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛ bɛ ɩkan lɔ̂: Ɔmʋ Nyatɩ, ɔ́yɔfʋ ɛbɩ έnɩ mʋyɔfʋ ɔfʋ inenʋ-cɔɔ tʋʋn sɛn ɩ remuɛ, ɔtʋ rire nayrâmʋ ei ɔnʋ ɛtɩ.

18Lɔ̂ Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ dɩ owuɛ Jesi lɩɛ nʋɛ, ɛnɛɛ té nɔfʋɔ nɛnɛ bɛ nobutunî lɔ̂: nɩlɩ woju kɔ̌ έnɩ yɔtʋ nɩ̂dɩnί an lɔ̂: Nyatɩ lɩ obuɛ tʋnɩ bɔmʋcɔ έnɩ bɔ̌ nɛlɩ lɔɔ. 19Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Dɩkɩ: buní tɛyɩyɩ kan obu kuní, mʋ̂cʋ mʋnʋwɩ ɛɛntɩ cɛ agbra misê ege mɩlɩ minyepu ɛtɩ!>> 20Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nakan-nί lɔ̂: tɛyɩyɩ kan obu έnɩ ɔ́rʋɛ, cʋ́ mulu abruana ɛwɩ nahʋan neeme, ɛnɛɛ ɛnɛ nίnί nʋ̂cʋ mʋnʋwɩ ɛɛntɩ kpɛɩɩn cɛ nisê ege nɩlɩ̂ mʋ. 21Jesi έnɩɛ, έlίmʋ tɛyɩyɩ kaan tasɩɩɛ έnɩ woju n+akan bɛmʋ; ɔnɔbɔ ɛnɩnɩ woju nakan. 22Owuɛ nɩkaan, dɔ̂n tʋʋn bɔɔ, cɔnɩ nʋnɔ lu uou mu ninyeɛ, ɛnɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ kʋan bɛ bu owukan lubuoɛ nɔ Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛ lɛɛ Jesi ɔnɔbɔ ɛnɩnɩɛ nɩkaan nawrɛ.

23Pak fɛt έnɩ lɛbɛ neemeɛ Jesi nɔ Jerusalɛm ebi tɛɛ, nɩlɩ akprʋa woju akpan kpangbalɔ dί nʋ, ɛnɛɛ cʋ té teni ɛtɩ. 24Ɛnɛ ɛkɛ, έnɩ nɩdɩ nɔnʋ lubolʋwɩ mʋ tɛ an remuɛ, nέlɩ̂ɛmʋ nɛnɛ té. 25Ɛnɩnɩɛ, óbútumu έnɩ bɔ̌ nedení kpan rire woju aka nokunî frɛ bɔbɔ ambɛ kpan έnɩ woju fɛɩn-ɛ nɔ lubolʋwɩ mʋɛ, nɩdɩ an neeme.

3

Nikodɛm έnɩ woju

1Nʋ obuɛnɛ mʋɛ, kpan nnɔ nɔ́ lɩpɛ έnɩ nɩranί Nikodɛm bɛ lɩ Farisɩɛn, eseji lɩ Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋ nnɔ frɛ. 2Nʋ nnɔ, ɛnɛɛ ni nihe Jesi you nʋ mʋ bɛ nakan niyêni lɔ̂: <<Éyiye pʋ, rɩdɩ an lɔ̂: Nyatɩ lɩ obuɛ tɔpʋfʋ fi lε̌ féyiye ɛrɛ woju. Heni-heni muɛ, akprʋa woju obuɛnɛɛ fɛlɩɛ, kpan kɔɔkɔ bɔ̌ ʋ́kpʋ ίlɩ alɩ Nyatɩ ɔ́nɔ́ lɛɛ ɔnʋ ɛɩn.>> 3Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi kan yeni lɔ̂: <<Makan miyêfu nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kpan kɔɔkɔ bɔ̌ ʋ́kpʋ ίdɩ Nyatɩ ebiɛ nʋ, alɩ kpan ɔ́rʋ́ɔ́mίnɩ lɔwɔ mʋ.>> 4Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Nikodɛm nίnɩ̂: <<Kpan έnɩ nʋrʋɔnί tʋʋn bɔɔ bɛ ɔrʋ lɔkʋɛ, lɔ̌ nîsêní ege nʋrʋɔnɩ̂ lɔwɔ mʋ tɛ e? O bɛ, nɩ̂pɩ eniyia nuhun lε̌ ɔrʋɔnɩ lɔwɔ mʋ ji e?>>

5Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi nakan iyêni lɔ̂: <<Makan miyêfu nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kpan kɔɔkɔ fɛɩn-ɛ έsέ mindi mu tɛ, eseji Bʋbɔɔ ɔ́nyʋ́kʋmίnɩ nétêmu kpan lɔwɔɔ bɔ̌ ʋ́kpʋ ʋ́hɔ Nyatɩ ebi tɛ. 6Dɩkɩ: kpan fɛɩn-ɛ nʋrʋɔnί be mu cɛɛ, ɛnɛ, be mu έnɩ kpan nɩlɩ, bɛ kpan fɛɩn-ɛ nʋrʋɔnί Bʋbɔɔ mʋɛ ɛkɛ, ɛnɛ nɩlɩ Bʋbɔɔ έnɩ kpan. 7Obu remuɛ, woju nɩdasr+anfʋ mʋnʋ mʋ έnɩ mɩkan lɔ̂: fáta έnɩ nʋrʋɔnί kpan fɛɩn lɔwɔ mʋɛ. 8Dɩkɩ: lʋfan έnɩ cɔ̂ yɔfʋɛ, ɛnɛɛ upo ɩha. Alɩ nopoɛ, kpan netini nga, sakɛ cɔ́ tasɩɩɛ nʋnɔ nehi lɛɛ cɔ̂ nahaa, kpan ʋ́nyʋmʋ nʋmʋ. Kpan frɛɛ nʋrʋɔnί Bʋbɔɔ mʋɛ, ɛnɩnɩ wojuɛ, lɔɔ ɛkɛ.>>

9Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Nikodɛm butuni lɔ̂: <<Bɛ kpan έnɩ Bʋbɔ mʋ ɔ́rʋɔɔ, lɔ̌ itê ɩsɛ tɛ?>> 10Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Ɛfɛ ɛbɩ έnɩ fɩlɩ Israɛl pʋɛnɛ έnɩ wojuyiye pʋ lɔkʋɛ, fέdί an? 11Makan miyêfu nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: ɛrɩnɩɛ, obuɛ rɩdɩ aan, ɛnɛɛ rakan; obuɛ ɔrʋ nʋnʋwɩ dɩ nʋɛ, ɛnɛɛ rɛhɩ ɔnʋ dalʋfʋɛ ruku nɛfɛ. Obu cɛɛ, fίkprɩmίnί ɛtɩ fítimíní. 12Dɩkɩ: obu cɛɛ mɔcʋ wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ wojuɛnɛ ɛtɩ miyiye nɛfɛ wojuɛ, fʋ́cʋmίnί te fítemínî ɛtɩ. Gba, alɩ mɩkan ɛntɩ tɛ έnɩ wojuɛɛnɛɛ, bɛ lɔ̌ fîtê fɩlɩnί tɛ? 13Dɩkɩ: kpan kɔɔkɔ hɩamʋ ɛntɩ yε̌dɩ tɛ έnɩ woju nʋ. Kpan έnɩ Wɩ ɛbɩ έnɩ nɔ tɛ iɛ cɛ lɩ obuɛ dɩ nʋ. 14Ɛnɛɛ, fίnί lɔ̂ Mois cʋ lɩankpa mʋ ɔlʋn mɛ tîn ɛtɩ nyepu ɛtɩ luju mu tɛ ɛkɛɛ, ɔnʋ ba nnɔ nînyepuní Kpan έnɩ Wɩɛ ɛtɩ lɔɔ ɛkɛ. 15Lɔɔ, lε̌ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ ɛlɩ kpan kɔɔkɔ fɛɩn cɛɛ yɔcʋ té yetêni ɛtɩɛ έnɩ.

16Heni-heni muɛ, Nyatɩ έnɩ ɔ́yɔfʋɛ yɔfʋ kpan tʋʋn sε̂n ɩ remuɛ, ɛnɛɛ tʋ nʋtʋ ɔnʋ Wɩ lʋwɩ nnɔ kʋkʋkpɔɔ i wʋtʋ ɛtɩ έbɩ cʋ ɔnʋ rire yɩ tɛyɩ kpan έnɩ íne ɛtɩ. Lɔɔ, lε̌ kpan kɔɔkɔ fɛɩn ɛbɩ έnɩ yɔcʋ té yetêni ɛtɩɛ úhûmu ɔnʋ woju ítitimu ei, nana nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ ɛlɩ ɛnɩnɩ. 17Dɩkɩ: ɔ́tɔpʋɛ Nyatɩ tɔpʋ ɔnʋ Wɩɛ i wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ, έlίmʋ έlɩ bɔ̌ nɛlɩ neyê kpan bɛmʋ, nana íne nkʋan lɩ obuɛ nɛsɛ ɔnʋ mʋ nʋcʋnɩ. 18Kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ yɔcʋ té yetê Wɩɛ ɛtɩɛ, Nyatɩ bɔ̌ ίlɩ íyemíni. Kpan fɛɩn-ɛ bɔ̌ ʋ́cʋ te ítemíni ɛtɩɛ ɛkɛ, bɛ ɔwɔ̂ ala be wɛɩnlɔ lɔ̂: Nyatɩ yɛlɩ yeyêni téɛ nɔ́cʋ́ nétêmu ɔnʋ Wɩ lʋwɩ nnɔ kʋkʋkpɔɔ ɛtɩɛ remu. 19Ɛnɛɛ kɩ wojuɛ tʋ bɛ Nyatɩ yɛlɩ yeyê akpaan: wɛɩn-ɛ ie wʋtʋ ɛtɩ έbɩ, ɛnɛɛ akpan tʋn gen tʋnɩ yɔfʋ έnɩ bɔ̌ ɔdɔ̂n dambriɛ mʋ cɛ ambɛ nɛnɩnɩ owuɛnɛɛ nɩlɩnίɛ ájá nʋ kɔɔkɔ. 20Heni-heni mu kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ nɔ ʋnlɩɛ mʋɛ fé wɛɩn-ɛ έnɩ woju, ίkprɩmʋ έnɩ bɔ̌ anya wɛɩn-ɛ mʋ akpan ɛdɩ ɔnʋ ʋn-ɛɛnɛ nʋ. 21Kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ ɩnɩ ei woju nawrɛ mʋɛ ɛkɛ, ɛnɛ nɩnya wɛɩn-ɛ mʋ akpan ɩdɩ ɛnɩnɩ owuɛnɛ fɛɩn-ɛ nɩlɩ Nyatɩ έnɩ mbasɩɛ mʋɛ nʋ.>>

Jesi lɛɛ Jan έnɩ agbra woju

22Ʋdɔ̂n bɔɔ ɩlɩɛ, ɛnɛɛ Jesi lɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ ɛɩn a Jude wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ tɛ dɔn bɛ nɛlɩ akpan batɛm. 23Lɩpɛ mʋɛ, bɛ Jan frɛ nɔ́ cɔ́ lʋgbʋɛ nɩranί Enɔn έnɩ bɔfʋ ebiɛ nɩranί Salim-ɛ tɛ nɛlɩ akpan batɛm lɛ. Mindi nɔ́ tɛ bʋ́bʋɛ, ɛnɛɛ akpan naha iheni nɩlɩ nɛnɛ batɛm. 24Lɩpɛ mʋɛ, bɛ kpan y+alamίnɩ sibikan mʋ.

25Nʋ nnɔ, ɛnɛɛ Jan egekpʋ pʋɛnɛ nesi akprʋa lɛɛ Juf wɩ nnɔ kɔ̌ ɛɩn Juf-ɛnɛ έnɩ rireɛ ʋyʋyʋ eiɛ έnɩ woju ɛtɩ. 26Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ na nihení Jan bɛ nakan niyênî lɔ̂: <<Éyiye pʋ, kpan ɛbɩ έnɩ i hefu Jurdɛn dige tɛ bɛ fɩkan ɔnʋ rire woju fuku ɛrɛɛ, dɩkɩ: nɛlɩ akpan batɛm lɛ, tʋʋn akpan fɛɩn naha ɛnɩnɩ tɛ.>> 27Nɩkan-nί lɔɔ, ɛnɛɛ Jan bua nɛnɛ mʋ nakan lɔ̂: <<Dɩkɩ: kpan kɔɔkɔ ákân-mʋ bɔmʋcɔ έnɩ bɔ̌ ala bɔ́ ɔcʋ jʋma kɔ̌ edi, alɩ έlίmʋ Nyatɩ ɔnɔbɔ ɔ́cʋ́ álámίnɩ ɔnkʋ. 28Nɛfɛ nɔfɔbɔ fɩlɩnί ɔmʋ dalʋfʋɛ έnɩ mɩkan lɔ̂: έlίmʋ ɛmɛɛ mέlί Kris-ɛ. Ɛmɩnɩɛ, ɛnɩnɩ ieu έnɩ amanɩɛ Nyatɩ tʋmʋ mɩtɩ cɔ́ mi mobo cɛ. 29Kpranί: alɩ kpɩsɩ nɔhɔn yiɛ, bɛ yiɛ lί ɛnɩnɩ ɔnɔkɔ. Gba, yiwɔ kpɩsɩɛ έnɩ anʋaan ɛkɛ, rire cɛɛ nʋnɔnί netini owurɩrarʋ lubuo bɛ rire mu nekpini lɛ. Amʋnʋ έnɩ nʋ obu muɛ, rire-mukpi akpasua obuɛ lί ɛmɩnɩ lɔkʋlɔ. 30Dɩkɩ: fáta έnɩ nʋca fɛɩn kpan obu íné ɩnya lε̌ ɛmɩnɩɛ ɔ’ʋ̌n ei.

31Heni-heni muɛ, kpan ɛbɩ έnɩ nɔ ɛntɩ iɛ, ɛnɛ nʋnɔ woju-woju fɛɩn íne ɛtɩ. Kpan έnɩ lɩ wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ kpan cɛɛ ɛkɛ, ɛnɛ wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ woju cɛɛ nɩdɩ an bɛ nɩkan. Kpan ɛbɩ έnɩ nɔ ɛntɩ iɛ, [ɛnɛ nʋnɔ woju-woju fɛɩn íne ɛtɩ.] 32Ɛnɩnɩɛ, obuɛ nɩdɩ nʋ, obuɛ nitiɛ, ɛnɛɛ nɛhɩ ɔnʋ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ, obu cɛ, kpan ίkprɩmʋ ʋ́cʋ. 33Kpan fɛɩn-ɛ yɛkprɩ̂ yɔcʋɛ ɛkɛ, bɛ ɛnɩnɩɛ, éle lɩ obuɛ nile nʋcʋ lɔ̂: Nyatɩ lί nawrɛ pʋ tasɩɩ heni. 34Heni-heni muɛ, kpan ɛbɩ έnɩ Nyatɩ tɔpʋ iɛ, Nyatɩ tʋ́ ɛnɩnɩ Bʋbɔɔ yíkuni gbɔʋn. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, owuɛnɛ fɛɩn-ɛ nɩkaan lί Nyatɩ ɔnɔbɔ έnɩ owukan lubuoɛ. 35Dɩnί an lɔ̂: Bɔ̂ ɛbɩɛ, nʋyɔfʋ ɔnʋ Wɩɛ tʋʋn sε̂n ɩ, ɛnɛɛ nide woju-wojuɛnɛ fɛɩn nukuni ɔnkʋ. 36Kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ yɔcʋ té yetê Wɩ ɛbɩ ɛtɩɛ, nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ yɛlɩ ɛnɩnɩ. Gba, kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ bɔ̌ ίkprɩmʋ ʋ́cʋ te ítemíni ɛtɩɛ ɛkɛ bɔ̌ níti nkʋan obu lifen frɛ bɔbɔ. Ɛnɩnɩɛ, Nyatɩ έnɩ tebibeɛ nɔ́nɩ ɛtɩ.>>

4

Samari yi nnɔ έnɩ woju

1Nʋ obuɛnɛ mʋɛ, Jesi tí lɔ̂ amanɩɛ +a ɛpɩ Farisɩɛn-ɛnɛ rɩtɩ mʋ lɔ̂: ɛnɩnɩ akpan-ɛnɛɛ nɔkpʋnɩ ege lɛɛ obuɛnɛɛ nɛlɩ batɛm-ɛ nɛbʋbʋɛ ʋkɔ Jan έnɩɛ. 2(Tasɩɩ mʋɛ, bɛ έlίmʋ ɛnɛ ɔnɔbɔ nε̌lɩ akpan batɛm bɛmʋ; ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ lɩ obuɛ nɛlɩ.) 3Niti amanɩɛ obuɛ, ɛnɛɛ nʋnɔ Jude wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ lɩpɛ nɩnya ɩ nise ege naha Galile wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ tɛ. 4Tɛ έnɩ aaʋ mʋɛ, nobutu έnɩ bɔ̌ nete mu Samari wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ.

5Ɛnɩnɩ aaʋɛ nahaa, ɛnɛɛ nɩnya ebi nnɔ έnɩ nɩranί Sisar ɛbɩ έnɩ bɔfʋ wʋtʋ lʋgbʋɛ sigi mu Jakɔb cʋ tʋ ɔnʋ wɩ Josɛf-ɛ. 6Lɩpɛ baa lɩ obuɛ Jakɔb mindimɔɔ nɔ. Jesi ɩnya mindimɔ obu rɩtɩɛ ɛtɩɛ, ɛnɛɛ pi ete. Heni-heni mu nέnɩ ei ɔbʋnɩ tʋʋn ɛsε̌n ɩ. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ nʋ ebe owu. 7Nʋnɔ lɩpɛ, ɛnɛɛ Samari yi nnɔ i mindile mu bɛ nɩkan niyeni lɔ̂: <<Tʋmʋ mindi lʋwɩ mʋ́nɔ́!>> 8(Lɩpɛ mʋɛ, bɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ +a ebi tɛ napɩpaʋ owu ɩɛʋ.) 9Nubutu yiɛ mindi lɔɔ, ɛnɛɛ yiɛ ja cʋ nakan lɔ̂: <<Lɔ̌ pi bɛ ɛfɛ Juf wɩɛ fɩlɩɛ, fobutumu ɛmɛ Samari yiɛ mindi έnɩ bɔ̌ fɔnɔ?>> (Heni-heni muɛ, Juf-ɛnɛ lɛɛ Samari pʋɛnɛ ɛɩn nʋmʋti ʋ́hʋn-mʋ.) 10Yiɛ ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɩkan niyeni lɔ̂: <<Lɩ fίnί fʋnyʋ mbʋafʋɛ ɛbɩ έnɩ Nyatɩ tʋ kpaan nʋmʋ, eseji lɩ fίnί fɩdɩ kpan tasɩɩɛ nobutufu mindiɛ an ɛkɛɛ, bɛ ján! Lɩpɛ mʋɛ, bɛ ɛfɛ nana lɩ obuɛ ntʋ fobutu ni nɔtʋfʋ mindi ɛbɩ έnɩ ʋtʋ nkʋaan.>> 11Ɛnɛɛ yiɛ nίnɩ̂: <<Dɩkɩ: fákân-mʋ sonu, eseji mindimɔɔ frɛɛ +a mʋ tʋʋn ɛsε̌n ɩ. Ɔfɔ fîhe mindi akpasua obu e? 12Mindimɔ obuɛ, ɔrʋ nana Jakɔb lɩ obuɛ du, bɛ ɛnɛ ɔnɔbɔ, ɔnʋ ɛwɩɛnɛ lɛɛ ɔnʋ gbete nnɩɛɛnɛ ɛɩn nɔ ɔnʋ mindiɛ tʋʋn bɔɔ bɛ wɔ la ɛrɛ ɩ. Ɛnɛɛ mίnɩ̂: ɛfɛ fʋkɔnɩ naa?>> 13Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Dɩkɩ: kpan fɛɩn-ɛ yɔnɔ mindi obuɛ, tʋʋn mindihɔn yesê ege yowoni. 14Kpan fɛɩn-ɛ yɔnɔ mindiɛ mʋ̂tʋnɩɛ ɛkɛ, ákân-mʋ lɔ̂ mindihɔn uwoni ji. Heni-heni muɛ, mindi obuɛ, yetê fίnί di íne neeme ɛkɛ yowo ɔnʋ mʋ tɛ yɔtʋnɩ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ.>> 15Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ yiɛ nίnɩ̂: <<Tʋmʋ mindi akpasua obu mʋ́nɔ́ amɛkɛ lε̌ mindihɔn úwomu úbutumu έnɩ bɔ̌ mie έbɩ mele mindi ji!>>

16Yiɛ ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ gba Jesi nίnɩ̂: <<A ra ɔfʋ hɩ lε̌ fiení!>> 17Ɛnɛɛ yiɛ nίnɩ̂: <<Mákân-mʋ hɩ.>> Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Hɩɛ fίnί fákân-mʋɛ, ɔnʋ cɔ. 18Heni-heni muɛ, ɔwɔ̂ fʋhɔn ɛkpɩsɩ tʋʋn eene neeme fuku ei, ɛnɛɛ gba obuɛ fʋnɔ lɛɛ ɔnʋ ɛɩn-ɛ, έlίmʋ ɔfʋ hɩ. Obuɛ fɩkaan, nawrɛ.>>

19Yiɛ ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Mɛdɩkɩ sɩɩn bɛ fɩlɩ Nyatɩ έnɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋ nnɔ. 20Dɩkɩ: bɔnɩɩ neeme tʋʋn oku lɔɔ, lɩfɛ obu ɛtɩ lɩ obuɛ ɔrʋ nanaɛnɛ ʋnʋ Nyatɩ íne, ɛnɛɛ nɛfɛ Juf-ɛnɛ ɛkɛ fίnί Jerusalɛm ebi tɛ lɩ obuɛ bɔ̌ kpan a ɔnʋnɩ íne. Bɛ obuɛ, lɔ̌ nɔ̌ e?>>

21Nubutu lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi buanɩ mʋ lɔ̂: <<Yi, bumu nawrɛ lɔ̂: nʋ nehi έnɩ bɔ̌ kpan ίhâmʋ lɩfɛ obu íne mu, elefe mu Jerusalɛm ebi tɛ kraa lε̌ ɔnʋ Bɔ̂ɔ íne. 22Dɩkɩ: nɛfɛ Samari pʋɛnɛ, lɔɔ cɛɛ fɔsʋnί Nyatɩɛ, fέdίmίnɩ̂ an; ɛrɛ ɛkɛ, rɩdɩnɩ an ambɛ Juf-ɛnɛ agbra lɩ obuɛ Ɔcʋ-pʋɛ nɔ nya. 23Ɛnɛɛ nʋ nehi, tasɩɩ mʋɛ, ɔwɔ̂ oku frɛ bɔbɔ έnɩ, akpan-ɛnɛɛ lɩ Nyatɩ έnɩ inenʋ pʋɛnɛ tasɩɩɛ, ɔnʋ Bʋbɔɔ lɩ obuɛ yenyepu nɛnɛ ɩ nɩ̂dɩnί woju nawrɛɛ an nubunî nɔnʋ Bɔ̂ nʋnʋnɩ̂ íne. Inenʋ pʋ akpasua obuɛnɛɛ, ɛnɛɛ Bɔ̂ɔ nobutuɛ nɔ̌. 24Dɩkɩ: Nyatɩɛ, ɛnɛ Bʋbɔ. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, akpan-ɛnɛɛ yɛlɩ ɛnɩnɩ inenʋ pʋɛnɛ tasɩɩɛ, Bʋbɔɔ lɩ obuɛ bɔ̌ enyepu nɛnɛ ɩ nɛdɩnί woju nawrɛɛ an nɔnʋnɩ̂ íne.>>

25Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ yiɛ se ege ja cʋ nakan lɔ̂: <<Ɛɛ, mɩdɩ an lɔ̂: Mesiɛ yehi wʋtʋ ɛtɩ έbɩ, ɛnɛɛ yede woju-woju fɛɩn aka yoku ɛrɛ.>> (Mesiɛ, ɔnʋ nʋwaan lɩ Kris-ɛ.) 26Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi nakan iyêni lɔ̂: <<Kpan ɛbɩ έnɩ fodu ínéɛ, ɛnɛɛ lɩ ɛmɛ ɔmɔbɔ έnɩ makan owu lɛɛ ɔfʋ ɛɩn-ɛ.>>

27Jesi nɔ́ lɩpɛ lɛɛ yi ɛbɩ ɛɩn, ɛnɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ nɔ ebi tɛ i. Lɔ̂ nɩdɩnɩ̂ nʋ έnɩ nɛdɩdɛ nʋmʋ lɛɛ yi ɛɩn-ɛ, woju srân nɛnɛ mʋnʋ mʋ, ɛnɛɛ sakɛ nɔnʋ mʋ kɔɔkɔ ɔ́kpʋ́ óbútumíni ɔbɔɔ tʋ bɛ nɛdɩdɛ nʋmʋ lɛɛ yi ɛbɩ ɛɩn lɛɛ woju tasɩɩɛ nakan-nίɛ.

28Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ yiɛ la ɔnʋ di ɔɔn ɩ bɛ ye ne a ebi tɛ nakan iyê akpan fɛɩn lɔ̂: 29<<I rá fίdίkɩnί kpan nnɔ έnɩ ɛdɩ ɛmɩnɩ wojuɛnɛ fɛɩn-ɛ mɩlɩɛ an akan okumu. Obu lɔɔ, bɛ έlίmʋ Kris ɛbɩɛ naa e?>> 30Amanɩɛ obuɛ nuboɛ, tʋ́ akpan nɔ́ ebiɛ mʋ nyá nehi cɔ̂ Jesi nɔɔ lɩpɛ.

31Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ egekpʋ pʋ ɛbɩɛnɛ nɔgʋgɔ Jesi ɩkan lɔ̂: <<Éyiye pʋ, ɩ mbɔ lʋwɩɛ!>> 32Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Dɩkɩ: mɩkân mbɔ lefe έnɩ mɩ̂hɩ bɛ nɛfɛ fέdίmίnί an.>> 33Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nobubutuní mine nɩkan-nί lɔ̂: <<Ɛkɛfʋ kpan kɔ̌ esini mbɔ o?>> 34Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi nakan iyê nɛnɛ lɔ̂: <<Ɛmɩnɩ mbɔ tasɩɩɛ, ɛnɛɛ lɩ kpan ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋ miɛ έnɩ té ɛtɩ wojuɛ bɔ̌ mɛlɩ medi jʋma ɛbɩ έnɩ nʋcʋ nɩlamʋ ɔnkʋɛ tʋʋn mokufu. 35Ɩn fakan-nί fίnί ewǐení ɔwɔ̂n aanla ji kraa bɛ yoku mitin ɛwɩ ɔ́hʋ nʋɛ e? Bɛ nyepuní mʋnʋ ɛtɩ kpranί! Makan miyê nɛfɛ lɔ̂: mitin ɛwɩɛnɛ ɔwɔ̂ ɛkpɛ έnɩ bɔ̌ akpan ɔhʋ. 36Dɩkɩ: kpan fɛɩn-ɛ yɔhʋɛ, yehe ɔnʋ mʋ luwɛ. Mitin ɛwɩ akpasua ɛbɩɛnɛɛ nʋ̂hʋɛ, ɛnɛɛ lɩ akpan-ɛnɛɛ nûbo Amanɩɛɛ nuku bɛ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ yɛlɩ nɛnɩnɩɛ. Lɔɔ, lε̌ ótu pʋɛ lɛɛ ɔ́hʋ pʋɛ ɛɩn bɔyɔ mʋ ɔnɔ rire-mukpi mu. 37Heni-heni muɛ, nyandra ɛbɩ έnɩ ɩkan lɔ̂: <Kpan nnɔ utu bɛ kpan lefe ɔhʋɛ>, ɔnʋ cɔ tasɩɩ. 38Dɩkɩ: mɔ́tʋ fɔhʋnί mitin ɛwɩɛnɛɛ nɔ kpɛ ɛbɩ έnɩ έlίmʋ nɛfɛɛ fɔ́bʋ̂ʋmίnί rire fέlίmίnίɛ mʋ. Akpan elefe ece rire ba ɩ edi jʋma, ɛnɛɛ fɛhɩnί ɔnʋ mʋ nfrʋsʋɛɛ.>>

39Samari yi ɛbɩ έnɩ ákaan kan ye ɔnʋ ebi pʋɛnɛ lɔ̂: Jesi ɛdɩ ɛnɩnɩ owuɛnɛ fɛɩn-ɛ nɩlɩɛ an akan eyěniɛ, tʋ́ nɔnʋ mʋ kpangbalɔ cʋ́ té tê Jesi ɛtɩ. 40Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, cɔnɩ ni nihení Jesiɛ, ɛnɛɛ nʋgʋgɔnɩ̂ έnɩ bɔ̌ nɔdɔ̂n nɛnɩnɩ lɩpɛ, bɛ heni-heni mu nɩkprɩ nʋdɔn nɔnʋ ɛɩn mʋnʋwɩ aanʋ. 41Jesi ɩkan owu uku nɛnɛ nɔnɔbɔ nitiníɛ, ɛnɛɛ nɔnʋ mʋ kpangbalɔ ji cʋ té teni ɛtɩ. 42Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nɩkan niyení yiɛ lɔ̂: <<Ɛ́lίmʋ ɛfɩnɩ wojuɛ fi fɩkan fiye ɛrɛɛ cɛɛ ɔ́tʋ́ rɔ́cʋ́ te rétêmu kpan obu ɛtɩ bɛmʋ; ɔnʋ owukan lubuoɛ ɛrɛ ɔrɔbɔ frɛ ritiɛ, ɔtʋ gbakɛ woju oku ɛrɛ ɩ rire mu wɛɩnlɔ lɔ̂: nɩlɩ akpan fɛɩn έnɩ íne nkʋancʋ pʋɛ heni tasɩɩ.>>

Etei pʋ nnɔ έnɩ bɔ-ɛtɩ pʋ wɩɛ Jesi bʋɔɔn έnɩ woju

43Mʋnʋwɩ aanʋ ɩsɛɛ, ɛnɛɛ Jesi se ege naha Galile wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ tɛ. 44Dɩkɩ: ɔnɔbɔ ɔwɔ̂ nɩkan nɩla ɩ lɔ̂: Nyatɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋ fɛɩn-ɛ nɔɔ, nákân-mʋ mʋnʋ ɛnɩnɩ pʋɛnɛ antɩ. 45Nuku tɛɛ, ɛnɛɛ Galile pʋɛnɛ sikeni namʋ-namʋlɔ ambɛ nɔnɔbɔ nʋnɔnί owuɛnɛ fɛɩn-ɛ nɩlɩ Jerusalɛm ebi tɛ Pak fɛt nʋɛ mʋɛ nʋwan nɩdɩnί nʋ.

46Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ Jesi se ege a Galile wʋtʋ lʋgbʋɛ έnɩ Kana ebi ɛbɩ έnɩ nʋɛ sɛɛ nʋcʋ mindi nʋnyʋkʋ mʋlɔɔ tɛ. Cɔnɩ nuku tɛɛ, bɛ wʋtʋ lʋgbʋɛ έnɩ etei pʋɛ bɔ-ɛtɩ pʋ nnɔ έnɩ nɔ Kapɛrnahɔm ebi tɛɛ έnɩ wɩ kpɩsɩ lʋwɩ lʋfan nɔnyʋ kpʋnkpʋlɔ. 47Kpɩsɩɛ iti lɔ̂ nɔ́nɔ Jude tɛ nie nʋnɔ Galileɛ, ɛnɛɛ a heni nɔgʋgɔnɩ lε̌ nâ nɔ́bʋ̌ɔn ɔnʋ wɩɛ uo owuɛ nɔ́tʋnɩ. 48Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ kan yeni lɔ̂: <<Nɛfɩnɩɛ, kraa mʋɛ mɩɛlɩ woju akpasua-akpasua έnɩ ɩsrân mʋnʋ mʋ mɩanyakʋmʋ Nyatɩ έnɩ ákʋraa gbein fɩɛdɩmίnί nʋɛ, fɩɔcʋmίnί te fietêmínî ɛtɩ.>> 49Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ kpɩsɩɛ nίnɩ̂: <<Nyɔnɩ, mɔgʋgɔfʋ! Alɩ fíému rámʋ́ ɛmɩnɩ tɛ faafaa, ɔmʋ wɩɛ yohu.>> 50Kpɩsɩɛ ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɩkan niyeni lɔ̂: <<A lukpomu, ɔfʋ wɩɛ ɔbʋɔ.>> Owu obuɛ nɩkaan, kpɩsɩɛ bú nawrɛ, ɛnɛɛ se ege naha. 51Ɛnɩnɩ aaʋɛ nahaa, ɛnɛɛ ɔnʋ ɔ́sʋ pʋɛnɛ i bʋan-nɩ bɛ boni amanɩɛ lɔ̂ ɔnʋ wɩɛ ɔbʋɔ. 52Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nubutu nɛnɛ wancɩ ɛtɩ deiin-ɛ lʋfaan nya ɩ wɩɛ rire muɛ, bɛ nubuanɩ̂ mʋ lɔ̂: <<Casɛ yɔmʋ έnɩ wancɩ nnɔ mʋ tɛ.>> 53Nʋnyʋ nɩdɩkɩɛ, bɛ heni-heni mu wancɩ ɛbɩ ɛtɩ deiin lɩ obuɛ Jesi kan yeni lɔ̂ ɔnʋ wɩɛ ɔbʋɔɔ. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, ɛnɛ lɛɛ ɔnʋ lʋgban pʋɛnɛ ɛɩn neeme nʋcʋnί té nitêní Jesi ɛtɩ.

54Woju obuɛ Jesi lɩɛ, bɛ ɛlɩ akprʋa woju nku aanʋ mʋ έnɩ nɩlɩ cɔnɩ nʋnɔ Jude ni Galileɛ.

5

Kpɩsɩɛ Jesi bʋɔn bulaa rire tɛɛ έnɩ woju

1Ʋdɔ̂n bɔɔ mʋnʋwɩ alabʋ kɔ̌ ɩsɛɛ, ɛnɛɛ Jesi se ege a Jerusalɛm tɛ Juf-ɛnɛ έnɩ fɛt kɔ̌ nʋwan. 2Ebiɛ mʋ tɛɛ, bula nnɔ nɔ́ tɛ έnɩ nɩranί ebre obuo mu Betɛsda. Bula obuɛ, bɔ́fʋ gbɔmʋɛ nɩranί Ngbɔnyɔ Gbɔmʋɛ, eseji srawan tʋʋn eene réru bʋ̂an mʋ. 3Srawan obuɛnɛ tɛɛ, lʋ pʋɛnɛ kpangbalɔ έnɩ lɩ fίnί nʋnʋwɩfuo pʋɛnɛ, lɩkake pʋɛnɛ lɛɛ akpan έnɩ bubuu dɔn wʋtʋɛ lίlapʋ be. [Nɛnɛ fɛɩn, nɔkpɔ̂n-nί έnɩ bɔ̌ mindiɛ ɔnʋkʋ. 4Heni-heni muɛ, kân cɔnɩ uku bɛ Adamanga έnɩ ɛntɩ ngbafrɛ nnɔ ɔrʋ ei ɔnʋkʋ mindiɛ. Lɩpɛ mʋɛ, lʋ pʋ fɛɩn-ɛ ɩtɩ cɔ́ ɩpɩ dikpɛɛ, bɛ ɔbʋɔ lɩ̌.] 5Lʋ pʋ obuɛnɛ agbraa, kpɩsɩ nnɔ έnɩ lʋ nɔnyʋ tʋʋn ɩɛ mulu abruansan ɛwɩ nowo neemeɛ nɔ́ tɛ lɛ. 6Jesi ɩha tɛ ɩdɩnɩ nʋ έnɩ nɩla be, iti lɔ̂ lʋfan ɔnyʋnɩ ɛmɛ lɩbɛ ɛsε̌n ɩɛ, ɛnɛɛ butuni lɔ̂: <<Fʋyɔfʋ έnɩ bɔ̌ fɔbʋɔ naa?>> 7Lʋ pʋɛ ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Dɩkɩ: mákân-mʋ kpan έnɩ bɔ̌ ɔnyʋmʋ ɔrʋkʋ bulaa mʋ cɔnɩ mindiɛ ʋnʋkʋɛ. Ɛmɛ ɔmɔbɔ, ntʋ lɔ̂ menye bɔɔ m+a mɔrʋ mʋɛ, bɛ ɔwɔ̂ kpan lefe ɛsε̌n-mʋ ei ɔrʋ mʋ.>> 8Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi kan yeni lɔ̂: <<Nɔ wʋtʋ nye ɛtɩ, cʋ ɔfʋ pien-ɛ lε̌ fâ!>> 9Ɛnɛɛ ngbo ɛtɩ lɩpɛ lɩ̌ɛ, kpɩsɩɛ bʋɔ bɛ heni-heni mu nɔ wʋtʋ nye ɛtɩ cʋ ɔnʋ pien-ɛ naha.

Akprʋa obuɛ Jesi lɩɛ, ɔ́pɔn nʋɛ mʋ lɩ obuɛ nɩlɩ. 10Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, cɔnɩ Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ dɩ kpɩsɩɛ bʋɔɔ nʋɛ, ɛnɛɛ ranɩ nakʋkʋanɩ mʋnʋ ɩkan lɔ̂: <<Amʋnʋ ɔ́pɔn nʋ, fákân-mʋ bɔmʋcɔ έnɩ bɔ̌ fada pien fɛsɛ.>> 11Nɩkan-nί lɔɔ, ɛnɛɛ kpɩsɩɛ nίnɩ̂: <<Kpan ɛbɩ έnɩ bʋɔn-mʋɛ ɔnɔbɔ lɩ obuɛ nίnί mʋcʋ ɔmʋ pien-ɛ lε̌ mâ.>> 12Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nubutunî lɔ̂: <<Ɛbɩ̂ tasɩɩ kan obu yefu?>> 13Kpɩsɩɛ ɔ́kpʋ́ ákán, eseji ɔ́kpʋ́ éyêmu nɛnɛ ambɛ ɔwɔ̂ Jesi ɛpɩ akpan mrʋmrʋɛ agbra +a.

14Ʋdɔ̂n bɔɔ ɩlɩɛ, ɛnɛɛ Jesi bʋan kpɩsɩ ɛbɩ tɛyɩyɩ-cɔ tɛ bɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Dɩkɩ: fɔ́bʋɔ. Dɛlɩ woju ʋn d+a ji amɛkɛ lε̌ musue έnɩ kɔ lʋɛ nyʋfʋɛ íhefu.>>

15Ɔnʋ egeɛ, kpɩsɩɛ á hé Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋ ɛbɩɛnɛ, ɛnɛɛ kan ye nɛnɛ lɔ̂: njɛ Jesi lɩ obuɛ bʋɔn-nɩ. 16Nitiní lɔɔ, ɛnɛɛ nuboní bʋ nedîní Jesi gbre έnɩ nɩlɩ owu obu ɔ́pɔn nʋ mʋ remuɛ. 17Lɔɔ Juf-ɛɛnɛ nɛlɩɛ remuɛ, ɛnɛɛ Jesi nakan iyê nɛnɛ lɔ̂: <<Dɩkɩ: tʋʋn bɔɔ bɛ ie oku lɔɔ, ɔmʋ Bɔ̂ɔ bɔ́ nɔ́ jʋma ɛtɩ nʋca fɛɩn. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, ɛmɛ frɛ ɔmʋ bɔ́ nɔ́ jʋma ɛtɩ lɛ.>> 18Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ té nɔfʋɔ nɛnɛ lɔkʋlɔ tʋʋn nɔjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ nowonî frɛ bɔbɔ. Nɛnɩnɩɛ, Jesi ίfɛlʋmʋ ɔ́pɔn nʋɛ, ɛnɛɛ ɔ́dɔ̂n-mʋ ɛtɩ lɔɔ; nʋnɔ mʋ nakan lɔ̂: Nyatɩ lί ɔnʋ Bɔ̂; ɔo obuɛ, neyê lɔ̂: ɛnɛ lɛɛ Nyatɩ ɛɩn-ɛ, ba nnɔ.

Jesi έnɩ bɔmʋcɔɔ kaan έnɩ woju

19Jesi já cʋ́, ɛnɛɛ nakan iyê Juf-ɛɛnɛ ji lɔ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: owuɛnɛ fɛɩn-ɛ Wɩɛ nɛlɩɛ, έlίmʋ ɔnɔbɔ ɛnɩnɩ íne mu tɛ woju nε̌lɩ; obuɛ ɔnʋ Bɔ̂ɔ ɩlɩ nɩdɩ nʋɛ, ɛnɛɛ nɩlɩ lɛ. Ɛɛ, obu fɛɩn-ɛ Bɔ̂ɔ ɩlɩɛ, Wɩɛ ɩlɩ lɔɔ ɛkɛ lɛ. 20Dɩkɩ: Bɔ̂ɔ yɔ́fʋ Wɩɛ, ɛnɛɛ nʋtʋnɩ nɩdɩ owuɛnɛ fɛɩn-ɛ nɩlɩɛ nʋ. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, nʋ̂tʋnɩ nɩlɩ owu ngbohro-ngbohro έnɩ yɔkɔ obuɛnɛɛ fɩdɩnί nʋɛ yasrân nɛfɛ mʋnʋ mʋ. 21Heni-heni muɛ, lɔ̂ Bɔ̂ɔ ʋtʋ kpan ʋnɔ lu uou mu inye ʋtʋnɩ nkʋaan, ɔnʋ ba nnɔ, Wɩɛ frɛ, akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ nʋyɔfʋɛ, ɛnɛɛ nʋtʋ nkʋan. 22Eseji Bɔ̂ɔ ɔnɔbɔ úbuamʋ kpan kɔɔkɔ mʋ; nɔ́cʋ óbǔa mʋ έnɩ woju fɛɩn nála Wɩɛ ɔnkʋ. 23Lɔɔ, lε̌ akpan fɛɩn osupu Wɩɛ fίnί lɔ̂ nusupuní Bɔ̂ɔ ɛkɛ. Obu remuɛ, alɩ kpan kɔ̌ úsupumu Wɩɛ, bɛ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋ Wɩɛ iɛ frɛ lɩ obuɛ núsupumu.

24Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kpan fɛɩn-ɛ yɔcʋ ɔmʋ owukan lubuoɛ yeti, bɛ eseji yɔcʋ té yetê Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ ɛtɩɛ, nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ yɛlɩ ɛnɩnɩ. Ɛnɛ bɔ̌ nίnya óbǔa mʋ pʋɛ antɩ; ɛnɩnɩɛ, etě lε̌ fίnί nɔ́nɔ lu uou mu tɛ nánya ɩ nkʋan ɛlɩ ɛnɩnɩ. 25Ɛɛ, makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: nʋ nehi, ɛnɛɛ ɔwɔ̂ oku frɛ bɔbɔ, έnɩ akpan kpangbalɔ ɛbɩ έnɩ uɛ yeti Nyatɩ έnɩ Wɩɛ owurɩrarʋ lubuo. Nɛnɛ fɛɩn ɛbɩɛnɛɛ nîtiní lɔɔ, nîsêní ege nʋnɔnί nkʋan. 26Heni-heni muɛ, fίnί lɔ̂ Bɔ̂ɔ ɔnɔbɔ lɩ nkʋan έnɩ íneɛ, nɔ́tʋ Wɩɛ frɛ ɛlɩ nkʋan έnɩ íne lɛ. 27Eseji Kpan έnɩ Wɩɛ nɩlɩɛ remuɛ, Bɔ̂ɔ ɔtʋnɩ bɔmʋcɔ έnɩ bɔ̌ nobûa kpan mʋ frɛ.

28Owu obuɛ makaan, nɩdasr+an nɛfɛ mʋnʋ mʋ. Heni-heni muɛ, nʋ nehi έnɩ akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ nɔ lubomɔ mʋɛ yeti Kpan έnɩ Wɩɛ owurɩrarʋ lubuo, 29ɛnɛɛ yɔnɔ lu uou mu yenye. Lɩpɛ mʋɛ, obuɛnɛ fɛɩn-ɛ lɩ woju namʋɛ, nkʋan yɛlɩ nɛnɩnɩ, ɛnɛɛ obuɛnɛ fɛɩn-ɛ lɩ woju ʋn-ɛ ɛkɛ, musue yɛlɩ nɛnɩnɩ. 30Dɩkɩ: έlίmʋ ɔmɔbɔ ɛmɩnɩ íne mu tɛ έnɩ woju mίlɩ bɛmʋ; Bɔ̂ɔ έnɩ lɔ̂ itê ɩkan iyêmuɛ ɛtɩ mʋcʋ mɩkprâ woju mu. Ɛnɛɛ woju fɛɩn-ɛ mɩkprâ mʋ tʋʋn bɔɔ mubûa mʋɛ, bɛ ɛnɛɛ nɔ̌. Heni-heni muɛ, έlίmʋ ɔmɔbɔ ɔmʋ té ɛtɩ woju mʋ́jʋjʋmʋ έnɩ bɔ̌ mɛlɩ bɛmʋ; Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ έnɩɛ, ɛnɛɛ mɩlɩ.

31Nɔfɔbɔ kpranί: lɩ fίnί lɩ ɔmʋ lɛfɛɛ mɛhɩ ɔmʋ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ ɛkɛɛ, bɛ obuɛ makaan, kpan bɔ̌ ʋ́cʋ úbu woju. 32Ɛnɛɛ ɔ́nɔ́ lɔɔ, mɩkân kpan nnɔ ji έnɩ nɛhɩmʋ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ, ɛnɛɛ obuɛ nakaan, dɩnί an lɔ̂: nawrɛ tasɩɩ heni. 33Dɩkɩ: cɔnɩ fʋtɔpʋnί akpan a butu Jan owuɛ, nɩ̌ dalʋfʋɛ ɔmʋ íne ɛtɩ nʋnyʋ woju nawrɛɛ nɩnyakʋ gbein niyê nɛnɛ. 34Ɛnɛɛ tasɩɩ mʋɛ, έlίmʋ kpan έnɩ dalʋfʋɛɛ ɩhɩ ɔmʋ íne ɛtɩɛ mɔ̌jʋjʋmʋ bɛmʋ. Alɩ módu Jan íné lɔɔ, bɛ ábʋkaa bɔ̌ abʋka nɛfɛ fɔcʋnί nɔfʋ íne nkʋaan remu. 35Dɩkɩ: Jaan, nitê fίnί kaniɛ έnɩ dan cɛn cɔ́ ɩ ɔnʋ wɛɩn-ɛ tʋ rire mu cʋcʋkʋ nɛfɛ mʋ waa lʋwɩlɔ bɛ ɔnʋ woju te muɛ ɛkɛ. 36Ɛnɛɛ mɩkân dalʋfʋɛ έnɩ kɔ Jan έnɩɛ ɩ ɔmʋ íne ɛtɩɛ. Heni-heni muɛ, owuɛnɛɛ Bɔ̂ɔ cʋ lamʋ ɔnkʋ bɛ mɛlɩɛ, ɛnɛɛ lɩ ɛmɩnɩ dalʋfʋɛ έnɩ neyê wɛɩnlɔ lɔ̂: Bɔ̂ɔ ɔnɔbɔ lɩ obuɛ tɔpʋmʋ. 37Eseji Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ ɔnɔbɔ frɛ ɩɛ ɔmʋ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ lɛ. Obu cɛ, fietimínî owurɩrarʋ lubuo, eseji fɩɛdɩmίnɩ̂ nʋ frɛ. 38Heni-heni mu έnɩ fɔ́cʋ́mίnί te fétêmíní Kpan ɛbɩ έnɩ nʋtɔpʋɛ ɛtɩɛ, neyê lɔ̂: ɔnʋ owukan lubuoɛ ɔ́nɔ́ nɛfɛ lubolʋwɩ mʋ. 39Nʋca fɛɩn, fɔgbɔnί owukan lubuoɛnɛɛ nɔ Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛɛ ɩ, ɛnɛɛ fotutruní lɔ̂: ɔnʋ mʋ lɩ obuɛ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ yɛlɩ nɛfɩnɩ. Tasɩɩ mʋɛ, owukan lubuo ba obuɛnɛɛ lɩ obuɛ nɛhɩ ɔmʋ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ. 40Ɛnɛɛ, obu cɛ fίkprɩmίnί fʋ́bɔfʋmίnɩ̂ nkʋaan ίlɩ nɛfɩnɩ.

41Dɩkɩ: mɔ́jʋ́jʋmʋ kpan έnɩ ɔ́wɔkʋ. 42Mɩdɩ lɔ̂ fite fʋnɔnίɛ an: fɔ́yɔ́fʋmίnί Nyatɩ. 43Nɔfɔbɔ kpranί: mie Bɔ̂ɔ έnɩ nʋmʋ-cɔ, obu cɛɛ, fálámίnί bɔ fɔ́cʋ́mίnɩ̂. Lɩ fίnί kpan lefe kɔ̌ lɩ obuɛ i nɔfʋ agbra cʋ ɔnɔbɔ ɔnʋ íne mu nakan owu iyê nɛfɛ ɛkɛɛ, bɛ lɩpɛɛ, ɩn fɩ̂lanί bɔ́ fʋcʋnɩ̂. 44Dɩkɩ: nɛfɩnɩɛ, mine έnɩ ɔ́wɔkʋɛ lɩ obuɛ fibení ege, ɛnɛɛ ɔ́wɔkʋ ɛbɩ έnɩ Nyatɩ ɔnʋ lɛfɛ ʋwɔkʋ kpaan ɛkɛ έlίmʋ nɔfʋ woju. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, bɔ̌ fʋ́kpʋ fʋ́cʋmίnί te fítemíni ɛtɩ. 45Dotutrumíní lɔ̂: ɛmɛ lɩ obuɛ mɩ̂ta nɛfɛ woju Bɔ̂ɔ antɩ tɛ; Mois ɛbɩ έnɩ fʋcʋnί nɔfʋ telɩɛ fitení ɛtɩɛ lɩ obuɛ yata nɛfɛ woju. 46Heni-heni muɛ, owukan lubuoɛnɛ fɛɩn-ɛ Mois mimeɛ lί ɔmʋ rire woju. Lɩ fίnί fʋcʋnί té fitení ɛtɩɛ ɛkɛɛ, bɛ ɛmɛ frɛ, fʋcʋnί té fitêmíni ɛtɩ lɛ. 47Ɛnɛɛ gba, έnɩ fɔ́cʋ́mίnί te fétêmíní ɛtɩɛ, bɔ̌ fʋ́cʋmίnί te fítemíní ɛmɩnɩ owukan lubuoɛnɛ frɛ ɛtɩ.>>

6

Akpan akpɩ eeneɛ Jesi tʋ mbɔ ɩɛ έnɩ woju

1Ʋdɔ̂n bɔɔ ɩlɩɛ, ɛnɛɛ Jesi te Galile eciji (ɛbɩ έnɩ eseji nɩranί Tiberiad ecijiɛ) a ege tɛ. 2Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ dedeku lɔkʋlɔ nɔkpʋnɩ ege ambɛ nɛdɩnί akprʋa wojuɛnɛɛ nɛlɩ nʋbʋ̂ɔn lʋ pʋɛnɛɛ nʋ. 3Jesi ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ ɛnɛ lɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ ɛɩn nɩyanί lɩfɛ lʋwɩ nnɔ ɛtɩ nɩkpranί cɔ́ nipiní ete. 4Lɩpɛ mʋɛ, bɛ ɔbɔfʋ Juf-ɛnɛ έnɩ fɛt-ɛ nɩranί Pak-ɛ. 5Jesi ɩla nʋɛ, ɛnɛɛ dɩ dedeku lɔkʋlɔ nʋ έnɩ nehi cɔ̂ nʋnɔnί lɩpɛ bɛ butu Filip lɔ̂: <<Ɔfɔlɔ rɩ̂ha rihe mbɔ rɩpa rʋtʋ akpan obuɛnɛ yɛhɩ e?>> 6(Ɛnɛ ɛkɛ ɔwɔ̂ nɩdɩ obuɛ nɩ̂lɩɛ an, óbutu cɛɛ nobutu Filip nɩkprâ lɔ̂ yetê yobûa mʋ.) 7Filip ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Nyɔnɩ, botu kpan nʋdɔcʋ ɔwɔ̂n nowo jʋmadi έnɩ luwɛ nɩdapa mbɔ frɛ bɔbɔɔ, bɔ̌ ʋ́hʋn akpan fɛɩn íhe lʋwɩ ίhɩ̂mʋ!>> 8Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ egekpʋ pʋ lefe έnɩ nɩranί Andre bɛ ɔnʋ makpɩ lɩ Simɔn Pɩɛr-ɛ frɛ ja cʋ lɛ lɔ̂: 9<<Nyɔnɩ, kpɩsɩ lʋwɩ nnɔ kân futufutu eene lɛɛ sie aanʋ nɔ́ έbɩ; bɛ obu frɛ bɔbɔɔ, yɔkpʋ yɔhʋn akpan mrʋmrʋ obu e?>> 10Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ gba Jesi kan ye nɛnɛ lɔ̂: nʋtʋnί akpan fɛɩn pípi ete wʋtʋ bɛ heni-heni mu nʋtʋnί akpan pipi ete. (Lɩpɛɛ nʋnɔnίɛ, mʋnɔ lá wʋtʋɛ já nʋ.) Akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ pipi ete lɩpɛɛ, ɛkpɩsɩɛnɛ cɛɛ nɔ mʋɛ kpʋ́ έnɩ bɔ̌ oku akpɩ eene frɛ bɔbɔ. 11Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi de futufutuɛɛnɛ bɛ la Nyatɩ bia de cɩcan akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ ku ei lɩpɛɛ. Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nide sieɛɛnɛ frɛ nɩlɩ lɔɔ ɛkɛ akpan fɛɩn he mbɔ ɩ tʋʋn luwu i. 12Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi kan ye ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ lɔ̂: nidení futufutu ekpiɛnɛ fɛɩn-ɛ dɔɔn núkúní cɔ́ nnɔ lε̌ kɔɔkɔ ʋ́bʋbʋmʋ ei, 13ɛnɛɛ heni-heni mu nɩlɩnί lɔɔ ɛkɛ. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ futufutu eene ɛbɩɛnɛ cɛ έnɩ ekpiɛnɛɛ dɔɔn yiku tepe tʋʋn ndiɔ ɛwɩ aanʋ. 14Lɔ̂ akpan dɩ akprʋa woju obu nʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Heni tasɩɩ, kpan obuɛ, nɩlɩ Nyatɩ έnɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋ ɛbɩ έnɩ nίnί yehiní wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ.>> 15Jesi dί an lɔ̂: nehi nʋnyʋnɩ̂ nɩlɩ nɔnʋ gbrengbi. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, nɩja rire nʋcʋ, ɛnɛɛ na lɩfɛɛ έnɩ cɔ́ hɛhɛ mʋ nʋdɔn.

Ecijiɛ Jesi tɩtaa έnɩ woju

16Nʋ ɩpɩ rʋwa mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi egekpʋ pʋɛnɛ nɔ lɩfɛɛ ɛtɩ rʋ a ecijiɛ nʋmʋ tɛ. 17Gba, nɩdɩkɩnί έnɩ dambri oku owuɛ, ɛnɛɛ nukuní di lɩa nnɔ mʋ netení diɛ nɩhanί Kapɛrnahɔm ebi bɔmʋ. Lɩpɛ muɛ, bɛ Jesi hiemu yěhe nɛnɛ. 18Aaʋɛ nahanίɛ, ɛnɛɛ edifa lɔkʋlɔ nopo bɛ diɛ frɛ nala mra. 19Nɩhanί bɔɔ nukuní kilo eene, nahʋan-ɛnɛ lɔɔ, nɩkprânίɛ, ɛnɛɛ nɩdɩnί Jesi nʋ έnɩ natɩta diɛ ihi di lɩaa rire lɩpɛ, bɛ la nowo nɛnɛ. 20Jesi ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nakan iyê nɛnɛ lɔ̂: <<La nudowo nɛfɛ! Ɛmɛ.>> 21Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nɔjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ nɔtʋnɩ̂ naya di lɩaa mʋ lɛ bɛ lɩ̌ nitiní ei cɔ̂ nahanίɛ tɛ.

Mbɔ tasɩɩɛ ʋtʋ nkʋaan έnɩ woju

22Ʋdɔ̂n bɔɔ nʋ ɩca dedekuɛ nɔ dige tɛɛ ɩkprâa, bɛ Jesi ɔ́nɔ́ tɛ. Nɩdɩnί an lɔ̂: yɔmʋɛ, di lɩa nnɔ kʋkʋkpɔ cɛɛ ti ei tɛ bɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ ku mu a. Nɔnʋ aaʋ mʋ frɛɛ, nɔ́nɔ́ nɔnʋ ɛɩn. 23Lɩpɛ mʋɛ, bɛ Tiberiad ebiɛ έnɩ di lɩa elefe ie eti ei cɔ́ lʋgbʋ deiin ɛbɩ έnɩ Nyɔnɩɛ de futufutuɛ bɛ la Nyatɩ bia tʋ nɛnɛ nɩnίɛ tɛ. 24Lɔ̂ nʋnyʋnί nʋmʋ lɔ̂: ɛnɛ lɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ ɛɩn nɔ́nɔ́mίnί tɛɛ, ɛnɛɛ nukuní di lɩa obuɛnɛ mʋ nahanί Kapɛrnahɔm ebi tɛ nʋjʋjʋnɩ̂. 25Nitení diɛ nukuní ege tɛ bɔɔ nihenîɛ, ɛnɛɛ nobutunî lɔ̂: <<Éyiye pʋ, fie έbɩ ɛmɛ lɩbɛ e?>> 26Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan iyê nɛnɛ lɔ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: nɛfɩnɩ ɔ́jʋjʋɛ fɔjʋjʋmίnɩɛ, έlίmʋ έnɩ fɔ́nyʋ̌nί akprʋa wojuɛ mɩlɩɛ έnɩ nʋwan nʋmʋ bɛmʋ; futufutuɛ mʋtʋ nɛfɛ fɩnί nyʋ nɛfɛ téɛ remu. 27Dɩkɩ: mbɔ έnɩ ɔnʋ woju bɔ̌ odo nɛfɛ fecení rire ba ɩ ɛtɩɛ, ɛnɛɛ lɩ obu ɛbɩ έnɩ ʋ́hʋ̂n-mʋ ei bɛ ʋtʋ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ; έlίmʋ obuɛ ʋhʋn eiɛ bɛmʋ. Mbɔ akpasua obuɛ, Kpan έnɩ Wɩɛ lɩ obuɛ yɔtʋ nɛfɛ. Heni-heni muɛ, ɛnɛ lɩ obuɛ Nyatɩ ɛbɩ έnɩ lɩ Bɔ̂ɔ έnɩ sufreɛ nɔnɩ ɛtɩɛ nɔ̌.>> 28Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nobutunî lɔ̂: <<Bɛ, ɔfɔnɩ woju tasɩɩ Nyatɩ nobutu έnɩ bɔ̌ rɛlɩ e?>> 29Ɛnɛɛ nubua nɛnɛ mʋ nɩkan lɔ̂: <<Obuɛ Nyatɩ nobutuɛ, ɛnɛɛ lɩ έnɩ bɔ̌ fɔcʋnί té fetêní Kpan ɛbɩ έnɩ nʋtɔpʋɛ ɛtɩ.>> 30Ɛnɛɛ nobutunî ji lɔ̂: <<Lɩ akprʋa nnɔ kɔ̌ έnɩ yɔtʋ rʋ̂cʋ té ritêfu ɛtɩɛ ye ɛrɛ! Ɛmɩ woju fɩ̂lɩ rɩdɩ nʋ? 31Dɩkɩ: cɔnɩ nanaɛnɛ nɔ luju mu tɛɛ, nɩ̌nί mbɔ akpasua nnɔ έnɩ nɩranί manɩɛ. Ɛɛ, Nyatɩ kpɛnkpɛɛ nakan lɔ̂: Nʋtʋ nɛnɛ nɩ̌nί mbɔ akpasua kɔ̌ έnɩ nɔ ɛntɩ kuɛ. >> 32Ɛnɛɛ Jesi ja cʋ nίnɩ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: mbɔ tasɩɩ ɛbɩ έnɩ nɔ ɛntɩ iɛ, έlίmʋ obuɛ Mois tʋ nanaɛnɛ ɩɛ bɛmʋ; obuɛ gba ɔmʋ Bɔ̂ɔ nɔtʋ nɛfɛɛ. 33Heni-heni muɛ, mbɔ ɛbɩ έnɩ Nyatɩ nɔtʋɛ, ɛnɛɛ lɩ obu ɛbɩ έnɩ nɔ ɛntɩ i bɛ nɔtʋ kpan nkʋaan.>>

34Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nakan-nί lɔ̂: <<Nyɔnɩ, tʋ ɛrɛ mbɔ obu rί nʋca fɛɩn!>> 35Lɩpɛ mʋɛ, nisê ege nɩja nʋcʋ nakan ji lɔ̂: <<Dɩkɩ: mbɔ ɛbɩ έnɩ ʋtʋ nkʋaan, ɛnɛɛ lɩ ɛmɛ ɔmɔbɔ. Kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ yɔbɔfʋmʋɛ, bɔ̌ nʋhɔn úwomíni ji. Ɛɛ, kpan fɛɩn-ɛ yɔcʋ té yetêmu ɛtɩɛ, bɔ̌ mindihɔn úwomíni. 36Ɛnɛɛ, fίnί lɔ̂ ɔwɔ̂ mɩkan miyê nɛfɛɛ ɛkɛɛ, ɔwɔ̂ fέdɩnί akprʋa wojuɛ mɩlɩɛ nʋ, ɛnɛɛ sakɛ fɔ́cʋ́mίnί te fétêmínî ɛtɩ.

37Dɩkɩ: kpan fɛɩn-ɛ ɔmʋ Bɔ̂ɔ cʋ tʋmʋɛ, yɔbɔfʋmʋ. Ɛnɛɛ kpan fɛɩn-ɛ yɔbɔfʋmʋ lɔɔ, ákân-mʋ lɔ̂ mibeni mɩla gbein. 38Heni-heni muɛ, ɛmɩnɩ ɛntɩɛ mʋnɔ miɛ, έlίmʋ ɔmɔbɔ ɛmɩnɩ té ɛtɩ woju míému mε̌lɩ bɛmʋ; Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ έnɩɛ lɩ obuɛ mi mɛlɩ. 39Ɛnɩnɩ té ɛtɩ wojuɛ, ɛnɛɛ lɩ akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ nide nʋtʋmʋɛ bɔ̌ madadʋ ɛtɩ lε̌ nɔnʋ mʋ kɔɔkɔ ίpɩ kpɛ. Lɔɔ, bɔɔ cɔnɩ wʋtʋɛ έnɩ woju yokufuɛ, lε̌ mɔ́tʋ nɔ́nɔnί lu uou mu nényení. 40Heni-heni muɛ, ɔmʋ Bɔ̂ɔ έnɩ te ɛtɩ wojuɛ, ɛnɛɛ lɩ έnɩ bɔ̌ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ ɛlɩ kpan fɛɩn-ɛ yakprâ Wɩɛ bɛ yɔcʋ té yetêni ɛtɩɛ έnɩ. Lɔɔ, bɔɔ cɔnɩ wʋtʋɛ έnɩ woju yokufuɛ, lε̌ mɔ́tʋnɩ nɔ́nɔ lu uou mu nénye.>>

41Jesi έnɩ owuɛ kan lɔ̂: ɛnɛ lɩ obuɛ nɩlɩ mbɔ ɛbɩ έnɩ nɔ ɛntɩ iɛ, tʋ́ Juf-ɛɛnɛ nohuhrun ukuni ɛtɩ. 42Lɩpɛ mʋɛ, nakan-nί lɔ̂: <<O bɛ ɛnɛ obuɛ, έlίmʋ Jesi ɛbɩ έnɩ ɔnʋ bɔ̂ lɩ Josɛf-ɛ nɔ̌ e? Ɛnɛ ɛbɩ έnɩ rɩdɩ ɔnʋ bɔ̂ lɛɛ eniyia aan, ɛnɛɛ gba nakan lɔ̂: ɛntɩ nʋnɔ ni?>>

43Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan iyê nɛnɛ lɔ̂: <<Dohuhrun-míní! 44Dɩkɩ: kpan kɔɔkɔ bɔ̌ ʋ́kpʋ ʋ́bɔfʋmʋ alɩ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋ miɛ ɔnɔbɔ ɔ́cʋ́mίnɩ ésímu. Ɛnɛɛ kpan fɛɩn-ɛ yɔbɔfʋmʋ lɔɔ, cɔnɩ wʋtʋɛ έnɩ woju yokufuɛ, mʋ̂tʋnɩ nʋnɔ lu uou mu ninye. 45Nyatɩ έnɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋɛɛnɛ kán nimime nɩlanί ei lɔ̂: Nyatɩ ɔnɔbɔ yeyiye nɛnɛ fɛɩn woju. Heni-heni muɛ, kpan fɛɩn-ɛ yeti ɔmʋ Bɔ̂ɔ έnɩ wojuyiyeɛ bɛ yokuni ei rire muɛ, ɛnɛɛ yɔbɔfʋmʋ. 46Dɩkɩ: kpan kɔɔkɔ yε̌dɩ Nyatɩ ɛbɩ έnɩ lɩ Bɔ̂ɔ nʋ alɩ έlίmʋ kpan ɛbɩ έnɩ nɔ ɔnʋ rire tɛ iɛ. 47Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kpan fɛɩn-ɛ yɔcʋ té yetêmu ɛtɩɛ, nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ yɛlɩ ɛnɩnɩ. 48Heni-heni muɛ, ɛmɛ lɩ obuɛ mɩlɩ mbɔ ɛbɩ έnɩ ʋtʋ nkʋaan. 49Nɔfɔbɔ kpranί: obu cɛɛ nɔfʋ nanaɛnɛ ɩ manɩɛ luju mu tɛɛ, ɔ́kpʋ́ ɔ́tʋ́ nɛnɛ nɔ́dɔ̂n-mίnί nkʋan; nǔní fɛɩn. 50Dɩkɩ: mbɔ tasɩɩɛ nɔ ɛntɩ iɛ ɛkɛ nɔ́ nɔfʋ antɩ, ɛnɛɛ kpan fɛɩn-ɛ yɛhɩɛ bɔ̌ úhûmu. 51Ɛɛ, ɛmɛ lɩ obuɛ mɩlɩ mbɔ ɛbɩ έnɩ nɔ ɛntɩ i bɛ nɔtʋ nkʋaan nɔ̌. Kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ yɛhɩ mbɔ obuɛ, yɔnɔ nkʋan tʋʋn godoo. Mbɔ obuɛ, ɛnɛɛ lɩ ɔmʋ rirenɩɛ beɛ mʋ̂cʋ mɩyɩ tɛyɩ lε̌ nkʋaan ɛlɩ kpan έnɩɛ.>>

52Juf-ɛɛnɛ iti lɔɔ, ɛnɛɛ nɔfʋɔ uku ɩkan lɔ̂: <<Ɛnɩnɩ rirenɩɛ beɛ nίnί nʋ̂tʋ ɛrɛ rɩhɩɛ, lɔ̌ pi tɛ?>> 53Lɩpɛ mʋɛ, Jesi já cʋ́, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: alɩ fίέmίnί Kpan έnɩ Wɩɛ έnɩ beɛ, eseji fɔ́nɔ́mίnί ɛnɩnɩ mbuoɛ frɛɛ, bɛ nkʋan bɔ̌ ʋ́nɔ nɔfʋ mʋ. 54Ɛɛ, kpan fɛɩn-ɛ yɛhɩ ɔmʋ beɛ, eseji yɔnɔ ɔmʋ mbuoɛ, nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ yɛlɩ ɛnɩnɩ. Kpan akpasua obuɛ, cɔnɩ wʋtʋɛ έnɩ woju yokufuɛ, mʋ̂tʋnɩ nʋnɔ lu uou mu ninye. 55Dɩkɩ: ɛmɩnɩ rirenɩɛ beɛ lί mbɔ nawrɛ tasɩɩ, ɛnɛɛ ɔmʋ mbuoɛ frɛ lɩ mʋlɔ nawrɛ tasɩɩ lɛ. 56Kpan fɛɩn-ɛ yɛhɩ ɛmɩnɩ rirenɩɛ beɛ, eseji yɔnɔ ɔmʋ mbuoɛ, nʋca fɛɩn yɔnɔ ɔmʋ mʋ, ɛnɛɛ ɛmɛ frɛ mʋ̂nɔ ɔnʋ mʋ lɛ. 57Dɩkɩ: ɔmʋ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ, nɩlɩ nkʋaan έnɩ íne, ɛnɛɛ nʋtʋmʋ nkʋan obu lɛ. Ɛmɛ frɛ, kpan fɛɩn-ɛ yɛhɩ ɛmɩnɩ beɛ, mʋ̂tʋnɩ nkʋan lɔɔ lɛ. 58Mbɔ ɛbɩ έnɩ nɔ ɛntɩ iɛ, ɛnɛɛ nɔ nɛfɛ antɩɛ. Nétêmu fίnί obu ɛbɩ έnɩ nanaɛnɛ ɩ bɛ obu cɛ uɛ ɛkɛ; kpan fɛɩn-ɛ yɛhɩnɩɛ, nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ yɛlɩ ɛnɩnɩ.>> 59Owu obuɛnɛɛ Jesi kaan, cɔnɩ nʋnɔ Kapɛrnahɔm neyiye woju eyia-cɔ tɛɛ, ɛnɛɛ nɩkan.

Owukan lubuoɛ ʋtʋ nkʋaan έnɩ woju

60Jesi ɩkan owu obu bɔɔ ɩla nʋmʋti eiɛ, ɛnɛɛ akpan-ɛnɛɛ nɔkpʋnɩ egeɛ, nɔnʋ mʋ kpangbalɔ nakan lɔ̂: <<Woju obuɛ ɔkpʋn ɛsε̌n ɩ! Kpan kɔ̌ nɔ́ έnɩ yɛkprɩ̂ yɔcʋ?>> 61Jesi ɩdɩ nʋ έnɩ nohuhrun-ní lɔɔ, ɛnɛɛ nobutu nɛnɛ lɔ̂: <<Owuɛ mɩkaan ɔnyʋnyɔ nɛfɛ rire mu tʋʋn ɛsε̂n ɩ e? 62Alɩ obu ɔnyʋnyɔ nɛfɛ rire muɛ, bɛ gba cɔnɩ fɩ̂dɩnί Kpan έnɩ Wɩɛ nʋ yesê ege yaya yaha cɔ̂ nɔ iɛ tɛɛ, lɔ̌ fîtê fɩlɩnί tɛ? 63Dɩnί an lɔ̂: Nyatɩ έnɩ Bʋbɔɔ lɩ obuɛ ʋtʋ nkʋan; rirenɩɛ beɛ ɛkɛ ɔ́hʋ́n ɔbɔ. Owukan lubuo obuɛnɛɛ mɩkan miyê nɛfɛɛ, ɛnɛɛ ʋtʋ Bʋbɔɔ bɛ ʋtʋ nkʋan. 64Obu cɛ, nɔfʋ mʋ elefe ɔ́cʋ́ te étêmíni ɛtɩ.>> (Ɔbɔɔ tʋ bɛ nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ lɩ fίnɩ̂: bʋbo mu tɛ neemeɛ, nɩdɩ akpan-ɛnɛɛ bɔ̌ ʋ́cʋ te ítemíni ɛtɩɛ lɛɛ kpan tasɩɩɛ yapanɩ yɛhɩɛ an.) 65Jesi nʋ̂ ɛtɩ, ɛnɛɛ nakan ji lɔ̂: <<Nɛnɛ obuɛnɛ έnɩ íne mu ɛnɛɛ tʋ bɛ mɩkan lɔ̂: kpan kɔɔkɔ fɛɩn ɛbɩ έnɩ ɔmʋ Bɔ̂ɔ ɔnɔbɔ ɔ́cʋ́mίnɩ ɔ́tʋ́mʋɛ bɔ̌ ʋ́kpʋ ʋ́bɔfʋmʋɛ nɔ̌.>>

66Lɩpɛ lɩ̌ɛ, ɛnɛɛ akpan kpangbalɔ ja rire cʋ ίsɛ lɛɛ ɔnʋ ɛɩn ji. 67Lɩpɛ mʋɛ, Jesi bútu ɔnʋ akpan ndiɔ ɛwɩ aanʋɛ lɔ̂: <<Bɛ nɛfɛ ɛkɛ fámίnί e?>> 68Simɔn Pɩɛr ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Nyɔnɩ, ɛbɩ̂ έnɩ tɛ bɔ̌ ra e? Ɛfɩnɩ owukan lubuoɛ, ɛnɛɛ ʋtʋ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ. 69Ɛrɛ, rɔ́cʋ té rétěfu ɛtɩ. Ɛɛ, rɔ́nyʋ̌ nʋmʋ lɔ̂: ɛfɛ tasɩɩ lɩ obuɛ Nyatɩ έnɩ bɔ́ɔ nɔfʋ ɛtɩɛ.>> 70Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi nakan iyê nɛnɛ ji lɔ̂: <<Dɩkɩ: nɛfɛ ndiɔ ɛwɩ aanʋ kprɛɛ, ɛmɛ ɔmɔbɔ lɩ obuɛ mide nɛfɛ. Obu cɛɛ, nɔfʋ mʋ nnɔ lί Angɩnɩ έnɩ kpan!>>

71Owu obuɛ nɩkaan, Simɔn Iskariɔt wɩ Judas έnɩ íne ɛtɩ lɩ obuɛ nɩkan. Ɛnɛ frɛ, nɩlɩ ɔnʋ akpan ndiɔ ɛwɩ aanʋɛnɛ mʋ έnɩ nnɔ lɛ, ɛnɛɛ obu cɛ nɩ̂panɩ nɩhɩ.

7

Jesi ɔnʋ makpɩɛnɛ lubolʋwɩ kpʋnkpʋɛ έnɩ woju

1Ʋdɔ̂n bɔɔ ɩha antɩɛ, ɛnɛɛ Jesi nɛsɛ Galile wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ tɛ ubo Nyatɩ amanɩɛɛ. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, nʋ́jʋjʋmʋ έnɩ bɔ̌ na Jude wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ tɛ ambɛ Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ nɔjʋjʋ έnɩ bɔ̌ owoni. 2Lɩpɛ mʋɛ, bɛ Juf-ɛnɛ έnɩ fɛt akpasua kɔ̌ έnɩ nɩranί Liji mu kan fɛt-ɛ ɔbɔfʋ. 3Ɔnʋ makpɩɛnɛ ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Nya ɩ έbɩ a Jude tɛ lε̌ ɔfʋ egekpʋ pʋɛnɛ fɛɩn ɛdɩ akprʋa wojuɛnɛɛ fɛlɩɛ nʋ. 4Dɩkɩ: kpan fɛɩn έnɩ nίnί íné nɩnyanɩɛ ʋ́’ʋ́n-mʋ rire i. Ɛ́nɩ fίnί fɛlɩ woju obuɛnɛ lɔɔ, bɛ nyakʋ rire gbein akpan dίfʋ nʋ.>>

5Ɔbɔɔ tʋ bɛ Jesi ɔnʋ makpɩɛɛnɛ nakan lɔɔ, ɛnɛɛ lɩ fίnί, nɛnɛ nɔnɔbɔ frɛ, nɔnʋ té ɔ́nɔ́mίnɩ ɛtɩ. 6Lɩpɛ mʋɛ, Jesi kán yê nɛnɛ lɔ̂: <<Ɛmɩnɩɛ, yǒku cɔ̂ fata έnɩ bɔ̌ ma tɛ. Nɛfɩnɩɛ ɛkɛ, nʋ kɔɔkɔ fɛɩn-ɛ ɩcaa, bɔmʋcɔ lá nɛfɛ be. 7Ɛɛ, nɛfɩnɩɛ, woju kɔɔkɔ ɔ́nɔ́ έnɩ akpan yɔcʋ ɛtɩ yefe nɛfɛ; ɛmɩnɩɛ ɛkɛ ɔ́nɔ́ lɔɔ. Dɩkɩ: έnɩ moku nɛnɛ nsibi gbein lɔ̂ nɔnʋ owulɩlɩʋɛnɛ fɛɩn ájá nʋɛ remuɛ, néfemíni. 8A lɩnί fɛt-ɛ; ɛmɛ ɛkɛ, yǒku cɔnɩ mɩ̂ha tɛ.>> 9Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ ɔnʋ makpɩɛnɛ a bɛ heni-heni mu ɛnɛ ɛkɛ nʋdɔn Galile tɛ.

Owuɛ sɛ fɛt-ɛ mʋ tɛɛ έnɩ woju

10Gba, Jesi ɔnʋ makpɩɛnɛ ɩha fɛt-ɛ έnɩ έlɩ mʋɛ, ɛnɛɛ, ɛnɛ frɛ na tɛ lɛ, sakɛ nányákʋmʋ rire kandaanlɔ. 11Cɔnɩ akpan nɛlɩ fɛt-ɛ ɩhaa, ɛnɛɛ Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ nɔjʋjʋnɩ ɩkan lɔ̂: <<O bɛ, ɔfɔ ɛnɛ jâ?>> 12Lɩpɛ mʋɛ, akprʋasi lɔkʋlɔ pί ɛnɩnɩ íne ɛtɩ: akpan elefe έnɩɛ, nɩlɩ kpan namʋ, ɛnɛɛ elefe ɛkɛ nίnί fun, ɔo nɩlɩ akpan íne mu ɔ́bʋbʋ pʋ. 13Obu cɛ, kpan kɔɔkɔ ʋ́kpʋ ίnya kandaanlɔ ίkan ɔnʋ rire woju ambɛ nɛnɛ fɛɩn, la nowo nɛnɛ Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ remu.

14Gba, nʋnɔnί fɛt-ɛ έnɩ έlɩ mʋ mʋnʋwɩ alabʋ kɔ̌, ɛnɛɛ Jesi a tɛyɩyɩ-cɔ tɛ neyiye woju. 15Ɛnɩnɩ lɔ̂ netê niyiye wojuɛ, srân Juf-ɛnɛ mʋnʋ mʋ nakan lɔ̂: <<Kpan obuɛ, nɔ́hʋ́hʋnkʋmʋ woju cɔ kɔɔkɔ rέdίmίnί nʋ. Bɛ lɔ̌ pi bɛ nɩdɩ Nyatɩ kpɛnkpɛɛ an lɔɔ e?>> 16Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Wojuɛnɛ fɛɩn-ɛ meyiyeɛ, έlίmʋ ɔmɔbɔ ɛmɩnɩ íne mu tɛ woju bɛmʋ; Nyatɩ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ lɩ obuɛ yemu bɛ mɔcʋ miyiye. 17Ɛnɛɛ, kpan fɛɩn-ɛ yɔfʋ έnɩ bɔ̌ ɛlɩ Nyatɩ έnɩ té ɛtɩ wojuɛ, yɛdɩ nʋ ɛkɛfʋ obuɛ meyiyeɛ lί Nyatɩ έnɩ wojuɛ yemu, elefe mu ɔmɔbɔ ɛmɩnɩ íne mu tɛ έnɩ woju. 18Dɩkɩ: kpan fɛɩn έnɩ ʋcʋ ɔnɔbɔ ɛnɩnɩ íne mu tɛ έnɩ woju iyiyeɛ, ɔnɔbɔ ɛnɩnɩ mʋnʋ lɔkʋ cɛɛ nʋjʋjʋ. Ɛmɛ ɛkɛ Nyatɩ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ έnɩ mʋnʋ mɔjʋjʋ έnɩ bɔ̌ anya gbein. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, fɛɩn-ɛ makaan, lί woju nawrɛ tasɩɩ, eseji mɩhɩ sɛsɛ woju fɛɩn mʋ. 19Ɩn Mois ala nɛfɛ Auleɛ ɩ lε̌ fɔ́cʋnί ɛtɩ fέnɩnί ei? Obu cɛ, nɔfʋ mʋ kɔɔkɔ ίnɩ ei ɛtɩ. Dɩkɩ: fɔjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ fowomíni.>> 20Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ dedekuɛ nakan lɔ̂: <<Ɛfɛ obuɛ, íne mu ɛpɩfʋ kpɛ! Ɛbɩ̂ nɔjʋjʋ έnɩ bɔ̌ owofu?>> 21Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Dɩkɩ: woju nnɔ kʋkʋkpɔ cɛɛ mɩlɩɛ ɔtʋ nɛfɛ fɛɩn rire nayrâ nɛfɛ ɩ. 22Nɔfɔbɔ kpranί: Mois ala nɛfɛ ɛkpɩsɩ-cɔ ecere έnɩ auleɛ ɩ. (Tasɩɩ mʋɛ, έlίmʋ Mois ɛtɩ ɔnʋ woju ányá gbein bɛmʋ; ɔwɔ̂ nɔfʋ nana antɩ pʋɛnɛ ɛtɩ neeme bo bʋ.) Ɛnɛɛ ɔ́pɔn nʋɛ mʋ frɛ bɔbɔɔ fecení akpan ɛkpɩsɩ-cɔ ɩ. 23Ɛnɛɛ, alɩ ɛkpɩsɩ-cɔ ɛbɩ έnɩ ficení kpan ɩ ɔ́pɔn nʋɛ étêmu Auleɛ έnɩ ɔ́wɔ óprǔɛ, bɛ lɔ̌ pi bɛ nuhun nɛhɩ nɛfɛ ɩ έnɩ ɔ́pɔn nʋɛ mʋɛ mɔ́tʋ kpan ɔbʋɔ tʋʋn ete me e? 24Dɔcʋmίnί woju έnɩ ɩnya mʋnʋ ɛtɩɛ cɛ dobǔamίnί kpan mʋ; kpranί woju fɛɩn mʋ namʋ-namʋ lε̌ fέdɩnί obuɛ lɩ ɔnʋ cɔɔ nʋ fákan-nί.>>

25Cɔnɩ Jerusalɛm ebi pʋɛnɛ dɩ Jesi nʋɛ, ɛnɛɛ nɔnʋ mʋ elefe nakan lɔ̂: <<O bɛ έlίmʋ kpan ɛbɩ έnɩ nɔjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ nowoníɛ nɔ̌ e? 26Bɛ kɩ ɛnɛɛ nʋnɔ akpan fɛɩn antɩ neyiye woju bɛ obu cɛ ɔrʋ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ ίtɛ sʋ. Ɛkɛfʋ, gbakɛ nέkprɩ̌ nɔ́cʋnί lɔ̂: ɛnɛ lɩ obuɛ nɩlɩ Kris-ɛ kɔ̌ o? 27Bɛ ɩn ɛrɛ fɛɩn rɩdɩ cɔ̂ nʋnɔ nɩnyaa an. Kris ɛkɛ, cɔnɩ nîhiɛ, kpan kɔɔkɔ bɔ̌ ίdɩ cɔ̂ nʋnɔ nɩnyaa an.>>

28Lɩpɛ mʋɛ, Jesi nɔ́ tɛyɩyɩ-cɔɔ tɛ nyépu lubuo ɛtɩ ɔnʋ woju éyiye mu tɛ nakan lɔ̂: <<Nɛfɛ, fίnί fɩdɩmίnɩ an, eseji fɩdɩnί cɔ̂ mʋnɔ mɩnyaa an frɛ! Ɛmɛ ɛkɛ, makan miyê nɛfɛ lɔ̂: έlίmʋ ɛmɛ ɔmɔbɔ ményé lɔɔ míému bɛmʋ; Nyatɩ ɛbɩ έnɩ lɩ nawrɛ pʋɛ lɩ obuɛ tɔpʋmʋ. Ɛnɛ, fέdίmίnɩ̂ an. 29Ɛmɛ ɛkɛ, mɩdɩnɩ an; ɔnʋ rire tɛ mʋnɔ, ɛnɛɛ nʋtɔpʋmʋ mi.>>

30Lɔ̂ Jesi kan lɔɔ, ɛnɛɛ nɔjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ nɔnyʋnɩ̂, obu cɛ kpan kɔɔkɔ ɔ́kpʋ́ áhán bɔ έkɩ̂n-mίnɩ ambɛ ɛnɩnɩ nʋɛ yǒku. 31Lɩpɛ mʋɛ, dedekuɛ agbra tɛ έnɩ akpan kpangbalɔ ɛkɛ cʋ́ té têni ɛtɩ nakan lɔ̂: <<Kpan obu έnɩ akprʋa obuɛnɛɛ lɩ nyakʋ Nyatɩ έnɩ ákʋraa gbein lɔɔ, alɩ nέlί Kris-ɛ, bɛ kpan lefe ɔfɔnɩ yehi yɛlɩ yɔkɔ obu e?>> 32Jesi έnɩ rire wojuɛ akpan nakan nʋwan-nʋwan lɔɔ, ɔnʋ amanɩɛ pó á pί Farisɩɛn-ɛnɛ rɩtɩ mʋ, ɛnɛɛ nɛnɛ lɛɛ tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ ɛɩn nʋtɔpʋnί cɔsɩsan pʋɛnɛ έnɩ bɔ̌ a ɔnyʋnɩ.

33Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi nakan iyê dedekuɛ lɔ̂: <<Ewǐemu waa lʋwɩlɔ cɛ έnɩ mʋ̂dɔ̂n nɔfʋ ɛɩn lε̌ gba mésě ege mâ méhe Nyatɩɛ tɔpʋmʋ miɛ tɛ. 34Dɩkɩ: fûkuní bɔ́ fʋjʋjʋmίnɩ tʋʋn bɔ̌ fίdɩmίnɩ nʋ. Heni-heni muɛ, cɔ̂ mʋ̂nɔ tɛɛ, bɔ̌ fʋ́kpʋ fihîmíní tɛ.>> 35Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Juf-ɛɛnɛ nakan nɛnɛ bibi mu lɔ̂: <<Ɔfɔlɔ tasɩɩ nehi nɩha bɛ bɔ̌ rίdɩmίnɩ nʋ e? O bɛ Juf-ɛnɛ ɛbɩ έnɩ nɔ maɩ elefeɛnɛ ɛtɩɛ agbra tɛ nehi nɩha nʋdɔ̂n e? O bɛ ɛkɛfʋ akpan-ɛnɛɛ έlί Juf-ɛ lɩ obuɛ nɩ̂ha niyiye woju kɔ̌ o? 36Bɔ́ ɛbɩ έnɩ nίnί rûku rʋjʋjʋnɩ bɛ bɔ̌ rίdɩmίnɩ nʋ lɛɛ cɔ̂ nίnί nʋ̂nɔ bɛ bɔ̌ rʋ́kpʋ rahâmʋ tɛɛ, ɔnʋ nʋwaan lɩ ɔfɔnɩ?>>

37Gba, cɔnɩ ku fɛt-ɛ έnɩ nʋ lɔkʋ tasɩɩ ɛbɩ έnɩ lɩ nʋɛ bɛn ɩɛ, ɛnɛɛ Jesi nɔ nye ɛtɩ bɛ nyepu lubuo ɛtɩ nakan lɔ̂: <<Kpan fɛɩn-ɛ mindihɔn nowoɛ bɛ nʋbɔfʋmʋ lε̌ mɔ́tʋnɩ nɔ́nɔ! 38Dɩkɩ: fίnί lɔ̂ Nyatɩ kpɛnkpɛɛ kan la ɩ ɛkɛɛ, kpan fɛɩn-ɛ yɔcʋ té yetêmu ɛtɩɛ, mʋ̂tʋnɩ nitê fίnί di íne έnɩ ɔnʋ mindiɛ ʋnɔ mʋ ɩnyaa ʋtʋ nkʋaan ɛkɛ.>> 39Owu obuɛ Jesi kaan, tasɩɩ mʋɛ, bɛ Nyatɩ έnɩ Bʋbɔ ɛbɩ έnɩ nʋ̂tʋ akpan-ɛnɛɛ yɔcʋ té yetêni ɛtɩɛ έnɩ woju nɩkan. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ Bʋbɔɔ hiemu kpan ɛtɩ ambɛ Nyatɩ y+anyakʋmʋ Jesi mʋnʋ gbein.

40Jesi ɩkan owu obu bɔɔ ɩla nʋmʋti eiɛ, ɛnɛɛ akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ tiɛ, nɔnʋ mʋ elefe nakan lɔ̂: <<Kpan obuɛ, nɩlɩ Nyatɩ έnɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋɛ heni tasɩɩ.>> 41Ɛnɛɛ elefe frɛ nίnί yɛlɩ bɛ Kris-ɛ, bɛ elefe ɛkɛ nɔkpɔrʋ ei lɔ̂: Kris-ɛ, έlίmʋ Galile tɛ nʋ̂nɔ nɩnya bɛmʋ. 42Ɔo, Nyatɩ kpɛnkpɛɛ ɔwɔ̂ kán lá ɩ lɔ̂: Kris-ɛ, Dafid έnɩ alaʋɛ mʋ lɩ obuɛ nʋ̂nɔ nɩnya. Ɛɛ, Bɛtlɛhɛm έnɩ lɩ Dafid έnɩ ebiɛ tɛ lɩ obuɛ nʋ̂rʋɔnɩ̂. 43Lɩpɛ mʋɛ, akpan búbuu mu Jesi έnɩ íne mu. 44Nɔnʋ mʋ elefe nɔjʋjʋ έnɩ bɔ̌ ɔnyʋnɩ, obu cɛ kɔɔkɔ ɔ́kpʋ́ áhán bɔ έkɩ̂n-mίnɩ.

45Cɔsɩsan pʋɛnɛ sê ege á hé tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ lɛɛ Farisɩɛɛn-ɛnɛɛ tɔpʋ nɛnɛɛ, ɛnɛɛ tɛyɩyɩ pʋɛnɛ lɛɛ Farisɩɛɛn-ɛnɛ nobutu nɛnɛ lɔ̂ pi bɛ nɔ́nyʋ́mίnί Jesi níémíníɛ. 46Ɛnɛɛ cɔsɩsan pʋɛnɛ nίnɩ̂: <<Bɔnɩɩ rɩɛdɩ kpan έnɩ ɩkan owu fίnί kpan obu ɛkɛɛ nʋ!>> 47Farisɩɛɛn-ɛnɛ ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<O bɛ, nɛfɛ frɛ, fálanɩ̂ ei nɔ́bʋbʋ nɛfɛ íne mu lɛ naa? 48Kpranί: owutite pʋɛnɛ lɛɛ Farisɩɛn-ɛnɛ fɛɩn mʋɛ, nnɔ kɔ̌ ɔwɔ̂ ɔcʋ té etěni ɛtɩ fέdɩnί nʋ? 49Akpan-ɛnɛɛ έdί Auleɛ aan, ɛnɛɛ nɔkpʋnɩ ege. Nɛnɛ fɛɩn musue nɔ́ nɛnɛ ɛtɩ!>>

50Lɩpɛ mʋɛ, Farisɩɛn-ɛnɛ mʋ nnɔ έnɩ nɩranί Nikodɛm ɛbɩ έnɩ nʋ nnɔ a dɩdɛ nʋmʋ lɛɛ Jesi ɛɩn-ɛ, nyé ɛtɩ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: 51<<O bɛ mίnɩ̂: Auleɛ tʋ́ ɛrɛ bɔmʋcɔ έnɩ bɔ̌ rɔtʋ nowoní kpan kɔ̌ kraa mʋ έnɩ rietimíni ɔmʋ rɩɛdɩ woju tasɩɩɛ nɩlɩɛ an e?>> 52Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɛnɛ fɛɩn nɩja nʋcʋ nakan-nί lɔ̂: <<Ɛfɛ frɛ, Galile wɩ fɩlɩ? Ɔfɔbɔ kpra Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛ namʋ-namʋ; fʋ̂nyʋ̂ nʋmʋ lɔ̂: nʋ kɔ̌ Nyatɩ nʋmʋti ɛtɩ pʋ kɔɔkɔ yɔ̌nɔ Galile wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ y+anya.>>

53[Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nɛnɛ fɛɩn nɩcɛn-nί ei nanί lukpomu-lukpomu.

8

Wraka yi nnɔ έnɩ woju

1Cɔnɩ fɛt-ɛ wuɛ, ɛnɛɛ Jesi ja rire cʋ a Olifie Lɩfɛɛ ɛtɩ tɛ. 2Ʋdɔ̂n bɔɔ nʋ ɩca njomu tutuɛ, ɛnɛɛ nise ege na tɛyɩyɩ-cɔ tɛ bɛ dedekuɛ neeme a bokuni ei tɛ. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nipi ete neyiye akpan woju. 3Nʋnɔ lɩpɛ, ɛnɛɛ auleyiye pʋɛnɛ lɛɛ Farisɩɛn-ɛnɛ cʋ yi nnɔ έnɩ nʋnyʋnί ɛtɩ nalapʋ kpɩsɩ lefe ɛɩn-ɛ sini. Nʋnyʋnί yiɛ nɩnyakʋnί akpan ɛrɛhɩn-ɛ, 4ɛnɛɛ nakan niyêní Jesi lɔ̂: <<Éyiye pʋ, kɩ yi nnɔ έnɩ rʋnyʋ ɛtɩ nalapʋ kpɩsɩ lefe ɛɩn. 5Eyi akpasua lɔɔ, Mois Auleɛ kán lá ɩ lɔ̂: fátaa nʋnʋnί nɛnɛ mbobu nuwoní! Bɛ ɛfɛ, fίnί ɛmɩ?>> 6Tasɩɩ mʋɛ, nobutunî lɔɔ nʋjʋjʋnɩ̂ ɔ́mʋ bɔɔ nɩkan woju kɔ̌ έnɩ έsέ nɛnɛ teyɔ cɔ́ɔ, lε̌ nɔ́cʋnί ɛtɩ nátanɩ̂ woju. Lɩpɛ mʋɛ, nisi íne i, ɛnɛɛ nʋcʋ bɔlʋwɩ nemime wʋtʋ. 7Nʋnɔnί mʋ natanί lɩka ɩ tʋʋn bɔɔ bɛ ninyepu gen ɛtɩ nɩkan niye nɛnɛ lɔ̂: <<Nɔfʋ mʋɛ, alɩ kpan kɔ̌ nɔ́ έnɩ yε̌lɩ woju ʋn kɔɔkɔɔ, bɛ nɩtɩ cɔ́ nʋ́wɔ́ lubobu nísé yiɛ.>> 8Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nise ege nisi íne i nemime wʋtʋ. 9Nitiní lɔɔ, ɛnɛɛ nuboní bʋ mʋnʋtere pʋɛnɛ ɛtɩ tʋʋn ku nɛnɩnɩ ege pʋɛnɛ ɛtɩ najanί rire nʋcʋ nɩnyanί gbein tʋʋn bɔɔ bɛ nanί fɛɩn. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ wie Jesi lɛɛ yi ɛbɩ έnɩ nye ɛtɩ ɔnʋ antɩ lɩpɛɛ cɛ. 10Jesi inyepu mʋnʋ ɛtɩɛ, ɛnɛɛ nobutu yiɛ lɔ̂: <<Yi, ɔfɔ nɛnɛ jâ? Kpan óbútumu ɛfɩnɩ lu uou ji?>> 11Nubutu lɔɔ, ɛnɛɛ yiɛ nίnɩ̂: <<Ɛɛ, Nyɔnɩ kpan kɔɔkɔ ɔ́nɔ́.>> Ɛnɛɛ Jesi kan yeni lɔ̂: <<Ɛmɛ frɛ móbútumu ɛfɩnɩ lu uou. A lukpomu! Lɔ̂ nʋ amʋnʋ bɛ nahaa, dɛlɩ woju ʋn ji.>>]

Jesi έnɩ wɛɩn-ɛ lɩɛ έnɩ woju

12Ʋdɔ̂n bɔɔ ɩlɩ έnɩ Jesi se ege neyiye dedekuɛ wojuɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Ɛmɛ lɩ obuɛ mɩlɩ wʋtʋɛ έnɩ wɛɩn-ɛ. Kpan fɛɩn-ɛ yɔkpʋmʋ egeɛ bɔ̌ ίnɩ ei dambri mu; wɛɩn ɛbɩ έnɩ ʋtʋ nkʋaan lɩ obuɛ yɛcε̂n-nɩ cɔ́ ɩ.>> 13Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Farisɩɛn-ɛnɛ frɛ nakan lɔ̂: <<Obuɛ, ɛfɩnɩɛ fakaan nɔ̌; kpan έdί ɔnʋ nawrɛ.>> 14Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Alɩ botu ɛlɩ ɔmʋ lɛfɛ cɛɛ makan frɛ bɔbɔɔ bɛ dɩnί an lɔ̂: nawrɛ makan. Ɛmɛ mɩdɩ cɔ̂ mʋnɔ mi lɛɛ cɔ̂ mɩ̂haa an; nɛfɛ ɛkɛ, fέdίmίnί an. 15Nɛfɩnɩɛ, woju obuɛ nɔfʋ nʋnʋwɩ ɩdɩ nʋɛ cɛ, ɛnɛɛ fʋcʋnί ɛtɩ fubûanί kpan mʋ. Ɛmɛ ɛkɛ, múbuamʋ kpan woju mu. 16Ɛnɛɛ, alɩ botu mubûa kpan woju mu frɛ bɔbɔɔ, bɛ dɩnί an lɔ̂: ɔnʋ cɔ wɛɩnlɔ mubua mʋ ambɛ métêmu ɔmʋ lɛfɛ; ɔmʋ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ nɔ́mʋ ege. 17Dɩkɩ: Aule kpɛnkpɛ ɛbɩ έnɩ fʋkpʋnί egeɛ, nakan lɔ̂: alɩ akpan aanʋ nʋmʋti ʋhʋ̂n ɩkprâ woju mu bɔɔ ɩkaan, bɛ fáta έnɩ fubuní wojuɛ nɩkan-nίɛ nawrɛ. 18Heni, ɛmɛ ɔmɔbɔ mɛhɩ ɔmʋ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ, ɛnɛɛ gba ɔmʋ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ frɛ nɛhɩmʋ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ lɛ.>>

19Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nobutunî lɔ̂: <<Ɔfɔ ɔfʋ Bɔ̂ɔ jâ?>> Ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Dɩkɩ: ɛmɛ ɔmɔbɔ fέdίmίnɩ̂ an, bɛ fίdίkɩ ɔmʋ Bɔ̂ɔ? Lɩ fίnί fɩdɩmίnɩ an ɛkɛɛ, bɛ fɩdɩnί ɔmʋ Bɔ̂ɔ frɛ an!>>

20Owukan lubuo obuɛnɛɛ Jesi kaan, cɔnɩ nʋnɔ tɛyɩyɩ-cɔɔ έnɩ cɔ̂ akpan ʋfʋɔ ɔbɔɔ tɛ neyiye wojuɛ lɩ obuɛ nɩkan. Lɩpɛ mʋ frɛɛ, kpan kɔɔkɔ áhán bɔ έkɩ̂n-mίnɩ ambɛ ɛnɩnɩ nʋɛ yǒku.

21Jesi sê ege já cʋ́ nakan iyê dedekuɛ lɔ̂: <<Dɩnί an lɔ̂: mɩ̂la nɛfɛ ɩ mɩha, ɛnɛɛ fûkuní bɔ́ fʋjʋjʋmίnɩ tʋʋn bɔ̌ fίdɩmίnɩ nʋ bɛ fʋ̂dɔ̂n-nί nɔfʋ ʋnlɩɛ mʋ fuhuní. Heni-heni muɛ, cɔ̂ mɩ̂ha tɛɛ, bɔ̌ fʋ́kpʋ fihîmíní tɛ.>> 22Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Juf-ɛnɛ nakan nɛnɛ bibi mu lɔ̂: <<O bɛ, ɛkɛfʋ ówo nehi nuwo ɔnʋ rire bɛ nakan lɔ̂: bɔ̌ rʋ́kpʋ rɩhâmʋ cɔ̂ nɩ̂ha tɛɛ kɔ̌ o?>> 23Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Nɛfɛ, wʋtʋ ɛtɩ έbɩ fʋnɔnί; ɛmɛ ɛkɛ, ɛntɩ tɛ lɩ obuɛ mʋnɔ mi. Nɛfɛ fɩlɩnί wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ akpan; ɛmɛ ɛkɛ mέlί wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ kpan. 24Obu remuɛ, ɛnɛɛ mίnί fʋ̂dɔ̂n-nί nɔfʋ ʋnlɩɛ mʋ fuhuníɛ nɔ̌. Ɛɛ, alɩ fóbúmíní nawrɛ lɔ̂: ɛmɛɛ nɔ̌ɔ , bɛ fûhuní lɔɔ ɛkɛ.>> 25Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nobutunî lɔ̂: <<O bɛ ɛfɛ ɛbɩ̂ tasɩɩ e?>> Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Ɔnʋ woju cɛɛ makan miyê nɛfɛ bɔnɩɩ neeme tʋʋn bɔɔ bɛ ie oku lɔɔ. 26Mɩkân woju kpangbalɔ nɔfʋ rire έnɩ bɔ̌ mɔcʋ ɛtɩ mobûa nɛfɛ woju mu. Ɛnɛɛ woju fɛɩn-ɛ mûbûa mʋɛ, lί woju έnɩ Kpan ɛbɩ έnɩ lɩ nawrɛ pʋ bɛ tɔpʋmʋɛ yemu bɛ ɛmɛ frɛ mɔcʋ mɩkan miyê akpan.>>

27Owu obuɛ Jesi kaan, nɔ́nyʋ̂mίnί nʋmʋ lɔ̂: Bɔ̂ɔ έnɩ woju nakan. 28Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nakan niyê nɛnɛ lɔ̂: <<Tasɩɩ mʋɛ, cɔnɩ ɛmɛ Kpan έnɩ Wɩɛ, fîtêmíni ɛntɩɛ, ɛnɛɛ gba yoku nɛfɛ ɩ rire mu lɔ̂: ɛmɛɛ nɔ̌. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ eseji fɩ̂dɩnί an lɔ̂: fɛɩn-ɛ mɛlɩɛ, έlίmʋ ɛmɛ ɔmɔbɔ ɛmɩnɩ íne mu tɛ έnɩ woju; obuɛ ɔmʋ Bɔ̂ɔ yemuɛ cɛ, ɛnɛɛ makan. 29Heni-heni muɛ, Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ nɔ́ lɛɛ ɔmʋ ɛɩn. Ɛɛ, nɔ́tʋ́ métêmu ɔmʋ lɛfɛ ambɛ nʋca fɛɩn mɩlɩ obuɛ ja nʋ ɔnʋ antɩ.>>

30Owu obuɛnɛɛ Jesi kaan, tʋ́ akpan kpangbalɔ cʋ́ té têni ɛtɩ.

Abraham alaʋɛnɛ έnɩ woju

31Jesi nʋ̂ ɛtɩ, ɛnɛɛ nakan iyê Juf-ɛnɛ ɛbɩ έnɩ cʋ té teni ɛtɩɛ lɔ̂: <<Dɩkɩ: owuɛnɛɛ makan miyê nɛfɛɛ, alɩ fʋcʋnί ɛtɩ fɩnɩnί ei nʋca fɛɩn-ɛ, ɛnɛɛ yeyê lɔ̂: fɩlɩnί ɔmʋ egekpʋ pʋɛnɛ heni tasɩɩ. 32Lɩpɛ mʋɛ, fɩ̂dɩnί woju nawrɛɛ an, ɛnɛɛ woju nawrɛɛ yɔkɔ̂n nɛfɛ.>>

33Nɩja nʋcʋnίɛ, ɛnɛɛ nakan-nί lɔ̂: <<Ɛrɛ, Abraham έnɩ alaʋ rɩlɩ; tʋʋn bɔɔ bɛ ie oku lɔɔ, rɔ́nɔ́ kpan kɔɔkɔ aʋba! Bɛ gba, ɔ́kɔ̌n obu έnɩ wojuɛ fakaan, ɔnʋ nʋwan?>> 34Ɛnɛɛ Jesi bua nɛnɛ mʋ nakan lɔ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ nɛlɩ woju ʋn-ɛ, bɛ nʋnɔ ʋnlɩɛ έnɩ aʋba. 35Ɛnɛɛ dɩnί an lɔ̂: beyepʋ fɛɩn-ɛ nɔɔ, nέlί lʋgbaan έnɩ kpan; lʋgban pʋɛ έnɩ wɩɛ ɛkɛ, nɩlɩ lʋgbaan έnɩ kpan tʋʋn godoo. 36Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, alɩ Wɩɛ ʋkɔ̂n nɛfɛɛ, bɛ heni-heni muɛ, fányanί ei aʋba.

37Mɩdɩ an lɔ̂: fɩlɩnί Abraham έnɩ alaʋ, ɛnɛ cɛɛ fɔjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ fowomíni. Obuɛ, neyê lɔ̂: ɔmʋ owukan lubuoɛ ʋ́hɔ nɛfɛ lubolʋwɩ mʋ.

38Dɩkɩ: ɛmɩnɩɛ, obuɛ ɔmʋ Bɔ̂ɔ lɩ mɩdɩ nʋ cɔnɩ mʋnɔnɩ rire tɛɛ, ɛnɛɛ mɔcʋ mɩkan. Nɛfɛ frɛ, nɔfʋ bɔ̂ɔ έnɩɛ kan fitiníɛ, ɛnɛɛ fɛlɩnίɛ.>> 39Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɩja nʋcʋ nakan-nί lɔ̂: <<Ɔrʋ bɔ̂ɔ, ɛnɛɛ lɩ Abraham!>> Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Lɩ fίnί fɩlɩnί Abraham έnɩ alaʋ ɛkɛɛ, bɛ ntʋ fɛlɩnί fίnί ɛnɛ ɛkɛ. 40Ɛnɛɛ gba, kɩ έnɩ, obu cɛɛ makan woju nawrɛ ɛbɩ έnɩ Nyatɩ yemuɛ muku nɛfɛɛ, fɔjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ fowomíni. Abraham έlί obu! 41Obuɛ fɛlɩnίɛ, nɔfʋ bɔ̂ɔ lɩ obuɛ sɛpʋ nɛfɛ.>> Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nakan-nί lɔ̂: <<Ɛrɛ, rέlί soma ɛwɩ; ɔrʋ bɔ̂ nnɔ kʋkʋkpɔɔ, ɛnɛɛ lɩ Nyatɩ.>>

42Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan iyê nɛnɛ lɔ̂: <<Lɩ fίnί Nyatɩ lɩ nɔfʋ bɔ̂ ɛkɛɛ, bɛ ntʋ fɔyɔfʋmίnɩ. Dɩkɩ: ɔnʋ rire tɛ mʋnɔ bɛ mi. Ɛɛ, ieuɛ miɛ, έlίmʋ ɔmɔbɔ ményé míému bɛmʋ; ɛnɛ lɩ obuɛ nʋtɔpʋmʋ. 43Mίnɩ̂: ɛmɩ bɛ owuɛ makaan yǒku nɛfɛ ɩ rire mu e? Mɛdɩkɩ sɩɩn bɛ ɔmʋ owukan lubuoɛ yɔ̌kpʋ yɔ̌hɔ nɛfɛ lubolʋwɩ mʋ. 44Dɩkɩ: nɔfʋ bɔ̂ tasɩɩɛ, ɛnɛɛ lɩ Angɩnɩ bɛ fɔjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ fɛlɩnί ɔnʋ té ɛtɩ woju cɛ. Ɛnɛ, ɔwɔ̂ bʋbo mu tɛ neeme nɩlɩ kpanwo pʋ bɛ nίkan woju nawrɛ. Heni-heni muɛ, woju nawrɛɛ ɔ́nɔ́mίnɩ mʋ. Ɛnɛɛ, alɩ nete fun-ɛ, bɛ ɔnʋ jʋmaa nidiɛ nɔ̌. Ɛɛ, nɩlɩ funte pʋ, tasɩɩ mʋɛ, nɩlɩ funte ɔnʋ bɔ̂. 45Ɛmɩnɩɛ ɛkɛ, woju nawrɛ makan. Obu έnɩ íne muɛ, ɛnɛɛ fúbumíni nawrɛɛ nɔ̌. 46Ɛmɩ woju mɩlɩ bɛ nɔfʋ mʋ kpan kɔ̌ yɔcʋ ɛtɩ yatamʋ woju e? Fɩdɩnί an lɔ̂: woju nawrɛ makan. Bɛ lɔ̌ pi bɛ fúbumíní nawrɛ e? 47Dɩkɩ: kpan fɛɩn έnɩ lɩ Nyatɩ έnɩ kpan tasɩɩɛ, ɛnɛ niti Nyatɩ έnɩ owukan lubuoɛ. Ɛnɛɛ, έnɩ fítimíníɛ, bɛ neyê lɔ̂: fέlίmίnί ɛnɩnɩ akpan.>>

48Juf-ɛɛnɛ isê ege ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Ɔnʋ cɔ tasɩɩ rɩkan lɔ̂: fɩlɩ Samari wɩ, angɩnɩ bʋbɔ frɛ nɔ́fʋ mʋ.>> 49Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Angɩnɩ bʋbɔ ɔ́nɔ́mʋ mʋ. Dɩkɩ: ɔmʋ Bɔ̂ lɩ obuɛ mosupu, ɛnɛɛ nɛfɛ ɛkɛ fúsupumíni. 50Dɩnί an lɔ̂: ɛmɛ ɔmɔbɔ mɔ́jʋ́jʋmʋ ɛmɩnɩ mʋnʋ lɔkʋ; Nyatɩ lɩ obuɛ nɛlɩ obu, ɛnɛɛ nûbûa ɔnʋ nawrɛɛ mʋ nʋtʋmʋ. 51Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kpan fɛɩn-ɛ yɔnyʋ ɔmʋ owukan lubuoɛ yakân ɔnkʋɛ, tʋʋn godoo, ákân-mʋ lɔ̂ nuhu.>>

52Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Juf-ɛɛnɛ nίnɩ̂: <<Gbakɛ, rέdɩ nʋ wɛɩnlɔ lɔ̂: angɩnɩ bʋbɔ nɔ́fʋ mʋ heni! Dɩkɩ: Abraham bɔbɔ uo, Nyatɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋ ambɩɛnɛ fɛɩn frɛ uo, ɛnɛɛ ɛfɛ fakan fίnί kpan fɛɩn-ɛ yɔnyʋ ɔfʋ owukan lubuoɛ yakân ɔnkʋɛ, ákân-mʋ lɔ̂ yohu! 53O bɛ, ɛfɛ fʋkɔ Abraham ɛbɩ έnɩ lɩ ɔrʋ nana lɔkʋ bɛ obu cɛ uɛ e? Fʋkɔ Nyatɩ έnɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋɛnɛ fɛɩn-ɛ nɛnɛ frɛ u lɛɛ e? Ɛfɛ tasɩɩ, lɔ̌ fubu ɔfʋ rire tɛ?>> 54Ɛnɛɛ Jesi ja cʋ nakan lɔ̂: <<Dɩkɩ: lɩ fίnί lɩ ɔmɔbɔ manyakʋ ɔmʋ mʋnʋ lɔkʋɛ gbein ɛkɛɛ, bɛ kpan kpʋ́ έnɩ bɔ̌ akan lɔ̂: ɔ́hʋ́n woju kɔɔkɔ. Ɛnɛɛ dɩnί an lɔ̂: ɔmʋ Bɔ̂ɔ lɩ obuɛ nanyakʋmʋ mʋnʋ gbein. Bɔ̂ obuɛ, ɛnɛɛ fakan-nί lɔ̂ nɩlɩ nɔfʋ Nyatɩɛ nɔ̌. 55Ɛnɛɛ tasɩɩ mʋɛ, fέdίmίnɩ̂ an; ɛmɛ ɛkɛ mɩdɩnɩ an. Alɩ mɩkan lɔ̂: mέdίmίnɩ aan, bɛ mɩlɩ funte pʋ fίnί nɛfɛ ɛkɛ. Ɛnɛɛ ɔ́nɔ́ lɔɔ; mɩdɩnɩ an, ɔnʋ owukan lubuoɛ frɛɛ mɔ́nyʋ mák+an ɔnkʋ. 56Dɩkɩ: nɔfʋ nana Abraham rire yrâ ɩ tasɩɩlɔ έnɩ bɔ̌ ɛdɩ ɛmɩnɩ nʋɛ nʋ cɛ. Ɛnɛɛ heni-heni mu nɩdɩ nʋ bɛ tʋ nʋnɔ rire-mukpi mu lɔkʋlɔ.>> 57Juf-ɛɛnɛ ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Fɩɔkpʋ fɩhɩɛmʋ mulu abruanu frɛ bɔbɔ lε̌ fίnί fέdɩ Abraham nʋ!>> 58Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kraa lε̌ nɔ́rʋɔnί Abraham-ɛ, bɛ ɛmɛ mʋnɔ.>> 59Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɛnɛ fɛɩn nedení mbobu nihi nʋwɔ nisenî. Lɩpɛ mʋɛ, nubô mu cɔ́ lefe, ɛnɛɛ nʋnɔ tɛyɩyɩ-cɔ tɛ nɩnya gbein na.

9

Nʋnʋwɩfuo pʋ nnɔɔ Jesi bʋɔɔn έnɩ woju

1Cɔnɩ Jesi nɔ tɛyɩyɩ-cɔ tɛ nya nahaa, ɛnɛɛ dɩ kpɩsɩ nnɔ nʋ έnɩ, bɔnɩɩ lɔ̂ nʋrʋɔnɩ̂ lɩ̌ɛ, lɩ nʋnʋwɩfuo pʋ. 2Lɩpɛ mʋɛ, ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ já owukan lubuo cʋ́, ɛnɛɛ nobutuni lɔ̂: <<Éyiye pʋ, kpan obuɛ, ɛbɩ̂ έnɩ íne mu nʋrʋɔnɩ̂ nʋnʋwɩfuo pʋ lɔɔ e? O bɛ, ɛnɛ ɔnɔbɔ nɩlɩ woju ʋn, naa ɔnʋ bɔ̂ lɛɛ eniyia lɩ obuɛ lɩ ʋn bɛ sipuni obu ɛɩn e?>> 3Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Ɛ́lίmʋ έnɩ ɛnɛ, elefe mu ɔnʋ bɔ̂ lɛɛ eniyia ɛlɩ woju ʋn bɛmʋ. Tasɩɩ mʋɛ, nɔ́rʋɔnɩ̂ lɔɔ, lε̌ Nyatɩ ɛlɩ akprʋa woju ɔnʋ ɛtɩ anyakʋ ɔnʋ ákʋraa gbein. 4Dɩkɩ: έnɩ nʋ aca ala be ɔtʋ ɛrɛɛ, fáta έnɩ bɔ̌ bɔ́ ɔnɔ ɛrɛ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ έnɩ jʋmaa ɛtɩ. Dambri nehi uku έnɩ kpan kɔɔkɔ bɔ̌ ʋ́kpʋ ídi jʋma ji. 5Mulu alabʋ έnɩ mʋ̂nɔ wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ, mɩ̂lɩ wʋtʋɛ έnɩ wɛɩn.>> 6Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ gba nice mʋtʋtʋ nɩla ɩ wʋtʋ nʋkpʋtʋ kɔdɔgɔ lʋwɩ bɛ nʋcʋ niceru nʋnʋwɩfuo pʋɛ nʋkrɔ mʋ. 7Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nɩkan niyeni lɔ̂: <<A Siloe bulaa mʋ tɛ yʋyʋ mʋnʋ!>> (Siloeɛ, ɔnʋ nʋwaan lɩ “ɔ́tɔpʋ pʋ”). Jesi ɩkan lɔɔ bɔɔ heni-heni mu nʋnʋwɩfuo pʋɛ ɩha ʋyʋyʋ mʋnʋ tɛɛ, ɛnɛɛ nɛdɩ ɛpɛ ihi.

8Cɔnɩ akpan-ɛnɛɛ hɔ ebi cɔ́ nnɔ lɛɛ kpɩsɩ obu ɛɩn lɛɛ akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ ɩdɩnɩ nʋ nʋca fɛɩn nʋkpʋkpɔ owuɛ dɩnɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<O bɛ, έlίmʋ kpɩsɩ ɛbɩ έnɩ ipi ete tɛ ʋkpʋkpɔ owuɛ nɔ̌ e?>> 9Ɛnɛɛ elefe nίnί, ɛnɛ nɔ̌, bɛ elefe ɛkɛ nɔkpɔrʋ ei nίnί έlίmʋ ɛnɛ, ɔo yɛlɩ bɛ kpan kɔ̌ έnɩ dideni. Kpɩsɩɛ iti lɔɔ, ɛnɛɛ ja cʋ nakan lɔ̂: <<Ɛ́lίmʋ kpan lefe; ɛmɛ ɔmɔbɔ!>> 10Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ gba nobutunî lɔ̂: <<O bɛ lɔ̌ te sɛ bɛ fɛdɩ ɛpɛ?>> 11Ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Kpan ɛbɩ έnɩ nɩranί Jesiɛ lɩ obuɛ kpʋtʋ kɔdɔgɔ lʋwɩ cʋ cerumu nʋkrɔ mʋ bɛ kan yemu lɔ̂: ma Siloe bulaa mʋ tɛ mʋ́yʋ́yʋ mʋnʋ. Ɛmɩnɩ mʋnʋɛ ma mʋyʋyʋɛ, ɛnɛɛ lɩ̌ mɛdɩ ɛpɛ.>> 12Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nobutunî ji lɔ̂: <<Bɛ ɔfɔ kpan ɛbɩɛ jâ?>> Ɛnɛɛ nίnί nέdί cɔ̂ ambɩ nɔ.

13Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nʋcʋnί kpɩsɩɛ nɩhan-nί Farisɩɛɛn-ɛnɛ. 14Cɔnɩ Jesi kpʋtʋ kɔdɔgɔɔ cʋ ceru kpɩsɩ obu nʋkrɔ mʋ tʋnɩ nɩdɩ ɛpɛɛ, bɛ akpan nɔ́ ɔ́pɔn nʋɛ mʋ. 15Farisɩɛɛn-ɛnɛ ɩdɩ kpɩsɩɛ nʋɛ, ɛnɛɛ nɛnɛ frɛ nobutunî lɔ̂ te sɛ bɛ nɛdɩ ɛpɛɛ. Ɛnɛɛ nίnί kɔdɔgɔ lɩ obuɛ Jesi cʋ ceruni nʋkrɔ mʋ, ɛnɛɛ na nʋyʋyʋ mʋnʋ bɛ nɛdɩ ɛpɛ. 16Lɩpɛ mʋɛ, Farisɩɛn tʋkɔ já cʋ́, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Kpan obuɛ di jʋma akpasua obuɛ, bɔ̌ ίlɩ Nyatɩ έnɩ kpan. Dɩkɩ: nίfɛlʋmʋ ɔ́pɔn nʋɛ έnɩ auleɛ.>> Ɛnɛɛ elefe ɛkɛ nɔkpɔrʋ ei ɩkan lɔ̂: <<Ʋnlɩ pʋ kɔɔkɔ bɔ̌ ʋ́kpʋ ίlɩ akprʋa woju akpasua obuɛ kpan obu lɩɛ.>> Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ ɔmʋ-ɔmʋ pɩ nɛnɛ mʋ bɛ nubuuní mu.

17Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ Farisɩɛɛn-ɛnɛ se ege nobutu kpɩsɩɛ lɔ̂: <<Bɛ ɛfɛ ɛbɩ έnɩ kpan obu tʋ fɛdɩ ɛpɛɛ, lɔ̌ fitê fubuni tɛ?>> Ɛnɛɛ nubua nɛnɛ mʋ nɩkan lɔ̂: <<Mɛdɩkɩ sɩɩn bɛ nɩlɩ Nyatɩ έnɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋ.>> 18Tasɩɩ mʋɛ, Farisɩɛɛn-ɛnɛ yε̌kprɩ̂mʋ yɔ̌cʋ lɔ̂: heni-heni mu kpɩsɩɛ lί nʋnʋwɩfuo pʋ, ɛnɛɛ gbakɛ nɛdɩ ɛpɛ. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, ɛnɛɛ nʋtʋ nɩranί ɔnʋ bɔ̂ lɛɛ eniyia i lε̌ nétiní nɛnɛ ɔ́mʋ lɛ. 19Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nobutuní nɛnɛ lɔ̂: <<Kpɩsɩ obuɛ, nɔfʋ wɩ e? Kan-nί rítí: ɔnʋ ɔ́rʋɔ mʋ tɛ neeme nɩlɩ nʋnʋwɩfuo pʋ e? Bɛ lɔ̌ te sɛ bɛ nɛdɩ ɛpɛ tɛ?>> 20Ɛnɛɛ nubuanί mʋ nɩkan-nί lɔ̂: <<Nɩlɩ ɔrʋ wɩ heni, eseji ɔnʋ ɔ́rʋɔ mʋ tɛ neeme lɩ obuɛ nɩlɩ nʋnʋwɩfuo pʋ frɛ. 21Gba, lɔ̂ te sɛ bɛ nɛdɩ ɛpɛɛ ɛkɛ, rέdί an. Rέdί kpan ɛbɩ έnɩ tʋnɩ nɛdɩ ɛpɛɛ an. Butunî ɛnɛ ɔnɔbɔ! Nɔ́rʋ lɔkʋ, nʋkpʋ έnɩ bɔ̌ nakan ɛnɩnɩ íne ɛtɩ woju.>> 22Ɔbɔɔ tʋ bɛ nakan-nί lɔɔ, ɛnɛɛ lɩ fίnί, neyení Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ. Heni-heni muɛ, Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ ɔwɔ̂ akan ɔrʋkʋ ei lɔ̂: kpan kɔɔkɔ fɛɩn ɛbɩ έnɩ yele yɔcʋ lɔ̂ Jesi lί Kris-ɛ, nîbenî eyia-cɔ tɛ. 23Obu remuɛ, ɛnɛɛ kpɩsɩɛ ɔnʋ pʋɛnɛ nakan lɔ̂: butuní ambɩ ɔnɔbɔ, ɔo ambɩ kpʋ́ ɛnɩ bɔ̌ akan ɛnɩnɩ íne ɛtɩ wojuɛ nɔ̌.

24Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ Farisɩɛɛn-ɛnɛ se ege ra kpɩsɩɛ bɛ nakan lɔ̂: <<Kan woju nawrɛ nyakʋ Nyatɩ έnɩ mʋnʋɛ gbein! Dɩkɩ: ɛrɛ ɛkɛ rɩdɩ an lɔ̂: kpan obu lί ʋnlɩ pʋ.>> 25Nɩkan-nί lɔɔ, ɛnɛɛ kpɩsɩɛ nίnɩ̂: <<Alɩ nɩlɩ ʋnlɩ pʋɛ, bɛ ɛmɛ ɛkɛ mέdί an. Ɛmɩnɩɛ, obu cɛɛ mɩdɩ aan, ɛnɛɛ lɩ fίnί, sigiɛ mɩlɩ nʋnʋwɩfuo pʋ, ɛnɛɛ gbakɛ mɛdɩ ɛpɛ!>> 26Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nobutunî ji lɔ̂: <<Bɛ lɔ̌ nite nɩlɩ bɛ nʋtʋfʋ fɛdɩ ɛpɛ tɛ?>> 27Ɛnɛɛ kpɩsɩɛ nίnɩ̂: <<Ɔwɔ̂ mɩkan lɔ̂ te sɛɛ miyê nɛfɛ, ɛnɛɛ fέkprɩ̂mʋ fɔ́cʋ́mίnί. Bɛ gba, ɛmɩ bɛ fobutuní έnɩ bɔ̌ mesê ege makân mʋ ji e? O bɛ, nɛfɛ frɛ fɔjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ fɛlɩnί ɛnɩnɩ egekpʋ pʋɛnɛ e?>> 28Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɛwɩwɛfʋnɩ̂ bɛ nakan-nί lɔ̂: <<Ɛfɛ lɩ obuɛ fɩlɩ ɛnɩnɩ egekpʋ pʋ; ɛrɛ ɛkɛ, Mois έnɩ pʋɛnɛɛ rɩlɩ. 29Ɛrɛ rɩdɩ an lɔ̂: Mois-ɛ, Nyatɩ kán owu yêni. Dɩkɩ: kpan obu έnɩ cɔ̂ nɔ nyaa, rέdί an frɛ bɔbɔ.>> 30Nɩkan-nί lɔɔ, ɛnɛɛ kpɩsɩɛ ja cʋ ji lɔ̂: <<Nasrân-mʋ mʋnʋ mʋ έnɩ kpan obu ɔtʋmʋ mɛdɩ ɛpɛ bɛ nɛfɛ fakan-nί lɔ̂ fέdίmίnί cɔ̂ nʋnɔ nɩnya! 31Ɛrɛ fɛɩn rɩdɩ an lɔ̂: ʋnlɩ pʋɛnɛ έnɩ ɔ́gʋgɔ lubuoɛ, Nyatɩ íti. Alɩ kpan kɔ̌ Nyatɩ έnɩ éyeɛ nɔ́ lubolʋwɩ mʋ nɛlɩ ɔnʋ té ɛtɩ wojuɛ ʋgʋgɔnɩɛ ɛkɛ, nitini ɔ́gʋgɔ lubuo. 32Nɔfɔbɔ kpranί: tʋʋn bɔɔ bɛ ie oku lɔɔ, kpan y+akan rieti lɔ̂: kpan kɔ̌ ɔtʋ kpan έnɩ nʋrʋɔnί nʋnʋwɩfuo pʋɛ ɛdɩ ɛpɛ fίnί lɔ̂ kpan obu lɩɛ ɛkɛ. 33Dɩkɩ: lɩ fίnί nέlί kpan έnɩ Nyatɩ tɔpʋɛ ɛkɛɛ, bɛ bɔ̌ nʋ́kpʋ nίlɩ akprʋa woju obu!>> 34Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɩja nʋcʋnί lɔ̂: <<Ɛfɛ ɛbɩ έnɩ, lɔ̂ nʋrʋɔfίnɩ lɩ̌ bɛ ɔwɔ̂ woju ʋn yikufu gbɔʋn-ɛ, ɛnɛɛ fehi fiyê ɛrɛ woju!>> Nɩkan-nί lɔɔ, ɛnɛɛ nibenî nɩlanί gbein.

35Jesi iti lɔ̂ Juf ɛbɩɛnɛ ebe kpɩsɩɛ lɔɔ, ɛnɛɛ a heni bɛ nobutuni lɔ̂: <<Ɔfʋ té nɔ́ Kpan έnɩ Wɩɛ ɛtɩ e?>> 36Ɛnɛɛ kpɩsɩɛ nίnɩ̂: <<Nyɔnɩ, bɛ ɛbɩ̂ tasɩɩ lɩ Kpan έnɩ Wɩɛ e? Kan yemu mítí lε̌ mɔ́cʋ té métěni ɛtɩ!>> 37Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Ɔwɔ̂ fέdɩnɩ nʋ; ɛnɛ lɩ obuɛ nɛdɩdɛ nʋmʋ lɛɛ ɔfʋ ɛɩn-ɛ.>> 38Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ kpɩsɩɛ nakan lɔ̂: <<Nyɔnɩ, ɔmʋ té nɔ́fʋ ɛtɩ!>> bɛ nɩpɩ nʋpɔtʋ mʋnʋ ei ɔnʋ antɩ.

39Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ Jesi ja cʋ nakan lɔ̂: <<Ɛmɩnɩ ieuɛ miɛ, mie amɛkɛ lε̌ mányakʋ kpan fɛɩn έnɩ lɔ̂ te nɔɔ gbein. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, nʋnʋwɩfuo pʋɛnɛ yɛdɩ ɛpɛ, ɛnɛɛ akpan-ɛnɛɛ nɛdɩ ɛpɛɛ ɛkɛ yetê nʋnʋwɩfuo pʋɛnɛ.>> 40Owu obuɛ Jesi kaan, Farisɩɛn tʋkɔɔ nɔ lɛɛ ɔnʋ ɛɩn lɩpɛɛ tí, ɛnɛɛ nobutuni lɛ lɔ̂: <<Ɛrɛ frɛ nʋnʋwɩfuo pʋɛnɛɛ rɩlɩ e?>> 41Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Lɩ fίnί fɩlɩnί nʋnʋwɩfuo pʋɛnɛ ɛkɛɛ, bɛ nɔfʋ ʋn-ɛnɛɛ fɩlɩnίɛ ɔ́nɔ́ nɛfɛ watige. Ɛnɛɛ gba, έnɩ fίnί fɛdɩnί ɛpɛɛ, bɛ nɔfʋ ʋn-ɛnɛɛ hɔnɔ ʋnɔ nɛfɛ ɛtɩ.>>

10

Ngbɔnyɔ akpra-ɛtɩ pʋ namʋ έnɩ woju

1Jesi nʋ̂ ɛtɩ, ɛnɛɛ nakan ji lɔ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ bɔ̌ ίsɛ gbɔnyɔ lɛkpɛɛ έnɩ gbɔmʋ bɔmʋ ʋ́hɔ mʋ bɛ yobuka cɔ́ lefe yaya yɛpɩ nuhun tɛɛ, ɛnɛ in’in pʋ lɛɛ akolo pʋ nɩlɩ. 2Kpan obuɛ ɩsɛ gbɔmʋ nʋmʋ bɔmʋɛ ɛkɛ, ɛnɛ lɩ obuɛ nɩlɩ ngbɔnyɔɔɛnɛ έnɩ akpra-ɛtɩ pʋɛ nɔ̌. 3Ɛnɩnɩɛ, nɩnya gbɔmʋ lɩpɛ lɩ̌ɛ, bɛ cɔsɩsan pʋɛ efǐn-ni lɛkpɛ nɔ́hɔ nuhun tɛ. Ɔnʋ ngbɔnyɔɔɛnɛ dίnɩ lubuo an, ɛnɛɛ ɛnɛ frɛ nɩdɩ nɛnɛ an tʋʋn bɔɔ lε̌ noduduu nɔnʋ mʋ nnɔ-nnɔ fɛɩn íné nɩnyakʋ nɛnɛ gbein. 4Nide nɛnɛ fɛɩn nɩnyakʋ gbein-ɛ, bɛ gba nέtɩ cɔ́ nɔnʋ antɩ bɛ nɔkpʋnɩ̂ ege nɩhanί ambɛ nɩdɩnɩ̂ owurɩrarʋ lubuo an. 5Ngbɔnyɔ obuɛnɛɛ, alɩ kpan lefe ihi ɩra nɛnɛɛ, bɔ̌ nʋ́kpʋmίnɩ̂ ege, nana éye nîyenî ei rire ambɛ nέdίmίnɩ̂ lubuo an.>>

6Owu obuɛ Jesi kaan, nyandra mʋ woju nɩkan, ɛnɛɛ akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ nɔ lɩpɛɛ ɛkɛ ɔ́nyʋ̂mʋ woju tasɩɩɛ nɩkaan nʋmʋ. 7Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, nisê ege nʋcʋ nakan lɔ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: ɛmɛ lɩ obuɛ mite fίnί gbɔmʋ nʋmʋɛ ngbɔnyɔɔɛnɛ ubô muɛ ɛkɛ. 8Akpra-ɛtɩ pʋɛnɛ fɛɩn ɛbɩɛnɛɛ nɔ lɩpɛ [kraa bɛ miɛ], nɩlɩnί in’in pʋɛnɛ lɛɛ akolo pʋɛnɛ. Nɛnɛ obuɛnɛɛ, ngbɔnyɔɔɛnɛ έtέ nɛnɛ sʋ ɔ́kpʋ́ nɛnɛ ege. 9Fίnί lɔ̂ mɩkaan ɛkɛɛ, ɛmɛ lɩ obuɛ mite fίnί gbɔmʋ nʋmʋɛ ɛkɛ. Kpan fɛɩn-ɛ yobô mu ɔmʋ mʋɛ, nʋ̂cʋ ɔnʋ íne nkʋan. Lɩpɛ mʋɛ, bɔmʋcɔ yalanɩ be nʋhɔ nɩnya, ɛnɛɛ nîhe mbɔ nɩhɩ nʋca fɛɩn. 10In’in pʋ έnɩɛ, ngbɔnyɔɛnɛ έnɩ é’in, ówo lɛɛ ɔ́nyʋ ɔ́bʋbʋ kpɛɛ nihi. Ɛmɩnɩɛ ɛkɛ, mie mɔtʋ nɛnɛ nkʋan, ɛnɛɛ nkʋan ɛbɩ έnɩ mɔtʋ nɛnɛɛ, ɔbɔ kɔɔkɔ bɔ̌ ícian-mʋ nɛnɛ tʋʋn godoo.

11Ɛmɛ mɩlɩ ngbɔnyɔ akpra-ɛtɩ pʋ namʋ. Dɩkɩ: ngbɔnyɔ akpra-ɛtɩ pʋ namʋɛ, ɛnɛ nuhu ɔnʋ ngbɔnyɔɔɛnɛ íne ɛtɩ. 12Kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ nɩwɛnί lu nakprâ ngbɔnyɔ ɛtɩ bɛ ngbɔnyɔɛnɛ édrîmu έlί ɛnɩnɩɛ, alɩ nɩdɩ nnɩɛ ʋn kɔ̌ nʋ nehiɛ, bɛ néci nɛnɛ nóku ei néye nâ. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ nnɩɛ ɛbɩ ɛpɩ nɛnɛ mʋ owuwou tʋkɔ, ɛcε̌n ambɩɛnɛ fɛɩn ei. 13Alɩ kpan obu eye ne lɔɔ, bɛ fí fίnί ɛnɩnɩɛ, jʋma cɛɛ nedi nɩwɛnɩ̂ lu; έlίmʋ ngbɔnyɔɔɛnɛ έnɩ woju ídrimu údomíni bɛmʋ.

14Fίnί lɔ̂ mɩkaan ɛkɛɛ, mɩlɩ ngbɔnyɔ akpra-ɛtɩ pʋ namʋ. Dɩkɩ: mɩdɩ ɔmʋ ngbɔnyɔɔɛnɛ an, ɛnɛɛ nɛnɛ frɛ, nɩdɩmίnɩ an 15fίnί lɔ̂ Bɔ̂ɔ dɩmʋ an bɛ ɛmɛ frɛ mɩdɩnɩ aan ɛkɛ. Ɛnɛɛ mûhu ɛmɩnɩ ngbɔnyɔɛnɛ íne ɛtɩ. 16Dɩkɩ: mɩkân ngbɔnyɔ elefe ji έnɩ hɔnɔ ʋnɔ gbein. Nɛnɛ frɛ, fáta έnɩ bɔ̌ mede nɛnɛ nie nɔhɔnί lɛkpɛɛ mʋ. Nɩ̂dɩmίnɩ lubuo an, ɛnɛɛ nîhi nukuní ambɩɛnɛ mʋ nɩlɩnί ngbɔnyɔ lúkpó nnɔ kʋkʋkpɔ mɩlɩ nɛnɛ fɛɩn nɔnʋ akpra-ɛtɩ pʋ. 17Ɛnɛɛ, έnɩ mûhu ɛmɩnɩ ngbɔnyɔɛnɛ έnɩ íne ɛtɩɛ, ɔtʋ ɔmʋ Bɔ̂ɔ ɔyɔfʋmʋ tʋʋn ɛsε̌n ɩ. Ɛnɛɛ dɩnί an lɔ̂: alɩ muhuɛ, ɔnʋ ege mʋ̂nɔ lu uou mu minye. 18Dɩkɩ: kpan kɔɔkɔ ákân-mʋ bɔmʋcɔ έnɩ bɔ̌ ɔnyʋ ɔmʋ nkʋaan akpʋmʋ ɔcʋ; ɛmɛ ɔmɔbɔ mʋyɔfʋ, ɛnɛɛ mɩ̂kprɩ̂ ɛtɩ muhu. Ɛɛ, ɛmɩnɩ uou lɛɛ ɛmɩnɩ lu uou mu ɔ́nɔ ényeɛ, nɔ́ ɔmʋ ɔnkʋ. Ɛnɛɛ fɛɩn-ɛ mɩ̂lɩɛ, ɔmʋ Bɔ̂ɔ lɩ obuɛ nίnί mɩlɩ lɔɔ ɛkɛ.>>

19Lɔ̂ Juf ɛbɩɛnɛ ti owukan lubuo obuɛnɛɛ, ɛnɛɛ ɔmʋ-ɔmʋ pɩ nɛnɛ mʋ ji. 20Nɔnʋ mʋ kpangba nakan lɔ̂: <<Kpan obuɛ, yɛlɩ bɛ angɩnɩ bʋbɔ nɔ́nɩ mʋ; íne mu ɛpɩnɩ kpɛ! Ɛmɩ bɛ fetiní obuɛ nakaan e?>> 21Elefe frɛ nakan lɛ lɔ̂: <<Kpan obu έnɩ owuɛ nakaan édídemu kpan έnɩ angɩnɩ bʋbɔ nɔ mʋ έnɩ owukan lubuo. O bɛ angɩnɩ bʋbɔ ɔwɔ̂ tʋ nʋnʋwɩfuo pʋ dɩ ɛpɛ e?>>

Téɛ Juf-ɛnɛ ɔ́cʋ́ étêmu Jesi ɛtɩɛ έnɩ woju

22Ʋdɔ̂n bɔɔ uku fɛt ɛbɩ έnɩ ʋkʋatʋ tɛyɩyɩ-cɔ έnɩ éfǐn ei nʋɛ, ɛnɛɛ akpan fɛɩn a Jerusalɛm tɛ. Lɩpɛɛ, bɛ oku lʋfan lɔkʋɛ έnɩ nʋɛ. 23Jesi nɔ́ tɛyɩyɩ-cɔ έnɩ srawan gbisi ɛbɩ έnɩ nɩranί Salʋmɔn Srawaan tɛ nenyinye ɩsɛ, 24ɛnɛɛ Juf-ɛɛnɛ dɩnɩ nʋ bɛ a reruni nobutuni lɔ̂: <<O bɛ, fʋ̂tʋ ho yofou ɛrɛ lɔɔ bibi naa? Alɩ heni-heni muɛ, ɛfɛ lɩ obuɛ fɩlɩ Kris-ɛ, bɛ fin ei ye ɛrɛ rítí!>> 25Ɛnɛɛ Jesi bua nɛnɛ mʋ nakan lɔ̂: <<Ɔwɔ̂ mɩkan miyê nɛfɛ, ɛnɛɛ obu cɛ fiobumíní nawrɛ. Dɩnί an lɔ̂: jʋma obuɛnɛ fɛɩn-ɛ ɔmʋ Bɔ̂ tɔpʋmʋ mi medi bɛ fɛdɩnί nʋɛ, ɛnɛɛ lɩ ɔmʋ dalʋfʋɛ. 26Obu cɛɛ, fίkprɩmʋ fʋ́cʋmίnί ambɛ fέlίmίnί ɔmʋ ngbɔnyɔ. 27Ɛmɩnɩ ngbɔnyɔɔɛnɛɛ, nɩdɩmίnɩ lubuo an, ɛnɛɛ mɩdɩ nɛnɛ fɛɩn an lɛ bɛ nʋkpʋmίnɩ ege nʋca fɛɩn. 28Dɩkɩ: mɔtʋ nɛnɛ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ, ɛnɛɛ lu uou bɔ̌ ʋ́nyʋ nɛnɛ ίkan-mʋ ɔnkʋ. Eseji kpan kɔɔkɔ bɔ̌ ʋ́kpʋ ʋ́nyʋ nɛnɛ ίnyakʋmʋ ei ɔmʋ ɔnkʋ frɛ, 29ambɛ ɔmʋ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ de nɛnɛ kumu ɔnkʋɛ kʋ́ra kɔ́ fɛɩn, kpan kɔɔkɔ bɔ̌ ʋ́kpʋ ʋ́nyʋ nɛnɛ ίnyakʋmʋ ei ɔnʋ ɔnkʋ. 30Dɩnί an lɔ̂: ɛmɛ lɛɛ ɔmʋ Bɔ̂ɔ ɛɩn-ɛ, rɩlɩ nnɔ kʋkʋkpɔ.>> 31Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Juf ɛbɩɛnɛ se ege de mbobu nehi ʋwɔ iseni. 32Nɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nobutu nɛnɛ lɔ̂: <<Ɔmʋ Bɔ̂ɔ ɔtʋ mέlɩ woju anamʋ-anamʋ fέdɩnί nʋ. O bɛ mίnɩ̂: obu fɛɩn-ɛ mɩlɩɛ, ɛmɩ woju nɔ mʋ nedî nɛfɛ gbre bɛ fehi fʋnʋmίnɩ mbobuɛ e?>> 33Nubutu lɔɔ, ɛnɛɛ nubuanɩ̂ mʋ nakan-nί lɔ̂: <<Ɛ́lίmʋ woju namʋ kɔ̌ɔ fɩlɩɛ remu rehîmu rʋ́nʋfʋ mbobu bɛmʋ; Nyatɩɛ fabʋ̂an mʋnʋɛ remu. Dɩkɩ: kpan cɛɛ fɩlɩ, ɛnɛɛ fίnί ɛfɛ frɛ Nyatɩ lɛ.>> 34Nɩkan-nί lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi ja cʋ nakan lɔ̂: <<O bɛ Nyatɩ ákán némímemu nálámίnί ei nɔfʋ Aule kpɛnkpɛɛ mʋ tɛ lɔ̂: Ɛmɛ mɩkan lɔ̂: nɛfɛ fɩlɩnί nyatɩ e? 35Nɔfɔbɔ fɩdɩnί an lɔ̂: kpan bɔ̌ ʋ́kpʋ ʋ́nyʋ owuɛnɛ fɛɩn-ɛ nimimení nɔ Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛɛ ítitimu ei. Ɛnɛɛ, alɩ rɩkprâa, bɛ akpan-ɛnɛɛ nɩkan owu nukuɛ lɩ obuɛ nɩra nyatɩɛ. 36Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, bɛ lɔ̌ pi bɛ bɔɔ mɩkan lɔ̂: mɩlɩ Nyatɩ έnɩ Wɩɛ, lε̌ nɛfɛ fίnί mabʋ̂an-nί Nyatɩ mʋnʋ e? Ɛnɛ lɩ obuɛ nitemu bɔ́ ɛtɩ nite i bɛ nʋtɔpʋmʋ mi wʋtʋ ɛtɩ έbɩ. 37Lɩ fίnί mε̌lɩ owuɛnɛɛ ɔmʋ Bɔ̂ ɩlɩɛ ɛkɛɛ, bɛ woju kɔɔkɔ ɔ́nɔ́ έnɩ bɔ̌ fɔcʋnί ɛtɩ fɔcʋnί té fetêmíni ɛtɩ. 38Ɛnɛɛ mɛlɩ lɔɔ ɛkɛ. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, botu alɩ fúbumíní ɛmɩnɩ owukan lubuoɛ nawrɛɛ, bɛ kpranί obuɛ mɛlɩɛ lε̌ fɔ́nyʋ̌nί nʋmʋ ɔdɔ̌n nɛfɛ íne mu lɔ̂: Bɔ̂ɔ nɔ́ ɔmʋ mʋ, ɛnɛɛ ɛmɛ frɛ mʋnɔ Bɔ̂ɔ mʋ lɛ.>> 39Nɩkan owu obuɛ, ɛnɛɛ lɩpɛ frɛ nʋjʋjʋnί έnɩ bɔ̌ nɔnyʋnɩ̂ bɛ nɩrɩan ɩ nɔnʋ agbra na.

40Jesi sê ege té Jurdɛn diɛ ji, ɛnɛɛ a cɔ̂ Jan lɩ akpan batɛm nʋɛ te mu sɛɛ tɛ dɔn. 41Lɩpɛ mʋɛ, akpan kpangbalɔ á héni tɛ. Heni-heni mu nakan-nί lɔ̂: <<Cɔnɩ Jan nya ɛtɩɛ, nέlί akprʋa woju, ɛnɛɛ kpan obu έnɩ rire wojuɛnɛ fɛɩn-ɛ nɩkaan ɛkɛ ɛlɩ nawrɛ.>> 42Lɩpɛ mʋɛ, akpan kpangbalɔ cʋ́ té tê Jesi ɛtɩ.

11

Lasar έnɩ uou woju

1-2Nʋ nnɔ, ɛnɛɛ kpɩsɩ nnɔ έnɩ nɩranί Lasar-ɛ pɩ lʋ. Lasar obuɛ, nɩlɩ ebiɛ nɩranί Betaniɛ έnɩ kpan. Ɔnʋ meyiɛnɛɛ lɩ obuɛ lɩ Mari lɛɛ Mart. (Mariɛ, ɛnɛ lɩ obuɛ nukuku Nyɔnɩɛ sacɛ-mindi lɩka bɛ nʋcʋ ɔnʋ íne ruho nititi eiɛ.) 3Lɔ̂ nɛnɛ meyi aanʋɛ nɩdɩnί nʋ έnɩ nɔnʋ makpɩɛ lʋfan nɔnyʋɛ, ɛnɛɛ nʋtɔpʋnί kpan a kan ye Jesi lɔ̂: <<Nyɔnɩ, dɩkɩ: afʋan namʋɛ lʋfan nɔnyʋ tasɩɩ.>> 4Jesi iti amanɩɛ obuɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Lʋ obuɛ, έlίmʋ ówo bɔ̌ úwomíni bɛmʋ; Nyatɩ έnɩ mʋnʋ lɔkʋ έnɩ bɔ̌ anya gbein-ɛ remu. Lɔɔ, lε̌ ɔtʋ Nyatɩ έnɩ Wɩɛ frɛ mʋnʋ anya gbein.>>

5Jesi yɔ́fʋ Mart, Mari lɛɛ Lasar heni tasɩɩ. 6Obu frɛ bɔbɔɔ, cɔnɩ niti Lasar έnɩ lʋfaan nɔnyʋɛ amanɩɛɛ, nʋdɔ̂n cɔ̂ nʋnɔ lɩpɛ tʋʋn mʋnʋwɩ aanʋ ji. 7Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ gba nɩkan niye ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ lɔ̂: <<Tʋ rísêní ege ránί Jude wʋtʋ lʋgbʋɛ ɛtɩ tɛ.>> 8Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Éyiye pʋ, yε̌mɛ lɩbɛ έnɩ tɛ έnɩ Juf ɛbɩɛnɛ ntʋ owofu mbobu mu, ɛnɛɛ fehi fisê ege faha tɛ?>> 9Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<O bɛ fέdίmίnί an lɔ̂: nʋɛ ɩcaa, wancɩ ndiɔ ɛwɩ aanʋ neeme lɩ obuɛ ɩsɛ kraa bɛ gbe ɩla be e? Ɛnɛɛ, alɩ nʋ aca bɔɔ kpan nɛsɛɛ, έnɩ wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ wɛɩn-ɛ nadan ʋtʋ nɩdɩ ɛpɛɛ remuɛ, nίyakʋmʋ cɔ́ ɛɩn. 10Gba, kpan fɛɩn έnɩ nɛsɛ you nʋ mʋɛ ɛkɛ, nɩyakʋ cɔ́ ɛɩn ambɛ wɛɩn ɔ́nɔ́ έnɩ bɔ̌ ɔtʋnɩ nɛdɩ ɛpɛ.>> 11Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ eseji nʋnʋpʋ ɛtɩ lɔ̂: <<Dɩkɩ: arʋan Lasar neke mʋnɔ; mehi mɩha tɛ lε̌ mówrǔni.>> 12Ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Nyɔnɩ, έnɩ lɩ mʋnɔ cɛ lɩ obuɛ nekeɛ, bɛ rire yokûni ɛtɩ!>> 13Heni-heni mu nɛnɩnɩɛ, mʋnɔke woju cɛɛ Jesi nakan, bɛ njɛ Lasar έnɩ uou woju. 14Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, nifîn ei nɩkan niyê nɛnɛ lɔ̂: <<Dɩkɩ: Lasar uo! 15Ɛnɛɛ, nɔfʋ remuɛ, rire mu nekpimu έnɩ mɔ́nɔ́ tɛ. Lɔɔ, lε̌ obuɛ yɛsɛɛ ɔtʋ fɔ́cʋnί té fétěmíni ɛtɩ. Gbakɛ, tʋ ránί tɛ!>> 16Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Toma ɛbɩ έnɩ eseji nɩranί Didim έnɩ ɔnʋ nʋwan lɩ oluyiɛ, nakan iyê anʋan-ɛnɛ lɔ̂: <<Alɩ lɔɔ, bɛ tʋ rá rúní lɛɛ ɔnʋ ɛɩn!>>

17Jesi ɩha bɔɔ ʋbɔfʋ Betani ebi nʋmʋɛ, ɛnɛɛ ti lɔ̂: ɔwɔ̂ néliní Lasar bɔɔ ɩɛ mʋnʋwɩ aanla. 18Dɩkɩ: Betani lɛɛ Jerusalɛm agbraa, kilo ɛɛntɩɛnɛ lɔɔ cɛ. 19Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, Juf kpangbalɔ nɔ́ tɛ á nakprâ Mart lɛɛ Mari inine nɛnɛ te i nɔnʋ makpɩ έnɩ ɔ́nɔ́ɔ remu.

20Mart iti lɔ̂ Jesi nehiɛ, ɛnɛɛ lɩ̌ nye naha ɔnʋ ábʋ̌an mʋ bɛ Mari ɛkɛ dɔn lʋgban nuhun tɛ. 21Mart ɩha ihe Jesiɛ, ɛnɛɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Nyɔnɩ, lɩ fίnί fʋnɔ έbɩ ɛkɛɛ bɛ ɔmʋ makpɩ úómu. 22Gbakɛ fie, ɛnɛɛ mɩdɩ an lɔ̂: woju fɛɩn-ɛ fûbutu Nyatɩɛ, nɩ̂lɩ nʋtʋfʋ.>> 23Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi nakan iyêni lɔ̂: <<Dɩkɩ: ɔfʋ makpɩ yɔnɔ lu uou mu yenye!>> 24Mart ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Mɩdɩ an lɔ̂: cɔnɩ wʋtʋ obu έnɩ woju yokufu bɛ akpan-akpan fɛɩn yɔnɔ lu uou mu yenyeɛ, ɛnɛ frɛ nʋ̂nɔ ninye lɛ!>> 25Mart ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi buanɩ mʋ kan lɔ̂: <<Ɛmɛ lɩ obuɛ mɩlɩ lu uou mu ɔ́nɔ énye έnɩ íne, ɛmɛɛ mʋtʋ akpan nkʋan. Kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ yɔcʋ té yetêmu ɛtɩɛ, alɩ botu nuhu frɛ bɔbɔɔ, bɛ nîsê ege nʋnɔ nkʋan. 26Ɛɛ, kpan fɛɩn-ɛ yɔcʋ té yetêmu ɛtɩ bɛ nkʋaan yɛlɩ ɛnɩnɩ lɔɔ, ɛnɛ lu uou bɔ̌ ʋ́nyʋmίnɩ ίkan-mʋ ɔnkʋ. Obuɛ makaan, fobu nawrɛ e?>> 27Ɛnɛɛ Mart nίnɩ̂: <<Ɛɛ Nyɔnɩ, mobu nawrɛ lɔ̂: fɩlɩ Kris ɛbɩ έnɩ lɩ Nyatɩ έnɩ Wɩɛ nίnί yehiní wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ.>>

28Mart ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ la Jesi ei lɩpɛ bɛ se ege a he ɔnʋ meyi si nʋmʋti ei kan yeni lɔ̂: <<Éyiye pʋɛ ie! Dɩkɩ: nobutu έnɩ bɔ̌ nɛdɩfʋ nʋ.>> 29Mari iti lɔɔ, ɛnɛɛ lɩ̌ nye ɛtɩ, bɛ faafa naha cɔ̂ Jesi nɔ tɛɛ. 30Lɩpɛ mʋɛ, bɛ Jesi hɔnɔ ʋnɔ cɔ̂ Mart bʋan-mʋ lɛɛ ɔnʋ ɛɩn-ɛ tɛ, nɩanya ebiɛ mʋ tɛ. 31Akpan-ɛnɛɛ nɔ lʋgban tɛ nenine Mari té iɛ ɩdɩnɩ nʋ έnɩ ninye ɛtɩ waka naha lɔɔ, ɛnɛɛ notutruní lɔ̂ yɛlɩ bɛ lubomɔɔ ɛtɩ tɛ naha nʋtʋ mʋtʋ bɛ nɛnɛ frɛ ninye nɔkpʋnɩ̂ lɛ. 32Mari ɩha ɩnya cɔ̂ Jesi nɔ tɛ ɩdɩnɩ nʋɛ, ɛnɛɛ ku ɔkpɔn ɩ ɔnʋ lɩka mʋ nɔtʋ mʋtʋ ɩkan iyêni lɔ̂: <<Nyɔnɩ, lɩ fίnί fʋnɔ έbɩ ɛkɛɛ, bɛ ɔmʋ makpɩ úómu.>> 33Jesi ɩdɩ Mari lɛɛ akpan-ɛnɛɛ kpʋnɩ iɛ έnɩ mʋtʋɛ nɔtʋɛ nʋɛ, ɛnɛɛ té bʋanɩ ei tʋʋn rire yanɩ lɔkʋlɔ 34bɛ nubutu nɛnɛ lɔ̂: <<Ɔfɔ filinî?>> Ɛnɛɛ nubuanɩ̂ mʋ lɔ̂: <<Nyɔnɩ, i ríyêfu!>> 35Lɩpɛ mʋɛ, Jesi tʋ́ mʋtʋ. 36Akpan-ɛnɛɛ nɔ lɩpɛɛ ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Kpranί: nʋyɔfʋ Lasar heni-heni mu.>> 37Ɛnɛɛ elefe ɛkɛ nakan lɔ̂: <<Ɛnɛ ɛbɩ έnɩ nʋtʋ nʋnʋwɩfuo pʋɛ dɩ ɛpɛɛ, ɛmɩ bɛ nέlί lε̌ Lasar úhûmu?>>

38Lɩpɛ mʋɛ, rire sê ege yá Jesi lɔkʋlɔ, ɛnɛɛ nʋcʋ atingbre naha lubomɔɔ ɛtɩ tɛ. Lubomɔ obuɛ lί lubobu lɔkʋlɔ έnɩ ɔnʋ nuhun tɛ lɩ nʋmɔ bɛ nitiní lubobu lefe nɩbɛnί ei. 39Nɩnya lubomɔɔ nʋmʋti ɛtɩɛ, ɛnɛɛ nίnί nukondoní lubobuɛ nɔ nʋmʋtiɛ nίnyákʋnί ei. Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Mart ɛbɩ έnɩ lɩ Lasar ɔnʋ meyiɛ ja cʋ nakan lɔ̂: <<Nyɔnɩ, ɩɛ mʋnʋwɩ aanla neeme έnɩ nilinî; ɔwɔ̂ nɔbʋn lifen!>> 40Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Dɩkɩ: ɔwɔ̂ mɩkan miyêfu lɔ̂: alɩ fʋcʋ té fitêmu ɛtɩɛ, fɩ̂dɩ Nyatɩ έnɩ mʋnʋ lɔkʋɛ nʋ?>> 41Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ heni-heni mu akpan kondo lubobuɛ nyakʋ ei. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nɩhan mʋnʋ ɛntɩ bɛ nɔgʋgɔ Nyatɩ nɩkan lɔ̂: <<Bɔ̂, malafʋ bia έnɩ ɔwɔ̂ fέlɩ obuɛ mobutuɛ fɔ́tʋmʋ. 42Ɛmɛ ɛkɛ, mɩdɩ an lɔ̂: fiti ɔmʋ ɔ́gʋgɔ lubuo nʋca fɛɩn. Gba, alɩ lubuo anyamʋ gbein makan lɔɔ, bɛ fí fίnί akpan-ɛnɛɛ rerumu έbɩɛ remu. Lɔɔ, lε̌ nɛnɛ fɛɩn nóbuní nawrɛ lɔ̂: ɛfɛ lɩ obuɛ fʋtɔpʋmʋ heni.>> 43Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɩgbɛ lubuo kpʋnkpʋ mʋ nɩkan lɔ̂: <<Lasar, nɔ tɛ nya gbein!>> 44Ɛnɛɛ heni-heni mu Lasar nɔ lubomɔɔ nuhun tɛ nya gbein. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ liji tambueɛnɛɛ nɩtɩndanɩ̂ bɔ́ lɛɛ lɩkaa hɔnɔ ʋnɔ lɔɔ ɛkɛ, eseji liji lofu nnɔ frɛ obokuni mʋnʋ ei. Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Mʋmɔnί lijiɛnɛ ɩ lε̌ fálanɩ̂ ei nâ.>>

Jesi έnɩ ówo wojuɛ akpan nɔnyʋnyʋɛ έnɩ woju

45Akpan-ɛnɛɛ i he Mari lɩpɛ dɩ akprʋa wojuɛ Jesi lɩɛ nʋɛ, nɔnʋ mʋ kpangbalɔ cʋ́ té têni ɛtɩ. 46Elefe ɛkɛ á hé Farisɩɛn-ɛnɛ, ɛnɛɛ kan owuɛ Jesi lɩɛ ye nɛnɛ. 47Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛnɛ lɛɛ Farisɩɛn-ɛnɛ si owutite pʋɛnɛ fɛɩn yia bɛ nakan-nί lɔ̂: <<Dɩkɩ: kpan obu nɛlɩ akprʋa owu ɩsε̂n ɩ! Lɔ̌ rîtê rɩlɩ tɛ? 48Alɩ rɩlanɩ ei nʋnʋ̂ ɛtɩ naha lɔɔ bibiɛ, akpan fɛɩn yɔcʋ té yetêni ɛtɩ. Lɩpɛ mʋɛ, yɔtʋ Rɔm pʋɛnɛ yɔnyʋ ɔrʋ tɛyɩyɩ-cɔɔ yɔbʋbʋ, eseji yetiti ɔrʋ obuoɛ yanyakʋ ei frɛ.>> 49Nɔnʋ mʋ nnɔ έnɩ nɩranί Kaif bɛ nʋ ɛbɩ mʋ lɩ tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛ já owukan lubuo cʋ́, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Owu obuɛ nɛsɛɛ, njɛ yǒku nɛfɛ ɩ rire mu heni tasɩɩ. 50O bɛ fɩɔnyʋ̂mίnί nʋmʋ lɔ̂: lɔ̂ bɔ̌ obuo neeme etiti eiɛ, aframa fáta έnɩ kpan nnɔ kʋkʋkpɔ cɛ uhu ɔnʋ nʋmʋ-cɔ e?>> 51Obuɛ Kaif kaan, tasɩɩ mʋɛ, έlίmʋ ɔnɔbɔ nótútrumu nákán. Dɩkɩ: έnɩ lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛ lɩ obuɛ nɩlɩ tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛ, ɛnɛɛ Nyatɩ cʋ owukan lubuo obu lanɩ ɔ́mʋ nɩkan Jesi έnɩ uouɛ yohu Juf-ɛnɛ nʋmʋ-cɔɔ έnɩ woju. 52Ɛnɛɛ tasɩɩ mʋɛ, έlίmʋ Juf-ɛnɛ nɔnʋ lɛfɛ έnɩ nʋmʋ-cɔ cɛɛ Jesi yohu bɛmʋ; nûhu Nyatɩ έnɩ pʋ elefe ambɩɛnɛ fɛɩn-ɛ nɔ wʋtʋɛ neeme ɛtɩɛ έnɩ nʋmʋ-cɔ frɛ lε̌ nési nɛnɛ néyǐa lɛɛ Juf-ɛnɛ ɛɩn nétění kpan nnɔ kʋkʋkpɔ.

53Nʋ obu deiin-ɛ, ɛnɛɛ Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ mɛ rʋkʋ ei lɔ̂ nûwoní Jesi. 54Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, Jesi ίnya akpan mʋ ji. Lɩpɛ mʋɛ, nʋnɔ Jerusalɛm nɩnya ɩ, ɛnɛɛ nɩja rire nʋcʋ bɛ ɛnɛ lɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ ɛɩn nanί ebi nnɔ έnɩ nɩranί Efraim έnɩ bɔfʋ luju cɔ́ lʋgbʋɛ tɛɛ nʋdɔn-nί.

55Ʋdɔ̂n bɔɔ ʋbɔfʋ Juf-ɛnɛ έnɩ Pak fɛt-ɛ, ɛnɛɛ akpan kpangbalɔ nɔ cɔ-cɔ fɛɩn a Jerusalɛm tɛ lε̌ ɔpɔ̌n rire ɔkpɔ̌n fɛt-ɛ. 56Ɛ́nɩ nʋnɔnί tɛɛ, ɛnɛɛ nɔjʋjʋnί Jesi tɛyɩyɩ-cɔ tɛ nububutuní mine nɩkan-nί lɔ̂: <<O bɛ nîhi fɛt obu mu, naa bɔ̌ nihîmu e?>> 57Lɩpɛ mʋɛ, bɛ ɔwɔ̂ tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ lɛɛ Farisɩɛn-ɛnɛ akan eyě akpan lɔ̂: alɩ kpan kɔ̌ ɩdɩ cɔ̂ nʋnɔɔ, bɛ ni nίkán níyê nɛnɛ lε̌ nâ nɔ́nyʋnɩ̂.

12

Mari έnɩ sacɛ mindiɛ kuku Jesiɛ έnɩ woju

1Cɔnɩ wie mʋnʋwɩ nahʋan bɛ oku Pak fɛt-ɛ, ɛnɛɛ Jesi a Betani ɛbɩ έnɩ lɩ Lasar-ɛ nʋtʋ nɔ lu uou mu nyeɛ έnɩ ebiɛ tɛ. 2Nuku Lasar-ɛnɛ έnɩ tɛɛ, ɛnɛɛ nɩlanί tablɛ nʋtʋnɩ̂. Lɩpɛ mʋɛ, Mart lɩ obuɛ negbe mbɔɔ ɩcɩcan bɛ Lasar nɔ lɛɛ Jesi ɛɩn. 3Ɩlɩɛ, ɛnɛɛ Mari cʋ sacɛ mindi lʋɔnfe namʋ kpa έnɩ kpan ácʋ́cʋatʋmʋ bɛ eseji ifi έnί lɔkʋlɔɔ tʋʋn litrɩ likpin neeme i kuku Jesi lɩka ɛtɩ. Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nʋcʋ ɔnʋ íne ruho netiti ei. Sacɛ mindi obu έnɩ lʋɔnfeɛ yíku lʋgbaan gbɔʋn.

4Judas Iskariɔt ɛbɩ έnɩ, ɛnɛ frɛ lɩ Jesi έnɩ akpan ndiɔ ɛwɩ aanʋɛɛnɛ mʋ έnɩ nnɔ bɛ obu cɛ yapanɩ yɛhɩɛ ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: 5<<Sacɛ mindi obu έnɩ ifi brebe obuɛ, ntʋ rapa rɩɛ aframa lε̌ rɔ́cʋ ɔnʋ sikaa rɔ́tʋ lɛdʋ pʋɛnɛ!>> 6Obuɛ Judas nakaan, έlίmʋ έnɩ nokuko lɛdʋ pʋɛnɛ bɛmʋ; tasɩɩ mʋɛ, in’in pʋ nɩlɩ. Heni-heni muɛ, ɛnɛ lɩ obuɛ nitê egekpʋ pʋɛnɛ fɛɩn sika ɩ, ɛnɛɛ nʋ dɔʋnlɔ nʋcɔ bɔ́ mʋ. 7Lɔ̂ Judas kan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Lanɩ ei tiin! Obuɛ bɔ̌ nɛlɩ ɛmɩnɩ éli mu tɛɛ, ɛnɛɛ ɔwɔ̂ nɛlɩ nitê iɛ. 8Dɩkɩ: lɛdʋ pʋɛnɛɛ fίnί fʋ̂bʋkaa, nʋ fɛɩn-ɛ yacaa, nʋnɔnί nɔfʋ agbra; ɛmɛ ɛkɛ ewǐe lʋwɩ bɔ̌ mʋ́nɔ nɔfʋ agbra.>>

9Cɔnɩ Jesi nɔ Betani tɛɛ, akpan kpangbalɔ tí ɔnʋ amanɩɛ, ɛnɛɛ nye okpo-okpo naha tɛ. Nɛnɩnɩ aaʋɛ nahanίɛ, έlίmʋ ɛnɩnɩ íne mu cɛɛ nahâmίnί bɛmʋ; nahanί lε̌ nέdɩnί Lasar ɛbɩ έnɩ nʋtʋ nɔ lu uou mu nyeɛ nʋ frɛ. 10Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ mɛ ruku ei lɔ̂: nûwoní Lasar frɛ, 11ambɛ ɛnɩnɩ íne muɛ, Juf kpangbalɔ anya ɩ nɛnɛ ege ɔcʋ té etě Jesi ɛtɩ.

Jesi έnɩ Jerusalɛm tɛɛ aa έnɩ woju

12Ʋdɔ̂n bɔɔ nʋ ɩcaa, ɛnɛɛ dedekuɛ neeme ɛbɩ έnɩ i Pak fɛt έlɩ mʋɛ ti lɔ̂: Jesi nehi Jerusalɛm. 13Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, akpan fɛɩn bú lɔti alakpʋ kân ɔnkʋ í ɔnʋ ábʋ̌an mʋ, ɛnɛɛ nala lubuo ɩkan lɔ̂: <<Osana! Adamanga έnɩ ɔwrɔɔ nʋnɔ kpan ɛbɩ έnɩ nʋtɔpʋ iɛ ɛɩn! Ɔwrɔ nɩlɩ Israɛl gbrengbiɛ έnɩ!>>

14Lɩpɛ mʋɛ, bɛ Jesi nɔ́ afrumu lʋwɩ nnɔ έnɩ nʋcʋ cɔtɩɛ ɛtɩ. Owu obu ɛsɛ lɔɔ ɔtʋ woju ɛbɩ έnɩ ɔwɔ̂ nimime nɩlanί ei Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛɛ ɛsɛ ɛtɩ. Ɛnɛɛ kɩ lɔ̂ nimimení: 15Nɛfɛ Jerusalɛm ebi pʋɛnɛ, la nudowo nɛfɛ! Dɩkɩ: nɔfʋ gbrengbiɛ nɔ́ afrumu lʋwɩ ɛtɩ nehi.

16Woju obuɛ nɛsɛɛ, ngbo ɛtɩ lɩpɛɛ, Jesi egekpʋ pʋɛnɛ ɔ́nyʋ̂mʋ ɔnʋ nʋwaan nʋmʋ. Dɔ̂n tʋʋn kú cɔnɩ Nyatɩ nyakʋnɩ mʋnʋ gbein-ɛ kraa bɛ gba ku nɛnɛ ɩ rire mu nʋkʋan-nί lɔ̂: woju obuɛ akpan lɩ tʋnɩɛ, ɛnɛɛ njɛ ɔwɔ̂ nimimení ɔnʋ woju nɩlanί eiɛ.

17Kraa lε̌ Jesi ie Jerusalɛm-ɛ, bɛ akpan-ɛnɛɛ dɩnɩ nʋ nɩra Lasar nɔ lu uou mu nye bɛ nɔ lubomɔ mʋ nya gbein-ɛ obo ɔnʋ amanɩɛ oku akpan. 18Akprʋa woju obu έnɩ amanɩɛɛ dedekuɛ ti lɔɔ, ɛnɛɛ tʋ bɛ akpan nye i ɔnʋ ábʋ̌an mʋ bʋbʋɛ nɔ̌. 19Lɔ̂ Farisɩɛɛn-ɛnɛ dɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nakan nɛnɛ bibi mu lɔ̂: <<Dɩkɩ: gba akpan fɛɩn nɔkpʋnɩ ege; ɩn bɔ̌ rʋ́kpʋ rʋ́kɔpʋmίnɩ ji?>>

Jesi έnɩ uou wojuɛ nobo ɛtɩɛ έnɩ woju

20Cɔnɩ Juf-ɛnɛ i Jerusalɛm nɔnʋ Nyatɩ íne Pak fɛt-ɛ mʋɛ, akpan-ɛnɛɛ έlί Juf-ɛ tʋkɔ frɛ nɔ́ nɛnɛ mʋ lɛ. 21Nɛnɛ obuɛnɛɛ n+a nihení Filip ɛbɩ έnɩ lɩ Galile wʋtʋ lʋgbʋɛ έnɩ ebiɛ nɩranί Bɛtsaidaa έnɩ kpaan, ɛnɛɛ nakan-nί lɔ̂: <<Rɔgʋgɔfʋ, rʋyɔfʋ έnɩ bɔ̌ rɛdɩ Jesi nʋ.>> 22Filip iti lɔɔ, ɛnɛɛ a kan ye Andre bɛ nɛnɛ aanʋɛ na nɩkan niyení Jesi. 23Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan iyê nɛnɛ lɔ̂: <<Gbakɛ, nʋ oku έnɩ Kpan έnɩ Wɩɛ έnɩ mʋnʋ lɔkʋɛ yanya gbein. 24Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: tîn wɩ fɛɩn-ɛ kpan utuɛ, alɩ ʋ́ɔ́n-mʋ ei wʋtʋ mʋ tɛ éwîemu ɔnʋ lʋwɩɛ, ɔnʋ lɛfɛ cɛɛ nʋdɔ̂n. Ɛnɛɛ, alɩ nʋhʋn ei bɔɔ nɩlaa ɛkɛ, bɛ ɔnʋ ege nɔ́rʋn ɛwɩ kpangbalɔ. 25Dɩkɩ: kpan fɛɩn-ɛ yɔyɔfʋ ɛnɩnɩ wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ nkʋaan nʋnɔɔ, nkʋan obu yɔrɔpʋnɩ. Kpan fɛɩn-ɛ yɔnyʋ mʋnʋ yanyakʋ ei ɛtɩɛ ɛkɛ yɔdɔ̂n nkʋan tʋʋn godoo. 26Kpan fɛɩn-ɛ nίnί nʋ̂sʋmʋɛ, bɛ nʋkpʋmʋ ege. Lɩpɛ mʋɛ, cɔ́ fɛɩn-ɛ mʋ̂nɔɔ, ɛnɛ frɛ nʋ̂nɔ lɛ. Ɛnɛɛ kpan fɛɩn-ɛ yɔsʋmʋ lɔɔ, ɔmʋ Bɔ̂ɔ yalanɩ íné gbein.

27Wancɩ obu ɛtɩɛ, té nɛlɩmʋ sio-siolɔ. Ɛnɛɛ botu alɩ nɛsɛ lɔɔ frɛ bɔbɔɔ, lε̌ mίnɩ̂: Bɔ̂, tʋ gbreɛ nɔmʋ antɩɛ pó té mu e? Bɛ ɩn obu έnɩ íne mu lɩ obuɛ mi? 28Bɔ̂, nyakʋ ɔfʋ mʋnʋɛ gbein!>>

Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ lubuo nnɔ le ɛntɩ tɛ kan lɔ̂: <<Ɔwɔ̂ mányakʋ ɔmʋ mʋnʋ lɔkʋɛ gbein, eseji mɩ̂nyakʋ gbein lɔɔ ɛkɛ ji!>> 29Lɔ̂ lubuoɛ rɩrarʋ lɔɔ, ɛnɛɛ akpan-ɛnɛɛ nɔ lɩpɛ tiɛ, elefe nίnί nyangbraɩn lɩ obuɛ bɔrʋ, ɛnɛɛ elefe frɛ nίnί ɛntɩ ngbafrɛ nnɔ lɩ obuɛ kan owu yeni. 30Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Owurɩrarʋ lubuo obuɛ fitiníɛ, έlίmʋ ɔmʋ remu bɛmʋ; nɔfʋ remu. 31Dɩkɩ: gbakɛ nʋ oku έnɩ Nyatɩ yobûa ʋnlɩ pʋɛnɛ fɛɩn mʋ. Ɛɛ, nʋ oku έnɩ Nyatɩ yala wʋtʋɛ έnɩ etei pʋɛ gbein. 32Dɩnί an lɔ̂: nîtêmíni ɛntɩ, ɛnɛɛ lɩpɛ mʋɛ, mɩ̂ja akpan-akpan fɛɩn yɔbɔfʋmʋ.>>

33Owu obuɛ Jesi kaan, tasɩɩ mʋɛ, bɛ ɛnɩnɩ amɩa-mʋ tîn ɛtɩɛ nûhuɛ έnɩ woju nɩkan. 34Lɔ̂ nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ akpan nobutuni lɔ̂: <<Nimimení Aule kpɛnkpɛɛ mʋ tɛ nɩkan-nί riti lɔ̂: ákân-mʋ lɔ̂ Kris-ɛ uhu. Ɛnɛɛ gba, ɛfɛ fakan lɔ̂: nîtêní Kpan έnɩ Wɩɛ ɛntɩ. Bɛ obuɛ, ɔnʋ nʋwan? Ɛbɩ̂ tasɩɩ lɩ Kpan έnɩ Wɩ obu e?>> 35Ɛnɛɛ Jesi nakan iyê nɛnɛ ji lɔ̂: <<Dɩkɩ: wɛɩn-ɛ nɔ́ nɔfʋ ɛrɛhɩn waalɔ ji. Cʋnί ɔnʋ ɛtɩ nɩnί ei lε̌ dambriɛ ʋ́kɔpʋmʋ nɛfɛ. Kpan fɛɩn-ɛ nɛnɩ ei dambriɛ mʋɛ, nʋ́nyʋmʋ cɔ̂ nahaa nʋmʋ. 36Nɛfɛ ɛkɛ, έnɩ wɛɩn-ɛ hɔnɔ ʋnɔ nɔfʋ ɛɩn-ɛ, cʋnί té tenî ɛtɩ amɛkɛ lε̌ ɔtʋ fέlɩnί wɛɩn-ɛ έnɩ pʋɛnɛ.>>

Jesi ɩla nʋmʋti eiɛ, ɛnɛɛ ja rire cʋ a cɔ́ hɛhɛ mʋ ʋn ei.

Juf-ɛɛnɛ έnɩ lubolʋwɩɛ kpʋn-ɛ έnɩ woju

37Obu cɛ ɛbɩ έnɩ Jesi lɩ akprʋa woju ngbɩɩnlɔ Juf-ɛnɛ dɩ nʋ frɛ bɔbɔɔ, nɔ́cʋ́mίnί te nétêmínî ɛtɩ. 38Akpasua obuɛ ɔtʋ owu ɛbɩ έnɩ Nyatɩ nʋmʋti-ɛtɩ pʋ Esai kan la ɩɛ ɛsɛ ɛtɩ. Ɛnɛɛ kɩ lɔ̂ nɩkan: Adamanga, ɛrɩnɩ Amanɩɛɛ ruboɛ, ɛbɩ̂ cʋ té te ɛtɩ? Ɛfɩnɩ ákʋra lɔkʋɛ fɩnyakʋ gbein-ɛ, ɛbɩ̂ nyʋ ɔnʋ woju nʋmʋ?

39Eseji Esai baa kán wojuɛ tʋ bɛ nʋ́kpʋ nʋ́cʋmίnί te nítemíní Nyatɩ ɛtɩɛ. Ɛnɛɛ kɩ lɔ̂ nɩkan: 40Nyatɩ ofǔo nɛnɛ nʋnʋwɩ, eseji ɔkpʋkʋ nɛnɛ lubolʋwɩ mʋ frɛ lε̌ nʋnʋwɩ ʋ́tʋ nίdɩmίnί nʋ, eseji nɔnʋ lubolʋwɩ frɛ ʋ́tʋ nʋ́nyʋmίnί nʋmʋ núdu nʋ́nyʋkʋmίnί ɛmɩnɩ bɔmʋ mʋ́bʋɔn-mʋ nɛnɛ.

41Obu fɛɩn-ɛ Esai nakaan, tasɩɩ mʋɛ, Jesi έnɩ woju nakan. Heni-heni muɛ, ɛnɩnɩ mʋnʋ lɔkʋɛ nɩdɩ nʋɛ, ɛnɛɛ nɩkan ɔnʋ woju.

42Ɛnɛɛ obu cɛɛ Juf-ɛnɛ ɔ́cʋ́ te étêmu Jesi ɛtɩ έbʋ́bʋɛmʋɛ, nɔnʋ ine-ɛtɩ pʋɛnɛ dɔʋnlɔ ɛkɛ cʋ́ té têni ɛtɩ. Gba, έnɩ nɔ́yɔ́fʋmίnί έnɩ bɔ̌ Farisɩɛn-ɛnɛ eti ɔnʋ woju lε̌ ebe nɛnɛ eyia-cɔ tɛ remuɛ, nίlamίnί rire gbein. 43Heni-heni muɛ, nɛnɩnɩɛ, έlίmʋ Nyatɩ έnɩ mʋnʋɛ bɔ̌ anyakʋ nɛnɛ gbein-ɛ nǒdo nɛnɛ bɛmʋ; akpan έnɩɛ nanyakʋ nɛnɛɛ cɛ, ɛnɛɛ nodo nɛnɛ.

44Jesi nyépu lubuo ɛtɩ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Alɩ kpan ɔcʋ té etěmu ɛtɩɛ, bɛ έlίmʋ ɔmʋ ɛtɩ cɛɛ nɔ́cʋ́ nétêmu bɛmʋ; nɔ́cʋ nétě Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ ɛtɩ frɛ. 45Ɔnʋ ba nnɔ, kpan fɛɩn-ɛ dɩ lɔ̂ mite mʋnɔɔ nʋɛ, bɛ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ έnɩ lɔ̂ te nɔɔ lɩ obuɛ nɩdɩ nʋ. 46Dɩkɩ: ɛmɛ lɩ obuɛ mɩlɩ wɛɩn ɛbɩ έnɩ i wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ. Kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ yɔcʋ té yetêmu ɛtɩɛ bɔ̌ ʋ́dɔn-mʋ dambriɛ mʋ. 47Kpan fɛɩn-ɛ neti ɔmʋ owukan lubuoɛ bɛ ʋ́nyʋ ίkan-mʋ ɔnkʋɛ, έlίmʋ ɛmɛɛ mûbûanɩ mʋ bɛmʋ. Dɩkɩ: ɛmɛ míému έnɩ bɔ̌ mobûa akpan mʋ; íne nkʋan mi mɔcʋ nɛnɛ.

48Heni-heni muɛ, kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ bɔ̌ ʋ́nyʋ ɔmʋ owukan lubuoɛ ίkan-mʋ ɔnkʋ bɛ yɛlɩmʋ rire kesi-kesiɛ, ɔbɔɔ yobûanɩ mʋɛ nɔ́ lɩpɛ, ɛnɛɛ lɩ ɔmʋ owukan lubuo baa. Heni-heni muɛ, owukan lubuo obuɛ, ɛnɛɛ yɛmɛnɩ cɔnɩ wʋtʋɛ έnɩ woju yokufuɛ nɔ̌. 49Dɩkɩ: woju obuɛnɛ fɛɩn-ɛ meyiyeɛ, έlίmʋ ɔmɔbɔ ɛmɩnɩ íne mu tɛ woju bɛmʋ; ɔmʋ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ lɩ obuɛ kan obu fɛɩn-ɛ bɔ̌ makaan yemu bɛ makan. 50Ɛnɛɛ mɩdɩ an lɔ̂: Bɔ̂ɔ έnɩ owuɛ kan yemuɛ ʋtʋ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, obu fɛɩn-ɛ niyemu έnɩ bɔ̌ makaan, ɛnɛɛ makan.>>

13

Jesi έnɩ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ lɩkaa yʋyʋ eiɛ έnɩ woju

1Cɔnɩ ku Pak fɛt-ɛ έnɩ mbɔdide nʋ bɛ Jesi dɩ an lɔ̂: nʋ oku έnɩ nɩ̂nya ɩ wʋtʋ ɛtɩ έbɩ nɩha nihe ɔnʋ Bɔ̂ɔ, ɛnɛɛ nɩnyakʋ ɔ́yɔfʋ lɔkʋɛ nʋyɔfʋ ɔnʋ pʋɛnɛ ɛbɩ έnɩ nɩ̂la ɩ wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ έnɩ woju gbein. 2Lɩpɛ mʋ έnɩ nʋnɔnί mbɔ ɩɛʋ mʋɛ, bɛ ɔwɔ̂ Angɩnɩ ɔcʋ Jesi έnɩ ápa ɩɛʋ woju ala Judas ɛbɩ έnɩ lɩ Simɔn Iskariɔt wɩɛ lubolʋwɩ mʋ. 3Jesi dί an lɔ̂: Bɔ̂ɔ ede woju-woju fɛɩn okuni ɔnkʋ; nɩdɩ an frɛ lɔ̂: ɔnʋ rire tɛ nʋnɔ ni, ɛnɛɛ nîsê ege nɩha tɛ. 4Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, mbɔ ɩɛʋ mʋ lɩpɛɛ, nʋnɔ wʋtʋ ninye ɛtɩ, ɛnɛɛ nɩpɩɔ ɔnʋ tralɛɛnɛ nuku ei bɛ nʋcʋ liji gbisi lɛhɩn nnɔ nɩtɩnda ɛrɛhɩn. 5Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nubu mindi nuku fanfa mʋ bɛ nubo bʋ nɔyʋyʋ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ lɩka ɩ nɩha. Obuɛ nʋyʋyʋ lɩka ɩɛ, bɛ nɔ́cʋ lijiɛ nɩtɩnda ɛrɛhɩn-ɛ nétiti ei. 6Nɩnya Simɔn Pɩɛr έnɩ tɛɛ, ɛnɛɛ Pɩɛr kpɔrʋ ei nakan lɔ̂: <<Nyɔnɩ, έlίmʋ ɛfɛɛ bɔ̌ fɔyʋyʋmʋ lɩka ɩ bɛmʋ!>> 7Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Obuɛ mɛlɩɛ, nlɔbu muɛ, fɩɔnyʋ̂mʋ nʋmʋ. Cɔnɩ yaha antɩɛ ɛkɛ, ɔnʋ woju yokufu ei rire mu wɛɩnlɔ.>> 8Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Pɩɛr nakan lɔ̂: <<Kakaa! Ákân-mʋ lɔ̂ mɩlafʋ ei fʋyʋyʋmʋ lɩka ɩ!>> Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Dɩkɩ: alɩ mɔ́yʋ́yʋfʋ lɩka ɩɛ, bɛ bɔ̌ fίlɩ ɛmɩnɩ kpan ji.>> 9Ɛnɛɛ gba Pɩɛr nίnɩ̂: <<Nyɔnɩ, alɩ lɔɔ, bɛ nɩdɛlɩ lɩka ɔnʋ lɛfɛ cɛ; yʋyʋmʋ bɔ́ lɛɛ íne frɛ ɩ.>> 10Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Dɩkɩ: kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ gbi mindiɛ, ɛnɛ nɔ́pɔn néte me: óbútumu έnɩ bɔ̌ nɔyʋyʋ rire i lɔɔ ɛkɛ ji. Ɛnɩnɩɛ, lɩkaa bin-niɛ cɛɛ nʋyʋyʋ ei. Nɛfɛ, ɔwɔ̂ fɔ́pɔn-nί, ɛnɛɛ έlίmʋ nɛfɛ fɛɩn bɛmʋ.>> 11Ɔbɔɔ tʋ bɛ Jesi kan lɔ̂: έlίmʋ nɛnɛ fɛɩn nɔ́pɔ́n-mίnίɛ, ɛnɛɛ lɩ fίnɩ̂: nɩdɩ nɔnʋ mʋ kpan έnɩ yapanɩ yɛhɩɛ an.

12Jesi ʋyʋyʋ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ lɩka ɩ bɔɔ uwuɛ, ɛnɛɛ de ɔnʋ tralɛɛnɛ cɔn bɛ gba se ege pi ete nɛhɩ mbɔ. Lɩpɛ mʋɛ, nɩja owukan lubuo nʋcʋ, ɛnɛɛ nobutu nɛnɛ lɔ̂: <<Obuɛ mɩlɩɛ, fɔ́nyʋ̌nί ɔnʋ nʋwan nʋmʋ e? 13Dɩkɩ: nɛfɛ faramίnɩ Éyiye pʋ lɛɛ Nyɔnɩ, ɛnɛɛ ɔnʋ cɔ wɛɩnlɔ, mɩlɩ lɔɔ ɛkɛ heni. 14Ɛnɛɛ, alɩ ɛmɛ ɛbɩ έnɩ mɩlɩ nɔfʋ Éyiye pʋ lɛɛ nɔfʋ Nyɔnɩɛ, mɔ́yʋyʋ nɛfɛ lɩka ɩɛ, bɛ éyě miye nɛfɛ lɔ̂: fáta έnɩ nɛfɛ frɛ fʋyʋyʋnί mine lɩka ɩ lɔɔ lɛ. 15Ɛɛ, woju miye nɛfɛ lε̌ fɔ́hʋnkʋmίnɩ ɛtɩ fέlɩnί lɔɔ ɛkɛ fânί lɛ. 16Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: beyepʋ ákân-mʋ mʋnʋ ɔ́kɔ́ ɔnʋ etei pʋ, ɔ́tɔpʋ pʋ ákân-mʋ mʋnʋ ɔ́kɔ́ kpan ɛbɩ έnɩ tɔpʋnɩɛ. 17Owu obuɛnɛɛ makaan, alɩ fɔ́nyʋ̌nί nʋmʋ fɔ́cʋnί ɛtɩ fɛnɩnί eiɛ, bɛ ehe lί nɛfɩnɩ! 18Obuɛ makaan, έlίmʋ nɛfɛ fɛɩn m+akan mʋ́tʋ nɛfɛ bɛmʋ. Dɩkɩ: nɛfɛ fɛɩn-ɛ mide nɛfɛɛ, mɩdɩ nɔfʋ mʋ kpan nnɔ-nnɔ fɛɩn lɔ̂ te nɔɔ an. Ɛnɛɛ fáta έnɩ owukan lubuo ɛbɩ έnɩ nimime nɩlanί ei Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛɛ ɩsɛ ɛtɩ. Heni-heni muɛ, nimime nɩlanί ei lɔ̂: Kpan ɛbɩ έnɩ nɔcɔ bɔ́ lɛɛ ɔmʋ ɛɩn-ɛ anyamʋ ei ege. 19Makan owu obu miyê nɛfɛ nlɔbu fiti fitêní ei kraa lε̌ oku ɔnʋ nʋɛ. Lɔɔ, bɔɔ ɩsɛ fɩdɩnί nʋɛ, lε̌ fóbuní nawrɛ lɔ̂: ɛmɛ lɩ obuɛ mʋnɔɔ nɔ̌. 20Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kpan fɛɩn-ɛ yesike ɔmʋ ɔ́tɔpʋ pʋ kɔ̌ɔ, bɛ ɛmɛ lɩ obuɛ nîsikemu frɛ, ɛnɛɛ kpan fɛɩn-ɛ yesikemuɛ, bɛ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ lɩ obuɛ nîsike.>>

Jesi έnɩ ápa ɩɛʋ έnɩ woju

21Jesi ɩkan owu bɔɔ ɩla nʋmʋti eiɛ, ɛnɛɛ rire teni akpasua kɔ̌ tʋʋn sɛn ɩ. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ ninyepu lubuo ɛtɩ nɩkan lɔ̂: <<Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: nɔfʋ mʋ nnɔ yapamʋ yɛhɩ!>> 22Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ nakpɩkpra mine mʋnʋ; nίdɩmίnί kpan ɛbɩ έnɩ nakan woju obu nɩsaan. 23Lɩpɛ mʋɛ, bɛ egekpʋ pʋ ɛbɩ έnɩ nʋyɔfʋ tasɩɩɛ nɔ́nɩ rire, 24ɛnɛɛ Simɔn Pɩɛr wɔnɩ bɔ́ mʋ lɔ̂: nubutuni nίkán kpan deiin-ɛ yɛlɩ woju obuɛ. 25Heni-heni mu egekpʋ pʋ ɛbɩ hán íne ɛnɩnɩ bɔmʋ, ɛnɛɛ si nʋmʋti ei butuni lɔ̂: <<Nyɔnɩ, ɛbɩ̂ tasɩɩ yɛlɩ obuɛ?>> 26Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi buanɩ mʋ kan lɔ̂: <<Dɩkɩ: kpan έnɩ mʋ̂cʋ futufutuɛ midî mɩɛndiɛ mʋ mʋtʋɛ, bɛ ɛnɛɛ nɔ̌.>> Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ heni-heni mu nʋcʋ futufutu gbisi nidi mɩɛndiɛ mʋ nʋtʋ Simɔn Iskariɔt wɩ Judas. 27Judas ʋcʋ futufutuɛ, ɛnɛɛ lɩ̌ Satan hɔnɩ lubolʋwɩ mʋ. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi kan yeni lɔ̂: <<Wojuɛ fehi fɩlɩɛ, lɩ nyakʋ ei!>> 28Owu obuɛ nɩkaan, nɛnɛ ambɩɛnɛ fɛɩn-ɛ nɛhɩnί mbɔ lɩpɛɛ, nɔ́nyʋ̂mίnί ɔnʋ nʋwan nʋmʋ. 29Ɛ́nɩ lɩ Judas lɩ obuɛ itê nɔnʋ sika ɩɛ, nɔnʋ mʋ elefe notutru lɔ̂: yɛlɩ bɛ Jesi nɔtɔpʋnɩ nɩha nɩpɩpaʋ fɛt-ɛ έnɩ owu, elefe mu nʋtʋ lɛdʋ pʋɛnɛ ɔbɔ. 30Lɔ̂ Judas cʋ futufutuɛ, ɛnɛɛ lɩ̌ nya gbein. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ dambri oku.

Aule lɔwɔɔ έnɩ woju

31Judas ɩnya gbein nahaa, ɛnɛɛ Jesi nakan lɔ̂: <<Gbakɛ Kpan έnɩ Wɩɛ mʋnʋ yanya gbein, ɛnɛɛ nʋ̂tʋ Nyatɩ mʋnʋ yanya gbein lɛ. 32Ɛnɛɛ, [έnɩ Wɩɛ yanyakʋnɩ mʋnʋ gbein lɔɔ], nʋ̂tʋ mʋnʋ yanya Wɩɛ gbein. Obuɛ, bɔ̌ ίmɛ lɩbɛ έnɩ nɩ̂lɩ ɔnʋ woju. 33Ɔmʋ ɛwɩɛnɛ, gbakɛ bɔ̌ ίmɛ lɩbɛ mɩ̂la nɛfɛ ɩ mɩha, ɛnɛɛ fûkuní bɔ́ fʋjʋjʋmίnɩ. Nɛfɛ frɛ, fίnί lɔ̂ mɩkan miye dedekuɛ ɛkɛɛ, makan miyê nɛfɛ lɔ̂: bɔ̌ fʋ́kpʋ fihîmíní cɔ̂ maha tɛ.

34Kɩnί aule lɔwɔ έnɩ mala nɛfɛ ɩ: yɔfʋnί mine. Ɛɛ, fίnί lɔ̂ mʋyɔfʋ nɛfɛɛ ɛkɛɛ, nɛfɛ frɛ yɔfʋnί mine lɔɔ lɛ. 35Nɛfɩnɩ mine ɔ́yɔfʋ mʋ lɩpɛɛ, ɛnɛɛ akpan fɛɩn yɛdɩ an lɔ̂: fɩlɩnί ɔmʋ egekpʋ pʋɛnɛ heni tasɩɩ.>>

36Jesi ɩla nʋmʋti eiɛ, ɛnɛɛ Simɔn Pɩɛr butuni lɔ̂: <<O bɛ Nyɔnɩ, ɔfɔlɔ fɩ̂ha tasɩɩ e?>> Ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Cɔ̂ mehi mɩha tɛɛ, gbracɛcɛ obu muɛ bɔ̌ fʋ́kpʋ fʋ́kpʋmʋ fɩhâmʋ, bɔɔ ɩha antɩ ɛkɛ, fîhi fihemu tɛ.>> 37Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Pɩɛr nίnɩ̂: <<Bɛ Nyɔnɩ, lɔ̌ pi bɛ fίnί gbracɛcɛ obu mu bɔ̌ mʋ́kpʋ mʋ́kpʋfʋ mɩhâmʋ e? Dɩkɩ: alɩ ubutu έnɩ bɔ̌ muo ɛfɩnɩ íne ɛtɩ frɛ bɔbɔɔ, mûhu!>> 38Ɛnɛɛ Jesi kan yeni lɔ̂: <<Fίnɩ̂ fûhu ɛmɩnɩ íne ɛtɩ? Ɛmɛ, makan miyêfu nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kraa lε̌ karʋ ɔbʋɛ, fɩ̂gbɩ nʋmʋ nkpɔbɔ ɛɛntɩ lɔ̂ fέdίmʋ an.>>

14

Jesi έnɩ atingbreɛ lɩɛ έnɩ woju

1Jesi nʋ̂ ɛtɩ, ɛnɛɛ nakan iyê ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ lɔ̂: <<Te nidete nɛfɛ woju kɔɔkɔ mʋ; nɔfʋ té nʋdɔn Nyatɩ ɛtɩ lε̌ ɔdɔ̌n-mʋ ɛtɩ lɛ. 2Dɩkɩ: ɔmʋ Bɔ̂ έnɩ lukpomu tɛɛ, cɔ́ kpangbalɔ nɔ́, ɛnɛɛ maha tɛ mitite cɔ́ mitê nɛfɛ ɩ. Dɩnί an lɔ̂: lɩ fίnί ɔ́nɔ́ lɔɔ ɛkɛɛ, bɛ mákán ɔnʋ woju méyêmu nɛfɛ. 3Ɛnɛɛ, cɔnɩ mɩ̂ha mitite cɔ́ bɔɔ yowuɛ, mîsê ege mihi mide nɛfɛ lε̌ nɛfɛ frɛ fâ fɔ́dɔ̌n-nί cɔ̂ mʋ̂nɔɔ tɛ lɛ. 4Ɛnɛɛ, cɔ̂ maha tɛɛ, fɩdɩnί ɔnʋ atingbreɛ an.>>

5Toma já owukan lubuo cʋ́, ɛnɛɛ nobutu Jesi lɔ̂: <<Nyɔnɩ, rέdί cɔ́ tasɩɩɛ fahaa an frɛ bɔbɔ. Bɛ lɔ̌ rîtê rɩdɩ ɔnʋ atingbreɛ an tɛ e?>> 6Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Ɛmɛ lɩ obuɛ mɩlɩ atingbreɛ, nawrɛ pʋɛ lɛɛ nkʋan έnɩ íneɛ. Alɩ kpan έsέ ɛmɩnɩ bɔmʋɛ, bɔ̌ nʋ́kpʋ nɩhâmʋ Bɔ̂ɔ έnɩ tɛ. 7Dɩkɩ: alɩ fɩdɩmίnɩ an heni tasɩɩɛ, bɛ fɩ̂dɩnί ɔmʋ Bɔ̂ɔ frɛ an. Mɛdɩkɩ sɩɩn bɛ ɔwɔ̂ fέdɩnɩ̂ an, fέdɩnɩ̂ nʋ frɛ bɔbɔ.>>

8Filip frɛ ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ kan lɔ̂: <<Nyɔnɩ, ye ɛrɛ Bɔ̂ɔ cɛ rίdίnɩ nʋ bɛ ɛrɩnɩɛ owu!>> 9Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Filip, obu cɛɛ mɔ́dɔ̌n nɔfʋ ɛɩn tʋʋn oku lɔɔ, fɩɛdɩmʋ an? Dɩkɩ: kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ dɩmʋ nʋɛ, bɛ nέdɩ Bɔ̂ɔ frɛ nʋ. Bɛ lɔ̌ pi bɛ fobutumu έnɩ bɔ̌ meyê nɛfɛ Bɔ̂ɔ e? 10O bɛ fiobu nawrɛ lɔ̂: mʋnɔ Bɔ̂ɔ mʋ, ɛnɛɛ Bɔ̂ɔ nɔ ɔmʋ mʋ e? Dɩnί an lɔ̂: owuɛnɛ fɛɩn-ɛ makan miyê nɛfɛɛ, έlίmʋ ɔmɔbɔ ɛmɩnɩ íne mu tɛ έnɩ woju bɛmʋ; Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ nɔ ɔmʋ mʋɛ lɩ obuɛ nɔtʋmʋ midi ɔnʋ jʋmaa. 11Bumíni nawrɛ: mʋnɔ Bɔ̂ɔ mʋ, ɛnɛɛ Bɔ̂ɔ frɛ nɔ ɔmʋ mʋ. Alɩ botu owuɛnɛɛ makaan nɔkpʋn ʋtʋ nɛfɛɛ, bɛ kpranί wojuɛnɛɛ mɛlɩɛ lε̌ ɔtʋ fóbuní nawrɛ.

12Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: kpan fɛɩn-ɛ yɔcʋ té yetêmu ɛtɩɛ, ɛnɛ frɛ nɩ̂lɩ owu obuɛnɛɛ mɛlɩɛ lɛ. Tasɩɩ mʋɛ, έnɩ maha Bɔ̂ɔ rire tɛ remuɛ, yɔtʋnɩ nɩ̂lɩ owu έnɩ yɔkɔ ɛmɩnɩɛnɛɛ frɛ bɔbɔ. 13Heni-heni muɛ, woju fɛɩn-ɛ fʋ̂cʋnί ɛmɩnɩ íné fubutuní Nyatɩɛ, mɩ̂lɩ mʋtʋ nɛfɛ. Lɔɔ, lε̌ ɛmɛ Wɩɛ, mányakʋ Bɔ̂ɔ mʋnʋ gbein. 14Ɛɛ, woju kɔɔkɔ fɛɩn-ɛ fʋcʋnί ɛmɩnɩ íné fubutuníɛ, mɩ̂lɩ mʋtʋ nɛfɛ.>>

Bʋbɔ Wɛɩn-ɛ Jesi nίnί nʋ̂tʋ yehiɛ έnɩ woju

15Jesi nʋ̂ ɛtɩ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Alɩ fʋyɔfʋmίnɩ heni tasɩɩɛ, bɛ nyʋnί ɔmʋ auleɛnɛ kan-nί ɔnkʋ. 16Ɛmɛ mɩ̂kan miyê Bɔ̂ɔ yesi nɛfɛ Ábʋka pʋ lefe nnɔ έnɩ yɔdɔ̂n nɔfʋ ɛɩn tʋʋn godoo. 17Ábʋka pʋɛ, ɛnɛɛ lɩ Bʋbɔ ɛbɩ έnɩ yanyakʋ woju nawrɛɛ gbein-ɛ. Bʋbɔ obuɛ, akpan-ɛnɛɛ έlί Nyatɩ έnɩ pʋɛnɛɛ ʋ́kpʋ ίla bɔ ʋ́cʋmίnɩ. Nɛnɛ nίdɩmίnɩ̂ nʋ, eseji nέdίmίnɩ̂ an frɛ. Nɛfɛ ɛkɛ, fɩdɩnɩ̂ an. Heni-heni mu nʋnɔ nɔfʋ ɛɩn, ɛnɛɛ nʋ̂nɔ nɔfʋ lubolʋwɩ mʋ frɛ.

18Ɛɛ, bɔ̌ mίla nɛfɛ ɩ fítemíní nkpein; mîsê ege mihi mʋnɔ nɔfʋ rire. 19Ewǐe lʋwɩ, akpan-ɛnɛɛ έlί Nyatɩ έnɩ pʋɛnɛɛ bɔ̌ ίdɩmʋ nʋ ji. Nɛfɛ ɛkɛ, fɩ̂dɩmίnɩ nʋ ambɛ mʋnɔ nama, ɛnɛɛ nɛfɛ frɛ, fʋ̂nɔnί nama lɛ. 20Dɩkɩ: cɔnɩ yoku ɔnʋ nʋɛ, ɛnɛɛ fʋ̂nyʋ̂nί nʋmʋ lɔ̂: mʋnɔ ɔmʋ Bɔ̂ɔ mʋ, ɛnɛɛ nɛfɛ fʋnɔmίnɩ mʋ bɛ ɛmɛ frɛ mʋnɔ nɔfʋ mʋ. 21Kpan fɛɩn-ɛ yɔnyʋ ɔmʋ auleɛnɛ yakân ɔnkʋɛ, bɛ ɛnɛ lɩ obuɛ nʋyɔfʋmʋɛ nɔ̌. Ɛnɛɛ, kpan fɛɩn-ɛ yɔyɔfʋmʋ lɔɔ, ɔmʋ Bɔ̂ɔ yɔyɔfʋnɩ lɛ. Lɩpɛ mʋɛ, ɛmɛ frɛ mʋ̂yɔfʋnɩ lɛ, ɛnɛɛ mɩ̂nyakʋ rire gbein miyêni.>>

22Jesi ɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋ nnɔ έnɩ ɛnɛ frɛ nɩranί Judas-ɛ (έlίmʋ Judas Iskariɔt) butuni lɔ̂: <<Nyɔnɩ, lɔ̌ pi bɛ yɛlɩ ɛrɛ cɛɛ fɩ̂nyakʋ rire gbein fiyê ɛrɛ bɛ akpan ambɩɛnɛ fɛɩn ɛkɛ bɔ̌ ίdɩfʋ nʋ e?>> 23Ɛnɛɛ Jesi ja cʋ nakan lɔ̂: <<Dɩkɩ: kpan fɛɩn-ɛ yɔfʋmʋɛ, ɛnɛɛ yɔnyʋ ɔmʋ owukan lubuoɛ yakân ɔnkʋ. Kpan akpasua obuɛ, ɔmʋ Bɔ̂ɔ yɔyɔfʋnɩ lɛ, ɛnɛɛ ɛmɛ lɛɛ ɔmʋ Bɔ̂ɔ ɛɩn rîhi ɔnʋ mʋ rʋhɔ ebi rʋdɔ̂n. 24Gba, kpan fɛɩn-ɛ ɔ́yɔ́fʋmʋɛ ɛkɛ, ɛnɛ bɔ̌ nʋ́nyʋ ɔmʋ owukan lubuoɛnɛ nίkan-mʋ ɔnkʋ. Ɛnɛɛ, owukan lubuo obuɛnɛɛ fetiníɛ, έlίmʋ ɔmɔbɔ ɛmɩnɩ íne mu tɛ έnɩ woju bɛmʋ; Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ έnɩ owukan lubuo.

25Dɩkɩ: έnɩ hɔnɔ mʋnɔ lɛɛ nɔfʋ ɛɩn-ɛ, makan owu obuɛnɛ fɛɩn miyê nɛfɛ fiti fitêní ei. 26Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ Ábʋka pʋ ɛbɩ έnɩ lɩ Bʋbɔ Wɛɩn ɛbɩ έnɩ Bɔ̂ɔ yɔtɔpʋɛ, yehi ɛmɩnɩ íne mu yeyiye nɛfɛ woju-woju fɛɩn, eseji yakʋatʋ nɛfɛ owu fɛɩn-ɛ mɩkan miye nɛfɛɛ.

27Dɩkɩ: aaʋɛ mehi mɩhaa, mala nɛfɛ teyɔ ɩ, mɔtʋ ɛmɩnɩ teyɔɔ ʋnɔ lɛɛ nɔfʋ ɛɩn. Ɛmɩnɩɛ, étêmu fίnί lɔ̂ akpan itite nʋmʋ ɩlɩɛ ɛkɛ. Obu remuɛ, te nidete nɛfɛ, la frɛ nudowo nɛfɛ.

28Ɔwɔ̂ mɩkan miyê nɛfɛ lɔ̂: maha, ɛnɛɛ mîsê ege mihi mʋnɔ nɔfʋ rire. Lɩ fίnί fʋyɔfʋmίnɩ tasɩɩ ɛkɛɛ bɛ rire mu kpí nɛfɛ έnɩ maha mihe Bɔ̂ɔ. Dɩkɩ: maha mihe ɔmʋ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ kan mʋnʋ kɔmʋɛ tɛ. 29Móbo nɛfɛ woju obu ɛtɩ έnɩ bɔ̌ feti fetêní ei. Lɔɔ, bɔɔ uku ɔnʋ cɔɔ, lε̌ ɔtʋ nɔfʋ té ɔdɔ̌n-mʋ ɛtɩ. 30Heni-heni muɛ, ewǐe lʋwɩ, wʋtʋ obu έnɩ etei pʋɛ nehi idi ɔnʋ jʋmaa, bɔ̌ míhe bɔmʋcɔ mίdɩdɛmʋ nʋmʋ lɛɛ nɔfʋ ɛɩn lɔɔ ji. Ɛnɛɛ dotutrumíní lɔ̂ nɩkân bɔmʋcɔ kɔ̌ ɔmʋ ɛtɩ. 31Obu cɛɛ nɔɔ, fáta έnɩ bɔ̌ ɛsɛ lɔɔ ɛkɛ lε̌ akpan ɔnyʋ̌ nʋmʋ lɔ̂: mʋyɔfʋ ɔmʋ Bɔ̂ɔ, ɛnɛɛ mɛlɩ obu fɛɩn-ɛ nɩkan niyêmuɛ. Gbakɛ nyení ɛtɩ ránί cɔ́ lefe!>>

15

Difɛn tîn lɛɛ ɔnʋ alaɛnɛ έnɩ woju

1Jesi sê ege cʋ́ owukan lubuo nakan lɔ̂: <<Ɛmɛ mitê fίnί difɛn tîn nawrɛ tasɩɩɛ ɛkɛ, ɛnɛɛ ɔmʋ Bɔ̂ te fίnί ejikpɛ pʋɛ ɛkɛ. 2Ala fɛɩn-ɛ dakʋmʋ bɛ ʋ́rʋn ɛwɩɛ, Bɔ̂ɔ yeceni ei, ɛnɛɛ nîdide obuɛnɛɛ ʋrʋn-ɛ ɛkɛ rire i lε̌ ɔtʋ nɔ́rʋn nókuní mu ji. 3Dɩkɩ: ɛmɩnɩ owukan lubuoɛ mɩkan fitiníɛ, ɔtʋ fɔ́pɔn-nί fίnί difɛn tîn ala έnɩ nididení rire iɛ ɛkɛ. 4Dakʋmίnɩ lε̌ ɛmɛ frɛ mɔ́nyʋ nɛfɛ ɩ. Dɩkɩ: tîn ala fɛɩn έnɩ ádákʋmʋ mbɔnɩɛ ɛtɩɛ ʋ́kpʋ ʋ́rʋn ɛwɩ. Ɔnʋ baa nnɔ, nɛfɛ frɛ, alɩ fádákʋmίnɩɛ, bɔ̌ fʋ́kpʋ fίlɩmίnί woju kɔɔkɔ ίnya ine.

5Heni-heni muɛ, mitê fίnί tîn mbɔnɩ ɛkɛ, ɛnɛɛ fitení ɔmʋ ala. Kpan fɛɩn-ɛ yadakʋmʋ bɛ ɛmɛ frɛ mʋ̂nyʋnɩ eiɛ, ɛnɛɛ yɛlɩ woju kpangbalɔ yanyakʋ ɔnʋ woju gbein. Alɩ fádákʋmίnɩɛ, bɛ bɔ̌ fʋ́kpʋ fίlɩmίnί woju kɔɔkɔ. 6Gba, kpan fɛɩn-ɛ bɔ̌ ίdakʋmʋɛ, Nyatɩ yalanɩ gbein fίnί lɔ̂ nicení tîn ala nɩlanί ɩhɛ ɩ bɛ nʋbʋkanɩ̂ lɛɛ elefe ɛɩn nʋwɔ nukuní έlɛ nɩcaʋnί eiɛ ɛkɛ. 7Alɩ nɛfɛ ɛkɛ fɩdakʋmίnɩ bɛ fʋnyʋnί ɛmɩnɩ owukan lubuoɛnɛ frɛ fɩkân-nί ɔnkʋɛ, lɩpɛ mʋɛ, butuní woju fɛɩn-ɛ fʋyɔfʋnίɛ; Nyatɩ yɛlɩ yɔtʋ nɛfɛ. 8Ɛnɛɛ, alɩ fɩlɩnί woju anamʋ kpangbalɔ fɩnyakʋnί gbein lɔ̂ fɩlɩnί ɛmɩnɩ egekpʋ pʋɛnɛ heni tasɩɩɛ, bɛ obuɛ, ɛnɛɛ yanyakʋ ɔmʋ Bɔ̂ɔ mʋnʋ gbein-ɛ nɔ̌.

9Dɩkɩ: mʋyɔfʋ nɛfɛ fίnί lɔ̂ Bɔ̂ɔ te yɔfʋmʋɛ ɛkɛ; dakʋmίnɩ tʋnί ɔmʋ ɔ́yɔfʋɛ yíku nɛfɛ. 10Alɩ fʋnyʋnί ɔmʋ owukan lubuoɛnɛ fɩkân-nί ɔnkʋ fίnί lɔ̂ mʋnyʋ ɔmʋ Bɔ̂ έnɩɛɛnɛ mɩkan ɔnkʋ bɛ ɔnʋ ɔ́yɔfʋɛ yikumuɛ ɛkɛɛ, nɛfɛ frɛ ɔmʋ ɔ́yɔfʋɛ yeyiku nɛfɛ lɔɔ lɛ. 11Mákan owu obuɛnɛ méyě nɛfɛ amɛkɛ lε̌ ɛmɩnɩ rire-mukpiɛ ɛsɛ nɛfɛ ɔtʋ fɔ́nɔnί rire-mukpi mu ɔkɔ fɛɩn.

12Gba, auleɛ mɔtʋ nɛfɛɛ, ɛnɛɛ lɩ mine έnɩ bɔ̌ fɔyɔfʋnί fίnί lɔ̂ mʋyɔfʋ nɛfɛɛ ɛkɛ. 13Dɩkɩ, woju έnɩ iyê lɔ̂: kpan kɔ̌ yɔ́fʋ anʋan-ɛnɛ tʋʋn sε̂n ɩɛ, ɛnɛɛ lɩ uouɛ nuhu nɛnɩnɩ nʋmʋ cɔ́ɔ. 14Nɛfɛ, alɩ fɩnɩnί ei fίnί lɔ̂ mɩkan miye nɛfɛ ɛkɛɛ, bɛ fɩlɩnί amʋan-ɛnɛ heni tasɩɩ.

15Ɛmɛ lɛɛ nɔfʋ ɛɩn-ɛ, étêmu fίnί etei pʋ lɛɛ ɔnʋ ɔ́sʋ pʋɛnɛ ɛkɛ ji. Ɔ́sʋ pʋ fɛɩn-ɛ nɔɔ, ɔnʋ etei pʋɛ ίla ɛnɩnɩ woju fɛɩn gbein íyemíni. Dɩkɩ: nɛfɛ lɛɛ ɔmʋ ɛɩn, rétě kpan lɛɛ anʋan-ɛnɛ, ɛnɛɛ wojuɛnɛ fɛɩn-ɛ ɔmʋ Bɔ̂ɔ yemuɛ, mɔcʋ miyiye nɛfɛ lɛ. 16Dɩnί an lɔ̂: έlίmʋ nɛfɛɛ fɔ́cʋ́mίnɩ bɛmʋ; ɛmɛ nana lɩ obuɛ mide nɛfɛ lε̌ fâ fέlɩnί woju anamʋ-anamʋ fányakʋnί ɛmɩnɩ mʋnʋ lɔkʋɛ gbein ɔnʋ woju ɔdɔ̌n tʋʋn godoo. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, woju fɛɩn-ɛ fʋ̂cʋnί ɛmɩnɩ íné fubutuní Bɔ̂ɔ, nɩ̂lɩ nʋtʋ nɛfɛ. 17Dɩkɩ: obuɛ mobutu nɛfɛɛ, ɛnɛɛ lɩ mine έnɩ bɔ̌ fɔyɔfʋnί.

18Alɩ wʋtʋ ɛtɩ έbɩ akpan nefe nɛfɛɛ, bɛ woju nɩdasr+an nɛfɛ mʋnʋ mʋ. Kʋan-nί lɔ̂: ɔwɔ̂ nifemíni kraa bɛ nɛfɛ frɛ nefení nɛfɛ. 19Lɩ fίnί fʋnɔnί nɛnɛ ege ɛkɛɛ, bɛ ntʋ nɔyɔfʋnί nɛfɛ ambɛ lɩpɛɛ fɩlɩnί nɛnɩnɩ pʋɛnɛ. Ɛnɛɛ gba, έnɩ méde nɛfɛ mányakʋ ei nɔnʋ agbra tɛ bɛ fέlίmίnί nɛnɩnɩ pʋɛnɛɛ, obu remu nefení nɛfɛɛ nɔ̌.

20Owukan lubuoɛ ɔwɔ̂ mɩkan miye nɛfɛ lɔ̂: ɔ́sʋ pʋ ákân-mʋ mʋnʋ ɔ́kɔ́ ɔnʋ etei pʋɛ, nʋdɔn nɛfɛ íne mu. Dɩkɩ: alɩ nέlɩmίnɩ ɔrʋ-ɔrʋɛ, bɛ nɛfɛ frɛ, nɩ̂lɩnί nɛfɛ lɛ. Alɩ nɔ́nyʋ́mίnί ɔmʋ owukan lubuoɛ nákân-mίnί ɔnkʋɛ, bɛ bɔ̌ nʋ́nyʋmίnί nɛfɩnɩɛ frɛ nίkan-mίnί ɔnkʋ lɛ. 21Obu fɛɩn-ɛ, ɛmɩnɩ íne ɛtɩ lɩ obuɛ nɩ̂lɩnί nɛfɛ ambɛ nέdίmίnί Nyatɩ ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ an. 22Dɩkɩ: lɩ fίnί míému médé woju aka mókú nɛnɛ ɛkɛɛ, bɛ nɔnʋ ʋn-ɛnɛɛ nɩlɩnίɛ ɔ́nɔ́ nɛnɛ watige. Ɛnɛɛ gba, έnɩ mέlɩ lɔɔ nέdɩnί nʋ remuɛ, nákân-mίnί woju ɔmʋja kɔɔkɔ ji. 23Dɩkɩ: alɩ kpan kɔ̌ efemuɛ, bɛ ɔmʋ Bɔ̂ɔ frɛ lɩ obuɛ nife. 24Lɩ fίnί mέlί woju obuɛnɛ ɛbɩ έnɩ bɔnɩɩ kpan lefe kɔɔkɔ yɔ̌kpʋ yε̌lɩɛ nέdίmίnί nʋ ɛkɛɛ, bɛ nɔnʋ ʋn-ɛnɛ ɔ́nɔ́ nɛnɛ watige. Ɛnɛɛ gba, mέlɩ nέdɩnί nʋ; obu cɛ ɔtʋ nefemíni, ɛnɛɛ néfení ɔmʋ Bɔ̂ frɛ. 25Dɩkɩ: éfe obuɛ nifení ɛrɛɛ, ɔtʋ owuɛ nimimení nɔ Aule kpɛnkpɛɛ nʋkpʋnί egeɛ mʋ tɛɛ ɛsɛ ɛtɩ. Ɛnɛɛ kɩ lɔ̂ kan: Mέlί woju ʋn kɔɔkɔ, ɛnɛɛ obu cɛ néfemíni.

26Dɩnί an lɔ̂: cɔnɩ mʋ̂tʋ Ábʋka pʋɛ yɔnɔ Bɔ̂ɔ rire tɛ yehi yɔnɔ nɔfʋ ɛɩn-ɛ, nɩ̂hɩ ɛmɩnɩ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ nuku nɛfɛ. Heni-heni muɛ, ɛnɛ lɩ obuɛ nʋ̂nɔ Bɔ̂ ɛbɩ rire tɛ nihi bɛ nʋ̂tʋ fɩdɩnί woju nawrɛɛ aan nɔ̌. 27Gba, έnɩ bʋbo mu tɛ neeme fʋnɔnί lɛɛ ɔmʋ ɛɩn-ɛ, bɛ nɛfɛ frɛ fɩ̂hɩnί ɔmʋ íne ɛtɩ dalʋfʋɛ fukuní akpan lɛ.>>

16

1Jesi nʋ̂ ɛtɩ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Mákan owu obuɛnɛ fɛɩn méyě nɛfɛ fétiní amɛkɛ lε̌ woju kɔɔkɔ údu nɛfɛ ine mu ʋ́nyʋkʋmʋ. 2Nîbení nɛfɛ eyia-cɔɛnɛ tɛ. Dɩkɩ: nʋ nehi έnɩ akpan yowo nɛfɛ yobu lɔ̂ Nyatɩ έnɩ té ɛtɩ woju lɩ obuɛ nɛlɩnί. 3Ɔbɔɔ tʋ bɛ nɩ̂lɩnί owu obuɛnɛ fɛɩn-ɛ, ɛnɛɛ lɩ fίnɩ̂: nέdίmίnί Bɔ̂ ɛbɩ an, eseji ɛmɛ frɛ nέdίmίnɩ an lɛ. 4Mákán owu obuɛnɛ méyêmu nɛfɛ bʋbo mu tɛ ambɛ lɩpɛ mʋɛ, hɔnɔ mʋnɔ nɔfʋ ɛɩn. Ɛnɛɛ gbakɛ, έnɩ mɩ̂la nɛfɛ ɩ mɩhaa, makan niyê nɛfɛ fiti fitêní ei amɛkɛ bɔɔ ɔnʋ nʋ ukuɛ, lε̌ fákʋan-nί lɔ̂ ɔwɔ̂ mubo nɛfɛ ɛtɩ.>>

Bʋbɔ Wɛɩn έnɩ jʋmaa yediɛ έnɩ woju

5<<Heni-heni muɛ, mehi mɩla nɛfɛ ɩ mɩha mihe Kpan ɛbɩ έnɩ tɔpʋmʋɛ, ɛnɛɛ nɔfʋ mʋ kɔɔkɔ úbutumu cɔ̂ mahaa frɛ. 6Mɛdɩkɩ sɩɩn bɛ obuɛ mɩkaan ɔtʋ lʋfan oku nɛfɛ rire. 7Ɛnɛɛ dɩkɩ: makan nawrɛ miyê nɛfɛ lɔ̂: lί nɛfɩnɩ mbʋafʋɛ έnɩ bɔ̌ ma. Alɩ mámʋ́ɛ, bɛ Ábʋka pʋɛ bɔ̌ íhîmu nɔfʋ mʋ; alɩ mɩhaa, ɛnɛɛ mʋ̂tʋnɩ nihi.

8Gba, cɔnɩ Ábʋka pʋɛ yehiɛ, nʋ̂tʋ kpan yɔnyʋ̂ ɛnɩnɩ ʋnlɩ mʋɛ nɔɔ lɛɛ ɛmɩnɩ sɛsɛɛ mɩhɩ lɛɛ έlɩɛ Nyatɩ yɛlɩ yeyê ʋnlɩ pʋɛnɛ fɛɩn-ɛ έnɩ woju nʋmʋ. 9Ɛɛ, nʋ̂tʋ kpan yɔnyʋ̂ nʋmʋ lɔ̂: téɛ nɔ́cʋ́ nétêmu ɛtɩ remuɛ, nɩlɩ ʋnlɩ pʋ. 10Eseji nʋ̂tʋnɩ nʋnyʋ̂ nʋmʋ lɔ̂: ɛmɩnɩ aaʋɛ maha Bɔ̂ɔ rire tɛ bɛ bɔ̌ fίdɩmίnɩ nʋ jiɛ, neyê lɔ̂: mɩlɩ sɛsɛ pʋ, ɛnɛɛ mɔ́tʋ ɔmʋ pʋɛnɛ fɛɩn frɛ yɛlɩ sɛsɛ pʋɛnɛ lɛ. 11Ɔnʋ ba nnɔɔ, nʋ̂tʋnɩ nʋnyʋ̂ nʋmʋ lɔ̂: fίnί lɔ̂ Nyatɩ ɔwɔ̂ bua wʋtʋɛ έnɩ etei pʋɛ mʋ bɛ yɛlɩ yeyêniɛ, nɩ̂lɩ niyê ʋnlɩ pʋɛnɛ fɛɩn lɔɔ ɛkɛ lɛ.

12Mɩkân owu kpangbalɔ ji έnɩ bɔ̌ makan meyê nɛfɛ, ɛnɛɛ gba, έnɩ nlɔbu mu yobu nɛfɛ bɔ́ ɛtɩɛ, nʋdɔn lɔɔ.

13Cɔnɩ Bʋbɔ ɛbɩ έnɩ iyê kpan woju nawrɛɛ yehiɛ, nʋ̂tʋ fɩdɩnί woju nawrɛɛ an tʋʋn yokufu. Ɛnɩnɩ owu fɛɩn-ɛ nɩ̂kaan, έlίmʋ ɔnɔbɔ ɛnɩnɩ íne mu tɛ έnɩ woju bɛmʋ; obuɛ nîtiɛ cɛ, ɛnɛɛ nʋ̂cʋ nɩkan niyê nɛfɛ. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, nɩ̂fɩtʋ nɛfɛ wojuɛnɛɛ nɔ antɩ nehiɛ. 14Heni-heni muɛ, nʋ̂cʋ ɛmɩnɩ woju fɛɩn nɩkan niyê nɛfɛ nɩnyakʋ ɛmɩnɩ mʋnʋ lɔkʋɛ gbein. 15Dɩkɩ: ɔmʋ Bɔ̂ έnɩ owuɛnɛ fɛɩn lί ɛmɩnɩ lɛ. Obu remu mίnί ɛmɩnɩ rire woju fɛɩn lɩ obuɛ Bʋbɔɔ yɔcʋ yakan yeyê nɛfɛɛ nɔ̌. 16Dɩkɩ: ewǐe lʋwɩ bɔ̌ fίdɩmίnɩ nʋ, ɛnɛɛ yɔdɔ̂n bɔɔ ɩlɩ bɛ fîsêní ege fɩdɩmίnɩ nʋ.>>

Rire muɛ yɔnyʋkʋ yekpi egekpʋ pʋɛnɛɛ έnɩ woju

17Owu obuɛ Jesi nakaan, ɛnɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ tʋkɔ nakan nɛnɛ bibi mu lɔ̂: <<Ɔfɔnɩ lɩ obuɛ nakan lɔ̂: ewǐe lʋwɩ bɔ̌ rίdɩmίnɩ nʋ, bɛ yɔdɔ̂n bɔɔ ɩlɩ bɛ rîsê ege rɩdɩnɩ nʋɛ e? Eseji Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ tɛɛ nίnί nɩ̂haa, ɔnʋ nʋwan? 18O bɛ waa lʋwɩ έnɩ wojuɛ nakaan, ɔnʋ nʋwan? Rʋ́nyʋmʋ nʋmʋ kɔɔkɔ!>>

19Jesi ɩdɩ nʋ έnɩ nehi nʋcʋnί woju obu nubutunîɛ, ɛnɛɛ nakan niyê nɛnɛ lɔ̂: <<Obuɛ mɩkan lɔ̂: ewǐe lʋwɩ bɔ̌ fίdɩmίnɩ̂ nʋ bɛ yɔdɔ̂n bɔɔ ɩlɩ bɛ fîsêní ege fɩ̂dɩmίnɩ nʋɛ έnɩ nʋwan fɔjʋjʋnί e? 20Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: ewǐe lʋwɩ fʋ̂tʋnί mʋtʋ rire yayrâ nɛfɛ ɩ, ɛnɛɛ akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ έlί ɔmʋ pʋɛnɛɛ ɛkɛ, rire mu yekpi. Heni-heni muɛ, awrabo yowo nɛfɛ bɔɔ ɩlɩ, ɛnɛɛ nɔfʋ awraboɛ yɔnyʋkʋ yɛlɩ rire-mukpi. 21Nɔfɔbɔ kpranί: alɩ luwu mbɔnɩ wɩrʋɔ nʋ okuɛ, luwu ikeni nidi gbre bɔɔ nʋrʋɔ wɩɛ, bɛ nɔ́jɔfʋ gbre fɛɩn-ɛ nidiɛ té rire mu nekpini έnɩ nɔ́rʋɔ kpaan remu. 22Nɛfɛ frɛ ɔnʋ ba nnɔ, nʋ obu muɛ, lʋfan oku nɛfɛ rire; gba, bɔɔ misê ege mʋbʋ̂an mʋ nɔfʋ ɛɩn-ɛ, ɛnɛɛ yɔtʋ fʋ̂nɔnί rire-mukpi mu. Nɛfɩnɩ rire-mukpi akpasua obuɛ, kpan kɔɔkɔ bɔ̌ ʋ́kpʋ íterumu. 23Lɩpɛ mʋɛ, bɔ̌ fúbutumíni míde woju kɔɔkɔ aka múku nɛfɛ. Makan miyê nɛfɛ nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: lɩpɛ mʋɛ, woju-woju fɛɩn έnɩ fʋ̂cʋnί ɔmʋ íné fubutuní Bɔ̂ɔ, nɩ̂lɩ nʋtʋ nɛfɛ. 24Dɩkɩ: tʋʋn bɔɔ bɛ ie oku lɔɔ, fɩɔcʋmίnί ɔmʋ íné fiobutumíní Bɔ̂ɔ woju kɔɔkɔ. Gbakɛ, butunî woju fɛɩn, nɩ̂lɩ nʋtʋ nɛfɛ lε̌ nɔfʋ rire-mukpiɛ ɔrʋ lɔkʋ tasɩɩ.

25Nlɔbu mu έnɩ owuɛnɛɛ makan miyê nɛfɛɛ etě fίnί nyandra mʋ owu ɛkɛ. Ɛnɛɛ nʋ nehi έnɩ bɔ̌ mίlɩ lɔɔ ji, nana mîfifin ɔmʋ Bɔ̂ɔ έnɩ rire wojuɛnɛ fɛɩn ei muku nɛfɛ. 26Lɩpɛ mʋɛ, fʋ̂cʋnί ɛmɩnɩ ínéɛ fubutuní Bɔ̂ɔ woju kɔɔkɔ fɛɩn, ɛnɛɛ nɩ̂lɩ nʋtʋ nɛfɛ; bɔ̌ úbutumu έnɩ bɔ̌ mabʋka nɛfɛ lubuo ɛtɩ frɛ bɔbɔ. 27Dɩkɩ: ɔ́yɔfʋɛ fʋyɔfʋmίnɩ bɛ fubuní nawrɛ lɔ̂: Bɔ̂ɔ rire tɛ lɩ obuɛ mʋnɔ miɛ, ɛnɛɛ tʋ bɛ nʋyɔfʋ nɛfɛɛ nɔ̌. 28Ɛɛ, Bɔ̂ɔ rire tɛ mʋnɔ, ɛnɛɛ mi wʋtʋ ɛtɩ έbɩ. Gba, mehi mɩnya ɩ έbɩ misê ege mɩha Bɔ̂ɔ έnɩ tɛ.>>

29Jesi ɩla nʋmʋti eiɛ, ɛnɛɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ ja cʋ nakan lɔ̂: <<Ɩhɩɩn, gbakɛ féfǐn woju ei wɛɩnlɔ, étêmu nyandra mʋ ji! 30Gba, rɔ́nyʋ̌ nʋmʋ lɔ̂: fɩdɩ woju-wojuɛnɛ fɛɩn an tʋʋn fɩdɩ kpan έnɩ wojuɛ nɔ nuhun nehi ubutufu frɛ bɔbɔɔ an. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, robu nawrɛ lɔ̂: Bɔ̂ɔ έnɩ rire tɛ fʋnɔ fi heni tasɩɩ.>> 31Nɩkan-nί lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Gba, fobuní nawrɛ? 32Dɩkɩ: nʋ nehi, ɔwɔ̂ oku frɛ bɔbɔ έnɩ fîye fɩcε̂n-nί ei nɔfʋ mʋ nnɔ-nnɔ fɛɩn yaha ɛnɩnɩ bɛ mîwîe ɔmʋ lɛfɛ. Tasɩɩ mʋɛ, bɔ̌ mítemu ɔmʋ lɛfɛ; ɔmʋ Bɔ̂ɔ nɔ́ lɛɛ ɔmʋ ɛɩn. 33Mákan owu obuɛnɛ méyě nɛfɛ lɔɔ amɛkɛ lε̌ nɔfʋ té ɔdɔ̌n-mʋ ɛtɩ ɔtʋ fɔ́nɔnί teyɔ mʋ. Wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ, gbre nɔ́ έnɩ yɔtʋ woju yɔhɔ nɛfɛ rire mu tʋʋn yɛsε̂n ɩ. Ɛnɛɛ, alɩ nɛsɛ lɔɔ frɛ bɔbɔɔ, bɛ nyʋnί té i cɛ. Dɩkɩ: mɔ́kɔpʋ wʋtʋɛ.>>

17

Jesi nɔgʋgɔ Nyatɩ ʋtʋ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ

1Jesi ɩla nʋmʋti eiɛ, ɛnɛɛ nyepu mʋnʋ ɛtɩ nakprâ ɛntɩ ɩkan lɔ̂: <<Bɔ̂, gbakɛ nʋɛ oku. Nyakʋ ɔfʋ Wɩɛ mʋnʋ gbein lε̌ ɛnɛ frɛ nányakʋfʋ mʋnʋ gbein lɛ. 2Dɩkɩ: fɔ́tʋnɩ nák+an bɔmʋcɔ akpan-akpan fɛɩn ɛtɩ, ɛnɛɛ ɔnʋ mʋ lɩpɛ nɔ́tʋ nkʋan ɛbɩ έnɩ ákân-mʋ owuɛ ɛlɩ akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ fide fʋtʋnɩɛ έnɩ. 3Kpan fɛɩn ɛbɩ έnɩ nkʋan obu lɩ ɛnɩnɩɛ, nɩdɩ an lɔ̂ ɛfɛ cɛ ɛnɛɛ fɩlɩ Nyatɩ nawrɛ tasɩɩɛ, bɛ eseji nɩdɩ Jesi Kris ɛbɩ έnɩ fʋtɔpʋɛ an frɛɛ. 4Dɩkɩ: médi jʋma ɛbɩ έnɩ fʋtʋmʋ έnɩ bɔ̌ mie mediɛ tʋʋn mókufu mányakʋ ɔfʋ mʋnʋ lɔkʋɛ gbein wʋtʋ ɛtɩ έbɩ. 5Bɔ̂, έnɩ gbakɛ mehi ɔfʋ rire tɛɛ, bɛ nyakʋmʋ mʋnʋ gbein lɛ. Ɛɛ, tʋ mʋnʋ lɔkʋ ɛbɩ έnɩ ɔwɔ̂ mɩkan kraa bɛ fɩlɩ ɔbɔ-ɔbɔ fɛɩn-ɛ sê ege lί ɛmɩnɩ.

6Dɩkɩ: mányakʋfʋ mʋnʋ gbein méyě akpan-ɛnɛɛ fide fɩnyakʋ ei akpan ambɩɛnɛ fɛɩn agbra fukumu ɔnkʋɛ. Tasɩɩ mʋɛ, nɩlɩnί ɛfɩnɩ pʋɛnɛ, ɛnɛɛ fide nɛnɛ fʋtʋmʋ bɛ nʋnyʋnί ɛfɩnɩ owukan lubuoɛ nɩkan-nί ɔnkʋ. 7Gbakɛ nɔ́nyʋ̌nί nʋmʋ lɔ̂: woju fɛɩn ɛbɩ έnɩ nɔmʋ ɔnkʋɛ, ɛfɛ lɩ obuɛ fʋtʋmʋ. 8Heni-heni muɛ, owuɛnɛ fɛɩn-ɛ fɩkan fiyemuɛ, mákan méyě nɛnɛ lɛ, ɛnɛɛ nɔ́nyʋ nák+an-nί ɔnkʋ. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, nɔ́nyʋ̌nί nʋmʋ lɔ̂: ɔfʋ rire tɛ tasɩɩ mʋnɔ mi, ɛnɛɛ nóbuní nawrɛ frɛ lɔ̂ ɛfɛ lɩ obuɛ fʋtɔpʋmʋ. 9Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, mɔgʋgɔfʋ mʋtʋ nɛnɛ. Ɛ́lίmʋ akpan fɛɩn mɔ̌gʋgɔfʋ mʋ́tʋ bɛmʋ; obuɛnɛ cɛɛ fide fʋtʋmʋɛ mɔgʋgɔfʋ mʋtʋ ambɛ nɩlɩnί ɛfɩnɩ pʋɛnɛ. 10Heni-heni muɛ, obu fɛɩn-ɛ lɩ ɛmɩnɩɛ, tasɩɩ mʋɛ, lί ɛfɩnɩ, ɛfɩnɩɛɛnɛ frɛ lί ɛmɩnɩ. Ɛnɛɛ ɔmʋ pʋ obuɛnɛ mʋ lɩ obuɛ fɩsɛ fɩnyakʋ ɛmɩnɩ mʋnʋɛ gbein. 11Dɩkɩ: ewǐe lʋwɩ, mɩ̂nya ɩ wʋtʋɛ ɛtɩ mihi mihefu tɛ, ɛnɛɛ nɛnɛ ɛkɛ nʋ̂dɔ̂n-nί έbɩ. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, bɛ ɛfɛ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ woju ʋn kɔɔkɔ ɔ́nɔ́fʋ mʋɛ, cʋ ɛfɩnɩ ínéɛ fʋtʋmʋɛ ɛtɩ nyʋ nɛnɛ ɩ. Lɔɔ, lε̌ nέlɩnί kpan nnɔ fίnί lɔ̂ ɛfɛ lɛɛ ɔmʋ ɛɩn rɩlɩ kpan nnɔɔ ɛkɛ.

12Bɔnɩɩ mʋnɔ lɛɛ nɔnʋ ɛɩn-ɛ, mɔ́cʋ ínéɛ fʋtʋmʋɛ ɛtɩ mɔ́nyʋ nɛnɛ ɩ tʋʋn ie oku lɔɔ. Ɛɛ, mɔ́nyʋ nɛnɛ ɩ, ɛnɛɛ nókúmíní kpɛ, alɩ έlίmʋ nɔnʋ mʋ nnɔ ɛbɩ έnɩ ɛnɩnɩ íne ɛtɩ ɔwɔ̂ nimime nɩlanί ei lɔ̂: yɛpɩ kpɛɛ cɛɛ pɩ kpɛ.

13Gbakɛ, mehi mihefu tɛ, ɛnɛɛ, έnɩ hɔnɔ mʋnɔ wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ, makan owu obuɛnɛ fɛɩn miyê nɛnɛ lε̌ ɛmɩnɩ rire-mukpiɛ eyiku nɛnɛ. 14Dɩkɩ: owuɛnɛ fɛɩn-ɛ fɩkan fiyemuɛ, mákan méyě nɛnɛ. Ɛnɛɛ, έnɩ gbakɛ nέlίmίnί wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ akpan fίnί lɔ̂ ɛmɛ ɔmɔbɔ frɛ mέlί wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ kpan ɛkɛɛ, ɔtʋ nefení nɛnɛ. 15Alɩ makan lɔɔ, bɛ έlίmʋ έnɩ mίnί nyʋ nɛnɛ nyakʋ ei wʋtʋ ɛtɩ έbɩ bɛmʋ; ɔ́gʋgɔ mɔgʋgɔfʋ έnɩ bɔ̌ fɔ́nyʋ nɛnɛ ɩ lε̌ nίpɩmίnί Angɩnɩ έnɩ woju mu. 16Heni-heni muɛ, nέlίmίnί wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ akpan fίnί lɔ̂ ɛmɛ ɔmɔbɔ frɛ mέlί wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ kpaan ɛkɛ. 17Tʋ nίdίnί woju nawrɛɛ an nίlίnί ɛfɩnɩ pʋɛnɛ tasɩɩ. Ɛfɩnɩ owukan lubuoɛ ɛnɛɛ lɩ woju nawrɛɛ. 18Dɩkɩ: fίnί lɔ̂ fʋtɔpʋmʋ mi wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ ɛkɛɛ, ɛmɛ frɛ mɔtɔpʋ nɛnɛ nɩsɛnί wʋtʋ ɛtɩ έbɩ έnɩ cɔ-cɔ fɛɩn lɛ. 19Nɛnɩnɩ íne ɛtɩɛ, ɛmɛ ɔmɔbɔ mɔcʋ ɔmʋ rire neeme mʋfʋɔ ɩ mʋtʋfʋ amɛkɛ lε̌ woju nawrɛɛ oku nɛnɛ ɩ rire mu nɛnɛ frɛ nɔ́fʋɔnί rire i nɔ́tʋfίnɩ lɛ.

20Ɔ́gʋgɔ obuɛ mɔgʋgɔɔ, έlίmʋ nɔnʋ lɛfɛ nɔnʋ remu bɛmʋ; akpan-ɛnɛ fɛɩn frɛɛ nûboní ɛmɩnɩ amanɩɛɛ nukuní bɛ yɔcʋ té yetêmu ɛtɩɛ remu mɔgʋgɔ. 21Tʋ nɛnɛ fɛɩn nίlίnί kpan nnɔ kʋkʋkpɔ. Ɛɛ, fίnί lɔ̂ ɛfɛ Bɔ̂ɔ fʋnɔmʋ mʋ bɛ ɛmɛ frɛ mʋnɔfʋ mʋ rɩlɩ nnɔ kʋkʋkpɔ ɛkɛɛ, nɛnɛ frɛ, tʋ nʋ́nɔ́nί ɔrʋ mʋ lɛ. Lɔɔ, lε̌ ɔtʋ akpan fɛɩn ɔnyʋ̌ nʋmʋ lɔ̂: ɛfɛ lɩ obuɛ fʋtɔpʋmʋ. 22Dɩkɩ: mʋnʋ lɔkʋɛ fʋtʋmʋɛ, ɛmɛ frɛ mɔ́tʋ nɛnɛ lɛ. Lɔɔ, lε̌ nέlɩnί nnɔ fίnί lɔ̂ ɛmɛ lɛɛ ɔfʋ ɛɩn rɩlɩ nnɔɔ ɛkɛ. 23Ɛɛ, mʋnɔ nɔnʋ mʋ, ɛnɛɛ ɛfɛ frɛ fʋnɔ ɔmʋ mʋ lɛ. Nɛnɛ frɛ, tʋ nίlίnί kpan nnɔ tasɩɩlɔ. Lɩpɛ mʋ lε̌ akpan fɛɩn ɔnyʋ̌ nʋmʋ lɔ̂: ɛfɛ lɩ obuɛ fʋtɔpʋmʋ, ɛnɛɛ fʋyɔfʋ ɔfʋ pʋɛnɛ fίnί lɔ̂ fʋyɔfʋmʋɛ ɛkɛ.

24Bɔ̂, mʋyɔfʋ έnɩ bɔ̌ fɔtʋ akpan-ɛnɛɛ fide fʋtʋmʋɛ ɔdɔ̂n lɛɛ ɔmʋ ɛɩn cɔ̂ mʋnɔɔ tɛ lε̌ nέdɩnί ɛmɩnɩ mʋnʋ lɔkʋɛ nʋ. Dɩkɩ: ɔ́yɔfʋɛ fʋyɔfʋmʋ bɔnɩɩ cɔnɩ fɩɛlɩ ɛntɩ lɛɛ wʋtʋɛ tɛ neemeɛ, ɛnɛɛ tʋ bɛ fʋtʋmʋ mʋnʋ lɔkʋ obu. 25Heni, ɛfɛ ɛbɩ έnɩ fɩlɩ Bɔ̂ sɛsɛ pʋɛ, kpan έdίfʋ an wʋtʋ ɛtɩ έbɩ. Ɛmɛ ɛkɛ, mɩdɩfʋ an, ɛnɛɛ nɛnɛ frɛ nɔ́nyʋ̌nί nʋmʋ lɔ̂: ɛfɛ lɩ obuɛ fʋtɔpʋmʋ. 26Heni-heni mu mányakʋfʋ mʋnʋ gbein méyě nɛnɛ, ɛnɛɛ mʋ̂nʋ̂ ɛtɩ ji mɩlɩ lɔɔ ɛkɛ amɛkɛ lε̌ ɛfɩnɩ ɔ́yɔfʋɛ fʋyɔfʋmʋɛ eyiku nɛnɛ lɛ. Lɩpɛ mʋ lε̌ ɛmɛ frɛ mɔ́nɔ nɔnʋ mʋ nʋca fɛɩn.>>

18

Jesi έnɩ ɔ́nyʋ woju

1Jesi ʋgʋgɔ Nyatɩ bɔɔ ukufuɛ, ɛnɛɛ de ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ bɛ nitení Sedrɔn nsogbroɛ nukuni ege tɛ. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nigberuní ejikpɛ nnɔ έnɩ nɔ tɛɛ tɛ. 2Kpɛ obuɛ, Judas ɛbɩ έnɩ napanɩ ɩhɩɛ dί an ambɛ nʋ dɔʋnlɔ mʋɛ, Jesi ɩhan nɛnɛ tɛ. 3Heni-heni muɛ, nide srʋda lɛɛ cɔsɩsan pʋ ɛbɩɛnɛɛ tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ lɛɛ Farisɩɛn-ɛnɛ tɔpʋɛ nuku gen ɛtɩ, ɛnɛɛ ni nɩnyanί lɩpɛ. Ieuɛ nehiníɛ, jabarʋ, kaniɛ, akrabʋ lɛɛ wrukpo nɔ́ nɛnɛ ɔnkʋ. 4Ɛ́nɩ ɔwɔ̂ Jesi dɩ wojuɛ yeheniɛ an fɛɩn te i remuɛ, niti nʋbɔfʋ, ɛnɛɛ nobutu nɛnɛ lɔ̂: <<Ɛbɩ̂ fɔjʋjʋnί?>> 5Ɛnɛɛ nubuanɩ̂ mʋ lɔ̂: <<Nasarɛt wɩ Jesiɛ!>> Bɛ nίnɩ̂: <<Ɛmɛ!>> Akpan-ɛnɛɛ iɛ, Judas ɛbɩ έnɩ napanɩ ɩhɩɛ frɛ nɔ́ nɔnʋ agbra lɛ. 6Lɔ̂ Jesi kan lɔ̂: ɛnɛɛ, ɛnɛɛ lɩ̌ nɛnɛ fɛɩn nʋnʋkʋnί bɛ, nɔnʋ ege aaʋ mʋɛ, nukuní wʋtʋ. 7Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ butu nɛnɛ ji lɔ̂: <<Ɛbɩ̂ fɔjʋjʋnί e?>> Ɛnɛɛ nubuanɩ̂ mʋ lɔ̂: <<Nasarɛt wɩ Jesiɛ!>> 8Lɩpɛ mʋɛ, nɩja nʋcʋ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Ɔwɔ̂ mɩkan miyê nɛfɛ lɔ̂: ɛmɛ. Ɛnɛɛ, έnɩ lɩ ɛmɛ cɛɛ fɔjʋjʋmίnɩɛ, bɛ lanί akpan-ɛnɛɛ nɔ ɔmʋ ɛɩn-ɛ ɩ á.>> 9Obuɛ Jesi kaan ɔtʋ owuɛ ɔwɔ̂ nɩkan lɔ̂: akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ ɔnʋ Bɔ̂ɔ de tʋnɩɛ, nálá nɔnʋ mʋ kɔɔkɔ kpɛɛ, ɛsɛ ɛtɩ.

10Simɔn Pɩɛr ɩdɩ owuɛ nehiɛ nʋɛ, ɛnɛɛ ja ɔnʋ akrabʋɛ nɔ duo muɛ cʋ bɛ an tɛyɩyɩ pʋ lɔkʋɛ έnɩ ɔ́sʋ pʋɛ pɔnɩ kpɩsɩbɔ rɩtɩ ei. Ɔ́sʋ pʋ obuɛ, nɩranɩ̂ Malkus. 11Jesi ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ bɔrʋ Pɩɛr kan lɔ̂: <<Sepu ɔfʋ akrabʋɛ cɔ ɔnʋ duoɛ mʋ! O bɛ mίnɩ̂: gbre ɛbɩ έnɩ Bɔ̂ɔ tite temu eiɛ, midedi naa e?>> 12Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ srʋdaaɛnɛ lɛɛ nɔnʋ etei pʋɛ lɛɛ akpan elefe ambɩɛnɛ fɛɩn-ɛ Juf ɛbɩɛnɛ tɔpʋɛ ɛɩn nyʋnɩ bɛ mɛnɩ mba.

Jesi έnɩ tɛyɩyɩ pʋ lɔkʋɛ έnɩ tɛɛ nɩhan-nίɛ έnɩ woju

13Ɔnʋ egeɛ, nʋcʋnί Jesi n+anί Hanɩ έnɩ lɩ Kaif ɔnʋ misiaa έnɩ tɛ pɛpɛnɩ. Lu ɛbɩ deiin-ɛ, bɛ Kaif lɩ obuɛ lɩ tɛyɩyɩ pʋɛnɛ fɛɩn έnɩ ine-ɛtɩ pʋ. 14Ɛnɛ baa lɩ obuɛ nʋɛ sɛɛ, nɩkan niye Juf ɛbɩɛnɛ lɔ̂: aframa já nʋ έnɩ bɔ̌ kpan nnɔ kʋkʋkpɔ cɛ uo Israɛl pʋɛnɛ neeme έnɩ nʋmʋ cɔ́ɔ nɔ̌.

Bʋbo mu έnɩ nʋmʋɛ Pɩɛr gbɩɛ έnɩ woju

15Cɔnɩ nʋcʋnί Jesi nahanίɛ, Simɔn Pɩɛr lɛɛ Jesi egekpʋ pʋ lefe nnɔ kɔ̌ ɛɩn kpʋ́nɩ naha lɛ. Egekpʋ pʋ obuɛ, tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛ dίnɩ an. Obu remuɛ, cɔnɩ nɩnya tɛyɩyɩ pʋ obu έnɩ gbɔmʋ tɛɛ, ɛnɛ frɛ nʋhɔ lukpomu tɛ lɛɛ Jesi ɛɩn lɛ. 16Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Pɩɛr ɛkɛ srʋ dɔn gbɔmʋge. Egekpʋ pʋ ɛbɩ έnɩ tɛyɩyɩ pʋɛ dɩ aan ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ se ege nya gbein kan owu ye yiɛ ɩsɩsan gbɔmʋɛ bɛ tʋ Pɩɛr hɔ lukpomu tɛ lɛ. 17Nʋhɔ tɛ yiɛ ɩdɩnɩ nʋɛ, ɛnɛɛ nobutuni lɔ̂: <<Ɛfɛ obuɛ, ɩn fɩlɩ kpan obuɛ nisiní έbɩɛ έnɩ egekpʋ pʋ lɛ?>> Ɛnɛɛ Pɩɛr kpɔrʋ ei lɔ̂: <<Ʋ́n’ʋ́n, mέlί ɔnʋ egekpʋ pʋ!>> 18Lɩpɛ mʋɛ, bɛ tɛyɩyɩ pʋ lɔkʋɛ έnɩ ɔ́sʋ pʋɛnɛ lɛɛ cɔsɩsan pʋɛnɛ opo lέ ereru nɔgbɔ̂n ambɛ lʋfan ie tʋʋn ɛsε̌n ɩ, ɛnɛɛ Pɩɛr frɛ a he nɛnɛ nɔgbɔ̂n lέɛ lɛ.

Owuɛ Tɛyɩyɩ pʋ lɔkʋɛ bubutu Jesiɛ έnɩ woju

19Tɛyɩyɩ pʋɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋ lɔkʋɛ já owukan lubuo cʋ́, ɛnɛɛ nobubutu Jesi owu lε̌ ɛdɩ akpan-ɛnɛɛ lɩ ɛnɩnɩ egekpʋ pʋɛɛnɛ lɛɛ woju tasɩɩɛ neyiyeɛ an. 20Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Ɔfɔbɔ fɩdɩ an lɔ̂: ɛmɩnɩ wojuɛ miyiyeɛ, akpan fɛɩn antɩ lɩ obuɛ miyiye. Tasɩɩ mʋɛ, tɛyɩyɩ-cɔɔ tɛ lɛɛ cɔ-cɔ fɛɩn-ɛ Juf-ɛnɛ isi iyîaa, ɛnɛɛ miyiye woju; έlίmʋ hɛhɛ mʋ bɛmʋ. 21Bɛ gba, ɛmɩ bɛ fobutumu owu obu lɔɔ? Dɩkɩ: akpan ɛbɩɛnɛɛ nɔ ɔmʋ wojuyiyeɛ nʋwan ti obuɛ mɩkaan lɩ obuɛ bɔ̌ fobutu. Nɩdɩnί fɛɩn an!>> 22Lɔ̂ Jesi kan lɔɔ, ɛnɛɛ cɔsɩsan pʋ nnɔ έnɩ nɔnɩ rire lɩpɛɛ lanɩ mʋnʋtamʋ nakan iyêni lɔ̂: <<Tɛyɩyɩ pʋ lɔkʋɛ lɩ obuɛ fakan obu fʋtʋ?>> 23Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Owu obuɛ mɩkaan, yemu ngasi wojuɛ nɔ mʋɛ! Gba, alɩ ɔnʋ cɔɔ mɩkaan, bɛ ɛmɩ remu fɩlamʋ mʋnʋtamʋ?>> 24Hanɩ ʋnyʋ ɩdɩkɩɛ, ɛnɛɛ tʋ nʋcʋnί Jesi nɩhan-nί Kaif. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ ngbraka ɛbɩ έnɩ nukunîɛ, hɔnɔ ʋnɔnɩ bɔ́.

Nʋmʋɛ Pɩɛr nʋ ɛtɩ gbɩɛ έnɩ woju

25Cɔnɩ woju obu nɛsɛɛ, bɛ Simɔn Pɩɛr ɛkɛ hɔnɔ ʋgbɔ̂n lέ tɛ cɛ. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, ɛnɛɛ kpan kɔ̌ butuni lɔ̂: <<Ɛfɛ frɛ, ɩn fɩlɩ kpan obuɛ nʋnyʋnίɛ έnɩ egekpʋ pʋ nnɔ lɛ?>> Ɛnɛɛ Pɩɛr kpɔrʋ ei lɔ̂: <<Kakaa, mέlί ɔnʋ egekpʋ pʋ!>> 26Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ tɛyɩyɩ pʋ lɔkʋɛ έnɩ ɔ́sʋ pʋ nnɔ frɛ ja cʋ nakan lɔ̂: <<Dɩkɩ: mɩdɩfʋ nʋ lɛɛ ɔnʋ ɛɩn ejikpɛɛ mʋ tɛ.>> Ɔ́sʋ pʋ obuɛ, nɩlɩ nnɔ ɛbɩ έnɩ Pɩɛr pɔ rɩtɩ eiɛ έnɩ bʋsʋ mʋ kpan. 27Lɩpɛ frɛɛ, Pɩɛr kpɔ́rʋ ei ji, ɛnɛɛ ngbo ɛtɩ lɩpɛɛ, karʋ bʋ.

Éjijiɛ Pilat jiji Jesi kuɛ έnɩ woju

28Juf-ɛnɛ ɩhan Jesi Kaif έnɩ tɛ bɔɔ nʋ ɩca njomu tutuɛ, ɛnɛɛ nʋnʋnί ɛtɩ nɩhan-nɩ̂ Pilat έnɩ owutite cɔ́ tɛ. Gba, nʋnyʋ nɩdɩkɩnί έnɩ alɩ nʋhɔnί tɛ bɛ yɔtʋ nîtêní rʋkʋɔ pʋɛnɛ Auleɛ antɩ bɔ̌ nʋ́kpʋ nɩhɩ̂mίnί Pak mbɔɔ, ɛnɛɛ nɔ́hɔ́mίnί tɛ. 29Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, Pilat ɔnɔbɔ nyá gbein lɩpɛ hé nɛnɛ, ɛnɛɛ nobutu nɛnɛ lɔ̂: <<Ɛmɩ woju kpan obu lɩ bɛ fisinî έbɩ e?>> 30Ɛnɛɛ nɩkan-nί lɔ̂: <<Lɩ fίnί έlίmʋ woju ʋn nε̌lɩ ɛkɛɛ, bɛ rɔ́cʋ́mίnɩ résífu.>> 31Pilat ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Cʋnɩ̂ anί lε̌ nɔfɔbɔ fɔ́cʋnί nɔfʋ auleɛɛnɛ ɛtɩ féjijinî fókuní!>> Lɩpɛ mʋɛ, nʋkpɔrʋnί ei nakan-nί lɔ̂: <<Ɛrɛ rákân-mʋ bɔmʋcɔ έnɩ bɔ̌ rɔnyʋ kpan rowo.>> 32Owu obuɛ sɛɛ ɔtʋ Jesi έnɩ owuɛ kan la ɩ ɛnɩnɩ lɔ̂ nîtê nuwonîɛ ɛtɩɛ ɛsɛ ɛtɩ.

33Pilat isê ege ʋhɔ lʋgban tɛɛ, ɛnɛɛ ra Jesi bɛ nobutuni lɔ̂: <<Ɛfɛ Juf-ɛnɛ έnɩ gbrengbi heni naa?>> 34Ɛnɛɛ Jesi frɛ nobutuni lɛ lɔ̂: <<Obuɛ fɩkaan, ɛfɛ ɔfɔbɔ fɩdɩ nʋ fɩkan; naa kpan lefe kan fiti e?>> 35Ɛnɛɛ Pilat nίnɩ̂: <<O bɛ ɛmɛ obuɛ ɛkɛ, Juf wɩ mɩlɩ? Dɩkɩ: ɔfʋ pʋ Juf-ɛnɛ lɛɛ nɔnʋ tɛyɩyɩ pʋɛnɛ έnɩ ɔlɔkʋɛɛnɛ lɩ obuɛ cʋfʋ simu! Gba, kan woju tasɩɩɛ fɩlɩɛ mítí!>> 36Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Ɛmɩnɩ etei cɔ́ɔ, έlίmʋ wʋtʋ ɛtɩ έbɩ ɔ́nɔ́. Lɩ fίnί lɩ έbɩ nɔɔ ɛkɛɛ, bɛ ntʋ ɔmʋ ɔ́sʋ pʋɛnɛ ʋɔn ɔtʋmʋ lε̌ mίpɩ Juf-ɛnɛ ɔnkʋ.>> 37Pilat iti obuɛ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Ɛfɛ obuɛ, njɛ gbrengbi?>> Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Ɛnɛɛ fɩkaan, mɩlɩ gbrengbi. Gba, alɩ nɔ́rʋɔmίnɩ mie wʋtʋ ɛtɩ έbɩɛ, bɛ woju nawrɛɛ lɩ obuɛ mi manyakʋ gbein. Kpan fɛɩn έnɩ nɛnɩ ei woju nawrɛɛ ɛtɩɛ ɛkɛ, ɛnɛ nitimu owukan lubuo.>> 38Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Pilat nίnɩ̂: <<Gbɔfɩ, ɛmɩ nɩranί woju nawrɛ?>> Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nise ege nɩnya gbein nihe Juf-ɛɛnɛ bɛ nakan niyê nɛnɛ lɔ̂: <<Kpan obuɛ, ɛmɛ ɛkɛ mίdɩ woju ʋn-ɛ nɩlɩ έnɩ bɔ̌ efini lu uouɛ nʋ. 39Gba, έnɩ nɔfʋ Pak fɛt fɛɩn mʋ fubutuní mʋwɔ sibikan mʋ pʋ nnɔ mɩla ɩɛ, bɛ mίnɩ̂: mʋwɔ Juf-ɛnɛ έnɩ gbrengbi obu mίlá ɩ e?>> 40Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɛnɛ fɛɩn nɛgbɛ nɩkan-nί lɔ̂: <<Ʋ́n’ʋ́n, dalamίnɩ ei! La Barabas ei!>> Barabas obuɛ noduní íneɛ, nɩlɩ akolo pʋ.

19

1Pilat ɩdɩ wojuɛ nɛsɛɛ nʋɛ, ɛnɛɛ tʋ nʋcʋnί Jesi nanί lε̌ nójunî ngbre mu. 2Srʋdaaɛnɛ ʋcʋnɩ ɩhaa, ɛnɛɛ de ba dodu-dodu kɔ̌ bʋban fίnί abutre ɛkɛ cɔn-nɩ. Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nʋcʋnί tralɛ nnɔ έnɩ dide gbrengbi tralɛɛ nʋcɔn-nɩ̂ frɛ. 3Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nɛsɛnɩ̂ antɩ nɩlɩnɩ̂ miyi-miyi nɩkan-nί lɔ̂: <<Juf-ɛnɛ έnɩ gbrengbi, rɔnʋfʋ íne!>> Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, bɛ nalanɩ̂ mʋnʋtamʋ frɛ. 4Ɩlɩɛ, ɛnɛɛ Pilat nɔ ɔnʋ lukpomuɛ tɛ se ege nya gbein nakan iyê Juf-ɛɛnɛ lɔ̂: <<Dɩkɩ: mɔ́tʋ nɔcʋnί nɔfʋ kpaan nisiní nɛfɛ lε̌ fέdɩnί an lɔ̂: mέdί woju ʋn-ɛ nɩlɩ έnɩ bɔ̌ efini lu uou.>> 5Bɛ heni-heni mu nɩnyakʋnί Jesi gbein. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ dodu abutreɛ nɔ́nɩ íne mu, eseji tralɛ ɛbɩ hɔnɔ ʋnɔnɩ rire frɛ. Ɛnɛɛ Pilat nίnɩ̂: <<Kɩnί kpaan!>> 6Tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ lɛɛ cɔsɩsan pʋɛnɛ ɩdɩ Jesi nʋɛ, ɛnɛɛ nɛgbɛ ɩkan lɔ̂: <<Teni amɩa-mʋ tîn ɛtɩ! Teni amɩa-mʋ tîn ɛtɩ!>> Ɛnɛɛ Pilat nίnɩ̂: <<Nɛfɛ nɔfɔbɔ cʋnɩ̂ a tení amɩa-mʋ tîn ɛtɩ. Ɛmɛ ɛkɛ mέdί woju ʋn-ɛ nɩlɩ έnɩ bɔ̌ efini lu uou lɔɔ!>> 7Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Juf-ɛɛnɛ nίnɩ̂: <<Rɩkân ɛrɩnɩ Aule. Dɩkɩ: έnɩ nakan lɔ̂: ɛnɛ Nyatɩ έnɩ Wɩɛ, bɛ nabʋ̂an Auleɛ mʋnʋ. Obu remuɛ, ówo nûwonî.>> 8Pilat iti obuɛ nɩkan-nίɛ, ɛnɛɛ la nowoni lɔkʋlɔ ji. 9Lɩpɛ mʋɛ, nʋcʋ Jesi nisê ege nʋhɔ lukpomuɛ tɛ ji, ɛnɛɛ nobutuni lɔ̂: <<Ɛfɛ, ɔfɔlɔ tasɩɩ fʋnɔ fi?>> Owu obuɛ nubutuɛ, Jesi έtέmίnɩ sʋ. 10Pilat ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Ɛmɛ, mobutufu woju lε̌ fίtɛmʋ sʋ? Fέdί an lɔ̂: mɩkân bɔmʋcɔ έnɩ bɔ̌ mɔtʋ nɔwɔfίnɩ nalanί ei, elefe mu mɔtʋ netêfíni amɩa-mʋ tîn ɛtɩ e?>> 11Jesi ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Lɩ fίnί Nyatɩ áláfʋ bɔmʋcɔ obu ei ɛkɛɛ, bɛ fákân-mʋ bɔmʋcɔ kɔɔkɔ ɔmʋ ɛtɩ. Obu remuɛ, ɛfɩnɩ woju ʋn-ɛ bɔ̌ ʋ́kɔ kpan ɛbɩ έnɩ pamʋ ɩ bɛ nʋnyʋmίnɩ nisifíniɛ έnɩɛ.>>

12Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Pilat nɔjʋjʋ έnɩ bɔ̌ ɔwɔ Jesi ala ɩ. Juf-ɛɛnɛ ɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ nɛgbɛ uku mu ɩkan lɔ̂: <<Alɩ fʋwɔnɩ fɩla ɩɛ, bɛ neyê lɔ̂: fánya ɩ Sesar ege! Dɩkɩ: kpan fɛɩn-ɛ nίnί ɛnɛ frɛ gbrengbiɛ, bɛ Sesar lɩ obuɛ nabʋ̂an mʋnʋ!>> 13Pilat iti obuɛ nɩkan-nίɛ, ɛnɛɛ tʋ nisepuní Jesi nɩnyakʋnί gbein lɩpɛ ji bɛ nɩsɛ owutite cɔ́ ɛbɩ έnɩ nɩranί ebre mu Gabata έnɩ ɔnʋ nʋwan lɩ “srawan gbadaa” tɛ nipi ete. 14Lɩpɛ mʋɛ, bɛ akpan nɔ́ Pak fɛt έnɩ mbɔdide nʋɛ έnɩ ébe mu bɔmʋ. Ɛnɛɛ Pilat kan ye Juf-ɛɛnɛ lɔ̂: <<Kɩnί nɔfʋ gbrengbiɛ!>> 15Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Juf-ɛɛnɛ nɛgbɛ ɩkan lɔ̂: <<Woni! Woni! Teni amɩa-mʋ tîn ɛtɩ woni nyakʋ ei!>> Ɛnɛɛ Pilat nίnɩ̂: <<Fίnί mitení nɔfʋ gbrengbiɛ amɩa-mʋ tîn ɛtɩ múwóní e?>> Ɛnɛɛ tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ ja cʋ nakan lɔ̂: <<Rέdί gbrengbi lefe kɔɔkɔ an alɩ έlίmʋ Sesar ɔnʋ lɛfɛ cɛ!>> 16Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, Pilat lá Jesi ei tʋ́ nɛnɛ έnɩ bɔ̌ nɔcʋnɩ̂ na netêní amɩa-mʋ tîn ɛtɩ, ɛnɛɛ heni-heni mu nʋnyʋnɩ̂ nahanί.

Jesi έnɩ amɩa-mʋ tîn ɛtɩ étě έnɩ woju

17Lɔ̂ akpan cʋ Jesi nahaa, ɛnɛɛ nɩdapʋnɩ̂ ɔnʋ amɩa-mʋ tîn-ɛ. Lɩpɛ mʋɛ, nʋnɔnί ebiɛ mʋ nɩnyanί, ɛnɛɛ nɩhan-nɩ̂ cɔ́ lʋgbʋɛ ebre mu nɩranί Gɔlgota έnɩ ɔnʋ nʋwan lɩ “íne kpɔkʋ cɔ́ɔ” tɛ. 18Lɩpɛ lɩ obuɛ nitenî amɩa-mʋ tîn ɛtɩ lɛɛ akpan aanʋ ji ɛɩn. Nnɔ nɔ́nɩ kpɩsɩbɔ, ɛnɛɛ nnɔ frɛ nɔnɩ nimebɔ.

19Pilat tʋ́ nimimení owukan lubuo nnɔ frɛ έnɩ nʋcʋ nɩpɩʋnί Jesi íne ɛntɩɛ. Ɛnɛɛ kɩ lɔ̂ nakan: “Kɩ Nasarɛt wɩ Jesi ɛbɩ έnɩ lɩ Juf-ɛnɛ έnɩ gbrengbiɛ”. 20Cɔ̂ nitení Jesi amɩa-mʋ tîn ɛtɩɛ bɔ́fʋ ebi nʋmʋ, eseji owukan lubuoɛ Pilat tʋ nimimeníɛ obuo ɛɛntɩ έnɩ lɩ fίnί ebre, latɛn lɛɛ grɛk mʋ. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, Juf kpangbalɔ έnɩ nɛsɛ lɩpɛɛ kίnga mʋ. 21Lɔ̂ tɛyɩyɩ pʋ ɔlɔkʋɛɛnɛ dɩ obuɛ nimimeníɛ nʋɛ, ɛnɛɛ té fʋɔ nɛnɛ bɛ na nihení Pilat nakan niyênî lɔ̂: <<Obuɛ fʋtʋ nimimení lɔ̂: kpan obu lί Juf-ɛnɛ έnɩ gbrengbiɛ, ɛrɛ rɔ́cʋ́. Tʋ nímímení lɔ̂: kpan obu nίnί ɛnɛ Juf-ɛnɛ έnɩ gbrengbi.>> 22Nɩkan-nί lɔɔ, ɛnɛɛ Pilat nίnɩ̂: <<Obuɛ mʋtʋ nimimeníɛ, nʋdɔn lɔɔ.>>

23Srʋdaaɛnɛ itê Jesi amɩa-mʋ tîn ɛtɩɛ, ɛnɛɛ buu ɔnʋ rire owuɛnɛ mʋ nku aanla cɩcan de bɛ wie ɔnʋ tralɛ ɛbɩ έnɩ nuluní ólu mu sa ɛtɩ tʋʋn te meɛ. 24Gba, nʋnyʋnί tralɛ obuɛ, ɛnɛɛ nakan-nί lɔ̂: lɔ̂ bɔ̌ nɔnyʋ nasʋsʋanrʋnί ei nacɩcan-nίɛ, aframa nʋ̂wɔnί nsrʋwa bɔɔ kpan έnɩ ɛnɩnɩɛ ɩhɩɛ lε̌ ɔcʋ, bɛ heni-heni mu nɩlɩnί lɔɔ ɛkɛ. Obuɛ nɩlɩnίɛ ɔtʋ owuɛ nimimení nɔ Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛɛ, ɛsɛ ɛtɩ kpɛɩɩn. Ɛnɛɛ kɩ lɔ̂ kan: Nácɩcan-nί ɔmʋ rire owuɛnɛ nédení, ɛnɛɛ eseji nʋwɔnί nsrʋwa nʋcʋnί ɔmʋ tralɛ lɛhɩn-ɛ frɛ.

25Cɔ̂ nitení Jesi amɩa-mʋ tîn ɛtɩ lɩpɛɛ, eniyia, eniyia meyi, Mari ɛbɩ έnɩ lɩ Klopas yiɛ lɛɛ Madala ebi mu yi nnɔ έnɩ ɛnɛ frɛ nɩranί Mariɛ nɔ́ lɩpɛ. 26Jesi ɩkprâ bɛ kɩ eniyia έnɩ ɔnʋ egekpʋ pʋ ɛbɩ έnɩ nʋyɔfʋ tasɩɩɛ nɔ rire. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nɩkan niye eniyia lɔ̂: <<Yia, kɩ ɔfʋ wɩ!>> 27Ɛnɛɛ nɩkan niye egekpʋ pʋ ɛbɩ frɛ lɔ̂: <<Kɩ efiyia!>> Nʋ ɛbɩ deiin-ɛ, ɛnɛɛ egekpʋ pʋ ɛbɩ cʋ Jesi eniyia a te i ɛnɩnɩ tɛ.

Jesi έnɩ uou woju

28Gba, έnɩ Jesi dɩ an lɔ̂: nέlɩ owuɛnɛɛ bɔ̌ nɛlɩɛ tʋʋn nókufuɛ, ɛnɛɛ nɩkan lɔ̂: mindihɔn nowoni. Owu obuɛ nɩkaan, ɛnɛɛ tʋ wojuɛ nimimení nɔ Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛɛ sɛ ɛtɩɛ nɔ̌. 29Heni-heni muɛ, srʋdaaɛnɛ cʋ́ bla pʋkʋ-pʋkʋ nnɔ cɔ́ mʋlɔ nyanya kɔ̌ έnɩ nɔ fanfa nnɔ έnɩ pi ete hɛhɛ mʋɛ mʋ, ɛnɛɛ cʋ dru ngbɔgbɔ tîn ɛtɩ jaʋnɩ έnɩ bɔ̌ nɔjʋ. 30Nɩkɩ̂n nʋmʋɛ, ɛnɛɛ nɩkan lɔ̂: <<Gbakɛ, fɛɩn owu!>> Bɛ nisi íne i nʋdɔn mʋ.

31Nʋɛ nuwoní Jesi έnɩ yɔmʋɛ, ɛnɛɛ ɔ́pɔn nʋɛ yobo bʋ. Ɔ́pɔn nʋ akpasua obuɛ nɔ́ ɛnɩnɩ mʋ couun. Nʋ obuɛ, kpan ɔ́yɔ́fʋmʋ έnɩ bɔ̌ fuin ɔnɔ amɩa-mʋ tîn ɛtɩ. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, Juf-ɛɛnɛ á hé Pilat kán yêni lɔ̂: nʋtʋ srʋda á búbuu akpan-ɛnɛɛ nɔ amɩa-mʋ tîn ɛtɩɛ aka ɩ. Lɔɔ, lε̌ nuoní faafa nédení nɛnɛ nányakʋnί ei. 32Heni-heni mu Pilat tʋ́ srʋda á, ɛnɛɛ nʋ akpan-ɛnɛɛ nitení amɩa-mʋ tîn ɛtɩ lɛɛ Jesi ɛɩn-ɛ ɛtɩ nobubuu nɛnɛ aka ɩ ɩha. Nububuuní nnɔ έnɩɛ ɩ, ɛnɛɛ nitení mu nububuuní nnɔ ɛbɩ έnɩɛ frɛ ɩ. 33Gba, ihe Jesiɛ, ɛnɛɛ nɩdɩnί nʋ lɔ̂: ɔwɔ̂ nuo bɛ nóbúbuumínî aka ɩ. 34Srʋda nnɔ ɩja kpɩa ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nʋnɩ mpɛpɛdi mu bɛ lɩ̌ mbuo lɛɛ mindi noku.

35Kpan ɛbɩ έnɩ nede woju obuɛnɛ fɛɩn-ɛ aka kpɛnkpɛ obu mu έbɩɛ, ɛnɛ ɔnɔbɔ ɔnʋ nʋnʋwɩ mʋ nɩdɩ nʋ. Ɛnɩnɩ dalʋfʋɛɛ nɛhɩɛ, lί woju nawrɛ tasɩɩ. Heni-heni muɛ, nɩdɩ an lɔ̂: woju nawrɛ nakan niyê nɛfɛ lε̌ ɔtʋ nɛfɛ frɛ fɔ́cʋnί té fétění Jesiɛ ɛtɩ. 36Gba, Jesi έnɩ lu uou mu tɛ έnɩ woju obuɛ sɛɛ, etě fίnί lɔ̂ Nyatɩ kpɛnkpɛ kan la ɩɛ ɛkɛ. Ɛnɛɛ kɩ lɔ̂ kan: Ɛnɩnɩ luwuɛnɛɛ, kɔɔkɔ bɔ̌ úbu ei. 37Eseji cɔ́ lefe frɛ kán lɔ̂: Dɩkɩ: kpan ɛbɩ έnɩ nɔnɔbɔ nʋnʋnί kpɩa nuwoníɛ, ɛnɛɛ nana nûduní mʋnʋ nʋnyʋkʋ nɩkprânί.

Jesi έnɩ éli woju

38Ɩha antɩɛ, ɛnɛɛ Arimate ebi mu wɩ nnɔ έnɩ nɩranί Josɛf-ɛ a butu Pilat bɔmʋcɔ lε̌ ɔcʋ Jesi +a eli. Josɛf obuɛ, ɛnɛ frɛ nɩlɩ Jesi egekpʋ pʋ nnɔ lɛ, ɛnɛɛ Juf-ɛnɛ έnɩ ine-ɛtɩ pʋɛnɛɛ neyeɛ remuɛ, nίnyakʋmʋ rire gbein. Pilat tʋ́nɩ bɔmʋcɔ, ɛnɛɛ heni-heni mu naha nʋcʋ Jesi kɔdɔgɔɔ. 39Ɛnɩnɩ aaʋɛ nahaa, ɛnɛɛ Nikodɛm frɛ a heni bɛ nanί bɔyɔ mʋ. Nikodɛm obuɛ, ɛnɛɛ nʋ nnɔ you na nubutu Jesi owuɛ nɔ̌. Cɔnɩ ɛnɛ lɛɛ Josɛf ɛɩn nahanίɛ, nɩhan sacɛ mindi akpasua kɔ̌ έnɩ lɩ owu lʋɔnfe akpasua aanʋ έnɩ nʋcʋcʋatʋnίɛ tʋʋn yɛhɩ kilo abruansan neeme. 40Nukuní tɛɛ, ɛnɛɛ nʋcʋnί liji tambue ɛlɛhɩnlɔ nɩtɩndanί Jesi rire neeme bɛ nʋnyʋnί sacɛ mindiɛ nukunî ɛtɩ fίnί lɔ̂ Juf-ɛnɛ itê ɩlɩ nɔnʋ fuin kraa bɛ iliɛ ɛkɛ. 41Cɔ́ lʋgbʋ obuɛ nitení Jesi amɩa-mʋ tîn ɛtɩɛ, ejikpɛ nnɔ έnɩ bɔfʋ lɩpɛɛ, lubomɔ lɔwɔ nnɔ nɔ́ tɛ έnɩ kpan yěli kpan mʋ. 42Ɛ́nɩ Juf-ɛnɛ έnɩ ɔ́pɔn nʋɛ nehi ubô bʋ bɛ eseji lubomɔ obu ɔ́wɔ̂n-mʋ nʋmʋ eiɛ, ɛnɛɛ nʋcʋnί Jesi na niliní tɛ.

20

Jesi έnɩ lu uou mu ɔ́nɔ énye έnɩ woju

1Ʋdɔ̂n bɔɔ ɩca dimas-ɛ, ɛnɛɛ njomu jru muɛ, Mari ɛbɩ έnɩ lɩ Madala ebi mu yiɛ nye a lubomɔɔ mʋ tɛ. Lɔ̂ nuku tɛɛ, ɛnɛɛ nɩdɩ nʋ έnɩ lubobu ɛbɩ έnɩ nɔ lubomɔɔ nʋmʋtiɛ anya ɩ epi ɛnɩnɩ. 2Nɩdɩ nʋ lɔɔ, ɛnɛɛ faafa, niye nise ege na nɩkan niye Simɔn Pɩɛr lɛɛ egekpʋ pʋ ɛbɩ έnɩ Jesi yɔfʋ tasɩɩɛ lɔ̂: <<Nɔ́nyʋnί ɔrʋ Nyɔnɩɛ nányakʋnί ei lubomɔɔ mʋ tɛ, ɛnɛɛ rέdί cɔ̂ nɔ́cʋnɩ̂ nâ nétění!>> 3Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ lɩ̌ Pɩɛr lɛɛ egekpʋ pʋ ɛbɩ ɛɩn nye bɛ ye ne naha lubomɔɔ mʋ tɛ.

4Aaʋɛ nahanίɛ, ɛnɛɛ egekpʋ pʋ ɛbɩɛ lɩka wɔn ɩ tɩ cɔ́ ku lubomɔɔ rire tɛ. 5Ɛnɩnɩ ókuɛ nuku tɛɛ, nɔ́hɔ́ lubomɔɔ mʋ tɛ, ɛnɛɛ ninye ɛtɩ nʋmɔɔ nʋmʋti nikpe re nakprâ nuhun tɛ. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ nɩdɩ liji tambue olofuɛnɛɛ nɩtɩndanί Jesi rireɛ nʋ έnɩ ku ei wʋtʋ. 6Simɔn Pɩɛr ɛkɛ ɩnya lɩpɛɛ, ɛnɛɛ sɛn-nɩ ei hɔ nuhun tɛ bɛ ɛnɛ frɛ dɩ lijiɛnɛɛ ku ei wʋtʋɛ nʋ. 7Ɛnɛɛ eseji nɩdɩ liji ɛbɩ έnɩ nʋcʋ nɩtɩndanί Jesi íneɛ nʋ έnɩ mɩmɛfʋ ɛtɩ pi ɛnɩnɩ. 8Gba, egekpʋ pʋ ɛbɩ έnɩ tɩ cɔ́ i ku lɩpɛɛ frɛ ʋhɔ nʋmɔɔ nuhun tɛɛ, ɛnɛɛ ɛnɛ frɛ dɩ lijiɛnɛ lɔ̂ te pipiɛ nʋ lɛ bɛ kuni ei rire mu lɔ̂: Jesi ɔnɔ lu uou mu enye heni. 9Heni-heni muɛ, tʋʋn bɔɔ bɛ i ku lɔɔ, Jesi έnɩ lu uou mu ɔ́nɔ énye wojuɛ nimimení nɔ Nyatɩ kpɛnkpɛɛ mʋ tɛɛ yǒku ei ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ rire mu kɔɔkɔ. 10Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nʋnɔnί lɩpɛ nɩnyanί ei bɛ nanί lukpomu.

11Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Madala ebi mu yiɛ nɩranί Mariɛ ɛkɛ dɔn lubomɔɔ rire lɩpɛ nɔtʋ mʋtʋ. Ɛnɩnɩ mʋtʋɛ nɔtʋ bɔɔ nikpe re nakprâ nʋmɔɔ nuhun tɛɛ, 12ɛnɛɛ nɩdɩ ɛntɩ ngbafrɛ aanʋ nʋ έnɩ tralɛ olofu nɔ rire bɛ pipi ete cɔ̂ nɩlapʋnί Jesi beɛ. Nnɔ nɔ́ íne ɛtɩ bɔmʋ, ɛnɛɛ nnɔ frɛ nɔ lɩka nʋwan bɔmʋ. 13Ɛntɩ ngbafrɛɛnɛ ɩja owukan lubuo ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nobutu Mari lɔ̂: <<Yi, ɛmɩ bɛ fɔtʋ mʋtʋ e?>> Ɛnɛɛ Mari nίnɩ̂: <<Nɔ́nyʋnί ɔmʋ Nyɔnɩɛ έnɩ kɔdɔgɔɔ nányakʋnί ei lubomɔɔ mʋ lɩpɛ, ɛnɛɛ mέdί cɔ̂ nɔ́cʋ nâ nétění!>> 14Owu hɔnɔ ʋnɔnɩ ɔ́mʋ nɩkan bɔɔ nice mʋnʋ egeɛ, ɛnɛɛ nɩdɩ Jesi nʋ έnɩ nye ɛtɩ. Lɩpɛ mʋɛ, nɔ́nyʋ̂mʋ nʋmʋ lɔ̂: Jesi, 15ɛnɛɛ Jesi butuni lɔ̂: <<Yi, ɛmɩ bɛ fɔtʋ mʋtʋ? Ɛbɩ̂ fɔjʋjʋ?>> Mari ɛkɛ notutru lɔ̂: cɔ́ lʋgbʋ lɩpɛ έnɩ ásɩsan pʋɛ nɔ̌, ɛnɛɛ nakan iyêni lɔ̂: <<Mʋgʋgɔfʋ, alɩ ɛfɛ lɩ obuɛ fʋnyʋnɩ fɩnyakʋ ei fa fite cɔ́ lefeɛ, bɛ yemu má mʋ́cʋ́nɩ.>> 16Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi ranɩ: <<Mari!>> Gba, Mari udu ʋnyʋkʋ ɩkprânɩɛ, ɛnɛɛ letu ei ranɩ ebre mu lɔ̂: <<Rabuni!>> (Rabuni, ɔnʋ nʋwaan lɩ “éyiye pʋ”.) 17Lɩpɛ mʋɛ, Mari nɔjʋjʋ έnɩ bɔ̌ ɛpɩnɩ ɛtɩ, ɛnɛɛ Jesi kan yeni lɔ̂: <<Dɔnyʋmʋ ei! Mɩhɩamʋ ɔmʋ Bɔ̂ɔ rire tɛ. Dɩkɩ: a kan ye makpɩɛnɛ lɔ̂: maha ɔmʋ Bɔ̂ ɛbɩ έnɩ lɩ nɛfɛ frɛ nɔfʋ Bɔ̂ɔ rire tɛ. Ɛɛ, maha ɔmʋ Nyatɩ ɛbɩ έnɩ nɛfɛ frɛ lɩ nɔfʋ Nyatɩɛ rire tɛ.>> 18Heni-heni mu Mari ɩha ihe egekpʋ pʋɛnɛɛ, ɛnɛɛ kan ye nɛnɛ lɔ̂: nέdɩ Nyɔnɩɛ nʋ. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, ɛnɛɛ nubo amanɩɛɛ Jesi tʋnɩɛ frɛ nuku nɛnɛ.

Rire gbein-ɛ Jesi nyakʋ ye ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛɛ έnɩ woju

19Dimas ba obu έnɩ yɔmʋɛ, ɛnɛɛ egekpʋ pʋɛnɛ si yia kan nnɔ nuhun. Lɩpɛ mʋɛ, laa nowo nɛnɛ Juf ambɩɛnɛ rire remuɛ, nέbɩbɛʋnί lɛkpɛ ɩ fɛɩn nɔ́tʋtʋn-nί safʋɛ, ɛnɛɛ Jesi nya nye ɛtɩ nɔnʋ ɛrɛhɩn rakʋ nɛnɛ kan lɔ̂: <<Teyɔ nʋnɔ lɛɛ nɔfʋ ɛɩn!>> 20Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ niye nɛnɛ ecigbrɔ nʋmʋtiɛ nɔnɩ bɔ́ɔ lɛɛ kpɩa nʋmʋtiɛ nɔnɩ mpɛpɛdi muɛ. Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ rire mu nekpi nɛnɛ lɔkʋlɔ έnɩ nésění ege nέdɩnί Nyɔnɩɛ nʋɛ. 21Jesi sê ege já cʋ́, ɛnɛɛ nakan iyê nɛnɛ lɔ̂: <<Teyɔ nʋnɔ nɔfʋ ɛɩn! Dɩkɩ: fίnί lɔ̂ ɔmʋ Bɔ̂ tɔpʋmʋɛ ɛkɛɛ, ɛmɛ frɛ mɔtɔpʋ nɛfɛ lɔɔ lɛ.>> 22Lɩpɛ mʋɛ, nupo ho nuku nɛnɛ ɛtɩ, ɛnɛɛ nʋnʋ ɛtɩ nakan lɔ̂: <<Gbakɛ, kɩnί Bʋbɔ Wɛɩn-ɛ! 23Dɩkɩ: akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ fɩ̂kprânί nɔnʋ ngasiɛ nudoníɛ tʋʋn bɔɔ bɛ fʋ̂cʋ fʋfʋɔnί nɛnɛɛ, bɛ Nyatɩ frɛ ɔcʋ ɔfʋɔ lɛ; akpan-ɛnɛ fɛɩn-ɛ fɔ́cʋ́ fɔ́fʋ́ɔ́mίnίɛ, bɛ Nyatɩ ɔ́cʋ́ ɔ́fʋ́ɔ́ nɛnɛ lɛ.>>

Rireɛ Jesi nyakʋ gbein ye Tomaa έnɩ woju

24Cɔnɩ Jesi nyakʋ rire gbein ye ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛɛ, nɔnʋ mʋ nnɔ έnɩ nɩranί Toma bɛ eseji nɩranί Didim-ɛ ɔ́nɔ́ lɩpɛ. 25Anʋan-ɛnɛ ɩdɩnɩ nʋɛ, ɛnɛɛ kan yeni lɔ̂: <<Dɩkɩ: rέdɩ Nyɔnɩɛ nʋ!>> Niti lɔɔ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Alɩ ɛmɛ ɔmɔbɔ mέdί ecigbrɔ nʋmʋtiɛnɛɛ nɔnί bɔ́ɔ nʋ mέkɩ̂n-mʋ bɔ, alɩ mέkɩ̂n-mʋ kpɩa nʋmʋtiɛ nɔnɩ mpɛpɛdi muɛ frɛ bɔ́ɔ, bɔ̌ múbu nawrɛ.>>

26Ʋdɔ̂n bɔɔ ɩsɛ uku dimas lefeɛ, ɛnɛɛ egekpʋ pʋɛnɛ fɛɩn si yia cɔ́ baa tɛ ji. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ Toma frɛ nɔ́ nɛnɛ mʋ. Nɔ́tʋtʋn-nί lɛkpɛɛnɛ, ɛnɛɛ Jesi nya nye ɛtɩ nɔnʋ ɛrɛhɩn bɛ rakʋ nɛnɛ nakan lɔ̂: <<Teyɔ nʋnɔ lɛɛ nɔfʋ ɛɩn!>> 27Bɛ gba nɩra Toma nakan niyêni lɔ̂: <<Cʋ bɔ́ lʋwɩ kɩn ɔmʋ ɔnkʋ nuhun-ɛnɛ lε̌ fɔ́cʋ bɔ́ fɔ́cɔmʋ mpɛpɛdi mu fákpr+a. Te nɩdɛlɩfʋ aanʋ-aanʋ; ɔfʋ té nʋnɔmʋ ɛtɩ cɛ.>>

28Toma ɩja ʋcʋɛ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: <<Ɛfɛ, ɔmʋ Nyɔnɩ, ɔmʋ Nyatɩɛ bɔbɔ nɔ̌!>>

29Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi nakan iyêni lɔ̂: <<Ɛ́nɩ fέdɩmʋ nʋɛ, gbakɛ fobu nawrɛ. Dɩkɩ: akpan-ɛnɛ fɛɩn ɛbɩ έnɩ έdίmʋ nʋ bɛ obu cɛ bu ɔmʋ rire wojuɛ nawrɛɛ, ehe lί nɛnɩnɩ!>>

30Jesi lί akprʋa woju kpangbalɔ ji ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ dί nʋ έnɩ ɔnʋ woju ɔ́nɔ́ kpɛnkpɛ obu mu έbɩ. 31Woju obuɛnɛ fɛɩn-ɛ nɔ kpɛnkpɛ obu mu έbɩɛ, némimení lε̌ ɔtʋ fɔ́cʋnί té fétění Jesi ɛtɩ lɔ̂: ɛnɛ lɩ obuɛ nɩlɩ Kris ɛbɩ έnɩ lɩ Nyatɩ έnɩ Wɩɛ. Ɔnʋ mʋ lɩpɛɛ, lε̌ nkʋan ɛlɩ nɛfɩnɩ.

21

Owuɛ sɛ Tiberiad eciji nʋmʋ tɛɛ έnɩ woju

1Ʋdɔ̂n bɔɔ ɩha antɩ lʋwɩɛ, ɛnɛɛ Jesi nyakʋ rire gbein Tiberiad ecijiɛ nʋmʋ tɛ ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛ dɩnɩ nʋ ji. Ɛnɛɛ kɩ lɔ̂ te sɛ: 2Simɔn Pɩɛr, Toma ɛbɩ έnɩ eseji nɩranί Didim-ɛ, Natanaɛl έnɩ lɩ Galile ebiɛ nɩranί Kanaa έnɩ kpaan, Sebede ɛwɩɛnɛɛ lɛɛ Jesi egekpʋ pʋɛnɛ elefe aanʋ ji nɔ́ cɔ́ nnɔ. 3Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Simɔn Pɩɛr kan ye ambɩɛnɛ lɔ̂: naha di ɛtɩ. Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nɛnɛ frɛ nίnί nehi nɩhanί lɛ bɛ heni-heni mu bɔyɔ mʋ nɩyanί di lɩa nnɔ mʋ nanί. Nʋdɔ̂n-nί di ɛtɩ nʋwɔnί dada youɛ neeme tʋʋn nɔ́nyʋ́mίnί sie kɔɔkɔ.

4Cɔnɩ nʋ nɔmʋmɔ ɩɛ, ɛnɛɛ Jesi nya nye ɛtɩ ecijiɛ nʋmʋ. Nɛnɛ fɛɩn nɛdɩnί kpan έnɩ nye ɛtɩɛ nʋ, sakɛ nέdίmίnί lɔ̂ ɛnɛ. 5Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi ra nɛnɛ bɛ nakan lɔ̂: <<Ɔmʋ ɛwɩɛnɛ, fɔ́nyʋnί sie e?>> Ɛnɛɛ nίnί nɔ́nyʋ́mίnί ɔbɔ kɔɔkɔ. 6Jesi ɩja ʋcʋ jiɛ, ɛnɛɛ nίnɩ̂: <<Wɔnί dadaa di lɩaa έnɩ kpɩsɩbɔ bɔmʋ, fʋ̂nyʋnί sie!>> Nɩlɩnί lɔɔ ɛkɛɛ, ɛnɛɛ heni-heni mu nʋnyʋnί sie tʋʋn nʋ́kpʋ nίjamίnί dadaa nίnyakʋmίnί ei dikpɛ frɛ bɔbɔ. 7Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ egekpʋ pʋ nnɔ ɛbɩ έnɩ Jesi yɔfʋ tasɩɩɛ kan ye Pɩɛr lɔ̂: <<Dɩkɩ: kpan obuɛ, Nyɔnɩɛ!>> Pɩɛr iti lɔɔ, ɛnɛɛ faafa de ɔnʋ tralɛɛnɛɛ nɩrɩan nuku eiɛ cɔn bɛ lɩ̌ wu rʋ dikpɛ naha ɛkpɛhɛ tɛ. 8Cɔ̂ nʋnɔnίɛ lɛɛ ɛkpɛhɛ ɛɩn-ɛ óbúón; mɛtrɩ ya kɔ̌ cɛ ɩ. Egekpʋ pʋ ambɩɛnɛ dɔ̂n di lɩaa mʋ, ɛnɛɛ ja dada ɛbɩ έnɩ sie yiku gbɔʋn-ɛ tʋʋn bɔɔ bɛ i ti ei. 9Nʋnɔnί di lɩaa mʋ nʋrʋnί wʋtʋɛ, bɛ kɩ sie έnɩ nɔ lέ ɛtɩ lɛɛ futufutu ɛɩn. 10Lɩpɛ mʋɛ, ɛnɛɛ Jesi kan ye nɛnɛ lɔ̂: <<Dení sieɛnɛɛ fʋnyʋnίɛ tʋkɔ iní!>> 11Simɔn Pɩɛr isê ege ɩya di lɩaa mʋ tɛɛ, ɛnɛɛ ja dadaa la ɛkpɛhɛ. Lɩpɛ mʋɛ, bɛ sie ngbohro-ngbohro tʋʋn ya abruanu ɛwɩ ɛɛntɩ nɔ́ dadaa mʋ tɛ. Obu frɛ bɔbɔɔ, dadaa ásʋ́án ɩ.

12Ɔnʋ egeɛ, ɛnɛɛ Jesi ra nɛnɛ lɔ̂: ni nίnί mbɔ. Lɩpɛ mʋɛ, nɔnʋ mʋ kɔɔkɔ ɔ́kpʋ́ óbútumíni ɛkɛfʋ ɛnɛ Nyɔnɩɛ tasɩɩ heni ambɛ ɔwɔ̂ nɩdɩnί an lɔ̂: ɛnɛ. 13Jesi iti ʋbɔfʋ nɛnɛɛ, ɛnɛɛ de futufutuɛ lɛɛ sieɛ cɩcan nɛnɛ bɛ nɩnί.

14Bɔnɩɩ lɔ̂ Jesi nɔ lu uou mu nyeɛ, rire obuɛ nɩnyakʋ gbein niye ɔnʋ egekpʋ pʋɛnɛɛ ɩpɩ mʋ bɛ ɛlɩ nku ɛɛntɩ.

Jʋmaa Pɩɛr yediɛ έnɩ woju

15Egekpʋ pʋɛnɛ ɩhɩ mbɔ bɔɔ uwuɛ, ɛnɛɛ Jesi butu Pɩɛr lɔ̂: <<Ɛfɛ Jan wɩ Simɔn, fʋyɔfʋmʋ kɔ́ obuɛnɛ fɛɩn heni e?>> Ɛnɛɛ Pɩɛr nίnɩ̂: <<Ɛɛ, Nyɔnɩ, fɩdɩ an lɔ̂ mʋyɔfʋfʋ.>> Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Bɛ tʋ ɔmʋ ngbɔnyɔ ɛwɩɛnɛ mbɔ!>> 16Ɩlɩɛ, ɛnɛɛ Jesi se ege butuni lɔ̂: <<Ɛfɛ Jan wɩ Simɔn, fʋyɔfʋmʋ e?>> Lɩpɛ frɛɛ, ɛnɛɛ Pɩɛr nίnɩ̂: <<Ɛɛ, Nyɔnɩ, fɩdɩ an lɔ̂: mʋyɔfʋfʋ.>> Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Kpra ɔmʋ ngbɔnyɔɔɛnɛ ɛtɩ.>> 17Waalɔ, ɛnɛɛ Jesi se ege butuni nkpɔbɔ ɛɛntɩ mʋ lɔ̂: <<Ɛfɛ Jan wɩ Simɔn, fʋyɔfʋmʋ heni tasɩɩ?>> Lɩpɛ mʋɛ, rire tê Pɩɛr akpasualɔ έnɩ Jesi obutuni tʋʋn nkpɔbɔ ɛɛntɩ neeme lɔ̂ ɛkɛfʋ nʋyɔfʋnɩ. Ɛ́nɩ nɔ lɔɔ, nɩja nʋcʋ, ɛnɛɛ nɩkan lɔ̂: <<Nyɔnɩ, fɩdɩ woju-woju fɛɩn an! Fɩdɩ an lɔ̂: mʋyɔfʋfʋ.>> Nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ Jesi nakan iyêni lɔ̂: <<Tʋ ɔmʋ ngbɔnyɔɔɛnɛ mbɔ! 18Makan miyêfu nawrɛ tasɩɩ lɔ̂: cɔnɩ fʋnɔ ngbafrɛ mʋɛ, ɛfɛ ɔfɔbɔ fɩla ɔfʋ bɛtʋ, eseji cɔ́ obu cɛɛ fʋyɔfʋɛ, ɛnɛɛ fɩha. Gba, cɔnɩ fʋ̂bʋɔ kpankprɛɛ ɛkɛ, fɩ̂jɩjaʋ bɔ́, ɛnɛɛ kpan lefe yalafʋ bɛtʋ bɛ yɔcʋfʋ akpʋmʋ yaha cɔ́ έnɩ fɔ́yɔ́fʋmʋɛ tɛ.>>

19Owu obuɛ Jesi kaan, tasɩɩ mʋɛ, bɛ Pɩɛr έnɩ lɔ̂ yetê yohu yanyakʋ Nyatɩ έnɩ mʋnʋ lɔkʋɛ gbein-ɛ έnɩ woju nakan. Lɔ̂ nɩkan lɔɔ, ɛnɛɛ nʋnʋpʋ ɛtɩ nɩkan niye Pɩɛr lɔ̂: <<Kpʋmʋ ege!>>

20Lɩpɛ mʋɛ, Pɩɛr ice mʋnʋ egeɛ, ɛnɛɛ dɩ egekpʋ pʋ ɛbɩ έnɩ Jesi yɔfʋ tasɩɩɛ nʋ έnɩ nɔkpʋ nɛnɛ. Egekpʋ pʋ obuɛ, ɛnɛɛ, cɔnɩ nɛhɩnί mbɔɔ, bɛ han íne Jesi έnɩ bɔmʋ butuni kpan deiin-ɛ yapanɩ yɛhɩɛ. 21Lɔ̂ Pɩɛr dɩnɩ nʋɛ, ɛnɛɛ butu Jesi lɔ̂: <<Nyɔnɩ, bɛ ɛnɩnɩɛ, lɔ̌ yetê yɛsɛ tɛ?>> 22Ɛnɛɛ Jesi nίnɩ̂: <<Alɩ mʋyɔfʋ έnɩ bɔ̌ nɔdɔ̂n nama tʋʋn bɔɔ lε̌ mésě ege mie méhěn-ni ɛtɩɛ, bɛ obuɛ, ɔfʋ woju e? Ɛfɛ, kpʋmʋ ege cɛ!>>

23Owu obuɛ Jesi kaan, ɔnʋ woju á pί makpɩ kpangbalɔ rɩtɩ mʋ, ɛnɛɛ nakan lɔ̂: Jesi nίnί egekpʋ pʋ obu bɔ̌ úhûmu. Ɛnɛɛ tasɩɩ mʋɛ, Jesi ákán lɔ̂: bɔ̌ nuhûmu. Ɛnɩnɩɛ, nίnί alɩ nʋyɔfʋ έnɩ bɔ̌ ambɩ ɔdɔ̂n nama tʋʋn bɔɔ lε̌ nésě ege nie néhěn-ni ɛtɩɛ, bɛ έlίmʋ Pɩɛr woju.

24Egekpʋ pʋ obuɛ, ɛnɛ lɩ obuɛ nimime kpɛnkpɛ obu bɛ nɛhɩ wojuɛɛnɛ fɛɩn-ɛ nɩdɩ nʋ ɔnʋ nʋnʋwɩ mʋɛ έnɩ íne ɛtɩ dalʋfʋɛɛ nɔ̌. Ɛnɛɛ rɩdɩ an lɔ̂: fɛɩn-ɛ nakaan, ɔnʋ cɔ. 25Jesi lί owu kpangbalɔ ji έnɩ kpan émímemu ókú kpɛnkpɛ mʋ. Lɩ fίnί nemimení fɛɩn ɛkɛɛ, bɛ ɔnʋ kpɛnkpɛ alabʋ-alabʋɛ ntʋ nɛlɩnίɛ, yeyiku wʋtʋ obu neeme tʋʋn cɔ́ bɔ̌ ʋ́nɔ έnɩ bɔ̌ kpan ede ɔbʋbʋ an frɛ bɔbɔ.